1. HOBBIDE
HOBEKUNTZA-BIDEA
EUSKADIKO
LANBIDE HEZIKETAKO
KUDEAKETA-, AUTOEBALUAZIO- ETA
HOBEKUNTZA-EREDUA
1

2. HOBBIDE
EUSKADIKO LANBIDE HEZIKETAKO
KUDEAKETA-, AUTOEBALUAZIO- ETA HOBEKUNTZA-EREDUA
1. SARRERA
1.1 LANBIDE HEZIKETARI BURUZKO EMAITZAK
Lanbide Heziketa asko hobetu da azken hamarkadan; gizarteak harekiko zuen ustea aldatu egin da eta egindako
lana balioesten du. Kalitatean oinarritutako kudeaketa-sistemak oso lagungarriak izan dira eta beharrezkoa
genuen ahalegina egitera bultzatu gaituzte. Baina kalitate-programak ez dira helburu, bitartekoak baino ez dira;
helburua emaitzak dira.
LHko emaitzak hobetzen ari dira pixkanaka-pixkanaka. Laburbilduz, esan dezakegu eskola-porrotaren maila inoiz
baino txikiagoa dela LHn, ikasleen eta enplegu-emaileen asetze-maila inoiz baino handiagoa dela, eta, halaber,
teknologiaren alorrean eskolaren eta enpresaren arteko aldeak behera egin duela nabarmen.
1.-Eskola-porrotaren maila inoiz baino txikiagoa da.
Lanbide Heziketan maila gainditzen duten ikasleen kopurua %10 hazi da hamarkada batean.
KURTSOA GAINDITU DUTEN IKASLEAK LHn Eliminado: ¶
¶
%72tik %82ra
KURTSOA GAINDITZEN DUTEN IKASLEAK
96-97 ikasturtean, LH I gainditu zutenen batez
LH I LH II LH EM LH GM
bestekoa %68,8 zen, eta LH II gainditu
100 zutenena, %73,9.
80
60
04-05 ikasturtean, berriz, %79,1 zen Maila
Ertaineko Lanbide Heziketan, eta %85,4 Goi
%
40
Mailako Lanbide Heziketan.
20
0
/96-97 /98-99 /03-04 /04-05
IKASTURTEA
Hezkuntza Ikuskaritzaren datuetan oinarritua
Lanbide Heziketan maila errepikatzen duten ikasleen kopurua %11 murriztu da hamarkada batean.
Alumnos que REPITEN CURSO EN FP
De 20% a 9%
ALUMNADO QUE REPITE CURSO
FP I FP II CF GM CF GS
30
97-98 ikasturtean, LH I.eko ikasleen %20,4k
25
20
errepikatu zuen maila, eta LH II.eko ikasleen
%16,7k.
%
15
10
5 2
0
/97-98 /98-99 /03-04 /04-05 /05-06
CURSO
Datos facilitados por la Inspección de Educación

3. 05-06 ikasturtean, berriz, Maila Ertaineko Lanbide Heziketan ikasleen %10,2k, eta Goi Mailako Lanbide
Heziketan ikasleen %7,1ek.
2.- Ikasleen asetze-maila inoiz baino handiagoa da.
Katalogo modularreko etengabeko prestakuntzarako ikastaroak egin dituzten profesionalen asetze-
maila 8 puntutik gora dago, 10etik.
SATISFACCIÓN ALUMNADO de Formación Continua
SATISFACCIÓ Formació
De 7 a 8,2
Gure zentroetan prestakuntza jasotzen zuten
SATISFACCIÓN ALUMNADO FC
ikasleen asetzea nolakoa zen ez genekien joan
CURSO PROFESORADO den hamarkadan; izan ere, ez zen neurketarik
10 egiten eta ez genuen horri buruzko daturik.
8
Katalogo modularreko etengabeko
6
prestakuntzarako ikastaroak egin zituzten
4 ikasleen asetze-maila 7 puntu zen 2000. urtean,
2 eta 8,4, 2005. urtean. Irakasleekiko asetze-maila,
urte beretan, 7 puntutik 8ra igaro da, 10 puntutik.
0
2000 2001 2002 2003 2004 2005
CURSO
Datos facilitados por el Sistema de Certificación y Registro de la Agencia
Hasierako Prestakuntzako ikasleen asetze-mailak gora egin du eta 7,5 puntutik gora dago, 10etik.
SATISFACCIÓN ALUMNADO de Formación Inicial
SATISFACCIÓ Formació
De 7,1 a 7,7
SATISFACCIÓN ALUMNADO FI
CURSO PROFESORADO
10 Hasierako Prestakuntzako ikasleek 7
8
puntuko asetze-maila zuten jasotako
prestakuntzarekiko, 2002-2003 ikasturtean,
6 eta 7,6, 2004-2005 ikasturtean.
4
Irakasleekiko asetze-maila 7,3tik 7,8ra igaro
2
da, 10 puntutik.
0
/2002-03 /2003-04 /2004-05
CURSO
Datos facilitados por EGAILAN (Observatorio del Mercado de Trabajo
3.- Enplegu-emaileen asetze-maila inoiz baino handiagoa da.
LHko tituludunak kontratatu dituzten enpresen asetze-maila 7,5 da (10 puntutik) haien gaitasun-
mailarekiko.
SATISFACCIÓN de la EMPRESAS con los titulados de
SATISFACCIÓ
Formación Profesional
Formació
De 7,3 a 7,5
SATISFACCIÓN DE EMPRESAS CON EL NIVEL COMPETENCIAL Hiru inkesta egin dizkiegu Lanbide Heziketako
DEL ALUMNADO DE FORMACIÓN INICIAL
Grado Grado
zentroekin elkarlanean aritzen diren mila enpresa
10
medio superior ingururi.
8
6
4
2
0 3
2002 2004 2006
AÑO
Datos facilitados por la Agencia (Encuesta bienal a Empresas)

4. Kontratatu dituzten LHko tituludunen gaitasun-mailarekiko asetze-maila 7,1etik 7,3ra igaro da, erdi mailakoei
dagokienez.
Goi-mailako tituludunei dagokienez, berriz, 7,4tik 7,6ra hazi da.
4.- Teknologiaren alorrean, eskolaren eta enpresaren arteko aldea inoiz baino txikiagoa
da.
Lanean hasten diren LHko tituludunen batez bestekoa %80 baino gehiago da.
INSERCIÓN LABORAL de titulados de FP
INSERCIÓ
82%
INSERCIÓN LABORAL Lanean hasten diren LHko tituludunen batez bestekoa
100
%81 zen, 00-01 ikasturtean titulua eskuratu zutenen
kasuan; eta %84,4, 04-05 ikasturtean ikasketak
80 bukatu zituztenen kasuan.
60
%
40
Industria-alorrean, berriz, laneratze-tasa 5 puntu
handiagoa zen.
20
0 Inkesta egin duen azken promozioak, batez beste, 37
2000 2001 2002 2003 2004 egun behar izan zituen lana aurkitzeko.
TITULADOS DEL CURSO Lan-esperientzia dutenen artean, %75ek enplegu on
Datos facilitados por EGAILAN (Observatorio del Mercado de Trabajo
samarra izan dute edo dute (gutxienez 6 hilekoa eta
astean 20 ordukoa)
Ikasleen ezaugarri profesionalekiko enpresek adierazten duten asetze-maila 7,2 da.
SATISFACCIÓN EMPRESAS
SATISFACCIÓ
con el perfil profesional del alumnado
7 – 7,2
SATISFACCIÓN EMPRESAS CON PERFIL PROFESIONAL
Grado Grado
medio superior
10 LHko tituludunen ezaugarri profesionalak
8 lanpostuari zenbateraino egokitzen zaizkion
6
enpresei galdetuta, haien asetze-maila 7 puntu
4
inguru da, erdi mailako tituludunen kasuan; goi-
mailako tituludunen kasuan, berriz, 7,2tik 7,4ra igaro
2
da.
0
2002 2004 2006
CURSO
Datos facilitados por la Agencia (Encuesta bienal a Empresas)
Inkesta egin duten enpresen %96 LHko tituludunak kontratatzeko prest daude
DISPOSICIÓN DE EMPRESAS a contratar titulados de FP
DISPOSICIÓ
96,7%
DISPOSICIÓN A CONTRATAR TITULADOS DE FP
Grado Grado
medio superior
100 Langileak behar izanez gero, LHko tituludunak
kontratatzeko prest daude enpresen %95, erdi
80
mailako tituludunen kasuan, eta %98 goi-mailako
60
tituludunen kasuan.
40
20 4
0
2002 2004 2006
CURSO
Datos facilitados por la Agencia (Encuesta bienal a Empresas)

5. 5.- Lanbide Heziketa gero eta jende gehiagok aukeratzen du.
Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzaren ondoko ikasleen artean ere, Lanbide Heziketa gero eta jende gehiagok
aukeratzen du.
LHn, ikasleen %47 ari da ikasten; hau da, %10 egin du gora.
POSICIÓN RELATIVA de la Formación Profesional
POSICIÓ Formació
De 38 a 47%
ALUM NADO DE FP RES PECTO AL DE BACHILLERATO
FP Bach
100%
86-87 ikasturtean, derrigorrezko bigarren
80% hezkuntzaren ondoko ikasleen %38k aukeratu
60% zuen LH, eta %62k, Batxilergoa.
%
40%
20%
05-06 ikasturtean, berriz, LHn, %47 ari zen, eta
batxilergoan, %53.
0%
/86-87 /90-91 /96-97 /99-00 /02-03 /05-06
C URSO
Datos facilitados por la Dirección de FP (Panel de Indicadores del Sistrema de FP)
6.- Kopuru absolutuetan, Lanbide Hezitako ikasle-kopuruak behera egin du
Lanbide Heziketa gero eta jende gehiagok aukeratzen badu ere, ez da nahikoa gure erkidegoko jaiotza-tasaren
beherakadaren ondorioak konpentsatzeko; Hasierako Lanbide Heziketako ikasle-kopuru absolutuak behera egin
du nabarmen, eta etorkizunean ere behera egitea aurreikusten da. Egoera halakoa izanik, enpresen etorkizuna
kolokan egon daiteke, batik bat, industria-enpresena, eta, LHko sistema orokorrarentzat, erronka berria izan
daiteke.
Kopuru absolutuei erreparatuz gero, LHko ikasle-kopuruak behera egin du, eta ez da nahikoa gure
erkidegoko industria-ehunaren beharrei aurre egiteko.
ALUMNADO en Formación Profesional Inicial
Formació
De 50.000 a 27.000
ALUMNADO EN FP
50000 Hasierako Lanbide Heziketan, 50.700 ikasle
aritu ziren 86-87 ikasturtean; hamar urteren
40000
buruan (96-97), 37.000 ikasle aritu ziren; eta 05-
30000 06 ikasturtean, 27.400 ikasle.
20000
Emaitza akademikoak hobeak direnez, eta
10000
laneratze-tasak ere gora egin duenez, esan
0
/86-87 /90-91 /96-97 /99-00 /00-01 /01-02 /02-03 /03-04 /04-05 /05-06
daiteke beherakada horrek eragindako efektu
CURSO
negatiboa, neurri batean, leundu egiten dela.
Datos facilitados por la Dirección de FP (Panel de Indicadores del Sistrema de FP)
5

6. 1.2. KALITATEARI BURUZKO EMAITZAK
Lehen esan dugu Lanbide Heziketan ezarritako kalitate-sistemak emaitza onak lortzeko lagungarriak eta
eragingarriak izan direla, baina ez dira bakarrak izan; kalitatean oinarritutako kudeaketa-sistemak ez dira
nahikoak izan, pertsonek egindako lana ere beharrezkoa izan da eta, horrezaz gain, LHko Euskal Planak
egindako inbertsioek eta emandako baliabideek hobekuntza-ekimen eta -proiektu ugari egiteko aukera eman
dute.
Jarraian, kudeaketa-kalitateari buruzko ziurtagirien inguruan Lanbide Heziketan lortutako emaitzak adierazten
dira: kalitatea segurtatzeko sistema (ISO 9.001), EFQM ereduaren araberako kudeaketa-bikaintasuna (urrezko
Q eta zilarrezko Q), ingurumenaren kudeaketa-bikaintasuna (Ekoscan, ISO 14001) eta pertsonen kudeaketa-
bikaintasuna (Investors in People).
RESULTADOS CALIDAD
IiP 8
Ekoscan 14
ISO 14.001 10
Q Oro 500 5
EFQM
Q Plata 400 44
EFQM
ISO 9.001 45
0 5 10 15 20 25 30 35 40 45 50
Nº de CENTROS
"1997ko LHko Euskal Planak azpimarratu zuen ezarri beharreko KALITATEAREN IKUSPEGIEK
HOMOLOGARRIAK izan behar zutela industriak eta zerbitzuek orain arte erabilitakoekin. Esate baterako, ISO
9.001 eta EFQM Bikaintasunaren Ereduko arau estandarrak aplikatu dira, eta emaitza onak eman dituzte
zentroen kudeaketa hobetzeko. Horrenbestez, kalitate-estrategia orain arte egindako lana egiten
JARRAITZERA ETA HORRETAN SAKONTZERA bideratu behar da".
"Kudeaketan nahikoa bikaintasun-maila lortzea da kontua, eta, maila hori lortu ondoren, horri eutsi behar zaio
eta hobetu egin behar da, autoebaluazioen eta hobekuntza-planen diseinu eta kudeaketaren bidez, eta horien
barne- zein kanpo-auditoriak eginez"
LHko Euskal Plana, 2004-2007
Beraz, etorkizunerako gure helburua ez da zentroetan 500 puntu EFQM lortzea, nahiz eta ez ditugun ateak ixten
eta kalitatearen ziurtapen berriei uko egiten; kudeaketa hobetzeko ez ditugu zentroak bideratu nahi EFQM
memoriak eguneratzen eta hobetzen lanean jarraitzera, baina hala egiten jarrai dezakete.
Kudeaketa-, autoebaluazio- eta hobekuntza-eredua, "HOBBIDE" (Hobekuntza bidea), eskaintzen diegu zentroei,
erreferente komun bat guztiontzat. Hori da, hain zuzen ere, dokumentu honetan aurkezten duguna, eta espero
dugu Lanbide Heziketako sistema osoan modu bateratuagoan eta partekatuagoan aurrera egiteko baliagarria
izatea.
6

7. 1.3. AGENTZIARI EGINDAKO MANDATUAREN ARRAZOIAK
Gure LHko sistemaren beharretara egokitutako kudeaketa-eredua diseinatzea eta ezartzea eskatu zitzaigun, eta,
lehendabizi, ISO eta EFQM bi kudeaketa-eredu nagusiekin dugun esperientziari buruzko hausnarketa sakona
egin genuen.
1.3.1. ISO EREDUAREKIN DUGUN ESPERIENTZIA
ISO 9000 arauek kalitatean oinarritutako kudeaketa-sistema izateko bete beharreko baldintzak ezartzen dituzte.
Ziurtagiria duten elkarteek kanpoko AUDITORIA izaten dute, horretarako akreditazioa duen erakunde batek
egina, eta hau egiaztatu behar du: kalitatean oinarritutako kudeaketa-sistema aukeratuta, dokumentatuta eta
ezarrita daukala, eta, horrezaz gain, sistema horri eusten diola, arauaren baldintzei jarraituta eraginkortasuna
hobetuz.
ISO arauak kalitatea ziurtatuta dagoela adierazten du, eta zerbitzuetan eta prozesuetan oinarritzen da. Arauak
honako hauek zehaztea eskatzen du: zerbitzuak (nolakoak diren) eta prozesua (nola egiten diren), zerbitzuetan
eta prozesuetan lortu nahi diren helburuak edo kalitate-mailak, maila horiek lortzen diren ikuskatzea,
desbideratzeak erregistratzea (ez-adostasunak) eta hobekuntza-ekintzen bidez hobetzea.
Akreditazioa izateak konfiantza eta izen ona ematen du, bezeroen beharretara egokitutako produktuak eta
zerbitzuak emateko gaitasuna duela adierazten baitu. Konfiantza hori gero eta beharrezkoagoa da egun,
merkatuaren globalizazioa eta nazioartekotasuna etengabe hazten ari baita.
Euskadiko LHn ezarritako ISO arauen balantzea eginez gero, hau da ondorioa: zentroen antolaketa nabarmen
hobetu da, gure lan-prozesuekiko kontrola hobea da eta gure ikasleekiko zerbitzuak ere hobeak dira.
Egiten omen ditugun gauzei buruz esaten dugun hori benetan egia dela eta froga dezakegula egiaztatzeko
aukera ematen digu ISOk eta, horrezaz gain, LHko agenteekiko izen ona eta konfiantza izatea ekarri digu
(enpresak, administrazioak...)
Baina zenbait arazo ere baditu:
Produktuen eta zerbitzuen kalitatean oinarrituta dago batik bat.
Nahiz eta indarrean dagoen arauak beste baldintza batzuk ere ezartzen dituen —esate baterako,
plangintza, prestakuntza, baliabideen kudeaketa, bezeroen asetze-mailaren ebaluazioa, diseinua eta
etengabeko hobekuntzari buruzkoak (etengabeko kalitatearen ereduak lortze aldera)—, ISO 9.001 araua
produktuen eta zerbitzuen kalitatea kudeatzean oinarritzen da, batik bat (praktikan, behintzat, bai); izan
ere, zerbitzuen ziurtapenak egiten jarraitzen da.
Bigarren mailako zerbitzuak ziurtatzeko tentazioa, eta ziurtapena bakar-bakarrik irudi oneko elementu
gisa erabili.
Oso erraza da tentaldi hori izatea; hau da, ziurtapen hori irudia hobetzeko elementu gisa bakar-bakarrik
erabiltzea. Zentroaren zerbitzu partzialen bat edo osagarriren bat ziurtatu eta gero ziurtapen hori
erakunde osoarena izango balitz bezala erabiltzean datza.
Ez-adostasunei ihes egiteko tentazioa, helburu errazak ezarrita.
Helburu xumeagoak ezartzea izaten da beste tentaldietako bat, hala, desbideratzerik ez izateko. "Ez-
adostasunekiko" beldurra dago, horrelakoak izatea hortaz arduratu diren pertsonek lana gaizki egin
dutela baitirudi; hortaz, horrelakorik ez gertatzeko, erraz lor daitezkeen helburuak eta/edo garrantzi
gutxikoak jartzen dira, eta, ondorioz, dena behar bezala egoten da, baina ez da hobera egiten. Helburu
errealistagoak eta erronka eragin dezaketenak ezarriz gero, berriz, "ez-adostasunak" ager daitezke,
baina mesedegarriagoa da hobera egiteko, baldin eta arazoen arrazoiak aurkitzen saiatzen bagara eta ez
errudunak, eta arrazoiak sakon aztertzen badira eta maila formalean bakarrik gelditzen ez bagara,
askotan horixe gertatzen baita.
Sistemak, hasiera batean, ez du eskatzen uneko zerbitzuak zalantzan jartzea, ezta estrategia ere.
Erakundeak ematen dituen zerbitzuen ziurtapena egitean, ez da zalantzan jartzen une horretan zentroak
eta LHko sistemak berak ematen dituen zerbitzuak egokiak edo eman behar dituenak ote diren. Izan
daiteke, esaterako, lanbide heziketako hiru azpisistemak integratzea (hasierakoa, etengabekoa eta
lanerakoa), bizitza osoko ikaskuntza ezartzea, eta gaitasunaren ziurtapena lortzea. Horrek guztiak esan
nahi du zentroek beren uneko zerbitzuei buruz hausnartu behar dutela: ea beste zerbitzu batzuk eman
behar dituzten, zein eta nola. Bezeroen eta interes-taldeen beharrei eta itxaropenei hobeto erantzuteko
moduez ere hausnartu behar dute.
Ez du eskatzen zentroaren helburuen eta LHko sistema osoaren helburuen arteko lerrokatzea.
7

