Dokumen ini membincangkan pengurusan dan amalan tapak semaian di Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia, termasuk definisi, jenis-jenis tapak semaian, serta faktor yang mempengaruhi pemilihan lokasi. Ia menerangkan kelebihan dan kekurangan setiap jenis tapak semaian, dan menjelaskan komponen serta susun atur yang diperlukan untuk operasi yang berkesan. Selain itu, dokumen ini juga menyentuh tentang aktiviti pengeluaran dan pembiakan tanaman di tapak semaian.

1. 1

2. loading
100%
96%
78%
63%
52%
42%
26%
21%
18%
16%
12%

3. Pengurusan Dan Amalan Tapak
Semaian
Ahmad Fauzi Bin Mohd Shariff
Tapak Semaian
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM),
Kepong 52109 Selangor Darul Ehsan
Tel: 60362797125
Email:afauzi@frim.gov.my

4. Definasi
Suatu kawasan yang dimajukan dimana
tumbuhan dibiak dan dibesarkan pada
satu jangka masa yang sesuai .........
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 4

5. Objektif Penubuhan Tapak Semaian
• Menghasilkan bahan tanaman
berkualiti bagi memenuhi tujuan
jualan
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 5

6. Jenis Tapak Semaian
Bergantung kepada objektif dan keperluan organisasi
• Tapak Semaian sementara- mengikut jangka masa
Tidak ada keperluan mendesak kepada struktur
struktur tertentu contoh; Pejabat, rumah tumbuhan,
teduhan dan sebagainya
• Tapak Semaian tetap- mengikut jenis
pengeluaran bahan tanaman/bahan hortikultur
• Terdapat keperluan mendesak kepada struktur
stuktur tertentu untuk tujuan pengeluaran bahan
tanaman secara berterusan
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 6

7. Pemilihan Kawasan
1. Faktor Ekologi
a. Rupa bumi
Pilih kawasan rata dan tidak mudah banjir
• Mudahkan pergerakan semasa
menjalankan kerja
• Mempunyai saliran yang baik
• Mudah dirikan infrastruktur eg Pejabat,
setor, rumah tumbuhan dsbnya
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 7

8. Pemilihan kawasan
b. Terlindung dari pukulan
angin kencang
c. Tanah
d. Air (sumber air bersih)
e. Udara
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 8

9. Pemilihan kawasan
2. Faktor Ekonomi
a. Kos tanah
b. Tenaga buruh
c. Kemudahan asas
d. Persaingan
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 9

10. Pemilihan kawasan
3. Faktor Sosiologi
Pertambahan penduduk,
kekayaan, Kesedaran masyarakat,
kempen kerajaan dan sebagainya
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 10

11. Jenis Tapak Semaian
Tapak Semaian Borong
(Wholesale trade nurseries)
Tapak Semaian Runcit
(Local nurseries)
Tapak Semaian Khusus
(Specialist nurseries)
Tapak Semaian ‘Tapak Projek’
(Site nuseries)
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 11

12. Tapak Semaian Borong
(Wholesale trade nurseries)
Kelebihan:
Banyak jenis pokok boleh dihasilkan dalam kuantiti
yang besar untuk memenuhi permintaan pelanggan
dan kebiasaanya murah
Kelemahan:
Perlu kawasan luas serta keadaan yang sesuai untuk
pertumbuhan pokok
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 12

13. 13

14. 14

15. Tapak Semaian Runcit
(Local nurseries)
Kelebihan:
Pelbagai jenis pokok dihasilkan serta penjualan
bahan bahan hortikultur yang lain
Kelemahan:
Jenis dan kuantiti pokok terhad disebabkan
kawasan yang kecil. Penghasilan pokok mengikut
trend setempat
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 15

16. 16

17. Tapak Semaian Kursus
(Specialist nurseries)
Ianya mengeluarkan jenis tanaman yang
spesifik sahaja contoh rumput hiasan,
Heliconia sp, Bunga kertas, annuals dan
sebagainya
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 17

