1. 1
Sayın konuklarımız, saygıdeğer içerisinde istenilen davranışların
hocalarımız, değerli öğrenci yanı sıra istenilmeyen zararlı
arkadaşlarımız hepiniz hoş davranışlarında, bireyler
geldiniz. tarafından öğrenilmesi söz
Eğitim, hepinizin bildiği gibi, konusu olabilir.
hayatımızın bütününü 5-6
kapsamakta olduğundan, Öğretme aktiviteleri, önceden
tümüne değinmek oldukça belirlenen hedefler ekseninde,
güçtür. O yüzden sadece, biz istenilen davranışların
öğrencilerin sürekli üzerinde kazandırılması düşünülen
olduğu, mühendislik eğitiminin yerler, eğitim ve öğretim
küçük bir parçası üzerinde bir kurumlarıdır. Üniversitede bu
bakış açısı sergilemek kurumlardan bir tanesidir. Bu
istiyorum. kurumlarda yapılan planlı,
Bunun için önce, temel kontrollü ve örgütlenmiş
kavramlardan bahsetmek doğru öğretme aktivitelerine öğretim
olur sanırım. denir. Öğretim süresi içerisinde
2 yapılan çalışmalar daha önceden
Eğitim, doğumdan ölüme kadar planlanıp, uygulamaya
devam eden bir süreçtir. geçirilmesinden ötürü, bu tür
3 hazırlıklar uzmanlık işidir.
Öğretme en geniş anlamıyla 7
öğrenmeyi sağlama Bunun yanında şunu da belirtme
etkinlikleridir. Günlük yaşantı gereği duyuyorum; Eğitim,
içerisinde bireylere öğretme öğretim ve öğrenme birbirleri
aktivitesini sunan birçok kişi ve ile iç içe kavramlar olması
araç vardır. Örneğin ailede nedeniyle hep yanlış
anne-baba, çevrede arkadaşlar, kullanımlara neden olmaktadır.
okulda hocalar vb. Eğitim ve öğretimin amacı
4 öğrenmeyi sağlamaktır. Eğitim
Dolayısıyla; mevcut, ve öğretimin amacına ulaşması
bulunduğumuz yaşama sınırları için öğrenmenin
içerisinde, gittiğimiz her gerçekleştirilmesi gerekir. Fakat
ortamda yeni şeyler öğreniriz ve eğitim kavramı, öğretim
zaman içerisinde bunları hayatta kavramına göre daha geniş
davranışlarımıza yansıttığımızı kapsamlıdır.
görürüz. Bu eğitim süreci

2. 8 Bu tür temel kavramları birbiri ile
Eğitim; “belli bir bilim dalı ilişkilendirdikten sonra,
veya sanat kolunda yetiştirme, Üniversitelerde demokratik eğitim
geliştirme ve eğitme işi” olarak anlayışının hakim olması; biz
tanımlanmaktadır(Türk Dil öğrencilerin, “mühendislik eğitimini
ve içerisindeki rolümüzü gerçek bir
Kurumu sözlüğünde
aktör gibi mi, yoksa dublör mü
10.baskı,2005). kullanıyoruz” düşüncesini,
9
eleştirmemize imkan tanıyacaktır.
Öğretim ise; “belli bir amaca 13-14
göre gereken bilgileri verme işi” Ülkemizde, üniversitelerde
olarak ifade edilmiştir (Türk Dil mühendislik eğitimi alan
Kurumu sözlüğünde öğrenciler dört yılın sonunda
10.baskı,2005). mühendis ünvanını almaya hak
10-11
Yani tüm öğretim faaliyetleri aynı
kazanmakta idi. Ama bunun da
zamanda eğitseldir. Ancak tüm önü Yetkin Mühendislik ile
eğitim faaliyetleri öğretim engellenmektedir. Yetkin
değildir.Eğitim kurumları olan Mühendislik konusuna burada
Üniversiteler içerisinde her türlü değinmeyeceğim fakat
eğitim faaliyeti öğretim kapsamında mühendislikten bahsederken
düşünülemez. Üniversitelerde varlığından bahsetmeden
Mühendislik Fakültesi bünyesinde
yer alan bölümlerde verilen
geçmekte olmaz diye
mühendislik öğretimi, ilgili öğretim düşündüm.
elemanları tarafından planlı bir 15-16
şekilde gerçekleştirilir. örneğin
dönem başından itibaren hazırlanan, Bir mühendisten beklenilen;
ilgili derse ait konulara ilişkin, bilgi yaratıcı kimliğinin yanı sıra
ve becerilerin, programlı şekilde insanları bir arada tutan ve
öğrenciye kazandırılması ve benzeri yönlendiren yöneticilik görevini
gibi…. Mühendislik eğitimi ise de nitelikleri arasında
mühendislik öğretimini kapsamakla
birlikte, öğrencinin; öğretim barındırması gerekmektedir.
elemanları ve arkadaşlarının önceden Öyle oluyor ki, bir mühendisin
planlanmamış bilgi ve davranışlarını bireysel ve toplumsal ihtiyaçlara
öğrenebilir. Örneğin; öğrencinin ders cevap verebilmesi, üniversite de
aralarında öğretim üyesi-öğrenci almış olduğu mühendislik
ilişkisi, öğrenci-öğrenci ilişkisi ve eğitimine dayanmaktadır. Bu
benzeri durum gibi… doğrultuda mühendislik
12

