CHƯƠNG 2
NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ NHÀ NƯỚC
VÀ NHÀ NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ
NGHĨA VIỆT NAM
NỘI DUNG CHÍNH
II. NHÀ NƯỚC CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ
NGHĨA VIỆT NAM
1. Bản chất, các đặc điểm cơ bản của Nhà
nước CHXHCN Việt Nam
2. Hình thức nhà nước CHXHCN Việt Nam
3. Bộ máy nhà nước Cộng hòa xã hội chủ
nghĩa Việt Nam
4. Các chức năng cơ bản của nhà nước
CHXHCN Việt Nam
5. Khái niệm, các đặc điểm cơ bản của nhà
nước pháp quyền XHCN Việt Nam
6. Nhiệm vụ, Giải pháp chủ yếu về xây
dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ
nghĩa Việt Nam
I. NHỮNG KHÁI NIỆM CƠ BẢN
VỀ NHÀ NƯỚC
1. Nguồn gốc, khái niệm, các
đặc trưng cơ bản và bản chất
nhà nước
2. Chức năng nhà nước
3. Kiểu nhà nước và hình thức
nhà nước
4. Bộ máy nhà nước
Nhà nước là một tổ chức quyền lực đặc biệt của xã hội,
bao gồm một lớp người được tách ra từ xã hội để
chuyên thực thi quyền lực, nhằm tổ chức và quản lý xã
hội, phục vụ lợi ích chung của toàn xã hội cũng như lợi
ích của lực lượng cầm quyền trong xã hội.
TLU | 2024
KHÁI NIỆM NHÀ NƯỚC
1
TLU | 2024
2
1. NGUỒN GỐC, KHÁI NIỆM, CÁC ĐẶC TRƯNG
CƠ BẢN VÀ BẢN CHẤT NHÀ NƯỚC
Xuất phát từ những quan niệm khác nhau về nhà
nước, dẫn đến các cách giải thích khác nhau về nguồn
gốc nhà nước:
-Thuyết thần học: thượng đế sinh ra
-Thuyết gia trưởng
-Thuyết khế ước xã hội
-Thuyết bạo lực
-Chủ nghĩa Mác - Lênin
TLU | 2024
3
QUAN ĐIỂM
của chủ nghĩa Mác - Lênin
Nhà nước là một phạm trù lịch sử, chỉ xuất hiện
khi xã hội loài người phát triển đến một trình độ
nhất định và khi những điều kiện khách quan của
sự tồn tại nhà nước không còn nữa thì nhà nước
sẽ tự tiêu vong.
Thuy
loi
University
|
2024
NHÀ
NƯỚC
Tiền đề kinh
tế
CHẾ ĐỘ TƯ HỮU TÀI
SẢN
Tiền đề xã hội
MÂU THUẪN GAY GẮT
ĐẾN MỨC KHÔNG THỂ
ĐIỀU HOÀ
NGUYÊN NHÂN XUẤT HIỆN NHÀ NƯỚC
Nhà nước là sản phẩm
và biểu hiện của
những mâu thuẫn giai
cấp không thể điều
hòa được. Bất cứ đâu,
hễ lúc nào và chừng
nào mà, về mặt khách
quan, những mâu
thuẫn giai cấp không
thể điều hòa được, thì
nhà nước xuất hiện.”
1
2
3
Nhà nước xuất hiện do nhu cầu bảo vệ lợi ích, quyền và địa vị
của GC thống trị hoặc lực lượng cầm quyền.
Nhà nước là sản phẩm của xã hội có giai cấp, tức là xã hội có
sự phân chia GC và mâu thuẫn, đấu tranh giai cấp.
Nhà nước là hình thức tổ chức của xã hội có giai cấp.
Thuyloi
University
|
2024 5
BAO GỒM TÍNH GIAI CẤP VÀ TÍNH XÃ HỘI
Lý do nhà nước có tính giai cấp:
1.1.1 TÍNH GIAI CẤP
1.1 BẢN CHẤT CỦA NHÀ NƯỚC
Quyền lực kinh tế
Quyền lực về chính trị
GCTT nắm trong tay quyền sở hữu về TLSX của xã hội nên của cải
của xã hội làm ra họ có quyền phân phối, định đoạt, bắt các giai cấp
khác lệ thuộc vào giai cấp mình về kinh tế.
Nhờ có nhà nước, GCTT về kinh tế trở thành GCTT về chính trị. Ý chí
của giai cấp thống trị được hợp pháp hoá thành ý chí nhà nước,
buộc giai cấp khác phải tuân theo.
6
SỰ THỐNG TRỊ GIAI CẤP XÉT VỀ NỘI DUNG,
THỂ HIỆN Ở BA MẶT:
QUYỀN LỰC VỀ TƯ TƯỞNG
7
Được tạo ra từ quyền lực về kinh
tế và quyền lực chính trị. Bất kỳ
một nhà nước nào cũng tạo cho
mình một hệ thống tư tưởng
phục vụ giai cấp cầm quyền.
BẢN CHẤT CỦA NHÀ NƯỚC
1
2
3
•NN xuất hiện do nhu cầu điều hành và QLXH, giữ gìn trật tự,
bảo vệ lợi ích chung của toàn xã hội.
•NN nước là sản phẩm có điều kiện của xã hội loài người, là
một tổ chức trong xã hội, ra đời và tồn tại, phát triển trong
lòng xã hội loài người ở những giai đoạn lịch sử nhất định.
•NN là hình thức tổ chức của xã hội, nhằm đảm bảo sự tồn tại
và phát triển của xã hội.
Thuyloi
University
|
2024 8
Lý do nhà nước có tính xã hội:
1.1.2 TÍNH XÃ HỘI CỦA NHÀ NƯỚC
Thuyloi
University
|
2024 9
1.2 CÁC ĐẶC TRƯNG CỦA NHÀ NƯỚC
Nhà nước là tổ chức quyền lực đặc biệt của xã hội
Để quản lý XH nhà nước phải có quyền lực.
Quyền lực của nhà nước là khả năng và sức mạnh của nhà nước
có thể bắt các tổ chức và cá nhân trong xã hội phải phục tùng ý
chí.
QLNN tồn tại trong mối quan hệ giữa NN với các cá nhân, tổ
chức trong xã hội, QLNN bao trùm lên toàn xã hội…
QLNN tồn tại trong mối quan hệ giữa nhà nước với các thành
viên cũng như các cơ quan của nó.
Thuyloi
University
|
2024 10
CÁC ĐẶC TRƯNG CỦA NHÀ NƯỚC
Nhà nước quản lý dân cư theo lãnh
thổ
Không phụ thuộc vào huyết thống, nghề
nghiệp, dân tộc, giới tính…
Thực thi quyền lực công trên toàn bộ lãnh thổ
quốc gia.
Nhà nước phân chia lãnh thổ thành các đơn vị
hànhchính – lãnhthổ và quản lý dân cư theo
từng đơn vị đó.
