19
IKASTETXEA:
TALAIA (HONDARRIBIA)




HAUSNARKETA-TAILERRAK
Jasangarritasunaren definizioa, Praktikak eta
Jarduera-Ildoak lantzen


                                     2011ko apirila
ECOEUSKADI 2020 ESTRATEGIAREN DISEINURAKO
HAUSNARKETA-TAILERRA – TALAIA (HONDARRIBIA)



   DATA: 2011ko apirilak 4, astelehena
   PARTE-HARTZAILE KOPURUA: 17 pertsona




                                              2
2020 Ikuspegia:
ZER DATORKIZU BURURA GARAPEN JASANGARRIA ENTZUTEAN?


                           Horrela ezin du sistemak jarraitu.
                           Gizartea garatzea modu kontrolatuan.
                           Gizartearen ardatz nagusia, ekologia.
                           Garatzen jarraitu, baina, erritmo motelagoan.
                           Garapen logikoa.
    2B+M (Berrerabili, Birziklatu eta Murriztu).
    Etorkizunean jasateko gai garen garapena.
    Mundua gehiago ez kutsatzeko neurriak hartu.
    Garapen birziklatua.




                                                                           3
ZER EGITEN DUGU INGURUMENAREN ALDE ALA KONTRA?


    PRAKTIKA ONAK:

-   Birziklatzea.                            -   Bizikleta erabiltzea eta ez garraio-
-   Ura beharrezkoa ez denean iturria            motorduna; garraio publikoa
    ixtea.                                       erabiltzea edo kutsatzen ez dutenak.
-   Bainatu beharrean dutxatu eta ur         -   Iturrietan iragazkiak jarri.
    gutxiago kontsumitu.                     -   CFC gabeko sprayak erabili.
-   Etxean kontsumo txikiko bonbilak         -   Garbigailuan xaboia erabili
    erabili.                                     beharrean, bola ekologikoa erabili;
-   Argiak beharrezkoak ez direnean,             garbigailua bete-beteta dagoenean
    itzaltzea.                                   erabili.
-   Ikuzgailua beteta dagoenean              -   Oparien bilgarriak birziklatu; papera
    bakarrik martxan jarri.                      berrerabili.
-   Lehorgailua, berogailua,                 -   Rollin-rollineko desodorantea
    ezinbestekoa denean bakarrik erabili.        erabiltzen dut.
-   Berogailua erabili beharrean, manta      -   Mikropatina erabiltzen dut.
    jarri; berogailua gehienez 21ºC jarri.   -   Alderdi ekologikoari garrantzia
-   Ez dut arropa-lehorgailurik                  ematen diot.
    erabiltzen.                              -   Behar ditudan produktuak besterik
-   Telebista erabat itzaltzen dut (ez           ez ditut erabiltzen; kontsumo
    mandotik), standby-a saihestu,               arduratsua.
    lapurraren interruptorea itzaltzea.      -   Kargadore batekin lau mobil kargatu.
-   Behar ditudan gauzak baino gehiago       -   Pixa dutxan egin.
    ez erostea.                              -   Eguraldi ona egiten duenean, etxea
                                                 goxatzeko aprobetxatu.




                                                                                         4
HOBETU BEHARREKO PRAKTIKAK:

 -   Materia organiko batzuk ez ditut        -   Uneoro motorra erabiltzea, eskolara
     belarretara botatzen.                       kotxez etortzea.
 -   Platerak garbitzerako ura xahutzen      -   Ikuzgailua ez betetzea.
     dut.                                    -   Txipiroi asko arrantzatzea.
 -   Energia-kontsumo ez arduratsua:         -   Hortzak garbitzean iturria amaitu
     ordenagailua, musika-aparatoa,              arte ez dut ixten / Dutxa luzeak
     logelako argia, denak batera erabili;       hartzen ditut.
     ordenagailua gau oso pizturik;          -   Produktu bat erosten dugunean, ez
     berogailua gehiegi erabili; telebista       dugu kontuan izaten enbalajea
     stanby-en utzi; mobilaren                   birziklatu daitekeen.
     kargadorea entxufatuta utzi.            -   Zaborraren mekanismoa gaizki
 -   Argi guztiak batera pizturik izatea.        erabili: pilak edozein zakarrontzitara
 -   Dutxaren tenperatura altua.                 botatzea.
 -   Zakarra kalean edo edozein tokitan      -   Guztiz kontsumituta ez dagoena
     botatzea (litxarkerien paperak...).         zakarretara bota.
 -   Argiak ez itzaltzea.