8. LHko 2. Euskal Plana prestatzen ari gara, eta, bestalde, 2010. urtera bitarteko plan estrategikoa diseinatu
du Sailburuordetzak. Zentroei eragiten diete plan horiek guztiek, eta, modu batera edo bestera,
beharrezkoa da zentroen helburuak eta sistemaren helburuak lerrokatuta egotea.
1.3.2. EFQM EREDUAREKIN DUGUN ESPERIENTZIA
EFQM eredua erabateko kalitateko ereduarekin identifikatzen da. "Erabatekoa" izateak esan nahi du
erakundearen jarduera guztietan kalitatea ziurtatuta dagoela. Helburua ez da zerbitzuen kalitatea bakarrik
ziurtatzea, kudeaketa osoaren kalitatea hobetzea baizik.
Lehen esan dugu zerbitzuen eta prozesuaren kalitatean oinarritzen dela batik bat, baina badirela beste baldintza
batzuk ere, prestakuntzari buruzkoak, plangintzari buruzkoak...
EFQM ereduak ikuspegi zabalagoa eman digu; izan ere, honako hauek hartzen ditu kontuan ereduak: liderren
jarrera eta haien inplikazioa (xede eta balioekiko, hobekuntzarekiko, bezero eta interes-taldeekiko, kalitatearen
kulturarekiko, aldaketarekiko...), pertsonak kudeatzeko modua (haien prestakuntza, egindako lana onestea,
lanpostua, inplikazioa eta ardurekiko jarrera, kontratazioa, lanpostu hobea lortzea, komunikazioa...), baliabideak
(ekonomikoak, eraikinak, teknologia, informatika-ekipamendua eta haien ezaguera), prozesuak (estandarizazioa,
hobekuntza eta berrikuntza, produktuak eta zerbitzuak, produkzioa eta zerbitzuak, bezeroekiko harremanak...)
eta estrategiaren kudeaketa (interes-taldeetan eta haien beharretan oinarrituta, informazioan eta ikaskuntzan
oinarrituta, horiek eguneratuta eta prozesu guztietara hedatuta...). Azken hori funtsezkoa da. Lortzen diren
emaitzak ere hartzen ditu kontuan ereduak, eta, erakundeak planifikatu dituen emaitzez gain, bezeroen,
pertsonen eta gizartearen arloetan lortutakoak ere bai.
Ereduaren araberako ebaluazioa egiteko, erakundeek beren benetako kudeaketa —ebidentziak— eta ereduak
eskaintzen dituen praktika onak aldera ditzakete. Autoebaluazioaren bidez, erakundeek puntu indartsuak eta
hobetzeko eremuak bereizi ahal izango dituzte, kudeaketa hobetzeko plana diseinatu eta haren aurrerapenak
balioetsi ahal izango dituzte.
Kanpoko ebaluazioak ere egin daitezke. EFQM eredua sustatzen duten erakundeek —esaterako, Euskalit gure
erkidegoan— beren ebaluatzaileek egindako kanpoko ebaluazioan kudeaketa-maila jakin bat (500 eta 400 puntu)
lortzen duten erakundeei sariak ematen dizkiete (urrezko Q eta zilarrezko Q).
Gure zentroetan EFQM eredua lantzeko egindako lanari buruzko balantzea egin ondoren, hau da ondorioa:
kudeaketari buruz genuen ideian hobera egin dugu, integralagoa eta eguneratuagoa da orain (egiten duguna
nola egin behar genukeen), eta, halaber, emaitzetara eta hobekuntzara askoz ere bideratuago dago kudeaketa.
Ereduak ekartzen dituen abantailak, laburbilduz, hauek dira:
• Kalitatearen ikuspegia ez da bakarrik zerbitzuetan oinarritzen, kudeaketa osoan baizik; hau da,
kalitatearen ikuspegia zabalagoa eta globalagoa da. Lortu nahi ditugun emaitzak lortze aldera, egin
behar dugunaz hausnartzera bultzatzen du EFQM ereduak —ISOk ez bezala—.
• EFQM ereduan emaitzak dira elementu gidari; ISO ereduan, berriz, zerbitzuak.
• Helburuak estrategiak ezartzen ditu eta interes-taldeen beharrak eta itxaropenak asetzera bideratuta
egon behar dute.
• EFQM autoebaluaziorako eredua izateaz gain, kudeaketa-eredua ere bada.
• Ez da ISO ereduaren aurkakoa; izan ere, prozesuak estandarizatzeko, ISO eredua erabiltzea
gomendatzen du.
Esan dezakegu EFQM ereduak lagundu egin digula "egokiak direnak gero eta hobeto egiten", eta, emaitzen eta
kudeaketaren ebaluazioa egin ondoren, gure indarrak eta ahuleziak zein diren hobeto jakiten.
Baina zenbait arazo ere baditu:
Eredua hezkuntzaren arlora egokitzeak edukia murriztea eragin du.
90eko hamarkadaren bukaera aldera hasi ziren eredua beste errealitate batzuetako testuinguruetara —
hezkuntzaren testuingurura, esaterako— egokitzen, eta, batik bat, hizkuntza egokitzean oinarritzen ziren,
baina zenbait alor ere ezabatu ziren, sektorerako aplikagarriak ez zirelakoan; zenbaitetan, eredua
edukirik gabe geratzen zen, kezkatzeko moduan, batzuetan. Horri dagokionez, eredua interpretatzeko
gidak egitea erabaki genuen (ikusi 2003 gida), baina edukia bere horretan utzita.
Barne-ebaluazioetan, zalantzak sortzen dira, ebidentziekiko pertzepzio desberdinak izaten direlako.
8

9. Barne-ebaluazioak beti izan dira zalantza-iturri, kudeaketa-alorreko ebidentziei buruzko pertzepzioa oso
desberdina izaten baita ebaluazioa egiten dutenen artean; izan ere, eredua nolakoa den ondo jakin behar
da, ondoren, harekin alderatzeko, eta zentroko lagun guztiek edo askok hainbeste jakitea zaila da.
Sariekin lotura duten puntuazioetan oinarritutako kanpo-ebaluazioak; ebaluatzaileentzat, zaila da
neurtzea.
Kanpo-ebaluazioak beti izan dira arazo-sortzaile, puntuazioekin zerikusia duten sariak ematen baitira;
gure kasuan, zentroek helburu hau dute ezarrita: 2007. urtearen bukaerarako 400 puntu lortzea. Kontua
da ebaluatzaileen neurtzeko moduagatik kexak izaten direla, haiek ez baitute maila berean jakiten
sektorea nolakoa den eta ereduarekiko esperientzia ere ez baita bera.
Eredua irizpidetan egituratuta dagoenez, zaila da zentroen berariazko kudeaketa-sistemekiko erlazioa
ezartzea. Edozein kudeaketa-prozesuk —esaterako, hasierako prestakuntzak, pertsonen eta baliabideen
kudeaketak, irakasleen prestakuntzak— liderrekin, pertsonekin edo emaitzekin zerikusia duten jarduerak
hartzen ditu; gure esperientziak erakutsi digu egokiagoa litzatekeela eredua modu horizontalean lantzea
—zeharkako ardatzen bidez—, zentroek benetan kudeatzen dituzten prozesuekin lotuta egongo
bailitzateke eredua.
Memoriekin egiten den REDER ebaluazioa oso zehatza da, baina ez da erraza hobetzeko arloen eta
kudeaketaren arteko lotura ezartzea. Memoriekin lan egiteak eskatzen du oso ondo jakitea eredua
nolakoa den eta haien arteko barne-loturak nolakoak diren.
Memoriak egitea oso konplexua eta zaila da; eredua nolakoa den ondo jakitea eskatzen du, eta, halaber,
trebetasunak eta metodologiak egokia izan behar dute horiek idazteko; hortaz, ez da erraza lan horri
kanpoko laguntza izan gabe ekitea. Bestalde, kudeaketarako oinarrizko elementu gisa memoriak
erabiltzea zaila da eta ez oso ohikoa; prozesuen egitura erabili da, eta badirudi ikuspegi desberdinak
ezarri direla kudeaketarako (prozesuak) eta ebaluaziorako (EFQM ereduak).
Bestalde, eta logikoa den bezala, memorietan emaitza positiboak aurkezteko joera dago eta negatiboak
ahalik eta gehien ezkutatzeko. Horrek arazoak eragiten ditu zentroen eta sistemaren arteko lerrokatzean,
baita emaitzen eta errendimenduaren adierazleak batera erabiltzean ere.
Onenarekin alderatzeak eztabaidak sorrarazten ditu, zentroak sistema beraren kide baitira; horrenbestez,
sistemaren emaitzei egindako ekarpena terminoa hobeto egokitzen da gure beharretara.
1.3.3. AGENTZIARI EGINDAKO ESKAERA
LHko kudeaketarako erabili ditugun bi erreferente nagusien —ISO 9.001 eta EFQM— plusei eta deltei buruz
hausnartzen aritu zen agentzia. Euskalit fundazioak kanpo-ebaluazioen emaitzei buruz egindako txostenak eta
haiek emandako gomendioak bereziki lagungarriak izan ziren LHko zentroen kudeaketa-arloan hobekuntza-arlo
nagusiak zein diren jakiteko, baita Sailburuordetzarenak berarenak jakiteko ere.
Hau da hausnarketa horren ondorio nagusia: Euskadiko LHn, bi ereduek izan behar dute erreferente, baina
nahitaezkoa da horiek egungo Lanbide Heziketaren errealitatera egokitzea.
EFQM ereduari dagokionez, LHko eta EPko Sailburuordetzak agentziari eskatu zion eredua gure errealitatera
egokitzeko eta berariazko kudeaketa-, autoebaluazio- eta hobekuntza-eredua osatzeko, interpretazioa
bateratuagoa eta haren aplikazioa homogeneoagoa izan dadin. ISO 9.001 ereduan oinarritutako kudeaketa-
sistemei dagokienez, Agentziak erabaki zuen kalitatearen sistema zentroetan ikuskatzea, prozesuetan
oinarritutako kudeaketara bideratuta.
Bi ekimen horien helburua kudeaketa integratua egitea da, ISO arauan oinarritutako kudeaketa-sistema eta
EFQM ereduan oinarritutako eredu berria lerrokatuta; horrezaz gain, zentroek eta LHko sistemak modu
homogeneoan eta erreferente komun bat dutela lan egin dezaten laguntzea du xede.
Horrenbestez, hauek dira Hobbide agentziaren erronkak:
• EFQM ereduaren interpretazioa eta haren aplikazioa LHn bateratuagoa izan dadin laguntzea.
• Zentroetan kudeaketa-, autoebaluazio- eta hobekuntza-prozesuak bultzatzea eta homogeneizatzea.
• LHko sistemaren helburuak eta zentroen helburuak lerrokatzen laguntzea.
9

10. 1.4. HOBBIDEREN GARAPENA.
Hobbide diseinatzeko, agentziak irizpide hauek erabili ditu.
• EFQM eredu guztia, irizpide, azpiirizpide eta arlo edo elementu lagungarri guztiak biltzea, eta horiek
interpretatzea, gure errealitatea eta esperientzia abiapuntu direla.
• EFQM ereduarekiko trazabilitatea ziurtatzea.
• Ardatzez ardatz egituratzea, eta ez irizpideak kontuan hartuta; izan ere, zentroek kudeatzen dituzten
prozesuekin errazago lotuko dira.
• Zentroek eta LHko sistemak batera erabili ahal izango duten adierazleen taula ematea, adierazleen eta
kudeaketa-arloen arteko kausa-efektu erlazioa ziurtatzen dela.
• Autoebaluazio-sistemaren eredua zehaztea.
• Galdetegietan oinarritua.
• Erraz interpretatzen dena.
• Puntuazioak, alderdi indartsuak eta hobekuntza-arloak automatizatzea.
• Lotura duten praktika onak dituela.
• Hobekuntza-plana identifikatuta eranstea.
1.4.1. EFQM ereduaren ZEHARKAKO IKUSPEGIA
Zeharkako ikuspegia du abiapuntu Hobbidek, eta, hala, diseinatutako zeharkako ardatz-multzoak EFQM
ereduaren irizpide, azpiirizpide eta arlo guztiak hartzen ditu.
ERAGILEAK EMAITZAK
PERTSONA EMAITZAK
KUDEAKE PERTSONETAN
%9 %9
POLITIKA ETA EMAITZAK EMITZA
LIDERGOA ESTRATEGIA
PROZESUAK GILTZARRI
BEZEROETAN
%10 %8 %14 %15
%20
ITUNAK ETA EMAITZAK
BALIABIDEA GIZARTEAN
%9 %6
BERRIKUNTZA ETA IKASKUNTZA
LAN-PROZESUA:
Diseinua egiteko, honako urrats hauek eman ditu Hobbidek:
Gure kudeaketa-sistemaren arloak zehaztu, lehendabizi EFQM eredua ikuskatuta, interpretatuta eta ereduaren
arlo guztien edukia egokituta, eta, beharrezkoa izan denean, berariazko arloak barne.
Hona hemen kontuan hartu ziren irizpideak:
• EFQM ereduaren guztiak aplikagarriak direla aintzat hartzea.
• Testua egokitzea, edukiaren galerarik gabeko interpretazioa egitea errazagoa izan dadin.
• Euskadiko LHn berezkoak diren arloak eranstea (LHko Euskal Plana, Sailburuordetzaren estrategiak).
• Hiztegi edo terminoen glosario bat eranstea, kontzeptuak hobeto ulertzen laguntzeko.
LHko eredua kudeaketa-ardatzetan eta -gaitan egituratu, barne-koherentzia dutela eta zentroen kudeaketarekin
erraz identifikatzen direla; horretarako, gure ereduaren arloak "jarri" ziren kudeaketa-ardatz eta -gai horietako
bakoitzean.
10

11. Kudeaketa-arloak lau etapatan antolatu (informazioaren analisia, plangintza, ekintza eta ebaluazioa).
Kudeaketa-gai guztien kudeaketa-kalitatearen ebaluazioa egiten lagunduko duten adierazleak identifikatu,
eta etapa eta arlo garrantzitsuenekin lotura ezarri; hala, kudeaketaren eta emaitzen artean kausa-efektu
erlazioak ezarri ahal izango dira.
1.4.2 KUDEAKETA-ARDATZAK ETA -GAIAK.
Hauek dira erabakitako kudeaketa-ardatzak eta -gaiak:
EJES Y TEMAS DE GESTI N
Ó
• POSICIONAMIENTO ESTRATEGICO
• ESTRUCTURA DE PROCESOS
GOBIERNO DEL CENTRO • PLANIFICACI Ó N ECON Ó MICA Y FINANCIERA
• GESTI Ó N DE ACTIVOS Y RECURSOS
• GESTI Ó N DEL CAMBIO
• POSICIONAMIENTO Y DEFINICI Ó N DE MERCADO
• GESTI Ó N DE ALIANZAS Y COLABORACIONES
GRUPOS DE INTER É S • ORIENTACI ÓN A GRUPOS DE INTER É S
• PRESTACI ÓN DE SERVICIOS
• MARCO DE GESTI Ó N DE PERSONAS
PERSONAS DEL CENTRO • L ÍDERES COMO GESTORES DE PERSONAS
• FORMACI Ó N Y DESARROLLO
COMUNICACI Ó N Y • INFORMACI Ó N Y CONOCIMIENTO
• GESTI Ó N DE LA COMUNICACI Ó N
CONOCIMIENTO
• CONTEXTO DE CREATIVIDAD Y APRENDIZAJE
CREATIVIDAD Y MEJORA • INNOVACI ÓN Y MEJORA
ADIERAZLEAK
Hobbide ereduaren adierazleak identifikatzeko, zentroetan eta LHko sistemetan erabiltzen ari diren adierazleak
hartu ziren kontuan, baita ereduak berak proposatzen dituenak ere.
Adierazle horien eta kudeaketa-ardatzen eta -gaien, haren etapen eta erantsita dauden kudeaketa-arloen arteko
lotura ezarri zen.
Hobbidek hauek aukeratu zituen emaitzaren adierazletzat: ebaluazioaren etapan erantsita dauden kudeaketa-gai
guztiak ebaluatzeko egokien suertatu zirenak. Eta errendimenduaren adierazletzat: informazioaren analisiaren,
plangintzaren eta ekintzaren etapetan errendimendua ebaluatzeko egokien suertatu zirenak.
Hala, kudeaketaren eta emaitzen arteko kausa-efektu erlazioa argitzea izan da xede.
11

12. ADIERAZLEAK
KUDEAKETA-GAIA
I P E E
Langileei Pertsonak Pertsonen Norbanak Antolaketa Pertsonen Zentroko Pertsonen Pertsonak Kudeaketa
inkestak kudeatzek gaitasuna oaren, - inplikazio pertsonek lanpostua kudeatzek -gai honen
egiten o k zehaztu, taldearen metodolog a sustatu, taldean ebaluatu, o eraginkort
dizkio eta estrategia sailkatu eta ia bultzatu lan egin hura estandarr asuna
bestelako k eta eta zentroare berritzaile eta dezaten hobetzen ak kudeatu
informazio planak zentroaren n ak erabili, orekatu giro laguntzek aplikatu,
a sortzea. beharretar helburuak lan aproposa o liP
erabiltzen a egokitu. lerrokatu, egiteko sortu esaterako
du, ikuskatu modua
honetarak eta hobetzeko
o... eguneratu ...
.
“Errendimendu” 1. adierazlea
E adierazlea
adierazleei esker, 2. adierazlea Con formato: Español
F adierazlea
kudeaketa-etapak eta - D adierazlea (España - alfab. internacional)
arloak ebaluatzen dira
C adierazlea E etapako adierazleei
B adierazlea esker, gaiaren
A adierazlea kudeaketaren emaitza
ebaluatzen da
1.4.3. HOBBIDEREN HOBEKUNTZA-ZIKLOA
Hobekuntza-ziklo bat da HOBBIDE, irudian adierazten den bezalakoa.
EVALUACIÓN DE INFORME DE
LOS PUNTUACIÓNES,
RESULTADOS Y PUNTOS FUERTES Y
DE LA GESTIÓN ÁREAS DE MEJORA
EBALU AZIOA
KUD EAK ET
A-EREDU A
ÁGRUPACIÓN
DE LAS ÁREAS
DE MEJORA Y
PRIORIZACIÓN
H OB EKUNT ZA-
PROIEKTU PLAN AK
PARTEK AT UAK
ALIANZAS Y DISEÑO Y
DESARROLO DE APROBACIÓN
REDES Y DEL PLAN DE
COMUNIDADES MEJORA
DE PRÁCTICAS
Erreferente nagusia Hobbide da, EFQM ereduan oinarritutako kudeaketa-eredua, baina ereduaren irizpidearekiko
zeharkakoak diren kudeaketa-ardatzetan eta -gaietan egituratuta, eta, horrezaz gain, gure LHko sistemaren
errealitatera eta beharretara egokituta.
HOBBIDEk galdetegietan oinarritutako ebaluazio-sistema bat du, eta, horri esker, zentroek kudeaketa eta haren
emaitzak ebaluatu ahal izango dituzte. Autoebaluazioa egin ondoren, sistemak zentroei itzuliko dizkie
autoebaluazio-txostenak.
12

13. Hobekuntza-arloak zein diren erabaki ondoren, HOBBIDEk aukera ematen die zentroei horiek modu koherentean
multzokatzeko, horien arteko lehentasunak ezartzeko eta nork bere hobekuntza-planak diseinatzeko; prozesu
hori garatzeko, Hobbidek laguntza emango die zentroei, praktika onak haien eskura jarrita.
Azkenik, zentroetan prozesu horretaz arduratu direnek praktika-talde bat osatuko dute, ideiak, ekimenak eta
proiektuak zentroen artean trukatzeko, eta agentziari berari lankidetza-sareak sortzen laguntzeko, eta horrela,
zentroek elkarri laguntzeko.
HOBBIDEk tresna lagungarria izan nahi du zentroei hobetzen laguntzeko, zentroak eta LH eta EP
Sailburuordetza lerrokatzeko, helburuak hedatzeko eta LHko sistema osoa hobetzeko.
1.4.4. HOBBIDEREN APLIKAZIO INFORMATIKOA.
Zentroek ebaluazio-prozesua errazago egin dezaten, Kalitaterako eta Gaitasuna Ebaluatzeko Euskal Agentziak
aplikazio informatiko bat diseinatu eta garatu du EJIEren laguntzarekin —Eusko Jaurlaritzako Informatika
Erakundea—; aurrerago ikusi ahal izango dugu oso lagungarria izango dela zentroei ebaluazio-prozesua
errazteko.
Aplikazioak, zentroek kudeatzen dituzten adierazleetatik ateratzen dituzten emaitzak sartu ondoren, automatikoki
ebaluatzen ditu emaitzak; horrezaz gain, arloak galdetegien bidez ebaluatzen direnez, errazagoa da ebaluazioa
egitea eta, gainera, homogeneoagoa eta koherenteagoa izango da.
13

14. 2. HOBBIDE EREDUA
2.1. HOBBIDE: KUDEAKETA-EREDUA
2.1.1. HOBBIDE EREDUA
HOBBIDE ereduak kalitatean oinarritutako kudeaketak erabiltzen dituen printzipioak hartu ditu erreferentziatzat,
eta, zentroetan eta Lanbide Heziketako erakundeetan, kalitatean oinarritutako kudeaketa sustatzeko eta haren
garapena ebaluatzeko irizpideak ezartzen ditu.
EVALUACIÓN DE INFORME DE
LOS PUNTUACIÓNES,
RESULTADOS Y PUNTOS FUERTES Y
DE LA GESTIÓN ÁREAS DE MEJORA
LA EVALU ACIÓN
EL MODELO
DE GESTIÓN
ÁGRUPACIÓN
DE LAS ÁREAS
DE MEJORA Y
PRIORIZACIÓN
LOS PROYECT OS
COMPARTIDOS LOS PLAN ES DE
MEJOR A
ALIANZAS Y DISEÑO Y
DESARROLO DE APROBACIÓN
REDES Y DEL PLAN DE
COMUNIDADES MEJORA
DE PRÁCTICAS
Hobbide ereduaren oinarria osatzen duten funtsezko printzipioak “Hobbide Printzipioak” izeneko dokumentuan
daude bilduta, eta Hobbidek kontuan hartzen dituen kudeaketa-arloak, “Definizioak: ardatzak eta gaiak,
ofiziala” izeneko dokumentuan.
Laburbilduz, Hobbideren ustez, etengabeko hobekuntzaren printzipioak kudeaketaren 5 arlo nagusitan aplikatu
behar dituzte zentroek: zentroaren zuzendaritza, interes-taldeak, zentroko pertsonak, komunikazioa eta ezaguera
eta sormena eta hobekuntza.
ARDATZAK izeneko arlo horietako bakoitzean, kudeaketarako berariazko GAIAK ezarri dira; hain zuzen, 16
guztira.
Zentroaren zuzendaritzak hauek bildu ditu: Jarrera estrategikoa, Prozesuen egitura, Ekonomia- eta
finantza-plangintza, Aktiboen eta baliabideen kudeaketa eta Aldaketaren kudeaketa.
Interes-taldeetan, berriz, hauek: Merkatuaren joera eta definizioa, Itunen eta lankidetzen kudeaketa,
Interes-taldeak helburu eta Zerbitzuak.
Zentroko pertsonekin egin beharreko lanean, kontuan hartu behar dira Pertsonen kudeaketa-esparrua,
Liderren jarduna pertsonen kudeatzaile gisa, eta Prestakuntza eta garapena.
Komunikazioaren eta ezagueraren ardatzak honako hauek hartzen ditu: Komunikazioaren kudeaketa eta
Informazioa eta ezaguera.
Eta azkenik, sormenaren eta hobekuntzaren bidez, Sormenerako eta ikaskuntzarako testuingurua sortu
nahi da eta Berrikuntza eta Hobekuntza garatu.
Gai horiek guztiak kudeatzeko, kudeaketa-arlo jakinak —kopurua zehaztuta—, kontuan hartzea proposatzen du
Hobbidek. Arlo horiek lau etapatan antolatuta daude: Informazioaren analisia, Plangintza, Ekintza eta Ebaluazioa.
Bestalde, kudeaketa-gai bakoitzeko adierazle-multzo bat ere erantsi du Hobbidek, kudeaketaren eta emaitzen
artean kausa-efektuaren erlazioa ziurtatzeko; zein adierazle ezarri agindu edo aholkatu egingo da. Adierazle
horiek zentro guztiek erabiltzeko sortu ziren; horiezaz gain, zentroek ere nahi dituzten adierazleak erants
ditzakete.
14

