Sekolah bestari adalah institusi pendidikan yang direka untuk meningkatkan pengajaran dan pembelajaran melalui interaksi berasaskan teknologi maklumat dan komunikasi (ICT). Ciri-ciri sekolah bestari termasuk pembelajaran kendiri, pengurusan berbantukan ICT, dan penglibatan aktif pihak berkepentingan untuk membantu semua pelajar mencapai potensi mereka. Pelaksanaan sekolah bestari melibatkan infrastruktur yang baik, latihan guru, dan penyediaan bahan kursus yang sesuai dengan keperluan pelajar.

1. Apakah definisi sekolah bestari? Apakah ciri-ciri yang menjadikan sesebuah sekolah
itu sebagai sekolah bestari?
Sekolah Bestari merupakan institusi pembelajaran yang dimantapkan secara menyeluruh bagi
meningkatkan kecekapan dan keberkesanan pengajaran dan pembelajaran secara interaktif
berasaskan ICT, dan pengurusan sekolah berbantukan ICT.
Sekolah Bestari mempunyai ciri-ciri khusus seperti P&P menarik; berkesan dan berpusatkan
murid; wujud amalan pembelajaran akses kendiri, terarah kendiri, dan kadar kendiri; wujud
budaya penggunaan ICT dalam urus tadbir sekolah dan P&P serta wujud perkongsian pintar
dengan pelbagai pihak.
Kemas kini pada Sabtu, 18 Februari 2012 15:04
Sekolah Bestari
Sekolah Bestari adalah salah satu 'flagship'
dalam Koridor Raya Multimedia (MSC) yang
harus dilaksanakan menjelang tahun 2000.
Menjelang tahun 1999 sebanyak 90 buah sekolah termasuk sekolah-sekolah Asrama
Penuh dan sekolah pilihan harian biasa telah dipilih untuk melaksanakan Sekolah Bestari
bukanlah satu kemewahan tetapi satu-satunya cara untuk maju ke hadapan.
Sekolah Bestari akan membawa kepada pendemokrasian pendidikan sepenuhnya.
Sekolah ini bukan hanya untuk mereka yang pintar tetapi ia merupakan cara bestari
bagi menjamin setiap pelajar - kuat atau lemah, kaya atau miskin - mencapai potensi
sepenuhnya dalam cara yang paling sesuai mengikut kadar dan gaya pembelajaran
yang berlainan. Teknologi komputer akan membolehkan kepelbagaian dibina dalam
sistem pendidikan.
Tiga aspek penting harus ditangani dalam pelaksanaan Sekolah Bestari,
Pertama, menyediakan infrastruktur pelbagai media. Perkakasan akan merangkumi
komputer dan alatan berkaitan, peralatan sidang video dan audio dan infrastuktur
komunikasi. Perisian akan mengandungi pemproses perkataan, spresdsheet, perisian
penjaringan, perisian e-mail, browser internet, alat pengarang dan perisian latihan.
Kedua, aspek latihan. Latihan bagi guru-guru amat penting. Gabungan rapi antara
latihan intensif dan kaunseling adalah perlu untuk membantu guru menyesuaikan diri
dengan sekitaran baru. Ini penting untuk menghapuskan rasa tidak selamat dan tidak
berguna yang akan timbul kerana anjakan paradigma yang radikal dalam perkaedahan
dan peranan guru.
Ketiga, aspek bahan kursus. Bahan kursus yang baru, kemaskini, dan mencukupi perlu
disediakan. Bahan kursus perlu diperkembangkan bagi semua mata pelajaran dan
pelbagai jenis pelajar. Bahan kursus perlu mempamerkan ciri yang berikut: pukal disket
yang lengkap, interaktif, mencabar daya kognitif pelajar, mengandungi penilaian

2. kendiri, penyemakan bina dalam bagi input guru penyediaan bahan untuk pelajar yang
lemah.
Konsep Sekolah Bestari
Pada tahun 1996, Kementerian Pendidikan Malaysia telah menggubal
konsep Sekolah Bestari berpusatkan pengajaran dan
pembelajaran berpemikiran kritis dan kreatif. Teknologi
sebagai pengupaya menjadi komponen penting dalam konsep
Sekolah Bestari apabila Projek Sekolah Bestari diwujudkan sebaga satu daripada
Aplikasi Perdana Koridor Raya Multimedia.
Sekolah Bestari Malaysia ialah institusi pembelajaran yang direka semula secara
menyeluruh dan segi proses pengajaran-pembelajaran dan pengurusan sekolah untuk
membantu murid menghadapi cabaran Zaman Maklumat. Proses pengajaranpembelajaran, iaitu proses berkaitan dengan kurikulum, pedagogi, pentaksiran, dan
bahan pengajaran-pembelajaran, akan direka semula untuk membantu murid belajar
dengan lebih berkesan dan cekap. Sekolah Bestari akan mendorong murid
mengamalkan pembelajaran akses kendiri dan terarah kendiri, serta mengikut kadar
pembelajaran sendiri.
Pengurus Sekolah Bestari akan dapat menjalankan tugasnya dengan lebih cekap apabila
fungsi utama berkaitan dengan pengurusan sekolah dikomputerankan. Selain itu, ibu
bapa, komuniti, dan pihak swasta sebagai pihak yang berkepentingan akan memainkan
peranan yang Iebih aktif dalam menjayakan prestasi sekolah. Semua pihak mi akan
sentiasa terlibat dalam peningkatan profesionalisme atau keilmuan berkaitan dengan
pengurusan sekolah, pengajaran-pembelajaran, dan sebagainya.
Objektif Sekolah Bestari
Objektif Sekolah Bestari Malaysia adalah berdasarkan Falsafah Pendidikan Kebangsaan,
dan terdiri daripada yang berikut:
Menghasilkan tenaga kerja yang berpemikiran dan celik teknologi
Mendemokrasikan pendidikan
Meningkatkan penyertaan pihak yang berkepentingan
Memupuk perkembangan menyeluruh individu
Memberi peluang untuk peningkatan kekuatan dan keupayaan individu
Syarikat Usahasama, Telekom Smart School Sdn. Bhd.
Syarikat usahasama, Telekom Smart School Sdn. Bhd, terdiri daripada tujuh (7)
syarikat tempatan.
Selain itu, tiga syarikat antarabangsa juga terlibat dalam Penyelesaian Bersepadu
Sekolah Bersepadu. Ketiga-tiga syarikat antarabangsa mi ialah seperti berikut:
BT Multimedia (Malaysia) Sdn. Bhd.
Electronic Data Systems IT Services (Malaysia) Sdn. Bhd.
NIIT Malaysia Sdn. Bhd.
Penyelesalan Bersepadu Sekolah Bestari
Komponen utama dalam Penyelesaikan Bersepadu Sekolah Bestari yang akan
disediakan dan dilaksanakan oleh Telekom Smart School Sdn. Bhd. ialah yang berikut:

3. Bahan Pengajaran-Pembelajaran dalam bentuk perisian kursus dan
bahan bercetak untuk empat mata pelajaran yang berikut:
o
Bahasa Melayu
o
Bahasa lnggeris
o
Sains
o
Matematik
Sistem Pengurusan Sekolah Bestari yang terdiri daripada perisian untuk
fungsi pengurusan dan pentadbiran yang berikut:
o
Governan Sekolah
o
Pengurusan Hal Ehwal Murid
o
Pengurusan Sumber Pendidikan
o
Pengurusan Kewangan
o
Pengurusan Sumber Manusia
o
Pengurusan Sumber Luar
o
Pengurusan Kemudahan
o
Pengurusan Teknologi
o
Pengurusan Asrama
Infrastruktur Teknologi yang terdiri daripada perkakasan, perisian,
perisian sistem, dan peralatan bukan-IT
Integrasi Sistem bagi memastikan kesepaduan yang berikut:
o
antara Sistem Pengurusan Sekolah, Bahan Pengajaran dan
Pembelajaran, dan lnfrastruktur Teknologi dalam Sekolah Rintis dan Pusat
Data,
o
antara proses dalam Sistem Pengurusan Sekolah,
o
antara proses dalam Bahan Pengajaran dan Pembelajaran
o
antara Sistem Pengurusan Sekolah Bestari dan Bahan PengajaranPembelajaran
o
integriti data dan persekitaran selamat
o
antara Penyelesaian Bersepadu Sekolah Bestari dan aplikasi lain
dalam Aplikasi Perdana projek Koridor Raya Multimedia
Perkhidmatan Sokongan, iaitu perkhidmatan Meja Bantuan dan
Penyenggaraan dan Sokongan.
Kos Projek Rintis
Kos keseluruhan Projek Rintis Sekolah Bestari, melalui kerjasama mi, ialah tiga ratus
juta Ringgit Malaysia (RM3OO,000,000.0O), dan terdiri daripada RM183,573,737
untuk Capital Expenditure dan RM1 16,426,263 untuk Operating Expenditure.
Tempoh Projek Rintis
Tempoh Projek Rintis Sekolah Bestari, melalui kerjasama mi, ialah
tiga (3) tahun mulai daripada tarikh tandatangan Perjanjian antara
Kerajaan dan Telekom Smart School Sdn. Bhd.
Rancangan Masa Depan
Sungguhpun Kementerian Pendidikan Malaysia menggalakkan semua sekolah yang
lain untuk menjadi sekolah bestari dengan mencari sumber kewangan dan
kepakaran sendiri, Kementerian Pendidikan sedang juga merancang pelan induk bagi
memastikan semua sekolah di Malaysia menjadi sekolah bestari secara berperingkatperingkat.

4. Definisi
Sekolah Bestari ialah institusi pendidikan yang direka semula secara menyeluruh dari
segi amalan pengajaran pembelajaran serta pengurusan sekolah untuk membantu pelajar
menghadapi zaman maklumat.
Sejarah
Sejarah pelaksanaan sekolah bestari dimulakan secara projek percubaan atau projek
rintis selama tiga tahun bermula Julai 1999 hingga Julai 2002. Projek ini yang menelan
belanja sejumlah 300 juta ringgit melibatkan 88 buah sekolah di seluruh negara.Tiga jenis
model atau aras teknologi diperkenalkan iaitu aras A ( model bilik darjah penuh ), aras B+
( Model bilik darjah terhad ) dan aras B ( Model makmal ).
Fokus
Penekanan kepada kemahiran berfikir, penggunaan teknologi maklumat dan
amalan nilai-nilai murni.
Cekap dalam Sains dan Matematik.
Pencapaian ke tahap cemerlang dalam bidang kebolehan individu
Menyumbang kepada perkembangan ilmu
Objektif
Menghasilkan tenaga kerja yang berfikir dan celik teknologi
Membangunkan intelek , jasmani, emosi dan rohani pelajar.
Mewujudkan peluang bagi meningkatkan kekuatan dan kebolehan individu
mendemokrasikan pendidikan
Meningkatkan penglibatan pihak berkepentingan
Komponen Utama
Pengajaran dan Pembelajaran
Pengurusan dan pentadbiran
Sumber Manusia, Kemahiran dan Tanggungjawab
Proses
Teknologi

