 Ο Μέγας Κωνσταντίνος έκτισε τον πρώτο ναό και
τον ονόμασε ως ναό της Αγίας του Θεού Σοφίας το
325 μ.Χ. Ο ναός έπεσε σε μία πυρκαγιά και
ξανακτίστηκε το 414 μ.Χ. από τον Θεοδόσιο τον
Μέγα. Ο δεύτερος ναός καταστράφηκε στην στάση
του νίκα το 532 μ.Χ. στην εποχή του Ιουστινιανού
και ιδρύθηκε ξανά στην ίδια θέση από τους
αρχιτέκτονες Αντέμιο και Ισίδωρο μεταξύ των
ετών 532-537 μ.Χ.
 Για την ολοκλήρωση του κολοσσιαίου έργου δούλεψαν
αδιάκοπα επί έξι χρόνια 10.000 τεχνίτες, ενώ ξοδεύτηκαν
320.000 λίρες (περίπου 120.000.000 ευρώ). Από κάθε
σημείο όπου υπήρχε Ελληνισμός, έγινε προσφορά: Τα
πράσινα μάρμαρα από τη Μάνη και την Κάρυστο, τα
τριανταφυλλιά από τη Φρυγία και τα κόκκινα από την
Αίγυπτο. Από τον υπόλοιπο κόσμο προσφέρθηκαν τα
πολύτιμα πετράδια, ο χρυσός, το ασήμι και το
ελεφαντόδοντο, για τη διακόσμηση του εσωτερικού.
 Τα εγκαίνια έγιναν στις 27 Δεκεμβρίου του 537 από τον
Ιουστινιανό, ο οποίος βλέποντας την υπεροχή της Αγίας
Σοφίας έναντι του ξακουστού ναού του Σολομώντα,
αναφωνεί: «Δόξα των Θεώ το καταξιωσάντι με τελέσαι
τοιούτον έργον. Νενίκηκά σε Σολομών».
 Το παλάτι κατασκευάστηκε στα τέλη του 13ου ή στις αρχές του
14ου αιώνα ως μέρος του συγκροτήματος του ανακτόρου των
Βλαχερνών, στο σημείο όπου τα Θεοδοσιανά Τείχη ενώνονται με
τους μεταγενέστερους τοίχους του προαστίου των Βλαχερνών.
Παρόλο που το ανάκτορο δίνει την εντύπωση να πήρε το όνομά
του από τον αυτοκράτορα του 10ου αιώνα, Κωνσταντίνο Ζ'
Πορφυρογέννητο χτίστηκε πολύ μετά τη βασιλεία του και στην
πραγματικότητα ονομάστηκε προς τιμήν του Κωνσταντίνου
Παλαιολόγου, γιου του αυτοκράτορα Μιχαήλ Η' Παλαιολόγου.
 Το παλάτι υπέστη εκτεταμένες ζημιές κατά τη
διάρκεια της Οθωμανικής πολιορκίας της
Κωνσταντινούπολης το 1453, λόγω της
εγγύτητάς του προς τα εξωτερικά τείχη. Στη
συνέχεια χρησιμοποιήθηκε για διάφορους
σκοπούς. Κατά το 16ο και 17ο αιώνα
στεγάζεται εκεί μέρος του θηριοτροφείου του
Σουλτάνου. Τα ζώα μεταφέρθηκαν αλλού κατά
τα τέλη του 17ου αιώνα οπότε το κτίριο
μετατράπηκε σε οίκο ανοχής. Από το 1719
ιδρύθηκε εκεί το εργαστήριο αγγειοπλαστικής
«Tekfur Sarayı» και άρχισε να παράγει
κεραμικά πλακάκια σε στυλ παρόμοιο με
εκείνο της κεραμικής İznik, αλλά επηρεασμένο
από ευρωπαϊκά σχέδια και χρώματα.
 Τα τείχη της Κωνσταντινούπολης θεωρούνται ένα επίτευγμα
αμυντικής θωράκισης, σε όλη τη διάρκεια του μεσαίωνα. Επί
Θεοδόσιου του Β, υιοθετήθηκε μια καινοτόμα τακτική με τείχη
τριπλά στο μεγαλύτερο μήκος τους. Η πρώτη γραμμή ήταν η
τάφρος, η δεύτερη γραμμή ήταν το σημείο που γινόταν η
κυρίως άμυνα, ενώ η τρίτη ήταν η λεγόμενη χρυσή εφεδρεία. Η
κατασκευή των τειχών ξεκίνησε το 408 υπό την επίβλεψη του
έπαρχου των πραιτωρίων της Ανατολής, Ανθέμιου. Τελικά τα
τείχη ολοκληρώθηκαν το 423, κατά τον πέμπτο χρόνο της
βασιλείας του Θεοδοσίου που ήταν τότε 12 ετών.
