De staat van het
klimaat
Komt er een klimaatakkoord?
IPCC – AR 5 -- 2°C
2014: warmste jaar
Enkele cijfers
• 400 ppm (GHG-concentratie)
2°C
• 350 ppm --- 1,5°C
• 3.6°C en 5.3°C
• nu al 0,8°C warmer dan pre-industrieel
+ 4°C tegen 2060
• + 6°C tegen het einde van de eeuw
Nu al klimaatverandering:
Superstorm Sandy, Katrina, overstromingen, droogtes, smeltende ijskappen, hittegolven …
• recente paper van James Hansen waarin die concludeert: “fossiel fuel addiction could
trigger runaway global warming”
(zie artikel http://www.guardian.co.uk/environment/earth-insight/2013/jul/10/james-
hansen-fossil-fuels-runaway-global-warming )
Fossil fuel addiction could trigger runaway global warming
(James Hansen)
• Without full decarbonisation by 2030, our global
emissions pathway guarantees new era of catastrophic
climate change
Tipping Points
• Smeltende Gletsjers --- stijging zeewater -- minder warmte
wordt weerkaatst in de ruimte
• Bossen absorberen niet langer koolstof, maar geven CO2 af
• Methaanbronnen wellen op uit oceaanbodem
• Smelten van permafrost geeft methaan vrij
• Droogtes doen Amazonewoud afsterven, en ook daar komt
CO2 vrij ipv opnemen
• Minder water van de ijskappen bevoorraadt de Golfstroom,
zodat die gaat stil vallen of vertragen
Oceanen
Een derde van CO2 opgeslorpt
en 80% van de warmte opgeslorpt
Het Zuiden
• Klimaatopwarming ongelijk verdeeld
• Extreme weersfenomenen - en grote kwetsbaarheid
• Kleine eilandstaten
Stijgende zeespiegel: 40-62 (82 cm) cm
stedeN
• Impact op de landbouw:
• Verandering in weerspatronen
Moeson, El Niño, …
• Wijziging van seizoenen en landbouwcyclus --- uitdrogen en
wegspoelen van oogsten
• Wijziging / krimpen van landbouwareaal
• Irrigatie vs waterschaarste
• Ziektes en plagen
• --- VOEDSELZEKERHEID IN GEVAAR
Klimaatvluchtelingen
Traject:
• Klimaatconventie: 1992 (1994)
COP (194 landen)
• Kyotoprotocol: 1997 (2005)
2008-2012
5% van broeikasgassen
• Kopenhagen flop
• Post-Kyoto:
- exit Canada
• Parijs
ONDERHANDELEN
Waar staan we nu?
Waarom zo belangrijk?
Waarom zo moeilijk?
VS- EU- Groeilanden
• EUROPA
• VS-CHINA
• BRICS
•China
• Brazilië
• India
• Rusland
• Zuid-Afrika
VERANDERDE WERELD
• CHINA = GROOTSTE UITSTOTER
• NIET- OESOLANDEN: 60% EMISSIES (IN 2000: 45%)
• EUROPA: 14% EMISSIES
CHINA
• In 2013: China grootste groeier in olieconsumptie
• een derde van de groei in olieconsumptie = CHINA
•
• In 2014 China VS voorbij gestoken als grootste olie-importeur
• --- Luchtvervuiling!
• In 2013: China wereldleider in hernieuwbare energie:
56,3 miljard dollar in wind, zone- en hernieuwbare
• 61% van investeringen ontwikkelingslanden in hernieuwbare
energie = China
meer dan Europa
BRAZILIE
VS
COP 20 – LIMA ( 30nov–12dec)
• Grote lijnen uitzetten
en bouwstenen
aanreiken voor het
Akkoord van Parijs
(vanaf 2020)
• Financiering
• ontwerp Parijs-akkoord
• Afspraken voor
engagementen tussen
2015-2020
(post-Kyoto)
Een momentum gecreëerd
• Ban ki Moon top in september in New York
• Klimaatmanifestatie van 400 000 mensen in New York
• VS-China klimaatbeloften:
VS: om emissies te reduceren: 28% tegen 2025
China: om emissies te doen pieken tegen 2030
• EU-klimaatpakket 2030 (40% - 27%- 27%)
• Groen Klimaatfonds: 10 miljard dollar
• IPCC-rapport
• Naomi Klein “Verander nu, voor het klimaat alles verandert”
Akkoord van Parijs
• Alle landen moeten bijdragen leveren
• Wettelijk bindend of vrijwillig?
• Hoeveel jaar bestrijkt het engagement?
