Havuz Suyu Operatörlüğü

1. HAVUZ SUYUHAVUZ SUYU
OPERATÖRLÜ ÜĞOPERATÖRLÜ ÜĞ
Serhat ÖZCAN
KİMYAGER
B sınıfı İş Güvenliği Uzmanı

2. E T M N AMACIĞİ İ İE T M N AMACIĞİ İ İ
 Havuz operatörlerini bilinçlendirmek
 Mesleki e itimi sa lamak ve meslek edindirmekğ ğ
 Mesleki bilinci oluşturmak
 Yasal ve hijyen kurallarını bilmek ve uygulamak
 Havuz sanitasyonunda do ru, yeni ve genel bilgi edinmekğ
 şletme kurallarını benimsetmekİ

3. E T M N ÇERĞİ İ İ İ İĞİE T M N ÇERĞİ İ İ İ İĞİ
Havuz Operatörünün Bilmesi Gereken şletme Bilgileri ve Genelİ
Hijyen Kuralları
Havuz Çeşitleri, Havuz Ekipmanları ve Kullanım Amaçları
Havuz Suyunun Özellikleri veYöntem Kombinasyonları
DezenfeksiyonYöntemleri, Kullanılan Dezenfektanlar ve Havuz
Sularında Kullanılan Kimyasalların nsan Sa lı ı Üzerindeki Etkileriİ ğ ğ
Su Parametreleri, Kontrol Metotları ve Su ile Bulaşabilecek
Hastalıklar
Havuzların Günlük,Aylık veYıllık Bakımları
 ş Sa lı ı ve Güvenli i, lkYardımİ ğ ğ ğ İ
Yasal Zorunluluklar

4. YÜZME HAVUZUYÜZME HAVUZU
 çinde 1 ya da dahaİ
fazla insanın aynı
anda veya zaman
aralıklı olarak
bulundu u, sürekliğ
bir devridaim akışı
olan büyük su
küvetleridir. Dünyanın en büyük yüzme havuzu,
Şili’de San Alfonso Del Mar tatil yöresinde,
8 Hektar alan üzerine kurulu,
914 m uzunluğunda,
250000 ton su ile dolu,
Yapımı 5 yıl sürüp 1 milyar sterlin’e mal olmuş,
Yıllık bakımı 2 milyon sterlin,
Okyanus suyunun sirkülasyonu ile çalışıyor.

5. ŞARTLANDIRMA TEMELLERİ
- Havuz Suyu Niçin Şartlandırılmalıdır?
• hastalık yapıcı (patojen) bakterilerin yok edilmesi
• yosun oluşumunun engellenmesi
• yüzücüler açısından suyun toksik etkiler taşımaması
• istenmeyen koku ve tat oluşumunun engellenmesi
• havuz çevresinde ve ekipmanlarında korozyonun engellenmesi
• havuz, filtre ve pompalarda scale oluşumunun engellenmesi
• havuzun sürekli yüzülebilir halde tutulması
• havuzda sağlıklı ve hijyenik bir ortam
yaratılması

6. SİNERJİSİNERJİ
Teknik Servis
Su Çevrimi & Sirkülasyon
Filtrasyon &
Flokülasyon
Taze Su İlavesi
• Dezenfeksiyon +
• pH kontrolü +
• Su Dengesi
HAVUZ ŞARTLANDIRMASINDA
BEŞ YILDIZ S NERJ Sİ İ İ

7. Temel Parametreler
• pH
• Toplam Alkalinite - TAC
• Toplam Çözünmüş Katılar - TDS
• Toplam Sertlik - TH
• ppm

8. pHpH
Bilimsel Tanım :
- Bir çözeltideki Hidrojen iyonu konsantrasyonun negatif
logaritması.
pH = - log [H+
]
H2O H+
+ OH-
Genel Tanım:
- pH; bir çözeltinin asidik veya bazik ‘aktivitesi’nin ölçülmesi.
0 7 14
Artan asitlik Nötral Artan Alkalite

9. pH etkisipH etkisi
Bir havuzun ideal pH değeri = 7.4
Düşük pH ( < 7.2 )
• Korozyon
• Deri & Göz tahrişi
• Vinil parçalarda deformasyon
Yüksek pH ( > 7.6 )
• Scale Oluşumu
• Deri & Göz tahrişi
• Klor etkinliğinin azalması
Not : İnsan gözünün pH değeri 7.3 – 7.4 ‘tür.

10. ÇÖZÜNMÜŞ KATILARÇÖZÜNMÜŞ KATILAR
Bilinen tüm maddeler, suda belirli oranlarda çözünür.
Ancak su ıslahı açısından, özellikle kalsiyum, magnezyum ve
sodyum tuzlarının çözünürlükleri önem taşımaktadır.
Kalsiyum ve magnezyum tuzları yaygın olarak SERTLİK
TUZLARI olarak bilinmektedir.
Doğal sularda, suyun kalsiyum konsantrasyonu, magnezyum
konsantrasyonundan büyüktür.
Deniz suyu için tersi geçerlidir.
Başlıca kalsiyum ve magnezyum tuzları:
Bikarbonatlar Ca(HCO3) Mg(HCO3)
Karbonatlar CaCO3 MgCO3
Klorürler CaCl2 MgCl2
Sülfatlar CaSO4 MgSO4
Silikatlar CaSiO MgSiO

11. TDS – Toplam Çözünmüş Katı EtkisiTDS – Toplam Çözünmüş Katı Etkisi
Bir havuzda ideal TDS değeri= 1000 ppm
Yüksek TDS ( > 1500 ppm )
• Donuk görünüm
• Korozyonu hızlandırır
• Klor etkinliğini azaltır

12. İLETKENLİKİLETKENLİK
Suyun özgül iletkenliği elektriksel akımı iletme derecesinin ölçüsüdür.
Bu özellik, kendi içerisinde su ıslahı ile hiç bir bağlantı taşımamaktadır.
Bununla birlikte, iletkenlik su içinde yer alan toplam iyonize (çözünmüş) katı
maddelerin doğrudan ölçüsü olduğundan, iletkenlik noktası bir kontrol
noktası olarak önem taşımaktadır.
Temel iletkenlik birimi : µS/cm (microsiemens/cm).
İletkenlik seviyesi sıcaklıktan etkilendiği için, ölçüsü 25°C sıcaklıkta belirtilir.

13. TOPLAM SERTLİK
Sudaki sertliğe Kalsiyum ve Magnezyum tuzları neden olmaktadır.
Suyun sertliği suyun kaynağına bağlı olarak büyük miktarda
değişebilmektedir.
Sanayide yüksek sertlik, ısı transferi de dahil olmak üzere çok çeşitli
proseslerde kışır oluşumunun temel nedenidir.
Kışır kontrol programlarının planlanmasında, gerek ıslah edilmemiş,
gerekse ıslah edilmiş suların sertliğinin kontrol edilmesi önem
taşımaktadır.
Sertlik, genellikle, mg/l CaCO3 (ppm CaCO3) olarak ifade
edilmektedir.
Sertlik bazen, Fransız derecesi ile de gösterilebilir:
1 Fransız derecesi 10 ppm CaCO3 ‘e eşittir.

14. Tanım:
Su içerisindeki çözünmüş kalsiyum ve magnezyum iyonlarının kantitatif
ölçümü.
Sertlik Birimleri :
• ppm CaCO3
• Fransız Sertliği 0
Fr 1 0
Fr = 10 ppm CaCO3
• Alman Sertliği dH 1 dH = 17,8 ppm CaCO3
• İngiliz Sertliği 0
E 1 0
E = 14,3 ppm CaCO3
Toplam SertlikToplam Sertlik

15. KALSİYUM VE MAGNEZYUM SERTLİĞİ
KALSİYUM SERTLİĞİ
Suyun kalsiyum sertliğine suda yer alan kalsiyum tuzları neden
olmaktadır.
Genellikle CaCO3 olarak ifade edilir.
MAGNEZYUM SERTLİĞİ
Suyun magnezyum sertliğine suda yer alan magnezyum tuzları neden
olmaktadır.
Magnezyum sertliği, toplam sertlik ile kalsiyum sertliğinin farkına
eşittir.
Genellikle ppm CaCO3 olarak ifade edilir.

16. Bir havuzdaki ideal sertlik değeri = 200 - 300 ppm
Düşük Sertlik ( < 100 ppm )
• Su agresif karakterdedir ( korozif )
Yüksek Sertlik ( > 400 ppm )
• Su kireç yapıcıdır
• Bulanık su
Sertlik EtkisiSertlik Etkisi

17. Toplam Sertlik - ppm Sertlik Derecesi
0 – 75 Yumuşak Su
75 – 150 Orta Sert Su
150 – 300 Sert Su
> 300 Çok Sert Su
Sertliğe Göre SuyunSertliğe Göre Suyun
SınıflandırılmasıSınıflandırılması

18. ALKALİNİTE
Alkalinite çeşitli maddelerden dolayı meydana gelebilmektedir.
P- ALKALİNİTE(Partial/Kısmi)
Kısmi alkalinite (fenolftalein, pH 8.3), aşağıdaki denkleme bağlı
olarak, toplam hidroksitlerin ve yarı-karbonatların konsantrasyonunu
göstermektedir:
P ( ppm CaCO3) = OH-
+ 1
/2 CO3
-2
hidroksil karbonat
M-ALKALİNİTE
Toplam Alkalinite (metiloranj, pH 4.3) toplam hidroksitlerin, toplam
karbonatların ve toplam bikarbonatların, aşağıdaki denklemde
olduğu gibi sudaki konsantrasyonlarını göstermektedir
M (ppm CaCO3) = OH-
+ CO3
-2
+ HCO3
-
hidroksil karbonat bikarbonat

19. Alkalinite Bileşenleri :
• Bikarbonatlar HCO3
-
• Karbonatlar CO3
=
• Hidroksitler OH -
Tanım:
• Suyun tamponlama kapasitesinin kantitatif ölçümü.
• pH’ın değişime karşı gösterdiği direnç.
• Asit nötralleştirme kapasitesi.
TAC – Toplam AlkaliniteTAC – Toplam Alkalinite

20. Bir havuzdaki ideal TAC değeri = 80 – 120 ppm
Düşük TAC ( < 80 ppm )
• pH değişkendir
• Su agresif karakterdedir( korozif )
Yüksek TAC ( > 150 ppm )
• pH değişmeye karşı direnç gösterir
• Su scale yapıcıdır
• Bulanık su (yüksek pH)
TAC – Toplam Alkalinite EtkisiTAC – Toplam Alkalinite Etkisi

21. - Su dengesi için göz önüne alınan faktörler:
• pH
• TAC
• TDS
• Kalsiyum Sertliği
• Su Sıcaklığı
Suyun korozif veya kireç yapıcı tarafta olduğunu belirleyebilmek
için yukarıdaki analizler yapılır.
- Langelier Doygunluk İndeksi havuz suyunun korozif veya taş
yapıcı karakterde olduğunu belirlemek için kullanılır.
Su DengesiSu Dengesi

22. HAVUZ MEKANİĞİHAVUZ MEKANİĞİ

23. 1. KULLANIM AMACINA
GÖRE;
a. Özel ev, villa havuzları,
b. Otel, site havuzları,
c. Umuma açık, genel havuzlar,
d. Olimpik ve müsabaka havuzları,
e. Yarı olimpik ve kondisyon havuzları,
f. Su parkları ve eğlence havuzları,
g. Süs havuzları,
h. Çocuk havuzları,
i. Masaj havuzları,
j. Terapi havuzları,
k. Şok havuzları,
l. Ayak yıkama havuzları,

24.  2. DERİNLİĞİNE GÖRE;
◦ a. Atlama havuzları > 3.40 m
◦ b. Derin havuzlar > 1.35 m
◦ c. Şok havuzları 1.10 ~ 1.50 m
◦ d. Sığ havuzlar 0.60 ~ 1.35 m
◦ e. Terapi havuzları < 1.35 m
◦ f. Masaj havuzları < 1.00 m
◦ g. Çocuk havuzları < 0.50 m
 3. İNŞAAT TEKNİKLERİNE GÖRE;
◦ a. Betonarme havuzlar,
◦ b. Kompozit malzemeden mamul, hazır havuzlar,
◦ c. Kompozit malzeme ile diğer malzemelerden mamul, yerinde
inşa edilen havuzlar,
YÜZME HAVUZLARININ SINIFLANDIRILMASIYÜZME HAVUZLARININ SINIFLANDIRILMASI

25.  4. TAŞMA SİSTEMİNE GÖRE;
◦ a. Üstten taşmalı havuzlar,
◦ b. Yandan taşmalı havuzlar,
◦ c. Taşma ağızlı (skimerli) havuzlar,
 5. HAVUZUN BULUNDUĞU MAHAL’ LERE GÖRE;
◦ a. Açık havuzlar,
◦ b. Kapalı havuzlar,
 6. HACİMLERİNE GÖRE;
◦ a. Özel havuzlar < 200 m³,
◦ b. Otel havuzları 200 ~ 3000 m³,
◦ c. Umumi, genel havuzlar 400 ~ 3000 m³
◦ d. Su parkları ve eğlence havuzları > 3000 m³
 7. KULLANILAN SUYUN CİNSİNE GÖRE;
◦ a. Tatlı su havuzları,
◦ b. Deniz suyu havuzları,
YÜZME HAVUZLARININ SINIFLANDIRILMASIYÜZME HAVUZLARININ SINIFLANDIRILMASI

26. A – Havuzun TemelleriA – Havuzun Temelleri
Suyun Sirkülasyonu
HAVUZ
PompaFiltre
İNSAN
KalpBöbrek
su kan
Yüzme havuzu
sirkülasyonu: kapalı döngü
Yüzme Havuzu Sirkülasyonu
insanlardaki
kan dolaşımı sistemine benzer.

27. HAVUZ SU HACMİNİN HESAPLANMASI
-Tam bir su şartlandırma programı uygulayabilmek için havuzun
su kapasitesinin hesaplanması gerekmektedir.
• !!! UYARI !!!
Denge tankı su kapasitesi havuz hacmine eklenmelidir.
 Ortalama Derinliğin Hesaplanması :
(maks. derinlik + min. derinlik)
2
- Aşağıdaki hesaplamalar kesin olmamakla beraber hacim
hesabında yaklaşık değerler verir.

28. boy en Ortalama
DerinlikX X = hacim m3
Oval Havuz :
boy
en
Ortalama
DerinlikX X X 0,89 =hacim m3
Dairesel Havuz :
çap çap
X X X 0,78 =hacim m3
Ortalama
derinlik
Değişik Şekilli Havuz :
En büyük
uzunluk
En büyük
genişlik
Ortalama
DerinlikX X X 0,85 =hacim m3
HAVUZ SU HACMİNİN HESAPLANMASI

29. Havuz Dizaynı İçin Önemli Parametreler
- Sirkülasyon & devir periyotları
- Tavsiye Edilen Havuz Su Sirkülasyon Süreleri
- Maksimum Kullanıcı Kapasitesi
- Maksimum Sıcaklık
- Denge Tankları
- Su Hızları

30. Sirkülasyon Süresi
- Sirkülasyon Süresi havuz suyu hacminin tamamının filtreden
bir defa geçmesi için gerekli saat cinsinden teorik zaman.
Havuz su kapasitesi m3
Sirkülasyon Süresi (saat) =
Filtre debisi m3
/ saat
- Filtre Debisi birim zamanda filtreden geçen su miktarı.
Not: Pratikte havuz suyunun %99 ‘unun filtrelerden geçmesi
için en az 7 kez sirküle etmesi gerektiği kanıtlanmıştır.