Nhà nước là tổ chức có cơ sở xã hội và phạm vi
tác động rộng lớn nhất trong quốc gia.
Thuyloi
University
|
2024 11
CÁC ĐẶC TRƯNG CỦA NHÀ NƯỚC
Nhà nước nắm giữ và thực thi chủ quyền quốc gia
Chủ quyền quốc gia thể hiện ở quyền tối cao của quốc gia trong
phạm vi lãnh thổ của mình.
Nhà nước tự quyết định về chính sách đối nội và đối ngoại,
không phụ thuộc vào lực lượng bên ngoài.
Thuyloi
University
|
2024 12
CÁC ĐẶC TRƯNG CỦA NHÀ NƯỚC
Nhà nước ban hành pháp luật và dùng pháp
luật làm công cụ quản lý xã hội
Nhà nước là tổ chức duy nhất có
quyền ban hành pháp luật.
Nhà nước đảm bảo cho pháp luật
được thực hiện.
Pháp luật được triển khai và thực
hiện một cách rộng rãi trong toàn
xã hội và là công cụ quản lý hiệu
quả nhất của nhà nước.
Thuyloi
University
|
2024 13
CÁC ĐẶC TRƯNG CỦA NHÀ NƯỚC
Nhà nước quy định các loại thuế và thực hiện thu
thuế dưới hình thức bắt buộc.
Đáp ứng nhu cầu nuôi dưỡng bộ
máy quản lý.
Tạo kinh phí cho hoạt động của bộ
máy nhà nước.
Đảm bảo thực hiện vai trò xã hội
của nhà nước.
TLU | 2024
14
2. CHỨC NĂNG CỦA NHÀ NƯỚC
Khái niệm:
Chức năng của nhà nước là những phương diện,
những mặt hoạt động chủ yếu của nhà nước nhằm
thực hiện nhiệm vụ cơ bản của nhà nước.
Chức năng đối nội
•Giữ vững an ninh chính trị, đảm bảo an
toàn xã hội;
•Bảo vệ trật tự pháp luật, quyền và lợi ích
hợp pháp của giai cấp cầm quyền; công dân.
•Tổ chức và quản lý nền kinh tế, văn hoá,
giáo dục, KHCN…
Chức năng đối ngoại
Những mặt hoạt động chủ yếu thể hiện
vai trò của nhà nước trong quan hệ với
các nhà nước, vùng lãnh thổ và các dân
tộc trên thế giới.
CĂN CỨ
VÀO PHẠM
VI LÃNH
THỔ của
sự tác
động:
2.1 Phân loại
chức năng
Hình thức
- Xây dựng và ban hành pháp luật (lập
pháp)
- Tổ chức thực hiện pháp luật (hành
pháp)
- Bảo vệ pháp luật (tư pháp)
Phương pháp
- Thuyết phục
- Cưỡng chế
2.2
PHƯƠNG
THỨC
THỰC
HIỆN
chức năng
3.1
KIỂU
NHÀ
NƯỚC
Khái niệm kiểu nhà nước: là tổng thể những dấu hiệu
cơ bản đặc thù của nhà nước, thể hiện bản chất và
những điều kiện tồn tại, phát triển của nhà nước trong
một hình thái kinh tế - xã hội nhất định.
01 •Hình thức
chính thể
02
•Hình thức cấu
trúc nhà nước
3.2
Hình thức
nhà nước
Khái niệm:
Hình thức nhà nước là cách thức
tổ chức và phương thức thực
hiện quyền lực nhà nước.
Hình thức nhà nước gồm 3 yếu
tố :
03
•Chế độ chính
trị
* Hình thức chính
thể
Khái niệm: là cách thức tổ chức và trình tự
thành lập các cơ quan cao nhất của quyền
lực nhà nước, xác lập mối quan hệ giữa cơ
quan đó với cơ quan cấp cao khác và với
nhân dân.
Có 2 dạng: chính thể quân chủ và chính thể
cộng hoà
Có 2 loại:
+ Quân chủ tuyệt đối
+ Quân chủ hạn chế (quân chủ
đại diện đẳng cấp, quân chủ
nhị nguyên, quân chủ đại nghị)
•Chính thể quân chủ: Quyền
lực nhà nước tập trung toàn
bộ hay một phần trong tay
người đứng đầu nhà nước và
được chuyển giao theo
nguyên tắc thừa kế.
Có 2 dạng chính:
+ Cộng hoà quý tộc: nhà nước
La Mã cổ đại.
+ Cộng hoà dân chủ.
•Chính thể cộng hòa: •Quyền
lực tối cao của nhà nước
được trao cho một hoặc một
số cơ quan theo phương
thức chủ yếu là bầu cử.
*Hình thức cấu
trúc
Hình thức cấu trúc:
là cách thức tổ chức
quyền lực nhà nước
theo các đơn vị
hành chính – lãnh
thổ và xác lập mối
quan hệ giữa các
cấp chính quyền với
Có 2 dạng:
• Nhà nước đơn nhất
VD: Nhà nước CHXHCN Việt
Nam
• Nhà nước liên bang
VD: Liên bang Mỹ
Nhà nước đơn nhất
•Là nhà nước có chủ quyền
chung, có duy nhất một cơ
quan quyền lực và quản lý
thống nhất từ trung ương
đến địa phương.
•Có một hệ thống pháp luật
thống nhất trong phạm vi cả
nước.
Nhà nước liên bang
•Là nhà nước có hai hay nhiều nước thành viên hợp lại với
nhau, có hai hệ thống cơ quan quyền lực và cơ quan quản
lý. Có hai hệ thống pháp luật.
01 02 03 04
Chế độ chính
trị
•Là tổng thể các phương pháp, mà nhà nước sử dụng để
thực hiện quyền lực nhà nước
•Có 2 dạng:
+ Chế độ dân chủ: có mức độ biểu hiện khác nhau dân chủ
thực chất, giả hiệu, hạn chế, mở rộng, trực tiếp, gián tiếp.
+ Chế độ phản dân chủ: độc tài, phát xít, phân biệt chủng
tộc, chế độ diệt chủng.
Khái niệm:
Là hệ thống các cơ quan nhà nước từ trung ương tới địa
phương, được tổ chức và hoạt động theo quy định của
pháp luật để thực hiện các chức năng nhiệm vụ của nhà
nước.
BỘ MÁY NHÀ NƯỚC
•BMNN là hệ
thống cơ
quan nhà
nước, bao
gồm nhiều cơ
quan nhà
nước từ trung
ương tới địa
phương;
01 02 03 04
•BMNN được
tổ chức và
hoạt động
theo quy
định của
pháp luật và
trên cơ sở
những
nguyên tắc
•BMNN
được thiết
lập để
thực hiện
chức năng
và nhiệm
vụ của nhà
nước;
•Cơ quan
nhà nước
là bộ phận
cấu thành
của bộ máy
nhà nước.