MITIGATIE
ADAPTATIE
FINANCIERING
TECHNOLOGIE- OVERDRACHT
Iedereen slachtoffer,
iedereen verschillend
GEMEENSCHAPPELIJKE MAAR VERSCHILLENDE
VERANTWOORDELIJKHEDEN
EN RESPECTIEVELIJKE MOGELIJKHEDEN
(Common but differentiated responsabilities and respective
capabilities )
Multipolair en polyfoon
• VS
• Europa
• G77+ China
• BASIC
• OASIS
• LDCs
• AILAC
• LMDC
• Observatoren
civiele samenleving
Discussies over:
• Mitigatie
ook groeilanden, maar hoeveel en hoe?
(2°C / vrijwillig )
• Financiering
* kost van non - actie
* Groen Klimaatfonds: 10 miljard (--- 15 miljard)
voor 2015-2018 -- BELGIE??
(50miljoen)
*100 miljard dollar per jaar vanaf 2020 (privaat & publiek)
* Adaptatiefonds (België 3,25 miljoen euro beloofd, nog niet
gegeven)
Belgische Impasse
• Klimaatzaak daagt Belgische overheden
voor de rechtbank
POSITIEVE DYNAMIEKEN: BEDRIJVEN
Positieve dynamieken:
• Rockefeller Foundation meer dan 50 miljard $
van hun investeringen in fossiele industrie
weggehaald
• E.On
• Divestment- beweging
Positieve dynamieken: financiële
wereld
Positieve Dynamieken:Steden
* ICLEI
* Europese Commissie lanceerde in 2008:
“burgemeestersconvenant”: -20% tegen 2020
* Groene Hoofdstad (Stockholm, Hamburg, Vitoria-Gasteiz,
Nantes, Kopenhagen, Bristol)
REGIOS, STEDEN EN GEMEENTEN
102 gemeenten burgerconvenant getekend
--- tg 2020 – 20 % CO2
Wereldwijd: 6.166 gemeenten
Regio’s, steden en gemeenten
• Schaal
• Specifiek en concreet
• Inspraak
• Draagvlak bij bevolking
• Voordelen direct merkbaar en meetbaar
• Energie, mobiliteit, afvalbeheer, landbouw
&groepstuinen,verlichting,
materialenbeheer, …
Toekomstgericht
• Niet meer: LASTENVERDELING, maar
GEZAMENLIJKE OPPORTUNITEITEN
• Investeren in klimaat is bron van nieuwe
economische ontwikkeling
(uitdoofscenario’s voor oude patronen)
• Verantwoordelijk leiderschap
• Nieuwe manier van kijken en doen:
eco-wijken, deeleconomie, …
Op de vooravond van Parijs
• VN: INDCs
• Europa
• België: Politici onder druk
• Civiele samenleving – wake up call
De tijd dringt!

Klimaat merelbeke def

  • 1.
    De staat vanhet klimaat Komt er een klimaatakkoord?
  • 2.
    IPCC – AR5 -- 2°C
  • 3.
  • 5.
    Enkele cijfers • 400ppm (GHG-concentratie) 2°C • 350 ppm --- 1,5°C • 3.6°C en 5.3°C • nu al 0,8°C warmer dan pre-industrieel + 4°C tegen 2060 • + 6°C tegen het einde van de eeuw Nu al klimaatverandering: Superstorm Sandy, Katrina, overstromingen, droogtes, smeltende ijskappen, hittegolven … • recente paper van James Hansen waarin die concludeert: “fossiel fuel addiction could trigger runaway global warming” (zie artikel http://www.guardian.co.uk/environment/earth-insight/2013/jul/10/james- hansen-fossil-fuels-runaway-global-warming )
  • 6.
    Fossil fuel addictioncould trigger runaway global warming (James Hansen) • Without full decarbonisation by 2030, our global emissions pathway guarantees new era of catastrophic climate change
  • 7.
    Tipping Points • SmeltendeGletsjers --- stijging zeewater -- minder warmte wordt weerkaatst in de ruimte • Bossen absorberen niet langer koolstof, maar geven CO2 af • Methaanbronnen wellen op uit oceaanbodem • Smelten van permafrost geeft methaan vrij • Droogtes doen Amazonewoud afsterven, en ook daar komt CO2 vrij ipv opnemen • Minder water van de ijskappen bevoorraadt de Golfstroom, zodat die gaat stil vallen of vertragen
  • 9.
    Oceanen Een derde vanCO2 opgeslorpt en 80% van de warmte opgeslorpt
  • 10.
    Het Zuiden • Klimaatopwarmingongelijk verdeeld • Extreme weersfenomenen - en grote kwetsbaarheid • Kleine eilandstaten
  • 11.
    Stijgende zeespiegel: 40-62(82 cm) cm stedeN
  • 12.
    • Impact opde landbouw: • Verandering in weerspatronen Moeson, El Niño, … • Wijziging van seizoenen en landbouwcyclus --- uitdrogen en wegspoelen van oogsten • Wijziging / krimpen van landbouwareaal • Irrigatie vs waterschaarste • Ziektes en plagen • --- VOEDSELZEKERHEID IN GEVAAR
  • 14.
  • 15.