 Στα τείχη του Θεοδοσίου ανοίγονταν αρκετές πύλες, οι
κυριότερες από τις οποίες φαίνεται να ήταν, ξεκινώντας
από την Προποντίδα, η Πρώτη Στρατιωτική Πύλη (γνωστή
και ως Πύλη του Χριστού), η Χρυσή Πύλη (προϋπάρχουσα
θριαμβική αψίδα που ενσωματώθηκε στο τείχος του
Θεοδοσίου), η Δευτέρα Στρατιωτική Πύλη, η Πύλη της
Πηγής ή της Σηλυβρίας, η Τρίτη Στρατιωτική Πύλη, η
Πύλη του Ρηγίου, η Τετάρτη Στρατιωτική Πύλη, η Πύλη
του Αγίου Ρωμανού, η Πέμπτη Στρατιωτική Πύλη και
τέλος η Πύλη του Χαρισίου ή της Αδριανούπολης. Οι
πύλες ανοίγονταν τόσο στο έσω όσο και στο έξω τείχος
σε ευθεία γραμμή. Στον εσωτερικό περίβολο
πλαισιώνονταν από ισχυρούς τετράγωνους πύργους,
εκτός από την Πύλη του Χαρισίου , όπου οι πύργοι ήταν
ημικυκλικοί.
 Η χρησιμότητα των θεοδοσιανών τειχών δεν έπαψε με την
Άλωση. Αντίθετα, ένα από τα πρώτα μελήματα του σουλτάνου
Μεχμέτ Β΄ (1451-1481) ήταν να επιδιορθώσει τα τμήματα εκείνα
του τείχους που είχαν υποστεί τις μεγαλύτερες ζημιές κατά τη
διάρκεια της πολιορκίας. Το 1457 οι Οθωμανοί προέβησαν στην
τελευταία προσθήκη στην ιστορία των τειχών, κατασκευάζοντας
το φρούριο του Γεντικουλέ στο νότιο άκρο των τειχών. Έχει
σχήμα πενταπλεύρου και δημιουργήθηκε με την κατασκευή τριών
πύργων στο εσωτερικό του κυρίως τείχους, οι οποίοι ενώθηκαν
μεταξύ τους με ισχυρά τείχη. Ως πέμπτη πλευρά ενσωματώθηκε
στο φρούριο το τμήμα εκείνο των τειχών του Θεοδοσίου ανάμεσα
στους πύργους 8 και 11, το οποίο περιλάμβανε και τη Χρυσή
Πύλη με τους δύο πύργους της. Οι τέσσερις βυζαντινοί πύργοι
και οι τρεις νεότεροι είναι αυτοί που έδωσαν στο φρούριο την
ονομασία του (Επταπύργιον).
Η Στήλη του Κωνσταντίνου Α´ επίσης γνωστή ως
η Κεκαυμένη Στήλη ή η Καμμένη Στήλη, είναι
μια Ρωμαϊκή μνημειακή στήλη κατασκευασμένη
από πορφυρίτη η οποία ανεγέρθηκε από το Ρωμαίο
αυτοκράτορα Κωνσταντίνο Α´ το 330 μ.Χ. ως
εορταστικό μνημείο της καθιέρωσης της πόλης
του Βυζαντίου ως πρωτεύουσας της Ρωμαϊκής
αυτοκρατορίας.
 Η στήλη ανεγέρθηκε στις 11 Μαΐου του 330 μ.Χ.,
και κατά τα αποκαλυπτήριά της υπήρξαν τόσο
παγανιστικές όσο και χριστιανικές εκδηλώσεις.
Κατά την εποχή του Κωνσταντίνου η στήλη
βρίσκονταν στο κέντρο του Φόρου του
Κωνσταντίνου, ένα χώρο οβάλ σχήματος ο οποίος
βρισκόταν έξω από τα τα τείχη της πόλης στην
περιοχή της δυτικής Αντωνίνειας πύλης. Είχε ύψος
50 μέτρων, και αποτελούνταν από κυλινδρικά
τμήματα πορφυρίτη, άγνωστο πόσα, αλλά
εκτιμάται από 7 έως 11.