Đặc điểm của bộ máy nhà nước
BỘ MÁY NHÀ NƯỚC CHỦ NÔ
•Ban đầu bộ máy NN chủ nô còn
đơn giản (quân sự - hành chính),
đứng đầu là vua. Sự phân chia
chức năng chưa rõ ràng.
•Giai đoạn sau, bộ máy NN chủ nô
hoàn thiện hơn nhưng cơ bản là
nhằm bảo vệ địa vị của giai cấp
thống trị.
BỘ MÁY NHÀ NƯỚC
PHONG KIẾN
•Phát triển qua hai giai đoạn: nhà
nước quân chủ phân quyền cát cứ
và nhà nước quân chủ trung ương
tập quyền.
•Đứng đầu bộ máy NN là vua.
•Mang tính quan liêu, độc tài,
chuyên chế, phân hàng theo chế
độ đẳng cấp, đặc quyền đặc lợi.
BỘ MÁY NHÀ NƯỚC TƯ SẢN
•Bộ máy NN tư sản đạt tới mức hoàn
thiện khá cao.
•Bộ máy NN tư sản được cấu thành
khá giống nhau và dựa trên nguyên
tắc phân quyền.
•Quyền lực nhà nước được phân
quyền: lập pháp, hành pháp, tư pháp
(độc lập và ước chế lẫn nhau).
BỘ MÁY NHÀ NƯỚC XHCN
Quyền lực nhà
nước tập trung
thống nhất trong
tay nhân dân, do
nhân dân và vì
nhân dân thông
qua các cơ quan
đại diện cho ý chí
và nguyện vọng
của nhân dân, do
nhân dân bầu ra
2.2 NHÀ NƯỚC CỘNG HOÀ
XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT
NAM
2.1 Bản chất, các đặc điểm cơ bản của Nhà nước
CHXHCN Việt Nam
Bản chất Nhà nước CHXHCN Việt Nam, theo Hiến pháp năm
2013, quy định: “Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
là nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của Nhân dân, do
Nhân dân, vì Nhân dân” (Khoản 1, Điều 2).
Bản chất của Nhà nước CHXHCNVN được thể hiện ở tính giai cấp
công nhân và tính xã hội sâu sắc.
05 đặc điểmcơ bảncủa Nhà nước
Cộnghòa xãhộichủnghĩaViệtNam
• Thứ nhất, nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nhà
nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, của dân do dân và vì dân.
• Thứ hai, Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nhà
nước dân chủ, nhà nước đảm bảo và không ngừng phát huy
quyền làm chủ về mọi mặt của nhân dân.
• Thứ ba, Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nhà
nước thống nhất của các dân tộc cùng sinh sống trên lãnh thổ
Việt Nam.
• Thứ tư, Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nhà
nước một Đảng lãnh đạo, đó là Đảng Cộng sản.
• Thứ năm, Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nhà
Hình thức chính thể:
Nhà nước CHXHCNVN là cộng hòa dân chủ vì ở Việt
Nam quyền lực cao nhất của nhà nước thuộc về Quốc
hội - cơ quan đại diện cao nhất của nhân dân được
thành lập bằng con đường bầu cử.
2.2 Hình thức Nhà nước Cộng hòa
XHCN Việt Nam
Hình thức cấu trúc:
- Nhà nước CHXHCN Việt Nam là nhà nước đơn nhất vì trong phạm vi lãnh
thổ Việt Nam chỉ có một nhà nước duy nhất, nắm giữ và thực hiện chủ
quyền quốc gia.
- Cả nước có một hệ thống chính quyền và pháp luật
- Chính quyền gồm hai cấp: trung ương và địa phương; mối quan hệ là cấp
trên và cấp dưới.
Chế độ chính trị:
-Nhà nước CHXHCN Việt Nam là chế độ dân chủ vì nhân dân
có quyền tham gia vào việc tổ chức, hoạt động của các cơ
quan nhà nước.
-Cơ quan cao nhất của quyền lực nhà nước là Quốc hội được
hình thành bằng con đường bầu cử, cử tri cả nước bầu ra.
-Nhân dân được hưởng quyền tự do chính trị.
3. BỘ MÁY NHÀ NƯỚC CHXHCN VIỆT
NAM
Khái niệm: Bộ máy nhà nước là hệ thống các cơ quan nhà
nước từ trung ương đến địa phương, được tổ chức và hoạt
động theo quy định của pháp luật để thực hiện các chức
năng, nhiệm vụ của nhà nước.
3.1 Khái niệm, đặc điểm, phân loại các bộ phận cấu
thành cơ bản trong bộ máy nhà nước CHXHCNVN
3.2 Vị trí, vai trò, chức năng cơ bản của các hệ thống
cơ quan trong bộ máy nhà nước CHXHCNVN
*Hệ thống cơ quan trong bộ máy Nhà nước Cộng hoà XHCN
Việt Nam
•Là cơ quan đại diện, đại biểu của
nhân dân, cơ quan dân cử
•Quốc hội
• Chủ tịch
nước
CÁC CƠ QUAN QUYỀN LỰC
NHÀ NƯỚC
•Hội đồng
nhân dân
HỘI ĐỒNG NHÂN DÂN
CHỦ TỊCH NƯỚC
CƠ QUAN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC
•Cơ quan
chấp
hành, cơ
quan hành
chính nhà
nước
•Chính phủ •Ủy ban nhân
dân các cấp
•Chính phủ là cơ quan hành chính cao nhất, thực hiện
quyền hành pháp và là cơ quan chấp hành của Quốc hội.
•Chính phủ do Quốc hội thành lập, có nhiệm vụ tổ chức
thực hiện Hiến pháp, Luật, Nghị quyết của Quốc hội và
Pháp lệnh, Nghị quyết của UBTV Quốc hội.
•Chính phủ có quyền nhân danh nhà nước đàm phán, ký
kết điều ước quốc tế và quản lý, điều hành mọi mặt đời
sống xã hội.
•Bao gồm Tòa án nhân dân tối
cao và các tòa án khác do luật
định.
Cơ quan xét xử
•Bao gồm Viện kiểm sát nhân
dân tối cao và các Viện kiểm sát
khác.
Các cơ quan kiểm sát
•Quyền lực nhà nước là thống nhất, có sự phân công và phối hợp, kiểm soát giữa các cơ quan nhà nước trong viêc thực hiện các quyền lập
pháp, hành pháp và tư pháp.
•Đảm bảo sự lãnh đạo của Đảng CSVN.
•Đảm bảo sự tham gia của nhân dân lao động vào quản lý nhà nước
•Nguyên tắc tập trung dân chủ
•Nguyên tắc nhà nước được tổ chức và hoạt động theo Hiến pháp và pháp luật, quản lý xã hội bằng Hiến pháp và pháp luật.
Nguyên tắc tổ chức và hoạt động
• Quyền lực nhà nước là thống nhất, có sự phân công và phối hợp,
kiểm soát giữa các cơ quan nhà nước trong viêc thực hiện các
quyền lập pháp, hành pháp và tư pháp.
• Đảm bảo sự lãnh đạo của Đảng CSVN.
