jI.AYc. jI.kwlj AwP AYjUkySn
pwTXojnw-3
ividAwrQI AiDAwpkw rol nM:111
jmwq : dsvIN
ivSw : pMjwbI
aup-ivSw : Coty Brw nMU KyfW iv`c
ih`sw lYx leI p`qr
smW : 35 imMt
imqI :
sDwrnsm`grI jmwqdw kmrw,cwk,JwVn,sMkyqk,blYk borf Awid[
ivSyssm`grI KyfWdy lwBWbwryie`kcwrt[
sDwrnaudyS 1. ividAwrQIAWdI ivcwr SkqI iv`c vwDwkrnw[
2. ividAwrQIAW dy sDwrnigAwniv`c vwDw krnw[
3. ividAwrQIAW nMUdlIlW dy ky ivcwr pySkrndy Xogbxwauxw[
4. auhnWnMU sp`St qy BwvpUrn ilKxdy Xogbxwauxw[
ivSysaudyS p`qr duAwrwCoty BrwnMU pVweI dy nwl-nwlKyfWiv`c ih`swlYx dy Xogbxwauxw[
pUrn igAwndI prK 1. AsIN ic`TI p`qr ikauN ilKdy hW?
2. kIqusI kdyp`qr iliKAw hY?
3. jy iliKAw hY qW iks ivSy auqy?
4. ie`kividAwrQI nMUkI hmySwpVdy rihxwcwhIdwhY?
5. pVweI dy nwl-nwlausnMU hor kIkrnwcwhIdwhY?
6. KyfWdw pVweIiv`c kIsQwnhY?
audySkQn b`icau! KyfWdw pVHweIiv`c bhuq mh`qv hY[pVHweIdynwlcMgIishq vI jrUrI hY[A`j AwpWAwpxyCoty
BrwnMU jo KyfWiv`c BwgnhIlYNdw qy hmySwhIpVHdw rihMdwhY,KyfWiv`c BwglYx leI pRyirq
krnleI ie`kp`qr ilKWgy[
pRsquqIkrn ividAwrQI AiDAwpkwpRsnwqmkAqy vrnwqimkivDI dI vrqoN krygI[
ivSw vsqU pwT-ivDI blYk-borf dw kMm
pihlW Bwg:- p`qr dy AwrMB iv`c s`jy h`Q ilKx vwly
dw pUrw pqw, pqw Aqy imqI, K`by pwsy p`qr
pRwpq krn vwly nMU sMboDn kIqw jWdw
hY[ie`QoNq`k p`qr dw pihlW BwghuMdwhY[
dUsrw Bwg:- mYN ie`Qy iblkul TIk hW Aqy Aws
krdwhW ikqusIN sBvI TIkhovogy[
k`l hI mYnMU qyry mu`K AiDAwpk duAwrw
ByijAw hoieAw nqIjw kwrf imilAw hY[qyry ieMny
AMk dyK ky mn bhuq KuS hoieAw[ieMny AMk
lYx qy qYnMU swrypirvwr v`loN vDweI[
prMqU kwrf dw ieh not pVH ky mn bhuq KuS
hoieAw ik qUM ikqwbI kIVw bxdw jw irhw hYN[
AwpxI ishq v`loN qMU iblkul bypRvwh hY[ qMU
pVHn dI Dun iv`c KyfW nMU iblkul mnoN ivswr
id`qw hY[
ividAwrQI AiDAwpkw vrnwqimk ivDI
duAwrw p`qr pVwauxw SurU krygI qy
pRSn-au`qr qknIk dI vrqoN krky p`qr
smJwvygI[ ivid-AwrQI AiDAwpkw
b`icAW qoN pRSn pu`CygI:-
pR: p`qr dw AwrMBikvy kIqwjWdwhY?
pR: Coty Brw nMU ikvyN sMboDn
krogy?
pR: p`qr dy m`D Bwg iv`c kI iliKAW jWdw
hY?
pR: nqIjw kwrfiksnyByijAw?
pR: mu`K AiDAwpk ny not qy kI iliKAw
hY?