 Το μνημείο θεωρείται ως ένα από
τα σημαντικότερα δείγματα της
Ρωμαϊκής τέχνης στην
Κωνσταντινούπολη. Η στήλη έχει
πλέον ύψος 35 μέτρων και τα έργα
συντήρησης είναι συνεχή από το
1955. Τα ραγίσματα στον
πορφυρίτη γεμίστηκαν και οι
μεταλλικές ενώσεις ανανεώθηκαν
το 1972. Από το 1985, το μνημείο
μαζί με όλα τα υπόλοιπα ιστορικά
μνημεία της Κωνσταντινούπολης
αποτελούν μνημείο παγκόσμιας
πολιτιστικής κληρονομιάς.
 Η στήλη του Ιουστινιανού ήταν μνημειακή στήλη
η οποία ανεγέρθηκε στην Κωνσταντινούπολη το
543 από τον αυτοκράτορα Ιουστινιανό Α´ ως
θριαμβευτικό μνημείο των νικηφόρων πολέμων
του. Βρισκόταν στη δυτική πλευρά της πλατείας
του Αυγουσταίου, μεταξύ της Αγίας Σοφίας και
του Μεγάλου Παλατιού, και παρέμεινε άθικτο έως
το 16ο αιώνα όταν και κατεδαφίστηκε από
τους Οθωμανούς.

 Η στήλη ήταν τόσο ψηλή όσο και ο τρούλος της Μεγάλης Εκκλησίας
της Αγίας Σοφίας και ήταν επενδεδυμένη με μπρούτζο. Στην κορυφή
υπήρχε το άγαλμα του Ιουστινιανού Α΄ που κρατούσε στο χέρι
σφαίρα με σταυρό, σύμβολο της Βασιλείας του Σταυρού σε Ανατολή
και Δύση ενώ με το άλλο χέρι έδειχνε την Ανατολή. Στο κεφάλι του
φορούσε την «τούφα» σύμφωνα με ιστορικούς, καπέλο περσικής
καταγωγής στολισμένο με φτερά παγωνιού. Όταν το καπέλο του
αγάλματος έπεσε επί της βασιλείας του Θεόφιλου (828-842) και
αναγκάστηκαν να το ξαναβάλουν στη θέση του, διοργανώθηκε μια
πρωτότυπη ακροβατική επιχείρηση. Έδεσαν ένα σχοινί από τον
τρούλο της Αγίας Σοφίας και με βέλος κάρφωσαν την άλλη άκρη του
στην κορυφή της στήλης. Πάνω στο σχοινί ισορρόπησε ένας
ακροβάτης ο οποίος μετέφερε το καπέλο και το επανατοποθέτησε
στο κεφάλι του αγάλματος. Ο βασιλιάς εντυπωσιάστηκε και τον
αντάμειψε με εκατό χρυσά νομίσματα για την γενναιότητά του.
 Οι στήλες των αυτοκρατόρων
θεωρούνταν φυλαχτά για την πόλη και
η παραμικρή καταστροφή τους
λαμβανόταν ως κακός οιωνός και
γρουσουζιά. Έτσι μέχρι την επιδομή
των Σταυροφόρων οι Αυτοκράτορες
μεριμνούσαν επισταμένως για την
συντήρησή τους που θύμιζε σε όλους το
μεγαλείο των Βυζαντινών. Για τον ίδιο
λόγο οι Οθωμανοί κατεδάφισαν τη
στήλη. Είχε διαδοθεί η φήμη ότι όσο η
στήλη στεκόταν ,τόσο ο Χριστιανισμός
θα αντιστεκόταν στο Ισλάμ. Έτσι οι
εξίσου προληπτικοί Οθωμανοί την
κατέστρεψαν .
