ΑΡΗΣ
Υπάρχει κάτι μαγικόμε τον Άρη, τον πλανήτη που
μπήκε από νωρίς στο στόχαστρο της ανθρωπότητας,
τόσο ως αστρονομική παρατήρηση όσο και ως
επιστημονική φαντασία.
2.
Οι άνθρωποι μαγεύτηκαναπό νωρίς λοιπόν με τον
«αιματοβαμμένο» πλανήτη του ηλιακού μας συστήματος, που
μοιάζει σε πολλά με τη Γη, και βάλθηκαν να τον μελετήσουν και
να τον μετατρέψουν φυσικά σε φανταστικό σπίτι των εξωγήινων
γειτόνων μας, των Αρειανών!
Σήμερα βέβαια, με τα οχήματα της NASA να προσφέρουν
απλόχερες δόσεις του Κόκκινου Πλανήτη και η έντονη
φημολογία για επανδρωμένες αποστολές να μην μπορεί να
κρυφτεί, το ανθρώπινο ενδιαφέρον για τον Άρη έχει
εκτοξευτεί κατακόρυφα.
Ας δούμε λοιπόν τι ξέρουμε και κυρίως τι δεν
ξέρουμε για τον κατακόκκινο γείτονά μας…
3.
H αρειανή βαρύτηταείναι κατά 62% μικρότερη από τη
γήινη, κάτι που σημαίνει ότι ένας άνθρωπος βάρους 100
κιλών στη Γη, θα ζυγίζει μόλις 40 κιλά στον Κόκκινο
Πλανήτη! Φυσικά, η απώλεια βάρους είναι εδώ τεχνητή,
καθώς άλλο η μάζα άλλο το βάρος: όσο περισσότερη μάζα
και ενέργεια έχει ένας πλανήτης, τόσο πιο ισχυρή θα είναι
και η βαρύτητά του. Κι έτσι η Γη, που είναι κατά 1,8794
φορές μεγαλύτερη από τον Άρη, έχει κατά πολύ μεγαλύτερή
του βαρύτητα, κάνοντας τους κατοίκους της να μοιάζουν
«βαρύτεροι».
Ο Άρης έχει μικρότερη βαρύτητα από τη Γη
4.
Περισσότεροι από 100ταυτοποιημένοι μετεωρίτες που προήλθαν από τον
Άρη είναι διασκορπισμένοι σε διάφορα μέρη της Γης. Κι αν οι επιστήμονες
είκαζαν για χρόνια ότι τα διαστημικά ερείπια προέρχονταν από τον Άρη, δεν
μπορούσαν να το αποδείξουν, μέχρι πρόσφατα τουλάχιστον, όταν το όχημα
Mars Curiosity της NASA απέδειξε πέραν αμφιβολίας την ίδια σύσταση των εν
λόγω διαστημικών βράχων με τους αντίστοιχους του Άρη.
Αρειανά συντρίμμια υπάρχουν εδώ στη Γη
5.
Ο Άρης έχειάνοιξη, καλοκαίρι, φθινόπωρο και χειμώνα
Σαν τη Γη, ο Άρης έχει τέσσερις εποχές, αν και αντίθετα από τον πλανήτη μας,
οι εποχές εκεί δεν διαρκούν το ίδιο. Στο βόρειο ημισφαίριο του Κόκκινου
Πλανήτη, η άνοιξη διαρκεί 7 μήνες, το καλοκαίρι 6 μήνες, 5,3 το φθινόπωρο
και 4 ο χειμώνας. Πέρα από τις τέσσερις αυτές κύριες εποχές, ο Άρης μετρά
δύο ακόμα, το περιήλιο και το αφήλιο, τα οποία οφείλονται στην ελλειψοειδή
περιστροφή του Άρη, ακόμα μεγαλύτερη από της Γης, που παραείναι
ασταθής. Το περιήλιο είναι η εποχή που ο πλανήτης βρίσκεται στο κοντινότερο
σημείο της τροχιάς του προς τον Ήλιο, ενώ το αφήλιο είναι ο αντίποδας…
6.
Ο Άρης έχειτις πιο βίαιες αμμοθύελλες του ηλιακού μας
συστήματος
Μπορεί ο Κόκκινος Πλανήτης να είναι
μικρός σε μέγεθος, ξέρει όμως πώς να
φτιάχνει φονικές αμμοθύελλες,
κρατώντας τα σκήπτρα των πιο
καταστροφικών σκονο-καταιγίδων του
ηλιακού μας συστήματος.
Ήδη από το 1971 οι επιστήμονες της NASA είχαν καταγράψει τις
βίαιες θύελλες (μέσω των εικόνων που έστελνε το Mariner 9) που
σάρωναν την επιφάνειά του και κράτησαν για έναν ολόκληρο μήνα! Ο
ακριβής λόγος γιατί συμβαίνει αυτό διαφεύγει για την ώρα, αν και το
γεγονός ότι ο Άρης είναι στην ουσία μια πελώρια έρημος παρέχει
βολικές εξηγήσεις για το φαινόμενο…
7.