31. Havuz Suyu Sirkülasyon Süreleri
saat Havuz Tipleri
0.5 – 1.0 kaydıraklı & kaplıca tipi havuzlar
0.5 – 1.5 eğitim havuzları
max. 0.5 50 cm derinliğe kadar
0.5 – 1.0 50 cm’den 1m derinliğe kadar halka açık
1.0 – 2.0 1 m’den 1.5 m derinliğe kadar halka açık
2.0 – 2.5 1.5 m’den derin halka açık
2.5 – 3.0 umumi havuzlar 25 m uzunluğa kadar
1 m sığ kısımla
3.0 – 4.0 yarışma havuzları (50 m uzunluk ve 2m derinlik)
4.0 – 6.0 villa havuzları veya özel havuzlar
4.0 – 6.0 dalma havuzları

32. Maksimum Kullanıcı (Yüzücü) Yükleri
Maksimum kullanıcı yüklerinin belirlenmesi için birbirinden
farklı iki kesin koşul göz önüne alınmalıdır.
• Maksimum EMNİYETLİ Kullanıcı Yükü
• Maksimum DİZAYN Kullanıcı Yükü

33. Maksimum Emniyetli Yüzücü Yükü
- Basit olarak, havuz yüzey alanından faydalanarak, belirli
bir yüzeyi EMNİYETLİ bir şekilde kullanabilen maksimum
yüzücü sayısı hesaplanabilir.
• her 2.2 m2
- 1 yüzücü sığ su (1 m derinlik ve altı)
• her 2.7 m2
- 1 yüzücü durağan su (1 – 1.5 m derinlik)
• her 4.0 m2
- 1 yüzücü derin su (1.5 – 2 m derinlik)
• 1 yüzücü > 4 m2
çok derin su ( > 2 m derinlik)

34. Maksimum DİZAYN Kullanıcı (Yüzücü) Yükü
- Sirkülasyon ve Filtrasyon ekipmanlarının mevcut su kalitesini
bozulmaksızın koruyabilecekleri sirkülasyona bağlı maksimum
yüzücü sayısı.
- Aşırı partikül ve kirlilik bulunması halinde havuz suyu
bulanmaya başlar. Maksimum yüke yaklaşılması halinde
havuzdaki pH ve serbest klor seviyeleri kontrol edilmeli ve
gerekli seviyeler derhal ayarlanmalıdır.
Havuz Sirkülasyon Debisi (m3
/saat)
M.Design.B.L m3
/saat =
1.7

35. Yüksek Su Sıcaklığının Riskleri
• birçok ekipmana zarar vererek ömürlerini kısaltır,
• dolgu maddeleri etkinliğini kaybeder,
• plastik parçalar yıpranıp, kırılabilir,
• bağlantı parçaları deformasyonuna uğrar,
• su vanaları kırılabilir,
• fazla buharlaşma ekstra su kaybına neden olur,
• kimyasal tüketimi artar,
• mikrobiyolojik aktivite hızla artar.

36. Denge Tankları
- Denge Tankı kapasitesi havuza giriş yapan Maksimum
DİZAYN Kullanıcı Yükü’ne göre havuzdan taşan su miktarına
( tercihen Max.EMNİYETLİ Kullanıcı Yükü alınır) göre
belirlenmelidir.
- Gerekli koşullarda kimyasal ilavesi mümkündür.
- Denge Tankı pompaların ve filtrelerin etkin bir şekilde
çalışmaları için kullanıma uygun olmalıdır.

37. Borulardaki Su Hızı
• Herhangi bir emiş borusunda maksimum hız
1.52 m / sn
• Herhangi bir basma borusunda maksimum hız
2.74 m / sn
değerlerini GEÇMEMELİDİR...

38. B- Mekanik Operasyonlar

39. Yüzme Havuzlarının Sirkülasyonu
Bir yüzme havuzunun ve sirkülasyon sisteminin temel bileşenleri
aşağıdakilerdir:
• Havuz
• Denge tankı (büyük havuzlarda)
• Skimmer
• Kıl tutucu
• Pompa
• Kontrol vanaları
• Filtre veya filtreler
• Isıtıcı (gerekliyse)
• Kimyasal dozaj sistemi

40. Sirkülasyon Prosesi
1. Su yüzey savaklarından veya skimmerlerde bulunan
boşluklar vasıtasıyla havuzu terk ederek sirkülasyona başlar.
2. Bir miktar su dip emiş ile uzaklaşır.
3. Havuz sirkülasyon pompası suyu emerek filtrelere doğru iter
4. Çöktürücü su filtreye girmeden hemen pompa çıkışında
dozajlanır.
5. Su filtrelerden geçerek taşıdığı kirlilikleri bırakır.
6. Gerekirse su ısıtılır.
7. Havuz dibinde veya duvarlarında bulunan besi hatlarıyla su
havuza geri dönmeden önce kimyasal olarak şartlandırılır.
- Tipik olarak bir dakikada binlerce litre su bu prosesden geçerek
şartlandırılmış bir şekilde havuza geri döner.

41. Yüzme Havuzlarının Sirkülasyonu
Skimmerli Havuzlar

42. Skimmerler
- Pompaya zarar verebilecek büyük
maddeleri tutabilecek bir sepet
içerir.
- Suyu emmek için yüzen bir kilit içerir
- Konum önemlidir (aktif rüzgarın
önünde daha iyidir) ve aşağıdakilere
bağlıdır :
• Havuz yüzeyi
• Çevre
• Havuz şekli
• Boru boyutu
• Filtrasyon kapasitesi

43. Yüzme Havuzlarının Sirkülasyonu
TAŞMALI-Havuzlar
Filtre
Denge
Tankı
V2 kıl
tutucu pompa
deşarj
çöktürücü
dozajı
V1
TOPLAM Hacim = V1 + V2
pH
ayarı
dezenfektan
dozajı
hijyenik su
kirli
su

44. Taşmalı Havuzlar
• Taşma Sistemi :
– Havuzun bir veya bazı veya her tarafında.
– Su savaklanarak bir kanala taşar.
– İyi dizayn edilmelidir :
• Taşma farlılıklarını önlemek için denge
tankı
• Her yerden eşit taşma sağlanmalıdır
• Yüksek kapasiteli pompa
• Güvenlik sensörleri ( su bulunmadığı
zaman pompaları durdurmak,v.s. )

45. Kimyasal Dozajlama / Otomatik Kontrol

46. – Skimmerler veya taşmalı
– AMAÇ: Havuz yüzeyindeki mevcut
kirlilikleri uzaklaştırmak (güneş
kremleri, saç, böcekler, yağ, toz,
mikroplar…)
Yüzey Emişi

47. – Suyun dipten boşaltımı (havuzun en derin noktası)
– Bazı havuzlarda filtrasyon veya suyun homojenliğini
sağlamak için
– Çoğu havuzda sadece boşaltım için.
– Boşaltım aşağıdaki durumlarda gereklidir
• Mevsim bakımında
• Kimyasal ve kirlilik miktarını azaltma
zorunluluğunda.
Dip Emiş

48. Yüzme Havuzlarının Sirkülasyonu
Merdiven - Filtreleme

49. Filtrasyon
Kum Filtreleri
- Bu tip filtreler iyi kalitede QUARTZ
KUM sayesinde su, kum içerisinde
ilerledikçe kirlikleri tutarlar. Kum
filtreleri 10 - 50 mikron’a kadar olan
parçaları süzebilirler. Kirlilik arttıkça,
basınç yükselir ve sistemdeki su akışı
azalır.Filtre basıncı normal değerin 5-
10 psi üzerinde olunca, filtrenin
temizlenmesi veya “Ters Yıkama”
yapılması gerekir.

50. Kum Filtreleri
Çok yönlü vana
- en çok kullanılan filtre tipi
- ham filtrasyon 30 – 50 micron
- çöktürücü ile mükemmel filtrasyon
< 10 micron
- filtre ortamı (ayarlanmış kum tabakası)
- multimedia filtreler (3 farklı tabaka)
silica + granate + anthracit
- Filtre malzemesini 5 yılda bir değiştirilmesi tavsiye
edilir.
- Su şartlandırılmasının iyi yapılmadığı ortamlarda Su
Dengesinin Bozulması sonucu filtre içinde
taşlaşmalar meydana gelir. Kum yapısı bozulur ve
oluklar (kanallar) oluşur. Filtrasyon işlemi
gerçekleşmez.
- Filtrelerden verim alınabilmesi için mutlaka kimyasal
temizlik yapılmalıdır.

51. - D.E filtreler havuzlarda kullanılan en etkin
filtre tipidir. D.E toz kullanılarak 2 – 3
microna kadar filtrasyon sağlar.
- D.E Filtreler daha fazla kirliliği tutma
kapasitesine sahiptirler ve ters yıkama
peryotları daha uzundur. (bir hafta)
- D.E filtreler, kum filtrelerine göre bulanık
bir havuzu çok daha kısa bir sürede
temizlerler. D.E yapı filtreye skimmerlerden
veya pompa öncesinden ilave edilir.
Diatomit (Diatomaceous Earth) Filtreler

52. – Çok ince beyazımsı toz =
mikroskobik deniz bitkilerinin
fosilleri
– En etkili filtrasyon : 1 – 3 micron ve
filtrasyon yüzeyi kuma göre 10
kattan daha fazla.
– Temizlik sonrası diatom yapının
kaybolması dolayısıyla yeniden toz
ilavesi gerekir.
– Pahalı bir sistem.
– Diatom yapı yerine flokülantlar
kullanılmamalıdır.
D.E. Filtreler

53. Kartuş Filtreler
- Genellikle küçük havuzlarda kullanılır.
Büyük havuzlar içinde kullanılan tipleri
vardır.
- Özel sentetik malzemeden (polyester,
polypropilen, polyamid ...) yapılan kartuşlar
kullanılır.
- Hava filtrelerine benzer yapıdadır.
- Kartuş, filtreden çıkarılarak basınçlı su ile
yıkanarak temizlenir. Özel temizleme
çözeltileri ile temizlenebilir veya yenisi ile
değiştirilebilir.
- Kullanım sıklığına göre temizlenmelidir.
- 10 – 20 micron filtrasyon

54. Operasyon Döngüleri
Filtre Döngüsü
- Filtrasyon durumunda su akışı ana giriş yapısından filtrelere
doğru gerçekleşir. Su filtre yapısına yukarıdan girer ve
bünyesindeki kirlilikleri filtre yapısına bırakır.
- Filtre edilmiş su toplama kanallarıyla (ahtapot) toplanır ve
filtreyi terk ederek havuza gider.
- Kirleticiler filtre yüzeyinde toplanır ve suyun filtrasyonu
gerçekleşir.

55. Ters Yıkama
- Su, ters yıkama besi hattıyla filtrelere aşağıdan girer.
- Ters yıkama sırasında filtre içersinde su akışı aşağıdan
yukarıya doğrudur.
- Ters yıkama süresi kontrol edilerek filtre malzemesi kaybı
önlenir.
- Filtrasyon sürecinde tutulmuş kirlikler ters yıkama ile atık
sistemine borular vasıtasıyla gönderilir.
- Ters yıkama sıklığı havuz kullanımına, filtre kapasitelerine,
kirlilik durumuna göre belirlenmelidir.
Operasyon Döngüleri

56. Durulama
- Durulama, ters yıkamanın hemen akabinde yapılmalıdır.
- Durulamada su akışı filtre malzemesine doğrudur.
- Ters yıkama sonrası filtre içerisinde kalan kirlilikleri filtreden
uzaklaştırmak için durulama yapılır.
- Bu işlem borularda kalan kirliliklerinde dışarı atılmasını sağlar.
- Durulama işlemi her filtre için yapılmalıdır.
- Kirliliğe bağlı olarak 1 – 5 dakika
Operasyon Döngüleri

57. Filtrasyon Hızı
- Filtrasyon hızı, suyun filtre ortamından geçiş hızıdır.
- Filtrasyon hızı ne kadar yavaşsa – Filtrasyon o kadar etkindir.
-DÜŞÜK Filtrasyon Hızı = Büyük veya çok kullanılan havuzlar
-ORTA Filtrasyon Hızı = Okullar, oteller, çok kullanılan havuzlar
-YÜKSEK Filtrasyon Hızı = Özel villa tipi havuzlar
-Filtrasyon hızı, saat başına filtre yüzeyinden geçen suyun
miktarı cinsinden ölçülür.( m3
/ m2
/ saat )
- DÜŞÜK HIZLI FİLTRASYON < 10 m3
/m2
/saat
- ORTA HIZLI FİLTRASYON = 11 m3
/m2
/saat ile 30 m3
/m2
/saat
- YÜKSEK HIZLI FİLTRASYON = 31 m3
/m2
/saat ile 50 m3
/m2
/saat
Not : Çoğu kum filtresinin maksimum filtrasyon hızı: 45 m3
/m2
/saat

58. Kıl Tutucular
- Her ters yıkama işleminden önce kıl tutucu
temizliği yapılmalıdır.
- Eğer sepet aşırı doluysa sirkülasyon sistemi
etkinliği azalır.
- Yetersiz su akımı ile pompa zarar görebilir.
Havuz temizleme yardımcı pompaları da
zarar görebilir.
-Skimmer sepetlerinin temizliği ve vakum
sonrasında kıl tutucu temizliği yapılmalıdır.
Ters yıkama öncesinde kıl tutucu temizliği
yapılmaldır. Eğer sepet hasar gördüyse veya
kırıldıysa hemen değiştirilmelidir.
- Kırılmış sepetler büyük kirleticilerin
pompaya ve filtrelere girmesine sebep olur.

59. Pompalar
- Havuzun Kalbi.
- Yüzme havuzu için çok önemli.
- Filtreye uygun olmayan veya çok küçük pompa
kullanıldığında, su düzgün olarak filtre edilemeyecek ve
kolaylıkla kirlenecektir.
- Filtreden önce yerleştirildiği zaman, türbini korumak
amacıyla bir ön-filtre(kıl tutucu) sepeti bulunur.

60. Taze Su İlavesi
- Suyun dezenfeksiyonu ve filtrasyonu işlemi ortamdaki bütün
kirlilikleri uzaklaştırmaz.
- Taze su ilavesi ile kullanıcılardan gelen kirlilikler ve kimyasal
kullanımı sonucu oluşan dezenfeksiyon yan ürünleri
konsantrasyonu azaltılır.
- Ters yıkama ile yapılan su ilavesi havuzdaki konsantrasyon
değerlerinin düşürülmesi için yeterli değildir.
- NSPI tarafından ve Avrupa Ülkelerindeki normlarda kullanıcı
başına minimum 30 litre su ilavesi kesinlikle tavsiye
edilmektedir.

61. Temizleme Uygulamaları
- Fırçalama
- Havuz duvarları ve tabanı sıklıkla fırçalanmalıdır. Özellikle su
akışının yavaş olduğu (merdivenler, lambalar, ölü bölgeler, savak
ızgaraları) yerlerde yosun oluşumunun önlenmesi için fırçalama
dikkatlice yapılmalıdır.
- Savak Izgaralarının Temizliği
- Su gidiş hattının ve savak ızgaralarının, klor veya benzeri
kimyasallarla temizlenmesi gerekir.
- Yağlı depozitler yosun oluşumu için besi kaynağıdır.

62. - Vakum
- Kendi ağırlığıyla dibe çöken katı maddeleri uzaklaştırmak için.
- Çöktürücü ilavesiyle askıdaki katılar havuz dibine toplanırlar,
dipte katıların çökmesi sonrası vakum işlemine geçilir.
- Bağlantıyı yapmadan önce süpürme hortumundaki hava
alınmalıdır.
Temizleme Uygulamaları
a) Manuel
- Robottan daha basit.
- İnsan gücüne ihtiyaç var.
- Uygulaması kolay.
b) Otomatik
- Karmaşık.
- İnsan gücüne ihtiyaç yok.
- Özellikle büyük havuzlarda kullanımı zor.
- Pahalı.