15. Hobbide ereduaren ardatzen, gaien, arloen eta adierazleen multzoak erreferentzia-EREDUA izan nahi du,
zentroetan kudeaketa hobea izan dadin.
Hobbide ereduaren egitura eta edukiak “Kartel HOBBIDE ofiziala” dokumentuaren oinarrian bilduta daude.
2.1.2. HOBBIDEREN DISEINUA: KUDEAKETA
Hona hemen Hobbideren kudeaketa-ardatzak eta -gaiak identifikatzeko eta horietako bakoitzean aintzat hartu
beharreko arloak identifikatzeko prozedura:
2003KO EFQM EREDUAREN INTERPRETAZIOA ETA TESTUINGURUA.
Lan hau egiteko moduaren adibidea erakusten da jarraian erantsita dagoen taulan. Ezkerreko zutabean,
bikaintasun-ereduaren arloak zerrendatu ziren; taulan, 5c azpiirizpideari buruzkoak ere aipatzen dira. Eskuineko
zutabean, Hobbide ereduaren arloak zerrendatu ziren, horien esanahia LHren testuingurua kontuan hartuta
interpretatu ondoren. Horrenbestez, HOBBIDE ereduak 190 kudeaketa-arlo bildu zituen.
ADIBIDEA: 5. irizpidea: PROZESUAK
5c azpiirizpidea: Produktuak eta zerbitzuak diseinatu eta garatzea, bezeroen beharrak eta
itxaropenak kontuan hartuta.
EFQM HOBBIDE
5c2 Anticipar e identificar mejoras en los productos 5c2 Definir los métodos apropiados para prever e identificar
y servicios de acuerdo con las futuras mejoras en los servicios de acuerdo con las futuras
necesidades y expectativas de los clientes y necesidades y expectativas de los clientes y otros
otros grupos de interés grupos de interés
5c3 Diseñar y desarrollar modelos de formación basados en
la adquisición de competencias concretados en
unidades didácticas y actividades de aula, incluida la
evaluación del rendimiento del alumnado
5c3 Diseñar y desarrollar junto a clientes y 5c4 Diseñar y desarrollar junto a los clientes, colaboradores
partners, nuevos productos y servicios que y aliados nuevos productos y servicios que añadan
añadan valor para los clientes valor a los clientes cuando sea pertinente, por ejemplo,
en los cursos de formación
5c5 Fomentar y apoyar la participación individual en equipos
de proyecto y mejora para desarrollar las iniciativas y
programas establecidos por la Viceconsejería u otros
5c4 Comprender y anticipar el impacto de las 5c6 Analizar la información procedente de los métodos de
nuevas tecnologías en los productos y vigilancia tecnológica para así comprender y anticipar el
servicios, así como su valor potencial impacto de las nuevas tecnologías y de los modelos de
gestión y su valor potencial en los servicios
5c5 Desarrollar nuevos productos y servicios tanto 5c7 Implantar nuevos productos y servicios tanto para el
para el mercado actual de la organización mercado actual del Centro como para lograr acceder al
como para lograr acceder a otros mercados mercado demandante de formación y otros servicios
KUDEAKETA-ARLOAK ZEHARKAKO ARDATZETAN ANTOLATZEA.
Arloak antolatzerakoan, irizpide hau hartu zen kontuan: zeharkako ardatzek esanahia, zentzua eta koherentzia
izan behar zituztela, zentroen kudeaketaren ikuspegitik. Kudeaketa-arloak, halaber, lau etapatan multzokatu
ziren: Informazioaren analisia, Plangintza, Ekintza eta Ebaluazioa. Horrela osatu zen HOBBIDEren oinarria, eta
oso-osorik bilduta dago lehen aipatu dugun "HOBBIDE Kartel ofiziala" izeneko dokumentuan, eta gaika sailkatuta
dago “HOBBIDE GAIAK Kartel Ofiziala” izeneko dokumentuan.
Kudeaketa-arloak bi mailatan sailkatu dira, haien garrantzia kontuan hartuta; hala, eredu AURRERATU batekin
edo OINARRIZKO eredu batekin lan egin ahal izango da, zentroen kudeaketa-mailaren arabera.
Azkenik, HOBBIDEren arloek bikaintasunerako EFQM ereduarekiko trazabilitatea izan dezaten ziurtatzen da;
esate baterako, jarraian erantsitako taulan ikus daitekeen bezala, laugarren ekintza-arloa (ZZ JE A4) zerrendan
5. tokian jarritako elementu orientatzaileari dagokio: EFQM ereduaren 1b azpiirizpidea.
ADIBIDEA: Ardatza: ZENTROAREN ZUZENDARITZA
Gaia: JARRERA ESTRATEGIKOA
"ekintza" eta "ebaluazioa" etapetako zenbait arlo
15

16. A A A E E
1b4 1b5 1b6 2c10 2c14
Evaluar laeficacia
Los líderes aseguran
Los líderes aseguran de la estrategia y del
que se desarrolla e
que se implanta una plan anual así como
,
implanta un gobierno Los líderes
metodolog que
ía la de la Evaluar la eficacia de
eficaz del Centro garantizan que se
permita el desarrollo, consideracin deésta
ó la gesti n del
ó
mediante su miden, revisan y
despliegue y en el desarrollo de posicionamiento
autoevaluacin
ó mejoran los
actualizacin de la
ó los procesos e estrat gico
é
contra el Modelo de resultados clave
estrategia y del plan iniciativas
Gesti n de la FP del
ó
anual emprendidas por el
País Vasco
Centro
GO PEA3 GO PEA4 GO PEA5 GO PEE1 GO PEE2
Grado de Efectividad del
cumplimiento de los 1/ proyecto de Centro
1
1
objetivos 2 (satisfacción de
estratégicos clientes y personas)
Efectividad del
3/ proyecto de Centro
4 (satisfacción de VC y
sociedad)
HOBBIDEREN ETA EFQM EREDUAREN ARTEKO ITZULGARRITASUNA ZIURTATU DAGO
Lehen ikusi dugun bezala, Hobbideren kudeaketa-arlo guzti-guztien eta 2003ko EFQM ereduaren arloen
(elementu orientatzaileak) artean, badago lotura, eta, beraz, irizpide eta azpiirizpideen artean ere bai. Hori guztia
“HOBBIDE-EFQM arloen interpretazio OFIZIALA” izeneko dokumentuan biltzen da.
Horrenbestez, Hobbide eta EFQM artean itzulgarritasuna egitea posible da eta, esate baterako, autoebaluaziotik
ateratako ebidentziak ereduaren irizpide eta azpiirizpideei jarraituz multzoka daitezke.
Bestalde, Hobbidek egiten duen adierazleen eta kudeaketa-arloen arteko loturari esker, zentroek erraz neurtu
ahal izango dituzte ereduaren azpiirizpideak, eta garbi izango dute zein adierazlerekin neurtu; hala, EI
ezaugarriaren —ebaluazioa eta ikuskapena— ebaluazioa eta kudeaketaren eta emaitzen arteko kausa-efektu
erlazioa objektibo bihurtzen dira.
Hobbideren ardatzen, gaien eta arloen, eta, bestalde, EFQM ereduaren irizpideen, azpiirizpideen eta arloen
artean dauden loturak “Loturak HOBBIDE-EFQM OFIZIALA” izeneko dokumentuan biltzen dira. Jarraian,
adibide baten bidez erakusten dira Hobbideren "interes-taldeak" izeneko ardatzaren eta EFQM ereduaren 2a, 2b
eta 2c azpiirizpideen arteko loturak.
ADIBIDEA: Ardatza: INTERES-TALDEAK
EFQM IRIZPIDEA: 2. 2a, 2b eta 2c azpiirizpideak
Kudeaketa-gai bakoitzarekin lotutako Hobbide arloak, eta adierazleen eta emaitzen
azpiirizpideen arteko lotura.
16

17. HOBBIDE Grupos Inter és GI
Subcriterio Gestión de Alianzas y Orientación a Grupos de
Posicionamiento y def. de Colaborac. Interés Prestación Servicios
EFQM Mercado (PM)
(AC) (GI)
(PS)
EFQM HOBBIDE EFQM HOBBIDE EFQM HOBBIDE EFQM HOBBIDE
2a1 GI PM I1 2a2 GI GI I1 2a2 GI PS I1
9A 2 1 9A 2 / 9B2 1 2 9A 2 / 9B2 1 2
2a
2a3 GI PM I2
2b6 GI PM I3 2b5 GI AC I1
9B 2 1
2b8 GI PM I4
2b
2b3 GI PM I5
2b7 GI PM I6
2c6 GI PM P1 2c5 GI AC I2 2c12 GI GI E1
9B 2 1 6A1 / 8A1 /9A2 1/3
2c11 GI PM E1 2c9 GI AC P3 2c2 GI GI P1 2c2 GI PS P1
2c 6B2 / 6B2 /
1, 2,
6B2 /6B2 / 9,10 9B 2 1 9B 2 1
6, 8
6B1/ 6B1
2c13 GI AC E1
9A 2/ 9B 2 1/2
EREDUAK AHOLKUAK EMATEN DITU KUDEAKETA-ARLOAK GARATZEKO.
Hobbide ez da osatu kudeaketa-eredua izateko bakarrik; erreferentzia-esparrua ematea bezain garrantzitsua da
hobetzeko proposamenak eta orientabideak ematea.
Horregatik guztiagatik, arlo bakoitzerako, Hobbidek zenbait aholku erantsi ditu, arloa garatzeko aholkuak (AGA);
horrezaz gain, Ikuspegi Integratuak proposatzen ditu, eta, horiek kudeaketa-arlo eta -gai batzuei eragiten
dietenez, zentroetan hobekuntza handiagoak lortzen lagundu dezakete; gainera, zentroek berek egindako
ekarpenekin Praktika Onak eskaintzea ere aurreikusten da.
Ikuspegi integratuak eta Arloak Garatzeko Aholkuak dokumentu hauetan biltzen dira: “Ikuspegi Integratuak
ofiziala” eta “Aholkuak AGA ofiziala”
ADIBIDEA: BP PK P6 arloa garatzeko aholkuak
EJE Personas del Centro
TEMA Marco de gestión de personas
ÁREA / S PE GPP6
DESCRIPCIÓN El Centro alinea con la estrategia y el plan anual los objetivos de
ÁREA equipo y del Centro, y los revisa y actualiza y los individuales
mediante un método y garantiza su consideración en el desarrollo de
las estrategias y planes específicos
Matriz Qué-Cómo
Implantar la sistemática Matriz qué-cómo, que garantiza el
Sugerencia
despliegue de objetivos a todos los niveles. Además con carácter
para el
trimestral analizar y revisar dichos objetivos en reuniones
desarrollo del
planificadas de Alorgunes y Adigune. Al final de curso, realizar una
área
memoria en la que se recoge el grado de consecución de estos
objetivos que son tenidos en cuenta en la elaboración de la
estrategia del curso siguiente.
17

18. HOBBIDEK TERMINOEN HIZTEGIA EGIN DU DENOK INTERPRETAZIO BERA EGITEKO.
EFQM kudeaketa-eredua bezalakoak erabiltzeak zenbait arazo eragiten ditu, besteak beste, ereduarekin lan
egiten dutenek erabiltzen dituzten kontzeptuei buruz egiten dituzten interpretazio desberdinak; halaber, kontzeptu
asko direnez, neketsua da horien guztien esanahia ikastea.
Hori kontuan izanik, Hobbidek termino horiekin osatutako hiztegia erantsi du, EFQM eta Hobbide ereduak
nolakoak diren ondo jakiterik izan ez eta autoebaluazioa egin behar dutenentzat lagungarri izan dadin.
Hobbideren kudeaketa-ardatzen eta -gaien esanahien definizioa ere badu, baita Hobbide ereduak kontuan hartu
dituen printzipioena ere.
Hiztegian biltzen diren terminoak eta horietako bakoitzari dagokion definizioa “Hiztegi OFIZIALA” izeneko
dokumentuan biltzen dira.
ADIBIDEA: TERMINOEN hiztegiko zati bat
TÉRMINO DEFINICIÓN
Conjunto de procesos y subprocesos que permiten planificar el curso escolar,
desarrollo e impartición de los cursos y realizar la medición de resultados y su
Cadena logística:
mejora y actualización. Se refiere al diseño de servicios, marketing, venta, servicio
10 post venta pe: PBL, Proyecto Urrats bat, apoyo a creación de empresa al alumno…
El cambio es una alteración en el diseño organizativo y en la estrategia, o cualquier
otro intento de influir en los miembros de una organización para que se comporten
Cambio:
de diferente manera. Su gestión implica la planificación del proceso de cambio, con
11 los objetivos de avance, mejora, innovación y liderazgo.
Métodos y herramientas que permiten el intercambio de información y conocimiento
entre el Centro y sus grupos de interés. Proporcionan, asimismo, la información
necesaria para comprender sus necesidades y expectativas. Cabe destacar que, en
Canales de
muchas ocasiones, no existen canales "puros" (exclusivamente ascendentes o
Comunicación:
descendentes), puesto que el objetivo último es siempre posibilitar el intercambio.
Ejemplo de canales ascendentes: Informes, entrevista, buzón de sugerencias,
12 contactos informales.
Capacidad y necesidad Aptitud, talento, cualidad de que disponen tanto el centro como sus aliados para el
13 fundamental buen ejercicio de algo
Conjunto de productos y servicios que ofrece o presta el Centro. Por ejemplo, en el
Cartera de productos y caso del alumnado el servicio principal que reciben son los cursos de formación.
servicios: Otros servicios pueden ser: el transporte, el comedor, actividades complementarias,
14 biblioteca, idiomas, internet, inserción laboral etc.
Lehen esan dugun bezala, kudeaketa-ardatz eta -gai guztien esanahien definizioa ere ematen du Hobbidek, eta
"Definizioak ardatzak eta gaiak ofiziala" izeneko dokumentuan biltzen dira. Hona hemen adibide bat:
ZENTROAREN ZUZENDARITZA
Euskadiko LHko ZENTROEN ZUZENDARITZA eraginkorra izango dela modu honetan ziurtatzen
da: Jarrera Estrategikoa, Prozesuen Egitura, Ekonomia eta Finantza Plangintza, Aktiboen eta
Baliabideen Kudeaketa eta Aldaketaren Kudeaketa.
• Jarrera estrategikoa honetan datza: Estrategia eta Urteko Plana diseinatzean eta hedatzean,
zentroaren emaitzak ikuskatzen eta hobetzen direla.
• Prozesuen Egitura osatzeak eskatzen du prozesuen kudeaketa lerrokatuta egotea Hobbide
ereduarekin eta adierazleen diseinuarekin eta haiei egin beharreko jarraipenarekin.
• Ekonomia eta Finantza Plangintza egiteak zentroko planek eta proiektuek laguntza eta
euskarri ekonomikoa izatea eragiten du.
• Aktiboen eta Baliabideen Kudeaketari esker, zentroaren aktiboak eta baliabideak optimizatzen
dira, eta posible da haiek mantentzea eta haien segurtasuna bermatzea ere bai.
• Aldaketaren Kudeaketa bideratuta dago planak ezartzera, hala, aldaketak sustatzeko,
bultzatzeko eta aldaketen eraginkortasuna bermatzeko.
18

19. JARRERA ESTRATEGIKOA
Euskadiko LHko zentroek beren Estrategia eta Urteko Plana diseinatzerakoan kontuan hartzen
dute uneko egoera, lortu beharreko helburuak eta haien ekarpen erlatiboa. Kudeaketa-gaietako
adierazleak aztertu ondoren, helburu estrategikoak definitzen dituzte, bai eta haiek lortzeko
beharrezkoak diren prozesuak ere. Gauzatu beharreko metodologia ezartzen da, eta emaitza
giltzarriak ikuskatzen eta hobetzen dira.
I Zentroak egindako kudeaketa eta lortutako emaitzak aztertzen dituzte; sistemari egindako
ekarpen erlatiboa.
P Estrategia eta urteko planak diseinatzen dituzte; helburu estrategikoak eta arrakasta lortzeko
faktore erabakigarriak definitzen dituzte; prozesu giltzarriak definitzen dituzte; arrisku-egoerak
identifikatzen dituzte; beren estrategia interes-taldeek dutenekin lerrokatzen dute; kudeaketa-
gaien arteko erlazioei aurre egiten diete; liderrek zentroaren eginkizuna eta kultura garatzen dute;
liderrek egitura egokitzen dute planak ezar daitezen; informazio- eta jarraipen-sistemak ezartzen
dituzte.
A Planen lehentasuna erabaki eta horiek hedatzen dituzte; liderrak eredu gisa aritzen dira;
estrategia eta planak garatzeko metodologia ezartzen dute liderrek, eta, modu eraginkorrean
zuzenduko dela ziurtatzeaz gain, emaitza giltzarriak ikuskatzen dituzte.
E Estrategiaren eta planen eraginkortasuna ebaluatzen dute, eta kontuan hartzen dituzte zentroaren
ekimenetarako; jarrera estrategikoaren eraginkortasuna ebaluatzen dute.
OHARRA: I-P-A-E etapa guztietan erantsi dira kudeaketa-arloak, eta guztiek dute laburpena.
Hobbide ereduaren euskarri diren oinarrizko printzipioak "Hobbide Printzipioak" izeneko dokumentuan biltzen dira
Bederatzi printzipioak jarraian adierazten dira:
HOBBIDE KUDEAKETAREN 9 PRINTZIPIOAK
Emaitzak dira ardatza.
Interes-taldeak helburu.
Itunak eta lankidetzak.
Prozesuetan oinarritutako antolaketa.
Egintzetan, datuetan eta informazio-azterketetan oinarritutako
erabakiak.
Berrikuntza, ikaskuntza eta hobekuntza.
Langileen garapena, pertsonen parte-hartzea eta haienganako
konfiantza.
Lidergoa, ereduan eta koherentzian oinarrituta.
Gizartearekiko konpromisoa.
Hona hemen, Hobbideren
printzipioetako baten esanahia
19

20. Prozesuetan oinarritutako kudeaketa.
Lanbide Heziketako zentroek prozesuetan oinarritutako sistema ezarri dute, eta helburu estrategikoak
lortzeko —emaitzak epe ertain eta luzera— giltzarritzat hartutako prozesuen jabeak izendatzen dituzte
—eta interes-taldeen jabeak—.
Prozesuak eta jarduerak kontrolpean dituzten baldintzetan gara daitezen, IPEE zikloari (Informazioaren
Analisia, Plangintza, Ekintza eta Ebaluazioa) jarraiki diseinatzen eta estandarizatzen dituzte prozesuak;
adierazleak erabiltzen dituzte, eta helburuak ezartzen dituzte, prozesuetan lortutako emaitzak eta
errendimendua aldian-aldian ebaluatzeko; desbideraketak dituztenean, arrazoiak aztertzen dituzte, eta
horiek zuzentzeko eta hobetzeko ekintzak garatzen dituzte. Helburuak ezarri aurretik, prozesuaren
ahalmena aztertzen dute eta aurretik izandako emaitzak kontuan hartzen dituzte, helburuak
zehatzagoak, eskuragarriagoak, errealistagoak eta denbora jakin baterako izan daitezen.
Ahal denean —esaterako, hasierako prestakuntzan—, LHko zentroek prozesuen autokudeaketa
sustatzen dute taldeen bidez —ziklo-taldeak—; horiek prozesuarekiko, helburuekiko, jarduerekiko eta
baliabideekiko autonomia eta autoritatea eta ardura dutela egiten dute lan.
20

