คำวินิจฉัยฉบับเต็มศาล รธน. พรบ. เงินกู้สองล้านล้าน

1. เปิดคำวินิจฉัยฉบับเต็มศำล รธน. พรบ. เงินกู้สองล้ำนล้ำน
12 มี.ค.57 สำนักงำนศำลรัฐธรรมนูญเผยแพร่ข่ำวประชำสัมพันธ์ศำลรัฐธรรมนูญว่ำ ที่ประชุมคณะตุลำกำรศำล
รัฐธรรมนูญได้พิจำรณำคำร้องของประธำนรัฐสภำ และประธำนสภำผู้แทนรำษฎร ส่งควำมเห็นของสมำชิก 2 คำร้อง ขอหห้
ศำลรัฐธรรมนูญพิจำรณำวินิจฉัยตำมรัฐธรรมนูญ มำตรำ 154 วรรคหนึ่ง (1 ) ว่ำ ร่ำงพ.ร.บ.หห้อำนำจกระทรวงกำรคลังกู้
เงินเพื่อกำรพัฒนำโครงสร้ำงพื้นฐำนด้ำนคมนำคมขนส่งของประเทศพ.ศ. … มีข้อควำมขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญ มำตรำ
169 วรรคหนึ่ง และมำตรำ 170 หรือตรำขึ้นโดยไม่ถูกต้องตำมบทบัญญัติของรัฐธรรมนูญ หรือไม่
ทั้งนี้คำร้องทั้งสองมีข้อเท็จจริง สรุปได้ว่ำ ตำมที่รัฐสภำได้หห้ควำมเห็นชอบร่ำงพ.ร.บ.หห้อำนำจกระทรวงกำรคลังกู้
เงินเพื่อกำรพัฒนำโครงสร้ำงพื้นฐำนด้ำนคมนำคมขนส่งของประเทศพ.ศ. …แล้ว และอยู่หนช่วงเวลำก่อนที่นำยกรัฐมนตรี
จะนำร่ำงพ.ร.บ.ดังกล่ำวขึ้นทูลเกล้ำฯเพื่อพระมหำกษัตริย์ทรงลงพระปรมำภิไธยนั้น ผู้ร้อง เห็นว่ำ ร่ำงพ.ร.บ.ดังกล่ำวมี
บทบัญญัติที่ขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญ และกระบวนกำรตรำไม่ชอบด้วยรัฐธรรมนูญ กล่ำวคือ หนกำรพิจำรณำร่ำงพ.ร.บ.
ของสภำผู้แทนรำษฎรมีกำรกดบัตรแสดงตนและลงคะแนนแทนกัน
ศำลรัฐธรรมนูญ พิจำรณำคำร้อง คำชี้แจง เอกสำรประกอบของผู้ร้อง และกำรไต่สวนพยำนผู้เชี่ยวชำญแล้ว ได้
กำหนดประเด็นวินิจฉัย รวม 2 ประเด็น ดังนี้ประเด็นที่หนึ่ง ร่ำงพ.ร.บ.หห้อำนำจกระทรวงกำรคลังกู้เงินเพื่อกำรพัฒนำ
โครงสร้ำงพื้นฐำนด้ำนคมนำคมขนส่งของประเทศพ.ศ. …ตรำขึ้นโดยถูกต้องตำมบทบัญญัติรัฐธรรมนูญ หรือไม่ ประเด็นที่
สอง ร่ำงพ.ร.บ.หห้อำนำจกระทรวงกำรคลังกู้เงินเพื่อกำรพัฒนำโครงสร้ำงพื้นฐำนด้ำนคมนำคมขนส่งของประเทศ พ.ศ. …
มีข้อควำมขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญ หมวด 8 ว่ำด้วยกำรเงิน กำรคลัง และงบประมำณ หรือไม่
ทั้งนี้ศำลรัฐธรรมนูญพิจำรณำแล้วเห็นว่ำ สำหรับประเด็นที่หนึ่ง ศำลพิจำรณำจำกพยำนหลักฐำนที่ได้จำกกำรไต่
สวนฟังข้อเท็จจริงเป็นที่ยุติได้ว่ำ นำยนริศร ทองธิรำช สมำชิกสภำผู้แทนรำษฎร จ. สกลนคร พรรคเพื่อไทย ได้หช้บัตรแสดง
ตนและออกเสียงลงคะแนนหนระบบอิเล็กทรอนิกส์แทนสมำชิกสภำผู้แทนรำษฎรรำยอื่น หนกำรประชุมสภำผู้แทนรำษฎร