63. SU K MYASIİSU K MYASIİ

64. C – Su Kimyası

65. Su Çevrimi
Su parametreleri bu çevrime göre konuma bağlı olarak
değişir .

66. Doğal Su Kaynakları
Doğada bulunan su kaynakları genel olarak 4 grupta toplanır;
1) Yağmur suları
2) Yüzey suları
i) Göl suları
ii) Nehir suları
3) Deniz suları (Soğutma amacıyla)
4) Yeraltı suları
i) Kaynak suları
ii) Kuyu suları

67. Yerkabu unu oluşturanğYerkabu unu oluşturanğ
elementlerelementler
Oksijen %46
Silis %28
Aluminyum %8
Demir %5
Kalsiyum %4
Sodyum %3
Potasyum %2
Magnezyum %2
Di er elementlerğ %2

68. Su içindeki safsızlıklar
Su içerisindeki çözünmüş bileşikler için ölçü birimi:
ppm (parts per million) = gr/m3
5 ppm CaCO3 = 1 ton su içerisinde 5 gr. CaCO3
Su içerisindeki H2O olmayan herşey safsızlık demektir
Sistemlerdeki problemlerin kaynağı bu safsızlıklardır.

69. Ham suyun içerdiği safsızlıklar
1) Çözünmüş Gazlar
Oksijen, azot, karbondioksit, hidrojensülfür, v.b.
3) Çözünmüş katı maddeler
Tuzlar ve silis bileşikleri.
3) Katı asıltılar (süspansiyon maddeler ve kolloidal
maddeler)
Çamur, organik madde, yosun, kil, v.b.

70. Suda çözünen inorganikSuda çözünen inorganik
bileşiklerbileşikler
 Kalsiyum Bikarbonat Ca(HCO3)2
 Magnezyum Bikarbonat Mg(HCO3)2
 Sodyum Bikarbonat Na(HCO3)
 Demir Bikarbonat Fe(HCO3)2
 Kalsiyum Klorür CaCl2
 Sodyum Klorür NaCl
 Magnezyum Klorür MgCl2
 Kalsiyum Sülfat CaSO4
 Magnezyum Sülfat MgSO4
 Sodyum Sülfat Na2(SO4)
 Silisyum oksit SiO2
 Sodyum Silikat Na2SiO3

71. SuSu
Su molekülleri 2 hidrojen ve 1 oksijen
atomundan oluşur ve dipol niteli i taşır.ğ
Hidrojen atomlarının oksijen atomu ile olan
polar (kovalent) ba ları arasındaki açı 105ğ o
dir.
Molekül, lineer yapıda olmadı ı için kuvvetliğ
çözücü nitelik taşır.

74. Safsızlıkların arıtılma yöntemleriSafsızlıkların arıtılma yöntemleri
 Çözünmüş Gazlardan ArıtılmaYöntemleri
 1) Havalandırma (hava üfleme) CO2 ,H2S
 2)Vakum Uygulanarak (su üzerindeki basınç
azaltma) 02 , N2 , NH3 (Kondenselerde)
 3) Basınç altında içinden buhar geçirilerek 02
, N2 , CO2 (Degazörlerde)
 4) Kimyasal tutucularla (nötralize ederek
veya bileşik oluşturarak)

75. Çözünmüş katı maddelerden arıtılma
yöntemleri
Kireç
So uk Sodağ
Sıcak Soda
Sodyum Katyon De iştiriciğ
Zayıf Katyon De iştiriciğ
Safsızlıkların arıtılma yöntemleriSafsızlıkların arıtılma yöntemleri

76.  Katı asıltı maddelerden arıtılma yöntemleri
◦ 1) Dinlendirme
◦ 2) Tane büyütme ve çöktürme (koagülasyon ve
sedimentasyon)
◦ 3) Filtrasyon ve Berraklaştırma
Safsızlıkların arıtılma yöntemleriSafsızlıkların arıtılma yöntemleri

77. Su kalitesini belirleyenSu kalitesini belirleyen
başlıca etmenlerbaşlıca etmenler
 1) Bulanıklık (TSS)
 2) Sertlik
 3) Alkalite
 4) Asitlik
 5) pH De eriğ
 6) Toplam Çözünmüş Katı Madde (TDS)
 7) letkenlikİ
 8) Sıcaklık
 9) Çözünmüş Oksijen
 10) Silis

78. 1) Bulanıklık (TSS)1) Bulanıklık (TSS)
 Suyun içerdi i çözünmemiş organik ve inorganikğ
katı asıltılar suya bulanıklık verir.
 Çökeltme ve süzme işlemleri ile giderilir.
 Kum, çakıl, aktif karbon filtreleri veya membranla
filtrasyon
 Kolloidal madde; katı asıltılar
 NTU (Nephelometric Turbidity Units)

79. 2) Sertlik2) Sertlik
 Suyun içerisindeki çözünmüş Ca ve Mg tuzları suyun
sertli ini belirlerğ
 Sertlik ikiye ayrılır;
 1) Geçici Sertlik (Alkali sertli i ; bikarbonatğ
alkalitesi)
 Suyun içerdi i Ca ve Mg bikarbonat tuzlarının miktarı geçici sertli iğ ğ
belirler. Reaksiyon ürünlerinin çözünürlükleri sıcaklıkla ters orantılıdır.
 Ca(HCO3)2 CaCO3 + H2O + CO2
 Mg(HCO3)2 Mg(OH)2 + 2 CO2
ISI
ISI

80. 2) Sertlik2) Sertlik
 2) Kalıcı Sertlik
 Ca ve Mg ‘un sülfat, klorür ve nitrat tuzlarından
oluşan sertli e ise kalıcı sertlik denir.ğ
 Kalıcı sertlik veren maddeler ısı ile ayrışmaz.
 Bu tuzlar nötr’dür alkalite oluşturmaz.

81. 2) Sertlik2) Sertlik
 Toplam sertlik;
 Geçici sertlik ile kalıcı sertli in toplamına toplamğ
sertlik denir.
 Pratikte Ca ve Mg sertli i olarak ayrılabilir.ğ
 Suların sertli i yumuşatma işlemleri ileğ
giderildikten sonra katma suyu olarak kullanılabilir.

82. 3) Alkalite3) Alkalite
 Suyun içerdi i OH (hidroksit), COğ 3 (karbonat),
HCO3 (bikarbonat) iyonları suyun alkalitesini
(bazlı ını) oluşturur.ğ
 Alkalite, p-Alk (phenolphtalein) ve m-Alk (metil
oranj) de erleri ile belirlenir.ğ

83. 3) Alkalite3) Alkalite
 p ve m de erlerinden yola çıkılarak suyun içerdi iğ ğ
OH , CO3 , HCO3 iyonlarının miktarları belirlenir.
 p-Alkalite = OH-
+ ½ (CO3
-2
)
 m-Alkalite = CO3
-2
+ HCO3
-
+ OH-
 Toplam Alkalite = m-Alkalite

84. 3) Alkalite3) Alkalite


85. 3) Alkalite3) Alkalite
 Ph’a etki eden iyonlar;
 OH-
, H
+
, CO3
-2
, HCO3
-
, H2CO3
 pH< 4,2 Alkalite yok M,P =0
 Ortamda sadece H
+
ve H2CO3 var.
 H
+
+ OH-
H2O (pH=7)
4,2 < pH < 8,2 P=0 (ilk olarak m-Alk görürüz)
 Ortamda H
+
biter ve H2CO3 azalmaya başlar.

86. 3) Alkalite3) Alkalite
4,2 < pH < 10,2 M,P ≠ 0
Ortamda H2CO3 azalmaya CO3 artmaya başlar.
8,2’den sonra p-Alk. Görülmeye başlar.
pH > 10,2 M,P ≠ 0 (CO3
-2
, OH-
)
Ortamda yalnızca CO3 ve OH-
iyonları kalır.
E er P=Mğ ise;
Ortamda CO3 =0 olur sadece OH-
iyonları serbest dolaşır.

87. 4) Asitlik4) Asitlik
 Suya do al asitlik de erini çözünmüş asitler ve COğ ğ 2
verir.
 Suda çözünmüş CO2 su ile reaksiyona girerek
karbonik asit oluşturur.
 CO2 + H2O H2CO3
 Saf sularda çözünmüş CO2 ise suyun pH’ını iyice
düşürdü ünden suyağ korozif etki kazandırır.

88. 4) Asitlik4) Asitlik

89. 5) pH5) pH
 Suyun içerdi i Hğ
+
iyonlarının eksi
logaritmasıdır.
 H
+
pH=7 OH
-
 pH = 1 ise su kuvvetli asidik özelliktedir.
 pH = 13 ise su kuvvetli bazik özelliktedir.
 pH = 7 ise nötral özelliktedir.

90. 6) Toplam Çözünmüş Katı6) Toplam Çözünmüş Katı
Madde (TDS)Madde (TDS)
 Suda çözünmüş ve suya iletkenlik kazandıran tüm
inorganik katı maddeleri belirler.
 Kullanılaca ı sisteme göre belirli de erlerin altındağ ğ
tutulması gereklidir.
 Suyun bileşimini ve niteli ini belirleyen en önemliğ
etmenlerden biridir.
 letkenlik ile arasında ba ıntı vardır.İ ğ

91. 7) letkenlikİ7) letkenlikİ
 Suyun iyonlaşmış halde içerdi i çözünmüş maddeğ
miktarını belirler. (Suyun akım taşıma kapasitesi)
 Su saflaştıkça iletkenlik azalır.Ancak en saf suda bile
iletkenlik görülür.
 Katyon iletkenli i ; Suyun bir hidrojen katyonğ
reçinesinden geçirildikten sonraki iletkenli ineğ katyon
iletkenli iğ denir. Su buhar çevriminde kaçakların
saptanmasında kullanılır.

92. 7) letkenlikİ7) letkenlikİ
 Bazı bileşiklerin özgül iletkenlikleri;
 (Sudaki 1 ppm çözeltisinin iletkenli i)ğ
µS/cm
Sodyum Klorür NaCl 1,89
Sodyum Hidroksit NaOH 5,23
Sodyum Karbonat Na2CO3 2,19
Sodyum Sülfat Na2SO4 1,57
Trisodyum Fosfat Na3PO4 1,91
Hidroklorik Asit HCl 10,7
Sülfürik Asit H2SO4 7,3
Kimyasal Madde

93. 7) letkenlikİ7) letkenlikİ
 Toplam çözünmüş katı madde (TDS) ile arasındaki ba ıntı;ğ
 TDS = letkenlik x 0,5 (Saf sularda)İ
 TDS = letkenlik x 0,68 ( letkenlik <1000İ İ µS/cm)
 TDS = letkenlik x 0,75 (1000< letkenlik<4000)İ İ
 TDS = letkenlik x 0,82 (4000< letkenlik<10000)İ İ

94. 7) letkenlikİ7) letkenlikİ
Kimyasal maddelerin suda çözünmüş halleri elektrik
akımını farklı şiddetlerde iletirler.
HCl: iyi Amonyak: Zayıf Alkol ve şeker :Yalıtkan
Sıcaklık arttıkça iyonların hızı artar dolayısıyla iletkenlik
yükselir. (% 2 / °C)
Vizkosite düştükçe iyonlaşma artar iletkenlik artar.

95. 8) Sıcaklık8) Sıcaklık
 Suların nitelikleri ile ilgili analizler yapılırken aynı
sıcaklıkta olması sa lanır veya sıcaklık dönüşümüğ
hesapları yapılarak verilir.
 Sistemde oluşabilecek korozyonun veya kireç
oluşumunun en belirleyici faktörlerinden biridir.
 Sıcaklık arttıkça korozyon hızı artar:
 Sıcaklık arttıkça depozit oluşumu hızlanır.

96. 9) Çözünmüş Oksijen9) Çözünmüş Oksijen
 Gazların çözünürlü ü sıcaklık, basınç ve gazınğ
cinsine ba lıdır.ğ
 Polar gazlar (HCl, NH3 gibi) çok rahat çözünürler
Nonpolar gazlar ( O2,N2 gibi) çok az çözünürler.
 yonize olmayan gazlar (Nonpolar gazlar) serbestİ
halde olurlar ve mekanik yollarla giderilebilirler.

97. 9) Çözünmüş Oksijen9) Çözünmüş Oksijen

98. 10) Silis10) Silis
 Taş yapıcı ve birikinti oluşturan bileşiklerden biridir.
 Temizlenmesi çok zordur.
 Oluşturdu u uçucu bileşiklerle buhar fazına geçer.ğ
 Özellikle türbin kanatçıklarında oluşturdu uğ
birikintilerle frekans tutturulmasını zorlaştırır.

99. • Su: H2O
• Sadece H2O = saf su
• Kuvvetli Çözücü => “doğal” sularda ( musluk suyu, deniz suyu),
suyu karakterize eden bazı kimyasal parametreler vardır.
• Ör: doğal çevrim sırasında, su içinde bulunduğu ortama göre
tuzları,katıları,gazları alır ve taşır.
• Havayla teması sırasında,gazları alır => asidik
• Yerle teması sırasında farklı maddeleri çözer.
• Ayrıca yaşam türleri barındırır.
Su Çevrimi

100. Suyun Temel Bileşenleri
Askıda Katı Maddeler
• kum
• yosun,bakteriler
• kolloid partiküller
Çözünmüş Gazlar
• Oksijen
• Karbondioksit
• Nitrojen, vs.
Çözünmüş Organik Bileşikler
• Çeşitli Asitler
• Klorofil vs.
Çözünmüş İnorganik (Katyon)
• Kalsiyum, magnezyum
• Sodyum, potasyum
• Demir, bakır, çinko vs.
Çözünmüş İnorganik (Anyon)
• Klorür
• Karbonat, Bikarbonat
• Sülfit
• Nitrit
• Nitrat
• fosfor bazlı bileşikler vs.

101. • pH
• Toplam Alkalinite - TAC
• Toplam Çözünmüş Katılar - TDS
• Toplam Sertlik - TH
• ppm
Temel Parametreler

102. pH
Bilimsel Tanım :
- Bir çözeltideki Hidrojen iyonu konsantrasyonun negatif
logaritması.
pH = - log [H+
]
H2O H+
+ OH-
Genel Tanım:
- pH; bir çözeltinin asidik veya bazik ‘aktivitesi’nin ölçülmesi.
0 7 14
Artan asitlik Nötral Artan Alkalite

103. pH etkisi
Bir havuzun ideal pH değeri = 7.4
Düşük pH ( < 7.2 )
• Korozyon
• Deri & Göz tahrişi
• Vinil parçalarda deformasyon
Yüksek pH ( > 7.6 )
• Scale Oluşumu
• Deri & Göz tahrişi
• Klor etkinliğinin azalması
Not : İnsan gözünün pH değeri 7.3 – 7.4 ‘tür.

104. TAC – Toplam Alkalinite
Alkalinite Bileşenleri :
• Bikarbonatlar HCO3
-
• Karbonatlar CO3
=
• Hidroksitler OH -
Tanım:
• Suyun tamponlama kapasitesinin kantitatif ölçümü.
• pH’ın değişime karşı gösterdiği direnç.
• Asit nötralleştirme kapasitesi.

105. TAC – Toplam Alkalinite Etkisi
Bir havuzdaki ideal TAC değeri = 80 – 120 ppm
Düşük TAC ( < 80 ppm )
• pH değişkendir
• Su agresif karakterdedir( korozif )
Yüksek TAC ( > 150 ppm )
• pH değişmeye karşı direnç gösterir
• Su scale yapıcıdır
• Bulanık su (yüksek pH)

106. TDS – Toplam Çözünmüş Katılar
Tanım :
Suda çözünmüş halde bulunan bütün katıların toplamı.
Bileşenler:
- Hidroksitler - Kalsiyum
- Bikarbonatlar - Sodyum
- Karbonatlar - Organikler
- Klorürler - İnorganikler
- Sülfatlar - vs.