18. Tapak Semaian ‘Tapak Projek’
(Site nuseries)
Tapak semaian ini bersifat sementara,
berhampiran dengan kawasan projek diujudkan
bagi memudahkan kerja penanaman pokok pokok
bagi projek landskap besar yang memerlukan
penanaman dilakukan berperingat peringkat.
Diusahakan oleh pemaju/kontraktor landskap
sendiri
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 18

19. Nurseri di kawasan rumah
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor Darul Ehsan
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 19

20. Komponen-komponen tapak semaian
semaian
Pusat Jualan
Tempat simpanan media/tempat bekerja
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 20

21. Tapak TapakTapak Semaian
Komponen Semaian
Semaian Pengeluaran
Ruang
Sumber air bekerja/Naungan
media
Laluan dalam
tapak semaian
Rumah pembiakan
Pagar Setor kimia
Setor peralatan
Pejabat & garaj
kawalan
Rumah semaian Kawasan terbuka
Rumah tumbuhan 21

22. Susun atur tapak semaian jenis pengeluaran Production Nursery
Rumah media/tempat bekerja
Kawalan
Pejabat
Sumber air
Rumah
pembiakan
Rumah tumbuhan
Setor bahan
kimia
Setor peralatan & Garaj
Kawasan terbuka Rumah semaian
Sistem laluan dalam tapak semaian
22

23. Tapak semaian komersil
Pusat Jualan dan Pentadbiran
Kawasan pengeluaran bahan
tanaman, stok simpanan dan
pokok pokok besar
23

24. Masuk Susun atur tapak semaian
Jalan Kuala Selangor
jenis komersil
Colorful foliage
Water control plants
Fertilizer
And Sales centre Plants exhibition area Medicinal
Chemical plants
Sales Centre
Mix plants
Indoors plants in Water
Containers
landscape concepts features
Pots and vases
Mix plants
Flowering shrubs
Production area
Indoor Out-door
Turf
plants Shrubs
Soil shed/ Propagation
Colorful Working shed shed Landscape trees
Annuals
foliage and palms
Ground Cover/
Clean Water
Creepers & climbers
source 24

25. Struktur Asas Tapak Semaian: Kawasan Media
Tempat simpanan media/tempat bekerja
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 25

26. Kawasan menabung
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 26

27. Struktur Asas Tapak Semaian: Kawasan bekerja
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 27

28. 28

29. 29

30. Struktur Asas Tapak Semaian
• Stor Racun/Garaj
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 30

31. Struktur Asas Tapak Semaian: Kawasan Semaian
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 31

32. Rumah keratan
32

33. Rumah keratan

34. Struktur Asas Tapak Semaian
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Kuala lumpur
Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 34

35. Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 35

36. 36

37. Batas
Orentasi ???
Saiz batas ??? Lebar 1 meter x panjang ikut keadaan
Bahan buatan ??? Konkrit/GI???
Lantai/ Ditinggikan/
Para / Benches ???
Anggaran polibag Polibag 6 x 8” susun rapat
dalam batas
mengikut saiz ???
37

38. 38

39. 39

40. 40

41. 41

42. 42

43. Bagaimana nak menjual produk anda?
Yang mana paling penting? Produk atau servis??
a. Lokasi – Pilih kawasan yang berdekatan dengan
jalan utama.
b. Kenalpasti Persaing – Produk yang ditawar? harga?
c. Pubisiti –
i. Pilih kawasan yang popular/ tumpuan industri
landskap e.g. Di selangor kawasan sungai buluh.
ii. Laman web/Media cetak/direktori
d. Maklumat tambahan yang dibekalkan
43

44. 44

45. We have all seen these tags when we go to
purchase our favourite bedding plants in
the spring. We all look at the pictures,
name, then we maybe read the fine print.
But did you ever stop and look at the
colours behind the writing? See the yellow,
orange and mauve colours behind the
writing?
Well they actually mean something
Yellow:
full sun is required
Yellow/Orange:
full sun or part sun is required
Orange:
Part sun is required
Orange/Mauve:
part sun or shade is required
Mauve: http://www.huronridge.ca/growingtips_plant_taginfo.html 45
shade is required

