Ang dokumento ay tungkol sa kasaysayan ng ekonomiya ng Pilipinas bago at pagkatapos dumating ang mga Espanyol. Ipinapakita nito ang mga pagbabago sa kalakalan at ekonomiya mula sa mga ninuno hanggang sa panahon ng mga administrasyon ng mga presidente sa Pilipinas. Tinalakay din ang mga batas at patakaran na naglayong paunlarin ang ekonomiya at ang mga epekto ng mga banyagang panghihimasok sa lokal na kabuhayan.

1. ANG KASAYSAYAN
NG EKONOMIKS
ARALIN 2
PREPARED BY: MS. MAE

2. BAGO DUMATING ANG MGA
ESPANYOL
• Bago tayo sakupin ng mga
Espanyol may maunlad ng
kabuhayan ang ating mga ninuno
(pagtatanim, nag-aalaga ng hayop,
paggamit ng matutulis na kahoy
ay nagpapakita ng mataas na
kaalaman (kaingin) .
• Pilipinas ay isang kapuluan –
(pangingisda, maninisid at
nakikipagkalakalan)
• Yaman ng Pilipinas - mineral at
industriya

3. BAGO DUMATING ANG MGA ESPANYOL
Paghahabi (abaka, bulak at hilaw
na material)
Industriya (paggawa ng alak
galing sa niyog,tubo at bigas)
• Ayon kay Chao Ju-Kua –
malawak ang pakikipagkalakalan
ng ating mga ninuno sa labas ng
kapuluan tulad ng bulak, kapor,
sibuyas, banig, perlas at
bungang kahoy sa China.
• Umaangkat tayo ng salamin,
porselana, plorera, seda,
payong at iba pa.

4. ANG EKONOMIYA NG PILIPINAS
SA PANAHON NG ESPANYOL
• Sinakop ng 333 taon
• Ipinakilala ang mga produkto tulad
ng patatas, tabako, kakaw, mais,
mani, abokado at kape ng Europe
• Ayon kay Jean Mallat isang French
na manunulat – hindi maituturing
na maunlad ang kalakalan.
• Maynila ang sentro ng kalakalan

5. KALAKALANG GALYON
• Nagsimula noong 1565 sa panahon ng
Espanyol
• Hiniling ng Hari ng Espanya na kontrolin
ang malayang kalakalan ng Maynila at
Amerika dahil sa kompetisyon.
• Inutos ni haring Felipe na hanggang 2 barko
na lamang ang maaaring maglayag bawat
taon.
• Ipinatupad ang paggamit ng ticket na
nagkakahalaga ng 200-250

6. MGA EPEKTO NG KALAKALANG GALYON
• Nawalan ng interes na paunlarin ang minahan at
agrikultura
• Maraming Espanyol ang nagpunta sa Maynila dahil sa
malaking kita
• Maraming yumaman
• Nagkaroon ng ugnayan ang Maynila at Amerikano
• Dumami ang mga produkto sa Pilipinas dahil sa mga binhi
na dinala sa kapuluan

7. REAL COMPANIA DE FILIPINAS
• O Royal Company of the Philippines
• Hari ng Espanya
-nais mapalawak ang komersyal ng espanya sa Pilipinas
-Layunin paunlarin ang ekomomiya ng Espanyol
-Maipasok ang produktong Europeo sa Manila
• Hindi nagtagumpay sa hangarin na masakop ang
kalakalang galyon.

