Downloaded 207 times
More Related Content
Aralin 9
- 2. Kolonyalismo ay tumutukoysa pagtatamo ng mga lupain upang matugunan ang layuning pangkomersyal at panrelihiyon ng isang bansa. At pagtatatag ng mga kompanyang pangkalakalan, at kilalanin sila bilang isang makapangyarihang bansa. Imperyalismo ay tumutukoy sa patakaran ng isang makapangyarihang bansa na palawakin ang kanilang kapangyarihan sa pamamagitan ng pagsakop o pagkontrol sa pangkabuhayan at pampolitikang kaayusan ng isa o iba’t ibang bansa.
- 3. Ang Dahilan ngKolonyalismo sa Kanlurang Asya. Sa mga bansang Kanluranin ang mga Portuges an unang dumating sa India noong 1548 Kinailangang humanap ng mga Kristiyanong mangangalakal. Mahigpit na pagbabantay ng Imperyong Muslim Ottoman ng Turkey sa Kanlurang Asya na kanilang sakop. Kinailangan din lakbayin ang kabuuang paligid ng Africa hangang sa marating ang India. Sa kasamaang palad, ang kilusang ito ay nauwi sa labanang kolonyal. Bunga ng natuklasang kapakinabangan sa mga lupaing Asyano nagsimula ang pagkakaroon ng maraming kolonya.
- 4. Imperyong Briton Angkinilalang pinakamalaking imperyo naitatag sa kasaysayan ng daigdig. Ang mga Briton ay nagtalaga rin ng kompanya na siyang namahala sa pagtatatag ng mga himpilang pangkalakalan sa Asya. Nagtatag ng British East Indian Company. Ang interes ng mga Kanluranin sa India ay nagsimula noong taong 1600. Nakipagkalakalan sa Madras, Bombay, at Calcutta. Noong panahong iyon, nakapagtayo ay Pranses ng sariling kompanya sa Timog India.
- 5. British East IndianCompany Ang Dalawang Kategorya ng rehiyon ay pinamamahalaan ng mga Briton: Provices tumutukoy sa mga teritoryong ganap na sakop ng mga Briton. Princely States (Nawabs) tumutukoy sa mga estadong pinamamahalaan ng mga maharajah. Kinailan ng mga Briton ng hukbong poprotekta sa kanilang interes. Sinanay ng mga Kanluranin ang mga hukbong Bengali (Sepoy). Ang mga Sepoy ay mga sundalong Indian sa sinananay ng mga Kanluranin sa pakikipaglaban.
- 6. Labanan sa Plassey (1725– 1774) Kilalang pinakamagaling na mananakop ng daigdig. Baron Robert Clive Naganap noon Hunyo 23, 1757 Dahil sa hindi pagkakasundo ng mga Pranses at Briton sa Plassey. Ang kaganapang ito ay sinailalim ng pamumuno ni Robert Clive. Nagsimula ng paglipat ng pamamahak ng India sa kamay ng mga Briton.
- 7. Ang Pag-aalsang Sepoy (SepoyMutiny) Ang mga Sepoy ay mga sundalong Indian na sinanay ng mga Kanluranin sa pakikipaglaban. Noong 1857 naganap ang Sepoy Mutiny. Lumaganap ang isang balita sa kampo ng mga Sepoy na ang katutso ng kanilang ripple ay sinelyuhan ng taba ng baka at baboy. Ikinagalitan umano ito ng mga Sepoy ng Hindu, na itinuturing segrado ang mga baka. At ang mga Sepoy na Muslim, ha hindi naman kumakain ng baboy. Nagsimula nang atakihin ni Mangal Pandey, isang Sepoy, ang isang sundalong Briton. Sinimulan ang isang rebelyon sa Delhi Fort sa pamumuno ni Bahadur Shah II, isang emperador sa Mughal.
- 8. Tuwirang Pamamahala ngBritain sa India Nagpatupad ng batas na Act for the better Government of India noong Agosto 1858. — Sa ilalim ng batas ito, nagwakas ang kapangyarihan ng British East Indian Company at British Raj. Pinamamahalaan ng isang viceroy na nagpapatupad ng mga alituntunin sa Britain. “Divide at Rule” ang paraang ginamit ng mga Briton sa pamamahala sa India. — Ang mga maharajah ay binigyan nila ng pabuya, pinangkauan ng kalayaan, at pinanatili ang kasunduang pagkakaibigan sa dating gobernador- heneral na Briton. Binigyan ng mga Briton ng pantay na pagtrato ang mga Hindu at Muslim — ngunit hindi naman sila gumawa ng kaparaanan upang mapigilan ang pagkahumi ng bawat pangkat sa isa’t isa.