46. 46

47. Label adalah untuk
simpanan pelanggan
Label tapak semaian yang akan disimpan oleh tapak
semaian jika bahan tanaman tersebut dijual bagi
tujuan rekod jualan
47

48. Apa yang anda perlu ada???
Peranti mudah alih yang mempunyai perisian yang boleh membaca Kod QR
OS:
Symbian S 60 keatas Hardware
Android Camera belakang yang berupaya autofokus
Black berry
Iphone
48

49. Contoh persembahan kumpulan terbaik
2006 - 2010
49

50. Time 2 watch a
video
50

51. Soalan
1. Berapa banyak bag yang kelihatan
dalam video tersebut?
2. Apakah yang kelihatan dicermin
ketika gadis mengelap cermin
kaca?
51

52. 52

53. Soalan
1. Senaraikan komponen komponen
yang anda fikir penting dalam tapak
semaian tetap?
2. Buat lakaran pelan susun atur tapak
semaian tersebut.

54. 54

55. Contoh Jawapan
1. Sistem laluan dalam tapak semaian
2. Sumber air bersih (sistem pengairan/siraman)
3. Rumah pembiakan/semaian
4. Rumah tumbuhan
5. Kawasan terbuka
6. Tempat simpanan/rumah media/bangsal
bekerja
7. Setor kimia dan peralatan hortikultur
8. Pejabat
9. Pagar (keselamatan)
55

56. Skala: 1: XX
56

57. Aktiviti Tapak Semaian: Pengeluaran bahan tanaman
Pembiakan seks
• Semaian biji benih
• Kutipan anak liar
Pembiakan tanpa seks
• Pembiakan tampang semulajadi
• Pembiakan tampang buatan
• Pembiakan mirko (Tisu kultra)
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 57

58. Aktiviti Tapak Semaian: Pengeluaran bahan tanaman
Sumber Biji Benih???
Pembelian
Kutipan
Mentega
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Kuala Lumpur
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 58

59. Aktiviti Tapak Semaian: Menanda lokasi pokok
Peralatan GPS
Colorado 300 Oregon 300 GPSMap 60csx Garmin world map
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Kuala Lumpur
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 59

60. Aktiviti Tapak Semaian: Harga Jualan Biji Benih Dari FRIM
Peratus Harga
Nama Harga/Kg
Nama Botani No/Kg percambahan seunit
tempatan (RM)
% (sen)
Acacia mangium Yellow Acacia 52 000 400 81 0.60
Alstonia angustiloba Pulai 465 000 400 89 0.08
Azadirachta excelsa Sentang 396 000 200 85 0.04
Dyera costulata Jelutong 7 280 300 80 3.3
Merawan siput 3
Hopea odorata 4 000 400 90
jantan (3 anak benih/biji)
Swietenia
Mahogany 1 480 300 73 15
macrophylla
Tectona grandis Jati 1 000 300 61 6
(3 anak benih/biji)
Price Formula : No / kg Price
1 - 100 RM 100.00
100 - 1000 RM 200.00
1000 - 10 000 RM 300.00 60
> 10 000 RM 400.00

61. Aktiviti Tapak Semaian: Pra-rawatan dan Percambahan Biji
Benih
Nama Botani Pra-rawatan biji benih
Nama tempatan Jangkamasa cambah
Spesis Dipterokarpa untuk semaian
Dryobalanops aromatica Kapur Buang sayap 7 – 28 hari
Hopea odorata Merawan siput jantan Buang sayap 5 – 23 hari
Neobalanocarpus heimii Cengal Buang sayap 12 – 29 hari
Shorea acuminata Meranti rambai daun Buang sayap 9 – 59 hari
Shorea assamica Meranti pipit Buang sayap 5 – 13 hari
Shorea curtisii Meranti seraya Buang sayap 9 – 23 hari
Shorea leprosula Meranti tembaga Buang sayap 3 – 14 hari
Shorea macrophylla Engkabang Buang sayap 14 – 37 hari
Shorea ovalis Meranti kepong Buang sayap 19 -35 hari
Shorea parvifolia Meranti sarang punai Buang sayap 6 -19 hari
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Kuala lumpur
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 61