Άρης, ο διπρόσωποςπλανήτης!
Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα χαρακτηριστικά γνωρίσματα του Άρη είναι τα
δύο του πρόσωπα: το βόρειο και το νότιο ημισφαίριο είναι εντελώς
διαφορετικά! Κάτι που κάνει τον Άρη να μοιάζει σαν δύο πλανήτες που
ενώθηκαν σε έναν. Την ώρα λοιπόν που το βόρειο ημισφαίριο είναι επίπεδο
και σχεδόν λείο, ο νότιος γείτονάς του είναι «ανάγλυφος», γεμάτος με βουνά
και ηφαιστειακούς κρατήρες, διαθέτοντας ταυτοχρόνως πολύ πιο παχύ
φλοιό. Οι θεωρίες που αποπειρώνται να εξηγήσουν το αλλόκοτο αυτό
γεγονός είναι πολλές, αν και η πλέον επικρατούσα ενοχοποιεί τη σύγκρουση
αστεροειδούς για την κατάφωρη αυτή ανισότητα της αρειανής επιφάνειας.
Γιγαντιαίος μάλιστα κρατήρας που εντοπίστηκε πρόσφατα στο βόρειο
ημισφαίριο του Κόκκινου Πλανήτη (σαν την Ευρώπη, την Ασία και την
Αυστραλία μαζί!) απέδειξε -σύμφωνα με τους επιστήμονες- ότι ένας
αστεροειδής στο μέγεθος του Πλούτωνα που προσέκρουσε στον Άρη με
ταχύτητες 32.000 χλμ/ώρα του χάρισε το διπλό του πρόσωπο…
8.
Ο Άρης έχειτο μεγαλύτερο ηφαίστειο του
ηλιακού μας συστήματος
Αν το Έβερεστ είναι το ψηλότερο βουνό της Γης,
πολλαπλασιάστε το επί τρία και έχετε εύκολα το
ψηλότερο όρος του ηλιακού μας συστήματος, το Olympus
Mons του Άρη! Και βέβαια, πέρα από το μεγαλύτερο
βουνό, το Olympus Mons είναι και το μεγαλύτερο
ηφαίστειο του ηλιακού μας συστήματος. Η θεωρία που
επιχειρεί να εξηγήσει τα κολοσσιαία ηφαίστεια του
Κόκκινου Πλανήτη ισχυρίζεται ότι οι τεκτονικές πλάκες
του Άρη σπάνια μετακινούνται, με την έλλειψη
τεκτονικής δραστηριότητας να επιτρέπει στο μάγμα που
βγαίνει από τα ηφαίστεια να συσσωρεύεται συνεχώς
στην ίδια επιφάνεια.
9.
Ο Άρης θα«φάει» κάποια στιγμή ένα από τα
φεγγάρια του
Άρης έχει δύο δορυφόρους, τον Φόβο και τον Δείμο. Από τα παιδιά
υ αυτά, ο Φόβος είναι αυτός που θα διαλυθεί στο μέλλον από τον
ο τον Άρη! Συγκριτικά με τον Δείμο, ο Φόβος είναι κατά πολύ
γαλύτερος, , ενώ ένα από τα εντυπωσιακά χαρακτηριστικά του
αι ότι εκτελεί τρεις περιστροφές γύρω από τον Άρη την ημέρα, σε
α απόσταση μόλις 9.378 χιλιομέτρων (συγκρίνετέ τη με την
όσταση της Σελήνης από τη Γη, στα 384.000 χιλιόμετρα)! Σύμφωνα
τους υπολογισμούς της NASA, ο Φόβος πλησιάζει τον Άρη συνεχώς,
το ανησυχητικό νούμερο των 1,8 μέτρων ανά 100 χρόνια, κάτι που
υ δίνει μόνο 50 εκατομμύρια χρόνια ζωής: είτε θα διαλυθεί σε έναν
κτύλιο τελικά είτε θα προσκρούσει πάνω στον Κόκκινο Πλανήτη…
10.
Ο Άρης είχεάλλοτε ποτάμια, λίμνες και έναν ωκεανό!!!
Όταν ο ιταλός αστρονόμος Giovanni
Schiaparelli φιλοτέχνησε τον πρώτο
χάρτη του πλανήτη Άρη το 1877, δεν
παρέλειψε να συμπεριλάβει μια σειρά
από χερσαία χαρακτηριστικά που
ονόμασε «canali». Στη μετάφραση των
γνωστών χαρτών του στην αγγλική, τα
ιταλικά «canali» αποδόθηκαν λανθασμένα
ως «κανάλια», κάτι που έκανε πολλούς να
πιστέψουν ότι ο Άρης είχε νερό.
