Personaxes e celebracións máis salientables do Entroido en Galicia

2. O ENTROIDO

3. O nome de Entroido procede do latin Introitus que significa entrada Pero non se sabe ben se se refire á entrada no ano novo, ou na primavera .

4. Respecto á orixe do antroido: Autores como Vicente Risco asígnanlle unha orixe prehistórica

5. cun sentido máxico e ritual unido a prácticas de relixión primitiva.

6. Outros asignanlle unha orixe celta

7. Polos debuxos da antiguas caretas dos peliqueiros, que sempre tiñan debuxos do sol, da lúa e das estrelas.

8. Algúns din que proceden das festas celebradas a Saturno na Roma antiga e ás festas en honor a Baco deus do viño e das enchentas

9. Na tradición cristiá é a “Entrada á coresma”, tempo onde non se vai poder comer carne. O ENTROIDO

10. Carnaval procede de "carnelevarium", que significaba “quitar la carne” . O ENTROIDO

11. así que é o momento de comer a encher antes desta etapa de coresma. O ENTROIDO

12. Coresma – Corenta días antes da Semana Santa O ENTROIDO

13. O Entroido e o carnaval típico de Galicia O ENTROIDO

14. Sendo os máis tradicionais os da provincia de Ourense O ENTROIDO

15. E os tres mais coñecidos son os de.... O ENTROIDO Laza Verín Xinzo de Limia

16. E outros como... O ENTROIDO Viana do Bolo Allariz Vilariño de Conso Sarreaus Castro Caldelas Bande Maceda

17. A figura máis antíga e máis profunda do Antroido é o peliqueiro , O ENTROIDO

18. Os peliqueiros son típicos do pobo ourensán de LAZA O ENTROIDO

19. LAZA é o pobo onde o Entroido consérvarse máis ancestral O ENTROIDO

20. Adoitan percorrer as rúas e as aldeas, facendo estruendo coas chocas, e recibindo agasallos, normalmente filloas, freixós e bolas na sartén. O ENTROIDO

21. Tamén reparten vergallazos á xente que se mete con eles, os insultan ou lles impíden o paso. O domingo póñense diante da igrexa para zouparlles aos que se atreven a ir á misa estando no entroido... O ENTROIDO

22. En ningún caso se lles pode devolver a agresión nin descubrir o seu nome. O ENTROIDO

23. O TRAXE O ENTROIDO

24. O nome de peliqueiros ven dado pola pel, “pelica”, que lles cubre a cabeza detrás da máscara O ENTROIDO

25. Outros personaxes tradicionais do entroido, similares e moi parecidas aos PELIQUEIROS de Laza son os CIGARRÓNS de Verín O ENTROIDO CIGARRÓNS

26. e os FELOS de MACEDA que en lugar de vergallas ou mallos levan bastóns O ENTROIDO FELOS

27. A indumentaria dos tres personaxes diferénciase nalgunhas prendas como os calcetíns brancos por riba de medias negras dos felos, as borlas e outros adornos.... O ENTROIDO

28. AS PANTALLAS de XINZO de LIMIA OU PANTALLAS LIMIANAS O ENTROIDO

29. Son diferentes das anteriores, levan unha capa e cintos con campaiñas e botas Levan vexigas inchadas de porco ou vaca que golpean para facer un ruido de medo O ENTROIDO

30. Adoitan percorrer as rúas do pobo dando brincos e botando berros roncos para meter medo O ENTROIDO

31. simulan acoso ás mulleres, coas que adoitan bailar, entón a voz ronca trócase nunha voz de ledicia. O ENTROIDO

32. Aos coñecidos que pillen sen disfraz lévanos a unha taberna para que lles paguen unha ronda de viños,

33. e o que poña resistencia será perseguido, reducido e levado en brazos ata a taberna máis próxima para que pague uns viños á cuadrilla de pantallas. Perseguido Reducido Levado á taberna

34. OSO DE SALCEDO : personaxe do Entroido propio da parroquia de Salcedo, no concello da Pobra de Brollón.

35. O disfrace está feito con peles de animais buscando a semellanza cun oso que vai asustando a xente na compaña duns "criados"

36. Estes criados perseguen á xente e cando collen un lévanllo ao oso para que o emporcalle con borralla e tizón con auga e a veces con brea

37. XENERAL: personaxe do Entroido da comarca do Ulla

38. vai montado a cabalo e viste un uniforme militar moi adornado, con moitas medallas e fitas de cores. Van en grupo dirixindo un “exército” e establecen "combates verbais", chamados atrancos.