21. 2.1.2. HOBBIDEREN DISEINUA: ADIERAZLEAK
Adierazleen zerrenda eta haien identifikazio-elementu guztiak “Adierazleen kartel ofiziala” izeneko
dokumentuan biltzen dira, eta gaiez gai zehaztuta “Adierazleen GAIAK kartel Ofiziala” dokumentuan.
EMAITZEN ETA ERRENDIMENDUAREN ADIERAZLEAK.
LHko zentroetan egun erabiltzen dituzten adierazleen artean egin du aukeraketa Hobbidek; adierazle horiek 2
motatan sailkatu dituzte: batetik, emaitzen adierazleak, horiek 16 kudeaketa-gaietako bakoitzean lortutako azken
emaitzak ebaluatzeko lagungarriak dira; eta bestetik, errendimenduaren adierazleak. "R" adierazleak (azken
emaitzak) Ebaluazioaren etapari dagozkio, eta "r" adierazleak (errendimendua) Informazioaren analisiaren,
Plangintzaren eta Ekintzaren etapei. Etapa bakoitzak, gutxienez, adierazle bat izan behar du.
ADIERAZLEAK
I P E E
1. 2. 1. 2. 3. 1. 2. 3. 4. 1. 2.
kudeaketa kudeaketa kudeaketa kudeaketa kudeaketa kudeaketa kudeaketa kudeaketa kudeaketa kudeaketa kudeaketa
-arloa -arloa -arloa -arloa -arloa -arloa -arloa -arloa -arloa -arloa -arloa
G adierazlea Adierazle 1 Con formato: Español
E adierazlea Adierazle 2 (España - alfab. internacional)
F adierazlea
D adierazlea
r R
C adierazlea
B adierazlea
A adierazlea
Zentroetan erabiltzen dituzten adierazleak aztertzerakoan, ohartu ginen ez zela oso ohikoa errendimenduaren
adierazleak —Informazioaren analisiaren eta Plangintzaren etapetakoak— erabiltzea. Hala ere, oso komenigarria
da analisiaren kalitatea ebaluatzeko erabiliko diren adierazleak izatea; izan ere, analisia ondo egiten bada,
plangintza hobea izango da; plangintza ona bada, halaber, prozesuaren beraren jarduerak hobeak izango dira
(ekintza) eta, azkenik, ekintzak behar bezala gauzatuz gero, emaitza onak lortuko dira.
Honako ondorio hau ere atera dugu: zenbaitetan, ekintza garrantzitsuenak ebaluatzen laguntzen duten
adierazleak erabil daitezke eta azken emaitzen adierazle gisa erabili behar dira. Hain zuzen ere, ikasgelako
jardueran izandako emaitza akademikoetarako erabil daiteke; hezkuntza-zerbitzu guztien kalitatea ebaluatzeko
baliagarria da adierazlea.
ADIERAZLEEN ETA KUDEAKETA-ARLOEN ARTEKO LOTURAK.
HOBBIDE ereduaren adierazleak kudeaketa-arloekin dute lotura; arlo BAKAR BATEKIN daude lotuta,
kudeaketaren eta emaitzen arteko kausa-efektua erlazioa lortuko dela hobeto ziurtatzeko.
Hona hemen jarrera estrategikoari buruzko adibide bat
21

22. EJE: GOBIERNO DEL CENTRO
TEMA: POSICIONAMIENTO ESTRATÉGICO
EJEMPLO DE ALGUNAS ÁREAS DE LAS ETAPAS “ACCIÓN” Y EVALUACIÓN”
A A A E E
1b4 1b5 1b6 2c10 2c14
Evaluar la eficacia
Los líderes aseguran
Los líderes aseguran de la estrategia y del
que se desarrolla e
que se implanta una plan anual, así como
implanta un gobierno Los líderes
metodología que la de la Evaluar la eficacia de
eficaz del Centro garantizan que se
permita el desarrollo, consideración de ésta la gestión del
mediante su miden, revisan y
despliegue y en el desarrollo de posicionamiento
autoevaluación mejoran los
actualización de la los procesos e estratégico
contra el Modelo de resultados clave
estrategia y del plan iniciativas
Gestión de la FP del
anual emprendidas por el
País Vasco
Centro
GO PEA3 GO PEA4 GO PEA5 GO PEE1 GO PEE2
Grado de Efectividad del
cumplimiento de los 1/ proyecto de Centro
1
objetivos 2 (satisfacción de
estratégicos clientes y personas)
Efectividad del
3/ proyecto de Centro
4 (satisfacción de VC y
sociedad)
AGINDUZKO ETA AHOLKATUTAKO ADIERAZLEAK EREDU AURRERATUAN ETA OINARRIZKOAN
Hobbide adierazleak agindutakoak edo aholkatutakoak izan daitezke; Hobbide ereduak kudeaketa ebaluatzeko
adierazle garrantzitsutzat hartu ditu lehendabizikoak, eta aholkatutakoak, berriz, zentroaren emaitzak eta
errendimendua ebaluatzeko osagarriak izan daitezke. Zentro bakoitzak, bestalde, bere adierazleak ezar ditzake,
eta aholkatutakoen ordez edo horiez gain erabil daitezke.
Hobbidek aukera ematen du oinarrizko ereduarekin eta eredu aurreratuarekin lan egiteko. Eredu bakoitza, bere
adierazleak ditu, eta bere arlokoekin lotuta daude; dena dela, adierazle gehienak oinarrizko arloekin lotzen direla
ikusita, zenbait adierazle ez dira aplikatzen oinarrizko ereduan, nahiz haren arlo batekin lotura izan. Hondoan
kolore difuminatuagoa dutelako bereizten dira
CLASIFICAÓN DE LOS INDICADORES
CI HOBBIDE
ÁREAS DEL ÁREAS DEL
MODELO MODELO
B ÁSICO AVANZADO
Indicador Indicador
PRESCRIPTIVO que NO
Indicador
APLICA en el B ÁSICO PRESCRIPTIVO PRESCRIPTIVO
Indicador Indicador
SUGERIDO que NO
Indicador
APLICA en el B ÁSICO SUGERIDO SUGERIDO
Indicador de
CENTRO
22

23. ADIERAZLEEN DESKRIPZIOA INTERPRETAZIO BAKARRA EGITEKO.
Hobbide adierazle guztiek dute izena, deskripzioa —interpretazio bakarra egiteko eta guztiok erabiltzeko— eta
adibide bat erantsita, kasu bakoitzari dagokion kalkulua hobeto egiteko.
HOBBIDE ereduak adierazle guztiak balio-maila beretan neurtzen ditu, 1etik 100era, termino erlatiboetan
adierazteko eta zentro guztien artean alderaketak egin ahal izateko.
Hona hemen Prestakuntza eta Garapena kudeaketa-gaiari buruzko adibide bat
EJE: PERSONAS
TEMA: FORMACIÓN Y DESARROLLO
EJEMPLO DE ALGUNOS INDICADORES DE LAS ETAPAS “ACCIÓN” Y EVALUACIÓN”
Valoración media de la Ejemplo para un centro cuya
Nivel de
competencia profesional de encuesta al alumnado da como
A PE competencia valoración media una serie de 7 7,2 7 7,2 7,4 10
FD las personas por los
profesional y 7,4
A3 1 alumnos. 70 72 74 100
Grado de (Nº de accciones de F y D
cumplimiento de en las que se ha logrado el Ejemplo para un centro de 40
personas que evaluó el impacto de
E objetivos de impacto objetivo de impacto las acciones de FyD por primera
PE
FD
sobre el desempeño esperado/ Nº total de vez el último año a 8 personas. 0:40 0:40 8:40 40:40
E1 1 individual acciones) *100 0 0 20 100
La percepción sobre las
oportunidades de desarrollo es un
atributo específico medido a través
de una encuesta a muestras
Efectividad de la Satisfacción media de las estadísticamente fiables.
E gestión del personas del Centro con las Las encuestas, cuyos resultados se
desarrollo oportunidades de desarrollo miden habitualmente en escala 0-
10, deben transformarse a base
PE 100.
Ejemplo para una serie de índices 7 7,5 7,7 10
FD
E2 1 medios de 7 7,5 y 7,7 70 75 77 100
NOTA: Se ha considerado que un
techo razonable para la formación y 1200 1350 1400
((Nº de horas de F y D del :60= :60= :60=
Despliegue del el desarrollo de las personas es 60
centro/ 60)/ Nº total de 20 22,5 23,3 2400:
E aprendizaje y horas año de media.
personas del centro)*100 Ejemplo para un centro de 40
20: 22,5: 23,3: 60=40
desarrollo 40 40 40 40:40
personas con una serie de 1200,
2 1350 y 1400 horas de FyD 50 56 58 100
23

24. 2.2. HOBBIDE: AUTOEBALUAZIOA EGITEKO EREDUA
2.2.1. AUTOEBALUAZIOA HOBBIDE EREDUAREN BIDEZ
HOBBIDEk, zentroen kudeaketa egiteko eredua emateaz gain, zentroek eta erakundeek autoebaluazioa egiteko
metodoak eta irizpideak ere ezartzen ditu; horiek sistema globalaren zatitzat hartzen ditu, hau da, Euskadiko
Lanbide Heziketako sistemarenak, eta, beraz, helburuak lortzeko eta garatzeko baliagarritzat.
Hobbide ereduan, EFQM ereduan bezalaxe, kudeaketa (kudeaketa-arloak) eta emaitzak (adierazleak)
ebaluatzen dira. Diseinatutako autoebaluzio-sistemak ereduaren 16 kudeaketa-gaiak ebaluatzeko balio du.
Hobbideren kalitatearen ezaugarriak dira arloak zein emaitzak ebaluatzeko erreferentea.
Horrezaz gain, Hobbide ereduaren bidez, puntuazioei, alderdi indartsuei eta hobetzeko arloei buruzko txostenak
egin daitezke, autoebaluazioaren emaitza gisa.
EVALUACIÓN DE INFORME DE
LOS PUNTUACIÓNES,
RESULTADOS Y PUNTOS FUERTES Y
DE LA GESTIÓN ÁREAS DE MEJORA
EBALU AZIOA
KUDEAKET
A-EREDU A
ÁGRUPACIÓN
DE LAS ÁREAS
DE MEJORA Y
PRIORIZACIÓN
PROIEKTU
HOB EKUNTZA-
PART EKATU AK
PLAN AK
ALIANZAS Y DISEÑO Y
DESARROLO DE APROBACIÓN
REDES Y DEL PLAN DE
COMUNIDADES MEJORA
DE PRÁCTICAS
2.2.2. KALITATEAREN EZAUGARRIAK: ARLOAK
HOBBIDE gai bakoitzaren kudeaketa-arlo guztiak ebaluatu behar dira, eta, horretarako, EBIDENTZIA egokiak
adierazi behar dira. Honako hauek dira horien kalitatea ebaluatzeko ezaugarriak: IKUSPEGIA, GAUZATZE-
MAILA eta EBALUAZIOA ETA IKUSKAPENA
El enfoque representa lo que hacemos en relación con lo que pide el
ÁREA (QUÉ, PARA QUÉ, QUIEN, CUANDO, CÓMO..). Los enfoques de
ENFOQUE calidad tratan de adoptar una sistemática para desarrollar el área y de que
esté alineada con la estrategia y planes de centro.
Hobbide establece cual es el marco en el que deben desplegarse los
enfoques de cada área. El despliegue representa el grado de
DESPLIEGUE implantación de los enfoques adoptados; además debe valorarse si dicho
despliegue se realiza de forma planificada.
Los centros deben revisar la efectividad de los enfoques que adoptan en
EVALUACIÓN Y
EVALUACIÓ cada área; la revisión se debe realizar a través de una sistemática de
REVISIÓN
REVISIÓ medición, análisis e identificación de mejoras y de la implantación de
mejoras y extensión de buenas prácticas.
24

25. 2.2.3. ARLOEN EBALUAZIOA
Arloen autoebaluazioa galdetegien bidez egiten da. Ereduak, guztira, 16 galdetegi ematen ditu, Hobbide gai
bakoitzeko bat, eta hura osatzen duten arlo guztiak ebaluatzen dira. Galdetegien edukia “Galdetegiaren diseinu
ofiziala” izeneko dokumentuan biltzen da.
Ebaluazio-eredua EFQM bikaintasunaren ereduarena da; arloan erabilitako IKUSPEGIA ebaluatu behar da, baita
erakundean duen GAUZATZE-MAILA eta ikuspegi horien EBALUAZIOA ETA IKUSKAPENA ere. Ezaugarri
horietako bakoitza ebaluatu ahal izateko, betetze-maila adierazteko baldintza orokorrak ezarri dira, eta
galdetegian lortutako puntuazioei lotuta daude.
Horrenbestez, kudeaketa-arloak ebaluatzeko Hobbide ereduak ematen duen metodologia jarraian erantsitako
taulan adierazten da
E D ER
¿Hasta d nde se
ó
¿Cómo y por qu se hace
é llega con lo que ¿Se mide lo que se hace?,
Bloques lo que se hace? se hace?,¿se ¿se aprende y mejora
REQUISITOS planifica su como consecuencia?
cumpli implantaci n?
ó
EJE DE GESTIÓN
TEMA DE GESTIÓN
GENERALE
S Hobbide
de
El Centro…
ESPECÍFICOS
Dónde debe
del á rea Descripción
implantarse
completa del área
E1 E2 E3 E4 D1 D2 D3 D4 P1 P2 R1 R2 R3 R4
Evaluación
EVIDENCIAS de
cumplimiento
Zentroak arlo bakoitzaren betetze-mailaren ebidentziak ematen ditu. Ikuspegiaren, gauzatze-mailaren eta
ebaluazioaren eta ikuskapenaren ebidentzia horiek bereizita ematen dira. Ebidentzia horiek zein arlorekin lotu
nahi diren aukeratuta egiten da ebaluazioa. Behar bezala egin ahal izateko, Hobbide ereduak bi baldintza-mota
edo aintzat hartu beharreko bi baldintza ematen ditu: berariazkoak eta orokorrak.
BALDINTZA OROKORRAK
IKUSPEGIA GAUZATZE-MAILA EBALUAZIOA ETA IKUSKAPENA
Ebaluaziorako ezaugarri orokorrak arlo guztietan aplikatzen dira. Ikuspegia, gauzatze-maila eta ebaluazioa eta
ikuskapena dira.
Ikuspegia esaten denean, hau adierazi nahi da: zer egiten duen zentroak arloa kudeatzeko (edozein dela arloa),
eta zein arrazoi dauden horrela kudeatzeko. Ikuspegiei dagokienez, Hobbidek 4 maila ezartzen ditu.
Ebaluatzaileek zentroak horietako bakoitzarekin identifikatu behar dituzte, eta kontuan izan behar dute
25

26. identifikazioa egin dutela betetze-mailan ebidentziak daudelako, erabatekoak eta ez-partzialak —maila
bakoitzerako ezarritakoarekiko—.
Hona hemen 4 maila horiek:
1. Ez dago inolako ikuspegirik lantzen ari garen arloari buruz.
2. Gauzatzen diren ekintzak ez daude egituratuta edo haien helburua zein den ez dago garbi.
3. Helburua garbi dago eta logikoa da, eta, gainera, badute metodologia edo sistema bat, ukitutako interes-
taldeentzat.
4. Aukeratutako ikuspegiak lerrokatuta daude zentroaren estrategiarekin eta planekin.
Gauzatze-mailak noraino ezarri den hartzen du aintzat, baita behar bezala planifikatuta ezartzen ari den.
Ezartzerakoan, kontuan hartzen dira erakundeari buruzko zenbait datu (pertsona-kopurua, prozesu-kopurua,
sailak, ziklo-kopurua...aplikatu behar den arloaren arabera) eta 4 maila ezartzen ditu. Oraingoan ere,
ebaluatzaileek ebidentziak aztertu behar dituzte eta ezartze-mailarekin identifikatu.
Hona hemen 4 maila horiek:
1. %25 baino gutxiago aplikatzen da.
2. %50 inguru aplikatzen da.
3. %75 inguru aplikatzen da.
4. %100 inguru aplikatzen da.
Planifikazioari dagokionez, bi aukera baino ez daude: ezartzeko dagoena planifikatuta dago, edo ez du ematen
planifikatuta dagoenik.
Ebaluazioan eta ikuskapenean, kontuan hartzen da erakundeak aukeratutako ikuspegietan hobekuntzarako
joerarik izan den. Ebaluazioari eta ikuskapenari dagokienez, Hobbidek 4 kalitate-maila ezartzen ditu.
Ebaluatzaileek arloko ebidentziak ebaluatu behar dituzte eta, erabateko betetze-maila —eta ez partziala—
eragingo duen mailarekin identifikatu behar du zentroaren egoera. Hona hemen 4 maila horiek:
1. Aukeratutako ikuspegiaren eraginkortasuna ez da ebaluatzen eta ez da neurketa objektiboen bidez
ikuskatzen.
2. Neurketak egiten dira, baina noizean behin.
3. Neurketak egiten dira sistema jakin baten bidez, eta emaitzak aztertzen dira hobekuntza-arloak
identifikatzeko.
4. Azken horrezaz gain, praktika onak identifikatzen eta gauzatzen dira, eta hobekuntzak gauzatzen eta
ezartzen dira.
Jarraian erantsi dugun taulan, ikuspegia behar bezala ebaluatzeko egin behar diren galderak erakusten dira.
La efectividad de lo anterior se evalúa y se revisa
. ¿Se explica la lógica ¿Se aplica de mediante mediciones objetivas
con claridad? forma Sí (EXISTE UN INDICADOR VINCULADO)
(Está claro por qué planificada?
se hace) . ¿Apoya a la . ¿Se ha
. ¿Existe una estrategia y al plan planificado la
metodología? anual? ¿A qué porcentaje implanta-ción a
(Existen un método, (Los enfoques se aplica lo que se corto, medio y
un sistema, un adoptados en el área hace? largo plazo? ¿Existe una
. ¿Existe procesos para y su despliegue están . ¿Se está sistemática? . ¿Se
Nun- para: planifican e
alguna acción hacerlo) relacionados con ejecutan-do el
ca . Realizar implantan
al respecto? . ¿Se centra en las objetivos del plan plan? . ¿Existen
necesidades de los anual, desplegados Cercano a mediciones mejoras?
No mediciones
grupos de interés? de la estrategia y periódicas . ¿Se
esporádi-
(Para el desarrollo del asociados con los . Analizar los identifican y
cas?
área se tienen en grupos de interés resultados extienden las
<25% obtenidos mejoras
cuenta las posibles relevantes).
implicaciones sobre . Identificar prácticas?
los grupos de interés 50% 75% 100% Sí No mejoras
afectados).
El Centro…
26

27. ARLOAREN BERARIAZKO BALDINTZAK
IKUSPEGIA
. ¿Se cubre la . ¿Se cubre la . ¿Las considera en?: Baldintza orokorrak behar bezala aplikatzeaz gain,
totalidad del área? totalidad del área? I: Estrategia y Plan ziurtatu behar da ateratako ebidentziak bat datozela
Anual ebaluatutako arloko berariazko baldintzekin.
Acciones mínimas a … acciones P: Estrategias y
realizar para la adicionales para Planes específicos
gestión del área… cubrir la totalidad de Horri dagokionez, ikuspegiaren 1. mailak adierazten
A: Estructura de
requisitos de gestión du ez dagoela ebidentziarik edo ateratako ebidentziak
procesos clave
del área… ez direla garrantzitsuak ebaluatutako arlorako. 2.
E: Ejes transversales
E1 E2 E3 E4
mailak adierazten du arloa kudeatzeko egin
beharreko gutxieneko ekintzak zein diren, eta 3.
mailak, berriz, arloa erabat hartzeko behar diren
ekintza osagarriak zein diren. 4. mailak zentroaren estrategiarekiko lerrokatze-mota adierazten du.
Erantsita dagoen irudian, "Galdetegiaren diseinu ofiziala" izeneko dokumentuaren zati bat ikus daiteke, eta
gaitasunen sailkapenari eta zentroaren beharrekiko haren egokitasun-mailari buruzko arloarekin lotuta dago.
ARLOA MAILA MAILA MAILA MAILA GAUZATZE-
1 2 3 4 ESPARRUA
Gutxieneko ekintzak Arloaren betetze- Lerrokatzea
maila
Pertsonen gaitasunak
zehaztu, sailkatu eta ... eta
zentroaren lehentasunak
beharretara egokitu Ez dago ... eta, ezarri ditu,
Zentroak bere
Arlo laburbildua: arloarekiko horretarako, arrakasta
pertsonen
Gaitasunak ekintzei buruzko sistema jakin bat eragingo duten
gaitasunak Gaitasun
zentroaren ebidentziarik edo sortu du, faktoreak oinarri
zehazten ditu, giltzarriak
beharretara egokitu ez dira zentroaren hartuta, eta
sailkatzen ditu...
garrantzitsuak beharretara berariazko
egokitzeko... estrategiak eta
planak garatzeko
aintzat hartuta
Hobbidek arloen edukia bi betebehar-mailatan banatzen du (gauzatu beharreko gutxieneko ekintzak eta arloaren
erabateko betetze-maila), eta horiek bat egiten dute ikuspegiaren 2. eta 3. mailekin.
Esate baterako, taulak adierazten duen arloaren edukia (pertsonen gaitasunak zehaztu, sailkatu eta horiek
zentroaren beharretara egokitu) 2 betebehar-mailatan banatu da. Lehenengoa gutxieneko ekintzei buruzkoa da,
eta bigarrena, arlo osoari buruzkoa.
Ondorioz, ikus daiteke 2. mailak gaitasunak zehaztea eta sailkatzea dakarrela nolabait (gutxieneko ekintza); 3.
maila betetzeko, berriz, sistema jakin bat erabili behar da horretarako, eta, halaber, aukera eman behar du
gaitasunak zentroaren beharretara egokitzeko.
Nabarmena da 1. mailak adierazten duela ebidentziarik ez dagoela edo daudenak ez direla garrantzitsuak; 4.
mailak, beti, egiten denaren eta planifikatzen denaren arteko lerrokatze-mailari egiten dio erreferentzia; kasu
horretan, arloak eskatzen duena betetzen dela adierazteaz gain, egokitze horretarako erreferentzia ere
adierazten du, hau da, arrakasta lortzeko erabakigarriak diren faktoreak, eta, halaber pertsonentzako berariazko
planak egiten direnean (prestakuntza, lanpostua...) koherentzia badagoela.
Taulan ikus daiteke Hobbidek arloen deskripzio laburtua ematen duela, eta, aurrerago ikusiko dugun bezala,
alderdi indartsuak eta hobekuntza-arloak idaztean erabili dira.
27