pRIiKAw Bvn,
_ __ _ Sihr,
imqI _ _ _ __[
ipAwryirMkU,
bhuq-bhuqipAwr[
m`D Bwgiv`c p`qr dy ivSy bwryiliKAw
jWdw hY[
skUldy mu`KAiDAwpkny[
rmySpVHdw hI rihMdwhY ishq v`l koeI
iDAwn nhIidMdw[
ivSw vsqU pwT-ivDI blYk-borf dw kMm
dyK, irMkU KyfW dw pVweI iv`c bhuq mh`qv hY[
ividAwrQI jIvn dw mnorQ isrP pVweI hI nhI[iesdy
nwl-nwl mMnorMjn vI jrUrI hY[KyfW nwl ksrq vI
huMdI hY qy mMnorMjn vI huMdw hY[ ies nwl
sMquilq SKSIAq dw ivkwshuMdwhY[
ie`k cMgw ividAwrQI pVweI qy KyfW iv`c sMquln
r`Kdw hY ies leI qYnMU AwpxI v`l pUrw iDAwn
dyxw cwhIdw hY[ iksny TIk hI ikhw hY, “ ishq geI
qW swrw kuJ igAw mYnMU aumId hY ik qUM
huxpVHweIdy nwlKyfWv`l vI iDAwndyvyNgw[
s`jy pwsy p`qr ilKx vwly nwl Awpxw sbMD Aqy
pqw ilKygw[
pR:pVweIdy nwl-nwlhor kI krnw
cwhIdwhY ikishq TIk rhy?
pR: KyfWdy kI lwB hn?
pR:ishq bwryisAwixAwnykI ikhwhY?
pR: swnMUAwpxIishq Tik r`KxleI kI
krnwcwhIdw hY?
KyfWiv`c BwglYxw cwhIdw hY?
mnorMjn,ksrqqy cMgIishq imldI hY?
ishq geIqW sBkuJigAw[
mnorMjn Aqy KyfWiv`c ih`sw lYxw
cwhIdwhY[
AMiqm duhrweI
1. AwpxyyqoN v`ifAW nMU p`qr ilKxsmyNikvyN sMboiDq kIqwjWdw
hY?
2. GrogI qy vpwrkp`qrW iv`c kI AMqr hY?
3. KyfWdw pVweI iv`c kImh`qv hY?
Gr dw kMm
ivid:AiD:auprokq p`qr b`icAW nMUGrqoN ilKkyilAwauxleIkhygI[

Lesson plan3

  • 1.
    jI.AYc. jI.kwlj AwPAYjUkySn pwTXojnw-3 ividAwrQI AiDAwpkw rol nM:111 jmwq : dsvIN ivSw : pMjwbI aup-ivSw : Coty Brw nMU KyfW iv`c ih`sw lYx leI p`qr smW : 35 imMt imqI :
  • 2.
    sDwrnsm`grI jmwqdw kmrw,cwk,JwVn,sMkyqk,blYkborf Awid[ ivSyssm`grI KyfWdy lwBWbwryie`kcwrt[ sDwrnaudyS 1. ividAwrQIAWdI ivcwr SkqI iv`c vwDwkrnw[ 2. ividAwrQIAW dy sDwrnigAwniv`c vwDw krnw[ 3. ividAwrQIAW nMUdlIlW dy ky ivcwr pySkrndy Xogbxwauxw[ 4. auhnWnMU sp`St qy BwvpUrn ilKxdy Xogbxwauxw[ ivSysaudyS p`qr duAwrwCoty BrwnMU pVweI dy nwl-nwlKyfWiv`c ih`swlYx dy Xogbxwauxw[ pUrn igAwndI prK 1. AsIN ic`TI p`qr ikauN ilKdy hW? 2. kIqusI kdyp`qr iliKAw hY? 3. jy iliKAw hY qW iks ivSy auqy? 4. ie`kividAwrQI nMUkI hmySwpVdy rihxwcwhIdwhY? 5. pVweI dy nwl-nwlausnMU hor kIkrnwcwhIdwhY? 6. KyfWdw pVweIiv`c kIsQwnhY? audySkQn b`icau! KyfWdw pVHweIiv`c bhuq mh`qv hY[pVHweIdynwlcMgIishq vI jrUrI hY[A`j AwpWAwpxyCoty BrwnMU jo KyfWiv`c BwgnhIlYNdw qy hmySwhIpVHdw rihMdwhY,KyfWiv`c BwglYx leI pRyirq krnleI ie`kp`qr ilKWgy[ pRsquqIkrn ividAwrQI AiDAwpkwpRsnwqmkAqy vrnwqimkivDI dI vrqoN krygI[
  • 3.