เมื่อวันศุกร์ที่ 20 กันยำยน 2556 พิจำรณำร่ำงพ.ร.บ.หห้อำนำจกระทรวงกำรคลังกู้เงินเพื่อกำรพัฒนำโครงสร้ำงพื้นฐำน
ด้ำนคมนำคมขนส่งของประเทศพ.ศ. … ซึ่งเมื่อพิจำรณำรัฐธรรมนูญ มำตรำ 122 บัญญัติว่ำสมำชิกสภำผู้แทนรำษฎรและ
สมำชิกวุฒิสภำย่อมเป็นผู้แทนปวงชนชำวไทยโดยไม่อยู่หนควำมผูกมัดแห่งอำณัติมอบหมำย หรือควำมครอบงำหด และ
ต้องปฏิบัติหน้ำที่ด้วยควำมซื่อสัตย์สุจริตเพื่อประโยชน์ส่วนรวมของปวงชนชำวไทย โดยปรำศจำกกำรขัดกันแห่ง
ผลประโยชน์
และมำตรำ 126 วรรคสำม บัญญัติว่ำ สมำชิกคนหนึ่งย่อมมีเสียงหนึ่งหนกำรออกเสียงลงคะแนนแล้ว เห็นว่ำ กำร
ลงคะแนนเสียงแทนกันหนกำรพิจำรณำร่ำงพ.ร.บ.นี้ไม่ชอบด้วยรัฐธรรมนูญ มำตรำ 122 และมำตรำ 126 วรรคสำม ศำล
รัฐธรรมนูญโดยมติเสียงข้ำงมำก 6 ต่อ 2 เสียง เห็นว่ำ ร่ำงพ.ร.บ.หห้อำนำจกระทรวงกำรคลังกู้เงินเพื่อกำรพัฒนำโครงสร้ำง
พื้นฐำนด้ำนคมนำคมขนส่งของประเทศพ.ศ. …ตรำขึ้นโดยไม่ถูกต้องตำมบทบัญญัติแห่งรัฐธรรมนูญนี้

2. ส่วนประเด็นที่สอง ก่อนที่จะวินิจฉัยประเด็นนี้มีปัญหำที่ต้องพิจำรณำวินิจฉัยก่อนว่ำ เงินกู้ตำมร่ำงพ.ร.บ.นี้เป็นเงิน
แผ่นดินตำมควำมหมำยของรัฐธรรมนูญ หรือไม่ เห็นว่ำ คำว่ำ "เงินแผ่นดิน" ไม่ได้มีกำรกำหนดควำมหมำยไว้โดย
รัฐธรรมนูญหรือกฎหมำยหด แต่เมื่อพิจำรณำจำกพ.ร.บ.ประกอบรัฐธรรมนูญว่ำด้วยกำรตรวจเงินแผ่นดิน 2542 มำตรำ 4
ประกอบกับควำมเห็นของพยำนบุคคลซึ่งเป็นผู้มีประสบกำรณ์และควำมเชี่ยวชำญทำงกำรเงิน กำรคลัง และงบประมำณ
ตลอดจนบรรดำกฎหมำยอื่นที่เกี่ยวข้อง เห็นว่ำ กำรกู้ตำมร่ำงพ.ร.บ.หห้อำนำจกระทรวงกำรคลังกู้เงินเพื่อกำรพัฒนำ
โครงสร้ำงพื้นฐำนด้ำนคมนำคมขนส่งของประเทศ พ.ศ. .... เป็นเงินแผ่นดินตำมควำมหมำยของรัฐธรรมนูญ
ประเด็นที่ต้องพิจำรณำต่อไปว่ำ ร่ำงพ.ร.บ.หห้อำนำจกระทรวงกำรคลังกู้เงินเพื่อกำรพัฒนำโครงสร้ำงพื้นฐำนด้ำน
คมนำคมขนส่งของประเทศ พ.ศ. .... ขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญ หมวด 8 ว่ำด้วยกำรเงิน กำรคลัง และงบประมำณ หรือไม่
พิจำรณำแล้วเห็นว่ำ เมื่อกู้เงินตำมร่ำงพ.ร.บ.นี้มีลักษณะเป็นเงินแผ่นดิน กำรหช้จ่ำยเกี่ยวด้วยกำรโอนงบประมำณ หรือ
กฎหมำยว่ำด้วยกำรเงิน กำรคลัง เว้นแต่หนกรณี "จำเป็นเร่งด่วน" รัฐบำลจะจ่ำยไปก่อนก็ได้แต่ต้องเป็นไปตำมหลักเกณฑ์
และวิธีกำรที่กฎหมำยบัญญัติและต้องตั้งงบประมำณรำยจ่ำยเพื่อชดหช้เงินคงคลังหนพ.ร.บ.โอนเงินงบประมำณรำยจ่ำย