    Traject: • Klimaatconventie: 1992(1994) COP (194 landen) • Kyotoprotocol: 1997 (2005) 2008-2012 5% van broeikasgassen • Kopenhagen flop • Post-Kyoto: - exit Canada • Parijs
  • 16.
    ONDERHANDELEN Waar staan wenu? Waarom zo belangrijk? Waarom zo moeilijk?
  • 17.
    VS- EU- Groeilanden •EUROPA • VS-CHINA • BRICS •China • Brazilië • India • Rusland • Zuid-Afrika
  • 18.
    VERANDERDE WERELD • CHINA= GROOTSTE UITSTOTER • NIET- OESOLANDEN: 60% EMISSIES (IN 2000: 45%) • EUROPA: 14% EMISSIES
  • 19.
    CHINA • In 2013:China grootste groeier in olieconsumptie • een derde van de groei in olieconsumptie = CHINA • • In 2014 China VS voorbij gestoken als grootste olie-importeur • --- Luchtvervuiling! • In 2013: China wereldleider in hernieuwbare energie: 56,3 miljard dollar in wind, zone- en hernieuwbare • 61% van investeringen ontwikkelingslanden in hernieuwbare energie = China meer dan Europa
  • 21.
  • 22.
  • 24.
    COP 20 –LIMA ( 30nov–12dec) • Grote lijnen uitzetten en bouwstenen aanreiken voor het Akkoord van Parijs (vanaf 2020) • Financiering • ontwerp Parijs-akkoord • Afspraken voor engagementen tussen 2015-2020 (post-Kyoto)
  • 25.
    Een momentum gecreëerd •Ban ki Moon top in september in New York • Klimaatmanifestatie van 400 000 mensen in New York • VS-China klimaatbeloften: VS: om emissies te reduceren: 28% tegen 2025 China: om emissies te doen pieken tegen 2030 • EU-klimaatpakket 2030 (40% - 27%- 27%) • Groen Klimaatfonds: 10 miljard dollar • IPCC-rapport • Naomi Klein “Verander nu, voor het klimaat alles verandert”
  • 26.
    Akkoord van Parijs •Alle landen moeten bijdragen leveren • Wettelijk bindend of vrijwillig? • Hoeveel jaar bestrijkt het engagement?
  • 27.
  • 28.
    Iedereen slachtoffer, iedereen verschillend GEMEENSCHAPPELIJKEMAAR VERSCHILLENDE VERANTWOORDELIJKHEDEN EN RESPECTIEVELIJKE MOGELIJKHEDEN (Common but differentiated responsabilities and respective capabilities )
  • 29.
    Multipolair en polyfoon •VS • Europa • G77+ China • BASIC • OASIS • LDCs • AILAC • LMDC • Observatoren civiele samenleving
  • 30.
    Discussies over: • Mitigatie ookgroeilanden, maar hoeveel en hoe? (2°C / vrijwillig ) • Financiering * kost van non - actie * Groen Klimaatfonds: 10 miljard (--- 15 miljard) voor 2015-2018 -- BELGIE?? (50miljoen) *100 miljard dollar per jaar vanaf 2020 (privaat & publiek) * Adaptatiefonds (België 3,25 miljoen euro beloofd, nog niet gegeven)
  • 32.
    Belgische Impasse • Klimaatzaakdaagt Belgische overheden voor de rechtbank
  • 33.
  • 34.
    Positieve dynamieken: • RockefellerFoundation meer dan 50 miljard $ van hun investeringen in fossiele industrie weggehaald • E.On • Divestment- beweging
  • 35.
  • 36.
  • 37.
    * ICLEI * EuropeseCommissie lanceerde in 2008: “burgemeestersconvenant”: -20% tegen 2020 * Groene Hoofdstad (Stockholm, Hamburg, Vitoria-Gasteiz, Nantes, Kopenhagen, Bristol)
  • 38.
    REGIOS, STEDEN ENGEMEENTEN 102 gemeenten burgerconvenant getekend --- tg 2020 – 20 % CO2 Wereldwijd: 6.166 gemeenten
  • 39.
    Regio’s, steden engemeenten • Schaal • Specifiek en concreet • Inspraak • Draagvlak bij bevolking • Voordelen direct merkbaar en meetbaar • Energie, mobiliteit, afvalbeheer, landbouw &groepstuinen,verlichting, materialenbeheer, …
  • 40.
    Toekomstgericht • Niet meer:LASTENVERDELING, maar GEZAMENLIJKE OPPORTUNITEITEN • Investeren in klimaat is bron van nieuwe economische ontwikkeling (uitdoofscenario’s voor oude patronen) • Verantwoordelijk leiderschap • Nieuwe manier van kijken en doen: eco-wijken, deeleconomie, …
  • 41.
    Op de vooravondvan Parijs • VN: INDCs • Europa • België: Politici onder druk • Civiele samenleving – wake up call
  • 42.