¿Cómo medir la sostenibilidad? Indicadores ambientales y huella ecológica (versión galego)

1. INDICES DE MEDIDA DA
SOSTIBILIDADE
Para a consecución do desenvolvemento sostible
é necesario coñecer o grao de deterioro
medioambiental.
Para acadar dito coñecemento temos dous
mecanismos:
* EMPREGO DE INDICADORES AMBIENTAIS
Variable o estimación que achega información sobre o
estado dun problema do medio ambiente.
* A PEGADA ECOLÓXICA
Forma de avaliar se o consumo dos recursos é o non sostible

2. Tipos de indicadores ambientais
* INDICADORES DE PRESIÓN:
Indican a presión que exercen as actividades humanas sobre o
medio ambiente.
Ex: Medir a cantidade de dióxido de carbono que se emite á atmósfera pola
queima de combustibles fósiles
* INDICADORES DE ESTADO:
Efectos da presión humana sobre a calidade do medio ambiente
Ex: Medir o incremento de temperatura e cambio climático producidos polos
verquidos de dióxido de carbono e outros gases de efecto invernadoiro
* INDICADORES DE RESPOSTA:
Miden o esforzo feito para soluciona-los problemas plantexados
sobre o medio ambiente
Ex: Comprobar as medidas tomadas para solucionar o incremento de efecto
invernadoiro, como leis para reducir as emisións de gases, educación
ambiental, etc.

3. Indicadores ambientaisIndicadores ambientais
Os indicadores ambientais foron propostos polo PNUMA (Programa das Nacións
Unidas para o Medio Ambiente, cuyo fin é coordinar as accións ambientais no
mundo) co fin de detectar e medi-las prácticas ecolóxicas.
Hoxe o seu uso está en expansión, sendo prioritario para a AEMA (Axencia
Europea do medio ambiente)

4. Exemplos de INDICADORES AMBIENTAISExemplos de INDICADORES AMBIENTAIS
Impacto Indicadores presión Indicadores estado Indicadores resposta (D.Sost.)
Cambio
climático
•Cantidade de CO2 emitido por persoa
• Cantidade doutros gases de efecto
invernadoiro emitidos á atmósfera
•Concentración de CO2 na atmósfera
•Concentración doutras gases de e.i.
•Aumento da Ta media do planeta
•Mellorar eficiencia enerxética
•Investimento en enerxías renovables
•% de implantación das e. renovables
Contaminación
do aire
•Cantidade de gases contaminantes
emitidos polas diferentes actividades
•N° de turismos por habitantes
•Densidade do tráfico
•Concentración de gases contaminantes no
aire en relación cos límites establecedidos
por lei
• Poboación afectada polo ruído >65 db
• Lexislación sobre emisións de gases e
niveis de ruído
• Regulación do tráfico
• Inversión en detección e melloras da
calidade do aire
Esgotamento
recursos
hídricos
• Litros de Auga usada por habitante
• Recursos hídricos necesarios para o
abastecemento.
•Auga disponñible por hab.
•Recursos hídricos totais disponibles
•Duración das restriccións de auga
• Marca-lo prezo da auga
• Leis sobre verquidos
• Medidas de aforro de auga
Esgotamento
pesca
* Taxa de capturas •Estado das poboacións das diferentes
especies de peixes
• Estado dos caladoiros
• Restriccións nas capturas
• Determinar períodos de veda
Deforestación •Taxa de explotación
•Taxa de importación de madeira tropical
•Taxa de desaparición dos bosques
•% de bosque dañado
•Superficie forestal destruída polos
incendios
• Implantación de planos de conservación e
reforestación
• Medidas de protección
Perda do solo •Taxa de erosión
• Superficie deteriorada pola
contaminación
•Cantidade de solo perdido por unidade de
tempo
•Superficie incendiada
•Medidas de protección
•Medidas de loita contra a erosión
Perda
Biodiversidade
Taxa de desaparición de hábitats naturais •% de especies extintas ou en perigo
• Indice do Planeta Vivente
• n° de especies introducidas
•Lexislación para protección de especies
•Planos de recuperación de especies
•Investimento na conservación
Residuos •Residuos xerados por persoa
• Producción neta de R. perigosos
Non existen •Tratamento de residuos
• Recuperación e reciclaxe
Indicador xeral Superficie terrestre necesaria para xerar
tódolos recursos dunha poboación
Pegada Ecolóxica Medidas de protección e de aforro de
recursos

5. Segundo WWF é unha medida do impacto ambiental total
xerado por unha determinada poboación.
Exprésase como a superficie teórica (en Hectáreas)
necesaria para que unha poboación poda manterse, de
forma que:
• dita superficie produza tódolos recursos que necesita e
consome
• dita superficie poda asimilar tódolos residuos
producidos, sen xerar dano algún sobre o medio
ambiente
A Pegada Ecolóxica

6. A pegada ecolóxica pódese calcular de forma individual, para o
conxunto dun país ou para tódolos habitantes da Terra.
O valor medio anual a nivel mundial é de 2,3 hectáreas por habitante.
O valor da capacidade ecolóxica da Terra é de 2,1 hectáreas por
habitante.
A pegada ecolóxica pódese calcular de forma individual, para o
conxunto dun país ou para tódolos habitantes da Terra.
O valor medio anual a nivel mundial é de 2,3 hectáreas por habitante.
O valor da capacidade ecolóxica da Terra é de 2,1 hectáreas por
habitante.

7. Evolución da pegada ecolóxica según áreas productivas

8. A pegada ecolóxica nas diferentes
rexións do planeta en 1999