                                                                                          5
LANDUTAKO GAKOAK

1. GAKOA: BALIABIDE NATURAL URRIAK ETA AGORTZEAR eta

2. GAKOA: MENDEKOTASUN ENERGETIKOA ETA ALDAKETA KLIMATIKOA




GURE ESKU DAUDENAK

•   Kutsaduraren eta abarren inguruko kontzientzia hartu eta inguruan zabaldu.
    Horretarako erakundeak sortu.
•   Gazteek ulertzea gutxiago kontsumitu behar dela.
•   Behar dena soilik kontsumitu.
•   Kapitalismo-sistemaren pentsamoldea aldatu. Sistema berri bat asmatu.
•   1. sektorearen inguruan eskoletan informazioa zabaldu (adib. Fraisoro eskolak
    eskaintzen duen informazioa sustatu).
•   Energia berriztagarrien inguruko ikasketak burutu.

OROKORRAK

•   Kutsadura murriztu (2B + M) Berrerabili, Birziklatu eta Murriztu.
•   Gutxiago kontsumitu, beharrezkoa dena soilik erosi.
•   1. sektorea sustatu (adibidez, esnea baserritarrei zuzenean erosi). Lehen sektorea
    berreskuratu beharra dago; nekazaritza, abeltzaintza eta arrantzak lehengo
    indarra berreskuratu behar dute. Horretarako, publizitatea erabili behar da eta
    sektore horretan inbertitu.
•   Energia lortzeko baliabide berriak bilatu, EAEn aurki daitezkeenak.
•   EAEko baliabide berriztagarriak izan daitezke: haizea, ura...




                                                                                         6
4. GAKOA: ALDAKETA DEMOGRAFIKO SAKONAK eta
5. GAKOA: BELAUNALDI-ALDAKETA DESOREKATUA




GURE ESKU DAUDENAK

•   Ikasketak burutzea.
•   Daukagun jarrera aldatu, gizarteari lagundu ahal izateko.
•   Euskal Herrian lana bilatzen saiatzea, beste leku batzuetara ez joateko.
•   Beste herrialdeetan lanpostuak bilatu.
•   Lana bilatzeko jarrera positiboa izan.
•   Hainbeste urte gurasoen ardura ekonomikoaren menpe ezin dugula egon
    konturatzea.
•   Independizatzearekiko jarrera positiboa azaltzea.

OROKORRAK

•   Jaiotze-tasa sustatu, laguntza ekonomikoak emanez.
•   Gazteei aukera eskaini.
•   Teknologian gehiago inbertitu, ikertzaileen lana sustatzeko.
•   Gazteei diru-laguntzak emanzipatzeko.
•   Aurreztea bultzatu.


                                                                               7
7. GAKOA: MUGIKORTASUNA ETA GARRAIO IRAUNGAITZA




GURE ESKU DAUDENAK

•   Gaueko autobusak erabili. Orokorrean garraio publiko gehiago erabili.
•   Garraio alternatiboak erabili eta sustatu (bizikleta...).
•   Joan-etorriak ondo aprobetxatu (kotxe bakarrean pertsona bat baino gehiago...).
•   Festetan alkohola edanez gero, ondoren ez gidatzea.
•   Abiadura kontrolatzea.
•   Autoetan aldaketak ez egitea.