พ.ร.บ.งบประมำณรำยจ่ำยเพิ่มเติม หรือพ.ร.บ.งบประมำณรำยจ่ำยประจำปีงบประมำณถัดไป แต่ตำมข้อเท็จจริงปรำกฏ
ว่ำ กำรดำเนินกำรเพื่อพัฒนำโครงสร้ำงพื้นฐำนด้ำนคมนำคมขนส่งของประเทศตำมที่ร่ำงพ.ร.บ. นี้มุ่งประสงค์ ยังไม่มี
ควำมจำเป็นเร่งด่วน
กำรหช้จ่ำยเงินแผ่นดินต้องไปตำมกรอบวินัยกำรเงินกำรคลังตำมรัฐธรรมนูญ มำตรำ 170 วรรคสอง เพื่อกำรรักษำ
เสถียรภำพ กำรพัฒนำเศรษฐกิจอย่ำงยั่งยืน และควำมเป็นธรรมหนสังคม ดังนั้น กำรที่ ร่ำงพ.ร.บ.หห้อำนำจ
กระทรวงกำรคลังกู้เงินเพื่อกำรพัฒนำโครงสร้ำงพื้นฐำนด้ำนคมนำคมขนส่งของประเทศ พ.ศ. .... บัญญัติหห้กู้เงินตำมร่ำง
พ.ร.บ. บัญญัติหห้เงินกู้ตำมร่ำงพ.ร.บ.นี้นำไปหช้จ่ำยตำมวัตถุประสงค์โดยไม่ต้องนำส่งคลังตำมกฎหมำยว่ำด้วยวิธีกำร
งบประมำณและกฎหมำยว่ำด้วยเงินคงคลัง และบัญญัติหห้คณะรัฐมนตรีรำยงำนกำรกู้เงิน ผลกำรดำเนินงำน และกำร
ประเมินผลกำรดำเนินกำรตำมแผนงำนหนแต่ละยุทธศำสตร์ต่อสภำผู้แทนรำษฎรและวุฒิสภำเพื่อทรำบเท่ำนั้น ซึ่งแตกต่ำง
จำกที่พ.ร.บ.วิธีกำรงบประมำณ 2502 อันเป็นกฎหมำยเกี่ยวกับกำรจ่ำยเงินแผ่นดินบัญญัติไว้ ทำหห้กำรควบคุมตรวจสอบ
กำรหช้จ่ำยเงินดังกล่ำวไม่เป็นไปตำมรัฐธรรมนูญและกฎหมำยที่เกี่ยวข้องว่ำด้วยกรอบวินัยกำรเงินกำรคลังที่ระบุไว้หน
รัฐธรรมนูญ หมวด 8 ร่ำงพ.ร.บ.หนส่วนดังกล่ำวจึงขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญ
ศำลรัฐธรรมนูญจึงมีมติเอกฉันท์ 8 ต่อ 0 ว่ำ ร่ำงพ.ร.บ.หห้อำนำจกระทรวงกำรคลังกู้เงินเพื่อกำรพัฒนำโครงสร้ำง
พื้นฐำนด้ำนคมนำคมขนส่งของประเทศ พ.ศ. .... ขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญหมวด 8 ว่ำด้วยกำรเงิน กำรคลัง และ
งบประมำณ ด้วยเหตุผลดังกล่ำว ศำลจึงมีคำวินิจฉัยว่ำ ร่ำงพ.ร.บ.นี้ตรำขึ้นโดยไม่ถูกต้องตำมบทบัญญัติแห่งรัฐธรรมนูญ
นี้และมีข้อควำมขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญ ซึ่งข้อควำมดังกล่ำวเป็นสำระสำคัญของร่ำงพ.ร.บ.นี้จึงมีผลหห้ร่ำงพ.ร.บ.
ดังกล่ำวนี้เป็นอันตกไปตำมรัฐธรรมนูญ มำตรำ 154 วรรคสำม ที่ระบุว่ำ หนระหว่ำงที่ศำลรัฐธรรมนูญพิจำรณำวินิจฉัยหห้
นำยกรัฐมนตรีระงับกำรดำเนินงำนเพื่อประกำศหช้ร่ำงพ.ร.บ.จนกว่ำศำลจะมีคำวินิจฉัย ถ้ำศำลวินิจฉัยว่ำร่ำงพ.ร.บ.นั้นขัด
หรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญ หรือตรำโดยไม่ถูกต้องหห้ร่ำงพ.ร.บ.นั้นเป็นกำรตกไป