107. TDS – Toplam Çözünmüş Katı Etkisi
Bir havuzda ideal TDS değeri= 1000 ppm
Yüksek TDS ( > 1500 ppm )
• Donuk görünüm
• Korozyonu hızlandırır
• Klor etkinliğini azaltır

108. Toplam Sertlik
Tanım:
Su içerisindeki çözünmüş kalsiyum ve magnezyum
iyonlarının kantitatif ölçümü.
Sertlik Birimleri :
• ppm CaCO3
• Fransız Sertliği 0
Fr 1 0
Fr = 10 ppm CaCO3
• Alman Sertliği dH 1 dH = 17,8 ppm CaCO3
• İngiliz Sertliği 0
E 1 0
E = 14,3 ppm CaCO3

109. Sertlik Etkisi
Bir havuzdaki ideal sertlik değeri = 200 - 300 ppm
Düşük Sertlik ( < 100 ppm )
• Su agresif karakterdedir ( korozif )
Yüksek Sertlik ( > 400 ppm )
• Su kireç yapıcıdır
• Bulanık su

110. Sertliğe Göre Suyun Sınıflandırılması
Toplam Sertlik ppm Sertlik Derecesi
0 – 75 Yumuşak Su
75 – 150 Orta Sert Su
150 – 300 Sert Su
> 300 Çok Sert Su

111. ppm
Tanım :
ppm = milyonda bir birim
1 ppm = 1 mg / lt = 1 gr / m3

112. Su Dengesi
- Su dengesi için göz önüne alınan faktörler:
• pH
• TAC
• TDS
• Kalsiyum Sertliği
• Su Sıcaklığı
Suyun korozif veya kireç yapıcı tarafta olduğunu belirleyebilmek
için yukarıdaki analizler yapılır.
- Langelier Doygunluk İndeksi havuz suyunun korozif veya taş
yapıcı karakterde olduğunu belirlemek için kullanılır.

113. Langelier Doygunluk İndeksi
• Su, havadan CO2 ‘i absorbe eder.
• CO2 formu, pH değerine göre değişir:
CO2 (g) H2CO3 HCO3
-
CO3
=
düşük pH yüksek
• Dengeyi sağlamak için kalsiyum ve magnezyum iyonları
Ortamda mevcut olmalıdır.
• Doygunluk İndeksi bu denge hali için bir ölçüm tablosu sağlar.

114. Langelier Saturation Index
S.I. = pH + TF + CF + AF – TDSF
S.I. = Saturation Index (Doygunluk indeksi)
pH = pH
TF = Temperature (Sıcaklık) Factor ( 0
F / 0
C )
CF = Calcium Hardness Factor ( ppm, as CaCO3 )
AF = Alcalinity Factor ( ppm, as CaCO3 )
TDSF = Total Dissolved Solids Factor (ppm)
Korozif < - 0.2
- 0.2 < nötral < + 0.2
Taş Yapıcı > + 0.2

115. Langelier Saturation Index
Temper.
C0
F0
T.F
Calc.Hard
ppm C.F
TAC
ppm A.F
TDS
ppm TDSF
0 32 0.0 5 0.3 5 0.7 0 12.0
3 37 0.1 25 1.0 25 1.4 - -
8 46 0.2 50 1.3 50 1.7 1000 12.1
12 53 0.3 75 1.5 75 1.9 - -
16 60 0.4 100 1.6 100 2.0 2000 12.2
19 66 0.5 150 1.8 125 2.1 - -
24 76 0.6 200 1.9 150 2.2 3000 12.25
29 84 0.7 250 2.0 200 2.3 - -
34 94 0.8 300 2.1 300 2.5 4000 12.3
41 105 0.9 400 2.2 400 2.6 5000 12.35
53 128 1.0 600 2.35 800 2.9

116. Yosun
- Yosunlar suyun berrak, şeffaf rengini 24 saat içersinde bozan
mikroskobik canlılardır.
- Havuz suyuna, hava yoluyla taşınan sporlarla, ham su
içersinden veya havuz kenarındaki çim, yeşillik alanlardan girer.
- Yosunlar sudaki çözünmüş CO2’yi alarak pH’ın hızla
yükselmesine sebep olurlar.
- Yüzden fazla yosun tipi vardır. (yeşil, sarı, kara, siyah yosun ...)
- Klor ilavesi yosun oluşumuna tek başına yeterli olmaz.
- Yosun önleyici kullanılmalıdır.
YOSUN OLUŞUMUNU KONTROL ETMENİN EN ETKİN YOLU
YOSUN OLUŞUMUNU BAŞINDAN KONTROL ETMEKTİR.

117. Yosun Oluşumunun Önlenmesi
- Sezon öncesinde mutlaka derz bakımı
yapılmalı, dolgu malzemeleri ile çatlaklar
kapatılmalıdır.
- Bütün yüzeyler çok iyi temizlenmelidir.
- Yosun önleyici havuz yüzeylerine
sürülmelidir.
- Yosun önleyicinin kurumasından sonra
havuz su ile doldurulmalıdır.
- Sezon içersinde özellikle ölü noktalar çok
iyi şekilde fırçalanmalı ve vakum
yapılmalıdır.
- Yosun önleyici ilavesi sürekli yapılmalıdır.
-Serbest klor seviyesi 1 ppm ‘in altına
düşürülmemelidir.

118. Klor Kimyası
Klor suya ilave edildiği zaman HOCl (hypochlorous asit) oluşur.
Cl2 + H2O HOCl + H+
+ Cl –
pH seviyesine bağlı olarak
yüksek pH
HOCl OCl -
+ H+
düşük pH
SERBEST KLOR (Free Chlorine): HOCl ve OCl’nin toplamıdır.
HOCl (hypochlorous acid) + OCl –
(hypochloride ion)
FC = HOCl + OCl –

119. Serbest Klor
Klorun dezenfeksiyonu gerçekleştiren yapısıdır.
• pH’a bağlı olarak iki yapıda bulunur.
HOCl (hypochlorous acid) & OCl –
(hypochlorite ion)
• HOCl yaklaşık olarak OCl-
‘den 40 – 80 kat daha etkilidir.
FC = HOCl + OCl –
Minimum serbest klor miktarı 1.0 ppm
NSPI Serbest Klor miktarının 1.0 – 3.0 ppm arasında
tutulması gerektiğini kesinlikle tavsiye etmektedir.

120. pH Etkisi
• pH = 7.4
HOCl % 50 & OCl -
% 50
pH HOCl OCl -
6.5 85% 15%
7.4 50% 50%
8.0 20% 80%
8.5 10% 90%
pH değerinin 7.4’ün üzerinde tutulması ekonomik
olmayan bir şartlandırmadır.

121. Bağlı Klor
 Kuvvetli, tahriş edici klor kokusu
 Göz yanması ve tahrişi
 Klorun dezenfektan etkisinde azalma
NSPI, tarafından MAKSİMUM bağlı klor seviyesi 0.2 ppm
Bağlı Klor (Combined Chlorine) ( CC ) = 0.2 ppm

122. Bağlı Klor Oluşumu
Suya Amonyak ( NH3 )
• Ham sudan
• Yüzücülerin terlemesinden
• İdrardan
• Bakterilerin kimyasal yapısından
• Yosunların kimyasal yapısından
• vs.
giriş yapmaktadır.
Serbest klor, bakterileri öldürmek ve NH3’ü oksitlemek için
amonyak ile reaksiyona girer ve bağlı klor oluşur.
Basit olarak Bağlı Klor ÖLÜ BAKTERİ
olarak tanımlanabilir.

123. Bağlı Klor (Chloramines) Oluşumu
• Klor amonyakla reaksiyona girer ve aşağıdaki yapılar oluşur.
HOCl + NH3 NH2Cl + H2O
(monochloramine)
HOCl + NH2Cl NHCl2 + H2O
(dichloramine)
HOCl + NHCl2 NCl3 + H2O
(trichloramine)

124. Bağlı Klorun Yok Edilmesi
Su kimyası literatüründe belirtildiği üzere BAĞLI KLOR yapısını
yok etmek için KIRILMA NOKTASI KLORLAMASI yapılmalıdır.

125. Bağlı Klorun Yok Edilmesi
• Literatürde teorik olarak bağlı klor miktarının 7.5 katı fazla
serbest klor ilavesiyle kırılma noktası klorlaması yapılır.
• Pratikte bu değer 7.5 kat değil en az 10 kat olarak
hesaplanmalıdır.
Örn :
Ortamda 0.6 ppm bağlı klor varsa ilave edilmesi
gereken serbest klor miktarı min. 6 ppm ‘dir.
• Eğer bağlı klor oluşumu çok fazla ise ilave edilmesi
gereken taze su miktarı artırılmalıdır.

126. Klorlama Şekillleri
• Sürekli (Rutin) Klorlama :
- Bakterilerin kontrolü ve su hijyeni için ortama sürekli olarak
1.0 – 3.0 ppm serbest klor ilavesi gerekmektedir.
• Şok (süper) Klorlama :
- Kısa bir süre için yüksek miktardaki Serbest Klorun suya
verilmesi ile gerçekleşir.
-Bağlı klorun yok edilmesi, yosun oluşumunun kontrolü, organik
maddelerin uzaklaştırılması için yapılır.

127. Toplam Klor
• Toplam klor sudaki serbest klorun ve bağlı klorun toplamdır.
Toplam Klor = Serbest Klor + Bağlı Klor
• Serbest Klor = HOCl + OCl –
1.0 – 3.0 ppm
• Bağlı Klor = Chloramines max. 0.2 ppm

128. NSPI Standartları
NSPI : National Spa and Pool Institute recommends
Parameters Minimum Ideal Maximum
Free Chlorine ppm 1.0 1.0 – 3.0 3.0
Combined Chlorine ppm 0 0 0.2
Bromine ppm 2.0 2.0 – 4.0 4.0
pH 7.2 7.4 – 7.6 7.8
Total Alcalinity ppm 60 80 – 120 180
Calcium Hardness ppm 150 200 – 400 500
Cyanuric Acid
(Stabilizer) ppm
10 30 – 50 150
TDS ppm 300 1000 - 2000 3000
Iron ppm 0 0 0.2
Copper ppm 0 0 0.3
Temperature 0
C - 25 – 28 40

129. Dezenfeksiyon
• Bakteri & virüsleri yok etmek
• Yosun kontrolü
• Organik maddenin uzaklaştırılması
• İstenmeyen kokuların bertaraf edilmesi
• Hijyenik su sağlanması

130. Su Analizi
• Havuz suyunu kontrol edebilmek için pH ve klor değerlerinin
günde minimum 3 defa ölçülmesi gerekir.
• Su numuneleri havuzun farklı bölgelerinden alınmalıdır.
• Her su numunesi en azından havuz kenarına 50 cm uzaktan ve
30 cm derinden alınmalıdır. Numunenin havuz suyunu temsil
edici karakterde olması gerekmektedir.
• Diğer su analizleri (stabilizatör, su dengesi parametreleri, vs.)
İlgili teknik servislerince yapılmaktadır.
• Her teknik servis sonrası su analiz raporu hazırlanmalıdır.
• Havuz operatörleri tarafından yapılan günlük ölçümler düzenli
raporlama şeklinde tutulmalıdır.

131. Su Analizi
• Simple analysis can be done by Test-Kits and test tablets.
• Phenol Red Tablet pH
• DPD 1 Tablet Free Chlorine
• DPD 3 Tablet Total Chlorine
T.C. = F.C. + C.C
DPD 3 = DPD 1 + Combined Chlorine

132. Havuz Suyu Nasıl KirlenirHavuz Suyu Nasıl Kirlenir
Kirlenme türü Parçacık
büyüklüğü Kirletici maddeler Yok etme veya
azaltma yolu
İri yüzücü parçalar >1mm. Saç, kepek, tekstil
elyafları Süzmekle
İri bulandırıcı parçalar 1-0,0001mm.
Deri pulları, yağ,
sabun artıkları,
merhemler
Çöktürme ve
filtrasyon
Kolloid maddeler 0,0001-
0,000001mm.
Kozmetikler,
mukus, salya,
mikroorganizmalar
Çöktürme ve
filtrasyon
Tam çözünen organik
maddeler
<0,000001mm
.
çözünmüş
İdrar ve ter
bileşenleri, amino
asitler,
mikroorganizmalar(
virüsler)
Oksidasyon,
dezenfeksiyon(
klor,
klordioksit,
ozon)
Tam çözünmüş
anorganik maddeler,
bozulmayan organik
maddeler
çözünmüş Sodyum klorür,
nitratlar,kloraminler
Temiz su
ilavesiyle
oranları
düşürülür.

133. YOSUN
Yosun,tespiti ve giderilmesi güç olup büyük bir hızla
çoğalarak,gözle görülebilecek bir hale gelinceye kadar havuzda
milyonlarca yosun hücresi şeklinde var olabilir. Genelde
havuzlarda en sık şikayet edilen problemlerden bir tanesi
bulanık su,diğeri de yosundur.
Yosunların en yaygın üç rengi;yesil,siyah ve kahverengidir.
Genellikle havuzun güneşi az ya da hiç görmeyen kısımlarında
gözlenir.
Yosun sorununu ortadan kaldırmanın en iyi yolu havuz suyunda
sürekli olarak en az 1.0 ppm’lik serbest klor seviyesini korumak,
stabilizatörlü klor (dichlore, trichlore v.b.) kullanarak klorun
havuz içerisinde uçmadan kalmasını sağlamak ve talimatlara
uygun olarak yosun önleyici kimyasal kullanmaktır.
Başlıca Havuz Sorunları ve ÇözümleriBaşlıca Havuz Sorunları ve Çözümleri

134. Başlıca Havuz Sorunları ve ÇözümleriBaşlıca Havuz Sorunları ve Çözümleri
SU BULANIKLIĞI
Havuzlarda oldukça sık rastlanan bir sorundur. Su bulanıklığının
nedenleri yetersiz sirkülasyon/filtrasyon, yetersiz düzensiz kimyasal
madde kullanımı ve dış etkenlerdir. Havuza şok klorlama
uygulandığında da bir süre bulanıklık gözlenebilir. Bu durumda ilk
yapılacak iş filtrasyon sistemini kontrol etmektir. Filtre tıkalı
ise,sirkülasyon zayıflamışsa ters yıkama işlemi uygulanmalı ve
gerekirse filtre, kapağı açılarak ters yıkama suyunun yardımı ile iyice
temizlenmeli,yine gerekirse filtre kumu yenilenmelidir.
Filtre sistemi iyice değerlendirildikten sonra pH,alkalinite,kalsiyum
sertliği ve TÇK gibi parametre düzeyleri kontrol edilmelidir. Bu
ölçümler yapıldıktan sonra havuza klor, asit, baz, alkalinite düşürücü,
sertlik giderici, iyon tutucu, berrraklaştırıcı, topaklayıcı, çöktürücü gibi
kimyasal maddelerin ilavesi gerekebilmektedir.

135. Başlıca Havuz Sorunları ve ÇözümleriBaşlıca Havuz Sorunları ve Çözümleri
RENKLİ SU
Renkli su ,çirkin bir görüntü yaratır ve havuz yüzeylerinin lekelenmesine
neden olur.Renkli havuz suyunun iki ana nedeni ;oksitleyici metaller ve
yosundur.
Bulanık yeşil havuz suyu genellikle yosun kaynaklıdır.
Yeşil,kırmızı,kahverengi ve siyah renk ise çözünmüş metallerin neden
olduğu durumlardır.
Yeşil renk oluşumuna genellikle bakır, demir ya da düşük alkalinite;
kırmızı renk oluşumuna genellikle demir ve magnezyum; siyah renk
oluşumuna ise genellikle manganez sebep olur.
Bunun gibi renkli su hallerine genellikle havuz ilk doldurulduğunda yada
şok ilaçlamadan sonra rastlanır.
Havuza baz, iyon tutucu, berraklaştırıcı, topaklayıcı, çöktürücü gibi
ürünlerin kullanılması gerekebilmektedir.