5. Dasar
Sekolah bestari merupakan satu konsep sekolah di Malaysia. Konsep ini akan membawa kepada
pendemokrasian pendidikan sepenuhnya. Sekolah ini bukan hanya untuk mereka yang pintar
tetapi ia merupakan cara bestari bagi menjamin setiap pelajar - kuat atau lemah, kaya atau miskin
- mencapai potensi sepenuhnya dalam cara yang paling sesuai mengikut kadar dan gaya
pembelajaran yang berlainan. Teknologi komputer akan membolehkan kepelbagaian dibina
dalam sistem pendidikan.
Pada peringkat permulaan, empat mata pelajaran, iaitu Bahasa Melayu, Bahasa Inggeris,
Matematik dan Sains, akan diperkenalkan di Sekolah Bestari dengan menggunakan teknolgi
terkini sebagai kaedah dan teknik pengajaran dan pembelajaran. Semua bahan pengajaran dan
pembelajaran disediakan dalam bentuk perisian yang direka oleh Pusat Pemkembangan
Kurikulum bersama dengan Bahagian Teknologi Pendidikan, Kementerian Pendidikan Malaysia.
Untuk menentukan kejayaan pelaksanaan konsep Sekolah Bestari, guru-guru di sekolah yang
dipilih menjadi sekolah bestari, akan diberi latihan dalam perkhidmatan, khasnya dalam bidang
pedagogi untuk aktiviti pengajaran dan pembelajaran melalui penggunaan teknologi terkini. Bagi
sekolah-sekolah bestari yang ditubuhkan, tenaga pengajar dan pentadbirnya akan dipilih oleh
Ketua Pasukan Bertugas Sekolah Bestari di bawah Bahagian Sekolah, Kementerian Pendidikan
Malaysia.
Perkembangan Sekolah Bestari telah menjadi satu arah-aliran dalam perkembangan pendidikan
yang tidak dapat dielakkan dalam reformasi pendidikan di Malaysia. Sekolah Bestari ini
merupakan sekolah satu-satunya dapat melahirkan pelajar-pelajar yang cerdik dan
berpengetahuan, dan dijangkakan akan mampu bersaing apabila menghadapi cabaran-cabaran
Wawasan Negara.
Salah Faham
Pada peringkat awal konsep sekolah bestari diperkenalkan terdapat salah faham yang meluas
dalam kalangan warga pendidik dan ibu bapa yang menyangka sekolah bestari adalah sekolah
yang mesti menggunakan komputer dan kemudahan ICT. Padahal penggunaan ICT hanyalah
pemangkin dalam melaksanakan konsep bestari sedangkan terdapat banyak lagi faktor ke arah
pembestarian dalam persekolahan.
Sekolah Bestari. Konsep Dan Matlamat
Sejak mencapai kemerdekaan, negara kita telah mengalami perubahan yang pesat dalam
sistem pendidikannya. Bagi meningkatkan mutu pendidikan, dasar - dasar pendidikan negara
sentiasa dikaji dan kurikulum diperkemaskan bagi memastikan keberkesanan perlaksanaannya
dalam menghadapi alaf baru yang timbul dalam bidang ekonomi, politik dan sosial selaras
dengan perkembangan pesat yang sedang berlaku dalam negara.

6. Selaras dengan hasrat negara untuk mencapai matlamat Wawasan 2020, iaitu memerlukan
pertumbuhan produktif yang dapat dicapai melalui kepakaran teknologi, tenaga kerja yang
mampu berfikir secara kritis, inovatif dan kreatif serta bersedia untuk turut serta dalam ekonomi
globalisasi.
Di samping itu, falsafah pendidikan negara berhasrat utnuk membentuk perkembangan potensi
individu secara holistik dan bersepadu supaya dapat menghasilkan individu yang seimbang dan
harmonis dari segi intelek, rohani, emosi dan jasmani. Pemangkin ke arah pengubahsuaian ini
kerajaan telah mewujudkan Sekolah Bestari yang lengkap dengan teknologi terkini bagi
memperbaiki sistem pendidikan negara di samping menyediakan tenaga kerja mahir bagi
menghadapi cabaran alaf baru.
Pengubahsusian sistem pendidikan memerlukan perubahan dari segi amalan dan budaya di
sekolah rendah dan menengah. Sistem pendidikan masa kini perlu berubah dari pembelajaran
yang hanya menekankan hafalan kepada pembelajaran merangsangkan pemikiran dan
kreativiti, mengambil kira pelbagai kebolehan dan gaya pembelajaran pelajar serta memastikan
semua pelajar berpeluang untuk membina konsep kendiri. Di samping itu, ibubapa dan
masyarakat perlu memainkan peranan yang aktif utnuk merealisasikan halatuju perubahan
dalam sistem pendidikan negara.
Pengwujudan Sekolah Bestari ini merupakan satu daripada tujuh aplikasi Perdana Koridor Raya
Multimedia ( MSC ) Malaysia. Berlandaskan ini, hasrat dan matlamat kerajaan Malaysia
menggunakan sepenuhnya kepakaran teknologi dan pertumbuhan pesat prasarana MSC untuk
menggalakkan pembentukan Sekolah Bestari." Memandangkan betapa pentingnya Sekolah
Bestari kepada pembentukan generasi akan datang, kerajaan telah mengambil langkah
menjadikan penjelmaan Sekolah Bestari sebagai satu daripada tujuh ' flagship application '
dalam projek Mega Koridor Raya Multimedia"
( Ucapan Menteri Pendidikan Malaysia ).
Pada tahun 1999, sembilan puluh buah sekolah perintis akan dijadikan nukleus bagi
melaksanakan konsep, bahan pengajaran dan pembelajaran, kemahiran dan teknologi Sekolah
Bestari. Dokumen dasar yang asal tentang Sekolah Bestari Malaysia ialah Smart Schools in
Malaysia: A Quantum Leap, yang disediakan pada Januari 1997. Dokumen ini ialah asas bagi
dokumen The Malaysian Smart School. A Conceptual Blueprint yang disediakan oleh Pasukan
Petugas Bersama Industri Kementerian Pendidikan Malaysia. Konsep Sekolah Bestari yang
terkandung dalam dokumen The Malaysian Smart School: A Conceptual Blueprint merupakan
idea yang terus berkembang berterusan dan sentiasa terbuka kepada perubahan dan kemajuan
dalam pedagogi dan teknologi maklumat. Oleh itu, dokumen ini lebih bersifat deskriptif daripada
preskriptif.
Pasukan Petugas juga menyediakan dokumen The Malaysian Smart School Implementation
Plan yang menyediakan
pelaksanaan sekolah-sekolah di seluruh negara untuk menjadi Sekolah Bestari.Selain itu
,projek Sekolah Bestari menghasilkan