    ivSw vsqU pwT-ivDIblYk-borf dw kMm pihlW Bwg:- p`qr dy AwrMB iv`c s`jy h`Q ilKx vwly dw pUrw pqw, pqw Aqy imqI, K`by pwsy p`qr pRwpq krn vwly nMU sMboDn kIqw jWdw hY[ie`QoNq`k p`qr dw pihlW BwghuMdwhY[ dUsrw Bwg:- mYN ie`Qy iblkul TIk hW Aqy Aws krdwhW ikqusIN sBvI TIkhovogy[ k`l hI mYnMU qyry mu`K AiDAwpk duAwrw ByijAw hoieAw nqIjw kwrf imilAw hY[qyry ieMny AMk dyK ky mn bhuq KuS hoieAw[ieMny AMk lYx qy qYnMU swrypirvwr v`loN vDweI[ prMqU kwrf dw ieh not pVH ky mn bhuq KuS hoieAw ik qUM ikqwbI kIVw bxdw jw irhw hYN[ AwpxI ishq v`loN qMU iblkul bypRvwh hY[ qMU pVHn dI Dun iv`c KyfW nMU iblkul mnoN ivswr id`qw hY[ ividAwrQI AiDAwpkw vrnwqimk ivDI duAwrw p`qr pVwauxw SurU krygI qy pRSn-au`qr qknIk dI vrqoN krky p`qr smJwvygI[ ivid-AwrQI AiDAwpkw b`icAW qoN pRSn pu`CygI:- pR: p`qr dw AwrMBikvy kIqwjWdwhY? pR: Coty Brw nMU ikvyN sMboDn krogy? pR: p`qr dy m`D Bwg iv`c kI iliKAW jWdw hY? pR: nqIjw kwrfiksnyByijAw? pR: mu`K AiDAwpk ny not qy kI iliKAw hY? pRIiKAw Bvn, _ __ _ Sihr, imqI _ _ _ __[ ipAwryirMkU, bhuq-bhuqipAwr[ m`D Bwgiv`c p`qr dy ivSy bwryiliKAw jWdw hY[ skUldy mu`KAiDAwpkny[ rmySpVHdw hI rihMdwhY ishq v`l koeI iDAwn nhIidMdw[
  • 4.
    ivSw vsqU pwT-ivDIblYk-borf dw kMm dyK, irMkU KyfW dw pVweI iv`c bhuq mh`qv hY[ ividAwrQI jIvn dw mnorQ isrP pVweI hI nhI[iesdy nwl-nwl mMnorMjn vI jrUrI hY[KyfW nwl ksrq vI huMdI hY qy mMnorMjn vI huMdw hY[ ies nwl sMquilq SKSIAq dw ivkwshuMdwhY[ ie`k cMgw ividAwrQI pVweI qy KyfW iv`c sMquln r`Kdw hY ies leI qYnMU AwpxI v`l pUrw iDAwn dyxw cwhIdw hY[ iksny TIk hI ikhw hY, “ ishq geI qW swrw kuJ igAw mYnMU aumId hY ik qUM huxpVHweIdy nwlKyfWv`l vI iDAwndyvyNgw[ s`jy pwsy p`qr ilKx vwly nwl Awpxw sbMD Aqy pqw ilKygw[ pR:pVweIdy nwl-nwlhor kI krnw cwhIdwhY ikishq TIk rhy? pR: KyfWdy kI lwB hn? pR:ishq bwryisAwixAwnykI ikhwhY? pR: swnMUAwpxIishq Tik r`KxleI kI krnwcwhIdw hY? KyfWiv`c BwglYxw cwhIdw hY? mnorMjn,ksrqqy cMgIishq imldI hY? ishq geIqW sBkuJigAw[ mnorMjn Aqy KyfWiv`c ih`sw lYxw cwhIdwhY[
  • 5.
    AMiqm duhrweI 1. AwpxyyqoNv`ifAW nMU p`qr ilKxsmyNikvyN sMboiDq kIqwjWdw hY? 2. GrogI qy vpwrkp`qrW iv`c kI AMqr hY? 3. KyfWdw pVweI iv`c kImh`qv hY? Gr dw kMm ivid:AiD:auprokq p`qr b`icAW nMUGrqoN ilKkyilAwauxleIkhygI[