39. O correo é o encargado de anunciar a chegada da comparsa e do seu Xeneral O centinela do outro xeneral dalle o alto (Atráncao) e se produce o primeiro atranque verbal.

40. Os combates “atrancos” son a base de coplas de rima asonante en castrapo. Cada un intenta que sexan máis intelixentes que as do enimigo… General, general, non vengha con valentías, generales coma este, los como todos los días. Avanza caballo mío por riba desa muralla y atropalla al enemigho que siempre nos asoballa.

41. MADAMAS e GALÁNS : personaxes típicos do Entroido, especialmente de Cangas e Vilaboa.

42. Mulleres e homes extremadamente adobiados e sofisticados. Traxes cunha base branca adornados con colares e fitas de cores e un sombreiro ou toucado moi rechamante con flores, plumas e abelorios...

43. O BOTEIRO de Vilariño de Conso, disfraz moi vistoso con moitisimo traballo e con moitas cores

44. Nalgunha aldea, como Cotobade, danse uns personaxes similares denominados madamas e madamitos.

45. Os Irrios de Castro Caldelas, cunha máscara de madeira e unha especie de frac. E un personaxe ao que se lle garda respecto. Leva un látigo feito cun pau e unha correa de pel de ovella

46. Vergalleiros de Sarreaus, figura similar aos peliqueiros ou pantallas. Imprescindible o corno de vaca para facer chamada a festa que remata cunha merenda campestre.

47. As CHARRÚAS de Allariz. Sen indumentaria específica, feitas con madeira, coiro de vaca e pel de coello . O grito de guerra é: “ Charrúa merda crúa”

48. VOLANTES de Chantada. Teñen un gran colorido onde destaca o vermello e o amarelo, levan un cinto con campaiñas e é un personaxe exclusivamente masculino

49. O Calendario do antroido Martes de Entroido Domingo Fareleiro ou Borralleiro Xoves de Compadres Domingo Corredoiro ou Cacheleiro Xoves de Comadres Domingo de Entroido Mércores Cinza, queima do meco ou enterro da sardiña Domingo de Piñata

50. O domingo fareleiro En varios pobos sobre todo en Xinzo de Limia lanzanse fariña ( farelos: salvado con fariña) , na praza Maior. Martes de Entroido Domingo Fareleiro ou Borralleiro Xoves de Compadres Domingo Corredoiro ou Cacheleiro Xoves de Comadres Domingo de Entroido Mércores Cinza, queima do meco ou enterro da sardiña Domingo de Piñata

51. Martes de Entroido Domingo Fareleiro ou Borralleiro Xoves de Compadres Domingo Corredoiro ou Cacheleiro Xoves de Comadres Domingo de Entroido Mércores Cinza, queima do meco ou enterro da sardiña Domingo de Piñata Outra celebración típica é a baixada da MORENA, que é un disfraz de vaca con careta de madeira

52. Martes de Entroido Domingo Fareleiro ou Borralleiro Xoves de Compadres Domingo Corredoiro ou Cacheleiro Xoves de Comadres Domingo de Entroido Mércores Cinza, queima do meco ou enterro da sardiña Domingo de Piñata Cada día de festa remata cunha comellada, o domingo cacheleiro é a base de cachola de porco

53. Os Xoves de compadres e de comadres fanse bonecos para ridiculizar ao sexo contrario. Martes de Entroido Domingo Fareleiro ou Borralleiro Xoves de Compadres Domingo Corredoiro ou Cacheleiro Xoves de Comadres Domingo de Entroido Mércores Cinza, queima do meco ou enterro da sardiña Domingo de Piñata

54. Establécese unha guerra de sexos que remata coa queima dun boneco que homes ou mulleres tentarán rescatar. Martes de Entroido Domingo Fareleiro ou Borralleiro Xoves de Compadres Domingo Corredoiro ou Cacheleiro Xoves de Comadres Domingo de Entroido Mércores Cinza, queima do meco ou enterro da sardiña Domingo de Piñata

