Tài liệu trình bày về các loại lực ma sát, bao gồm lực ma sát nghỉ, trượt và lăn, cùng với vai trò của chúng trong đời sống. Lực ma sát nghỉ xuất hiện khi có ngoại lực tác động, còn lực ma sát trượt xảy ra khi hai vật trượt trên bề mặt nhau. Ma sát cũng có thể mang lại lợi ích và gây cản trở trong nhiều tình huống hàng ngày.

1. BÀI 20: LỰC MA SÁT

2. Dịch anh-việt
http://www.mientayvn.com/dich_tieng_anh_chuyen_nghanh.html
Liên hệ: thanhlam1910_2006@yahoo.com hoặc frbwrthes@gmail.com

3. 1. LỰC MA SÁT NGHỈ
NỘI DUNG
2. LỰC MA SÁT TRƯỢT
3. LỰC MA SÁT LĂN
4. VAI TRÒ CỦA MA SÁT TRONG ĐỜI SỐNG

4. 1. LỰC MA SÁT NGHỈ
D:My webThuc nghiem vat liNew
projectPennsylvaniaCoLuc_va_chuy
en_dongEngFriction[1].swf
Xem tập tin EngFriction[1].swf tại:
http://myyagy.com/mientay/viewtopic.php?f=70&t=75381&sid=c41c85d48855d2938ae
3027284dc159a

5. N
P
Fk
Fmsn

6. LỰC
MA
SÁT
NGHỈ
Lùc ma s¸t nghØ chØ xuÊt hiÖn khi
cã ngo¹i lùc t¸c dông lªn vËt. Ngo¹i
lùc nµy cã xu híng lµm cho vËt
chuyÓn ®éng nhng cha ®ñ ®Ó
th¾ng lùc ma s¸t.

7. LỰC
MA
SÁT
NGHỈ
PHƯƠNG,CHIỀU
Lùc ma s¸t nghØ chØ xuÊt hiÖn khi
cã ngo¹i lùc t¸c dông lªn vËt. Ngo¹i
lùc nµy cã xu híng lµm cho vËt
chuyÓn ®éng nhng cha ®ñ ®Ó
th¾ng lùc ma s¸t.
+ Cã gi¸ n»m trong mÆt tiÕp xóc
gi÷a hai vËt.
+ Cã chiÒu ngîc víi chiÒu cña ngo¹i
lùc t¸c dông.
N
P
Fk
Fmsn

8. LỰC
MA
SÁT
NGHỈ
+ §é lín cña lùc ma s¸t nghØ lu«n
b»ng ®é lín thµnh phÇn ngo¹i lùc
song song víi mÆt tiÕp xóc.
+ Fmsn  FM (FM lµ lùc ma s¸t nghØ
cùc ®¹i).
+ FM ~ N. Cụ thể: FM = µnN (µn lµ
hệ số ma s¸t nghØ ).

9. LỰC
MA
SÁT
NGHỈ
PHƯƠNG,CHIỀU
Lùc ma s¸t nghØ chØ xuÊt hiÖn khi
cã ngo¹i lùc t¸c dông lªn vËt. Ngo¹i
lùc nµy cã xu híng lµm cho vËt
chuyÓn ®éng nhng cha ®ñ ®Ó
th¾ng lùc ma s¸t.
+ Cã gi¸ n»m trong mÆt tiÕp xóc
gi÷a hai vËt.
+ Cã chiÒu ngîc víi chiÒu cña ngo¹i
lùc t¸c dông.
+ §é lín cña lùc ma s¸t nghØ lu«n
b»ng ®é lín thµnh phÇn ngo¹i lùc
song song víi mÆt tiÕp xóc.
+ Fmsn  FM …………….FM ~ N.

10. Xem tập tin rampFreeBody[1].swf tại:
http://www.myyagy.com/mientay/viewtopic.php?f=66&t=74992

11. http://www.cdli.ca/courses/phys2204/unit02_org02_ilo05/b_activity.html
THỰC HÀNH: XÁC ĐỊNH ĐỘ LỚN CỦA
LỰC MA SÁT NGHỈ CỰC ĐẠI

12. 2. LỰC MA SÁT TRƯỢT
Xem video YouTube - conceptual physics Calculating friction forces.avi

13. LỰC
MA
TRƯỢT
Lùc ma s¸t trît xuÊt hiÖn ë mÆt
tiÕp xóc khi hai vËt trît trªn bÒ
mÆt cña nhau.
Xem video YouTube - Sliding friction.avi

14. LỰC
MA
TRƯỢT
Lùc ma s¸t trît xuÊt hiÖn ë mÆt
tiÕp xóc khi hai vËt trît trªn bÒ
mÆt cña nhau.
+ Ph¬ng: Cïng ph¬ng víi vËn tèc
t¬ng ®èi cña vËt Êy so víi vËt
kia.
+ ChiÒu: Ngîc chiÒu víi vËn tèc t-
¬ng ®èi cña vËt Êy so víi vËt
kia
PHƯƠNG,CHIỀU
Xem video YouTube - Sliding friction with vectors.avi

15. Phô thuéc vµo tÝnh chÊt bÒ mÆt
tiÕp xóc nhng kh«ng phô thuéc
diÖn tÝch mÆt tiÕp xóc
LỰC
MA
SÁT
NGHỈ
μt : HÖ sè ma s¸t trît.
NF tmst 
n t nM t 
O FM =
9N
Fms
t

16. LỰC
MA
SÁT
NGHỈ
PHƯƠNG,CHIỀU
μt : HÖ sè ma s¸t trît.
NF tmst 
Lùc ma s¸t trît xuÊt hiÖn ë mÆt tiÕp
xóc khi hai vËt trît trªn bÒ mÆt cña
nhau.
+ Ph¬ng: Cïng ph¬ng víi vËn tèc t-
¬ng ®èi cña vËt Êy so víi vËt kia.
+ ChiÒu: Ngîc chiÒu víi vËn tèc t-
¬ng ®èi cña vËt Êy so víi vËt kia

17. THỰC HÀNH: XÁC ĐỊNH ĐỘ LỚN CỦA
LỰC MA SÁT TRƯỢT

18. A
B
FmstA
vAB
vBA
FmstB

19. 3. LỰC MA SÁT LĂN

20. LỰC
MA
LĂN
Khi một vật lăn trên mặt một vật khác
HÖ sè ma s¸t l¨n rÊt nhá so víi hÖ
sè ma s¸t trît
NF lmsl 

21. a. Ma sát trượt:
Có ích:
+ Hãm phanh
+ Mài nhẵn các bề mặt….
Có hại:
+ Cản trở chuyển động
+ Làm mòn các bộ phận truyền động….
4. VAI TRÒ CỦA MA SÁT TRONG ĐỜI SỐNG

22. Xem tập tin carnot[1].swf

23. b. Ma sát lăn:

24. b. Ma sát nghỉ:

25. msnF ,
msnF

26.  Tại sao muốn xách một quả mít nặng phải
nắm chặt tay vào cuống quả mít?
 Nhiều khi ô tô bị sa lầy, bánh xe quay tít mà
xe không nhích lên được. Giải thích hiện
tượng?
 Vì sao muốn cho đầu tàu hỏa kéo được
nhiều toa thì đầu tàu phải có khối lượng
lớn?
 Tìm hiểu ứng dụng của lực ma sát trong
các loại băng chuyền?