Presentación tema HMCO

1. A revolución rusa e o Estado soviético Crise do Tsarismo 1917: de febreiro a outubro Os soviets. Lenin e os bolxeviques A URSS de Stalin

2. 1. A crise do Tsarismo Rusia no inicio do século XX: O máis extenso do mundo (22 millóns de km2 ) Poboación entre 125 e 140 millóns Bandeira da Rusia dos Tsares Causas do atraso: O problema agrícola Agricultura tradicional e desubsistencia. Pobreza do campesiñado. Abolición da servidume (1861) A integración no mir (os límites da tradición colectivista) O problema industrial Tardía industrialización Dependencia do capital estranxeiro Importante papel do Estado A cuestión das nacionalidades Mosaico de étnias e linguas Rusificación O cárcere dos pobos O tsarismo como autocracia Autocracia tsarista, negación das liberdades. Nicolas II ruptura co reformismo de Alexandre II

3. A crise do tsarismo As forzas de oposición Partido Constitucional-demócrata (KD, Kadet): liberais, representan a burguesía liberal e as clases medias urbanas pretenden unha democracia constitucional e a democracia Reforma agraria Autonomía para as nacionalidades Partido Social Revolucionario (SR Eseritas) Apoiado polo campesiñado, recolle a tradición populista e nihilistas rusa Partidarios do colectivismo agrario e da socialización da terra Partido Obreiro Socialdemócrata (PSDR), 1898 Ideoloxía marxista, formado pola clase obreira e a pequena burguesía revolucionaria Bolxeviques Liderado por Lenin Partido de vangarda Defenden a vía insurrecional e revolucionaria Menxeviques Dirixidos por Martov e Plejanov A democracia burguesa como fase transitoria cara o socialismo Aceptan coalicións cos partidos burgueses para reformas de carácter democrático Partido de masas

4. A crise do tsarismo. O ensaio revolucionario de 1905 O detonante: o domingo sanguento (9/1/1905) Manifestación popular ante o Pazo de inverno, duramente reprimida polo tsar Causas Crise económicas provocada pola caída dos prezos agrarios e industriais Baixos salarios Represión policial Derrota militar fronte a Xapón en 1904

5. A crise do tsarismo. O ensaio revolucionario de 1905. Os soviets Os soviets Organización espontánea formada por traballadores, campesiños e soldados, que xurdiu na Rusia de 1905. Foi o instrumento de extensión da protesta popular por grande parte do territorio ruso Consecuencias O zar cede parcialmente en outubro de 1905 e convoca a Duma, parlamento ruso, o liberalismo conservdor participará no parlamento Fortalacemento dos bolxevique como organización opositora A medio prazo: reforzamento da represión política e sindical Creación dun mediano campesiñado conservador

6. 2. 1917. Febreiro-outubro Fin da autocracia tsarista Causas da caída do Tsar Crise económica no mundo rural e urbano Mala xestión da guerra. Elevadas pérdidas territoriais, económicas e humanas. Corruptelas e descrédito da corte. Grigori Yefimovich Rasputin . Monxe intrigante e aventureiro exerceu grande influencia na familia dos Romanov, finalmente foi asesinado por persoas próximas ao propio tsar.

7. 2. 1917. Febreiro-outubro. O fracaso do liberalismo O goberno provisional foi incapaz de resolver: A coexistencia co poder dos soviets (dualidade de poderes) Dar resposta as reivindicacións dos distintos sectores sociais Melloras salariais e das condicións laborais dos traballadores Reforma agraria A continuación de Rusia na Grande Guerra (defensismo revolucionario) Resolver a cohesión no goberno de distintas tendencias (KD, SR e menxeviques) A configuración do estado liberal en Rusia Convocar a Duma Convocar eleccións parlamentarias