136. Başlıca Havuz Sorunları ve ÇözümleriBaşlıca Havuz Sorunları ve Çözümleri
KIŞIR OLUŞUMU
Havuz yüzeylerindeki beyaz birikintiler,su dengesi faktörlerinden bir
veya birkaçının ciddi bir biçimde yüksek seviyede olduğuna işaret
eder.Kışır birikintileri yüzeyleri kirletmekle kalmaz aynı zamanda filtre
ve borularda taşlaşmalara sebep olur.Bu durum sirkülasyonu
/filtrasyonu zayıflatır.
Kışır oluşumu fark edildiği anda pH,kalsiyum sertliği ve toplam
alkalinite ölçümleri yapılmalı ve derhal ayarlanmalıdır.Kalsiyum
sertliğinin düşürülmesi zor olduğundan , ilk olarak pH ve alkalinite
düşürülmelidir.
Eğer kışırın sebebi yüksek kalsiyum sertliği ise alkalinite kırıcı, sertlik
düşürücü veya iyon tutucu ilavesi ; TÇK ise havuz suyunun bir kısmının
boşaltılarak yumuşak ve temiz su ile takviye edilmesi gerekir.

137. Başlıca Havuz Sorunları ve ÇözümleriBaşlıca Havuz Sorunları ve Çözümleri
GÖZ VE CİLT TAHRİŞİ
Yüz ve gözün tahriş olmasının iki ana nedeni vardır.Bunlar uygun
olmayan pH ve kloramindir.
İnsan gözü için en ideal Ph 7,5 civarıdır.Bu nedenle 7,2’nin altında ve
8,0’in üzerindeki pH gözleri rahatsız eder.
Bağlı klor düzeyi 0,2 ppm’i aştığında da kloramin problemi
gözlenebilir.Çoğu insanın hatalı olarak göz rahatsızlığının sebebi
olarak yüksek klor miktarını göstermesine rağmen gözlerin tahriş
olmasının ana nedeni,yetersiz serbest klor seviyesi yada kloramin
varlığıdır.

138. Başlıca Havuz Sorunları ve ÇözümleriBaşlıca Havuz Sorunları ve Çözümleri
PROBLEM NEDEN ETKİ ÇÖZÜM
• Donuk görünümlü
bulanık su
• Düşük serbest
klor seviyesi
• Yüksek
stabilizatör
• Yosunlaşma • pH ayarla
• şok klorlama yap
• Parlak olmayan su • pH yüksek
• Filtrasyon kötü
• Suda kirlilik • pH değerini ayarla
• filtreleri yıka
• Renkli fakat berrak
su
• Suda metal
iyonlar var
• Korozyon • pH ayarla
• Şok klorlama yap
• dip temizliği yap
• Havuz yüzeyinde
kireç (kışır) oluşumu
• Yüksek alkalite
• pH yüksek
• Filtrelerin
tıkanması
• Sistem
tıkanmaları
• pH ayarla
• Sertlik tutucu ilavesi yap
• Kaygan yüzey ve
yeşil bulanık su
• Düşük serbest
klor seviyesi
• Yosun oluşumu • pH ayarla
• şok klorlama yap
• Göz ve cilt tahrişi
• Aşırı klor kokusu
• Düşük serbest
klor seviyesi
• Yüksek bağlı klor
seviyesi
• Yosun oluşumu
• Kullanıcı
problemleri
• pH ayarla
• şok klorlama yap
• dip temizliği yap
• Saçlarda, giysilerde
ve vinil kaplamalarda
ağarma
• Yüksek serbest
klor seviyesi
• Kullanıcı
problemleri
• Yüksek maliyet
• Taze su beslemesi ile klor
seviyesini düşür

139. KESİNLİKLE YAPILMAMASI GEREKENLER
•Aside su katmayın,suya asit ekleyin
•Granül klor ile sıvı kloru karıştırmayın
•Asitle kloru karıştırmayın
•Havuz kimyasallarını koklamayın/solumayın

140. YÜZME HAVUZU SUYUYÜZME HAVUZU SUYU
M KROB YOLOJ Sİ İ İ İM KROB YOLOJ Sİ İ İ İ

141. Suda bulunan mikroorganizmaları üçSuda bulunan mikroorganizmaları üç
grupta toplayabiliriz:grupta toplayabiliriz:
a- Suda doğal olarak bulunan mikroorganizmalar : Spirillum, Vibrio,
Pseudomanas, Achromobacter, Chromobacter türleri ile
Micrococcus ve Sarcina'nın bazı türleri.
b- Toprakta yaşayan mikroorganizmalar : Toprağın yıkanması sonucu
suya karışırlar. Bunlar; Bacillus , Streptomyces ve
Enterobacteriacea'nın saprofit üyeleridir. Bunlarında optimum üreme
ısıları 25°C veya daha düşüktür.
c- Normal olarak insan ve hayvanların bağırsaklarında bulunanlar :
Başlıcaları;
Esherichia coli , Streptococcus faecalis ,
Clostridium perfiringens ve muhtemelen bağırsak
patojenleridir( Salmonella ve Vibrio comma gibi)

142. Suyun insan sa lı ı açısından önemiğ ğSuyun insan sa lı ı açısından önemiğ ğ
Su kirliliğinde en önemli etken mikrobiyal kirlilik
özellikle de “patojenik (hastalık yapıcı)
organizmalar” dır.
Su kirliliğinin en tehlikeli şekli ise sucul ortama
insan dışkısının girmesidir.
Bir çok hastalık insan veya bazen hayvanların
patojen saçan dışkılarının su veya gıdaları
kontamine etmesiyle ve daha sonra bunların
tüketilmesiyle dışkı-ağız (fekal-oral) rotalı bir yolla
bulaşmaktadır.

143. Sularda bulunabilen ve insan sa lı ığ ğSularda bulunabilen ve insan sa lı ığ ğ
açısından zararlı biyolojik etkenler:açısından zararlı biyolojik etkenler:
patojen bakteriler,
virüsler ve
parazitler
Suların neden olduğu enfeksiyöz etkenler,
hastalar ve portörler(taşıyıcı) tarafından çevreye
yayılmaktadır.

144. Patojenik Bakteriler
Bacillus 55 Kolera
E.Coli Hepatitus B Gram Positive

145. Legionellasis ‘in değişik formları
Patojenik Bakteriler

146. Patojenik Bakteriler
- Normalde 20 – 25 0
C su sıcaklığında
hücre 20 dak.içinde ikiye bölünür.
- 30 0
C sıcaklıkta sadece10 - 15 dakika sürer.
Ör : ( 250
C )
1 saat içinde 1 bakteriden, 8 bakteri oluşur
2 saatte 64 bakteri
4 saatte 4096 bakteri
6 saatte 262144 bakteri
12 saatte 68719476736 bakteri
teorik olarak oluşur.
BU YÜZDEN NSPI ve EPA
SERBEST KLOR SEVİYESİNİN
1 ppm ALTINA DÜŞMEMESİ GEREKTİĞİNİ
BELİRTMEKTEDİR.

147. Bakteri & Virüsler
VİRÜSLER
BAKTERİLER

148. Suyla lişkili HastalıklarİSuyla lişkili Hastalıklarİ
Rekreasyonel Su Hastalıkları (RSH)
Yüzme havuzu, deniz, su parkları ve benzeri mekanların
kullanımıyla ilişkili sağlık sorunlarıdır.
RSH geniş bir spektrumdaki hastalıkları
içermektedir;
􀂄 deri,
􀂄 göz,
􀂄 kulak,
􀂄 solunum ve
􀂄 gastrointestinal sistem infeksiyonları ile
􀂄 deri döküntüleri

149. Yüzme Havuzlarına Ba lı Ortaya ÇıkanğYüzme Havuzlarına Ba lı Ortaya Çıkanğ
HastalıklarHastalıklar
Yüzme havuzları ile tifo, paratifo, leptospirozis, dizanteri, göz, kulak,
burun, boğaz enfeksiyonları, deri hastalıkları (mantar, uyuz, impetigo,
granüloma, veneral hastalıklar), poliomyelitis gibi hastalık etkenlerinin
yüzme havuzu suyu ile bulaşabileceği ileri sürülmektedir. Bu nedenle
yüzme havuzu sularının iyi dezenfekte edilmesi zorunludur.
 Yüzme havuzundan alınan konjunktivit, mantar enfeksiyonu gibi
olguların sayıca artması halinde havuzun hijyenik koşullarının bütünüyle
gözden geçirilmesi gerekmektedir.
Dezenfeksiyon, havuzlarda RSH için önemli düzeyde koruma ve kontrol
sağlamakla birlikte, dezenfeksiyonun sürekliliğinin sağlanamaması, havuz
bakımının iyi yapılamaması, hastalıkların bulaşma riskini artırmaktadır.
Böylesi ortamlarda, klora duyarlı mikrorganizmalar bile yayılabilmektedir.
RSH kontamine olmus havuz, deniz, göl ya da nehir sularının yutulması,
burna çekilmesi ya da direk teması ile bulaşabilir.

150. MİKROBİYOLOJİK HAVUZ SUYU ANALİZİ

151. AMAÇ
Mikrobiyolojik açıdan bakıldığında, yüzme havuzlarındaki sularda bakteriler,
mantarlar ve diğer mikroorganizmalar, hastalıklara yol açma yönünden tehdit
oluşturmaktadır. Bu sebeple, havuzlarda yapılan dezenfeksiyonun yanında
mikrobiyolojik analizlerle kontrollerinin yapılması önem içermektedir.
YASAL ZORUNLULUKLAR
Son yayınlanan yüzme havuzlarının denetimi hk. Genelgeyle birlikte açık ve kapalı
yüzme havuzu bulunduran ve işleten kurum, kuruluş ve tesisler genelgede belirtilen
çizelgede yer alan parametrelerin EK-3 mikrobiyoljik özelliklerde belirtilen ;

153. Escherichia coli
•İnsan bağırsaklarında en bol bulunan mikroorganizmalardan birisi E.coli 'dir. E.coli normalde
zararsız olmasına karşılık bazı türleri patojenik olabilmektedir.
•Bu grubun en iyi bilinen organizması E.coli O157:H7 'dir.
•Seyahat diyaresine, bütün dünyada zayıf sanitasyon koşullarının bulunduğu bölgelerde
rastlanmaktadır.

154. Genelgede belirtilen aralıklarla yapılması zorunludur. Havuz suyu niteliklerinin
genelge ekinde belirtilen standartları sağlamadığının tespit edilmesi durumunda uygun hale
getirilmesinin sağlanması, uygun hale getirilinceye kadar havuz suyunun kullanımının
önlenmesi,
TSE 11899 yüzme havuzu genelgesine göre yüzme havuzlarında ölçülmesi
gereken parametreler şu şekilde belirtilmektedir;
1. Toplam canlı bakteri (200C ve 360C)’lerde maksimum 100 adet/ml
2. Escherichia coli 100 ml’de hiç bulunmamalı
3. Psedumonas aeroginosa 100 ml’de hiç bulunmamalı
4. Legionella pneumophila 100 ml’de hiç bulunmamalı

155. Yüzülen Ortamın Sağlıklı Olması
Yüzülen ortamın kirliliğine bağlı olarak bir çok sağlık sorunu ortaya çıkabilmektedir.
Bunların başında infeksiyon hastalıkları gelmektedir. Uluslararası literatürde yüzmeye bağlı
oluşabilecek infeksiyon hastalıklarının tanımlanmasında “Recreational Water Ilnesses” (RWI)
terimi kullanılmaktadır.Türkçe literatürde henüz bu terime karşılık gelen bir ifade bulunmamakla
birlikte, “Rekreasyonel Su Hastalıkları” (RSH) ifadesi kullanılmaya başlamıştır.
Yüzme havuzu, deniz, su parkları ve benzeri mekanların kullanımıyla ilişkili sağlık
sorunlarıdır. RSH geniş bir spektrumdaki hastalıkları içermektedir;
•deri,
•göz,
•kulak,
•solunum ve
•gastrointestinal sistem infeksiyonları ile
•deri döküntüleri

156. Yüzme Havuzlarına Bağlı Ortaya Çıkan Hastalıklar
Yüzme havuzları ile tifo, paratifo, leptospirozis, dizanteri, göz, kulak, burun, boğaz
enfeksiyonları, deri hastalıkları (mantar, uyuz, impetigo, granüloma, veneral hastalıklar),
poliomyelitis gibi hastalık etkenlerinin yüzme havuzu suyu ile bulaşabileceği ileri
sürülmektedir. Bu nedenle yüzme havuzu sularının iyi dezenfekte edilmesi zorunludur.
Yüzme havuzundan alınan konjunktivit, mantar enfeksiyonu gibi olguların sayıca
artması halinde havuzun hijyenik koşullarının bütünüyle gözden geçirilmesi
gerekmektedir.

157. LEGIONELLA ANALİZİ

158. Legionella nedir?
Legionella halk sağlık açısından risk taşıyan önemli bir bakteridir.
Suda ve nemli ortamda yaşamını sürdürür.
Klora karşı dirençlidir, solunum sisteminde kolayca ürer ve su içerisinde yıllarca
canlı kalabilir.
25 - 45 C ‘de hızla çoğalabilmektedir.
Su zerrecikleri içerisinde - 3 km çapındaki bir alana yayılarak solunum yolu
vasıtasıyla akciğerlere bulaşır.
Solunum ile alındıktan 2–10 günlük kuluçka süresinden sonra çoğalarak enfeksiyon
yapar.

159. Legionella bakterileri nerelerde bulunur?
Legionella Bakterileri Çevresel ortamda
1- Su içerisinde serbest halde
2- Mavi-yeşil alglerde, amip ve kamçılı protozoonların içerisinde
3- Biyofilm tabakası içerisinde bulunurlar.
Hastalığın belirtileri;
•Kuru öksürük, solunum sıkıntısı, halsizlik, bitkinlik, baş ağrısı, kas kasılmaları, yüksek ateş vb.
•Bulaşıcı değildir.
•Hastalığa yakalananlarda ölüm oranı % 15 – 20 oranındadır.
•En yaygın bulaşma yolu binalardaki sıhhi tesisat ve klima tesisatıdır.

160. KİMYASAL HAVUZ SUYU ANALİZİ

161. Havuz Suyu İdeal PH Değerleri ve ÖlçümüHavuz Suyu İdeal PH Değerleri ve Ölçümü
Havuz sularının kimyasal parametrelerinden biri olan Ph
değerinin kontrolü, havuzlarınızın sularının alkali veya asidik
karakterde olduğunu gösteren ve bu kapsamda asidik veya
alkalilik içerdiğini gösteren en temel parametredir.
Ph ölçeği 0-14 arasında olup,0’a doğru havuz suyunun asitliği
artarken,14’e doğru havuz suyunun alkaliliği
artmaktadır.Havuz sularında ideal pH değerleri sağlık
bakanlığının öngördüğü şekliyle 7.2-7.6 sınır değerleri arasında
olmalıdır.
Havuz suyu pH değerinin 7.2 sınır değerinin altında
olması(asidikliğin artması) ile tesisattaki tüm mekanik aksam
paslanma tehlikesi altında kalmaktadır.
Havuz suyu pH değerinin 7.6 sınır değerinin üstünde
olması(alkaliliğin artması) ile vücuttaki mukus zararında ve
gözlerde tahrişler meydana gelir.Havuz tabanında ve tesisatın
içinde kireç çökelme eğilimi artar.Klorun dezenfeksiyon gücü
ve verimi büyük ölçüde azalır.

