ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΟΥΣΑΚΩΒ

1. ΓΕΩΓ΢ΑΦΙΑ ΕΝΟΤΘΤΑ 22 ΜΡΑΝΤΟΥ
ΡΥΓΜΑΙΟΙ
ΑΛΕΞΑΝΔ΢ΟΣ ΟΥΣΑΚΟΒ
22/1/2014
ΑΛΕΞΑΝΔ΢ΟΣ ΟΥΣΑΚΟΒ
1

2. Μπαντοφ
• Οι Μπαντοφ είναι μια ομοεκνία (ομάδα ςυγγενικϊν εκνϊν) για
πάνω από 400 εκνοτικζσ ομάδεσ (φυλζσ) ςτθν Αφρικι, που τισ
ενϊνει μια κοινι γλωςςικι οικογζνεια (ομογλωςςία), οι γλϊςςεσ
Μπαντοφ, κακϊσ και πολλά κοινά ικθ, ζκιμα και παραδόςεισ.
• Μζςα ςτισ εντοπιςμζνεσ περιοχζσ, οι Μπαντοφ γλϊςςεσ μποροφν
να είναι λίγο-πολφ αμοιβαία καταλθπτζσ, αλλά οι Μπαντοφ
γλϊςςεσ ςυνολικά είναι τόςο διαφορετικζσ όπωσ Ινδοευρωπαϊκζσ
γλϊςςεσ (γλϊςςεσ τθσ Ινδοευρωπαϊκισ ομογλωςςίασ, π.χ.
ελλθνικά, αγγλικά, γερμανικά, κ.τ.λ.).
• Ο πολιτιςτικόσ χϊροσ των Μπαντοφ (κυρίωσ με βάςθ τθν
ομογλωςςία τουσ) εντοπίηεται γεωγραφικά ςιμερα ςτισ ακόλουκεσ
περιοχζσ τθσ υποςαχάρειασ (νότια τθσ Εριμου τθσ Σαχάρασ)
Αφρικισ: από το νότιο Καμεροφν ωσ τθν νοτιοδυτικι Κζνυα και
από το βόρειοδυτικό τμιμα τθσ Λαϊκισ Δθμοκρατίασ του
Κονγκό μζχρι τθν Νότια Αφρικι.
22/1/2014
ΑΛΕΞΑΝΔ΢ΟΣ ΟΥΣΑΚΟΒ
2

3. Θ εξάπλωςθ των Μπαντοφ
•
•
•
•
Θ επζκταςθ των Μπαντοφ ιταν μια ςειρά φυςικϊν μεταναςτεφςεων που ςυνοδεφτθκαν και
από μια διάδοςθ του πολιτιςμοφ (τθσ γλϊςςασ, τθσ τεχνολογίασ, των παραδόςεων, κ.ά.) ζξω
από τθν αρχικι κοιτίδα γφρω και μζςα από τουσ γειτονικοφσ πλθκυςμοφσ, και μια
δθμιουργία των νζων εκνικϊν ομάδων και κοινωνιϊν που περιλάμβαναν και τθν επιγαμία
μεταξφ των διάφορων κοινοτιτων.
Οι Μπαντοφ (εκνολογικά ι και γλωςςολογικά) ανζπτυξαν νζεσ μεκόδουσ ςτθ γεωργία και τθ
μεταλλουργία, που επζτρεψαν ςτουσ πλθκυςμοφσ τουσ να αποικίςουν νζεσ περιοχζσ με
ευρεία ποικίλα οικοςυςτθμάτων και με αυξανόμενεσ πυκνότθτεσ, βαςιηόμενοι ςτο κυνιγι,
ςτθν κτθνοτροφία και τθ γεωργία, όπου οι κλιματολογικζσ ςυνκικεσ το επζτρεπαν. Θ φυςικι
μετανάςτευςθ ιταν πιο αργι από τθν τεχνολογικι λθκυςμό.
Θ δθμιουργία μεγάλου πλθκυςμοφ επιτάχυνε τθ διείςδυςθ νοτιότερα, κυρίωσ κατά μικοσ
τθσ ακτισ και τθσ ροισ των ποταμϊν τθσ περιοχισ, όπου ευνοοφνταν θ γεωργία.
Ρρωτοπόρεσ ομάδεσ ζφταςαν τελικά ςτο Νατάλ τθσ Νότιασ Αφρικισ περί το 300 μ.Χ. και ςτο
Τρανςβαάλ περί το 500 μ.Χ.. Μεταξφ 13ου και 15ου αιϊνα ςχετικά ιςχυρά κράτθ Μπαντοφ
ςχθματίςτθκαν γφρω από τισ Μεγάλεσ Λίμνεσ και ςτθ ςαβάνα νότια του Κεντροαφρικανικοφ
Τροπικοφ Δάςουσ, και κατά μικοσ του ποταμοφ Ηαμπζηθ, όπου θ Δυναςτεία των
«Μονοματάπα» βαςιλζων ζχτιςε το περίφθμο Συγκρότθμα τθσ Μεγάλθσ Ηιμπάμπουε.
Αυτόσ ο ςταδιακόσ ςχθματιςμόσ ολοζνα και μεγαλφτερων κρατϊν Μπαντοφ ςυνεχίςτθκε και
επιταχφνκθκε μετά το 16ο αιϊνα. Ο ςχετικά πυκνόσ πλθκυςμόσ οδιγθςε ςτο ςχθματιςμό
ειδικευμζνων τάξεων εργατϊν και ςε αυξανόμενθ ςτρατιωτικι ιςχφ, κάνοντασ πλζον τθ
μετανάςτευςθ πιο δφςκολθ, και το εμπόριο να αυξάνεται μεταξφ των Αφρικανικϊν
κοινοτιτων και με τουσ Ευρωπαίουσ, Σουαχίλ και Άραβεσ εμπόρουσ ςτισ ακτζσ.
22/1/2014
ΑΛΕΞΑΝΔ΢ΟΣ ΟΥΣΑΚΟΒ
3