62. Aktiviti Tapak Semaian: Semaian benih halus
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), Kepong 52109 Kuala Lumpur
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 62

63. Aktiviti Tapak Semaian : Semaian Biji benih
% Kelembapan Tarikh mula Tarikh akhir
Cara % Percambahan
biji benih cambah cambah
A 100 44.4771 7 21
B 100 45.3339 8 25
C 86.67 44.6774 5 35
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Kuala Lumpur
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 63

64. Kaedah kutipan anak liar
Belian
Eusideroxylon zwageri
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 64

65. Kutipan anak liar
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 65

66. Aktiviti Tapak Semaian: Pembiakan Tampang
Menggunakan bahagian bahagian
tertentu tumbuhan seperti batang,
dahan, ranting, akar, daun dan
sebagainya bagi mendapatkan
keseraggaman pada pokok dan dalam
kuantiti yang banyak...
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Kuala Lumpur
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 66

67. Aktiviti Tapak Semaian: Keratan Batang Satu Tunas
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), Kepong 52109 Kuala Lumpur
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 67

68. Aktiviti Tapak Semaian: Pembiakan Tampang
Jadual 1: Peratus Pengakaran keratan batang satu mata tunas bagi
spesis yang telah dibuat di FRIM
Peratus
Nama Botani Nama Tempatan
Pengakaran
Cinnamomum iners Medang teja 60-80%
Hopea odorata Merawan siput jantan 74-97%
Alstonia angustiloba Pulai 70-80%
Dyera cosulata Jelutong 50-70%
Azadirachta excelsa Sentang 60-70%
Dryobalanops aromatica Kapur 49%
Shorea spp Meranti 40-95%
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Kuala Lumpur
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 68

69. Aktiviti Tapak Semaian: Pembiakan Tampang
Keratan hijau atau pucuk berdaun
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Kuala Lumpur
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 69

70. Aktiviti Tapak Semaian: Pembiakan Tampang
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Kuala Lumpur
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 70

71. Aktiviti Tapak Semaian: Pembiakan Tampang
Keratan daun
Resam batu
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Kuala Lumpur
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 71

72. Kaedah simpanan anak benih
72

73. Media tanaman
• Semaian
• Pasuan
• Pembaik pulih tanah
pH tanah
• Julat pH
• pH optima
Pasuan/bebekas
• Jenis
• Jangka masa
73

74. Aktiviti Tapak Semaian:
Penyelenggaraan Tumbuhan
Pengerasan Siraman Merumpai
Repotting Pembajaan
Kwln Penyakit Culling
& Perosak
Pemangkasan Kemasan
Penjarangan
74

75. Spesifikasi Umum
1. Tumbuhan adalah jenis yang betul
2. Saiz dan bentuk yang boleh diterima supaya
sesuai dalam semua aspek untuk ditanam
dikawasan penanaman / ladang /landskap
3. Tumbuhan perlu bebas dari sebarang
perosak, penyakit dan kecederaan
mekanikal
4. Sistem akar dan percabangan dahan adalah
baik
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Selangor DE
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 75

76. Spesifikasi bahan tanaman landskap
OH- overall height - Ketinggian keseluruhan
TH- Trunk height/Clear Trunk Height –
Ketinggian paras batang
Trunk diameter/circumference –
Diameter/ukurlilit batang
H x S - Height and spread –
Tinggi lawan hamparan
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Kuala Lumpur
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 76