Και έπρεπε να περιμένει η ανθρωπότητα
το Mariner της NASA για να ανακαλύψει
ότι τα «κανάλια» αυτά ήταν απλές οπτικές
πλάνες. Κι όμως, στις πρόσφατες
αστρονομικές ανακαλύψεις που έγιναν
στον Άρη φάνηκε ότι κάποτε ο πλανήτης
φιλοξενούσε πράγματι νερό: ο Κρατήρας
McLaughlin, για παράδειγμα, ξέρουμε
τώρα ότι πριν από δισεκατομμύρια
χρόνια ήταν λίμνη. Αλλά και σε παλιότερη
αποστολή του Mars Express, που είχε
σταλεί από την Ευρωπαϊκή Διαστημική
Υπηρεσία (ESA), είχαν ανακαλυφθεί
ιζηματογενείς αποθέσεις, οι οποίες
«μυρίζουν» ωκεανό πριν από
δισεκατομμύρια χρόνια. Το νερό του Άρη
είτε εξατμίστηκε είτε μετασχηματίστηκε
στον κρυμμένο πάγο που ελλοχεύει κάτω
από την επιφάνεια του Κόκκινου
Πλανήτη…
11.
Ο Άρης ήτανκάποτε κατοικημένος (ή έτσι τουλάχιστον
πίστεψε η ανθρωπότητα)
Μπορεί σήμερα να φαντάζει αστείο, πριν από μερικές εκατοντάδες χρόνια ωστόσο μεγά
έρος της ανθρωπότητας πίστευε στους εξωγήινους γείτονές μας, τους διαβόητους Αρει
λλο ένα κληροδότημα του Giovanni Schiaparelli, του αρειανού χαρτογράφου, τα «κανά
ου οποίου πέρα από νερό έδειχναν και δραστηριότητα των κατοίκων του, το πράγμα
νδυναμώθηκε το 1888, όταν δυνατές λάμψεις στην επιφάνειά του έγιναν ορατές στη Γη
ερίεργο φαινόμενο έκανε μπόλικους επιστήμονες να πιστέψουν στην ύπαρξη ζωής στο
όκκινο Πλανήτη! Το πλέον αξιομνημόνευτο σύγγραμμα ήταν του αστρονόμου Camille
ammarion («La planète Mars et ses conditions d’habitabilité»), το οποίο έγινε δημοφιλ
νάγνωσμα, σπέρνοντας τον σπόρο της ζωής στον Άρη! Διαβάζοντας μάλιστα το σύγγρα
ercival Lowell, ένας ευκατάστατος άντρας από τη Βοστόνη των ΗΠΑ, αφιέρωσε τη ζωή τ
τους Αρειανούς, κάνοντας έρευνες και γράφοντας πλήθος άρθρων που εγκαθίδρυσαν
εποίθηση για την ύπαρξη των Αρειανών! Ύστερα ήρθαν οι συναντήσεις ανθρώπων με
ρειανούς, κάτι που έγινε μανία κάποια στιγμή, μέχρι να μάθουμε τελικά αρκετά πρόσφ
ρειανοί στον Άρη δεν υπάρχουν…
12.
Ο Άρης μπορείνα είναι η πηγή της ζωής στη Γη
Αν αυτό φαντάζει δύσκολο να το δεχτεί κανείς, είναι μια έντιμη
επιστημονική υπόθεση με αρκετούς υποστηρικτές. Όπως ο Steve
Benner, για παράδειγμα, του Westheimer Institute for Science
and Technology της Φλόριντα, ο οποίος πιστεύει ακράδαντα ότι
η ζωή στη Γη ενδέχεται να έχει προέλθει από τον Άρη. Η κοινή
επιστημονική πεποίθηση είναι ότι η ζωή ξεκίνησε στη Γη πριν
από 3,5 δισ. χρόνια και δύο ήταν τα στοιχεία που έδωσαν την
απαραίτητη ώθηση: το βόριο και το οξείδιο του μολυβδαινίου.
Μόνο που στην εποχή που μιλάμε τα δύο υπερπολύτιμα
συστατικά της ζωής απλά δεν υπήρχαν στη Γη, η οποία είχε πολύ
λίγο οξυγόνο για το οξείδιο του μολυβδαίνιου, την ίδια ώρα που
το βόριο θέλει εξαιρετική ξηρασία για να αναπτυχθεί και τότε η
Γη ήταν καλυμμένη από νερό! Γι’ αυτό και ο Benner υποθέτει ότι
τα δύο συστατικά προήλθαν ουρανοκατέβατα από τον Άρη,
καβάλα σε αρειανούς μετεωρίτες. Όσοι αστεροειδείς από τον
Άρη έχουν μάλιστα εξεταστεί στην Γη έχει βρεθεί ότι περιέχουν
βόριο…