TÜRK DİL KURUMU 
TÜRKİYE TÜRKÇESİ SÖZLÜKLERİ 
PROJESİ
TÜRK DİL KURUMU HAKKINDA BİLGİ 
Türk Dil Kurumu, Türk Dili Tetkik Cemiyeti adıyla 12 Temmuz 
1932'de Atatürk'ün talimatıyla kurulmuştur. Cemiyetin 
kurucuları, hepsi de milletvekili ve dönemin tanınmış 
edebiyatçıları olan Sâmih Rif'at, Ruşen Eşref, Celâl Sahir ve 
Yakup Kadri'dir. Kurumun ilk başkanı Sâmih Rif'at'tır. Türk Dili 
Tetkik Cemiyetinin amacı, "Türk dilinin öz güzelliğini ve 
zenginliğini meydana çıkarmak, onu yeryüzü dilleri arasında 
değerine yaraşır yüksekliğe eriştirmek" olarak tespit edilmiştir. 
Atatürk'ün sağlığında, 1932, 1934 ve 1936 yıllarında yapılan üç 
kurultayda hem Kurumun yönetim organları seçilmiş, hem dil 
politikası belirlenmiş, hem de bilimsel bildiriler sunulup 
tartışılmıştır. 26 Eylül-5 Ekim 1932 tarihleri arasında Dolmabahçe 
Sarayı'nda yapılan Birinci Türk Dili Kurultayı sonunda Kurumun 
"Lügat-Istılah, Gramer-Sentaks, Derleme, Lenguistik-Filoloji, 
Etimoloji, Yayın" adları ile altı kol hâlinde çalışmalarını 
sürdürmesi kabul edilmiştir. Sonraki kurultaylarda bu kollardan 
bazıları ayrılmış, bazıları tekrar birleştirilmiş; fakat ana çatı 
değiştirilmemiştir. 1934'te yapılan kurultayda Cemiyetin adı, 
Türk Dili Araştırma Kurumu; 1936'daki kurultayda ise Türk Dil 
Kurumu olmuştur.
TÜRKİYE TÜRKÇESİ SÖZLÜKLERİ PROJESİ 
Bu projenin hedefi, Türkiye Cumhuriyetinin 
kuruluşuna kadar yayımlanmış eski sözlüklerimizi gün 
ışığına çıkarmak, onları orijinal metin yayını olarak 
bilim dünyasına sunmaktır. Ancak burada hemen 
şunu da vurgulayalım. Amaç sadece metin yayımı 
değil, bunları kullanılabilir, daha doğrusu 
yararlanılabilir bir biçimde yayına hazırlamaktır. Bunu 
gerçekleştirirken sözlükleri iki temel bölümde 
düzenlemeyi uygun bulduk. İlki yeni Türk alfabesine 
göre madde başlarını düzenlemek, ikincisi ise 
sözlüğün orijinal madde başlarını dizin olarak 
düzenlemek ve karşılarına okunuşlarını vermek. 
Böylece sözlükte yer alan varlıklarını hem kolayca 
okumak hem de yerlerini bulmak imkânı sağlanmış 
olacaktır.
PROJENİN AMACI 
Türk dilinin tarihî seyri içinde değişim ve 
gelişimini tespit etmek amacıyla tarihî 
dönemler içinde yapılmış sözlüklerin 
yayıma hazırlanmasıyla kaynak 
mahiyetindeki bu sözlüklerin kullanılabilir 
hâle getirilerek araştırmacılara dil 
malzemesi olarak sunmak.
HEDEF KİTLESİ KİM? 
Türk Dil Kurumunun hedef kitlesi yeni 
nesillerdir.Yeni nesillere Türk dilinin 
sevgisini ve bilincini kökleştirecek, 
geliştirecek ve yaygın hale getirecek 
her türlü tedbirleri almaktır.
VERİLMEK İSTENEN MESAJ NEDİR? 
Türk dilinin ve Türkiye Türkçesinin zengin dil 
malzemesi olarak dil tarihimizde yerini almış 
bulunan bu tarihi sözlüklerimizi günümüz 
Türkçesine aktarmak ve onları kullanılabilir 
hâle getirmektir.
HEDEF KİTLEDE NASIL BİR ETKİ UYANDIRMIŞ? 
Hedef kitlede şimdiden olumlu sonuçlar 
oluşmuştur.Türkiye Türkçesinin Tarihsel 
Sözlüğü ile ilgili olarak taraması yapılan 
fişlerin alfabetik kaba tasnifi tamamlanmış 
ve sözlüğe alınacak fişlerin manzum, 
mensur ve imlâ farklılıkları dikkate alınarak 
gerekli ince tasnifler üzerindeki çalışmalar 
devam etmektedir. Bu çalışma 
tamamlandıktan sonra Türkiye Türkçesinin 
söz varlığını kapsayan en büyük sözlük 
ortaya konulmuş olacaktır.
SOSYAL MEDYA
SİZCE KAMPANYA BAŞARILI MI? 
Kesinlikle başarılıdır.Çünkü Türkiye 
Cumhuriyetinin kuruluşuna kadar 
yayımlanmış eski sözlüklerimizi gün ışığına 
çıkarmak, onları orijinal metin yayını 
olarak bilim dünyasına sunmayı 
amaçlamışlar ve bencede başarılı 
olmuşlardır.