7. lima 'Concept Requests For Proposals' penyelesaian dalam bidang berikut.
Bahan Pengajaran dan Pembelajaran
Sistem Penilaian
Sistem Pengerusan Sekolah
Infrastruktur Teknologi
Integrasi Sistem
Kesemua ini telah dilancarkan serentak pada Julai 1997.
Sekolah Bestari Malaysia ialah institusi pembelajaran yang direka semula secara menyeluruh
dari segi amalan pengajaran, pembelajaran, pengurusan sekolah untuk menyediakan pelajar
bagi Zaman Maklumat. Sekolah Bestari berkembang dengan pembentukan staf yang
profesional, sumber yang bertambah dan pentadbiran yang cekap. Ini membolehkan sekolah
menyesuaikan diri dengan keadaan yang kian berubah.
Di Sekolah Bestari pembelajaran akan bercorak kearah kendiri mengikut kadar individu,
kesinambungan dan reflektif. Ini akan berlaku dengan adanya pembekalan teknologi pelbagai
media dan jaringan meliputi seluruh dunia.
Pembelajaran berubah daripada berpusatkan guru kepada yang berpusatkan pelajar. Kurikulum
di Sekolah Bestari lebih fleksibel dan terbuka. Kurikulum di Sekolah Bestari dirancang supaya
bermakna, mempunyai tanggungjawab sosial, reflektif, holistik, global, terbuka berdasarkan
matlamat. In menggalakkan pembelajaran holistik, membenarkan kanak - kanak maju mengikut
tahap pencapaian masing - masing dan mengambil kira keupayaan, minat dan keperluan
pelajar yang berbeza - beza. Kanak - kanak dididik dengan kemahiran berfikir secara kritis dan
kreatif, disemai dengan nilai murni dan digalakkan meningkatkan kefasihan berbahasa.
Kurikulum Sekolah Bestari dibentuk untuk membentuk pelajar mencapai perkembangan yang
seimbang.
Pelajar sebagai pembelajar aktif di Sekolah Bestari. Pembelajaran yang berpusatkan budaya
berfikir dengan memanfaatkan sumber ilmu oleh teknologi serta menggunakannya secara
menyeluruh dan bersepadu dalam berbagai situasi. Sekolah memupuk kemahiran penyelesaian
masalah yang kreatif bagi menghadapi situasi baru. Pelajar bertindak dengan berani dalam
membuat keputusan dan bertanggungjawab terhadap keputusan itu. Pelajar akan membuat
pengembaraan maklumat mengelilingi dunia untuk mencari dan mengumpul data. Pelajar akan
dapat mencapai sumber tempatan, kebangsaan dan global. Penjaringan melalui internet juga
membolehkan interaksi antara pelajar dan guru - guru yang lain serta orang ramai di seluruh
dunia.
Dunia pelajar akan diperluaskan melalui perhubungan, pendidikan dan sosial ini. Pembelajaran
yang bermakna ini dapat memupuk dan mempertingkatkan segala potensi yang ada pada
pelajar secara cekap, ekonomis dan berkesan dengan menggunakan daya fikir, pengetahuan,
kemahiran dan teknologi pendidikan era ini dan cabaran masa hadapan memerlukan Sekolah
Bestari sebagai wadah ke arah pencapaiannya. Penjaringan mempunyai kelebihan dari segi
membolehkan pelajar yang tidak dapat menghadiri sekolah untuk membuat kerja sekolah dari

8. rumah. Ini memberi makna baru kepada idea ketidakhadiran sekolah kerana pembelajaran
masih dapat berlaku di luar sekolah. Oleh itu, pelajar perlu diajar strategi untuk menerajui
maklumat dengan cekap dan selektif. Usaha berpasukan, kerjasama kumpulan, fleksibiliti,
pandangan jauh dan ketrampilan menggunakan bahasa antarabangsa akan juga ditekankan.
Sekolah Bestari Malaysia akan mengambil juga konsep inovatif kelas melangkau maya. Sistem
sekarang memberi ketegangan kepada pelajar yang lemah dan menghalang kemajuan pelajar
pintar. Dalam Sekolah Bestari, teknologi akan memberi fleksibiliti untuk membasmi ketegangan
dalam pendidikan. Pelajar yang lebih cerdas akan dapat menyiapkan semua kerja kursus dan
penilaian lebih awal daripada tempoh normal. Pelajar yang kurang berupaya akan melalui
program asas mengikut kadar pembelajarannya, serta diberi bantuan khas oleh guru. Ini dapat
berlaku kerana penubuhan sistem pengeluaran item penilaian yang berpusatkan dari dalam
talian.
Sistem penilaian fleksibel ini akan membenarkan pelajar dalam satu kelas fizikal untuk bekerja
pada aras yang berlainan dalam matapelajaran yang sama, selain membenarkan pelajar terus
ke aras yang lain dalam mata pelajaran yang berlainan pada bila - bila masa. Dengan cara ini,
pelajar kurang cerdas, yang biasanya diabaikan akan diberi perhatian yang sewajarnya.
Guru berperanan sebagai pembimbing di sisi. Guru memberi sokongan psikologi dan galakan.
Guru akan bertanggubngjawab menyediakan suasana yang menggalakkan pembelajaran ke
arah kendiri yang kreatif dan berdikari. Guru akan mengenalpasti matlamat mendefinisikan
halatuju bagi pelajarnya, memandu kemajuan pelajar ke arah mencapai matlamat tersebut dan
membenarkan pelajar belajar mengikut kadar sendiri. Pelajar akan mendapat perhatian individu
dari guru. Komputer akan mengambil alih rutin dan pemyampaian maklumat dan membebaskan
guru daripada tugasan pentadbiran yang remeh supaya mereka dapat menumpukan perhatian
terhadap aspek pendidikan yang bersifat kemanusiaan.
Pelbagai kaedah pengajaran dan pembelajaran akan digunakan di Sekolah Bestari. Antaranya
ialah strategi inovatif yang berasaskan teknologi seperti perbincangan dengan rakan jauh,
pembelajaran jarak jauh, penggunaan data sebagai sumber maklumat, memproses maklumat.
memproses maklumat dan menghubungkan dapatan; merujuk ensiklopedia elektronik; belajar
dari courseware elektronik dan komunikasi elektronik. Interaksi pelajar dan guru sama ada
dalam kumpulan kecil atau individu masih menjadi sebahagian daripada kursus pengajaran dan
pembelajaran.
Dengan menumpukan kepada perkembangan individu, guru digalakkan untuk membina
kemahiran sosial pelajar dan juga untuk menerap moral dan etika yang baik serta nilai
patriotisme. Penggunaan teknologi maklumat sebagai alat akan membolehkan penyimpanan
data dan memudahkan pentadbir untuk mendapatkan semula data yang banyak. Ia
memudahkan kerja memproses dan menyampaikan hasil yang berkaitan untuk pentadbir
membuat keputusan. Ini akan membantu meningkatkan kecekapan, menghapuskan pertindihan
dan secara radikal membaiki akses bagi semua yang berkenaan.
Dengan pengkomputeran dalam talian pengurusan sekolah, pentadbir akan dapat merancang,
mengurus dan menggunakan sumber manusia dan fizikal dengan berkesan. penjaringan akan