162. Yapılması Gereken Hususlar:
Havuzlarınıza doldurduğunuz suların çoğu serttir.Bunun sebebi ülkemizdeki suların
çoğunda magnezyum ve kalsiyum tuzlarının fazla olmasıdır.Havuz sularının pH
değerinin sürekli kontrolünü gerektiren bu sebepten dolayı;
•pH değeri hergün rutin olarak günde 2 defa testkit yardımıyla ölçülür.Testkit ile
havuzdan su numunesi kenardan 50 cm. içerden ve yüzeydn 5-10 cm aşağıdan olacak
şekilde alınır.
•pH değerinin 7.6 üzeri olması durumunda pH düşürücü(likit veya granül)kimyasal
kullanılır.
•pH değerinin 7.2 altı olması durumunda pH yükseltici(likit veya granül)kimyasal
kullanılır.

163. Havuz Suyu İdeal Klor Değerleri ve ÖlçümüHavuz Suyu İdeal Klor Değerleri ve Ölçümü
Havuz suyu içerisinde bulunup insan sağlığını tehdit edebilecek patojen bakteri ve mantar gibi
mikroorganizmalardan korunmak amacıyla,havuz sularının dezenfeksiyonu gerçekleştirilir.
Havuz içindeki bakteri ve mantarların hepsinin patojen(hastalık yapıcı) olmamasına karşın,zararsız
olan bakteri ve mantarların havuz suyunda geniş çapta üremeleri ince tortulara ve aşırı
durumlarda suyun bulanmasına neden olabilir.
Bu durumda mikroorganizmaların havuz suyu içerisinde bulunmasını önleyecek,havuz sularının
berrak,renksiz,kokusuz ve insan sağlığı açısından güvenilir hale gelmesini sağlayacak olan
dezenfeksiyon yöntemleri kullanılır.
Bu dezenfeksiyon yöntemlerinden en yaygın olan klorla yapılan dezenfeksiyon işleminde klor
yanlızca öldürücü bir etkiye sahip değildir.Yanma olayına eşdeğer bir işlem olan oksidasyon
yoluyla,havuza girenlerin ister istemez havuz suyuna kattıkları filtre edilemeyen ve bakterilerle
mantarlar için ideal bir besin ortamı oluşturan kirleri de yakarak yok eder.
Havuz suyundaki klor,pH 7-8 aralığında mikroorganizmaları 60 dk temas süresi sonunda
öldürebilmek için en az 1.5 ppm olmalıdır.pH 8-9 aralığında ise bu oran en az 2 ppm’e
çıkacaktır.Bu durumda pH arttıkça klorun dezenfeksiyon gücünün azaldığını anlamaktayız.

164. Klorlamada kullanılan bazı deyimler;
Bağlı Klor: Klorun azotla meydana getirdiği NH2Cl4,NHCl2 ve NCl3 gibi bileşenlerine
denir.Bağlı klor havuzlarda klor kokusuna,göz tahrişine neden olur.Dezenfeksiyonu
zayıflatır.Havuz sularında max klor miktarı olarak 0.2 mg/l değerine izin verilir.
Serbest Artık Klor: Havuz suyundaki organik maddeler için harcana klordan arta kalan klor
miktarına gelir.Havuz sularında min 0.3 mg/l,max 0.6 mg/l değerlerine izin verilir.
Temas Süresi: Klorun verilişi ile artık kloru kontrolü için numune alındıgı veya suda etkili
dozun devam ettiği an arasındaki zaman farkına temas süresi denir.

165. Yapılması Gereken Hususlar:
•Havuz suyunun klor değeri hergün rutin olarak günde 2 defa testkit yardımıyla
ölçülür.Testkit ile havuzdan su numunesi kenardan 50 cm. içerden ve yüzeyden 5-10 cm
aşağıdan olacak şekilde alınır.
•Havuz suyunda klor düşmüşse,sisteme klor verilerek klor miktarı artırılır.
•Havuz içerisine verilecek klor cinsi,havuzdaki siyanür miktarına göre toz veya sıvı klor
olarak seçilir.
•Havuzun değişik noktalarında alınan su numunelerinde klor ölçümleri farklı çıkıyor ise
homojen bir sirkülasyonun olmadığı anlaşılır.Bu durumda ölçümün yüksek çıktığı
yerlerdeki nozullar kısılır.Ölçümün düşük çıktığı yerlerde ise biraz daha açarak denge
sağlanır.

166. Havuz Suyu İdeal Amonyum Değerleri ve Ölçümü
Havuz suyuna ait amonyum ölçümü yetkili kişilerce (biyolog, kimyager, kimya
mühendisi, çevre mühendisi ve laborant) özel ölçüm cihazıyla yapılır.Ölçüm sonuçları
yetkili tarafından imzalanır ve personel tarafından onaylanarak muhafaza edilecek ve
denetimlerde İl Sağlık Müdürlüğü denetim elemanlarına ibraz edilir.MK HAVUZ olarak
kimya mühendisimiz tarafından bu ölçümler gerçekleştirilir.
Yapılması Gereken Hususlar:
•Ayda bir defa ölçümü yapılır.Havuz suyunda max 0.5 mg/l değerinde bulunmasına izin
verilir.

167. Havuz Suyu İdeal Nitrit Değerleri ve Ölçümü
Havuz suyuna ait nitrit ölçümü yetkili kişilerce (biyolog, kimyager, kimya mühendisi, çevre
mühendisi ve laborant) özel ölçüm cihazıyla yapılır.Ölçüm sonuçları yetkili tarafından
imzalanır ve personel tarafından onaylanarak muhafaza edilecek ve denetimlerde İl Sağlık
Müdürlüğü denetim elemanlarına ibraz edilir.MK HAVUZ olarak kimya mühendisimiz
tarafından bu ölçümler gerçekleştirilir.
Yapılması Gereken Hususlar:
•Ayda bir defa ölçümü yapılır.Havuz suyunda max 0.5 mg/l değerinde bulunmasına izin verilir.

168. Havuz Suyu İdeal Nitrat Değerleri ve Ölçümü
Havuz suyuna ait analiz sonuçları analizi yapan yetkili personelce (biyolog,
kimyager, kimya mühendisi, çevre mühendisi ve laborant) imzalanacak ve
işletmenin idaresinden sorumlu personel tarafından onaylanarak muhafaza
edilecek ve denetimlerde İl Sağlık Müdürlüğü denetim elemanlarına ibraz
edilecektir.
Yapılması Gereken Hususlar:
•Ayda bir defa ölçümü yapılır.Havuz suyunda max 20 mg/l değerinde
bulunmasına izin verilir.

169. Havuz Suyu İdeal Siyanürik Asit Değerleri ve Ölçümü
Havuz sularındaki 200 mg/l’nin üzerindeki siyanürik asit ‘Klor kilitlenmesi’ne
neden olur.Bu durumda klor dezenfektan olarak etkisini kaybeder.Siyanürik asit en
fazla 100 mg/l olmalıdır.İdeal siyanürik asit ölçüsü 50 mg/l’dir.
Yapılması Gereken Hususlar:
•Ayda bir defa ölçümü yapılır.Havuz suyunda min 30 ,max 100 mg/l değerinde
bulunmasına izin verilir.

170. Havuz Suyu İdeal Aliminyum Değerleri ve Ölçümü
Havuz suyuna ait analiz sonuçları analizi yapan yetkili personelce (biyolog,
kimyager, kimya mühendisi, çevre mühendisi ve laborant) imzalanacak ve
işletmenin idaresinden sorumlu personel tarafından onaylanarak muhafaza
edilecek ve denetimlerde İl Sağlık Müdürlüğü denetim elemanlarına ibraz
edilecektir.
Yapılması Gereken Hususlar:
Ayda bir defa ölçümü yapılır.Havuz suyunda max 0.2 mg/l değerinde
bulunmasına izin verilir.

171. Havuz Suyu İdeal Sıcaklık Değerleri ve Ölçümü
26-28 C olacak, hava sıcaklığı ile su sıcaklığı arasında fazla fark olmalıdır. Çocuk
havuzlarında su sıcaklığı 26-32 C olmalıdır.

172. Yüzme Havuzları İle İlgili Yasal
Düzenlemeler
Denetim, Umumi Hıfzısıhha Kanunu ile 181 sayılı
Sağlık Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri
Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamedeki genel
hükümlerden hareketle sağlık açısından
yapılmaktadır.
Turizm Bakanlığınca yapılan denetim ise Yüzme
Havuzlarının tesis içindeki fiziki nitelikleri ve
turistik özellikleri ile ilgilidir.

173. LG L ŞARTNAMELERİ İ İLG L ŞARTNAMELERİ İ İ
STANDARTLAR:
 TS 266
 TS 11899
YÖNETMEL KLER:İ
 nsani Tüketim Amaçlı Sularİ
Yönetmeli iğ
 Yüzme Havuzları Denetim
Yönetmeli iğ
 Plaj ve Havuzlarda Alınacak
ÖnlemlerYönetmeli iğ

174. STANDARTLAR: TS 266
İçilebilir Suların,
Fiziksel
Kimyasal
Mikrobiyolojik Özelliklerini Tanımlayan Türk Standartları
Enstitüsünün yayınlamış olduğu standart
TS 266 NEDİR? AMACI KAPSAMI NEDİR?

175. Maddenin Adı;
Ölçü
-Birim
Tavsiye Edilen
Miktar;
En Fazla Miktar;
KURŞUN mg/L - 0,05
KROM mg/L - 0,05
ARSENİK mg/L - 0,05
SELENYUM mg/L - 0,01
SİYANÜR mg/L - 0,01
KADMİYUM mg/L - 0,0005
GÜMÜŞ mg/L - 0,05
Maddenin Adı;
Ölçü
-Birim
Tavsiye Edilen
Miktar;
En Fazla
Miktar;
FLORÜR mg/L 0,8-1,7- 1,4-2,4
NİTRAT mg/L - 45
1. ZEHİRLİ MADDELER
2. SAĞLIĞA ZARARLI MADDELER
STANDARTLAR: TS 266

176. 3.SAĞLIĞA/İÇİLEBİLME ÖZELLİĞİNE ETKİ EDEN MADDELER
Maddenin Adı; Ölçü -Birim Tavsiye Edilen Miktar; En Fazla Miktar;
RENK PtCo 5 50
BULANIKLIK NTU 5 25
BUH. KALINTISI mg/L 500 15 000
KLORÜR mg/L 200 600
SERBEST KLOR mg/L 0,1 0,5
SÜLFAT mg/L 200 400
DEMİR mg/L 0,3 1,0
MANGAN mg/L 0,1 0,5
BAKIR mg/L 1,0 1,5
ÇİNKO mg/L 5 15
KALSİYUM mg/L 75 200
MAGNEZYUM mg/L 50 150
MAGNEZYUM SODYUM SÜLFAT mg/L 100 500
ALKİLBENZE SÜLFANAT mg/L 0,5 1,0
FENOLİK MADDELER mg/L - 0,002
Ph mg/L 7,0-8,5 6,5-9,2
SERTLİK (CaCo3
) mg/L - 500
STANDARTLAR: TS 266

177. 4. KİRLENMEYİ GÖSTEREN MADDELER
Maddenin Adı;
Ölçü
-Biri
m
Tavsiye
Edilen
Miktar;
En Fazla Miktar;
KARBON KLOR
EKSTRAKTI
mg/L 0,2 0,05
NİTRİT mg/L - 0,05
AMONYAK mg/L - 0,05
5. RADYOAKTİF MADDELER
Maddenin Adı;
Ölçü
-Birim
Tavsiye Edilen
Miktar;
En Fazla
Miktar;
ALFA AKTİVİTESİ pCi/L 0,1 2,7
BETA AKTİVİTESİ pCi/L 1 27
STANDARTLAR: TS 266

178. M KROB YOLOJ KTALEPLERİ İ İM KROB YOLOJ KTALEPLERİ İ İ
PARAMETRE BİRİM
TEMİZ SU HAVUZ SUYU
min max min max.
Koloni teşkil eden birimler (KBE)
(20±2) o
C 'de
1/ml ‑ 20 ‑ 100
Koloni teşkil eden birimler (KBE)
(36±1) o
C 'de
1/ml ‑ 20 ‑ 100
Escherichia coli (36±1)o
C'de 1/ (100ml) - i.e. - i.e.
Pseudomonas aeruginosa
(36±1)o
C'de
1/ (100ml) - i.e. - i.e.
Legionella pneumophila
(36±1)o
C'de
1/ml
1/ (100ml)
-
-
-
i.e.
-
-
i.e.
-
STANDARTLAR: TS 266

179. PARAMETRE BİRİM TEMİZ SU HAVUZ SUYU
min max min max.
Renk (l=436 nm iken spektral absorbsiyon katsayısının belirlenmesi) 1/m - 0.4 - 0.5
Bulanıklık (Bulanıklık birimi FNU )) FNU - 0.2 - 0.5
Netlik - - Havuz dibi net olarak görülmeli
pH Değeri a-Tatlı suda - 6.5 7.6 6.5 7.6
b-Deniz suyunda - 6.5 7.8 6.5 7.8
Amonyum (NH4+) Konsantrasyonu mmol/m3
mg/l
-
-
5.5
0.1
-
-
5.5
0.1
Doldurma suyundaki nitrat (NO3-) konsantrasyonu üzerine ilave nitrat
konsantrasyonu
mmol/m3
mg/l
-
-
-
-
-
-
322
20
Doldurma suyunun O2 değeri üzerinden Mn VII nin II ye oksitlenebilirliği
KMnO4 olarak Doldurma suyunun değeri üzerinde KMnO4 kullanımı
mg/l
mg/l
-
-
0
0
-
-
0.75
3
Ag/AgCl 3.5 m.KCl elektrot için redox değeri
Tatlı sular için a)6.5 ≤ PH değeri ≤ 7.3 mV - - 750 -
b)7.3 ≤ PH değeri ≤ 7.6 mV - - 770 -
Deniz suları için a)6.5 ≤ PH değeri ≤ 7.3 mV - - 700 -
b)7.3 ≤ PH değeri ≤ 7.8 mV - - 720 -
Klorür miktarı >5000mg/l. Ayni zamanda 0.5mg/l den daha yüksek bromür veya
iyodür içeren sular için redox gerilimi
mV - - Sınır değer denenerek belirlenir
Serbest Klor 8),13) a)Genel mg/l 0.3 İhtiyaca
göre
0.3 0.6
b)Sıcak Masaj havuzlarında mg/l 0.7 0.7 1.0
Bağlı Klor mg/l - 0.2 - 0.2
Kloroform olarak trihalojenmetan mg/l - - - 0.020
F Z KSELVE K MYASALTALEPLERİ İ İF Z KSELVE K MYASALTALEPLERİ İ İ
STANDARTLAR: TS 266

180. STANDARTLAR:TS 11899STANDARTLAR:TS 11899
Yüzme havuzlarında,
 Suyun hazırlanması,
 Teknik yapımı,
 Kontrol,
 Bakım,
 şletmesi vb. genel kuralları içerenTürk Standartları Enstitüsünün yayınlamışİ
oldu u standartğ
TS 11899 NEDİR? AMACI KAPSAMI NEDİR?

