this info is very helpful for all.environment education is most imp but we only read or write this subjects question answers for mark scoring .

1. Present by
Miss – Jaishri Shingade
Assistance professor
KBCNM University

2.  Environment is the surrounding objects ,
circumstance of life of person or society.

व्यक्तीवर अनुवंशाशशवाय ज्या ज्या गोष्टीचा पररणाम
होते त्या सवव गोष्टीचा समवाय म्हणजे पयाववरण होय
.

3. अवकाश
अभ्यास
पररसंस्था
वसुंधरेचे
रक्षण
नै.
साधनसंपत्ती
व उजावस्रोत
जैवववववधता
लोकसंख्या
व्यवस्थापन
प्रदूषण
पयाववरण
ववषयक
समस्या
पयाववरण
ववषयक
कायदे

4.  संपूणव ब्रम्हांडात पृथ्वी छोटासा ग्रह हहे .
 पृथ्वी स्वतंर असून सूयवमालेचा भाग हहे .
 पृथ्वी स्वतंर असली तरी काही ननयमांनी बांधलेली
हहे .
 ववववध ग्रहांची गती हणण सूयाववर होणारे बद्ल
ह्यंचा पृथ्वीवर पररणाम होते.
 हपण जरी ह्यात बद्ल करू शकत नाही तरी
त्यानुसार हपले व्यवहार हणण उपक्रम बदलू
शकतो .

5.  मानवी जीवन हणण पयाववरण ह्यातील संबंध
म्हणजे पयाववरण होय .
 ननसगव पररवतवनशील असते पररवतवनाचे बरे वाईट
पररणाम मानवी जीवनावर होत असतात.
 पररवतवनाची कु त्ररम गती वाढववण्याच मानवाचा
सतत प्रयत्न असते.
 हपल्या फायद्याकररता मानव जेव्हा जेव्हा अनतरेक
करू लागला तेव्हा तेव्हा त्याचे काही दुष्पररणाम
झाले हहे .
 उदा. हररतक्रांती

6.  पृथ्वीतलावर ववववध प्रकारची नै. खननज संपत्ती
ववपुल प्रमाणात उपलब्ध हहे.
 त्यात पानी वायू तेल हे उजाव स्रोत हह उपलब्ध
हहेत.
 मानवाच्या हावरटपणामुळे फायद्याऐवजी जीवन
धोक्यात हले हहे. कारण ह्याने ननसगावचा
समतोल त्रबघडत हहे .
 उदा. जशमनीतील नछद्रे पडून तेल काढणे तुतावश
फायद्याचे असले तरी भववष्यात धोकादायक हहे.

7.  ननसगावत जैववक हणण अजैववक घटक अस्स्तत्वात
हहेत .हे दोन्ही घटक एकमेकास पूरक हहेत .
 ववववध जैववक घटकांचे हपहपले काही हकृ तीबंद
असतात .यांच्या मध्येही के वळ परस्पर संबंध असतो
असे नाही.
 ह्यातील एखादा हकृ ती बंध प्रमाणाबाहेर बदलला
कक त्याचा पररणाम इतर हकृ ती बंधावर होते व
परीसंस्तातील समतोल त्रबघडते व पयाववरण ऱ्हासाला
कारणीभूत ठरते.


9.  ननसगावत ववववध प्रकारचे प्राणी, वनस्पती
हढळतात.

10.  जैवववववधता हहे म्हणून जग सुंदर हहे .पण जग
सुंदर व्हावे म्हणून जैवववववधता नाही तर पृथ्वीची
गरज म्हणून हहे .
 प्रत्येक जीव एक दुसऱ्यावर अवलंबून हहे .
 Ex.
सांप
उंदीर
अन्नधान्य

11.  लोकसंख्या वाढीचा जनसमूह हणण वसनतस्थानावर
पररणाम होते.
 Ex. मुंबई तील लोकसंख्या वाढ
 ह्यामुळे वस्तूंचा अभाव ,दाररद्र्य ,कु पोषण ,प्रदूषण
होते .
 खेडी ओस पडून लोकसंख्याची घनता वाढणे .व
पयाववरण ववषयक समस्या ननमावण होणे .
 ह्याचा अभ्यास पयाववरण शशक्षणात अशभप्रेत .

12.  पयाववरणाच्या सुधाररत रचनेमध्ये ढवळाढवळ म्हणजे
प्रदूषण होय .
 Ex.

15.  Thanks for watching