77. British Standards Institution and British Container
Growers Specification of Standards BS3936
Standard
Cir. Of stem Clear stem
measured 1 Min overall App. Max height from
m from height from height from ground level
ground ground level ground level to lowest
level branch
8 – 10 1.80 m 77
2.75 m 3.00 m
cm (min)

78. American Standards For Nursery
Stock Type 1: Standard Shade Trees
Caliper Minimum
of tree in height in
inches feet
½-¾ 5–6
¾-1 6–8
1–1¼ 7–9
1½ -2 10 – 12
2–3 12 – 14
3–4 14 – 16
4–5 16 – 18
5-6 18 and up 78

79. American Standards For Nursery Stock
Type 3: Small and flowering trees
Min. no.
Height of Caliper of
of
trees (ft) tree (in)
branches
2–3 5/16 3
3–4 7/16 4
4–5 9/16 5
5–6 11/16 6
6–9 7/8 7
79

80. Harga Pokok Ditapak semaian
Bergantung kepada
Kawasan setempat, permintaan dan
penawaran(jenis, banyak/senang
diperolihi) serta keadaan
fizikal/kesihatan pokok tersebut
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Kuala Lumpur
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 80

81. Senarai harga rumput (ex-nursery)
Jenis rumput Harga (RM)
Rumput kerbau RM 3.50-4.00/m2
(90% tulin)
Taiwan no 1 (sod) RM 2.50/ka2
Taiwan no 2 (sod) RM 1.80/ka2
Bermuda Tifdwarf
Stolon RM 80.00/bag
Sod RM 23.00-25.00/m2
81

82. Senarai harga pokok (ex nursery)
Saiz polibag Harga
Penutup bumi
5” x 6” RM 0.50
duranta gold
8” x 8” RM 1.50
Saiz tabung Harga
Annuals 6” x 8” RM 2.70 – 3.50
Saiz polibag Harga
Shrubs
6” x 8” ( 8” tinggi) hingga RM 1.00 -
/renek
10” x 10” (1 ½ ‘ tinggi) RM 4.00
82

83. Senarai harga pokok (ex-nursery)
Pokok Tinggi Harga
Saiz tabung /Diameter
16” x 18” 5’ – 6’ (tinggi) RM 18.00 – 30.00
Standard 10’ /2”
24” x 24” RM 30.00 – 120.00
Ball and 2” – 6” (Dia)
burlap RM 300.00 – 600.00
83

84. Senarai harga pokok (ex-nursery)
Palma (Clear trunk height) Harga
Kelapa 1 ka (0.3m) RM 110.00 -
150.00
Royal Palm 1 ka (0.3m) RM 60.00-
100.00
(Overall height) Harga
Kelapa 15 ka (4.5 m) 150.00
Royal Palm 15 ka (4.5 m) RM 60.00 –
100.00
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Kuala Lumpur
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 84

85. Teknik Penghantaran jarak jauh anak pokok ramin
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), kepong 52109 Kuala Lumpur
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 85

86. Nurseri komersil Annuals
86

87. 87

88. 88

89. Aktiviti Tapak Semaian: KESIMPULAN
Bagi menghasilkan tanaman yang sihat
dan subur;
Faktor berikut perlu diambil perhatian;
1. Permukaan atas paras tanah
a. Cahaya yang optimum
b. Suhu yang optimum
c. Kawalan penyakit dan perosak
2. Permukaan bawah tanah
a. Pemakanan yang optimum
b. Pembekalan air dan oksigen yang
seimbang
c. Suhu tanah yang optimum
d. Kawalan penyakit dan perosak
Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM), Kepong 52109 Kuala Lumpur
MS ISO 9001:2000 CERTIFIED 89

90. Ada lain-lain
soalan???
90

91. Sekian, Terima kasih
Lidah memang pandai memutar
kata tapi rasa tidak….
hati
Hp: 0133444463
Email: afauzi@frim.gov.my
afauzims@gmail.com
91

92. 92

93. 93