181.  TAR FLERİ
 GENEL KURALLAR
1. SUYUN ÖZELL KLERİ İ
2. SUYUN HAZIRLANMASI ve DEZENFEKSIYONU Ç N GEREKLİ İ İ
OLAN MALZEMELER
3. SU HAZIRLI I METOD KOMB NASYONLARIVETEMELĞ İ
L ŞK LERİ İ İ
4. SU ÖZELL N N KONTROLÜİĞİ İ
5. HAVUZT PLER ve SU HAZIRLIKTES S (F LTRASYON)İ İ İ İ İ
KAPAS TES N N BULUNMASI.İ İ İ
6. AKIŞVE DA ITIM S STEMĞ İ İ
7. HAVUZ SUYUNUN ISITILMASI
8. MAK NELER, NŞA ELEMANLARI ve D ER DONANIMLARİ İ İĞ
9. KOROZYONDAN KORUNMA
10.OTOMASYON
11.HAVUZ Ç KAPLAMASI ve HAVUZTEM ZLİ İ İ İĞİ
12.DENGE (REZERV) DEPOSU HACM N N BULUNMASIİ İ
13.HAVUZTEKN KYAN ODALARIN PLANLAMASIVEYAPILIŞIİ
14.YÜZME HAVUZLARININ ŞLET LMESİ İ İ
15.HAVUZYAPIMIVETESL M Ç NTALEPLERİ İ İ İ
STANDARTLAR: TS 11899

182. TANIMLAMALARTANIMLAMALAR
 Yüzme havuzu tesisi
 Yüzme Havuzu
 Su hazırlı ığ
 Dezenfeksiyon
 Havuz suyu
 Filtre edilmiş su
 Temiz su
 Taşırılan su
 Taşan su
 Ham su
 Kişi başına düşen su alanı (a)
 Yüklenebilme faktörü(k)
 Doldurma suyu
 Atık su
 Su kirleticileri
 Havuz su akışı
 Geciktirme
 Yöntem kombinasyonları
 Kullanıcı frekansı (n)
 Anma yükü (N)
 Su hazırlık metot kombinasyonlarının
hazırlama gücü
 HijyenYardımcı parametreler
 Sirkülasyon debisi Q
STANDARTLAR: TS 11899

183. GENEL KURALLARGENEL KURALLAR
 Havuza girenlerden ve çevreden gelen mikro organizmalar ve di er kirlilikler; birğ
arıtma işlemine tabi tutulurlar. Kalan kirlilikler ise havuz suyuna katılan oksitleyici
dezenfeksiyon maddelerince yok edilirler.
 Havuz içindeki dezenfeksiyon etkinli inin kontrolü için, on üssü dört adet kadarğ
pseudomonas aeruginosa’ nın en geç 30 saniyede yok edilece i esas alınmıştır.ğ
 Dezenfeksiyon malzemeleri konsantrasyonu havuzda yalnızca gere i kadar olmalıdır.ğ
 Havuza girenler veya di er kaynaklardan (örne in toz, vs.) gelen ve suda asılığ ğ
(=koloidal) vaziyette bulunan mikro organizmalar ve organik esaslı kirleticiler su
hazırlama (=arıtma) yoluyla sudan uzaklaştırılırlar. Bunun için:Topaklama, Filtrasyon,
Oksidasyon, Absorpsiyon, Dezenfeksiyon işlemlerinin kombinasyonuna gereksinim
vardır.
 Dezenfeksiyon ve su hazırlı ı için sadece bu standart da bahsedilen kimyasallarğ
kullanılabilir. Havuzlarda kullanılan kimyasal malzemelerin ve karışımların beraberinde
tüm önemli bilgileri ve kullanma talimatlarını, güvenlik bilgilerini içeren Türkçe
lisanında hazırlanmış etiketleri olmak zorundadır. Ayrıca işletmeci tarafından
kullanma talimatları ve güvenlik uyarıları uygulama yerinde bulundurulacaktır.
STANDARTLAR: TS 11899

184. GENEL KURALLARGENEL KURALLAR
 Su hazırlı ı ile sistemden uzaklaştırılamayan maddelerin konsantrasyonu, suğ
ilavesi ile (Seyreltme) belirlenen sınırlar içinde tutulur.
 Su hazırlı ı ve dezenfeksiyonun etkinli i havuz içindeki akışın dolayısıylağ ğ
karışımın do rulu una ba lıdır. Su akışı, havuz içindeki suyun parametrelerininğ ğ ğ
her yerde aynı olmasını (karışımı) düzenlemeli, özellikle su yüzeyinde gerekli
dezenfeksiyon malzemesi konsantrasyonunun sa landı ı güvence altınağ ğ
alınmalı ve havuzda oluşan kirlili in en kısa yoldan sistemden uzaklaşmasınığ
sa lamalıdır.ğ
 Havuz suyu hazırlı ı ve gerekleri konusu; havuz çana ı şekli, hidrolik sistem,ğ ğ
su hazırlama metod kombinasyonları, proses kumandası için ölçü ve ayar
sistemleri, hijyeni parametresi olarak serbest klor, ba lı klor ve PH de eri ,ğ ğ
redox gerilimi gibi de erlerin birlikte etkimesine ba lıdır. Bu standarda uygunğ ğ
bir havuz tesisinin gücü; hijyenik taleplerin, anma yükü de erine kadar güvenliğ
bir şekilde sa lanmasına olanak verir. Mineralli sularda, suyun özelli i dikkateğ ğ
alınarak ilave önlemler alınmalıdır.
STANDARTLAR: TS 11899

185. SUYUN ÖZELL KLERİ İSUYUN ÖZELL KLERİ İ
Demir
0.1 mg/l
(1,8mmol/m3
)
Mangan
0.05 mg/l
(0,9mmol/m3
)
Amonyum
2 mg/l
(110mmol/m3
)
Polarak
polifosfat
0,005 mg/l
(0,16mmol/m3
)
SUYUN
ÖZELLİKLERİ
TS 266
Havuz Doldurma
Suyunun Özellikleri
Temiz Su ve Havuz Suyunun
Özellikleri
•Mikrobiyolojik
•Fiziksel ve Kimyasal
•Numune alma
TS 266
STANDARTLAR: TS 11899

186. SUYUN HAZIRLANMASI veSUYUN HAZIRLANMASI ve
DEZENFEKS YONİDEZENFEKS YONİ
Topaklama ve Diğer Su Hazırlık Malzemeleri
a) Alüminyum sülfat
b) Alüminyumklorür hexahidrat‑
c) Sodyum alüminat
d) Alüminyumhidroxiklorür
e) Alüminyumhidroxikloridsülfat
f) Demir (III) klorid Hexahidrat‑ ‑
g) Demirkloridsulfat
h) Demir (III) sülfat‑
I) Ozon
k) Aktif kömür tozu
l) Kizelgur
PH Değerini ve Asit Kapasitesini Ayarlayıcı Malzemeler
a) Kostik soda
b) Sodyum karbonat (Soda)
c) Sodyum bikarbonat
d) Sodyumbisülfat
e) Tuzruhu (asidi)
f) Sülfürik asit
g) Karbondioksit
SUYUN HAZIRLANMASINDA KRİTİK NOKTA: PH DEĞERİ VE ASİT KAPASİTESİ
Asit Kapasitesi Ayarı İçin Kullanılan Malzemeler:
· Sodyum karbonat
· Sodyum bikarbonat
Asit Kapasitesinin Minimum Değeri
· Tüm yüzme havuzları ve hazırlık kombinasyonları için Ks4,3
=0.7Mol/m3
· Tüm Sıcak masaj havuzlarında ve hazırlık kombinasyonları için Ks4,3
=0.3Mol/m3
STANDARTLAR: TS 11899

187. SUYUN HAZIRLIK KOMB NASYONLARIİSUYUN HAZIRLIK KOMB NASYONLARIİ
SU HAZIRLIK
KOMBİNASYONLARI
1.Su hazırlık kombinasyonu
Absorpsiyon, Topaklama, Filtrasyon, Klorlama
2.Su hazırlık kombinasyonu
Topaklama, Filtrasyon, Ozonlama,
Absorpsiyon Filtrasyonu, Klorlama
·Absorpsiyon+topaklama+filtrasyon (Absorpsiyon gerek
duyulduğunda yapılır)
· Dezenfeksiyon+oksidasyon
· pH değeri ve asit kapasitesi ayarı
· Seyreltme (Temiz su ilavesi)+yeni dolum zamanı
· Havuz temizliği (Dip ve taban temizliği) şeklindedir.
· Topaklama+filtrasyon
· Ozonlama+oksidasyon
· Aktif kömürlü Absorpsiyon filtrasyonu
· Dezenfeksiyon+oksidasyon
· pH değeri ve asit kapasitesi ayarı
· Seyreltme (Temiz su ilavesi)+yeni dolum zamanı
· Havuz temizliği (Dip ve taban temizliği) şeklindedir
STANDARTLAR: TS 11899

188. SUYUN HAZIRLANMASI ve DEZENFEKS YONİSUYUN HAZIRLANMASI ve DEZENFEKS YONİ
TOPAKLAMA (FLOK) MALZEMESİ BİRİM TEMİZ SU HAM SU
min max. min max
PH DEĞERLERİ
Alüminyum sülfat - - - 6.5 7.2
Alüminyumklorür -Hexahidrat - - - 6.5 7.2
Sodyumalüminat - - - 6.5 7.2
Alüminyum hidroxiklorür, Alüminyum
hidroxikloridsülfat
- - - 6.5 7.4
Demir III klorür Hexahidrat‑ - - - 6.5 7.8
Demirkloridsülfat çözeltisi - - - 6.5 7.8
Demir III sülfat‑ - - - 6.5 7.8
KALAN MİKTAR
Alüminyum mg/l - 0.050 - -
Demir mg/l - 0.020 - -
STANDARTLAR: TS 11899

189. F LTRETES S ,ABSORBS YONVETOPAKLAMA Ç N GEREKENTEKN K ŞARTLAR.İ İ İ İ İ İ İF LTRETES S ,ABSORBS YONVETOPAKLAMA Ç N GEREKENTEKN K ŞARTLAR.İ İ İ İ İ İ İ
Aktif Kömür Tozlu Absorpsiyon ve Topaklama
•Ham suyun filtre edilmesinin ön hazırlığının yapıldığı aşamadır.
Aktif Kömür Tozlu Absorpsiyon
•Uygun Dozaj: Tüm Yüzme havuzlarında dozaj 1g/m3
den 3g/m3
arasında olmalıdır Dozaj tesislerinin
kapasitesi min. 3g/m3’ü karşılayacak boyutta olmalıdır..
•Dezenfeksiyon: Dozaj yapılırken mikroplanmamasına dikkat edilir
•Devir-Daim: Daima devir-daim edilmesi gerekir.
•pH: Aktif kömür tozu çözeltisinin pH sı daima 2 den fazla olmalıdır.
•Aktif Kömür Tozu Ölçüleri: Taneciklerin büyüklüğünün; yeterli derecede süzme (Absorpsiyon) kapasitesi de
emniyete alınarak; 1mm’yi geçmemesine ayrıca dikkat edilir
TANECİK BÜYÜKLÜĞÜ mm
HÜCRE BÜYÜKLÜĞÜ ve SÜZME
ORANI %
>0,071 <25
<0,045 >50
Topaklama (Flokulasyon)
•Havuz Suyu demir(lll), alüminyum tuzları ile aşılanarak koloidal kirliliğin stabilitesinin bozulması, topaklanması ve ortho
fosfat olarak çökeltilmesi ile filtrede yakalanabilmesini sağlayan işlem topaklamadır (Flokulasyon).
•Topaklayıcının kullanımı için cinsine göre olması gereken PH aralığına dikkat edilmelidir.
• Asit kapasitesi sürekli olarak 0.7 mol/m3'den büyük olmalıdır.
•Doldurma suyunda hidroksil çökeltmesini sağlayacak yeteri miktarda hidrojen karbonat iyonları yoksa, sodyum
karbonat veya sodyum bikarbonat ilavesi gerekir. Asit kapasitesi ve pH değeri topaklama işlemi için uygun olan suda
flokulasyon, bir dozaj tesisi yardımı ile sürekli ve sabit olarak yapılır.
• Hijyenik parametreler havuzda Ham suya minimum flokulant aşılanması
· Alüminyum tuzları için 0.05g/m3
· Demir tuzları için 0.1g/m3
olmalıdır.
STANDARTLAR: TS 11899

190. F LTRETES S ,ABSORBS YONVETOPAKLAMA Ç N GEREKENTEKN K ŞARTLARİ İ İ İ İ İ İF LTRETES S ,ABSORBS YONVETOPAKLAMA Ç N GEREKENTEKN K ŞARTLARİ İ İ İ İ İ İ
Birim Açık Filtreler Kapalı Filtreler
Tanecik Grubu mm 0.71'den 1.25'e kadar veya
Tabaka Yüksekliği1)
m ≥0.9 ≥ 1.2
Bırakılacak boşluk m Filtre materyal yüksekliğinin %25'i + 0.2 m'den fazla
Filtre Hızı 1)
a)Tatlı sular için
b)deniz ve tuzu>2000 mg/l olan sular için
m/h
≤12
≤ 12
≤ 30
≤ 20
1)Mineralli sular için Filtre hızı ve Tabaka yüksekliği denenerek bulunur. Denemelerde ÇİZELGE değerleri başlangıç için
referans alınır.
A. Tek Tabakalı Filtreler veya TS 737 Su Filtresi
1. FİLTRE
STANDARTLAR: TS 11899

191. Birim Açık Filtreler Kapalı Filtreler
Aktif kömür tozu dozajının yapıldığı
durumlarda
Tanecik grubu
mm
mm
c) 0.71'den 1.25'e kadar
d) »0.6’dan 1.6’ya kadar
Kombinasyon
Kum/Antrasit c/e
Aktif kömür tozu dozajının olmadığı
durumlarda
Tanecik Grubu
mm
mm
a) 0.4 'den 0.8 'e kadar
b) 0.63'den 1.0 'e kadar
c) 0.71'den 1.25'e kadar
d) »0.6’dan 1.6’ya kadar
e) » 1.4’den 2.5’e kadar
Kombinasyon
Kum/Antrasit
Kum/bims
Kum/Kok kömürü
Kum/Zift veya petrol koku
mm a/d; b/d; c/e
a/d; b/e; c/e
a/d; b/e; c/e
b/d; c/e
Tabaka yüksekliği
Kum tabakası yüksekliği
Antrasit yüksekliği
Bırakılacak boşluk
m ≥ 0.6
≥ 0.4
Filtre toplam materyal
yüksekliğinin % 25'i + 0.2
m'den fazla
≥ 0.6
≥ 0.6
Filtre toplam materyal yüksekliğinin %
25'i + 0.2 m'den fazla
Filtre hızı1)
a)Tatlı sular için
b)Deniz ve tuzu>2000 mg/l olan sular
için
m/h
≤ 15
≤ 15
≤ 50
≤ 20
B. Çok Tabakalı Filtreler
FİLTRE TESİSİ, ABSORBSİYON VE TOPAKLAMA İÇİN GEREKEN TEKNİK ŞARTLAR
STANDARTLAR: TS 11899

192. C. Absorpsiyon Filtrasyonu
FİLTRE TESİSİ, ABSORBSİYON VE TOPAKLAMA İÇİN GEREKEN TEKNİK ŞARTLAR
Bilinen büyüklükler Birim Kapalı hızlı filtreler
Tanecik gurubu a
b
c
d
mm 0.5-0.6
0.6-1.0
0.7-1.25
1.6-2.5
Kombinasyon:
Alt tabaka kum
Üst tabaka Aktif kömür tozu
b/a
c/d
Tabaka yüksekliği1)
Alt filtre materyali
Üst filtre materyali tabakası2)
Kazan üst boşluğu
m
m
m
>0.4
>0.7
Toplam filtre materyal tabakası
yüksekliğinin %30’u + 0.3m.
Filtre hızı m/h ≤ 50
1) Filtre hızı hiçbir koşulda 50m/h’i aşamaz ve bu tabaka yükseklikleri £50m/h hız için geçerlidir. Düşük
filtre hızları için 1m3
akış için gerekli aktif karbon miktarı 14 litre ve en düşük tabaka yüksekliği 35 cm. en az
değerler olarak kabul edilmelidir.
2) Aktif kömür tozu için sarsılma yoğunluğu >450g/l, klor için yarılama uzunluğu <10cm.
STANDARTLAR: TS 11899