• Đảm bảo sự tham gia của nhân dân lao động vào quản lý nhà
nước
• Nguyên tắc tập trung dân chủ
• Nguyên tắc nhà nước được tổ chức và hoạt động theo Hiến pháp
và pháp luật, quản lý xã hội bằng Hiến pháp và pháp luật.
•Bảo vệ chế độ XHCN, giữ vững an ninh
chính trị, trật tự an toàn xã hội, trấn áp sự
phản kháng của giai cấp bóc lột đã bị lật đổ
và âm mưu phản cách mạng khác.
•Tổ chức và quản lý nền kinh tế
•Xây dựng và phát triển: văn hóa, giáo dục,
y tế, nguồn nhân lực, khoa học công nghệ.
Bảo vệ môi trường, phòng chống thiên tai.
Giải quyết hài hòa vấn đề tôn giáo và dân
tộc.
•Bảo vệ trật tự pháp luật, quyền và lợi ích
4.Chức năng nhà nước CHXHCN Việt Nam
Chức năng đối
nội
•Bảo vệ vững chắc nhà nước XHCN,
ngăn ngừa mọi nguy cơ xâm lăng từ
bên ngoài.
•Thiết lập, củng cố và phát triển các
mối quan hệ và hợp tác với tất cả các
nước có chế độ chính trị - xã hội khác
nhau…
•Thiết lập và tăng cường các nỗ lực
chung trong cuộc đấu tranh vì một
trật tự thế giới mới, vì sự bình đẳng,
4.Chức năng nhà nước CHXHCN Việt Nam
Chức năng đối
ngoại
1. Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam là Nhà nước của
Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân và do Đảng Cộng sản Việt Nam
lãnh đạo
1.2. Quyền con người, quyền công dân được công nhận, tôn trọng, bảo
đảm, bảo vệ theo Hiến pháp và pháp luật
1.3. Nhà nước được tổ chức và hoạt động theo Hiến pháp và pháp luật,
quản lý xã hội bằng Hiến pháp và pháp luật
1.4. Quyền lực nhà nước là thống nhất, có sự phân công rành mạch,
phối hợp chặt chẽ và kiểm soát hiệu quả giữa các cơ quan nhà nước
trong thực hiện các quyền lập pháp, hành pháp, tư pháp
1.5. Hệ thống pháp luật dân chủ, công bằng, nhân đạo, đầy đủ, đồng
bộ, thống nhất, kịp thời, khả thi, công khai, minh bạch, ổn định, dễ tiếp
cận, được thực hiện nghiêm minh và nhất quán
1.6. Độc lập của Tòa án theo thẩm quyền xét xử; Thẩm phán, Hội thẩm
xét xử độc lập và chỉ tuân theo pháp luật
1.7. Tôn trọng và bảo đảm thực hiện các điều ước quốc tế mà Việt Nam
là thành viên, bảo đảm cao nhất lợi ích quốc gia - dân tộc trên cơ sở các
nguyên tắc cơ bản của Hiến chương Liên hợp quốc và luật pháp quốc
tế
6. Nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu về xây dựng nhà
nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt nam
Nghị quyết số 27-NQ/TW đặt 5 mục tiêu tổng quát về xây dựng
nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt nam là:
1. Hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam
của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân, do Ðảng Cộng sản
Việt Nam lãnh đạo;
2. Có hệ thống pháp luật hoàn thiện, được thực hiện nghiêm
minh, nhất quán; thượng tôn Hiến pháp và pháp luật, tôn
trọng, bảo đảm, bảo vệ hiệu quả quyền con người, quyền công
dân;
6. Nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu về xây dựng nhà
nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt nam
3. Quyền lực nhà nước là thống nhất, được phân công rành
mạch, phối hợp chặt chẽ, kiểm soát hiệu quả;
4. Nền hành chính, tư pháp chuyên nghiệp, pháp quyền, hiện
đại; bộ máy nhà nước tinh gọn, trong sạch, hoạt động hiệu lực,
hiệu quả; đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức có đủ phẩm
chất, năng lực, thực sự chuyên nghiệp, liêm chính;
5. Quản trị quốc gia hiện đại, hiệu quả; đáp ứng yêu cầu phát
triển đất nước nhanh, bền vững, trở thành nước phát triển, có
thu nhập cao theo định hướng xã hội chủ nghĩa vào năm 2045.
Để thực hiện được mục tiêu trên, Nghị
quyết số 27-NQ/TW xác định 10 nhiệm
vụ:
1. Đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến, giáo dục, nâng cao nhận thức
về Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
2. Bảo đảm quyền làm chủ của Nhân dân, thượng tôn Hiến pháp và
pháp luật, tôn trọng, bảo đảm và bảo vệ quyền con người, quyền
công dân.
3. Tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật và cơ chế tổ chức thực
hiện pháp luật nghiêm minh, hiệu quả, bảo đảm yêu cầu phát triển
đất nước nhanh và bền vững.
4. Tiếp tục đổi mới tổ chức và nâng cao chất lượng hoạt động của
Quốc hội.
6. Tiếp tục đổi mới tổ chức và hoạt động của Chính phủ, chính quyền
địa phương; xây dựng nền hành chính nhà nước phục vụ Nhân dân,
chuyên nghiệp, pháp quyền, hiện đại, hiệu lực, hiệu quả.
7. Xây dựng nền tư pháp chuyên nghiệp, hiện đại, công bằng,
nghiêm minh, liêm chính, phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân.
8. Hoàn thiện cơ chế kiểm soát quyền lực nhà nước; đẩy mạnh
phòng, chống tham nhũng, tiêu cực.
9. Tăng cường, chủ động hội nhập quốc tế đáp ứng yêu cầu xây
dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam,
xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới.
10. Tăng cường sự lãnh đạo của Ðảng, phát huy vai trò của Mặt trận
Tổ quốc Việt Nam và nhân dân trong xây dựng, hoàn thiện Nhà nước
pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
Nhằm hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa
Việt Nam hiện nay cần tập trung vào những nội dung sau:
1. Hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam và cơ chế thực
hiện pháp luật hiệu quả, bảo đảm nguyên tắc “thượng tôn”
Hiến pháp và pháp luật.
2. Tổ chức thực hiện quyền lực nhà nước khoa học, an toàn,
hiệu lực, hiệu quả; hoàn thiện cơ chế kiểm soát quyền lực
nhà nước theo hướng thực chất, đạt hiệu quả cao.
3. Hoàn thiện tổ chức, hoạt động của các thiết chế nhà nước
theo hướng tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; phân
công chức năng, nhiệm vụ và phân cấp, phân quyền rõ ràng
giữa các cấp quản lý.
4. Đổi mới, nâng cao năng lực lãnh đạo, cầm quyền của
Đảng, trong đó cụ thể hóa cơ chế “Đảng lãnh đạo, Nhà nước
quản lý, Nhân dân làm chủ”.