 H Βασιλική Κινστέρνα ή Κιστέρνα, γνωστή πλέον ως
Γερεμπατάν Σαράι είναι η μεγαλύτερη υπόγεια δεξαμενή
νερού που κατασκευάστηκε στην Κωνσταντινούπολη,
διαστάσεων περίπου 141 × 66.5 μ. στην κάτοψη και
χωρητικότητας 78.000 m3. Βρίσκεται στον πρώτο λόφο
της πόλης, περίπου 150 μέτρα νοτιοδυτικά της Αγίας
Σοφίας, στην περιοχή Σουλτάναχμέτ επί του ιστορικού
κέντρου. Ονομάστηκε έτσι λόγω της θέσης της, κάτω
από τη Βασιλική Στοά που βρισκόταν δυτικά του
Αυγουσταίου. Η Στοά χτίστηκε πιθανώς από τον Μεγάλο
Κωνσταντίνο αλλά καταστράφηκε περίπου το 475.
 Η κινστέρνα διαμορφώθηκε ως έχει σήμερα, όταν
ξαναχτίστηκε γύρω στο 542 μ. Χ. από τον αυτοκράτορα
Ιουστινιανό Α’, μετά την περίοδο της στάσης του Νίκα, για
την ύδρευση της Κωνσταντινούπολης σε ολόκληρη τη
βυζαντινή περίοδο και για να προμηθεύει νερό στο
παρακείμενο Μέγα Παλάτιον, όπου είχε την έδρα του ο
βυζαντινός αυτοκράτορας. Ήταν ένα από τα
σημαντικότερα δημόσια έργα του Ιουστινιανού και
εξαίρετο δείγμα βυζαντινής μηχανικής. Μετά την
κατάκτηση της πόλης από τους Οθωμανούς, φαίνεται πως
χάθηκε η γνώση για την κινστέρνα, η οποία όμως
ανακαλύφθηκε αργότερα από τον Pierre Gilles (ή Petrus
Gyllius, 1490 – 1555) κατά την περιήγησή του στην
Κωνσταντινούπολη στα μέσα του 16ου αιώνα.
 Μετά την Άλωση της Κωνσταντινούπολης, το νερό
της Βασιλικής Κινστέρνας χρησιμοποιούνταν για την άρδευση
των κήπων στο Παλάτι του Τοπ Καπί (Topkapi Sarayi).
 www.sansimera.gr
 www.el.Wikipedia.org
 www.cognoscoteam.gr
 www.greekcultureellinikospolitismos.wordpress.c
om
 www.pronews.gr
 www.iefimerida.gr
 www.pamekonstantinoupoli.gr
Κορίνα Ξενογιάννη
Α2
2019-20

Μνημεία που σώζονται στην Κωνσταντινούπολη από την εποχή του Μ. Κωνσταντίνου και του Ιουστινιανού

  • 2.
     Ο ΜέγαςΚωνσταντίνος έκτισε τον πρώτο ναό και τον ονόμασε ως ναό της Αγίας του Θεού Σοφίας το 325 μ.Χ. Ο ναός έπεσε σε μία πυρκαγιά και ξανακτίστηκε το 414 μ.Χ. από τον Θεοδόσιο τον Μέγα. Ο δεύτερος ναός καταστράφηκε στην στάση του νίκα το 532 μ.Χ. στην εποχή του Ιουστινιανού και ιδρύθηκε ξανά στην ίδια θέση από τους αρχιτέκτονες Αντέμιο και Ισίδωρο μεταξύ των ετών 532-537 μ.Χ.
  • 3.
     Για τηνολοκλήρωση του κολοσσιαίου έργου δούλεψαν αδιάκοπα επί έξι χρόνια 10.000 τεχνίτες, ενώ ξοδεύτηκαν 320.000 λίρες (περίπου 120.000.000 ευρώ). Από κάθε σημείο όπου υπήρχε Ελληνισμός, έγινε προσφορά: Τα πράσινα μάρμαρα από τη Μάνη και την Κάρυστο, τα τριανταφυλλιά από τη Φρυγία και τα κόκκινα από την Αίγυπτο. Από τον υπόλοιπο κόσμο προσφέρθηκαν τα πολύτιμα πετράδια, ο χρυσός, το ασήμι και το ελεφαντόδοντο, για τη διακόσμηση του εσωτερικού.
  • 4.
     Τα εγκαίνιαέγιναν στις 27 Δεκεμβρίου του 537 από τον Ιουστινιανό, ο οποίος βλέποντας την υπεροχή της Αγίας Σοφίας έναντι του ξακουστού ναού του Σολομώντα, αναφωνεί: «Δόξα των Θεώ το καταξιωσάντι με τελέσαι τοιούτον έργον. Νενίκηκά σε Σολομών».