3. öğretiminin önemi daha da öğretim biçimi, aynı zamanda
artmaktadır. öğrencilerin yeteri derecede sosyal
konulara yer vermesini
engellemektedir. Eğitim sistemi bir
bütün olarak değerlendirilmemekte,
öğrenciler üzerine aşırı yüklenilmesi
17 - 18
ve çözüm olarak, öğrencinin sistemli
Mühendislik öğretimi içerisinde çalışmadığından sözedilerek,
yetersiz düşündüğümüz donanım günümüz şartlarında sorunlarımıza
neticesinde, öğretme çeşitliliğine yer bu tür idealist yaklaşımlar biz
verilememekte, dolayısı ile eğitimin öğrencilerin içinde bulunduğu
amacı olan öğrenmenin önü sorunlara çözüm getirmemektedir.
açılamamaktadır. Mühendislik 19
eğitiminde, öğrenci-öğretici
etkileşim halinde olması istenmekte Şimdi burada şunu da söyleyebiliriz;
fakat sınav sistemi ile biz az sayıda öğretim üyesi ve yeterli
öğrencilerin, daha önceden yazılım, donanım ve laboratuarların
ortaöğretimde kazanmış olduğu yokluğu eğitimin amacı öğrenmeye
ezberci anlayışın devamı sağlanarak, ulaşmayı engelleyici nedenler olarak
bizlere araştırma yetisi söylüyoruz. Mühendislik eğitimi
kazandırılamamaktadır. Bunun süresi içerisinde bu tür ihtiyaçların
sonucunda öğrenci sadece dersi biran için giderilmiş olduğunu
geçmek istemekte olup, eğitimin düşünelim. örneğin mühendislikte
amacı olan öğrenme değil, geçme her alt bilim dalında yeterli sayıda
notu ön plan da olmaktadır. Bizler öğretim kadrosunun olması
ezberci eğitiminden geldiğimizi durumunda, bilgisayar destekli
biliyoruz ama hocalarımızın laboratuarların; her öğrenciye bir
desteğiyle de, kurtulmak ta, tane bilgisayar düşecek ortamın
istiyoruz. Bu yüzden; ezberci yaratıldığı bir durumda vb. sorun
anlayıştan kurtulmak isteyen olarak sunduğumuz eğitim
öğrencilerin, öğrenme gayreti materyallerin hepsinin biran için
içerisinde olması ve araştırma yetisi tamamlanmış olarak hayal edelim.
kazanması durumunda olmasını, Bu hayalini kurduğumuz eğitim
gerekli yaparken, değerlendirmenin sistemi içerisine, günümüz
sınav sonuçlarına gore yapılması, ortaöğretimden ezberci bir zihniyet
öğrenmekten uzaklaştırıp, ezberci anlayışı ile gelen öğrencileri
zihniyetinden kurtuluşu yerleştirmiş olsak, acaba amaç olan
engellemektedir. Mühendislik öğrenme sağlanacak mıdır?. Bu
eğitiminde, ders konularının yoğun, soruya cevap verebilmek için
ağırlaştırılmış olarak, hem de teorik Üniversite öğrencisini tanımlamak
ağırlıklı verilmesi, öğrencilerin gerekir. 20
istenilen zaman diliminde
öğrenmesini güç kılmaktadır. Bu