28. GAUZATZE-MAILA.
EFQM ereduarekin ebaluatzerakoan zentroek izan duten zailtasunetako bat
izan da, gauzatze-maila aplikatu beharreko esparrua edo eremua zehaztea.
Esate baterako, gaitasunei buruz ari garenean, gauzatze-maila zein
esparrutan aplikatu behar da? Gaitasunak zehaztu eta sailkatu den zentro
bateko pertsona-kopuruari egin diezaioke erreferentzia; kasu horretan, gauza-
mailaren esparrua pertsonak lirateke. Baina izan zitekeen gaitasun giltzarrien
kopuruari egitea erreferentzia, eta horiek zein pertsonak hartu behar dituzten
zehaztu; kasu horretan, gauzatze-mailaren esparrua gaitasun-giltzarriak
lirateke. Hobbidek, bada, kasu horretan, bigarren aukera egokiagoa dela
interpretatu du. Aurreko taularen azken zutabean, horregatik adierazten dira gaitasun giltzarriak gauzatze-
mailaren esparrutzat.
Zailtasunak daudela jakitun izanik, Hobbidek ereduaren arlo guztietan ezarri ditu gauzatze-mailaren aplikazio-
esparruak, eta, horri esker, errazagoa da gauzatze-mailaren ebaluazioa egitea.
EBALUAZIOA ETA IKUSKAPENA
Zenbaitetan nahasi egiten dira ezaugarri horretan eskatzen diren
neurketak eta emaitzak; kontuan izan behar da, arlo bakoitzeko
kudeaketaren kalitatea ebaluatzen ari garela, ez emaitzen kalitatea;
hau da, kudeaketaren kalitatea ebaluatzeko eta ikuskatzeko neurketak
dauden aztertzen dugu, eta ez lortutako emaitzak onak edo txarrak
izan diren.
Esate baterako, irudiko galdetegiaren bidez erakusten da adierazle bat
sistematikoki neurtzen dela (lanpostuaren ebaluazioaren betetze-
maila), lanpostuari buruzko kudeaketa-arloa ebaluatzeko eta ikuskatzeko.
Lehen ere aipatu dugu, neurketak egitea beharrezkoa izango dela, nahiz eta neurketak noizean behin egin (2.
maila); ebidentziek adierazten badute neurketak erregulartasunez egiten direla eta, halaber, emaitzak
sistematikoki aztertzen direla eta hobekuntzak identifikatzen direla, 3. mailan egongo gara; eta, azkenik, praktika
onak gauzatzen badira eta hobekuntzak ezartzen badira, 4. maila lortuko dugu.
PUNTUAZIOAK
Ebaluazio-maila edo aukera bakoitzarekin lotura duten puntuazioak ezarri ditu Hobbidek. IKUSPEGIAN, 10, 40,
65 eta 90 dira puntuazioak. GAUZATZE-MAILAN, 10, 35, 60 eta 80, planifikaziorik ez badago, eta 20, 50, 75 eta
100, planifikazioa badago. EBALUAZIOAN ETA IKUSKAPENEAN: 10, 40, 65 eta 90. Puntuazio jakin bat
lortzeko, Hobbide ereduaren arloko baldintza orokorrak zein berariazkoak (arloari dagozkionak) bete behar dira.
Lehen ere esan dugu Hobbidek ikuspegiaren hiru mailak eta gauzatze-mailaren aplikazio-esparrua erantsi dituela
arlo bakoitzean; horiek "galdetegiaren diseinu ofiziala" izeneko dokumentuan biltzen dira.
Jarraian erantsi dugun taulan, zerbitzuei buruzko adibidea erakusten da.
28

29. ARDATZA: INTERES-TALDEAK
GAIA: ZERBITZUAK
IKUSPEGIAK HARTZEN DITUEN HIRU MAILEN DESKRIPZIOA ETA GAUZATZE-MAILAREN
ESPARRUA, PLANGINTZAREN ETA EKINTZAREN ZENBAIT ARLOTARAKO
Prestakuntza-ereduak
... unitate didaktikoetan
diseinatu eta garatu,
eta ikasgelako jardueretan
unitate didaktikoetan eta
Zentroak diseinatu eta zehazten diren
ikasgelako jardueretan ... eta kontuan hartzen
ITZP garatu ditu prestakuntza- gaitasunak, eta ikasleen Emandako
zehazten diren ditu berariazko estrategiak
5 ereduak, gaitasunak errendimendu-ebaluazioa ikastaroak
gaitasunak lortzea oinarri eta planak egiteko
lortzea oinarri hartuta,... egin du, gaitasunak
hartuta, ikasleak izan
lortzea oinarri hartuta, eta
duen errendimenduaren
metodo baten bidez...
ebaluazioa barne
Zerbitzua amaitu ... eta modu integratuan
Zerbitzua amaitu ondoren,
ondoren, helburuetan kudeatzen du, eta kontuan
ITZP helburuetan izan diren ... eta horiei aurre egiteko
izan diren desbideratzeei hartzen ditu berariazko zerbitzuak
7 desbideratzeak metodoa ezartzen du,
aurre egiteko mekanismo estrategiak eta planak
identifikatu ditu zentroak...
bat ezarri garatzeko
Metodologia didaktiko eta
pedagogiko berritzaileak Ikasleen ikaskuntza- ... eta beste zerbitzuetan
ikaskuntza-
erabili, baita ikasleen prozesuetako jarduerak erabiltzen diren
... eta prozesu giltzarrien prozesuak
ITZE ikaskuntza-prozesuetako errazten dituzten metodologia didaktiko eta
egituran integratzea eta beste
3 jarduerak eta beste teknologiak diseinatzen pedagogiko berritzaileak
bermatzen du zerbitzu
zerbitzu batzuetako eta erabiltzen ditu ere bai, metodo baten
batzuk
jarduerak erraztuko zentroak... bidez...
dituzten teknologiak ere
Zentroko zerbitzuei
dagokienez bezeroek Zentroaren zerbitzuei
dituzten uneko beharrak dagokienez bezeroei ... eta, halaber, aukera du
... eta prozesu giltzarrien
ITZE eta itxaropenak buruzko informazioa uneko beharrak eta
egituran integratzea bezeroak
4 zehazteko aukera lortzeko metodo egokiak itxaropenak zehazteko,
bermatzen du
emango duen ezarri eta erabiltzen ditu metodo baten bidez...
informazioa lortzeko zentroak...
metodo egokiak erabili
Zentroko pertsonen eta ... eta haien sormena eta
kanpoko kolaboratzaileen Zentroak, zerbitzu berrikuntza-gaitasuna ere
... eta prozesu giltzarrien
ITZE sormena, berrikuntzak lehiakorrak izateko, bai, baita kanpoko emandako
egituran integratzea
5 eta gaitasun giltzarriak pertsonen gaitasun kolaboratzaileen gaitasun zerbitzuak
bermatzen du
erabili, zerbitzu giltzarriak erabiltzen ditu... giltzarriak ere, metodo
lehiakorrak izateko jakin bat erabilita...
EBALUAZIO-GALDETEGIAK
Hobbidek galdetegiak erabiltzen ditu, kudeaketa-gai bakoitzeko bat, autoebaluazioa egiteko. Galdetegiak
“Galdetegien arloa (gaiaren kodea) OFIZIALA” izeneko dokumentuan biltzen dira
Galdetegiak jarraian erantsita dagoen taulakoak bezalakoak dira. Galdetegia "Zerbitzuak" gaiari dagokio, eta,
adibide gisa, ekintza-etaparen azken arloa eta ebaluazio-etaparen lehendabiziko arloa hartzen ditu.
29

30. GRUPOS DE INTERÉS
Prestación de Servicios
Tu afirmación anterior: La efectividad de lo anterior se evalúa y se
. Su finalidad está clara y ¿Se realiza revisa mediante mediciones objetivas
. No está del Se aplica a un porcentaje de forma
responde a una lógica
todo clara su que es: planificada? Sí
. Existe una metodología . Apoya a la estrategia y al
Nunca finalidad
. Se centra en las plan anual
. Acciones no Cercano a . Se analizan los
necesidades de los grupos . Se planifican e
estructuradas resultados para
de interés . Se mide implantan mejoras
No identificar
<25% Sí No de forma . Se identifican y
mejoras
50% 75% 100% ocasional extienden las
. Mediante una
mejoras prácticas
sistemática
El Centro…
El Centro asesora a sus ... y de los propios servicios ... y garantiza su integración en servicios y recursos
clientes sobre el uso mediante un método... la estructura de procesos clave asociados
responsable de los recursos
asociados a los servicios...
E1 E2 E3 E4 D1 D2 D3 D4 P1 P2 R1 R2 R3 R4
X X X X
GI PSA6
Evidencia: Evidencia: Evidencia:
El centro ha identificado los riesgos específicos de las instalaciones y equipamientos de los talleres En FI y FC este enfoque despliegua al 50% Se utilizan los indicadores "Rendimiento del proceso de
de los ciclos industriales, tiene establecidas normas de seguridad en dichas áreas y, en las de las instalaciones y los equipamientos de prestación de servicios", "Satisfacción de los clientes con los
programaciones de los módulos de los ciclos afectados y del módulo de FOL, contempla la los talleres y al 100% de los módulos de los servicios de ORIENTACIÓN tutorial", "Satisfacción de los
formación asociada a este tema. Igualmente, proporciona EPIs a todas las personas que ciclos industriales. clientes con los servicios de ORIENTACIÓN profesional",
desarrollan actviades peligrosas. Asimismo, el centro asesora sobre la utilización responsable de "Satisfacción de los clientes con la orientación académica,
los propios servicios a través de las actividades de tutoría y orientación (horas, contenidos Servicios de orientación e inserción, Servicios de proyectos
didácticos, normas de convivencia, etc.) y del Responsable de FCT y del Servicio Lanbide del europeos, Servicios de evaluación de la competencia, Servicios
propio centro (tramitación de demandas de trabajo, gestión de una bolsa de trabajo propia, de hiru.com y Servicios e-learning" para medir la efectividad de
organización de cursos complementarios a la Formación Reglada, etc.) al alumnado actual y la etapa.
egresado.
El Centro, de acuerdo con los … y de los procesos de … y lo considera en la cursos y procesos de
requisitos establecidos, revisa aprendizaje mediante un defininición del marco de aprendizaje
la gestión de la formación FI, método… gestión de Grupos de Interés Índice de promoción en FI
FC y FO a través de auditorías
Índice de éxito en Catálogo
internas y de otros métodos…
Índice de éxito en FC bajo demanda
Índice de éxito en FO
E1 E2 E3 E4 D1 D2 D3 D4 P1 P2
X X X
GI PSE1
Evidencia: Evidencia: Evidencia:
El centro se encuentra certificado desde el curso 2001 en el estándar ISO:9000 que alcanza a Los planes y métodos de control de los Se utilizan los indicadores "Índice de promoción en FI, índice de
todos los servicios que proporciona y realiza auditorías internas y externas, revisiones del sistema y procesos, incluidos en el sistema de gestión, éxito en Catálogo, índice de éxito en FC bajo demanda e índice
autoevaluaciones con carácter anual. En este contexto, ha definido y aplica una metodología aplican a todos los servicios que proporciona de éxito en FO" para medir su efectividad. Los resultados de
basada en la utilización de métodos de control y de indicadores para los procesos de enseñanza- el centro. estos indicadores son objeto de estudio, por parte de los
aprendizaje y para el resto de los procesos y las conclusiones, desviaciones y acciones de mejora propietarios del servicio, y a partir de ellos se establecen
quedan recogidas en diferentes informes y memorias (informes de auditorías internas y externas, mejoras. Por ejemplo, en el curso 05-06 tras el análisis de los
informes de autoevaluación EFQM, Memoria Anual de Centro, memorias de actividades, etc.). resultados de promoción en el curso 1EN2 (1º Cuidados
Auxiliares de Enfermería) se implantó un sistema de refuerzo
basado en la metodología del aprendizaje cooperativo.
30

31. Ikuspegian, gauzatze-mailan eta ebaluazioan eta ikuskapenean hautemandako ebidentziak erantsi ditu zentroak,
eta egokitzat hartu dituen aukeretan adierazi ditu.
Ikuspegiari dagokionez, zentroak, bi arloetan, I3 aukeratu du puntuaziorako; horrek esan nahi du arloei metodologia
edo sistema jakin batekin heltzen diela zentroak.
Gauzatze-mailan, G3 aukeratu du puntuaziorako (%75) kasu batean, eta G4, bestean (%100); horrek adierazten du
ikuspegia ia erabat gauzatu dela ezarritako gauzatze-mailaren esparruan; P1 aukerak adierazten du, halaber,
gauzatze-maila planifikatuta zegoelako ebidentziak daudela bi arloetan.
Ebaluazioari eta ikuskapenari dagokionez, Hobbide ereduak dituen hainbat berezitasun hauteman daitezke:
Hobbide ereduaren bidez, ebaluazioa eta ikuskapena ez da arloz arlo egiten, etapa kontuan hartuta baizik; izan
ere, Hobbide eta EFQM ereduetan, neurketa objektiboak dira oinarri, ebaluazioa eta ikuskapena egiteko; arloz
arloko irizpide hori arlo guztietan ezarriz gero, adierazle bat edo batzuk erabili behar genituzke bakoitzean, eta
hori ez da oso praktikoa eta oso zaila da kudeatzea. Hortaz, ebaluazioa eta ikuskapena egiteko etapak hartzen
dira kontuan.
Lehendabiziko arloan ikus daiteke lagin bat. Arlo hori da plangintza-etaparen azkena, eta ikus daiteke
zerbitzuen arloko ekintza-etaparen eraginkortasuna neurtzeko zentroak 9 adierazle erabiltzen dituela
("Zerbitzu-prozesuaren errendimendua", "Bezeroek tutoretza-ORIENTABIDEArekiko duten asetze-maila",
"Bezeroek lan-ORIENTABIDEArekiko duten asetze-maila", "Bezeroek orientabide akademikoarekiko duten
asetze-maila", "Orientabide eta laneratze-zerbitzuak", "Europako proiektuen zerbitzua", "Gaitasuna ebaluatzeko
zerbitzua", "hiru.com zerbitzua" eta "e-learning zerbitzua"). Hala ere, emaitzak aztertzeko eta hobekuntzak
identifikatzeko, sistemaren ebidentziak ez dira adierazi; beraz, IK2 litzateke aukerarik egokiena kasu horretan.
Bigarren arloan, bestalde, ez da EI ezaugarriaren ebaluazioa egin, ez delako etaparen azken arloa; baina
neurketari eta hobekuntzak ezartzeari buruzko ebidentziak adierazi dira, eta, esan bezala, etaparen amaieran
egingo da horien ebaluazioa, multzokatuta.
Askotan galdetzen digute emaitzak aztertzeko zentroak erabiltzen duen sistemari eta ezarpenaren jarraipena
egiteko metodologiari buruzko ebidentziak non adierazi behar diren; hau da gure gomendioa: horiei buruzko guztiak
ikuspegian adierazi behar dira, arloaren kudeaketa egiteko zentroak erabiltzen duen moduari buruzkoak biltzen
baitira han. Modu horretan, gauzatze-mailan, ezarpen-mailako eta plangintza-mailako ebidentziak bakarrik aipatuko
ditugu; ebaluazioan eta ikuskapenean, berriz, neurketa egiteko erabilitako adierazleak, hautemandako hobekuntzak
eta ezarri diren edo hedatu diren hobekuntzak eta praktika onak bakarrik aipatuko ditugu.
2.2.4. ADOSTASUNA
Ebaluazioa egiten duten taldeek ados jarri behar dute taldeko kideek egindako ebaluazioa oso desberdina denean.
Adostasunak arloetan hautemandako ebidentziei buruzkoak eta emandako puntuazioei buruzkoak izango dira.
Ikusiko dugun bezala, emaitzei buruzko adostasunak ez dira beharrezkoak, puntuazioa automatikoa baita.
Honako irizpide hauek erabiltzen dira kudeaketa-arloetan adostasuna izateko:
IKUSPEGIA:
Ez da beharrezkoa adostea, ebaluatzaile guztiek aukera bera edo elkarren segidako bi aukera adierazten
badituzte; puntuazioak hiru aukeratan badaude izango da nahitaezkoa adostasuna.
GAUZATZE-MAILA:
Gauzatze-mailari dagokionez, ez da beharrezkoa adostea, ebaluatzaile guztiek aukera bera edo elkarren
segidako bi aukera adierazten badituzte.
Gauzatze-mailaren plangintzari dagokionez, nahitaezkoa da gutxienez ebaluatzaileen %60 aukera batean edo
bestean bat etortzea.
EBALUAZIOA ETA IKUSKAPENA:
31

32. Ez da nahitaezkoa adostea, ebaluatzaile guztiek aukera bera edo elkarren segidako bi aukera adierazi badituzte.
Adostasuna lortzea beharrezkoa denean, ebaluatzaileen taldeak ebidentziak eta emandako puntuazioak aztertu eta
ikuskatu beharko ditu, adostasuna lortzeko egoera sortu arte.
Azkenik, ebaluatzaile-taldearen arduradunak —kudeaketa-gaiaren jabeak— ebidentziak idatzi beharko ditu eta
behin betiko formulazioa egin.
32

33. 2.2.4. KALITATEAREN EZAUGARRIAK: EMAITZAK
Hobbide ereduan, EFQM ereduan bezalaxe, erakundearen emaitzak eta errendimendua adierazleen bidez
ebaluatzen dira. Adierazle guztien ebaluazioa egin behar da, eta, horretarako, azken urteetan lortutako EMAITZEI
BURUZKO DATUAK adierazi behar dira.
Lehen ere esan dugunez, Hobbidek adierazle-zerrenda bat erantsi du, zentro guztiek adierazle berak erabil
ditzaten. Lanerako adierazle-zerrenda bakarra erabiliko dute zentro guztiek, zentroek sistema bera osatzen
dutelako, hau da, Euskadiko Lanbide Heziketa, eta helburuak lortzeko lagungarria delako. Hobbidek eskaintzen
dituen adierazleak bitan sailkatzen dira: aginduzkoak eta aholkatutakoak; horiez gain, zentroek beren adierazleak
erabil ditzakete.
Emaitzen kalitatearen ebaluazioa egiteko ezaugarriak EFQM ereduak erabiltzen dituen berak dira, baina, kalkuluak
egiteko moduan, badira desberdintasun batzuk. EMAITZAK berak eta horien EZARPEN-EREMUA dira ezaugarri
horiek. Emaitzen ebaluazioa egiteko, honako hauek hartzen dira kontuan: JOERA historikoa, HELBURUAK lortzen
diren eta horiek egokiak diren, gainerako zentroekiko dauden aldeak edo sistemari egindako EKARPENA eta
emaitzen eta kudeaketaren arteko KAUSA-EFEKTU erlazioa. Ezarpen-eremuari dagokionez, EREMUA bera eta
SEGMENTAZIOA hartzen dira kontuan.
TENDENCI Valora la tendencia que presentan los datos o su
rendimiento alto y sostenido en el tiempo.
OBJETIVO Valora si los objetivos se alcanzan y si éstos, adem ás, son
adecuados
RESULTADOS
COMPARACION Valora la contribuci ó n del centro a los resultados generales
CAUS-EFECT Valora si existe relaci ón causa -efecto entre los enfoques
adoptados y el grado de consecuci ó n de los objetivos
AMBIT Valora el número de indicadores Hobbide gestionados
ÁMBITO DE por el centro ( prescriptivos y sugeridos)
APLICACI ÓN SEGMENTA N
Ó Valora si el centro ha segmentado los resultados en los
indicadores Hobbide en que debe hacerse.
2.2.5. EMAITZEN EBALUAZIOA.
Hobbide ereduan zein EFQM ereduan, emaitza guztiak adierazleen bidez ebaluatzen dira. Zentroen artean dauden
aldeak behar bezala egiten direla ziurtatzeko, Hobbidek termino erlatiboetan eman ditu adierazle horiek, beti 1etik
100era bitarteko eskala erabilita.
Emaitzen ebaluazioari dagokionez, hau da Hobbideren ezaugarri nagusia: automatikoki egiten da, zentro guztiek
ebaluazioa egiteko irizpide berak erabiliko dituztela ziurtatzeko eta ahalik eta subjektibotasun gutxien izan dadin.
Badakigu gure interpretazioa eztabaidagarria dela, baina nahiago izan dugu ebaluazio doituak ziurtatzea.
Horretarako, Hobbidek emaitza-taula bat edo joera-lerro estandarra ezarri du, eta, han, emaitzen joera positibotzat
hartzeko, 1etik 100era bitarteko balio bakoitzerako nahitaezkoak diren hazkuntza-mailak ezartzen dira.
EMAITZA-TAULA OSATZEKO KALKULUAREN FORMULA
Joeraren bat edo emaitzaren bat ontzat emateko nahitaezkoa den hobekuntzak zenbatekoa izan behar duen
erabakitzeko, F(x) = k / ax motako funtzioa definitu da. Funtzio horrek adierazten duen kurbak hazkunde
handiagoak eskatzen ditu, emaitzak zenbat eta txikiagoak izan, eta, bestalde, hazkunde txikiagoak, emaitzak
zenbat eta handiagoak izan.
Ehunekoak kalkulatzeko formulak erabakitzeko, balioen tarteak eta egokitzat hartzen diren hazkundeak hartu dira
oinarri; aurrerago erantsi dugun taulan ikus daitekeen bezala, hazkunde-maila oso handiak ezarri ziren balio
txikienetarako (hortaz, 1etik 10erako tartetik, 24tik 30era bitarteko tartera pasatzen da; eta 11tik 20rako tartetik,
30etik 36ra bitartekora); eta hazkunde askoz ere txikiagoak balio-tarte handietan (81etik 90era bitarteko tartetik,
82tik 91rako tartera, eta 91tik 100erako tartetik, 91,5etik 100era bitartekora). Tarte nagusietarako hazkundeek
zenbatekoak izan behar duten ezarri ondoren tarteko edozein baliotarako nahitaezkoa den hazkundea honela
lortzen da:
33