5. Đẩy mạnh phát triển nguồn nhân lực pháp luật, nhất là
nhân lực chất lượng cao, có bản lĩnh chính trị, đạo đức nghề
nghiệp, quan tâm xây dựng đội ngũ chuyên gia đầu ngành
về pháp luật, đáp ứng kịp thời yêu cầu phát triển kinh tế thị
trường định hướng xã hội chủ nghĩa, xây dựng Nhà nước
pháp quyền xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế.
6. Nâng cao chất lượng công tác phổ biến, giáo dục pháp
luật và về Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam
với các đặc trưng cơ bản.

Chương 2 zoom.pptx hjbfrretryuhghfrtthvb

  • 1.
    CHƯƠNG 2 NHỮNG VẤNĐỀ CƠ BẢN VỀ NHÀ NƯỚC VÀ NHÀ NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
  • 2.
    NỘI DUNG CHÍNH II.NHÀ NƯỚC CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM 1. Bản chất, các đặc điểm cơ bản của Nhà nước CHXHCN Việt Nam 2. Hình thức nhà nước CHXHCN Việt Nam 3. Bộ máy nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam 4. Các chức năng cơ bản của nhà nước CHXHCN Việt Nam 5. Khái niệm, các đặc điểm cơ bản của nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam 6. Nhiệm vụ, Giải pháp chủ yếu về xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam I. NHỮNG KHÁI NIỆM CƠ BẢN VỀ NHÀ NƯỚC 1. Nguồn gốc, khái niệm, các đặc trưng cơ bản và bản chất nhà nước 2. Chức năng nhà nước 3. Kiểu nhà nước và hình thức nhà nước 4. Bộ máy nhà nước
  • 3.
    Nhà nước làmột tổ chức quyền lực đặc biệt của xã hội, bao gồm một lớp người được tách ra từ xã hội để chuyên thực thi quyền lực, nhằm tổ chức và quản lý xã hội, phục vụ lợi ích chung của toàn xã hội cũng như lợi ích của lực lượng cầm quyền trong xã hội. TLU | 2024 KHÁI NIỆM NHÀ NƯỚC 1
  • 4.
    TLU | 2024 2 1.NGUỒN GỐC, KHÁI NIỆM, CÁC ĐẶC TRƯNG CƠ BẢN VÀ BẢN CHẤT NHÀ NƯỚC Xuất phát từ những quan niệm khác nhau về nhà nước, dẫn đến các cách giải thích khác nhau về nguồn gốc nhà nước: -Thuyết thần học: thượng đế sinh ra -Thuyết gia trưởng -Thuyết khế ước xã hội -Thuyết bạo lực -Chủ nghĩa Mác - Lênin
  • 5.
    TLU | 2024 3 QUANĐIỂM của chủ nghĩa Mác - Lênin Nhà nước là một phạm trù lịch sử, chỉ xuất hiện khi xã hội loài người phát triển đến một trình độ nhất định và khi những điều kiện khách quan của sự tồn tại nhà nước không còn nữa thì nhà nước sẽ tự tiêu vong.
  • 6.
    Thuy loi University | 2024 NHÀ NƯỚC Tiền đề kinh tế CHẾĐỘ TƯ HỮU TÀI SẢN Tiền đề xã hội MÂU THUẪN GAY GẮT ĐẾN MỨC KHÔNG THỂ ĐIỀU HOÀ NGUYÊN NHÂN XUẤT HIỆN NHÀ NƯỚC Nhà nước là sản phẩm và biểu hiện của những mâu thuẫn giai cấp không thể điều hòa được. Bất cứ đâu, hễ lúc nào và chừng nào mà, về mặt khách quan, những mâu thuẫn giai cấp không thể điều hòa được, thì nhà nước xuất hiện.”
  • 7.
    1 2 3 Nhà nước xuấthiện do nhu cầu bảo vệ lợi ích, quyền và địa vị của GC thống trị hoặc lực lượng cầm quyền. Nhà nước là sản phẩm của xã hội có giai cấp, tức là xã hội có sự phân chia GC và mâu thuẫn, đấu tranh giai cấp. Nhà nước là hình thức tổ chức của xã hội có giai cấp. Thuyloi University | 2024 5 BAO GỒM TÍNH GIAI CẤP VÀ TÍNH XÃ HỘI Lý do nhà nước có tính giai cấp: 1.1.1 TÍNH GIAI CẤP 1.1 BẢN CHẤT CỦA NHÀ NƯỚC
  • 8.
    Quyền lực kinhtế Quyền lực về chính trị GCTT nắm trong tay quyền sở hữu về TLSX của xã hội nên của cải của xã hội làm ra họ có quyền phân phối, định đoạt, bắt các giai cấp khác lệ thuộc vào giai cấp mình về kinh tế. Nhờ có nhà nước, GCTT về kinh tế trở thành GCTT về chính trị. Ý chí của giai cấp thống trị được hợp pháp hoá thành ý chí nhà nước, buộc giai cấp khác phải tuân theo. 6 SỰ THỐNG TRỊ GIAI CẤP XÉT VỀ NỘI DUNG, THỂ HIỆN Ở BA MẶT:
  • 9.
    QUYỀN LỰC VỀTƯ TƯỞNG 7 Được tạo ra từ quyền lực về kinh tế và quyền lực chính trị. Bất kỳ một nhà nước nào cũng tạo cho mình một hệ thống tư tưởng phục vụ giai cấp cầm quyền.
  • 10.
    BẢN CHẤT CỦANHÀ NƯỚC 1 2 3 •NN xuất hiện do nhu cầu điều hành và QLXH, giữ gìn trật tự, bảo vệ lợi ích chung của toàn xã hội. •NN nước là sản phẩm có điều kiện của xã hội loài người, là một tổ chức trong xã hội, ra đời và tồn tại, phát triển trong lòng xã hội loài người ở những giai đoạn lịch sử nhất định. •NN là hình thức tổ chức của xã hội, nhằm đảm bảo sự tồn tại và phát triển của xã hội. Thuyloi University | 2024 8 Lý do nhà nước có tính xã hội: 1.1.2 TÍNH XÃ HỘI CỦA NHÀ NƯỚC
  • 11.
    Thuyloi University | 2024 9 1.2 CÁCĐẶC TRƯNG CỦA NHÀ NƯỚC Nhà nước là tổ chức quyền lực đặc biệt của xã hội Để quản lý XH nhà nước phải có quyền lực. Quyền lực của nhà nước là khả năng và sức mạnh của nhà nước có thể bắt các tổ chức và cá nhân trong xã hội phải phục tùng ý chí. QLNN tồn tại trong mối quan hệ giữa NN với các cá nhân, tổ chức trong xã hội, QLNN bao trùm lên toàn xã hội… QLNN tồn tại trong mối quan hệ giữa nhà nước với các thành viên cũng như các cơ quan của nó.
  • 12.