193. FİLTRE TESİSİ, ABSORBSİYON VE TOPAKLAMA İÇİN GEREKEN TEKNİK ŞARTLAR
Filtre Kazanları İçin Zorunlu İlaveler:
En az 3 Atü de test edilmiş filtre kazanları aşağıdaki donanımlara da sahip olmalıdır.
Adam delikleri
Seyir camları
Manometreler
Numune muslukları
Ters yıkama şeffaf kontrol borusu.
Debi metre
Havalandırma
Filtre bilgi etiketi
Filtre materyalleri; filtre tesisinin esas elemanları olup, kazan ölçüleri ve ÇİZELGE 4-5-6 ya göre
hazırlanmış uygun evsaf ve kalitedeki materyallerin imalatçı tarafında teslimi zorunludur.
STANDARTLAR: TS 11899

194. FİLTRE TESİSİ, ABSORBSİYON VE TOPAKLAMA İÇİN GEREKEN TEKNİK ŞARTLAR
FİLTRELERDE
TERS YIKAMA
TEK TABAKALI
FİLTRELERDE
ÇOK KATLI
FİLTRELERDE
AKTİF KÖMÜRLÜ
FİLTRELERDE
HAVA+SU YIKAMASI SU YIKAMASI SU YIKAMASI SU YIKAMASI
TERS YIKAMA İŞLEMİNİN BAŞARISININ KONTROLÜ
Parametre
Birim Filtre edilmiş
sudaki değer
Bulanıklık FNU1)
0.20
Ortho - fosfat fosfat
olarak
mg/l 0.005
Demir2)
mg/l 0.020
Alüminyum2)
mg/l 0.050
TEK VE KATMANLI FİLTRELER İÇİN
Parametre Birim Filtre edilmiş
suda
Bağlı klor mg/l <0.1
Ozon mg/l 0.050
ABSORPSİYON FİLTRASYONU İÇİN
STANDARTLAR: TS 11899

195. DEZENFEKSİYON
Dezenfeksiyon Maddeleri
a) Klor gazı (Basınçlı kaplarda, gerekli güvenlik tedbirleri alınmış ve mekan bol havalandırılmış vaziyette)
b) Sodyum hipoklorit (Sıvı)
c) Kalsiyum hipoklorit (Granül veya tablet halinde) en az %65 Ca(ClO)2
ve %5 10 konsantrasyonlu çözelti‑
d) Kullanım yerinde NaCl elektrolizi ile sodyum hipoklorit
e) Kullanım yerinde NaCl elektrolizi ile klor gazı
KLOR DOZAJI VE KLOR TESİSİNİN KAPASİTESİ
Kapalı havuzlar için: 2 gr Cl2/ 1 m3 temiz su
Açık havuzlar için : 10 gr Cl2/ 1 m3 temiz su
STANDARTLAR: TS 11899

196. HAVUZ TİPLERİ VE SU HAZIRLIK TESİSİ (FİLTRASYON) KAPASİTESİNİN BULUNMASI
HAVUZ TİPLERİ DERİNLİK/ALAN SICAKLIK
Atlama Havuzları az 3,40 m en çok 32 o
C
Derin Havuzlar (Yüzme bilenler için) 1.35 den fazla en çok 32 oC
Derinliği Değişen Havuzlar tamamen veya kısmen ihtiyaca
göre değiştirilebilir
en çok 32 o
C
Dalga Havuzları Su derinliği suyun boşaltılıp
doldurulması ve fark hacminin
depolanması ile değiştirilir
en çok 32 oC
Sığ Havuzlar (Yüzme bilmeyenler için) 0.6 m ile 1.35 m arasında
olmalıdır
en çok 32 o
C
Su Atraksiyonları Olan
Havuzlar
en çok 32 o
C
Su Kaydırağı Havuzları 1.0 m ve en az su alanı 4.0 x 6.0 m
olmalıdır
en çok 32 o
C
Çocuk Havuzları en çok 0.5 m en çok 32 o
C
Ayak Yıkama Havuzları 0.10 m ile 0.15 m arasında en çok 32 o
C
Küçük Havuzlar alanları en çok 96 m2 en çok 32 o
C
Sıcak Masaj Havuzları Müstakil ve kombine çeşitlerine
göre farklılık gösterir
en çok 37 o
C
Terapi Havuzları en çok 1.35 yaklaşık 35o
C
Hareket Havuzları en fazla 1.35m en çok 32 o
C
Soğuk Su Havuzları (Şok havuzları) 1.10 ile 1.35m arasında 15o
C yi aşmamalıdır
STANDARTLAR: TS 11899

197. ANMA YÜKÜ VE SİRKÜLASYON DEBİSİ
Bir havuzun anma yükü, tasarımda temel alınan havuzun bir çalışma saatinde havuzu kullanan kişi sayısıdır.
Havuzun su yüzeyi alanı, kullanıcı frekansı ve kişi başına düşen su yüzeyinden çıkar.
N = A ⋅ n / a
N: Anma yükü, 1 / h
A: Havuzun su alanı, m2
n: Kullanıcı frekansı, 1 / h
a: Kişi başına düşen su yüzeyi, m2
Q: Sirkülasyon debisi, m3
/h
k: Yüklenebilme faktörü 1 / m3
P: Oturma yeri sayısı; 1 oturma yeri 0.4 m3
lük havuz hacmine denk gelir.
L: Beher su atraksiyonu
STANDARTLAR: TS 11899

198. Havuz Tipi Su derinliği
(m)
Kişi başına düşen su
yüzeyi
a (m2)
Anma yükü N
(1/h)
Su hazırlık tesisi debisi
Q (m3/h)
Atlama havuzu 3.40 4.5 0.222 .A 0.222 A/k
Derin havuzlar >1.35 4.5 0.222 A 0.222 A/k
Derinliği değişen1)
havuzlar 0.30-1.80 2.7 0.37 A 0.37 A/k
Dalga havuzu2)
³0.60 £1.35m için 4.5
>1.35m için 2.7
0.37 A
0.222 .A
0.37 A/k
0.222 A/k
Sığ havuzlar 0.6 - 1.35 2.7 0.37 A 0.37 A/k
Su atraksiyonu olan havuzlar 0.6 - 1.35 2.7 0.37 A 0.37 A/k + 6 L
Kaydırak havuzları 1.0 - 1.35 - - Her kaydırak için (0.37 A /k)
+ 35, en az 60
Çocuk havuzları £ 0.5 2 0.5A A
Ayak yıkama havuzu 0.10 - 0.15 - - V
Küçük havuz £ 1.35 12.0 0.083 A 0.25 V
Masaj havuzları (Müstakil) £ 1.0 1 oturma yeri 3 P 10 V
Masaj havuzları (kombine
kullanım)
£ 1.0 - 10 k ⋅ V 10 V
Terapi havuzları £ 1.35 4 k ⋅ V V
Hareket havuzları £ 1.35 4 k ⋅ V V
Soğuk su (Şok) havuzları 1.10 - 1.5 - - V
ANMA YÜKÜ VE SİRKÜLASYON DEBİSİ
STANDARTLAR: TS 11899

199. D ER PARAMETRELERİĞD ER PARAMETRELERİĞ
Havuz çeşidi Max. su sıcaklığı
Derin, sığ, Atlama, Dalga,Atraksiyon,Kaydırak havuzları 26-28
Çocuk havuzları 26-32
Terapi havuzları 35
Masaj havuzları 32-36
Soğuk su (Şok) havuzları 15
HAVUZ SUYUNUN ISITILMASI
Eğim %1 %1.5 %3
Maksimum hız m/s 0.55 0.75 1.0
AKIŞ VE DAĞITIM SİSTEMİ
Taşma ana arterlerde eğime göre alınması gereken boru hızları
Dikkat edilmesi gereken noktalar:
*Beslemelerin dizaynı
*Boru içersinde su geçiş hızları
*Havuz kenar detay tesisi: kot farkı sınırı ve taşma sistemleri
STANDARTLAR: TS 11899

200. YÜZME HAVUZLARININ ŞLET LMESİ İ İYÜZME HAVUZLARININ ŞLET LMESİ İ İ
* TEMİZLİK
* SİSTEM PARÇALARI VE CİHAZLARIN KONTROLÜ
* FİLTRE TEMİZLİĞİ
* TEMİZ SU İLAVESİ
* KONTROL VE KORUMA
* OTOMASYON
* İŞLETMENİN KAPATILIP TEKRAR İŞLETMEYE AÇILMASI
* TESİSTE GÜVENLİK
* HAVUZ İŞLETMELERİNDE ÖZEL DURUMLAR
STANDARTLAR: TS 11899

201. YÖNETMELİKLER
İnsani Tüketim Amaçlı Sular Yönetmeliği
YÖNETMEL KLER:İ
 nsaniTüketim Amaçlı SularYönetmeli iİ ğ
 Yüzme Havuzları DenetimYönetmeli iğ
 Plaj ve Havuzlarda Alınacak ÖnlemlerYönetmeli iğ

202. YÖNETMELİKLER
İnsani Tüketim Amaçlı Sular Yönetmeliği
YÖNETMEL KLER:İ
 nsani Tüketim Amaçlı SularYönetmeli iİ ğ
T.C.
SAĞLIK BAKANLIĞI
Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü
Sayı : B.10.0.TSH.0.10.00.04/121.99 15.05.2008/15653
Konu: Yüzme havuzlarının denetimi hk.

203. YÖNETMELİKLER
İnsani Tüketim Amaçlı Sular Yönetmeliği
Amaç:
İnsani tüketim amaçlı suların teknik ve hijyenik şartlara uygunluğu ile suların
kalite standartlarının sağlanması, kaynak suları ve içme sularının istihsali,
ambalajlanması, etiketlenmesi, satışı, denetlenmesi ile ilgili usul ve esasları
düzenlemektir.
Kapsam:
Kaynak suları, içme suları ve içme-kullanma suları ile ilgili hükümleri kapsar.
Ancak, doğal mineralli sular, kaplıca ve içmece suları ile tıbbi amaçlı suları
kapsamaz.

204. YÖNETMELİKLER
İnsani Tüketim Amaçlı Sular Yönetmeliği
Yönetmelik Hükümleri:
a) Yetkili mercilerce suyun kalitesinin doğrudan ya da dolaylı olarak tüketici
sağlığını etkilemediğinin tespit edildiği durumlarda kullanılan sulara,
b) Günlük ortalama 10 m3 den az su sağlayan veya 50 den az kişi tarafından
kullanılabilecek müstakil su kaynağından temin edilen suya, bu suyun ticari ya
da kamusal faaliyet için temin edilmesi hali hariç, uygulanmaz. Bu maddenin
(b) bendinde belirtilen istisnai hallerde, suyun herhangi bir şekilde kirlenmesi
sonucunda veya suyun niteliği nedeniyle oluşabilecek olumsuz etkiler
hakkında tüketici nüfus haberdar edilerek insan sağlığının korunmasını
sağlayacak tavsiyelerde bulunulur ve gerekli önlemler alınır.

205. YÖNETMELİKLER
Yüzme Havuzlarının Denetimi Yönetmeliği
YÖNETMEL KLER:İ
 Yüzme Havuzlarının DenetimiYönetmeli iğ
T.C.
SAĞLIK BAKANLIĞI
Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü
Sayı : B.10.0.TSH.0.10.00.04/121.99 15.05.2008/15653
Konu: Yüzme havuzlarının denetimi hk.

206. YÖNETMELİKLER
Yüzme Havuzlarının Denetimi Yönetmeliği
EK 1: KİMYASAL ÖZELLİKLER

207. YÖNETMELİKLER
Yüzme Havuzlarının Denetimi Yönetmeliği
EK 2: FİZİKSEL ÖZELLİKLER

208. YÖNETMELİKLER
Yüzme Havuzlarının Denetimi Yönetmeliği
EK 3: MİKROBİYOLOJİK ÖZELLİKLER

209. YÖNETMELİKLER
Yüzme Havuzları Denetim Yönetmeliği
YÖNETMEL KLER:İ
 Plaj ve Havuzlarda Alınacak ÖnlemlerYönetmeli iğ
T. C
TURİZM BAKANLIĞI İŞLETMELER GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
Konu: Plaj ve havuzlarda alınacak önlemler
İLGİ: 17.08.1993 tarih ve 56.2512-10007-20471 sayılı Genelge.

210. YÖNETMELİKLER
Plaj ve Havuzlarda Alınacak Önlemler Yönetmeliği
1- Yüzme havuzu çevresi ve güneşlenme alanlarında kaymayı önleyici zemin kaplama
malzemesi kullanılacaktır.
2- Yüzme havuzu içerisinde ve çevresinde köşeler ovalleştirilecek ve emniyet
basamakları yapılacaktır.Havuzun en sığ yerinde ve derinliğinin değiştiği her kademede
derinlik belirtilecektir.
3- Yüzme havuzlarında küçük çocuklar için 0.35 m. derinliğinde ayrı bir oyun havuzu
gerçekleştirilecektir.
4- Yüzme havuzu ve suyunun devamlı temizliğini sağlayan mekanik ve kimyasal arıtma
tesisi yapılacak ve havuz suyunun boşaltma sisteminde gerekli güvenlik tedbirleri devamlı
olarak alınacaktır.Havuzun tahliyesi sırasında ve havuzda suyun normal seviye altında
bulunması veya hiç su olmaması durumunda,havuzun kullanılmaması için havuz etrafında
girişi önleyici tedbirler alınacak, gerekli hallerde kolay görülebilir, dikkat çekici renkli
şeritlerle havuza girişin engellenmesi sağlanacak ve en az üç dilde uyarıcı levhalar
konulacaktır.
5- Yüzme ve süs havuzlarının çevresi geceleri aydınlatılacak ve güvenlik altına
alınacaktır. Yüzme havuzunun aydınlatılmasında zayıf akımlı enerji kullanılacaktır.
6- Yüzme havuzları, süs havuzlan ve su parklarına ait tesisat ve donanımın periyodik
bakımları yetkili kişi ve firmalara veya tesiste görevli ehliyetli bir teknisyene yaptırılacak,
buna ilişkin belgeler işletmede hazır bulundurulacaktır

211. 7- Plaj ile tesis arasından yol geçmesi halinde alt-üst geçit yapılacak veya
uyarıcı levhalar konularak diğer tedbirler de alınacaktır.
8- Plaj ve yüzme havuzlarının kullanıldığı saatlerde düzeni ve can
güvenliğini sağlayan sürekli görevli bulundurulacaktır.
9- Plajlarda tahdit şamandıralan, cankurtaran simidi ile motoru ve
gözetleme kulesi bulundurulacak. tehlike anında uyarıcı bayrak çekilecektir.
10- Yüzme havuzu bulunan tesislerde anında müdahale yapılabilmesinin
temini amacıyla ilk yardım odası ve sertifikalı sağlık personeli
bulundurulacaktır.
11- Yüzme havuzlarına ve denize velilerinin refakatinde olmayan çocukların
girmesi engellenecek ve bu konuda en az üç dilde uyarıcı levhalar konulacaktır.
12- Isıtmalı kapalı yüzme havuzu ile termal havuzlarda su sıcaklığı uygun
yerlerde belirtilecektir.
13- Havuz, ve plajlar ile çevrelerinin düzenlenmesinde. Turizm Yatırım ve
işletmelerinin Nitelikleri Yönetmeliğinde yer alan tüm teknik özelliklere
uyulacaktır.
YÖNETMELİKLER
Plaj ve Havuzlarda Alınacak Önlemler Yönetmeliği

212. GÖSTERMİŞ OLDUĞUNUZ İLGİYE
TEŞEKKÜR EDERİZ.