9. memudahkan penglibatan ibubapa dan masyarakat dalam rancangan sekolah dan menjadikan
mereka rakan kongsi yang berkesan dalam pendidikan anak mereka. Dengan adanya
pangkalan data, maklumat tentang pelajar dan guru lebih mudah didapati oleh pihak yang sah.
Keperluan kebajikan pelajar dan guru lebih mudah diambil kira dengan pemantauan yang
kerap. Pemantauan sistematik kemajuan pelajar akan mengingatkan sekolah tentang bila
perlunya tindakan susulan bagi pelajar pintar dan yang kurang pintar. Penilaian berasaskan
unsur dan rujukan kriteria tertentu untuk memberi gambaran holistik dan tepat tentang prestasi
pelajar.
Ciri Sekolah Bestari yang paling ketara ialah suasana pengajaran dan pembelajaran yang
dibina berdasarkan amalan terbaik dalam pendidikan rendah dan menengah daripada seluruh
dunia. Ini melibatkan pemantapan kurikulum, pedagogi, penilaian dan bahan pengajaran dan
pembelajaran yang sah.
Kurikulum Sekolah Bestari dirancang supaya bermakna, mempunyai tanggungjawab sosial,
reflektif, holistik, global, terbuka berdasarkan matlamat. Ia menggalakkan pembelajaran holistik,
membenarkan kanak - kanak maju mengikut tahap pencapaian masing - masing dan
mengambilkira keupayaan,. minat dan keperluan pelajar yang berbeza-beza. Kanak - kanak
dididik dengan kemahiran berfikir secara kritis dan kreatif, disemai denngan nilai murni dan
digalakkan meningkatkan kefasihan berbahasa. Kurikulum Sekolah Bestari dibentuk untuk :
a) Membantu pelajar mencapai perkembangan yang seimbang;
b) Menyepadukan pengetahuan, kemahiran, nilai dan penggunaan bahasa yang betul;
c) Menyatakan secara eksplisit hasil pembelajaran yang dikehendaki bagi tahap keupayaan
yang berbeza;menawarkan
pembelajaran multi disiplinari,bertema dan berterusan:
d) Memupuk pengetahuan,kemahiran dan sikap yang sesuai untuk berjaya dalam Zaman
Maklumat:
e) Memupuk pengetahuan,kemahiran dan sikap yang sesuai untuk berjaya dalam Zaman
Maklumat.
Pengajaran
Sekolah
Bestari
berhasrat
menjadikan
pembelajaran
lebih
menarik,menggalakkan,merangsangkan dan bermakna melibatkan minda,semangat dan tubuh
badan dalam proses pembelajarn:membina asas kemahiran untuk menyediakan kanak-kanak
bagi menghadapi cabaran masa depan dan mengambil kira pelbagai keperluan dan kebolehan
pelajar.Pedagogi Sekolah Bestari bertujuan:
a) Menggunakan pelbagai strategi pembelajarn yang sesuai bagi memastikan penguasaan
ketrampilan asas dan
meningkatkan perkembangan holistik;

10. b) Mengambil kira pelbagai gaya pembelajaran individu bagi meningkatkan prestasi;
c) Mewujudkan suasana bilik darjah yang bersesuaian dengan pelbagai strategi pengajaran dan
pembelajaran.
Sistem penilaian Sekolah Bestari berbeza daripada sistem sedia ada untuk membantu
merealisasikan Falsafah Pendidikan Negara.Ia berasaskan unsur dan rujukan kriteria tertentu
untuk memberi gambaran holistik dan tepat tentang prestasi pelajar.Guru,pelajar dan ibubapa
dapat mengakses butiran penilaian melalui komputer.Penilaian Sekolah Bestari adalah fleksibel
dan mudah digunakan,di samping menjamin mutu maklumat penilaian dengan menggunakan
pelbagai pendekatan dan alat.Ia menjurus kepada pensijilan terbuka yang bukan sahaja
menunjukkan pencapaian komulatif pelajar,tetapi juga untuk peningkatan berterusan sepanjang
hayat.
Sekolah Bestari memerlukan bahan pengajaran dan pembelajaran konvensional dan elektronik
yang sesuai dengan strategi pengajaran dan pembelajaran yang berbagai-bagai.Bahan ini
mengambil kira pelbagai keperluan dan kebolehan pelajar bagi meningkatkan keupayaan dan
potensi mereka supaya lebih bertanggungjawab menguruskan pembelajaran sendiri.
Objektif utama pengurusan Sekolah Bestari ialah untuk mengurus sumber dan proses dengan
cekap dan berkesan bagi menyokong fungsi pengajaran dan pembelajarn.Pihak pengurusan
membantu mengagihkan sumber tenaga manusia yang mahir kepada aktiviti yang lebih
bermakna,menjimatkan kos pada jangka panjang,meningkatkan mutu keputusan melalui akses
yang lebih baik kepada maklumat dan mempercepatkan proses membuat keputusan.
Bagi mencapai objektif ini, pengurusan Sekolah Bestari memerlukan pentadbir profesional yang
gigih dan berwibawa serta guru yang dapat menjelaskan matlamat sekolah,memimpin
pengajaran di sekolah,memimpin pengajaran di sekolah,dan mampu mendapatkan sokongan
padu daripada ibubapa dan masyarakat.Mereka perlu mempereratkan komunikasi terbuka
dengan semua pihak,mengagihkan sumber secara adil dan bijak,mengesan prestasi sekolah
berbanding dengan objektif kewangan dan bukan kewangan,serta menyediakan suasana
persekolahan yang menyokong pembelajaran.
Mereka perlu juga mewujudkan dan mengekalkan staf yang bermotivasi dan berprestasi
tinggi,menjamin keselamatan sekolah dan penghuni,serta menggunakan dan mengurus
teknologi dengan sesuai,berkesan dan cekap.Bagi mencapai objektif Sekolah Bestari proses
dalamannya perlu diselaraskan sebagai suatu sistem .Sistem yang sempurna membolehkan
bekalan input yang sesuai menghasilkan output yang dikehendaki seperti kesediaan pelajar
untuk melanjutkan pelajaran,atau penyertaan yang aktif dan produktif di kalangan tenaga
kerja.Inisiatif Sekolah Bestari menawarkan peluang yang unggul untuk menilai semula sistem
persekolahan sedia ada, mengenal pasti masalah dan mencari penyelesaian terbaik
dengan bantuan teknologi.
Posted by lepat at 8:45 PM

