Download to read offline
TAYUTAY GRADE 10 QUARTER 2.powerpoint presentation
- 3.
- 4. ANO BA ANGTULA? isang akdang pampanitikang naglalarawan ng buhay na ipinahahayag sa pananalitang may angking kariktan at kadakilaan; naglalayong maipahayag ang karanasan, damdamin, pananaw, kabayanihan at ang maigting na pagmamahal sa sariling karanasan.
- 5. MGA ELEMENTO NGTULA: 1. TUGMA 2. SUKAT 3. SAKNONG 4. KARIKTAN 5. SIMBOLISMO 6. TALINGHAGA
- 6. 1. TUGMA - halosmagkakasintunog na dulumpantig ng bawat taludtod ng tula. a. Tugmang Patinig na walang impit- nagtatapos sa patinig na walang glottal na pasara sa pagbigkas Hal: _________ dalaga _________ maligaya b.Tugmang Patinig na may impit- nagtatapos sa patinig na may glottal sa pasara sa pagbigkas. Hal: _________binata _________balisa MGA ELEMENTO NG TULA:
- 7. 1. TUGMA - halosmagkakasintunog na dulumpantig ng bawat taludtod ng tula. c. Tugmang katinig mahina, nagtatapos sa mga titik na l,n,m,ng,w,y hal: _____malaman _____pagmamahal d. Tugmang katinig malakas, nagtatapos sa mga titik na b,k,d,g,p,r,s,t, hal: _______ alab _______palad MGA ELEMENTO NG TULA:
- 8. 2. SUKAT bilang ngmga pantig sa bawat taludtod WAWALUHIN, LALABINDALAWAHIN, LALABING-ANIMIN, LALABINGWALUHIN Halimbawa: Ibig mong mabatid, ibig mong malaman = lalabindalawahing pantig MGA ELEMENTO NG TULA:
- 9. 3. SAKNONG –pagpapangkat ngmga taludtod o linya ng tula MGA ELEMENTO NG TULA:
- 11. 4. KARIKTAN -Ito aymalinaw at di malilimutang impresyon na nakikintal sa isipan ng mga mambabasa. MGA ELEMENTO NG TULA:
- 12. 5. SIMBOLISMO –Naglalahadng mga bagay,at kaisipan sa pamamagitan ng sagisag at mga bagay na mahiwaga at metapisikal. Ito ay ordinaryong bagay,pangyayari, tao o hayop na may kaakibat na natatanging kahulugan. hal. ilaw --- pag-asa gabi- kawalan ng pag-asa ginto-kayamanan tinik- pagsubok Bituin- pangarap MGA ELEMENTO NG TULA:
- 13. 6. TALINGHAGA –ay tumutukoysa paggamit ng matatalinghagang salita, mga salitang malalalim ang ibig ipakahulugan at ang mga tayutay, pumupukaw sa imahinasyon ng bumabasa MGA ELEMENTO NG TULA:
- 14. IDYOMA Ito aymay di-tuwiran o di-tahasang pagpapahayag na may kahulugang patalinghaga. Ito ay di-literal kung kaya nangangailangan ng konotatibo at malalim na pagpapakahulugan. HALIMBAWA: Putok sa buho - anak sa pagkadalaga Mababaw ang luha - madaling umiyak Naglulubid ng buhangin - sinungaling o magaling magsinungaling Nagbabatak ng Buto - nagtatrabaho Nagbibilang ng poste - walang trabaho
- 15.
- 17. 1. PAGTUTULAD /SIMILE -paghahambingng dalawang bagay na magkaiba sa pangkalahatang anyo subalit may mga magkatulad na katangian; ginagamitan ng mga salita’t pariralang panulad tulad ng, parang, kawangis ng, animo, tila, mistula, at iba pa.
- 18. PAGTUTULAD /SIMILE HALIMBAWA: 1. Angkanyang kagandahan ay mistulang bituing nagniningning. 2. Ang mga tumakas ay ikinulong na parang mga sardinas sa piitan. 3. Parang maamong tupa ang mga nangangaso ng mahuli ng awtoridad. 4. Mala paraiso ang kagubatang aming
- 19. 2. PAGWAWANGIS/ METAPORA -naghahambingng dalawang bagay ngunit tuwiran ang ginagawang paghahambing. Hindi na ginagamitan ng mga salitang panulad.
- 20. 2. PAGWAWANGIS/ METAPORA HALIMBAWA: 1.Siya’y langit na di kayang abutin ninuman. 2. Matigas na bakal ang kamao ng boksingero. 3. Ang kanyang mga kamay ay yelong dumampi sa aking pisngi.
- 21. 3. PAGMAMALABIS/ HYPERBOLE -pagpapalabissa normal na pagpapahayag upang bigyan ng kaigtingan ang nais ipahayag.
- 22. 3. PAGMAMALABIS/ HYPERBOLE HALIMBAWA: 1.Namuti ang kanyang buhok kakahintay sayo. 2. Bumabaha ng dugo sa lansangan. 3. Abot langit ang pagmamahal niya sa aking kaibigan.