OROKORRAK

•   Garraio publikoa sustatu, merkea eta ordutegi zabala.
•   Garraio publikoaren prezioak jaitsi.
•   Bidegorri gehiago eraiki.
•   Erregai sostengarriagoak erabili (ekologikoak, berriztagarriak...).
•   Oinezkoentzat ibilbide erakargarriak eraiki.
•   Merkantziak garraiatzerakoan, garraioak beteta eramatea.
•   Erregai-mota desberdinak erabili (biodiesela, kotxe elektrikoak...).
•   Autoen erabilera gutxitu eta ondo aprobetxatu joan-etorriak.
•   Seinale egokiak eta behar diren lekuan, ondo kokatuta egotea.
•   Gidariak errepidearen arriskuez kontzientziatzea, hobeto gida dezaten.




                                                                                      8
8. GAKOA: NAZIOARTEKO GARAPEN DESBERDINA




GURE ESKU DAUDENAK

•   Kontsumitzen ditugun produktuen jatorria jakin eta informatu (komertzio justuaren
    alde).
•   Herrialde azpigaratuetara laguntza bidali (janaria...).
•   Bizi-maila orekatzea: kontsumoa jaitsi eta familiaz arduratzea.
•   Altruistagoak izatea.
•   Gure ohitura kontsumistak gutxiagotzea.
•   Aporofobia pentsamendua aldatu.
•   Laguntzeko erakundeak sortu (GKE-ak...).

OROKORRAK

•   Herrialde azpigaratuetan:
    -   Gobernatzeko era aldatu.
    -   Hezkuntza derrigorrezkoa bihurtzea, bultzatzea.
    -   Osasun publikoa.
    -   Industria justua sustatu: sindikatuak egotea. Multinazional edo enpresen
        aldetik, soldata eta lan-baldintza duinak eskaintzea.
•   Herrialde garatuetan:
    -   Herrialde garatu bakoitzak, herrialde azpigaratu baten ardura ekonomikoa
        hartzea, (herrialde horretarako diru-laguntzak, laguntza herri jakin horretara
        bideratua izatea...).
    -   Demokrazioaren alde lan egin.
    -   GKE-ak sustatu (Gobernuz Kanpoko Erakundeak).
    -   Demokraziaren alde lan egin.
    -   Ekonomia sustatzen lagundu.



                                                                                         9
•   Estatu guztiak bateratzea eta bakarra sortzea. Horrela berdintasuna lortuko da
    munduan.
•   Guztien interesak babestuko dituzten erabakiak hartzea