8. ANG SOCIEDAD ECONOMICA DE AMIGOS
•O Samahan ekonomika ng mga kaibigan ng Bayan
-Itinatag ni Gobernador-Heneral Jose Basco y
Vargas noong 1780
•Magsulong ng Agrikultura sa bansa
Nagbibigay pabuya sa epektibo at modernong
pamamaraan ng pagtatanim.
•May malaking buwis

9. ANG PILIPINAS SA PANAHON NG
AMERIKANO
•Ika-19 siglo nagkaroon ng
digmaan sa pagitan ng
Espanya at Estados Unidos.
•1898 nagkaroon ng
kasunduan sa Paris
(dalawangpung milyong
dolyares)

10. ANG PILIPINAS SA PANAHON NG
AMERIKANO
•Ayon sa ekonomista
-Bukod sa demokrasya, layunin
nito na kontrolin ang komersyal
•Maraming nasirang yaman at
natigil ang gawaing
pamproduksyon dahil sa
pagtutol ng mga
rebolusyonaryong Pilipino.

11. MALAYANG KALAKALAN
•Nagkaroon ng malayang kalakalan
•Nagkaroon ng walang hadlang na
pagpasok ng mga produkto sa
pagitan ng dalawang bansa

12. ANG BATAS SA TARIPA NINA PAYNE AT
ALDRICH NOONG 1909 (PAYNE-ALDRICH
TARIFF ACT)
Artikulo 4 kasunduan sa Paris ng 1898
-malayang makapasok sa pilipinas ang
produktong amerikano nang wala taripa o
kota ngunit ito ang naging hadlang sa
ipinatupad na malayang kalakalan.

13. ANG BATAS TARIPA NINA UNDERWOOD AT
SIMMONS NOONG 1913 (UNDERWOOD-
SIMMONS TARIFF ACT)
•Lalong nagpalaya sa kalakalan ng Pilipinas at
Estados Unidos dahil inalis na ang taripa at kota
ngunit ito ay pabor parin sa Estados Unidos dahil
hindi isinama sa listahan ang mga produktong gawa
sa Pilipinas na maaaring ikalakal ng malaya

14. ANG BATAS TYDINGS-MCDUFFIE NOONG
1934 (TYDINGS-MCDUFFIE LAW)
• Magbalik ng kasarinlang nawala ng Pilipinas.
• Itinatag ang Pamahalaang Komonwelt
• -Pagkakaroon ng malayang kalakalan mula 1935-
1945
• Produktong Amerikano ay malayang nakakapasok
ngunit may limitasyon ang pagpasok ng
produktong Pilipino

15. PANAHON NG REPUBLIKA

16. •MANUEL ROXAS
(1946-1948)
• Ikalawang Digmaan Pandaigdig –
pangunahing problema ng bansa ang
salaping gagamitin sa rehabilitasyon.
• Batas “Bell Trade Act” na pinagtibay
noong Abril 30, 1946.
-Sinasaad na magkakaroon ng kalakalan
at pagkiling na pabor sa Estados Unidos
kapalit ang pagbibigay pinansyal na 500
milyong dolyar para sa rehabilitasyon.
• Parity Rights- Pantay na Karapatan ng
mga Amerikano at Pilipino sa likas na
yaman ng bansa na nilagdaan ni Roxas
at sinusugad sa Konstitusyon ng 1935.

17. •ELPIDIO QUIRINO
(1948-1953)
• Layunin na matugunan ang lumalalang
kahirapan at deficit sa balance ng
pagkakautang ng Pilipinas dahil sa
pagkontrol ng inaangkat na produkto.
• Itinatag Action Committee on Social
Amelioration (PACSA) – maiangat
kalagayan ng mahirap
• Labor Management Advisory Board –
tagapayo para sa mga hinanaing ng
manggagawa
• Minimum Wage Law
• Nagtatag ng mga kooperatiba at bangko
sa kanayunan
• Import control noong 1950

18. •CARLOS GARCIA
(1957-1961)
• Maka-Pilipino – Patakaran na “Pilipino
Muna” o Filipino First Policy .
-Pilipino ang higit na makapangyarihan
sa sariling bansa.
• hindi sang ayon sa pakikialam ng mga
dayuhan sa pamamahala ng sariling
kabuhayan at suliranin ng mga
Pilipino.
• Retail Nationalization Trade Act –
makapag Negosyo ng tingian
• National Marketing Corporation
(NAMARCO) – nagtutustos sa maliliit
na negosyante