  • 5.
     Το παλάτικατασκευάστηκε στα τέλη του 13ου ή στις αρχές του 14ου αιώνα ως μέρος του συγκροτήματος του ανακτόρου των Βλαχερνών, στο σημείο όπου τα Θεοδοσιανά Τείχη ενώνονται με τους μεταγενέστερους τοίχους του προαστίου των Βλαχερνών. Παρόλο που το ανάκτορο δίνει την εντύπωση να πήρε το όνομά του από τον αυτοκράτορα του 10ου αιώνα, Κωνσταντίνο Ζ' Πορφυρογέννητο χτίστηκε πολύ μετά τη βασιλεία του και στην πραγματικότητα ονομάστηκε προς τιμήν του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου, γιου του αυτοκράτορα Μιχαήλ Η' Παλαιολόγου.
  • 6.
     Το παλάτιυπέστη εκτεταμένες ζημιές κατά τη διάρκεια της Οθωμανικής πολιορκίας της Κωνσταντινούπολης το 1453, λόγω της εγγύτητάς του προς τα εξωτερικά τείχη. Στη συνέχεια χρησιμοποιήθηκε για διάφορους σκοπούς. Κατά το 16ο και 17ο αιώνα στεγάζεται εκεί μέρος του θηριοτροφείου του Σουλτάνου. Τα ζώα μεταφέρθηκαν αλλού κατά τα τέλη του 17ου αιώνα οπότε το κτίριο μετατράπηκε σε οίκο ανοχής. Από το 1719 ιδρύθηκε εκεί το εργαστήριο αγγειοπλαστικής «Tekfur Sarayı» και άρχισε να παράγει κεραμικά πλακάκια σε στυλ παρόμοιο με εκείνο της κεραμικής İznik, αλλά επηρεασμένο από ευρωπαϊκά σχέδια και χρώματα.
  • 7.
     Τα τείχητης Κωνσταντινούπολης θεωρούνται ένα επίτευγμα αμυντικής θωράκισης, σε όλη τη διάρκεια του μεσαίωνα. Επί Θεοδόσιου του Β, υιοθετήθηκε μια καινοτόμα τακτική με τείχη τριπλά στο μεγαλύτερο μήκος τους. Η πρώτη γραμμή ήταν η τάφρος, η δεύτερη γραμμή ήταν το σημείο που γινόταν η κυρίως άμυνα, ενώ η τρίτη ήταν η λεγόμενη χρυσή εφεδρεία. Η κατασκευή των τειχών ξεκίνησε το 408 υπό την επίβλεψη του έπαρχου των πραιτωρίων της Ανατολής, Ανθέμιου. Τελικά τα τείχη ολοκληρώθηκαν το 423, κατά τον πέμπτο χρόνο της βασιλείας του Θεοδοσίου που ήταν τότε 12 ετών.
  • 8.
     Στα τείχητου Θεοδοσίου ανοίγονταν αρκετές πύλες, οι κυριότερες από τις οποίες φαίνεται να ήταν, ξεκινώντας από την Προποντίδα, η Πρώτη Στρατιωτική Πύλη (γνωστή και ως Πύλη του Χριστού), η Χρυσή Πύλη (προϋπάρχουσα θριαμβική αψίδα που ενσωματώθηκε στο τείχος του Θεοδοσίου), η Δευτέρα Στρατιωτική Πύλη, η Πύλη της Πηγής ή της Σηλυβρίας, η Τρίτη Στρατιωτική Πύλη, η Πύλη του Ρηγίου, η Τετάρτη Στρατιωτική Πύλη, η Πύλη του Αγίου Ρωμανού, η Πέμπτη Στρατιωτική Πύλη και τέλος η Πύλη του Χαρισίου ή της Αδριανούπολης. Οι πύλες ανοίγονταν τόσο στο έσω όσο και στο έξω τείχος σε ευθεία γραμμή. Στον εσωτερικό περίβολο πλαισιώνονταν από ισχυρούς τετράγωνους πύργους, εκτός από την Πύλη του Χαρισίου , όπου οι πύργοι ήταν ημικυκλικοί.
  • 9.