Mihriban ÇAKIR 
1425.14045

Halkla i̇lişkiler ve tanıtım

  • 1.
    TÜRK DİL KURUMU TÜRKİYE TÜRKÇESİ SÖZLÜKLERİ PROJESİ
  • 2.
    TÜRK DİL KURUMUHAKKINDA BİLGİ Türk Dil Kurumu, Türk Dili Tetkik Cemiyeti adıyla 12 Temmuz 1932'de Atatürk'ün talimatıyla kurulmuştur. Cemiyetin kurucuları, hepsi de milletvekili ve dönemin tanınmış edebiyatçıları olan Sâmih Rif'at, Ruşen Eşref, Celâl Sahir ve Yakup Kadri'dir. Kurumun ilk başkanı Sâmih Rif'at'tır. Türk Dili Tetkik Cemiyetinin amacı, "Türk dilinin öz güzelliğini ve zenginliğini meydana çıkarmak, onu yeryüzü dilleri arasında değerine yaraşır yüksekliğe eriştirmek" olarak tespit edilmiştir. Atatürk'ün sağlığında, 1932, 1934 ve 1936 yıllarında yapılan üç kurultayda hem Kurumun yönetim organları seçilmiş, hem dil politikası belirlenmiş, hem de bilimsel bildiriler sunulup tartışılmıştır. 26 Eylül-5 Ekim 1932 tarihleri arasında Dolmabahçe Sarayı'nda yapılan Birinci Türk Dili Kurultayı sonunda Kurumun "Lügat-Istılah, Gramer-Sentaks, Derleme, Lenguistik-Filoloji, Etimoloji, Yayın" adları ile altı kol hâlinde çalışmalarını sürdürmesi kabul edilmiştir. Sonraki kurultaylarda bu kollardan bazıları ayrılmış, bazıları tekrar birleştirilmiş; fakat ana çatı değiştirilmemiştir. 1934'te yapılan kurultayda Cemiyetin adı, Türk Dili Araştırma Kurumu; 1936'daki kurultayda ise Türk Dil Kurumu olmuştur.
  • 3.
    TÜRKİYE TÜRKÇESİ SÖZLÜKLERİPROJESİ Bu projenin hedefi, Türkiye Cumhuriyetinin kuruluşuna kadar yayımlanmış eski sözlüklerimizi gün ışığına çıkarmak, onları orijinal metin yayını olarak bilim dünyasına sunmaktır. Ancak burada hemen şunu da vurgulayalım. Amaç sadece metin yayımı değil, bunları kullanılabilir, daha doğrusu yararlanılabilir bir biçimde yayına hazırlamaktır. Bunu gerçekleştirirken sözlükleri iki temel bölümde düzenlemeyi uygun bulduk. İlki yeni Türk alfabesine göre madde başlarını düzenlemek, ikincisi ise sözlüğün orijinal madde başlarını dizin olarak düzenlemek ve karşılarına okunuşlarını vermek. Böylece sözlükte yer alan varlıklarını hem kolayca okumak hem de yerlerini bulmak imkânı sağlanmış olacaktır.
  • 4.
    PROJENİN AMACI Türkdilinin tarihî seyri içinde değişim ve gelişimini tespit etmek amacıyla tarihî dönemler içinde yapılmış sözlüklerin yayıma hazırlanmasıyla kaynak mahiyetindeki bu sözlüklerin kullanılabilir hâle getirilerek araştırmacılara dil malzemesi olarak sunmak.
  • 5.
    HEDEF KİTLESİ KİM? Türk Dil Kurumunun hedef kitlesi yeni nesillerdir.Yeni nesillere Türk dilinin sevgisini ve bilincini kökleştirecek, geliştirecek ve yaygın hale getirecek her türlü tedbirleri almaktır.
  • 6.
    VERİLMEK İSTENEN MESAJNEDİR? Türk dilinin ve Türkiye Türkçesinin zengin dil malzemesi olarak dil tarihimizde yerini almış bulunan bu tarihi sözlüklerimizi günümüz Türkçesine aktarmak ve onları kullanılabilir hâle getirmektir.
  • 7.
    HEDEF KİTLEDE NASILBİR ETKİ UYANDIRMIŞ? Hedef kitlede şimdiden olumlu sonuçlar oluşmuştur.Türkiye Türkçesinin Tarihsel Sözlüğü ile ilgili olarak taraması yapılan fişlerin alfabetik kaba tasnifi tamamlanmış ve sözlüğe alınacak fişlerin manzum, mensur ve imlâ farklılıkları dikkate alınarak gerekli ince tasnifler üzerindeki çalışmalar devam etmektedir. Bu çalışma tamamlandıktan sonra Türkiye Türkçesinin söz varlığını kapsayan en büyük sözlük ortaya konulmuş olacaktır.
  • 8.
  • 11.
    SİZCE KAMPANYA BAŞARILIMI? Kesinlikle başarılıdır.Çünkü Türkiye Cumhuriyetinin kuruluşuna kadar yayımlanmış eski sözlüklerimizi gün ışığına çıkarmak, onları orijinal metin yayını olarak bilim dünyasına sunmayı amaçlamışlar ve bencede başarılı olmuşlardır.
  • 12.