19. •DIOSDADO
MACAPAGAL
(1961-1965)
•Bagong patakaran
•Inalis ang dayuhang salapi
•Nagkaroon ng debalwasyon
•Agricultural Land Reform
Code 1963 – maalis ang
sistemang “kasama” – ito
ay nagpapalaya sa mabigat
na trabaho ng magsasaka
dahil sa utang sa kahirapan

20. •FERDINAND
MARCOS
(1966-1986)
• Nagpagawa ng maraming
imprastruktura at pinaayos ang
Philippine National Railways (PNR)
• Green Revolution – magtanim ng
gulay sa bakuran o bakanteng lote
• Agricultural Credit Administration
(ACA) –pagpapautang sa
magsasaka
• Masagana 99 – Masaganang Maisan,
Palayan, Gulayan, Blue revolution at
kilusang kabuhayan at kaunlaran.
• Export Processing Zones –
produktong maaaring iexport

21. •FERDINAND
MARCOS
(1966-1986)
• Insentibo sa kapital na dayuhan at
local
•Reporma sa lupa
• 1972 Batas Militar – kaguluhan sa
bansa
• Malaking utang sa World Bank at
International Monetary Fund (IMF)
– kinontrol ang produkto at
serbisyo sa bansa.
• Bumagsak ang ekonomiya ng
bansa at nagkaroon ng krisis sa
salapi.

22. •CORY AQUINO
(1986-1992)
• Hinarap ang administrasyon ang
kahirapan, kawalang-trabaho, malaking
pagkakautang na panlabas, malaking
agwat sa pag-unlad, mabilis na paglaki
ng populasyon at di pagkakaisa ng
military.
• Demokrasya
• Medium-Term Philippine Development
Program (MTPDP) – 1987-1992 target
groth rate 6.5%
-Pinagtuunan ng pansin ang kahirapan,
hindi pagkakapantay pantay sa sahod,
walang mga trabaho at pag unlad ng
lalawigan.

23. •CORY AQUINO
(1986-1992)
• Pribadong pangangalakal
• Pagbuwag sa monopolyo at
panlabas na transaksyon
• Komprehensibong reporma sa
pagbubuwis
• Pagsasapribado ng korporasyon
na pag aari ng pamahalaan
• Repormang pansakahan
• Pagtaas ng budget sa Social
Services, Generic Drugs at libreng
sekondaryang programa sa lahat.

24. •FIDEL RAMOS
(1992-1998)
• Philippines 2000
- Layunin na paunlarin ang bansa sa
isang bagong industriyalisadong
ekonomiya (pang ekonomiya,
panlipunan, political at kultural ng
bansa)
• Power Plant – pag eenganyo sa mga
pribadong sektor at dayuhan.
• Structural Policy
-modernong agrikultura, globally
competitive ang domestic, at pagbawas
sa kahirapan.

25. •FIDEL RAMOS
(1992-1998)
• Mga repormang pamumuhunan
-Maging kaakit akit ang pang-
ekonomiya sa mga lokal at dayuhang
mangangalakal
• Telecommunications
pinayagan ang pagpasok ng mga
bagong kompanya para mapalawak
ang partisipasyon ng pribadong
sektor.
• Bureau of Transportation (BOT)
- Naglagay ng toll at light railway
transit upang makamit ang pag
unlad.