4. Üniversite; Bilimsel özerkliğe ve ifade ederek savunması
kamu tüzel kişiliğine sahip, yüksek gerektiğini düşünen olgun
düzeyde eğitim, öğretim, bilimsel yapıya sahip olmalıdır. Demek
araştırma ve yayın yapan fakülte,
enstitü, yüksekokul vb. kuruluş ve
oluyor ki; Kim olmak ve ne
birimlerden oluşan öğretim kurumu yapmak istediğine karar vermiş
(TDK, 2005) ise, olan bir üniversite öğrencisi,
öğrenmek için çaba
21-22-23
sarfedecek,aksi bir durum
bu kurumda eğitim alan içerisinde öğrenmek için
üniversitelinin; sorumluluk herhangi bir heyecan
almasını bilen hayatındaki duymayacaktır.
eksikliklerin farkına varmış ve 27
onu gidermek için nereden
başlayacağı konusunda tereddüt Günümüzde üniversite de;
üniversiteli tanımına uyan
yaşamayan, arkadaşlarının ve
öğrenciden çok, ortaöğretim
öğretim elemanlarının yapısında hayatını devam ettirmek
güdülemesine çok gereksinim isteyen öğrenci profili hakimdir.
duymadan amaçlarını Üniversitede, kim olmak ve ne
hedefleyen bireydir. yapmak istediğinden bihaber olan,
ezberci eğitim sistemi anlayışından
24-25
kurtulmak içi çaba harcamayan, “ne
Ancak ortaöğretimde öğrenci söylenirse onu yap, icat çıkarma!,
öğretmeninin ve arkadaşlarının sorma, düşünme, itaat et”
yaklaşımındaki bir düşünce
güdülemesine çok fazla
içerisinden çıkmak istemeyen,
gereksinim duyar. Ortaöğretim yüksek eğitim kurumu olan
skolastik öğretime üniversitelerin; üniversiteliye
dayanmaktadır. sağlamış olduğu haklardan bihaber
26
olan ve sorumluluk alma yetisini
geliştirmeyen üniversiteli mevcuttur.
İnsanların sosyolojik Çoğunluk üniversiteli bundan
nedenlerden dolayı almış etkilenmektedir. Dolayısı ile eğitim
olduğu farklı eğitim, bireylerin kurumlarından biri olan
üniversitelerin amacı olan
pisikolojik yapısını öğrenmeye ulaşmak için sorunu
oluşturmakta ve hayata olan eğitim materyallerinin yokluğuna
bakışını şekillendirmektedir. bağlayarak veya öğretim kadrosunun
Dolayısıyla üniversiteli; her yetersiz sayıda olmasını savunmak
bireyin hayata bakış açısının yerine, tabi ki onlarında öğrenmeyi
farklı olduğunu bilen ve onu sağlamada etkisi yok değil ama ilk