34. K
• Rango Inicial: [a-b] • Transformado: [a1-a2] • % A Transformado: [%1-%2] = %1
ax
2500%
FÓRMULA Porcentaje Incremental
2000%
ln(%2 ) − ln(%1 ) 1500%
x=
ln(a) − ln(b) 1000%
ln(% 2 ) − ln(%1 )
( )
ln( a ) − ln( b )
K = %1 ⋅ a 500%
0%
Información Inicial
Rango Inicial Valores para Evaluación Porcentajes a emplear Valores a Emplear Fórmula
Valor Inferior Valor Superior Valor Inferior Valor Superior Inf. Sup. x K
1 10 24 30 23,00 2,00 1,06069784 23
11 20 30 36 1,73 0,80 1,287453364 37,85344684
21 30 34 41 0,62 0,37 1,468365069 54,10341559
31 40 40 47 0,29 0,18 1,985963397 265,8707441
41 50 47 55 0,15 0,10 1,91872358 181,9088416
51 60 55 63 0,08 0,05 2,770145012 4214,119257
61 70 64 72,5 0,05 0,04 2,324805489 695,5622755
71 80 73 81,5 0,03 0,02 3,41047246 58001,23773
81 90 82 91 0,01 0,01 1 1
91 99 91,5 100 0,01 0,01 -7,226256277 3,83172E-17
Hala, HOBBIDEren EMAITZA-TAULA osatu da, eta, horri esker, aldakuntza automatikoki kalkula daiteke
ehunekotan, 0tik 100era bitarteko balio guztietan. Jarraian erantsitako taulan, zenbait baliotarako nahitaezkoak
diren hazkundeek zenbatekoak izan behar duten adierazten da.
Resultados
Valor Porcentaje Increm Valor Incrementado Diferencial
16 106,62% 33,1 17,1
17 98,62% 33,8 16,8
41 14,63% 47,0 6,0
42 13,97% 47,9 5,9
60 5,00% 63,0 3,0
61 4,92% 64,0 3,0
77 2,14% 78,6 1,6
78 2,04% 79,6 1,6
89 1,12% 90,0 1,0
90 1,11% 91,0 1,0
91 0,55% 91,5 0,5
98 0,94% 98,9 0,9
Horrenbestez, urte jakin batean lortutako emaitza abiapuntu hartuta, joera bat positibotzat edo helburu bat egokitzat
hartzeko lortu beharreko gutxieneko emaitzak zenbatekoa izan behar duen jakiteko balioko digu taulak.
34

35. Kalkuluak ezartzeko erabilitako formula “Emaitza-taularako formula OFIZIALA” izeneko dokumentuan dago, eta
emaitzen taula “Emaitzak ebaluatzeko taula OFIZIALA” izeneko dokumentuan.
EMAITZEN EBALUAZIOA
Emaitzen ebaluazioa egiteko, Hobbide ereduan, etapak hartzen dira kontuan.
JOERA
Oraingoz, eta duela gutxi osatua denez, Hobbide ereduak, gutxienez, hiru datu eskatzen ditu joerak aztertu ahal
izateko, eta T-2ko datua hartzen du erreferentziatzat —T hizkiak aurtengo urtea adierazten du—, taula horren
arabera, joera bat ontzat hartzeko nahitaezkoa den hobekuntzak zenbatekoa izan behar duen ezartzeko eta
emaitzen joera-lerroa zein den jakiteko.
Emaitzak errendimendu handikoak eta iraunkorrak direla erabakitzeko irizpideak ere ezarri ditu ereduak.
JOERAren puntuazioa lortzeko, joera positiboko emaitzen ehunekoa edo errendimendu handi eta
iraunkorraren ehunekoa hartu behar da kontuan. Puntuazioak 0ra edo 5era biribiltzen dira.
Joera bat positibotzat hartzeko, 1. baldintza edo 2. baldintza bete behar da.
1. baldintza: Joera positiboa:
• T-2 datuak joera positiboko gutxieneko lerroa adierazten du. Hori osatzeko T-1erako itxarondako balioa
kalkulatzeko, T-2n lortutako emaitza erantsi behar da, eta T-1erako itxarondako balio hori erantsi behar da T-
rako itxarondako balioa lortzeko.
• Lehenengo baldintza bete ahal izateko, azken bi urteetako emaitzek (T-1, T) itxarondako emaitzak baino
handiagoak edo berak izan behar dute, taulan lortutako joera positiboko lerroaren arabera.
Joera
positiboa
Joera-lerro positiboa,
taularen arabera
T-2 T-1 T
2. baldintza: Errendimendu handia eta iraunkorra:
• Emaitzek errendimendu-maila handia adierazten dutela esan ahal izateko, T-2n, T-1en eta Tn lortutako
emaitzek 78 edo gehiago izan behar dute.
• Horrezaz gain, balio handienaren eta txikienaren arteko tartea ezin da %8 baino handiagoa izan.
Errendimendu handi
eta iraunkorra
</=8
78
T-2 T-1 T 35

36. HELBURUAK
Hobbide eredua duela gutxi osatu zenez, oraingoz, helburuak ebaluatzeko aurkeztutako azken datua bakarrik
balioesten du. Horretarako, T-1eko datua hartzen du erreferentziatzat —T hizkiak aurtengo urtea adierazten du—.
Helburu bat egokitzat hartzen du Hobbidek, baldin eta emaitza horri joera positiboko lerroa aplikatuz gero lortzen
den emaitza helburua berarena baino handiagoa edo bera bada; eta helburua lortu dela esateko, zentroak
ezarritako helburua baino handiagoa edo bera izan behar du emaitzak.
HELBURUENTZAKO puntuazioa lortzeko, ezarritako helburu egokien ehunekoez gain, lortutako emaitzen
ehunekoa hartu behar dira kontuan. Puntuazioak 0ra edo 5era biribiltzen dira.
Helburu bat lortutzat hartzeko, 1. baldintza eta 2. baldintza bete behar dira.
1. baldintza: Egokia
• T-rako ezarritako helburua itxarondako helburua baino handiagoa bada edo bera bada, T-1eko emaitzari taula
aplikatu ondoren.
Emaitzak onak eta iraunkorrak badira (78 baino handiago):
• T-rako ezarritako helburua 78 baino handiagoa edo bera bada.
Joera-lerroa,
taularen arabera Helburu Helburu egokia
egokia > / = 78
T-1 T T-1 T
2. baldintza: Lortuta
• T-n lortutako emaitza helburua baino handiagoa edo bera bada.
Emaitza
Helburua
T
ALDEA
Hobbide ereduak zentro bakoitzak LHko sistemari egindako ekarpena hartzen du kontuan aldea interpretatzeko;
"alderaketak" egin ondoren, ereduak emaitza bat positibotzat hartzen du, baldin eta emaitza zentro guztien mediana
baino handiagoa bada; hain zuzen ere, horregatik diseinatu ziren adierazleak 0tik 100era bitartean, eta horregatik
diseinatu zen modu horretan emaitza-taula, ezaugarri horren ebaluazioa egitea errazagoa izan dadin.
36

37. Hobbidek, aldea ezartzeko datu gisa, mediana erabiltzea erabaki du; hau da, goitik eta behetik emaitza-kopuru bera
duen balioa. Aldea positiboa izango da, baldin eta zentroak lortu duen emaitza medianaren eta emaitza onenaren
artean geratzen bada.
ALDEEN puntuazioa lortzeko, medianaren eta onenaren arteko emaitzen ehunekoa hartu behar da kontuan.
Puntuazioak 0ra edo 5era biribiltzen dira.
Helburu bat lortutzat hartzeko, baldintza hau bete behar da:
Baldintza: Konparazio edo alde positiboa.
• T-n lortutako emaitza zentro guztietako medianaren —emaitzen %50 alde batera zein bestera
uzten dituen balioa— eta emaitza onenaren artean dago.
Mediana eta onena
Zentroaren emaitza
KAUSA-EFEKTUA
Hobbide ereduan zein EFQM ereduan, kausa-efektu ezaugarriak balioetsi behar du ea lortutako emaitzak
erabilitako ikuspegien ondorio diren.
Neurketa objektiboa izan dadin, IKUSPEGIEN eta etapa bakoitzeko adierazleetan izandako HELBURUEN
lorpenaren artean, kausa-efektu erlazioa ezarri du Hobbidek.
Kausa-efektu erlazio-mailaren arabera, kausa-efektuaren puntuazioa honako bi hauen arteko balio handiena edo
txikiena izango da:
• etapako ikuspegiaren batez besteko puntuazioa.
• etapako helburuen batez besteko puntuazioa; hau da, helburua lortzeaz gain, egokiak diren
etapako adierazleen ehunekoa.
Kausa-efektuaren erlazio-mailaren arabera hartuko da balio handiena edo txikiena, eta jarraian ageri den taularen
arabera balioetsiko da.
Media Ikuspegia Etapa
%100
3. eremua 1. eremua: Ikuspegiaren puntuazioa 0-50 artean, eta
2. eremua
helburuen puntuazioa 0-60 artean
%50
2. eremua: Ikuspegiaren puntuazioa 50-100 artean, eta
1. eremua 4. eremua helburuen puntuazioa 60-100 artean
3. eremua: Ikuspegiaren puntuazioa 50-100 artean, eta
helburuen puntuazioa 0-60 artean
%60 %100 4. eremua: Ikuspegiaren puntuazioa 0-50 artean, eta
helburuen puntuazioa 60-100 artean
Helburuen puntuazioa etapan
Kausa-efektuaren puntuazioa Ikuspegiaren eta Helburuen baliorik handiena izango da, kausa-efektu erlazioa
ona dagoen eremuetan; hau da, 1. eta 2. eremuetan.
37

38. Kausa-efektuaren puntuazioa Ikuspegiaren eta Helburuen baliorik txikiena izango da, kausa-efektu erlazioa
kaskarra dagoen eremuetan; hau da, 3. eta 4. eremuetan.
EZARPEN-EREMUA
Ezaugarri honen bidez, hau da, ezarpen-eremuaren bidez, ebaluatuko da ea kudeaketa osoarekiko erakundearen
egoera zein den jakiteko nahikoa neurketa egin den.
Horretarako, Hobbidek bi alderdi ebaluatzen ditu; batetik, ereduko adierazleek duten estaldura-maila, eta, bestetik,
ea zentroak datuak adierazle egokietan segmentatu dituen. Beraz, ezarpen-eremuak bi ezaugarri hartzen ditu
kontuan: eremua bera eta segmentazioa.
EREMUA
Ezarpen-eremuaren puntuazioa lortzeko, zentroak erabilitako adierazleen estaldura-maila Hobbide ereduko
adierazleenarekin alderatu behar da. Lehen ere esan dugu Hobbidek bi adierazle-mota (aginduzkoak eta
aholkatutako adierazleak) ezarri dituela eredu aurreraturako zein oinarrizko eredurako. Halaber, aholkatutako
adierazle horiezaz gain, zentroak gehiago erants ditzake edo horiek ordezkatu, egokia iruditzen bazaio;
aholkatutako adierazlea berdin joko da betetzat, nahiz eta zentroak adierazle horren ordez beste bat erabili edo
aholkatutakoaz gain beste bat erantsi.
Hobbidek balio handiagoa ematen die aginduzko adierazleei aholkatutakoei baino. Beraz, ezarpen-eremuan
puntuazioa kalkulatzeko, haztapen hau ezarri da:
%65 aginduzkoetarako.
%35 aholkatutakoetarako.
Zentroak erabilitako Hobbide ereduko adierazle-kopuruaren araberakoa izango da EREMUAREN puntuazioa, eta
formula honen arabera kalkulatuko da:
Puntuazioa eremuan: 0,65 Ag + 0,35 Ah
Ag = zentroak erabili dituen aginduzko adierazleen ehunekoa.
Ah = zentroak erabili dituen aholkatutako adierazleen ehunekoa.
Puntuazioak 0ra edo 5era biribiltzen dira.
Aginduzko 50 adierazle eta aholkatutako 15 adierazle erabiltzen dituen zentro baten adibidea erantsi dugu jarraian:
% Ag = 50/103= %49. % Ah = 15 / 58 = %26
Ag = 0,65 x 49 + 0,35 x 26 = 32 + 9 = 41
Ereduaren adierazle-kopurua: 161 Eremuaren puntuazioa = 40
(Ag=103 eta Ah=58).
Zentroak erabilitako adierazle-kopurua: 65 (Ag=50 y
Ah=15).
SEGMENTAZIOA.
Hobbidek zein adierazle segmentatu behar diren ezartzen du; emaitza akademikoei, asetze-emaitzei eta hainbat
talde partaide dituzten beste emaitzei buruzko adierazleak dira.
38

39. 14 segmentazio-mota aplika daitezke Hobbide ereduan; hauei buruzko segmentuak dira: pertsonak, bezeroak,
jabeak, elkarteak, kontsumoak, hondakinak, LHko azpisistemak, Hasierako Prestakuntza, Etengabeko
Prestakuntza, enpresa-planak, diruz lagundu gabeko hezkuntza, lanerako prestakuntza, kideak eta kolaboratzaileak
eta zentroak ematen dituen beste zerbitzu batzuk.
“Adierazleen kartel ofiziala” izeneko dokumentuan biltzen da zein adierazle segmentatu behar diren eta horiei
zein segmentazio-mota dagozkien; Segmentazio-mota bakoitzean zein segmentu jakin aplika daitekeen ere
iradokitzen du Hobbide ereduak, baina zentroak aske dira nahi duten bezala ezartzeko; edonola ere, zentroak
adierazle bat segmentatzeko, datu ezberdinak atera behar ditu, gutxienez, bi segmentutarako.
Hala, segmentazioaren puntuazioa ezartzean, zentroak benetan segmentatu dituen adierazleak hartu dira kontuan.
Segmentazioaren puntuazioa lortzeko, segmentazioa egitea eskatzen zuten adierazleekiko segmentazioa egin
duen zentroak erabilitako adierazleen ehunekoa kalkulatu behar da. Puntuazioak 0ra edo 5era biribiltzen dira.
EZARPEN-EREMURAKO AZKEN PUNTUAZIOA.
Ezarpen-eremuaren azken puntuazioa kalkulatzeko, formula hau erabiliko da:
Puntuazioa ezarpen-eremuan: 0,75 E + 0,25 S
E: Eremuan lortutako puntuazioa.
S: Segmentazioan lortutako puntuazioa.
Azken puntuazioa eremuari berari dagokio, etapan segmentatu beharreko adierazlerik ez dagoenean.
Eremuan 40 puntu eta segmentazioan 60 puntu dituen zentro baten adibidea ageri da jarraian:
Puntuazioa
eremua: 40
Puntuazioa
segmentazioa: 60
Puntuazioa EE:
0,75 x 40 + 0,25 x 60 = 45
2.2.6 PUNTUAZIOEN AUTOMATIZAZIOA
EJIEren laguntzarekin Agentziak sortu duen Hobbide aplikazio informatikoari esker, emaitzak automatikoki
ebaluatzen dira; zentroek erabiltzen dituzten adierazleei buruzko datuak sartzen badituzte, kalkulatu beharrekoak
kalkulatzen ditu aplikazioak. Kausa-efektuaren ezaugarria kalkulatzeko bakarrik da beharrezkoa zain egotea; izan
ere, horretarako, nahitaezkoa da zentroko ebaluatzaileek Ikuspegiari emandako puntu-kopurua jakitea.
Aplikazioari esker, halaber, zentroetako ebaluatzaileen lana erraztu egiten da; izan ere, horrela, buru-belarri ari
daitezke lanean, kudeaketa arloetako ebidentziak eta puntuazioak ebaluatzen eta adosten, hobetu beharreko
arloen artean lehentasuna ezartzen eta hobetze-plana zehazten.
39

40. 2.2.7. ALDERDI INDARTSUAK ETA HOBETZEKO ARLOAK
Orain arte ikusi dugu Hobbide eredua erabilita kudeaketa eta emaitzak ebalua daitezkeela; kudeaketa-arloak
galdetegien bidez ebaluatzen dira, eta emaitzak automatikoki ebaluatzen dira, zentroak emandako datuak
abiapuntu hartuta.
Horrezaz gain, arloen ebaluazioa egin ondoren eta emaitzak automatikoki ebaluatu ondoren, Hobbidek ALDERDI
INDARTSUEN ETA HOBETZEKO ARLOEN zerrenda ematen du automatikoki. Ebaluazio-galdetegietan puntuazio-
aukera bakoitzerako Hobbidek ezarrita dituen baldintza orokorrak dira horretarako erabiltzen duen erreferentea.
Horrenbestez, Hobbide ereduaren bidez, puntuazioei, alderdi indartsuei eta hobetzeko arloei buruzko txostenak
egin daitezke, autoebaluazioaren emaitza gisa.
EVALUACIÓN DE INFORME DE
LOS PUNTUACIÓNES,
RESULTADOS Y PUNTOS FUERTES Y
DE LA GESTIÓN ÁREAS DE MEJORA
EBALU AZIOA
KUD EAK ET
A-EREDUA
ÁGRUPACIÓN
DE LAS ÁREAS
DE MEJORA Y
PRIORIZACIÓN
PROIEKTU
H OB EKUNT ZA-
PAR TEKAT UAK
PLAN AK
ALIANZAS Y DISEÑO Y
DESARROLO DE APROBACIÓN
REDES Y DEL PLAN DE
COMUNIDADES MEJORA
DE PRÁCTICAS
ALDERDI INDARTSUAK ETA HOBETZEKO ARLOAK IDENTIFIKATZEA: KUDEAKETA-ARLOAK
Hobbide ereduaren baldintza orokorrak erabilita, kudeaketa-arlo bakoitzeko alderdi indartsuak eta hobetzeko arloak
identifika daitezke, baldintza bakoitza puntuazio-aukera batekin lotuta baitago. Baldintza horiek zein diren esan
badugu ere, hona hemen baldintzok:
IKUSPEGIA GAUZATZE-MAILA EBALUAZIOA ETA IKUSKAPENA
E1 E2 E3 E4 D1 D2 D3 D4 P1 P2 R1 R2 R3 R4
Hortaz, ikuspegiaren puntuazioari dagokionez, lehendabiziko aukeran, (I1) puntuatutako arlo guztietako ezaugarri
komuna da: "zentroak ez du ekintzarik egiten"; bigarren aukeraren (I2) ezaugarri komuna, berriz, hau da: "zentroak
antolatu gabeko ekintzak egiten ditu edo ekintzen helburua ez dago garbi". Puntuazioaren bi aukerek hobekuntza-
arloa adierazten dute.
40