8. 2. 1917. Febreiro-outubro. Lenín e as teses de abril Saír da guerra, non ao defensismo revolucionario dos menxeviques A caída do tsar é o primeiro paso para unha posterior revolución de obreiros e campesiños Non apoiar ao goberno provisional Todo o poder para os soviets Non á república parlamentaria Confiscación das terras dos terratenentes e posterior nacionalización Nacionalización da banca O partido bolxevique pasará a denominarse Partido Comunista Renovar a Internacional (III)

9. 2. 1917. Febreiro-outubro. A dualidade de poderes

10. 2. 1917. Febreiro-outubro A toma do pazo de inverno

11. 3. Os soviets, Lenin e os bolxeviques Retirada de Rusia da Grande Guerra . Proposta de paz blanca. Sinatura do Tratado de Brest-Litovsk (8-03/1918 Guerra civil . Exército vermello, dirixido por Trostki, vence ao exército branco (tsaristas, liberais, anarquistas e apaoio de potencias estranxeiras) Para vencer na guerra civil, establécese a economía de guerra Primeiras medidas (decretos de 1917) Decreto sobre a terra, abolición da propiedade privada Decreto sobre o control obreiro da produción (autoxestión ) e nacionalizacións Nacionalización da banca e o comercio exterior

12. 3. Os soviets, Lenin e os bolxeviques A NEP (1921-1927) Provocada pola escaseza e a miseria causada polo comunismo de guerra (requisa do excedente dos campesiños) Defendida por Lenín Permite volver a iniciativa privada na pequena empresa e o libre mercado para parte da produción agraria Convive co proceso de centralización política Consecuencias Mellora da produción agraria e industrial Aparición dunha clase de medianos propietarios agrarios e pequenos campesiños Crise das tesoiras alza do prezos industriais caída dos prezos agrarios Guerra Civil en Rusia (1918-1921)

13. 3. Os soviets, Lenin e os bolxeviques A sucesión de Lenin 1922, Stalin nomeado secretario xeral do Comité central do Partido Comunista Enfermidade de Lenin, no testamento político non elixe sucesor claro Lenin more en 1924 e Stalin monopoliza o seu legado. Troika Stalin, Kamenev e Zinoviez contra Trostki Enfrotamento ideolóxico entre Trostki (revolución permanente) e Stalin (socialismo nun só pais) Ditadura de Stalin dende 1927 Expulsión do partido de Trostki e persecución ata o seu asasinato por un militante Stalinista (Ramón Mercader en México) Trotski Stalin

14. 4. A URSS de Stalin A creación da URSS Ruptura coa democracia liberal (1918) Constitución e declaración do pobo traballador e explotado Novo nome para o país A república Socialista Federativa Soviética de Rusia (RSFSR) Creación da URSS Constitución de 1924. Teoricamente federal pero tendencia ao centralismo moscovita Burocratización Sistema de partido único III Internacional Dirección dos partidos comunistas dende Moscova

15. 4. A URSS de Stalin Planes quinquenais Intervención total do Estado nos asuntos económicos que quedan socializados Os planes marcan os obxectivos a conseguir no prazo marcado Primeiro 1928-1932 Segundo 1933-1937 Terceiro 1938- 1942 Cuarto 1946-1950 Quinto 1951-1955 Os resultados da planificación converteron a URSS na terceira potencia industrial do mundo, pero non satisfaceron as necesidades dos cidadáns (deficit da produción de bens de consumo) e mala xestión do sector comercial e de servizos Planificación agricola Kolkhoz : Os campesiños debían reunir as súas terras en granxas colectivas e réxime de cooperativa e traballo comunitario Sovkhoz: granxas experimentais de carácter estatal MTS (estacións de máquinas e tractores Planificación industrial Prioridade o desenvolvemento das fontes de enerxía, a industria pesada e armaméntística

16. 4. A URSS de Stalin O terror stalinista Constitución de 1936 Burocratización Confusión Estado e Partido Comunista Culto á personalidade (Stalin morre no 1953) Uniformización ideolóxica Control político e ideolóxico Purgas dentro do partido comunista