- 9. Epekto ng PamamahalangBriton Sa Kabuhayan ng mga India. — Ang Rebolusyong Industriyal at tumutukoy sa transportasyon mula sa agrikultural patungong industriyal ng ibang bansa. Nagsimula ito sa Britain at madaling lumaganap sa buong daigdig. — Ang pagpipigil sa mga industriyang Indian at pagpapalaganap ng mga pinagkakakitaang produkto (cash crops) na higit na kailangan ng mga Briton ay nakapigil sa pag-unlad ng India. Bunsod nito, maraming Indian ang nawalan ng hanap buhay. — Sinimulan ni Cornwallis, ang gobernador-heneral, ang pirmihang pananahanan o permanent settlement at pagbubuwis sa mga lupaing sakahan sa Bengal at Bihar noong 1793. — Sa sistemang ito, ang mga nagmaymay-ari ng lupain o Zamindar ay kinakailangang magdeposito ng itinakdang buwis. Puwersahang pinagtanim ng Zamindar ang mga magsasaka na kinailangan namang mangutang ng kanilang puhunan sa mga money-lender upang matustusan ng kanilang pagtatanim. Ang bagay na ito ay higit na nagpahirap sa mga magsasakang Indian.
- 10. Sa Teknolohiya —Sinimulan ng mga Briton ang paglilinang ng mga modernong teknolohiya tulad ng pagpapagawa ng daang-bakal, mga telegrapo at iba pang impastruktura. — Nabuwag ng mga pagnabagong ito ang tradisyonal at mabagal na pag-usad ng kultura at ekonomiya ng India. Sa Lipunan, Kultura, at Paniniwala — Dala ng mga Briton ang mga ideyang kalayaan, pagkakapantay-pantay, kasarinlan, at karapatang tao. Sa mga kaisipang ito ay ikinalugod ng ilang pangkat na humiling ng pagbabago sa lipunan. — Bunga nito, ang sumusunod na kautusang legal ay pinasimulan ng mga Ingles: Pagsisimula ng sistemang edukasyon ng Britain. Pagbabawal ng pang-aalipin at female infanticide. Pagpapaalis ng tradisyong suttee at thuggi. Thuggi – Sinasakripisyo ang buhay ng tao sa diyosang si Kali Suttee – pagsama sa patay na asawa habang ito ay sinusunog. Pinasa ang Sarda Act Pinagbabawal ang pag-aasawa ng edad 14 pababa.
- 11. Imperyalismo sa KanlurangAsya Imperyong Ottoman Naging bantog mula Hulyo 27, 1299 hanggang Oktubre 29, 1923. Ang pamayanang Islamic ay karaniwang tumutukoy sa Pan-Islamism o Commonwealth of the Believers. Ang Constantinople ang kilalang kabisera nito. Panahon ng Unang Digmaang Pandaigdig. Naging kaanib ng Germany sa digmaan noong Nobyembre.
- 12. Mga Paraan ngKolonyakismo at Imperyalismo sa Kanlurang Asya Ang McMahon-Husayan Correspondence Ito ay pinaglilihaman sa pagitan nina Sherifng Mecca, Husayn ibn Ali, at Sir Henry McMahon, ang British High Commissioner sa Ehipto noong Hulyo 14, 1915 hanggang Enero 30, 1916. Ipinamahagi ng bagong tatag na League of Nations ang Imperyong Ottoman batay sa Sykes-Picot Agreement bilang mandato. Ang 1916 Sykes-Picot Agreement Ang lihim na kasunduan ng Britain at France sa pahintulot ng Imperyong Russia. Ito ay pinagkasunduan nina Francois Georges-Picot at Sir Mark Sykes, ngunit hindi naman nito nilagdaan.
- 13. Mga Kasunduang Itinakdang Sykes-Picot Agreements Perpetual Maritime Truce ng Britain sa mga bansang Bahrain, United Arab Emirates, Muscat, at Oman noong 1853 Kasunduan ng 1892 – Pagkakaloob ng mga bansang Bahrain, United Arab Emirates, Muscat, at Oman sa Britain. Kasunduang 1899 at 1916 – Pagkakaloob ng mga bansang Kuwait at Qatar sa Britain. Sinakop ng Britain ang Aden noon 1839 – Itinatag bilang base militar.
- 14. Epekto ng Kolonyalismosa Kanlurang Asya Ang pagkakahati-hati ng kolonyal ng teritoryo ng mga Muslim ay nabalot ng tensiyon at suliranin. Ang buffer state ay tumutukoynsa isang bansang nagsisilbing hadlang sa pagkakaroon ng tensiyon sa pagitan ng dalawang bansa. Ang Imperyong Ottoman ay isinagawa upang mapayapa ang France, Italy, at Greece. Si Amir Abdullah ay miyembro ng isang pamilya naging kaanib ng Britain noong Unang Digmaang Pandaigdig na nakipaglaban sa mga Ottoman.
- 15. Ang Balfour Declaration Ang labanan sa pagitan ng mga Jews at Arab ay nagsimula na noon pang sinaunang panahon. Ang pag-angkin ng mga Jews sa lupaing Palestine ay nagsimula ma 3,000 taon na ang nakaraan. Para naman sa mga Palestine, ang lupaing ay pag-aari na nila mula pa noong 135 BCE. Ayon sa mga Arab, ang lupain ay pag-aari nila mula pang ika-7 na siglo. Naniniwala ang mga Jews na kailangan nilang magkaroon ng sariling bansa sa Palestine. Noong Nobyembre 17, 1917, si Arthur James Balfour ay gumawa ng liham para kay Lord Rothschild.
- 16. Inihanda ni: 1. NerissaWella C. Cajara 2. Jude Brian N. Apa 3. Azriel S. Arellano Grade 7 – CHARITY