41. Hirugarren aukerak (I3) adierazten du alderdi indartsua dela, baina zer hobetu badela. Alderdi indartsua hau da:
"zentroak metodologia argia eta logikoa du, eta interes-taldeen beharrak ditu oinarri" arlo horietan. Hobetzeko arloa:
"estrategiak eta planak sustatzea eta horiek lerrokatzea".
Azken aukerak (I4) alderdi indartsua adierazten du; puntuazio hori duten arloen ezaugarri komuna hau da:
"estrategia sustatzen duen eta interes-taldeengana bideratuta dagoen metodologia du zentroak".
Hobbidek, halaber, gauzatze-mailari buruzko alderdi indartsuak eta hobetzeko arloak automatikoki idazteko aukera
ematen du.
Lehendabiziko bi aukeretan (G1 eta G2), gauzatze-maila %50 baino gutxiago da, eta hobetu beharreko arloak
direla adierazten dute; hau da horien ezaugarri komuna: "%50 baino gutxiagoko gauzatze-maila". Horrezaz gain,
plangintzarik (P2) ez balego, hobetzeko arlo gisa erantsi behar litzateke "plangintzarik gabeko gauzatzea".
Gauzatze-mailaren azken bi aukerei dagokienez (G3 eta G4), Hobbidek alderdi indartsutzat hartzen ditu, baldin eta
plangintzarik badute (P2) eta ezaugarri komun hau badute: "gauzatzea planifikatuta eta %50 baino gehiago
gauzatuta". Plangintzarik ez balu, alderdi indartsua litzateke, baina "gauzatze-maila %50 baino txikiagoa" luke, eta
hobetzeko arloa litzateke "gauzatzeko plangintzarik" ez duelako.
Azkenik, ebaluazioa eta ikuskapena etapaz etapa puntuatzen dira; lehendabiziko bi puntuazioek hobetzeko
alderdiak direla adierazten dute. Lehendabiziko aukerako puntuazioen (IK1) ezaugarri komuna hau da: "ez da
ebaluatzen neurketa objektiboen bidez", eta bigarren aukerarena (IK2), berriz, hau: "emaitzak ez dira sistematikoki
aztertzen, hobekuntzak zein diren identifikatzeko".
Hirugarren aukerak (IK3) alderdi indartsua dela adierazten du, "neurketa objektiboen eta sistematikoen bidez
ebaluatzen eta ikuskatzen dituelako emaitzak, eta horiek aztertzen dituztelako hobekuntzak identifikatzeko", baina,
oraindik ere, hobetzeko arlo bat egongo litzateke: "praktika onak hedatzea". Begi-bistakoa da laugarren aukerak
(IK4) alderdi indartsua dela adierazten duela, eta hau du ezaugarri komuna: "hobekuntzak planifikatzen eta
ezartzen dira, eta praktika onak hedatzen dira".
Beraz, baldintza horiek kontuan hartuta, Hobbidek alderdi indartsuak eta hobetzeko arloak automatikoki idatz
ditzake.
PUNTUAZIOEKIKO LOTURA
Lehen ere esan dugu ebaluazio-galdetegiko aukera bakoitza puntuazio jakin batekin lotzen duela Hobbidek; 10, 40,
65 eta 90 dira ikuspegirako, ebaluaziorako zein ikuskapenerako; 10, 35, 60 eta 80 planifikaziorik gabeko gauzatze-
mailarako; eta 20, 50, 75 eta 100 plangintza duen gauzatze-mailarako. Hala, Hobbidek puntuazio bakoitza alderdi
indartsuko eta/edo hobetzeko arloko formulazio jakin batekin lotzen du.
Dena dela, litekeena da talde bateko ebaluatzaile guztiak bat ez etortzea ebaluazio-aukeran. Izan ere, Hobbideren
ereduan adostasuna izateko nahitaezkoa da ikuspegirako, gauzatze-mailarako eta ebaluazio eta ikuskapenerako
puntuazioak elkarren segidako aukeretakoak izatea, eta gauzatze-mailaren planifikazioaren aukeretako batean
gutxienez %60 ados egotea; halakoetan, azken puntuazioa batez bestekoari dagokio.
Beraz, puntuazioaren emaitzak ez du zertan bat etorri galdetegiaren oinarrizko aukerari emandako puntuazioarekin;
bi aukeren arteko puntuazioa ere izan daiteke.
Arazo horri irtenbidea emateko, Hobbidek tarteko puntuazioak beste aukera batekin lotu ditu. Bien arteko muga
ezartzeko, 5 ebaluatzaile hartzen dira abiapuntu, eta horietatik hiruk lauki batean adierazi behar dute puntuazioa
eta bik haren segidakoan.
“AI eta HA eta puntuazioak ofiziala” izeneko dokumentuak puntuazio jakin bati lotutako alderdi indartsuen eta
hobetzeko arloen testuak biltzen ditu, baita tarteko puntuazioarekiko ezarritako lotura ere; hauek dira puntuazioak
eta loturak:
Ikuspegia
I1: 10 puntu. Lotutako BATEZ BESTEKO puntuazioak: 10, 15, 20
I2: 40 puntu. Lotutako BATEZ BESTEKO puntuazioak: 25, 30, 35, 40, 45, 50
I3: 65 puntu. Lotutako BATEZ BESTEKO puntuazioak: 55, 60, 65, 70, 75
I4: 90 puntu. Lotutako BATEZ BESTEKO puntuazioak: 80, 85, 90
Gauzatze-maila
41

42. G1+P2: 10 puntu. G-ri lotutako BATEZ BESTEKO puntuazioak: 10, 15, 20. P-n puntuazioa: 0
G2+P2: 35 puntu. G-ri lotutako BATEZ BESTEKO puntuazioak: 25, 30,35, 40, 45. P-n puntuazioa: 0
G1+P1: 20 puntu. G-ri lotutako BATEZ BESTEKO puntuazioak: 10, 15, 20. P-n puntuazioa: +10
G1+P1: 50 puntu. G-ri lotutako BATEZ BESTEKO puntuazioak: 25, 30, 35, 40, 45. P-n puntuazioa: +15
G3+P2: 60 puntu. G-ri lotutako BATEZ BESTEKO puntuazioak: 50, 55, 60, 65, 70. P-n puntuazioa: 0
G4+P2: 85 puntu. G-ri lotutako BATEZ BESTEKO puntuazioak: 75, 80, 85. P-n puntuazioa: 0
G3+P1: 75 puntu. G-ri lotutako BATEZ BESTEKO puntuazioak: 50, 55, 60, 65, 70. P-n puntuazioa: 15
G4+P1: 100 puntu. G-ri lotutako BATEZ BESTEKO puntuazioak: 75, 80, 85. P-n puntuazioa: 15.
Ebaluazioa eta ikuskapena
IK1: 10 puntu. Lotutako BATEZ BESTEKO puntuazioak: 10, 15, 20
IK2: 40 puntu. Lotutako BATEZ BESTEKO puntuazioak: 25, 30, 35, 40, 45, 50
IK3: 65 puntu. Lotutako BATEZ BESTEKO puntuazioak: 55, 60, 65, 70, 75
IK4: 90 puntu. Lotutako BATEZ BESTEKO puntuazioak: 80, 85, 90
ALDERDI INDARTSUAK ETA HOBETZEKO ARLOAK IDENTIFIKATZEA: EMAITZAK
Emaitzetan, errazagoa da alderdi indartsuak eta hobetzeko arloak identifikatzea. Jakin badakigu emaitzen
ezaugarrietako puntuak ezaugarri bakoitzerako ezarrita dauden baldintzak betetzen dituzten emaitzen ehunekoari
dagozkiola.
Hortaz, ehuneko jakin bat erreferentziatzat hartuz gero, esate baterako %50, ehuneko horren azpitik dauden puntu
guztiak hobetzeko arloak lirateke, eta horren gainekoak, berriz, alderdi indartsuak.
Etapa guztietako hobetzeko arloen ezaugarri komuna hau litzateke:
Joerak: "joera positiborik ez dago" adierazleen %50 baino gehiagotan.
Helburuak: "ez dira helburuak lortzen edo ez dira egokiak" adierazleen %50 baino gehiagotan.
Aldeak: "ez dira onak" adierazleen 50 baino gehiagotan.
Kausa-efektuari dagokionez, "ez da nabarmena kausa-efektuaren arteko erlazioa dagoenik" adierazleen %50
baino gehiagotan.
Ezarpen-eremua: "ez da nahikoa adierazle erabiltzen" edo "ez da segmentaziorik egiten" adierazleen %50 baino
gehiagotan.
Alderdi indartsuen ezaugarri komuna, berriz, erabat aurkakoa litzateke: "badira joera positiboak", "helburuak lortzen
dira eta egokiak dira", alderaketak egin ondoren "emaitzak onak dira", "kausa-efektuaren arteko erlazioa badela
nabarmena da", "nahikoa adierazle erabiltzen da" edo "segmentazioak egiten dira" adierazleen %50 baino
gehiagotan.
Dena dela, alderdi indartsu eta hobetzeko arlo horiek idazteak ez du ekarpen handia egiten, aplikazio informatikoak
emaitzen ezaugarri bakoitzean lortutako emaitzen berri emango baitio zentroari, etapaz etapa zein adierazle
bakoitzean. Horrenbestez, emaitzen grafikoek argi eta garbi emango diote egoeraren berri zentroari.
Beraz, emaitzei dagokienez, hobetzeko arlotzat aurkeztuko du Hobbidek zentroak helburuak ezarri behar lituzkeen
eta/edo segmentazioak egin behar lituzkeen adierazleen zerrenda, baita erabili behar lituzkeen eta erabiltzen ez
dituen aginduzko adierazleen eta aholkatutako adierazleen zerrendak ere, ebaluazio-taldeak hobetzeko
lehentasunak ezarri ahal izateko.
2.2.8. PUNTUAZIOAK HAZTATZEA
EFQM ereduan, agenteen irizpide-multzoaren pisua %50 da, eta emaitzen irizpide-multzoarena beste %50a; dena
dela, ereduaren 9 irizpideetako bakoitzak pisu desberdina du azken puntuazioan; esate baterako, lidergoak %10
du; prozesuek, %14, eta emaitza giltzarriek, %15. Bestalde, irizpide bakoitzaren barruan, azpiirizpide guztiek puntu-
kopuru berak dituzte.
Hobbide ereduan, kudeaketa-gai bakoitzaren barruan, puntuazioaren erdia emaitzei dagokie, eta beste erdia,
kudeaketari; adierazle guztiek eragin bera dute emaitzen puntuazioan, eta kudeaketa-arlo guztiek eragin bera dute
kudeaketaren puntuazioan.
42

43. Hala ere, Hobbide ereduko kudeaketa-gai guztiek ez dute haztapen bera azken puntuazioa kalkulatu behar denean;
EFQM ereduko irizpideekin ere gauza bera gertatzen da.
Zenbat haztatu behar luke kudeaketa-gai bakoitzak Hobbide ereduan? Lehen hurbilketa egite aldera, Hobbide eta
EFQM ereduen arteko trazabilitatea erabili zen; izan ere, Hobbide ereduko arlo eta adierazle guztiak EFQM
ereduko irizpide banarekin lotuta daude, eta Hobbideko arlo eta adierazle bakoitzari haiekin lotura duten
irizpidearen pisua ezarri zaio. Hona hemen diseinatu zen taula:
Ponderación EFQM
1 0,8 0,9 0,9 1,4 2 0,9 0,6 1,5
Criterios EFQM Agentes Resultados Agentes Resultados
Máxima Máxima Puntuaci Puntuaci Puntuaci Puntuaci
aportación a aportación ón base ón base ón base ón base A+R
1 2 3 4 5 6 7 8 9 500 a 1000 1000 100 1000 100
1 Posicionamiento Estratégico 6 11 0,75 0,75 0,25 3,5 15 8 35 7% 35 7% 70 7%
2 Estructura de procesos 2 3 1 7 0 0 0 2,5 15 4 36 7% 17 3% 53 5%
3 Gestión Económica-Financiera 1 7 0 0 0 4 7 6 17 3% 27 5% 44 4%
4 Gestión de activos y recursos 11 0,75 1 3,25 1,5 10 7 23 5% 30 6% 54 5%
5 Gestión del Cambio 8 6 0 0,25 0 3 16 5 39 8% 22 4% 60 6%
6 Posicionamiento y definición de mercado 2 8 3 3,5 0,75 0 3 13 12 30 6% 56 11% 85 9%
7 Gestión de alianzas y colaboraciones 1 4 6 1 0 0 0 3,5 11 5 26 5% 24 5% 50 5%
8 Orientación a grupos de interés 2 3 5 1,25 0,75 0 3 11 8 27 5% 35 7% 62 6%
9 Prestación de servicios 2 15 6,75 0,25 0,75 3 23 19 54 11% 85 17% 139 14%
10 Marco de gestión de personas 20 0 4 0 0 18 4 43 9% 16 3% 59 6%
11 Gestión Personas 7 6 0 2,25 0 0 12 2 29 6% 9 2% 39 4%
12 Formación y desarrollo 11 0 1,75 0 0,5 10 2 23 5% 11 2% 34 3%
13 Gestión de la información y el conocimiento 2 7 0,75 0,75 0,25 4,5 8 9 19 4% 41 8% 61 6%
14 Gestión de la comunicación 2 1 4 1 1 1,5 1,5 0,5 4,5 9 11 21 4% 52 10% 73 7%
15 Contexto de creatividad y aprendizaje 3 4 1 5 5 0 0,75 0 3 19 5 44 9% 24 5% 68 7%
16 Innovación y mejora 4 4 2 3 2 0 0 0,75 2 15 3 34 7% 16 3% 50 5%
37 41 46 41 45 15,25 14,75 5,75 41,5 211 109 500 100% 500 100% 1000
Taulan ikus daitekeenez, Hobbide ereduko jarrera estrategikoa izeneko gaiak 6 kudeaketa-arlo ditu lotuta,
lidergoaren 1. irizpidean, eta 11 kudeaketa-arlo lotuta, 2. irizpidean; EFQM ereduaren arabera, arlo horien
eraginaren balioa 14,8 puntu (15) litzateke; adierazleei dagokienez, adierazle batek 6a irizpidearekin du lotura
(%75 haztatzen du); beste batek, 7a irizpidearekin (%75 haztatzen du); beste batek, 8a irizpidearekin (%25
haztatzen du), eta zazpik, 9. irizpidearekin (%50 haztatzen du). Oro har, eragina 7,6 puntu (8) litzateke.
Arlo guztien eragina 211 puntu litzateke, eta emaitzena, 109; hortaz, Hobbideko kudeaketa-gai bakoitzeko arloen
eragina kalkula daiteke orain, 500 puntu oinarri hartuta, 211 hartu beharrean. Gauza bera egin daiteke kudeaketa-
gai bakoitzeko emaitzen eraginekin, 500 puntu oinarri hartuta, 109 hartu beharrean. Hala, azken zutabean
adierazten den Hobbideko kudeaketa-gai bakoitzaren pisua zenbatekoa den lortzen da.
Lehendabiziko hurbilketa egin ondoren, erabaki genuen kudeaketa-gai bakoitzaren eraginari buruzko ehuneko
hauek ezartzea. Hobbideren kudeaketa-ereduaren arabera indarrean dagoen haztapena “Hobbide puntuazioen
haztapen OFIZIALA” izeneko dokumentuan biltzen dira; hona hemen haztatzea:
PONDERACIÓN DE PUNTUACIONES
PONDERACIÓ
POSICIONAMIENTO ESTRATEGICO 7%
ESTRUCTURA DE PROCESOS 5%
GOBIERNO DEL
PLANIFICACIÓN ECONÓMICA Y FINANCIERA 5% 27%
CENTRO
GESTIÓN DE ACTIVOS Y RECURSOS 5%
GESTIÓN DEL CAMBIO 5%
POSICIONAMIENTO Y DEFINICIÓN DE MERCADO 8%
GESTIÓN DE ALIANZAS Y COLABORACIONES 5%
GRUPOS DE INTERÉS 32%
ORIENTACIÓN A GRUPOS DE INTERÉS 6%
PRESTACIÓN DE SERVICIOS 13%
MARCO DE GESTIÓN DE PERSONAS 6%
PERSONAS DEL
LÍDERES COMO GESTORES DE PERSONAS 5% 17%
CENTRO
FORMACIÓN Y DESARROLLO 6%
INFORMACIÓN Y CONOCIMIENTO 6% COMUNICACIÓN Y
12%
GESTIÓN DE LA COMUNICACIÓN 6% CONOCIMIENTO
CONTEXTO DE CREATIVIDAD Y APRENDIZAJE 6% CREATIVIDAD Y
12%
INNOVACIÓN Y MEJORA 6% MEJORA
TOTAL 100% TOTAL 100%
Hobbidek, hala, automatikoki egin dezake alderdi indartsuei, hobetzeko arloei eta puntuazioei buruzko txostena,
behar adinako zehaztasunaz (gaia, etapa...), zentroei emateko.
43

44. 2.3. HOBBIDE: HOBETZE-EREDUA
HOBBIDEk zentroen kudeaketa bideratzeaz gain eta autoebaluazioak egiten laguntzeaz gain, zentroei hobetze-
planak eskaintzen dizkie berek aukera ditzaten; horretarako, ebaluazioa egin ondoren ateratako emaitzak hobetze-
arlotan multzokatzen ditu, ebaluazio-taldeek haien artean lehentasunak ezartzeko. Lehentasunak erabaki ondoren,
zentroak hobetze-planak formula ditzake, kudeaketa-gai jakin baterako zein zentro osorako. Prozesu horretan
lagundu ahal izateko, tresnak praktika onez osatutako zerrenda ematen du, zentroak aukeratutako arloarekin
zerikusia duena. Hobetze-planaren formulazioa eginda amaitzen da prozesua.
EVALUACIÓN DE INFORME DE
LOS PUNTUACIÓNES,
RESULTADOS Y PUNTOS FUERTES Y
DE LA GESTIÓN ÁREAS DE MEJORA
LA EVALU ACIÓN
EL MOD ELO
DE GEST IÓN
ÁGRUPACIÓN
DE LAS ÁREAS
DE MEJORA Y
PRIORIZACIÓN
LOS PROYECT OS
C OMPARTID OS LOS PLANES D E
MEJ OR A
ALIANZAS Y DISEÑO Y
DESARROLO DE APROBACIÓN
REDES Y DEL PLAN DE
COMUNIDADES
MEJORA
DE PRÁCTICAS
2.3.1.-HOBETZE-ARLOAK MULTZOKATZEA
Alderdi indartsu asko eta ondoriozko hobetze-arlo asko izatea izan da EFQM ereduarekin autoebaluazioa egiten
duten zentroen arazoetako bat. Kontuan izan behar da, batetik, kudeaketa-arlo asko ebaluatzen direla, 190, hain
zuzen; eta, bestetik, arlo bakoitzean, hiru ezaugarri ebaluatu behar direla (ikuspegia, gauzatze-maila, eta
ebaluazioa eta ikuspegia). Jakina, horietako bakoitzean, gutxienez, hobetze-arlo bat edo alderdi indartsu bat izango
da emaitza. Ondorioz, hobetzeko eginkizun asko edukitzea izan da emaitza, eta horien artean lehentasunak
ezartzea oso nekeza egiten da.
HOBBIDEk arazoari irtenbidea eman nahian, hobetze-arloak multzokatzea proposatzen du; proposamena “HA
multzokatze ofiziala” izeneko dokumentuan biltzen da.
Ebaluatutako kudeaketa-gai bakoitzean, Hobbidek ondoriozko hobetze-arlo guztiak lau bloke nagusitan
multzokatzen ditu:
ABIAN JARRI BEHARREKO EKIMENAK.
Lehendabiziko blokean, I1-ekin lotura duten 10 eta 20 puntu arteko ikuspegiko puntuazioak biltzen dira.
Horien ezaugarri komuna da ez dutela ikuspegirik, eta, beraz, hurrengo irudian ikusi ahal izango dugunez,
guztietan kudeaketa-ikuspegiren bat ezarri behar da.
44

45. AGRUPACION DE AREAS DE MEJORA
¿Cuáles son las combinaciones posibles?
E1 (única) INICIATIVAS A PONER EN MARCHA en….
en…
Logikoa den bezala, I1-ekin zerikusia duten hobetze-arloen hobekuntzak hurrengo mailari dagozkio, eta
ekintzak gauzatu beharra da maila haren ezaugarria. Hortaz, I1-ekin lotura duten arloak multzokatzeko,
kategoria bakarra dago: ekimenak abian jarri beharra.
UNEKO EKIMENEN SISTEMATIZAZIOA.
Ikuspegia ezaugarrian, 25 eta 50 puntu dituzten eta I2-rekin lotura duten arloei dagokie ekintzen
sistematizazioa. Puntu horiek lortu dituzten arloetan, zentroak ekintzak gauzatzen ditu, baina egituratu gabe
edo helburu garbirik ez dutela; arlo horiek behar dituzten hobekuntzak hurrengo mailan biltzen dira, eta
metodologia edo sistematizazioa izateari dagozkio.
AGRUPACION DE AREAS DE MEJORA
¿Cuáles son las combinaciones posibles?
E2 SISTEMATIZACIÓN DE LAS INICIATIVAS ACTUALES
SISTEMATIZACIÓ
D1 / D2 Extensión de la implantación
Extensió implantació 32 combinaciones posibles
P1 Planificación
Planificació
R1 Mediciones
R2 Identificación de mejoras
Identificació
R3 Gestión de mejores prácticas
Gestió prá
Relaciones causa-efecto
causa-
45