                                                                                 10

Ikastetxea Talaia - Hondarribia

  • 1.
  • 2.
    ECOEUSKADI 2020 ESTRATEGIARENDISEINURAKO HAUSNARKETA-TAILERRA – TALAIA (HONDARRIBIA) DATA: 2011ko apirilak 4, astelehena PARTE-HARTZAILE KOPURUA: 17 pertsona 2
  • 3.
    2020 Ikuspegia: ZER DATORKIZUBURURA GARAPEN JASANGARRIA ENTZUTEAN? Horrela ezin du sistemak jarraitu. Gizartea garatzea modu kontrolatuan. Gizartearen ardatz nagusia, ekologia. Garatzen jarraitu, baina, erritmo motelagoan. Garapen logikoa. 2B+M (Berrerabili, Birziklatu eta Murriztu). Etorkizunean jasateko gai garen garapena. Mundua gehiago ez kutsatzeko neurriak hartu. Garapen birziklatua. 3
  • 4.
    ZER EGITEN DUGUINGURUMENAREN ALDE ALA KONTRA? PRAKTIKA ONAK: - Birziklatzea. - Bizikleta erabiltzea eta ez garraio- - Ura beharrezkoa ez denean iturria motorduna; garraio publikoa ixtea. erabiltzea edo kutsatzen ez dutenak. - Bainatu beharrean dutxatu eta ur - Iturrietan iragazkiak jarri. gutxiago kontsumitu. - CFC gabeko sprayak erabili. - Etxean kontsumo txikiko bonbilak - Garbigailuan xaboia erabili erabili. beharrean, bola ekologikoa erabili; - Argiak beharrezkoak ez direnean, garbigailua bete-beteta dagoenean itzaltzea. erabili. - Ikuzgailua beteta dagoenean - Oparien bilgarriak birziklatu; papera bakarrik martxan jarri. berrerabili. - Lehorgailua, berogailua, - Rollin-rollineko desodorantea ezinbestekoa denean bakarrik erabili. erabiltzen dut. - Berogailua erabili beharrean, manta - Mikropatina erabiltzen dut. jarri; berogailua gehienez 21ºC jarri. - Alderdi ekologikoari garrantzia - Ez dut arropa-lehorgailurik ematen diot. erabiltzen. - Behar ditudan produktuak besterik - Telebista erabat itzaltzen dut (ez ez ditut erabiltzen; kontsumo mandotik), standby-a saihestu, arduratsua. lapurraren interruptorea itzaltzea. - Kargadore batekin lau mobil kargatu. - Behar ditudan gauzak baino gehiago - Pixa dutxan egin. ez erostea. - Eguraldi ona egiten duenean, etxea goxatzeko aprobetxatu. 4
  • 5.
    HOBETU BEHARREKO PRAKTIKAK: - Materia organiko batzuk ez ditut - Uneoro motorra erabiltzea, eskolara belarretara botatzen. kotxez etortzea. - Platerak garbitzerako ura xahutzen - Ikuzgailua ez betetzea. dut. - Txipiroi asko arrantzatzea. - Energia-kontsumo ez arduratsua: - Hortzak garbitzean iturria amaitu ordenagailua, musika-aparatoa, arte ez dut ixten / Dutxa luzeak logelako argia, denak batera erabili; hartzen ditut. ordenagailua gau oso pizturik; - Produktu bat erosten dugunean, ez berogailua gehiegi erabili; telebista dugu kontuan izaten enbalajea stanby-en utzi; mobilaren birziklatu daitekeen. kargadorea entxufatuta utzi. - Zaborraren mekanismoa gaizki - Argi guztiak batera pizturik izatea. erabili: pilak edozein zakarrontzitara - Dutxaren tenperatura altua. botatzea. - Zakarra kalean edo edozein tokitan - Guztiz kontsumituta ez dagoena botatzea (litxarkerien paperak...). zakarretara bota. - Argiak ez itzaltzea. 5
  • 6.