     Η χρησιμότητατων θεοδοσιανών τειχών δεν έπαψε με την Άλωση. Αντίθετα, ένα από τα πρώτα μελήματα του σουλτάνου Μεχμέτ Β΄ (1451-1481) ήταν να επιδιορθώσει τα τμήματα εκείνα του τείχους που είχαν υποστεί τις μεγαλύτερες ζημιές κατά τη διάρκεια της πολιορκίας. Το 1457 οι Οθωμανοί προέβησαν στην τελευταία προσθήκη στην ιστορία των τειχών, κατασκευάζοντας το φρούριο του Γεντικουλέ στο νότιο άκρο των τειχών. Έχει σχήμα πενταπλεύρου και δημιουργήθηκε με την κατασκευή τριών πύργων στο εσωτερικό του κυρίως τείχους, οι οποίοι ενώθηκαν μεταξύ τους με ισχυρά τείχη. Ως πέμπτη πλευρά ενσωματώθηκε στο φρούριο το τμήμα εκείνο των τειχών του Θεοδοσίου ανάμεσα στους πύργους 8 και 11, το οποίο περιλάμβανε και τη Χρυσή Πύλη με τους δύο πύργους της. Οι τέσσερις βυζαντινοί πύργοι και οι τρεις νεότεροι είναι αυτοί που έδωσαν στο φρούριο την ονομασία του (Επταπύργιον).
  • 11.
    Η Στήλη τουΚωνσταντίνου Α´ επίσης γνωστή ως η Κεκαυμένη Στήλη ή η Καμμένη Στήλη, είναι μια Ρωμαϊκή μνημειακή στήλη κατασκευασμένη από πορφυρίτη η οποία ανεγέρθηκε από το Ρωμαίο αυτοκράτορα Κωνσταντίνο Α´ το 330 μ.Χ. ως εορταστικό μνημείο της καθιέρωσης της πόλης του Βυζαντίου ως πρωτεύουσας της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας.
  • 12.
     Η στήληανεγέρθηκε στις 11 Μαΐου του 330 μ.Χ., και κατά τα αποκαλυπτήριά της υπήρξαν τόσο παγανιστικές όσο και χριστιανικές εκδηλώσεις. Κατά την εποχή του Κωνσταντίνου η στήλη βρίσκονταν στο κέντρο του Φόρου του Κωνσταντίνου, ένα χώρο οβάλ σχήματος ο οποίος βρισκόταν έξω από τα τα τείχη της πόλης στην περιοχή της δυτικής Αντωνίνειας πύλης. Είχε ύψος 50 μέτρων, και αποτελούνταν από κυλινδρικά τμήματα πορφυρίτη, άγνωστο πόσα, αλλά εκτιμάται από 7 έως 11.
  • 13.
     Το μνημείοθεωρείται ως ένα από τα σημαντικότερα δείγματα της Ρωμαϊκής τέχνης στην Κωνσταντινούπολη. Η στήλη έχει πλέον ύψος 35 μέτρων και τα έργα συντήρησης είναι συνεχή από το 1955. Τα ραγίσματα στον πορφυρίτη γεμίστηκαν και οι μεταλλικές ενώσεις ανανεώθηκαν το 1972. Από το 1985, το μνημείο μαζί με όλα τα υπόλοιπα ιστορικά μνημεία της Κωνσταντινούπολης αποτελούν μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς.
  • 14.
     Η στήλητου Ιουστινιανού ήταν μνημειακή στήλη η οποία ανεγέρθηκε στην Κωνσταντινούπολη το 543 από τον αυτοκράτορα Ιουστινιανό Α´ ως θριαμβευτικό μνημείο των νικηφόρων πολέμων του. Βρισκόταν στη δυτική πλευρά της πλατείας του Αυγουσταίου, μεταξύ της Αγίας Σοφίας και του Μεγάλου Παλατιού, και παρέμεινε άθικτο έως το 16ο αιώνα όταν και κατεδαφίστηκε από τους Οθωμανούς. 
  • 15.