46. Hobbidek, halakoetan, hobekuntza-mota are gehiago zehatz dezake. Ikuspegiari buruzko lehendabiziko
hobekuntza, beraz, ekintzak sistematizatzea izango da. Baina, halaber, gauzatze-mailan eta ebaluazio eta
ikuskapenean arlo horiek izandako puntuen arabera, are gehiago zehatz daiteke.
Esate baterako, arlo jakinetan, gauzatze-mailan izandako puntuazioaren arabera, honako aukera hauek
daude: ezarpenaren eremua zabaltzea (puntuazioa G1en eta G2n badute), edo gauzatze-modua
planifikatzea (puntuazioa P2n badago), edo biak batera gauzatzea.
Bestalde, ebaluazio eta ikuskapenean izandako puntuazioaren arabera, batzuetan, beharrezkoa izango da
neurketak egitea (puntuak IK1-en baditu); beste batzuetan, lortutako emaitzak oinarri hartuta, hobekuntzak
identifikatu beharko dira (puntuak IK2-n baditu), edo, zenbaitetan, praktika onak erabili beharko ditu
(puntuak IK3-n baditu).
Azkenik, etapan, ikuspegiaren eta emaitzen arteko kausa-efektuaren erlazioa ahula bada (kausa-efektu
grafikoko 3. eta 4. arloak), beharrezkoa izango da kausa-efektu erlazioak aztertzea eta hobetzea.
Hala, Hobbidek ekimenen sistematizazioa mailakatu du; guztira, 32 aukera ematen ditu, eta horiekin batera
txosten estandarrak ematen ditu.
Kudeaketa-gaiek arlo asko dituztenez, 8 eta 20 artean, aukera horietako batzuk bakarrik aplikatu ahal
izango dira ebaluatutako kudeaketa-gai bakoitzean.
UNEKO EKIMENEN LERROKATZE ESTRATEGIKOA.
Lerrokatze estrategikoa E3-n 55 eta 75 arteko puntuazioa duten arloei dagokie. Puntu-tarte horietako
batean dauden arloek alderdi indartsu bat dute: ekintzen sistematizazioa.
AGRUPACION DE AREAS DE MEJORA
¿Cuáles son las combinaciones posibles?
E3 ALINEACIÓN ESTRATÉGICA DE LAS INICIATIVAS ACTUALES
ALINEACIÓ ESTRATÉ
D1 / D2 Extensión de la implantación
Extensió implantació 32 combinaciones posibles
P1 Planificación
Planificació
R1 Mediciones
R2 Identificación de mejoras
Identificació
R3 Gestión de mejores prácticas
Gestió prá
Relaciones causa-efecto
causa-
Halako kasuetan, ikuspegi ezaugarriaren hobekuntza hurrengo mailako betebeharra gauzatzean datza; hau
da, lerrokatze estrategikoa. Horrezaz gain, gauzatze-mailan eta ebaluazioan izandako puntu-kopuruaren
arabera, aurreko atalean aipatutako sailkapenekoak ere aplika daitezke.
46

47. ADIERAZLEAK HOBETZEKO EKINTZAK.
Adierazleei dagokienez, Hobbidek hobekuntza-ekintza hauek proposatzen ditu: helburuak eta
segmentazioak ezartzea, eta aginduzko adierazle eta aholkatutako adierazle berrietan ere neurketak
egitea.
AGRUPACION DE AREAS DE
MEJORA
Objetivo
RESULTADOS OBTENIDOS
Lí neas de tendencia
S/ tabla (INDICADORES)
Centro mediana y mejor
¿Cuáles son las mejoras posibles en indicadores aparte de lo
que ya muestran las gr á ficas de resultados?
ACCIONES DE MEJORA INDICADORES
EN
O Establecimiento de objetivos en los siguientes indicadores:
S Establecimiento de segmentaci ón en los siguientes indicadores:
O+S Establecimiento de objetivos y de segmentaci ón en los siguientes indicadores:
AA1 Ampliaci ón con los siguientes indicadores prescriptivos:
AA2 Ampliaci ón con los siguientes indicadores sugeridos:
2.3.2.- LEHENTASUNA: GAIAREN EBALUAZIO-TALDEAK.
Kudeaketa-gai guztietako hobekuntza-arloak multzokatu ondoren, ebaluazio-taldeek haien arteko lehentasunak
ezar ditzakete.
Jarraian ageri den irudian, lehentasunak ezartzeko Hobbidek aintzat hartu dituen bi irizpide ikus daitezke:
kritikotasuna eta bideragarritasuna. Hobekuntza abian jarrita, emaitzei nola eragingo dien eta pertsonei nola
eragingo dien aurreikusita balioesten da kritikotasuna. Eta bideragarritasuna, berriz, hobekuntza gauzatzeko behar
izango den epea eta eragingo duen kostua —irakasle bakoitzeko ordu-kopurua eta/edo ekonomikoa— kontuan
hartuta balioesten da.
Taldeek ezaugarriak puntuatzeko hiru maila dituzte: eragin handia, ertaina eta txikia. Hala, puntu-kopuruaren
arabera ezarriko da lehentasuna hobekuntza-arloen artean. Azkenik, behin-betiko lehentasun-ordena erabakiko du
taldeak.
47

48. PRIORIZACIÓN DE ÁREAS DE MEJORA
Criticidad Viabilidad
TEMA: PRESTACIÓN DEL SERVICIO Ordena
BP SDA EI
Selección
ción
Centro con Sugerencia Enfoques
buena (CxV)
Impacto en Impacto en desarrollo integrados
BLOQUES DE AGRUPACIÓN Resultados Personas Plazo Coste práctica área
A INICIATIVAS A PONER EN MARCHA
E1 en:
Área afectada 1 1 √
Área afectada 2 3
B SISTEMATIZACIÓN DE INICIATIVAS ACTUALES
Planificación, extensión
de la implantación y
E2+D1D2P2+R1 mediciones en:
Área afectada 1 5 √
Planificación, extensión
de la implantación e
E2+D1D2P2+R2 identificación de mejoras en:
Área afectada 1 2
Área afectada 2 4 √
C ALINEACIÓN ESTRATÉGICA DE INICIATIVAS ACTUALES
Planificación, extensión
de la implantación y
gestión de las mejores
E3+D1D2P2+R3 prácticas en:
Área afectada 1 6
Extensión de la
implantación e
identificación de mejoras
E3+D1D2P1+R2 en: en:
Área afectada 1
D ACCIONES DE MEJORA DE INDICADORES
Establecimiento de segmentación en los
S siguientes indicadores:
Lista de indicadores afectados 8
Ampliación con los siguientes indicadores
AA1 prescriptivos:
Lista de indicadores afectados 7
Lehentasuna ezartzeko, praktika onen blokerako sarbidea da Hobbidek ebaluazio-taldeari ematen dion
laguntzetako bat; Hobbidek arloa garatzeko aholku (AGA) bat ematen du, ereduaren kudeaketa-arlo bakoitzeko.
Bestalde, aurrera begira aurreikusita dago zentroek egindako ebaluazioei esker kudeaketari buruzko praktika onen
erreferentziazko zentroak identifikatu ahal izatea (arlo guztietan puntu asko dituzten zentroak); horrezaz gain,
kudeaketa-gaiekin zerikusia duten Ikuspegi Integratuen (II) zerrenda bat ere ematen du Hobbidek.
Ebaluazio-taldeak informazio hori eskura izatea lagungarria da ekintzen eta aukeratutako arloen bideragarritasuna
eta kritikotasuna hobeto ebaluatzeko.
Gaien artean lehentasuna ezarri ondoren, kudeaketa-gaien jabe bakoitzak, aurrerago ikusi ahal izango dugunez,
bere hobekuntza-plana ezarri ahal izango du.
2.3.3.- LEHENTASUNA: ZUZENDARITZA-TALDEA.
Ebaluazio-taldeek kudeaketa-gai guztien arteko lehentasuna ezarri ondoren, zuzendaritza-taldeak zentroaren
araberako lehentasuna ezartzen du, eta, horretarako, talde bakoitzak aukeratutako arloak bakar-bakarrik hartuko
ditu kontuan. Zuzendaritza-taldeak lehentasun-irizpide berak erabiliko ditu aukera egiteko, bat izan ezik: emaitzetan
nolako eragina gertatuko den; haren ordez, zentroaren helburu estrategikoetan nolako eragina gertatuko den
balioetsi beharko du. Izan ere, modu horretan eginez gero, taldeek lehenetsita zeuzkaten zenbait hobekuntza-arlo
zentroan ere hartuko dira kontuan.
48

49. PRIORIZACIÓN DE ÁREAS DE MEJORA POR LA DIRECCIÓN DEL CENTRO
Criticidad Viabilidad
Ordena
Impacto en BP SDA EI
Selección
ción
logro de Centro con Sugerencia Enfoques
Objetivos buena (CxV)
Impacto en desarrollo integrados
BLOQUES DE AGRUPACIÓN estratégicos Personas Plazo Coste práctica área
EJE. GOBIERNO DEL CENTRO
TEMA: POSICIONAMIENTO ESTRATÉGICO (*)
A INICIATIVAS A PONER EN MARCHA
E1 en:
Área afectada 1 6 √
B SISTEMATIZACIÓN DE INICIATIVAS ACTUALES
Planificación, extensión
de la implantación y
E2+D1D2P2+R1 mediciones en:
Área afectada 1 3 √
Planificación, extensión
de la implantación e
E2+D1D2P2+R2 identificación de mejoras en:
Área afectada 2 8
TEMA: ESTRUCTURA DE PROCESOS (*)
A INICIATIVAS A PONER EN MARCHA
E1 en:
Área afectada 1 1 √
B SISTEMATIZACIÓN DE INICIATIVAS ACTUALES
Planificación, extensión
de la implantación e
E2+D1D2P2+R2 identificación de mejoras en:
Área afectada 2 7
TEMA: EF / PLANIFICACIÓN ECONÓMICA Y FINANCIERA (*)
A INICIATIVAS A PONER EN MARCHA
E1 en:
Área afectada 1 2 √
B SISTEMATIZACIÓN DE INICIATIVAS ACTUALES
Planificación, extensión
de la implantación e
E2+D1D2P2+R2 identificación de mejoras en:
Área afectada 2 11
TEMA: AR / GESTION DE ACTIVOS Y RECURSOS (*)
B SISTEMATIZACIÓN DE INICIATIVAS ACTUALES
Planificación, extensión
de la implantación y
E2+D1D2P2+R1 mediciones en:
Área afectada 1 4 √
C ALINEACIÓN ESTRATÉGICA DE INICIATIVAS ACTUALES
Planificación, extensión
de la implantación y
gestión de las mejores
E3+D1D2P2+R3 prácticas en:
Área afectada 1 9
TEMA: GC / GESTION DEL CAMBIO (*)
A INICIATIVAS A PONER EN MARCHA
E1 en:
Área afectada 1 10
B SISTEMATIZACIÓN DE INICIATIVAS ACTUALES
Planificación, extensión
de la implantación y
E2+D1D2P2+R1 mediciones en:
Área afectada 1 5
(*) Se incluyen únicamente las AM priorizadas por los equipos de evaluación de cada tema. Ejemplo de priorización por el ED para el eje GO (Gobierno del centro)
Zuzendaritza-taldeak informazio osagarria ere erabil dezake, hau da, aplikazio informatikoak ematen dituen
ebaluazioaren emaitzei buruzko txostenak, edozein dela maila (ardatza, gaia, etapak...).
2.3.4.- HOBETZE-PLANA: ZENTROA
Ebaluazio-prozesua amaitzeko, hobetze-planen diseinua egin behar da; zentroak berak diseina ditzake, gaia landu
duten taldeek berek edo haiekin lotura duten prozesuen jabeek ere bai.
Hobetze-planak zentroak abian jarriko duen hobekuntza deskribatu behar du xehetasun osoz; landu nahi den
hobekuntza-arloa zehazteaz gain, eta batez ere, abian jarriko den hobekuntza bera ere deskribatu behar da.
Horretarako, garrantzitsua da dauden praktika onak oinarri hartzea, eta aplikazioak berak ematen du informazio
hori.
Lehen esan dugun bezala, Hobbidek praktika onak ematen ditu, hiru mota, hain zuzen: AGA (arloa garatzeko
aholkuak) izenekoak ereduaren arlo guztietan kudeaketa hobetzeko proposamen jakinak dira. II (ikuspegi
integratuak) izenekoak arlo askotan eragina izan dezaketen garrantzi handiagoko hobekuntza-proposamenak dira;
ikuspegi integratuak inpaktu positiboa jasoko duten kudeaketa-gai batekin edo batzuekin lotzen dira. PO (praktika
onak) izenekoek arloan puntu-kopuru handia lortu duten zentroei buruzko informazioa ematen dute; jakina, zentro
horiek ados egon behar dute informazio horren berri beste zentroei ematearekin, berengana jo baitezakete interesa
duten zentroek.
49

50. Zentroko hobetze-planak, halaber, hobekuntzaren ardura nork hartu duen adierazi behar du; zentroko
zuzendaritzak har dezake, eta hark izendatuko du hobekuntza diseinatzeaz eta ezartzeaz arduratuko diren
pertsona eta taldea; kudeaketa-gaiaren jabearena izan daiteke ardura, eta, halakoetan, zentroak haren ardurapean
uzten du diseinuaren ardura eta ezartzen dela ziurtatzeko ardura.
Azkenik, hobetze-planak hobekuntza bakoitzeko helburu bat eransten du; ingelesezko SMART du izena helburuak
(berariazkoa, neurgarria, lortzeko modukoa, errealista eta denboran mugatua). Komenigarria da helburu hori "R"
(larria) motakoa izatea, eta ez "r" (xehea) motakoa; hau da, eragina izango duen edo emaitzak emango dituen
helburua (R), eta ez aurreikusitako jarduerak gauzatze aldera zuzendutako helburua (r).
Hona hemen hobetze-plan baten adibidea:
PLAN DE MEJORA DEL CENTRO
ACCESO A EQUIPO
AREA AREA DESCRIPCIÓN DE LA MEJORA Respon- Objetivo
EJE TEMA OBJETO DE LA MEJORA BP / SDA / EI CENTRO DEL
(TEXTO RESUMIDO) QUE SE QUIERE REALIZAR sable SMART
TEMA
Liderazgo en la implantación de una
A3 metodología para desarrollar la estrategia SISTEMATIZAR INICIATIVAS ACTUALES X
y los planes
PE
SISTEMATIZAR INICIATIVAS ACTUALES
P3 Definición de los procesos clave X
Extensión de la implantación
GO
EP I2 Contribución relativa al sistema. SISTEMATIZAR INICIATIVAS ACTUALES X
EF A2 Despliegue de la estrategia económica PONER INICIATIVAS EN MARCHA X
SISTEMATIZAR INICIATIVAS ACTUALES
AR A3 Planificación de la implantación e X
Disminución y reciclaje de los residuos. identificación de mejoras
Comunicación del valor de los servicios a
A2 clientes actuales o potenciales
PONER INICIATIVAS EN MARCHA X
PM
SISTEMATIZAR INICIATIVAS ACTUALES
Determinación de la cartera de productos
P2 y servicios.
Gestión de las mejores prácticas y X
relaciones causa-efecto
Identificación de las necesidades y
GI GI I1 expectativas actuales y futuras de los PONER INICIATIVAS EN MARCHA X
Grupos de Interés
Utilización de metodologías didácticas,
PS A3 pedagógicas y tecnológicas innovadoras
SISTEMATIZAR INICIATIVAS ACTUALES X
SISTEMATIZAR INICIATIVAS ACTUALES
Revisión mediante auditorías y otros
E1 métodos de la gestión de la formación
Extensión de la implantación y X
mediciones
Gestión de la incorporación al puesto, el
PE GP P7 desarrollo profesional y los planes de SISTEMATIZAR INICIATIVAS ACTUALES X
sustitución
A8 Evaluación del desempeño de las PONER INICIATIVAS EN MARCHA X
personas;
SISTEMATIZAR INICIATIVAS ACTUALES
Adecuación de las competencias a las
FD P3 necesidades del centro
Planificación y extensión de la X
implantación
Tutorización de las personas para que
A1 comprendan su desempeño actual y su PONER INICIATIVAS EN MARCHA X
contribución
ALINEACIÓN ESTRATÉGICA
CC I2 Identificación de las necesidades de
Identificación de mejoras en base a los X
comunicación de los grupos de interés. resultados obtenidos
IC A3 Utilización de las tecnologías de la SISTEMATIZAR INICIATIVAS ACTUALES X
información para apoyar la comunicación
CM A3 Comunicación de los cambios PONER INICIATIVAS EN MARCHA X
introducidos en los procesos
SISTEMATIZAR INICIATIVAS ACTUALES
CM CA A2 Fomento de oportunidades para compartir
Extensión de la implantación y X
mejores prácticas y el conocimiento mediciones
SISTEMATIZAR INICIATIVAS ACTUALES
IM E1 Evaluación de la eficacia de la gestión de Planificación y extensión de la X
la innovación y mejora. implantación y mediciones
2.3.5.- HOBETZE-PLANA: TALDEA
Gaien ebaluazio-taldeek edo haiekin lotura duten prozesuen jabeek beren hobekuntza-planak identifika eta sor
ditzakete, eta erreferentziatzat hartuko dituzte egindako arloen lehentasuna eta zentroko zuzendaritzak egiteko
agindutako hobekuntzak.
50

51. Hona hemen adibide bat:
PLAN DE MEJORA DEL EQUIPO DE POSICIONAMIENTO EN EL MERCADO
ACCESO A
AREA AREA DESCRIPCIÓN DE LA MEJORA Respon- Equipo de Objetivo
EJE TEMA OBJETO DE LA MEJORA BP / SDA / EI
(TEXTO RESUMIDO) QUE SE QUIERE REALIZAR sable mejora SMART
Análisis del tipo de mercado, actual y
I1 potencial, demandante de formación y SISTEMATIZAR INICIATIVAS ACTUALES
otros servicios
Previsión de las tendencias y cambios que
Sistemática para recoger datos y
I2 se producen en sectores demandantes de SISTEMATIZAR INICIATIVAS ACTUALES cambios significativos en el mercado
servicios de FP potencial de los servicios deFP y de
aspectos sociales implicados
Análisis de las cuestiones sociales,
I3 legales, de seguridad o medioambientales
SISTEMATIZAR INICIATIVAS ACTUALES
GI PM
Refuerzo de la presencia en los mercados Abrir nuevo mercado para formación
P1 PONER INICIATIVAS EN MARCHA
demandantes de formación y apertura de bajo demanda en gestión de personas
nuevos mercados
Diseñar el servicio a empresas en gestión
A1 Implantación de nuevos productos y PONER INICIATIVAS EN MARCHA
de personas-IIP
servicios
Diseñar comunicación a alumnado,
Comunicación del valor de los servicios a
A2 clientes actuales o potenciales
PONER INICIATIVAS EN MARCHA familias y empresas de resultados
académicos comparativos
Hobekuntza-planak ezarrita amaitzen da Hobbide ereduaren autoebaluazio-prozesua.
51

52. 2.4. HOBBIDE: PRAKTIKA-TALDEA
Zentroek kudeaketa egiteko, autoebaluazioa egiteko eta haiek hobetzeko eredu erabilgarria izan nahi du
HOBBIDEk, baina, horrezaz gain, pertsona-talde bat osatu nahi du, denek eginkizun bera dutela, zentroetako
liderrei eta arduradunei kudeaketa-lanak hobetzen eta emaitza hobeak lortzen laguntzeko, Euskadiko Lanbide
Heziketako sistema osoaren onerako; horren haritik, Kalitatea eta Gaitasuna Ebaluatzeko Euskal Agentziak
konpromisoa hartu du zentroetako kalitate-arduradunekin eta Lanbide Heziketako eta Etengabeko Prestakuntzako
Sailburuordetzaren arduradunekin Praktika-talde bat eratzeko —KAPEKA izenekoa—. LHko kudeaketa-lana eta
emaitzak hobetzen laguntzea da talde horren helburua, betiere guztien artean esperientziak, kezkak, praktika onak
eta helburuak trukatzen direla.
EVALUACIÓN DE INFORME DE
LOS PUNTUACIÓNES,
RESULTADOS Y PUNTOS FUERTES Y
DE LA GESTIÓN ÁREAS DE MEJORA
LA EVALU ACIÓN
EL MOD ELO
DE GEST IÓN
ÁGRUPACIÓN
DE LAS ÁREAS
DE MEJORA Y
PRIORIZACIÓN
LOS PROYECT OS
LOS PLANES D E
COMPARTIDOS
MEJ OR A
ALIANZAS Y DISEÑO Y
DESARROLO DE APROBACIÓN
REDES Y DEL PLAN DE
COMUNIDADES MEJORA
DE PRÁCTICAS
Agentziako Kalitatearen Arloak, halaber, datozen urteetarako kalitate-estrategia diseinatu du, eta “Euskadiko LHko
kalitate-estrategia, 2008” izeneko dokumentuan biltzen da. Estrategia ideia bakar batekin adierazi behar izanez
gero, honako hau esan daiteke: kalitatea denon ardura da; orain arte kalitatea ezarri beharreko sistemaren batekin
edo kudeaketa-tresnaren batekin zerikusia duela pentsatu badugu ere, etorkizunean, honako hauekin egon behar
luke lotuago: jokabidearekin edo jarrerekin, jarduteko moduarekin eta gure lana egiteko moduarekin; datozen
urteetarako, hiru estrategia-lerro proposatzen ditugu:
Kudeaketa-sistema bakarra zentro guztietan, Prozesuetan Oinarritutako Kudeaketa Sistema (POK).
Hobekuntza-planak, Hobbideren kudeaketa-, autoebaluazio- eta hobekuntza-eredua abiapuntu hartuta.
Kalitate-prozesuetan parte hartzen duten pertsonengandik hurbilago esku hartzea
Hobbidek honako hauetan lagundu nahi du: gure sistemako lankidetza-tradizioa bultzatzen, itunak eta
lankidetzarako sareak eratzen eta elkarren onerako izango diren ekimenak gauzatzeko zentroetan parte hartuko
duten hobekuntza-taldeak osatzen; Hobbide eredua erabilita egindako autoebaluazioetako emaitzen bidez, espero
dugu hobetze-planak identifikatu ahal izatea, eta horiek zentroetako pertsona-taldeek elkarri trukatzeko modukoak
izatea, hala, LHko kalitate-estrategia bultzatzeko.
Espero dugu eginkizun horretarako zentroetako zuzendarien, liderren eta LHko gure sistemaren laguntza izatea.
“Aurkezpen OFIZIALA Hobbide” izenburuko dokumentuan biltzen da esku artean duzun dokumentuaren laburpena.
Kike Intxausti Sarriegi
Kalitate Saileko arduraduna
Gasteiz / 2007ko azaroa
52