4. 22/1/2014
ΑΛΕΞΑΝΔ΢ΟΣ ΟΥΣΑΚΟΒ
4

5. Ρυγμαίοι
• Οι Πυγμαίοι,[ (Pygmy), περιλθπτικι ονομαςία
λαϊν τθσ Αφρικισ που κατοικοφν κατά μικρζσ
ομάδεσ ςτισ πιο απρόςιτεσ ηϊνεσ των
ιςθμερινϊν δαςϊν τθσ κεντρικισ Αφρικισ,
από τθν Γκαμπόν, τθ Λαϊκι Δθμοκρατία
τουΚονγκό και το Καμεροφν ζωσ
τθν Ουγκάντα, τθ ΢ουάντα και
το Μπουροφντι.
22/1/2014
ΑΛΕΞΑΝΔ΢ΟΣ ΟΥΣΑΚΟΒ
5

6. Ιςτορία
• Είναι από τουσ αρχαιότερουσ κατοίκουσ τθσ Αφρικισ· θ
κυριαρχία τουσ εκτεινόταν κάποτε ςε όλθ τθ ιςθμερινι
και κεντρικι Αφρικι και ίςωσ ςυνδζονται με τουσ
λαοφσ χαμθλοφ αναςτιματοσ τθσ νότιασ Αςίασ, οι
οποίοι αναφζρονταν παλαιότερα από τουσ
ανκρωπολόγουσ ωσ νεγρίτες ι πυγμοειδείς, ακριβϊσ
λόγω του αναςτιματόσ τουσ.
• Αναφζρεται ότι οι αρχαίοι Αιγφπτιοι τουσ γνϊριηαν
τουλάχιςτον από το 3000 π.Χ. και τουσ αποκαλοφςαν
με το όνομα Άκα.
• Στισ αρχαίεσ ελλθνικζσ πθγζσ, από τον Πμθρο και μετά,
αναφζρεται ζνασ μυκικόσ λαόσ που κατοικοφςε ςτισ
κενρικζσ περιοχζσ τθσ Αφρικισ. Αναφζρεται επίςθσ ότι
οι Ζλλθνεσ τουσ ονόμαηαν Ρυγμαίουσ γιατί ιταν
βραχφςωμοι ςαν μια πυγμι (=γροκιά)
22/1/2014
ΑΛΕΞΑΝΔ΢ΟΣ ΟΥΣΑΚΟΒ
6

7. Εκνοτικζσ ομάδεσ
• Δφο κφριεσ εκνοτικζσ ομάδεσ Ρυγμαίων τθσ Αφρικισ είναι οι
Μπαμποφτι και οι Μπαμπίνγα.Υπαρχουν πολλοί διαφορετικοί
'Pygmy' λαοί - για παράδειγμα, οι Bambuti, οι Batwa, οι
Bayaka και οι Bagyeli ( 'Ba - "ςθμαίνει" άνκρωποσ ") - που
ηουν διαςκορπιςμζνοι ςε μια τεράςτια περιοχι ςτθν κεντρικι
και δυτικι Αφρικι, ςτθ Λαϊκι Δθμοκρατία του Κονγκό (ΛΔΚ),
ςτο Κονγκό (Μπραηαβιλ), το Καμεροφν, τθν Γκαμπόν, τθν
Κεντροαφρικανικι Δθμοκρατία, τθ ΢ουάντα, το Μπουρουντί
και τθν Ουγκάντα.
22/1/2014
ΑΛΕΞΑΝΔ΢ΟΣ ΟΥΣΑΚΟΒ
7