5. başta bizim elimizde olanı gören(öğrenci), sağlayabilir
düzeltelim ki diğerlerine sıra sonra veya çözüm ve öneri getirebilir.
gelebilsin, üniversite öğrencileri 29-30
olarak ezberci zihniyetinden Dolayısı ile Üniversitede
kurtulmayı istemenin ötesinde, mühendislik öğretimi için,
kurtulmayı amaç edinmeliyiz.
dönemlik hazırlanan program
doğrultusunda işlenen derslere
28 ait konuların, mühendis
öğrencileri tarafından
Peki nasıl bir yöntem bizi ilişkilendirilmesi için eğitim
ezbercilikten çıkartabilir diye sisteminin sınava endeksli
düşündüğümüzde; yapıdan çıkartılarak gruplar
Üniversite Öğrencisinin, arası çalışmalara ağırlık
sınavları; aşması gereken verilmesi, sonrasında
engeller gibi önüne yığıldığı, değerlendirmelerin verilen
başarılı olmanın stres haline projeler doğrultusunda hem
geldiği ve yoğun stres ve kaygı, gruplar arası hem de grup içi
beyni bloke ederek düşünme, çalışmalar ile yapılması
öğrenme ve hatırlama sağlanabilir.
31
işlemlerinin yapılmasını Hepimizin bildiği gibi
engellediği; bu gibi öğrenme mühendislik bölümleri
ortamı yerine; öğrencinin uygulama ağırlıklı sürdürülmesi
içinden gelen merakı, çevresini gereken eğitim ortamının
ve bölümü tanıma isteğini hazırlanmasını gerektirir.
ortaya çıkartacak, bu arayışını Dolayısı ile bir öğretici olmadan
yönlendirecek ve öğrenilen ve yalnız başına yazılı
mesleki bilginin nasıl evrensel kaynaklardan öğrenilmesi,
bütünün yararına mühendis öğrencisi için
kullanılabileceğini ona mümkün olmayacaktır. Fakat
sezdirecek bir öğrenme ortamı üniversite de öğretim üyesinin
oluşturulması daha kalıcı nitelik ilgili konuya ilişkin gerekli
kazanabilir(Akçay, 2006). Bu öğretim sonrası, sınıf içerisinde
ezberci sistemin ortadan daha önceden oluşturulan
kalkmasını; ya sistemi gruplara, konular arası
uygulayan (öğretici), ya da bütünlüğü sağlayacak küçük
sistemin uygulandığı eğitim projeler vererek konunun
kurumunda öğretim

6. uygulamalı öğrenimi zamanda öğrenci-öğretici ve
sağlanabilir. öğrenci-öğrenci etkileşimini
-Verilen ödevler gruplar arası sağlayarak öğrencileri
rekabeti ön plana çıkartacak ve araştırmaya yönlendirecektir.
öğrenmeyi sağlayacaktır. Aynı
32 1.sınıftan itibaren grup
-Mühendislik öğretiminin planlı çalışmaları ile yapılacak
ve programlı olduğunu projelere ödevlere önem
söylemiştim, günümüzde bu verilmelidir.
programın tekrar ilgili -Üniversitede bir kaynak ile
hocalarımız tarafından masaya sınırlı ders anlatımı, bizleri
yatırılmalı, konu tekrarının ezbere sürüklemekte ama sınav
farklı dersler adı altında sistemi kaldırıldığında öğrenci
verilmesinin önüne geçilerek, uygulamalar ile kitaptaki
tek derste toplanması verileri öğrenmek için
sağlanmalı. okuyacaktır. Ders geçmek için
-Mühendislik kimliğindekiler kısa süreli hafızada tutmak için
grup çalışmasına yatkın değil…
olmalıdır. Bunun olması içinde
bunun üniversite yıllarında
ezberci, sınava endeksli eğitim
sisteminin yerine

7.  Ezberci eğitim; bilgiyi günlük öğretir veya ezberletir. Onun ne işe yardığını nerede
kullanılması gerektiğini öğretmez.

8.  Günümüzde hocanın bildiklerini bizlere anlatması yerine, bizlerin öğrenmeye
yönlendirilmesi ve sorunlarımızı kendimizin çözmesi sağlanmalıdır.
 Hem araştırmacı hemde öğretici kimliğe sahip öğretim üyesi gereklidir.
 Ülkenin ihtiyaç duyduğu iş alanlarına yönelik yüksek öğretim programları
yapılmalıdır.
Prof.Dr.İbrahim Ortaş(Çukurova Üniversitesi)
 Eğitim ilkel toplumlarda sistemli ve planlı olmamış bireyin yetişmesi ve
eğitilmesinde toplumsal normlar ve töreler etkili olmuş. Bu da yerleşik kültürün
öğrenilmesi ile sınırlı kalmıştır.Eğitim;
--ANTİK ÇAĞLARDA; soylulara özgü olmuş
--FEODAL TOPLUMLARDA; kilisenin denetiminde kalmış
--KAPİTALİST TOPLUMLARDA;kitlesel nitelik kazanmış, bunun
uzantısı olarak profesyonel anlamda okul ve öğretmen kavramları ortaya çıkmıştır.
Kitlesel olarak yapılan geleneksel eğitim uygulamalarında bireyin bağımsızlığı ve kişisel
farklılıkları unutulmuş, öğrencilerin ihtiyaçlarını karşılamaktan hızla uzaklaşılmıştır.
Bunun sonucu olarak okullar birer fabrika görünümüne bürünmüştür.