11. Bahan PS
Ciri-ciri Guru Pendidikan Seni Cemerlang
oleh:
Hassan Mohd Ghazali
ABSTRAK:
Seringkali ungkapan kecemerlangan diperkatakan kepada guru-guru pendidikan seni. Indikator
kecemerlangan kebanyakannya tertumpu pada sifat umum, Tulisan ini memberi fokus indikator guru
pendidikan seni yang cemerlang. Kecemerlangan dalam konteks pengajaran-pembelajaran, Keilmuan,
kualiti peribadi, pengurusan ko-kurikulum, sumbangan dan hasil karya dan perhubungan sejawatan.
Pengenalan
Sistem pendidikan di Malaysia mempunyai matlamat yang jelas sama ada secara tersurat dan tersirat
iaitu melahirkan insan dan bangsa yang cemerlang melalui Falsafah Pendidikan Negara (FPN). Justru itu
guru sebagai 'imput' seharuslah 'cemerlang' terlabih dahulu sebelum menentukan 'output' yakni murid
yang cemerlang seperti dikehendaki oleh FPN. Jika kita amati matlamat keseluruhan FPN dan Wawasan
Pendidikan yang diutarakan oleh bekas Ketua Pengarah Pendidikan, budaya kerja cemerlang adalah
menjadi agenda utama. Penegasan wawasan pendidikan ialah budaya kerja cemerlang perlu dibina
berlandaskan sikap amanah, bertanggungjawab dan akauntabiliti terhadap tugas.
" Satu konsep utama yang menjadi landasan untuk membangunkan budaya cemerlang ialah amanah.
Amanah ialah tanggungjawab dan juga penaggungjawab (akauntabiliti) terhadap sesuatu yang telah
ditugaskan atau diberi keparcayaan. Menurut Islam seluruh diri dan hidup manusia adalah amanah"
(Wan Zahid.13)
Peranan guru amat penting bagi menentukan kemajuan murid dan sekolah. Bagi guru mata pelajaran
pendidikan seni peranan mereka amat penting bagi menentukan mata pelajaran pendidikan seni boleh
di manfaatkan. Dua peranan penting bagi seseorang guru pendidikan seni disekolah; pertama

12. menentukan mata pelajaran pendidikan seni di ajar kepada murid-murid dengan sempurna dan
berkesan dan kedua menggunakan kemahiran pendidikan seni berguna kepada kemajuan sekolah dari
segi fizikal dan kemudahan.
Ciri-ciri Cemerlang
Indikator cemerlang telah dikeluarkan oleh Jabatan Perkhidmatan Awam dan Kementerian Pendidikan,
terutama untuk menentukan prestasi guru. Indikator tersebut lebih menekankan penilaian prestasi
seseorang guru biasa bagi menentukan pergerakan gaji. Walau bagaimanapun indikator ini boleh
diambil kira awal untuk menentukan kecemerlangan seeorang guru terutama guru mata pelajaran
pendidikan seni. Indikator tersebut mengambilkira :
1. Kegiatan dan sumbangan di luar tugas rasmi.
2. Penghasilan kerja dari segi kualiti, mutu kerja, keberkesanan kos, ketepatan masa dan pelaksanaan
peraturan dan arahan pentadbiran.
3. Pengetahuan dan kemahiran yakni meliputi pengetahuan dalam bidang kerja, kebolehan mengelola,
kebolehan membuat keputusan, keberkesanan komunikasi dan kebolehan menyelesaikan masalah.
4. Kualiti Peribadi - dari segi integriti (jujur, amanah dan berakhlak) komitmen, ikram, adil dan saksama,
berdisiplin dan kepimpinan.
5. Jalinan hubungan dan kerjasama samada dengan pegawai atasan, rakan sekerja, pegawai bawahan
dan pelanggang( murid-murid).
6. Potensi: adakah guru itu ada wawasan, perspktif menyeluruh, penganalisisan, kesedaran kepada
kenyataan, proaktif, daya kreatif dan inovasi, serta kebolehan menghadapi cabaran.
Perkhidmatan awam menyenaraikan ciri-ciri budaya kerja cemerlang yang perlu diamalkan pekerja
kerajaan, antaranya:
1. Ketepatan masa dalam memberikan perkhidmatan.
2. Ketepatan fakta dan maklumat yang diberikan kepada pelanggan.
3. Sentiasa responsif kepada kehendak pelanggan.
4. Menyempurnakan tugas dengan cara yang adil dan jujur.
5. Bersopan santun ketika berurusan dengan pelanggan.
6. Menepati temujanji yang dibuat dengan pelanggan.
7. Tidak melakukan pembaziran sumber.
(Ahmad Sarji.210)
Indikator-indikator di atas merupakan indikator secara menyeluruh bagi menentukan kecemerlangan
bagi seseorang guru. Amalan budaya kerja cemerlang memerlukan amalan yang berterusan. Seseorang
guru yang cemerlang sewajarnya sentiasa cemerlang dari segi indikator-indikator di atas.
Bagi guru pendidikan seni, indikator kecemerlangan akan berpusat kepada enam faktor utama. faktorfaktor tersebut boleh dipecahkan dalam huraian selanjutnya:

13. 1. Pengajaran dan pembelajaran yang berkesan.
2. Pengetahuan dan kemahiran dalam bidang pendididikan seni.
3. Kualiti diri dari segi kepimpinan, kreatif dan wawasan.
4. Pengurusan Ko-kurikulum.
5. Sumbangan kepada sekolah dan hasil kerja dalam bentuk karya seni dan penulisan.
6. Komunikasi dan hubungan dengan pentadbiran, rakan sejawat dan pelajar.
Namun demikian guru pendidikan seni cemerlang pada keseluruhannya ialah seorang guru yang
berwibawa tinggi, kreatif, kecindan dan peka terhadap perkembangan individu, simpatik dan empatik
serta menjadi contoh kepada guru-guru lain dan pelajar.
Pengajaran dan pembelajaran yang berkesan
Berbagai-bagai teori dan model pengajaran yang berkesan. Mengikut Borich & Fenton (1977),
kecemerlangan pengajaran adalah melibatkan perlakuan guru, peningkatan keilmuannya, dan beberapa
variabel yang mempengaruhi proses pengajaran dan pembelajaran P&P, misalnya hubungan dengan
pengetua/gurubesar dan dan faktor persekitaran . Yang dimaksudkan pelakuan guru ialah cara-cara guru
menyampaikan ilmu kepada murid-muridnya. Ini termasuklah bagaimana guru interaksi dengan murid,
pengurusan kelas, penggunaan masa dan sebagainya yang berkaitan dengan P&P. Satu faktor yang
penting ialah sikap guru itu penentu utama bagi kecemerlangan dalam P&P. Dalam model yang
dikemukan oleh John Carroll (1963) iaitu "A Model of Scholl Learning'; menghuraikan lima elemen yang
mempengaruhi keberkesanan pengajaran, iaitu:
1. 'Aptitude' - bakat/kebolehan murid untuk belajar.
2. Kemampuan murid me- mahami arahan/ pengajaran guru atau kesediaan murid belajar sesuatu tajuk
pelajaran. Kemampuan murid ini bergantung kepada pengetahuan atau kemahiran yang sedia ada pada
murid.
3. Daya tahan (persever- rance) murid - kesanggupan murid secara aktif terlibat dalam pembelajaran.
Faktor ini ditentukan oleh motivasi/kemahuan dalam diri murid untuk belajar.
4. Peluang - masa yang diperuntukan kepada murid untuk belajar atau masa yang digunakan oleh guru
untuk mengajar sesuatu kemahiran dan konsep.
5. Kualiti pengajaran - keberkesanan sesuatu pelajaran itu diajar.
(Wan Fatimah .19)
Kualiti pengajaran merupakan perkara penting kepada seseorang guru pendidikan seni untuk
menentukan keberkesanan pengajaran. Guru yang cemerlang berjaya menentukan corak pengajaran
yang berkesan dan menyesuaikan situasi pengajaran dengan situasi semasa. Berbagai kaedah dan
strategi pengajaran dimanipulasikan agar murid menikmati pengajaran dengan sempurna dan berkesan.
Berikut adalah kuliti pengajaran pendidikan seni yang berkesan:
• pengajaran/maklumat pendidikan seni secara tersusun, mudah difahami serta bermakna kepada
murid. Misalnya mengajar anyaman guru harus menerangkan jenis-jenis kelerai terlebih dahulu sebelum

14. pergi kepada teknik mengayam.
• pengajaran pendidikan seni dapat menarik minat murid.
• berkesan, mudah diingat dan digunakan oleh murid.
• guru menggunakan contoh-contoh yang mudah.
• pengajaran pendidikan seni dikaitkan dengan maklumat/pengetahuan dan kemahiran yang sedia ada
pada murid.
• guru sentiasa menunjukkan minat dan ghairah semasa pengajaran pendidikan seni.
• guru menggunakan kaedah-kaedah dan bahan-bahan pengajaran tertentu sesuai dengan pelajaran
pendidikan seni berjalan.
• guru bersifat humor dan penyayang.
• Guru pendidikan seni yang baik sentiasa mengadakan penilaian secara formal atau tidak format
kepada murid dan membuat penilaian keberkesanan pengajaran.
• guru pendidikan seni perlu membetulkan segera kesilapan yang dilakukan oleh murid.
• guru pendidikan seni yang baik sentiasa memberi motivasi dan insentif kepada murid semasa
pengajaran berlaku.
• guru pandai menyesuaikan pengajaran pendidikan seni mengikut keupayaan kebolehan murid.
• pengajaran yang berkesan dibantu dengan suasana bilik seni yang bersih dan kemas.
Pengetahuan dan Kemahiran Pendidikan Seni
Guru pendidikan seni banyak terlibat dalam kerja-kerja praktikal dan kurang dalam kerja-kerja amali.
Lantaran itu guru pendidikan seni kurang mendalami pengetahuannya melalui banhan-bahan bacaan
ilmiah. Guru pendidikan seni lebih berminat sekiranya diadakan latihan berbentuk bengkel. Ini
merupakan fenomena yang negatif.
Pendidikan seni perlu ditekankan dari aspek teori dan amali. Bagi guru pendidikan seni cemerlang perlu
mendalami keseluruhan bidang-bidang yang ada dalam pendidikan seni. Sebagai contoh sekarang
pendidikan seni diperkenalkan bidang rekacipta, maka guru pendidikan seni perlu membaca dan
mendalami bidang tersebut hingga boleh menguasainya.
Kebolehan guru pendidikan seni menguasai sesuatu bidang-bidang lain akan menentukan mutu
pengajaran yang berkesan. Misalnya penggunaan komputer dalam pengajaran pendidikan seni,
walaupun belum disediakan dalam kurikulum, tetapi sekarang banyak perisian komputer yang boleh
digunakan dalam pendidikan seni. Misalnya perisian Grafik seperti PageMaker, CorelDraw, CAD dan
sebagainya. Perisian ini dapat membantu guru dari segi alat bantu mengajar penggunaan dalam mata
pelajaran.
Kualiti Peribadi
Penekanan kuliti peribadi sangat penting kepada guru-guru pendidikan seni. Seseorang guru pendidikan
seni cemerlang tentunya kualiti pribadi yang konsisten. Menunjukkan akhlak mulia dengan rakan
sejawat dan murid-muridnya. Ia sentiasa menjadi model kepada guru-guru lain dari segi kemasan diri.
Contohnya guru-guru pendidikan seni perempuan boleh menjadi contoh dan kosaltan dari segi memilih
warna dan fesyen baju untuk guru wanita lain.