8. • Σε πολλά ςθμεία ζχουν αναγνωριςκεί ωσ οι πρϊτοι
κάτοικοι τθσ περιοχισ.
• Οι διαφορετικζσ ομάδεσ Pygmy μιλοφν εξίςου
διαφορετικζσ γλϊςςεσ, κυρίωσ ςε ςχζςθ με εκείνεσ
των γειτονικϊν μθ Pygmy λαϊν.
• Ωςτόςο, υπάρχουν μερικζσ λζξεισ, οι οποίεσ είναι
κοινζσ ακόμθ μεταξφ Pygmy φυλϊν που μπορεί να
βρίςκονται ςε μεγάλθ απόςταςθ , υπονοϊντασ ότι
ζχουν ζνα κοινό ςτθ γλϊςςα και ςτο παρελκόν.
• Μια από αυτζσ τισ κοινζσ λζξεισ είναι το όνομα του
δάςουσ πνεφμα, Jengi.
22/1/2014
ΑΛΕΞΑΝΔ΢ΟΣ ΟΥΣΑΚΟΒ
8

9. 22/1/2014
ΑΛΕΞΑΝΔ΢ΟΣ ΟΥΣΑΚΟΒ
9

10. Διαβίωςθ
•
Είναι κάτοικοι των δαςϊν και γνωρίηουν το δάςοσ, τα φυτά και τα ηϊα πολφ καλά. Οι
άνκρωποι αυτοί ηουν από το κυνιγι ηϊων όπωσ αντιλόπεσ, χοίρουσ και πικικουσ, από τθν
αλιεία, αλλά και ςυγκεντρϊνοντασ μζλι, άγριεσ γλυκοπατάτεσ, μοφρα και άλλα φυτά.
• Για αυ
• τοφσ, το δάςοσ είναι μια ευγενικι προςωποποίθςθ κεοφ, ο οποίοσ προβλζπει τισ ανάγκεσ
τουσ. Οι κοινότθτεσ των πυγμαίων ζχουν πολφ ςτενοφσ δεςμοφσ μεταξφ τουσ
ανταλλάςςοντασ τισ καλλιζργειζσ τουσ με άλλα αγακά και μζςω αυτισ τθσ διαδικαςίασ
κοινωνικοποιοφνται και διατθροφν αρμονικζσ και ειρθνικζσ τισ ςχζςεισ τουσ με τισ υπόλοιπεσ
φυλζσ.
• Οι οικογζνειεσ των πυγμαίων ηουν ςε καλφβεσ ςε ςχιμα κόλου, που καταςκευάηονται από
φφλλα δζντρων.
• Τα ςτρϊματα είναι επίςθσ καταςκευαςμζνα από φφλλα. Σε αυτζσ τισ καλφβεσ κοιμοφνται
πολφ κοντά ο ζνασ με τον άλλον γφρω από μια φωτιά, που τουσ προςτατεφει από το κρφο
και τθν υγρι ατμόςφαιρα.
• Ο πολιτιςμόσ των πυγμαίων είναι άρρθκτα ςυνδεδεμζνοσ με το τραγοφδι, τθ μουςικι και το
χορό και ςυμμετζχει όλθ θ κοινότθτα. Εκτόσ από τισ φωνζσ τουσ, χρθςιμοποιοφν για μουςικά
όργανα τφμπανα, φλογζρεσ, τα πόδια, καμπάνεσ, (molimo), το ςτόμα bows, thumb πιανα,
κλπ.
• Τα ροφχα (mulumba) είναι ηωγραφιςμζνα με όμορφα αφθρθμζνα μοτίβα. Αντιςτζκονται
ακόμθ ςτον δυτικό τρόπο ζνδυςθσ διατθρϊντασ τθν παράδοςι τουσ ακμαία και ηωντανι.
• Κατά τθν διάρκεια του εμφυλίου πολζμου το 2003 ςτο Κονγκό οι Ρυγμαίοι αντιμετϊπιςαν
πολφ ςοβαρά προβλιματα γιατί οι αντίπαλεσ φυλζσ (ομάδεσ) κεωροφςαν τουσ Ρυγμαίουσ
εμπόδιο και γι´αυτό το λόγο αρκετοί ςφαγιάςτθκαν.
• Ραρουςιάςτθκαν και κροφςματα κανιβαλιςμοφ με αποτζλεςμα ζνα μζλοσ τθσ φυλισ Mbuti
να ηθτιςει από το ςυμβοφλιο αςφαλείασ του ΟΘΕ να αναγνωριςτεί ο κανιβαλιςμόσ ωσ
ζγκλθμα κατά τθσ ανκρωπότθτασ. Σιμερα ο πλθκυςμόσ των πυγμαίων ζχει περιοριςτεί κατά
πολφ κυρίωσ λόγω των εμφυλίων πολζμων αλλά και τθσ αποψίλωςθσ των δαςϊν.
22/1/2014
ΑΛΕΞΑΝΔ΢ΟΣ ΟΥΣΑΚΟΒ
10

11. ΕΥΧΑ΢ΙΣΤΩ ΓΙΑ ΤΘΝ Ρ΢ΟΣΟΧΘ ΣΑΣ
22/1/2014
ΑΛΕΞΑΝΔ΢ΟΣ ΟΥΣΑΚΟΒ
11