- 23. -paglilipat ng katangianng isang tao sa mga bagay na walang buhay. 4.PAGSASATAO/PERSONIPIKASYON
- 24. 4. PAGSASATAO/PERSONIPIKASYON HALIMBAWA: 1. Sumasayawang mga dahon sa pag-ihip ng hangin. 2. Ang mga bituin sa langit ay kumikindat sa atin. 3. Hinalikan ako ng malamig na hangin.
- 25. - pagbanggit ngmga salitang panumbas sa isang pahayag. 5. PAGPAPALIT-TAWAG (METONYMY)
- 26. 5. PAGPAPALIT-TAWAG (METONYMY) HALIMBAWA: 1.Si Prince Charles ang magmamana ng korona ng Ingglatera. 2. Ang palasyo ay nag-anunsyo na walang pasok bukas. 3. Sinuspindi ng DepED ang nagwelgang mga guro.
- 27. -maaari dito banggitinang bahagi bilang pagtukoy sa kabuuan at maaaring isang tao ang kumakatawan sa isang grupo 6. PAGPAPALIT-SAKLAW (SYNECDOCHE)
- 28. 6. PAGPAPALIT-SAKLAW (SYNECDOCHE) HALIMBAWA: 2.Apat na mata ang patuloy na tumititig sa kanya. 3. Maraming bibig ang umaasa sa kanya, kaya naman sobra siya kung magtrabaho.
- 29. -Ito ay isangpanawagan o pakiusap sa isang bagay na tila ito ay isang tao. Kilala ito bilang apostrophe sa wikang Ingles. 7. APOSTROPE O PAGTATAWAG
- 30. 7. APOSTROPE OPAGTATAWAG -ISANG PANAWAGAN O PAKIUSAP SA ISANG BAGAY NA TILA ITO AY ISANG TAO. HALIMBAWA: 1. O TUKSO! LAYUAN MO AKO! 2. KAMATAYAN NASAAN KANA? WAKASAN MO NA ANG AKING KAPIGHATIAN. 3. OH, BIRHEN KAIBIG-IBIG INA NAMING NASA LANGIT, LIWANAGIN YARING ISIP, NG SA LAYON DI MALIHIS.
- 31. - isang pagpapahayagna may layunin makasakit ng damdamin o mangutya ngunit ito’y itinatago sa paraang waring nagbibigay- puri. 8. PAG-UYAM O IRONY/ SARCASM
- 32. 8. PAG-UYAM OIRONY/ SARCASM HALIMBAWA: 1. Ang ganda ng buhok ni Bea mukhang hindi nagsuklay. 2. Maganda si Lisa kung hindi pango ang ilong. 3. Sa bilis kumilos ni Juny ay inabot ito ng tatlong oras sa kanyang pagliligo at pagbibihis.
- 33. ANG AKING PAG-IBIG (HOW DO I LOVE THEE-SONNET XLIII NI ELIZABETH BARRET BROWNING ) ISINALIN SA FILIPINO NI ALFONSO O. SANTIAGO Ibig mong mabatid, ibig mong malaman Kung paano kita pinakamamahal? Tuturan kong lahat ang mga paraan, Iisa-isahin, ikaw ang bumilang.
- 34. Iniibig kita nangbuong taimtim, Sa tayog at saklaw ay walang kahambing, Lipad ng kaluluwang ibig na marating Ang dulo ng hindi maubod-isipin.
- 35. Yaring pag-ibig ko’ykatugon, kabagay Ng kailangan mong kaliit-liitan, Laging nakahandang pag-utus-utusan, Maging sa liwanag, maging sa karimlan.
- 36. Kasinlaya ito ngmga lalaking Dahil sa katwira’y hindi paaapi, Kasingwagas ito ng mga bayaning Marunong umingos sa mga papuri.
- 37. Pag-ibig ko’y isangmatinding damdamin, Tulad ng lumbay kong di makayang bathin Noong ako’y isang musmos pa sa turing Na ang pananalig ay di masusupil.
- 38. Yaring pag-ibig ko,ang nakakabagay Ay ang pag-ibig ko sa maraming banal, Na nang mangalawa ay parang nanamlay Sa pagkabigo ko at panghihinayang.
- 39. Yaring pag-ibig koay siyang lahat na, Ngiti, luha, buhay at aking hininga! At kung sa Diyos naman na ipagtalaga Malibing ma’y lalong iibigin kita.
Editor's Notes
- #1 "Ang hindi magmahal sa kanyang salita" – Ang taong hindi nagmamahal o nagpapahalaga sa sariling wika. "Mahigit sa hayop at malansang isda" – Ikinukumpara ang taong walang pagmamahal sa sariling wika sa isang nilalang na mas mababa pa sa hayop o bulok na isda, na nangangahulugang mas masahol pa sila sa mga ito. "Kaya ang marapat pagyamaning kusa" – Ang nararapat gawin ay pagyamanin at pag-aralan ang sariling wika ng kusa, nang may pagmamahal. "Na tulad sa Inang tunay na nagpala" – Ang wika ay inihahalintulad sa ina na nagbigay ng buhay at nagpalaki, kaya’t ito ay dapat pahalagahan at alagaan. Sa kabuuan, ipinaabot ni Rizal na mahalaga ang pagmamahal at paggamit ng sariling wika dahil ito ay bahagi ng ating kultura at pagkakakilanlan bilang Pilipino