    Thuyloi University | 2024 10 CÁC ĐẶCTRƯNG CỦA NHÀ NƯỚC Nhà nước quản lý dân cư theo lãnh thổ Không phụ thuộc vào huyết thống, nghề nghiệp, dân tộc, giới tính… Thực thi quyền lực công trên toàn bộ lãnh thổ quốc gia. Nhà nước phân chia lãnh thổ thành các đơn vị hànhchính – lãnhthổ và quản lý dân cư theo từng đơn vị đó. Nhà nước là tổ chức có cơ sở xã hội và phạm vi tác động rộng lớn nhất trong quốc gia.
  • 13.
    Thuyloi University | 2024 11 CÁC ĐẶCTRƯNG CỦA NHÀ NƯỚC Nhà nước nắm giữ và thực thi chủ quyền quốc gia Chủ quyền quốc gia thể hiện ở quyền tối cao của quốc gia trong phạm vi lãnh thổ của mình. Nhà nước tự quyết định về chính sách đối nội và đối ngoại, không phụ thuộc vào lực lượng bên ngoài.
  • 14.
    Thuyloi University | 2024 12 CÁC ĐẶCTRƯNG CỦA NHÀ NƯỚC Nhà nước ban hành pháp luật và dùng pháp luật làm công cụ quản lý xã hội Nhà nước là tổ chức duy nhất có quyền ban hành pháp luật. Nhà nước đảm bảo cho pháp luật được thực hiện. Pháp luật được triển khai và thực hiện một cách rộng rãi trong toàn xã hội và là công cụ quản lý hiệu quả nhất của nhà nước.
  • 15.
    Thuyloi University | 2024 13 CÁC ĐẶCTRƯNG CỦA NHÀ NƯỚC Nhà nước quy định các loại thuế và thực hiện thu thuế dưới hình thức bắt buộc. Đáp ứng nhu cầu nuôi dưỡng bộ máy quản lý. Tạo kinh phí cho hoạt động của bộ máy nhà nước. Đảm bảo thực hiện vai trò xã hội của nhà nước.
  • 16.
    TLU | 2024 14 2.CHỨC NĂNG CỦA NHÀ NƯỚC Khái niệm: Chức năng của nhà nước là những phương diện, những mặt hoạt động chủ yếu của nhà nước nhằm thực hiện nhiệm vụ cơ bản của nhà nước.
  • 17.
    Chức năng đốinội •Giữ vững an ninh chính trị, đảm bảo an toàn xã hội; •Bảo vệ trật tự pháp luật, quyền và lợi ích hợp pháp của giai cấp cầm quyền; công dân. •Tổ chức và quản lý nền kinh tế, văn hoá, giáo dục, KHCN… Chức năng đối ngoại Những mặt hoạt động chủ yếu thể hiện vai trò của nhà nước trong quan hệ với các nhà nước, vùng lãnh thổ và các dân tộc trên thế giới. CĂN CỨ VÀO PHẠM VI LÃNH THỔ của sự tác động: 2.1 Phân loại chức năng
  • 18.
    Hình thức - Xâydựng và ban hành pháp luật (lập pháp) - Tổ chức thực hiện pháp luật (hành pháp) - Bảo vệ pháp luật (tư pháp) Phương pháp - Thuyết phục - Cưỡng chế 2.2 PHƯƠNG THỨC THỰC HIỆN chức năng
  • 19.
    3.1 KIỂU NHÀ NƯỚC Khái niệm kiểunhà nước: là tổng thể những dấu hiệu cơ bản đặc thù của nhà nước, thể hiện bản chất và những điều kiện tồn tại, phát triển của nhà nước trong một hình thái kinh tế - xã hội nhất định.
  • 20.
    01 •Hình thức chínhthể 02 •Hình thức cấu trúc nhà nước 3.2 Hình thức nhà nước Khái niệm: Hình thức nhà nước là cách thức tổ chức và phương thức thực hiện quyền lực nhà nước. Hình thức nhà nước gồm 3 yếu tố : 03 •Chế độ chính trị
  • 21.
    * Hình thứcchính thể Khái niệm: là cách thức tổ chức và trình tự thành lập các cơ quan cao nhất của quyền lực nhà nước, xác lập mối quan hệ giữa cơ quan đó với cơ quan cấp cao khác và với nhân dân. Có 2 dạng: chính thể quân chủ và chính thể cộng hoà
  • 22.
    Có 2 loại: +Quân chủ tuyệt đối + Quân chủ hạn chế (quân chủ đại diện đẳng cấp, quân chủ nhị nguyên, quân chủ đại nghị) •Chính thể quân chủ: Quyền lực nhà nước tập trung toàn bộ hay một phần trong tay người đứng đầu nhà nước và được chuyển giao theo nguyên tắc thừa kế.
  • 23.
    Có 2 dạngchính: + Cộng hoà quý tộc: nhà nước La Mã cổ đại. + Cộng hoà dân chủ. •Chính thể cộng hòa: •Quyền lực tối cao của nhà nước được trao cho một hoặc một số cơ quan theo phương thức chủ yếu là bầu cử.
  • 24.
    *Hình thức cấu trúc Hìnhthức cấu trúc: là cách thức tổ chức quyền lực nhà nước theo các đơn vị hành chính – lãnh thổ và xác lập mối quan hệ giữa các cấp chính quyền với Có 2 dạng: • Nhà nước đơn nhất VD: Nhà nước CHXHCN Việt Nam • Nhà nước liên bang VD: Liên bang Mỹ
  • 25.
    Nhà nước đơnnhất •Là nhà nước có chủ quyền chung, có duy nhất một cơ quan quyền lực và quản lý thống nhất từ trung ương đến địa phương. •Có một hệ thống pháp luật thống nhất trong phạm vi cả nước.
  • 26.
    Nhà nước liênbang •Là nhà nước có hai hay nhiều nước thành viên hợp lại với nhau, có hai hệ thống cơ quan quyền lực và cơ quan quản lý. Có hai hệ thống pháp luật.
  • 27.
    01 02 0304 Chế độ chính trị •Là tổng thể các phương pháp, mà nhà nước sử dụng để thực hiện quyền lực nhà nước •Có 2 dạng: + Chế độ dân chủ: có mức độ biểu hiện khác nhau dân chủ thực chất, giả hiệu, hạn chế, mở rộng, trực tiếp, gián tiếp. + Chế độ phản dân chủ: độc tài, phát xít, phân biệt chủng tộc, chế độ diệt chủng.
  • 28.
    Khái niệm: Là hệthống các cơ quan nhà nước từ trung ương tới địa phương, được tổ chức và hoạt động theo quy định của pháp luật để thực hiện các chức năng nhiệm vụ của nhà nước. BỘ MÁY NHÀ NƯỚC
  • 29.
    •BMNN là hệ thốngcơ quan nhà nước, bao gồm nhiều cơ quan nhà nước từ trung ương tới địa phương; 01 02 03 04 •BMNN được tổ chức và hoạt động theo quy định của pháp luật và trên cơ sở những nguyên tắc •BMNN được thiết lập để thực hiện chức năng và nhiệm vụ của nhà nước; •Cơ quan nhà nước là bộ phận cấu thành của bộ máy nhà nước. Đặc điểm của bộ máy nhà nước
  • 30.