55. Martes de Entroido Domingo Fareleiro ou Borralleiro Xoves de Compadres Domingo Corredoiro ou Cacheleiro Xoves de Comadres Domingo de Entroido Mércores Cinza, queima do meco ou enterro da sardiña Domingo de Piñata O domingo corredoiro fanse a batallas de farrapos enlamados e de borralla e nalgúns como LAZA botan formigas, que enfadan primeiro meténdoas en vinagre Borrallada Formigas

56. A corrida do galo, onde uns guandiáns defenden o galo dando bareadas a quen llelo queira roubar Martes de Entroido Domingo Fareleiro ou Borralleiro Xoves de Compadres Domingo Corredoiro ou Cacheleiro Xoves de Comadres Domingo de Entroido Mércores Cinza, queima do meco ou enterro da sardiña Domingo de Piñata

57. Domingo oleiro , lánzanse olas de barro algunhas cheas de fariña, caramelos... A quen lle rompa ten que invitar a viño Martes de Entroido Domingo Fareleiro ou Borralleiro Xoves de Compadres Domingo Corredoiro ou Cacheleiro Xoves de Comadres Domingo de Entroido Mércores Cinza, queima do meco ou enterro da sardiña Domingo de Piñata

58. Domingo de Antroido Festa Maior, desfile dos persoaxes, carrozas, disfraces, etc. Martes de Entroido Domingo Fareleiro ou Borralleiro Xoves de Compadres Domingo Corredoiro ou Cacheleiro Xoves de Comadres Domingo de Entroido Mércores Cinza, queima do meco ou enterro da sardiña Domingo de Piñata

59. O martes de entroido é o último día e téntase revivir o domingo con desfiles, carrozas e comparsas, etc. Martes de Entroido Domingo Fareleiro ou Borralleiro Xoves de Compadres Domingo Corredoiro ou Cacheleiro Xoves de Comadres Domingo de Entroido Mércores Cinza, queima do meco ou enterro da sardiña Domingo de Piñata

60. Logo remátase cun xuizo onde sempre sairá culpable Martes de Entroido Domingo Fareleiro ou Borralleiro Xoves de Compadres Domingo Corredoiro ou Cacheleiro Xoves de Comadres Domingo de Entroido Mércores Cinza, queima do meco ou enterro da sardiña Domingo de Piñata

61. CULPABLE de tanta festa, CULPABLE por tanta troula, CULPABLE de tantas enchentas e de tanto desmadre ... Martes de Entroido Domingo Fareleiro ou Borralleiro Xoves de Compadres Domingo Corredoiro ou Cacheleiro Xoves de Comadres Domingo de Entroido Mércores Cinza, queima do meco ou enterro da sardiña Domingo de Piñata

62. E remata o MÉRCORES DE CINZA coa “procesión de loito” e a “queima do meco ”. Martes de Entroido Domingo Fareleiro ou Borralleiro Xoves de Compadres Domingo Corredoiro ou Cacheleiro Xoves de Comadres Domingo de Entroido Mércores Cinza, queima do meco ou enterro da sardiña Domingo de Piñata

63. Nalgúns pobos ou cidades, sobre todo os que están á beira do mar fan o enterro da sardíña , acompañados dunha comitiva de choronas e plañideiras. Martes de Entroido Domingo Fareleiro ou Borralleiro Xoves de Compadres Domingo Corredoiro ou Cacheleiro Xoves de Comadres Domingo de Entroido Mércores Cinza, queima do meco ou enterro da sardiña Domingo de Piñata CEIP de PONZOS 2010

64. Pero queda tempo para unha última saída e unha última comida é O Domingo de Piñata, o final definitivo Martes de Entroido Domingo Fareleiro ou Borralleiro Xoves de Compadres Domingo Corredoiro ou Cacheleiro Xoves de Comadres Domingo de Entroido Mércores Cinza, queima do meco ou enterro da sardiña Domingo de Piñata

65. Día que se adoita dedicar principalmente aos máis pequenos... Martes de Entroido Domingo Fareleiro ou Borralleiro Xoves de Compadres Domingo Corredoiro ou Cacheleiro Xoves de Comadres Domingo de Entroido Mércores Cinza, queima do meco ou enterro da sardiña Domingo de Piñata

66. O ENTROIDO FIN