15. Guru pendidikan seni sentiasa senang untuk membuat rujukan dalam hal-hal yang berkaitan dengan
kreativiti. Justru itu guru pendidikan seni haruslah seorang kreatif dan inovatif.
Pengurusan Ko-kurikulum
Seorang guru yang cemerlang tidak akan lengkap sekiranya tidak terlibat dalam organisasi kelab dan
persatuan, unit beruniform dan sukan di bawah ko-kurikulum. Kelab seni dan kreatif merupakan kelab
yang membantu mengembangkan mata pelajaran pendidikan seni di sekolah. Melalui kelab tersebut
dapat menentukan daya minat yang lebih dari murid yang diajar semasa pendidikan seni. Pelengkap dari
pengajaran pendidikan seni boleh di salurkan dalam bentuk aktiviti kelab seni dan kreatif.
Banyak aktiviti-aktiviti boleh dijalankan melalui kegiatan kelab. Misalnya lawatan ke pusat-pusat yang
berkaitan dengan seni tampak, Balai senilukis dan Pusat kraftangan. Melalui kelab pendidikan seni guru
boleh membina kepimpinan murid dalam bidang kesenian disamping melahirkan seniman-seniman kecil
melalui penghasilan karya seni.
Kejayaan dalam kegiatan ko-kurikulum kebiasaannya adalah bergantung kepada keupayaan guru dalam
melibatkan diri bersama murid dan memberi keyakinan kepada mereka.
Subangan dan Hasil Kerja
Sewajarnya guru pendidikan seni merupakan orang terpenting untuk mencantikkan sekolah. Tidak
dinafikan tanggungjawab utama untuk keceriaan sekolah kebiasaannya terpikul pada guru pendidikan
seni. Sumbangan ini amat wajar kerana dalam mata pelajaran pendidikan seni (sekolah menengah), Seni
dan Persekitaran boleh dipraktikkan melalui kerja-kerja keceriaan sekolah.
Sumbangan guru pendidikan seni tidak tertumpu kepada sekolah sahaja. Guru pendidikan seni boleh
memberi khidmat kepada projek-projek diperingkat daerah misalnya hiasan pentas dan sebagainya.
Subangan kreatif itu akan menambahkan lagi kesuburan kemahiran bidang kerja.
Komunikasi dan hubungan
Melalui sumbagan yang diberikan kepada pihak sekolah, guru pendidikan seni sewajarnya mempunyai
tingkahlaku yang baik terutama dari segi hubungan dengan pengetua/gurubesar, rakan sejawat dan
pelajar. Hubungan ini penting, kerana prestasi guru yang baik adalah melalui imej hubungan yang
berkesan dan baik.
Penutup
Sebenarnya tugas dan tanggungjawab guru pendidikan seni semakin mencabar. Namun demikian bagi
guru pendidikan seni yang aktif dan cemerlang, cabaran dan rintangan yang berat dapat dipikul dengan
mudah. Kerja-kerja yang ada kaitan dengan tugas dan dan ada kaitan dengan pendidikan seni
merupakan kerja yang menyeronokkan bagi guru pendidikan seni yang cemerlang. Kebiasaannya guru

16. cemerlang ini mahukan setiap kerjanya dilakukan dengan kualiti yang tinggi. Indikator utama guru
pendidikan seni yang cemerlang ialah sikap amanah dan bertanggungjawaban.
Tahap kesempurnaan tugas datang dari diri yang ikhlas dan sentiasa mahu mengingkatkan pengetahuan,
menguasai kemahiran, sikap terbuka, berfikiran secara fleksibel, kreatif dan inovatif. Sesungguhnya guru
yang cemerlang itu sentiasa menjadi guru 'popular' disekolah.
Seperti kata Ketua Pengarah Pendidikan dalam kertas kerjanya bertajuk Keguruan menjelang abad ke21: Cabaran dan Harapan; Menjamin kualiti perkhidmatan dalam profesion keguruan pada abad ke -21
merupakan satu cabaran. Stakeholders dan juga pelanggan pendidikan pasti akan membuat tuntutan
peningkatan mutu pendidikan. Sejauh mana sesorang guru atau kakitangan pendidikan dapat
memuaskan tuntutan dan keperluan stakeholders dan pelanggan bergantung kepada sejauh mana
tingginya kualiti perkhidmatan yang dicurahkan. ( Wan Zahid. ms 121).
pengenalan
Rekaan dan corak merupakan suatu asas utama dalam meghasilkan sesuatuk a r y a s e n i . P a d a
d a s a r n y a , t a n p a r e k a a n d a n c o r a k , h a s i l s e n i b a i k y a n g tradisional mahupunyang
mengikut zaman akantidak terhasil.Dalam teorinya,co rak ialah suatu susunan motif sam a ada sec ara
teratur , terancang atau secara bebas.Ini bermaksudcorak bolehdibahagikankepada dua cabang iaituCorak Terancang
danCorak Tidak Terancang.Motif pula merupakanrupa ataubentuk asas dalam satu-satu rekaan atau gubahan. Motif
terdiri daripada motif flo ra, faun a, geometrical dan o rganik. Corak Tradi si m empunyai
mo tifnyatersendiri dan m em punyai nam a-nama tertentu yang ber unsur
tradisio nal.C o n t o h y a n g b i a s a k i t a d e n g a n a d a l a h s e p e r t i c o r a k b u n g a
b u l u h , p u c u k rebung,bunga kiambangdansebagainya.Dalam tugasan ini akan cuba dibincangkan satu kajian
dan analisa terhadaprekaan dikehendaki menjalankan kajian analisa terhadap rekaan dancorak yang
terdapat pada objek kain sarung batik. Batik yang sarung yangd i p i l i h k e r a n a i a n y a
merupakan satu bidang kraftangan yang unggul diMalaysia. Sejak abad
m e n e m u i k a e d a h pembuatan batik secara
tradisional.Pada masa dahulu, masyarakat Melayu menggunakan ubi
kentang sebagaialat pengecap tetapi kini kain batik telah diusahakan
dengan menggunakanalat-alat moden. Batik mula diperkenalkan di negara kita
khususnya di negeriKelantan sejak tahun 1910 lagi. Batik berasal dari
Indonesia dan terbit dariperkataan Jawa 'tik' yang bermaksud menitik atau
menulis titik-titik. Ambatikpula bermaksud melukis, menulis, mewarna
atau menitik. Di alam Melayu,sejenis batik yang dipanggil Batik
Pelangi telah diperkenalkan sejak tahun1770-an lagi. Di Malaysia kebanyakan kilang
ke 15 Masihi lagi manusia telah
m
e
n
e
m
perusahaan batik banyak terdapatdi Kelantan dan Terengganu.
1