27. Panuto: bawat grupo ay inaatasang magtalaga ng
isang miyembro upang gumanap na presidente na
maglalatag ng isang ambag nito sa ekonomiks at
ang ibang miyembro ang mag-uulat ng nasabing
ambag, tag-iisang ambag lang bawat grupo at
kanila itong pagsusunod sunurin upang makabuo
ng isang timeline. iuulat ito sa harapan ng klase.
PANGKATANG GAWAIN

29. PAGSUSULIT!
Panuto: isulat sa patlang ang t kung tama ang isinasaad sa
pangungusap, kung mali , guhitan ang salitang nagpamali
at isulat sa patlang ang tamang sagot.
1.Nadiskubre ang
ekonomiks sa Lipunan ng
Mediterranian

30. PAGSUSULIT!
Panuto: isulat sa patlang ang t kung tama ang isinasaad sa
pangungusap, kung mali , guhitan ang salitang nagpamali
at isulat sa patlang ang tamang sagot.
2. Ang kalakakalang
galyon ay walang
binabayarang buwis

31. PAGSUSULIT!
Panuto: isulat sa patlang ang t kung tama ang isinasaad sa
pangungusap, kung mali , guhitan ang salitang nagpamali
at isulat sa patlang ang tamang sagot.
3.Ang Real Compania de
Filipinas ay itininatag ng
Hari ng Maynila

32. PAGSUSULIT!
Panuto: isulat sa patlang ang t kung tama ang isinasaad sa
pangungusap, kung mali , guhitan ang salitang nagpamali
at isulat sa patlang ang tamang sagot.
4. Ang Malayang
kalakalan ay ipinatupad
ng Estados Unidos

33. PAGSUSULIT!
Panuto: isulat sa patlang ang t kung tama ang isinasaad sa
pangungusap, kung mali , guhitan ang salitang nagpamali
at isulat sa patlang ang tamang sagot.
5. Ipinatupad ni Pangulong Ramon
Magsaysay ang Filipino First Policy
na naglalayong maging Malaya ang
pilipinas mula sa mga dayuhang
mangangalakal. c

34. PAGSUSULIT!
Panuto: isulat sa patlang ang t kung tama ang isinasaad sa
pangungusap, kung mali , guhitan ang salitang nagpamali
at isulat sa patlang ang tamang sagot.
6.Ang Batas Tyding Mcduffie ay
isang batas na nabuo sa
administrasyon ni Pangulong Elpidio
Quirino, na naglalayong maiangat
ang kalagayan ng mahihirap.

35. PAGSUSULIT!
Panuto: isulat sa patlang ang t kung tama ang isinasaad sa
pangungusap, kung mali , guhitan ang salitang nagpamali
at isulat sa patlang ang tamang sagot.
7. Ang Kalakalang Galyon ay Itinatag
ng Espanya sa pagnanais na
mapalawak ang relasyong komersyal
ng Espana sa Pilipinas at sa iba pa
nitong kolonya

36. PAGSUSULIT!
Panuto: isulat sa patlang ang t kung tama ang isinasaad sa
pangungusap, kung mali , guhitan ang salitang nagpamali
at isulat sa patlang ang tamang sagot.
8. Ang Pangulong Ramon Magsaysay ang
nagpatuloy ng pagkontrol sa pag-aangkat
na ang pangunahing layunin ay
mabigyang pansin ang kapakanan ng mga
magsasaka, gamit ang Land Reform Act
noong taong 1955.d

37. PAGSUSULIT!
Panuto: isulat sa patlang ang t kung tama ang isinasaad sa
pangungusap, kung mali , guhitan ang salitang nagpamali
at isulat sa patlang ang tamang sagot.
9. Ano ang pangunahing layunin ni
Pangulong Carlos P. Garcia ay ang
‘Filipino First Policy’ na Naglalayong
tuluyang maging Malaya ang Ekonomiya
ng Pilipinas mula sa mga dayuhang
mangangalakal

38. PAGSUSULIT!
Panuto: isulat sa patlang ang t kung tama ang isinasaad sa
pangungusap, kung mali , guhitan ang salitang nagpamali
at isulat sa patlang ang tamang sagot.
10. Ano isinasaad sa Underwood-
Simmons Tarif Act ay ang Agreement
na unti-unting pag-alis ng malayang
kalakalan sa pagitan ng estados
Unidos at Pilipinas