    LANDUTAKO GAKOAK 1. GAKOA:BALIABIDE NATURAL URRIAK ETA AGORTZEAR eta 2. GAKOA: MENDEKOTASUN ENERGETIKOA ETA ALDAKETA KLIMATIKOA GURE ESKU DAUDENAK • Kutsaduraren eta abarren inguruko kontzientzia hartu eta inguruan zabaldu. Horretarako erakundeak sortu. • Gazteek ulertzea gutxiago kontsumitu behar dela. • Behar dena soilik kontsumitu. • Kapitalismo-sistemaren pentsamoldea aldatu. Sistema berri bat asmatu. • 1. sektorearen inguruan eskoletan informazioa zabaldu (adib. Fraisoro eskolak eskaintzen duen informazioa sustatu). • Energia berriztagarrien inguruko ikasketak burutu. OROKORRAK • Kutsadura murriztu (2B + M) Berrerabili, Birziklatu eta Murriztu. • Gutxiago kontsumitu, beharrezkoa dena soilik erosi. • 1. sektorea sustatu (adibidez, esnea baserritarrei zuzenean erosi). Lehen sektorea berreskuratu beharra dago; nekazaritza, abeltzaintza eta arrantzak lehengo indarra berreskuratu behar dute. Horretarako, publizitatea erabili behar da eta sektore horretan inbertitu. • Energia lortzeko baliabide berriak bilatu, EAEn aurki daitezkeenak. • EAEko baliabide berriztagarriak izan daitezke: haizea, ura... 6
  • 7.
    4. GAKOA: ALDAKETADEMOGRAFIKO SAKONAK eta 5. GAKOA: BELAUNALDI-ALDAKETA DESOREKATUA GURE ESKU DAUDENAK • Ikasketak burutzea. • Daukagun jarrera aldatu, gizarteari lagundu ahal izateko. • Euskal Herrian lana bilatzen saiatzea, beste leku batzuetara ez joateko. • Beste herrialdeetan lanpostuak bilatu. • Lana bilatzeko jarrera positiboa izan. • Hainbeste urte gurasoen ardura ekonomikoaren menpe ezin dugula egon konturatzea. • Independizatzearekiko jarrera positiboa azaltzea. OROKORRAK • Jaiotze-tasa sustatu, laguntza ekonomikoak emanez. • Gazteei aukera eskaini. • Teknologian gehiago inbertitu, ikertzaileen lana sustatzeko. • Gazteei diru-laguntzak emanzipatzeko. • Aurreztea bultzatu. 7
  • 8.
    7. GAKOA: MUGIKORTASUNAETA GARRAIO IRAUNGAITZA GURE ESKU DAUDENAK • Gaueko autobusak erabili. Orokorrean garraio publiko gehiago erabili. • Garraio alternatiboak erabili eta sustatu (bizikleta...). • Joan-etorriak ondo aprobetxatu (kotxe bakarrean pertsona bat baino gehiago...). • Festetan alkohola edanez gero, ondoren ez gidatzea. • Abiadura kontrolatzea. • Autoetan aldaketak ez egitea. OROKORRAK • Garraio publikoa sustatu, merkea eta ordutegi zabala. • Garraio publikoaren prezioak jaitsi. • Bidegorri gehiago eraiki. • Erregai sostengarriagoak erabili (ekologikoak, berriztagarriak...). • Oinezkoentzat ibilbide erakargarriak eraiki. • Merkantziak garraiatzerakoan, garraioak beteta eramatea. • Erregai-mota desberdinak erabili (biodiesela, kotxe elektrikoak...). • Autoen erabilera gutxitu eta ondo aprobetxatu joan-etorriak. • Seinale egokiak eta behar diren lekuan, ondo kokatuta egotea. • Gidariak errepidearen arriskuez kontzientziatzea, hobeto gida dezaten. 8
  • 9.
    8. GAKOA: NAZIOARTEKOGARAPEN DESBERDINA GURE ESKU DAUDENAK • Kontsumitzen ditugun produktuen jatorria jakin eta informatu (komertzio justuaren alde). • Herrialde azpigaratuetara laguntza bidali (janaria...). • Bizi-maila orekatzea: kontsumoa jaitsi eta familiaz arduratzea. • Altruistagoak izatea. • Gure ohitura kontsumistak gutxiagotzea. • Aporofobia pentsamendua aldatu. • Laguntzeko erakundeak sortu (GKE-ak...). OROKORRAK • Herrialde azpigaratuetan: - Gobernatzeko era aldatu. - Hezkuntza derrigorrezkoa bihurtzea, bultzatzea. - Osasun publikoa. - Industria justua sustatu: sindikatuak egotea. Multinazional edo enpresen aldetik, soldata eta lan-baldintza duinak eskaintzea. • Herrialde garatuetan: - Herrialde garatu bakoitzak, herrialde azpigaratu baten ardura ekonomikoa hartzea, (herrialde horretarako diru-laguntzak, laguntza herri jakin horretara bideratua izatea...). - Demokrazioaren alde lan egin. - GKE-ak sustatu (Gobernuz Kanpoko Erakundeak). - Demokraziaren alde lan egin. - Ekonomia sustatzen lagundu. 9
  • 10.
    Estatu guztiak bateratzea eta bakarra sortzea. Horrela berdintasuna lortuko da munduan. • Guztien interesak babestuko dituzten erabakiak hartzea 10