    BỘ MÁY NHÀNƯỚC CHỦ NÔ •Ban đầu bộ máy NN chủ nô còn đơn giản (quân sự - hành chính), đứng đầu là vua. Sự phân chia chức năng chưa rõ ràng. •Giai đoạn sau, bộ máy NN chủ nô hoàn thiện hơn nhưng cơ bản là nhằm bảo vệ địa vị của giai cấp thống trị.
  • 31.
    BỘ MÁY NHÀNƯỚC PHONG KIẾN •Phát triển qua hai giai đoạn: nhà nước quân chủ phân quyền cát cứ và nhà nước quân chủ trung ương tập quyền. •Đứng đầu bộ máy NN là vua. •Mang tính quan liêu, độc tài, chuyên chế, phân hàng theo chế độ đẳng cấp, đặc quyền đặc lợi.
  • 32.
    BỘ MÁY NHÀNƯỚC TƯ SẢN •Bộ máy NN tư sản đạt tới mức hoàn thiện khá cao. •Bộ máy NN tư sản được cấu thành khá giống nhau và dựa trên nguyên tắc phân quyền. •Quyền lực nhà nước được phân quyền: lập pháp, hành pháp, tư pháp (độc lập và ước chế lẫn nhau).
  • 33.
    BỘ MÁY NHÀNƯỚC XHCN Quyền lực nhà nước tập trung thống nhất trong tay nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân thông qua các cơ quan đại diện cho ý chí và nguyện vọng của nhân dân, do nhân dân bầu ra
  • 34.
    2.2 NHÀ NƯỚCCỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
  • 35.
    2.1 Bản chất,các đặc điểm cơ bản của Nhà nước CHXHCN Việt Nam Bản chất Nhà nước CHXHCN Việt Nam, theo Hiến pháp năm 2013, quy định: “Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân” (Khoản 1, Điều 2). Bản chất của Nhà nước CHXHCNVN được thể hiện ở tính giai cấp công nhân và tính xã hội sâu sắc.
  • 36.
    05 đặc điểmcơbảncủa Nhà nước Cộnghòa xãhộichủnghĩaViệtNam • Thứ nhất, nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, của dân do dân và vì dân. • Thứ hai, Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nhà nước dân chủ, nhà nước đảm bảo và không ngừng phát huy quyền làm chủ về mọi mặt của nhân dân. • Thứ ba, Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nhà nước thống nhất của các dân tộc cùng sinh sống trên lãnh thổ Việt Nam. • Thứ tư, Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nhà nước một Đảng lãnh đạo, đó là Đảng Cộng sản. • Thứ năm, Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nhà
  • 37.
    Hình thức chínhthể: Nhà nước CHXHCNVN là cộng hòa dân chủ vì ở Việt Nam quyền lực cao nhất của nhà nước thuộc về Quốc hội - cơ quan đại diện cao nhất của nhân dân được thành lập bằng con đường bầu cử. 2.2 Hình thức Nhà nước Cộng hòa XHCN Việt Nam
  • 38.
    Hình thức cấutrúc: - Nhà nước CHXHCN Việt Nam là nhà nước đơn nhất vì trong phạm vi lãnh thổ Việt Nam chỉ có một nhà nước duy nhất, nắm giữ và thực hiện chủ quyền quốc gia. - Cả nước có một hệ thống chính quyền và pháp luật - Chính quyền gồm hai cấp: trung ương và địa phương; mối quan hệ là cấp trên và cấp dưới.
  • 39.
    Chế độ chínhtrị: -Nhà nước CHXHCN Việt Nam là chế độ dân chủ vì nhân dân có quyền tham gia vào việc tổ chức, hoạt động của các cơ quan nhà nước. -Cơ quan cao nhất của quyền lực nhà nước là Quốc hội được hình thành bằng con đường bầu cử, cử tri cả nước bầu ra. -Nhân dân được hưởng quyền tự do chính trị.
  • 40.
    3. BỘ MÁYNHÀ NƯỚC CHXHCN VIỆT NAM Khái niệm: Bộ máy nhà nước là hệ thống các cơ quan nhà nước từ trung ương đến địa phương, được tổ chức và hoạt động theo quy định của pháp luật để thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của nhà nước. 3.1 Khái niệm, đặc điểm, phân loại các bộ phận cấu thành cơ bản trong bộ máy nhà nước CHXHCNVN
  • 42.
    3.2 Vị trí,vai trò, chức năng cơ bản của các hệ thống cơ quan trong bộ máy nhà nước CHXHCNVN *Hệ thống cơ quan trong bộ máy Nhà nước Cộng hoà XHCN Việt Nam
  • 43.
    •Là cơ quanđại diện, đại biểu của nhân dân, cơ quan dân cử •Quốc hội • Chủ tịch nước CÁC CƠ QUAN QUYỀN LỰC NHÀ NƯỚC •Hội đồng nhân dân
  • 45.
  • 46.
  • 47.
    CƠ QUAN QUẢNLÝ NHÀ NƯỚC •Cơ quan chấp hành, cơ quan hành chính nhà nước •Chính phủ •Ủy ban nhân dân các cấp
  • 49.
    •Chính phủ làcơ quan hành chính cao nhất, thực hiện quyền hành pháp và là cơ quan chấp hành của Quốc hội. •Chính phủ do Quốc hội thành lập, có nhiệm vụ tổ chức thực hiện Hiến pháp, Luật, Nghị quyết của Quốc hội và Pháp lệnh, Nghị quyết của UBTV Quốc hội. •Chính phủ có quyền nhân danh nhà nước đàm phán, ký kết điều ước quốc tế và quản lý, điều hành mọi mặt đời sống xã hội.
  • 50.
    •Bao gồm Tòaán nhân dân tối cao và các tòa án khác do luật định. Cơ quan xét xử
  • 52.
    •Bao gồm Việnkiểm sát nhân dân tối cao và các Viện kiểm sát khác. Các cơ quan kiểm sát
  • 53.
    •Quyền lực nhànước là thống nhất, có sự phân công và phối hợp, kiểm soát giữa các cơ quan nhà nước trong viêc thực hiện các quyền lập pháp, hành pháp và tư pháp. •Đảm bảo sự lãnh đạo của Đảng CSVN. •Đảm bảo sự tham gia của nhân dân lao động vào quản lý nhà nước •Nguyên tắc tập trung dân chủ •Nguyên tắc nhà nước được tổ chức và hoạt động theo Hiến pháp và pháp luật, quản lý xã hội bằng Hiến pháp và pháp luật. Nguyên tắc tổ chức và hoạt động • Quyền lực nhà nước là thống nhất, có sự phân công và phối hợp, kiểm soát giữa các cơ quan nhà nước trong viêc thực hiện các quyền lập pháp, hành pháp và tư pháp. • Đảm bảo sự lãnh đạo của Đảng CSVN. • Đảm bảo sự tham gia của nhân dân lao động vào quản lý nhà nước • Nguyên tắc tập trung dân chủ • Nguyên tắc nhà nước được tổ chức và hoạt động theo Hiến pháp và pháp luật, quản lý xã hội bằng Hiến pháp và pháp luật.