     Η στήληήταν τόσο ψηλή όσο και ο τρούλος της Μεγάλης Εκκλησίας της Αγίας Σοφίας και ήταν επενδεδυμένη με μπρούτζο. Στην κορυφή υπήρχε το άγαλμα του Ιουστινιανού Α΄ που κρατούσε στο χέρι σφαίρα με σταυρό, σύμβολο της Βασιλείας του Σταυρού σε Ανατολή και Δύση ενώ με το άλλο χέρι έδειχνε την Ανατολή. Στο κεφάλι του φορούσε την «τούφα» σύμφωνα με ιστορικούς, καπέλο περσικής καταγωγής στολισμένο με φτερά παγωνιού. Όταν το καπέλο του αγάλματος έπεσε επί της βασιλείας του Θεόφιλου (828-842) και αναγκάστηκαν να το ξαναβάλουν στη θέση του, διοργανώθηκε μια πρωτότυπη ακροβατική επιχείρηση. Έδεσαν ένα σχοινί από τον τρούλο της Αγίας Σοφίας και με βέλος κάρφωσαν την άλλη άκρη του στην κορυφή της στήλης. Πάνω στο σχοινί ισορρόπησε ένας ακροβάτης ο οποίος μετέφερε το καπέλο και το επανατοποθέτησε στο κεφάλι του αγάλματος. Ο βασιλιάς εντυπωσιάστηκε και τον αντάμειψε με εκατό χρυσά νομίσματα για την γενναιότητά του.
  • 16.
     Οι στήλεςτων αυτοκρατόρων θεωρούνταν φυλαχτά για την πόλη και η παραμικρή καταστροφή τους λαμβανόταν ως κακός οιωνός και γρουσουζιά. Έτσι μέχρι την επιδομή των Σταυροφόρων οι Αυτοκράτορες μεριμνούσαν επισταμένως για την συντήρησή τους που θύμιζε σε όλους το μεγαλείο των Βυζαντινών. Για τον ίδιο λόγο οι Οθωμανοί κατεδάφισαν τη στήλη. Είχε διαδοθεί η φήμη ότι όσο η στήλη στεκόταν ,τόσο ο Χριστιανισμός θα αντιστεκόταν στο Ισλάμ. Έτσι οι εξίσου προληπτικοί Οθωμανοί την κατέστρεψαν .
  • 17.
     H ΒασιλικήΚινστέρνα ή Κιστέρνα, γνωστή πλέον ως Γερεμπατάν Σαράι είναι η μεγαλύτερη υπόγεια δεξαμενή νερού που κατασκευάστηκε στην Κωνσταντινούπολη, διαστάσεων περίπου 141 × 66.5 μ. στην κάτοψη και χωρητικότητας 78.000 m3. Βρίσκεται στον πρώτο λόφο της πόλης, περίπου 150 μέτρα νοτιοδυτικά της Αγίας Σοφίας, στην περιοχή Σουλτάναχμέτ επί του ιστορικού κέντρου. Ονομάστηκε έτσι λόγω της θέσης της, κάτω από τη Βασιλική Στοά που βρισκόταν δυτικά του Αυγουσταίου. Η Στοά χτίστηκε πιθανώς από τον Μεγάλο Κωνσταντίνο αλλά καταστράφηκε περίπου το 475.
  • 18.
     Η κινστέρναδιαμορφώθηκε ως έχει σήμερα, όταν ξαναχτίστηκε γύρω στο 542 μ. Χ. από τον αυτοκράτορα Ιουστινιανό Α’, μετά την περίοδο της στάσης του Νίκα, για την ύδρευση της Κωνσταντινούπολης σε ολόκληρη τη βυζαντινή περίοδο και για να προμηθεύει νερό στο παρακείμενο Μέγα Παλάτιον, όπου είχε την έδρα του ο βυζαντινός αυτοκράτορας. Ήταν ένα από τα σημαντικότερα δημόσια έργα του Ιουστινιανού και εξαίρετο δείγμα βυζαντινής μηχανικής. Μετά την κατάκτηση της πόλης από τους Οθωμανούς, φαίνεται πως χάθηκε η γνώση για την κινστέρνα, η οποία όμως ανακαλύφθηκε αργότερα από τον Pierre Gilles (ή Petrus Gyllius, 1490 – 1555) κατά την περιήγησή του στην Κωνσταντινούπολη στα μέσα του 16ου αιώνα.
  • 19.
     Μετά τηνΆλωση της Κωνσταντινούπολης, το νερό της Βασιλικής Κινστέρνας χρησιμοποιούνταν για την άρδευση των κήπων στο Παλάτι του Τοπ Καπί (Topkapi Sarayi).
  • 20.
     www.sansimera.gr  www.el.Wikipedia.org www.cognoscoteam.gr  www.greekcultureellinikospolitismos.wordpress.c om  www.pronews.gr  www.iefimerida.gr  www.pamekonstantinoupoli.gr
  • 21.