  • 54.
    •Bảo vệ chếđộ XHCN, giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, trấn áp sự phản kháng của giai cấp bóc lột đã bị lật đổ và âm mưu phản cách mạng khác. •Tổ chức và quản lý nền kinh tế •Xây dựng và phát triển: văn hóa, giáo dục, y tế, nguồn nhân lực, khoa học công nghệ. Bảo vệ môi trường, phòng chống thiên tai. Giải quyết hài hòa vấn đề tôn giáo và dân tộc. •Bảo vệ trật tự pháp luật, quyền và lợi ích 4.Chức năng nhà nước CHXHCN Việt Nam Chức năng đối nội
  • 55.
    •Bảo vệ vữngchắc nhà nước XHCN, ngăn ngừa mọi nguy cơ xâm lăng từ bên ngoài. •Thiết lập, củng cố và phát triển các mối quan hệ và hợp tác với tất cả các nước có chế độ chính trị - xã hội khác nhau… •Thiết lập và tăng cường các nỗ lực chung trong cuộc đấu tranh vì một trật tự thế giới mới, vì sự bình đẳng, 4.Chức năng nhà nước CHXHCN Việt Nam Chức năng đối ngoại
  • 56.
    1. Nhà nướcpháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam là Nhà nước của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân và do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo 1.2. Quyền con người, quyền công dân được công nhận, tôn trọng, bảo đảm, bảo vệ theo Hiến pháp và pháp luật 1.3. Nhà nước được tổ chức và hoạt động theo Hiến pháp và pháp luật, quản lý xã hội bằng Hiến pháp và pháp luật 1.4. Quyền lực nhà nước là thống nhất, có sự phân công rành mạch, phối hợp chặt chẽ và kiểm soát hiệu quả giữa các cơ quan nhà nước trong thực hiện các quyền lập pháp, hành pháp, tư pháp
  • 57.
    1.5. Hệ thốngpháp luật dân chủ, công bằng, nhân đạo, đầy đủ, đồng bộ, thống nhất, kịp thời, khả thi, công khai, minh bạch, ổn định, dễ tiếp cận, được thực hiện nghiêm minh và nhất quán 1.6. Độc lập của Tòa án theo thẩm quyền xét xử; Thẩm phán, Hội thẩm xét xử độc lập và chỉ tuân theo pháp luật 1.7. Tôn trọng và bảo đảm thực hiện các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên, bảo đảm cao nhất lợi ích quốc gia - dân tộc trên cơ sở các nguyên tắc cơ bản của Hiến chương Liên hợp quốc và luật pháp quốc tế
  • 58.
    6. Nhiệm vụ,giải pháp chủ yếu về xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt nam Nghị quyết số 27-NQ/TW đặt 5 mục tiêu tổng quát về xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt nam là: 1. Hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân, do Ðảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo; 2. Có hệ thống pháp luật hoàn thiện, được thực hiện nghiêm minh, nhất quán; thượng tôn Hiến pháp và pháp luật, tôn trọng, bảo đảm, bảo vệ hiệu quả quyền con người, quyền công dân;
  • 59.
    6. Nhiệm vụ,giải pháp chủ yếu về xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt nam 3. Quyền lực nhà nước là thống nhất, được phân công rành mạch, phối hợp chặt chẽ, kiểm soát hiệu quả; 4. Nền hành chính, tư pháp chuyên nghiệp, pháp quyền, hiện đại; bộ máy nhà nước tinh gọn, trong sạch, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức có đủ phẩm chất, năng lực, thực sự chuyên nghiệp, liêm chính; 5. Quản trị quốc gia hiện đại, hiệu quả; đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước nhanh, bền vững, trở thành nước phát triển, có thu nhập cao theo định hướng xã hội chủ nghĩa vào năm 2045.
  • 60.
    Để thực hiệnđược mục tiêu trên, Nghị quyết số 27-NQ/TW xác định 10 nhiệm vụ: 1. Đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến, giáo dục, nâng cao nhận thức về Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam. 2. Bảo đảm quyền làm chủ của Nhân dân, thượng tôn Hiến pháp và pháp luật, tôn trọng, bảo đảm và bảo vệ quyền con người, quyền công dân. 3. Tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật và cơ chế tổ chức thực hiện pháp luật nghiêm minh, hiệu quả, bảo đảm yêu cầu phát triển đất nước nhanh và bền vững. 4. Tiếp tục đổi mới tổ chức và nâng cao chất lượng hoạt động của Quốc hội.
  • 61.
    6. Tiếp tụcđổi mới tổ chức và hoạt động của Chính phủ, chính quyền địa phương; xây dựng nền hành chính nhà nước phục vụ Nhân dân, chuyên nghiệp, pháp quyền, hiện đại, hiệu lực, hiệu quả. 7. Xây dựng nền tư pháp chuyên nghiệp, hiện đại, công bằng, nghiêm minh, liêm chính, phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân. 8. Hoàn thiện cơ chế kiểm soát quyền lực nhà nước; đẩy mạnh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực. 9. Tăng cường, chủ động hội nhập quốc tế đáp ứng yêu cầu xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới. 10. Tăng cường sự lãnh đạo của Ðảng, phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và nhân dân trong xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
  • 62.
    Nhằm hoàn thiệnNhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam hiện nay cần tập trung vào những nội dung sau: 1. Hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam và cơ chế thực hiện pháp luật hiệu quả, bảo đảm nguyên tắc “thượng tôn” Hiến pháp và pháp luật. 2. Tổ chức thực hiện quyền lực nhà nước khoa học, an toàn, hiệu lực, hiệu quả; hoàn thiện cơ chế kiểm soát quyền lực nhà nước theo hướng thực chất, đạt hiệu quả cao. 3. Hoàn thiện tổ chức, hoạt động của các thiết chế nhà nước theo hướng tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; phân công chức năng, nhiệm vụ và phân cấp, phân quyền rõ ràng giữa các cấp quản lý.
  • 63.
    4. Đổi mới,nâng cao năng lực lãnh đạo, cầm quyền của Đảng, trong đó cụ thể hóa cơ chế “Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý, Nhân dân làm chủ”. 5. Đẩy mạnh phát triển nguồn nhân lực pháp luật, nhất là nhân lực chất lượng cao, có bản lĩnh chính trị, đạo đức nghề nghiệp, quan tâm xây dựng đội ngũ chuyên gia đầu ngành về pháp luật, đáp ứng kịp thời yêu cầu phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế. 6. Nâng cao chất lượng công tác phổ biến, giáo dục pháp luật và về Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam với các đặc trưng cơ bản.