Dr. Muhammed Dijaur-Rahman el-Adhamij
Studime rreth fesë Krishtere
Pjesë prej librit:
'Studime rreth judaizmit, kristianizmit dhe feve të Indisë'
Dituria e Dobishme
2
Titulli orgjinal: ‫الهند‬ ‫أديان‬ ‫و‬ ‫المسيحيية‬ ‫و‬ ‫اليهودية‬ ‫في‬ ‫دراسات‬
Titulli në shqip: Studime rreth fesë Krishtere.
Autori: Dr. Muhammed Dijaur-Rahman el-Adhamij - Allahu e
mëshiroftë - .
Përkthyesi: Spartak Ejjub Spahija
Botuesi: Dituria e Dobishme
Mail: dituriaedobishme@gmail.com
Website: www.dituriaedobishme.com
3
Parathënie
Me emrin e Allahut, të Gjithëmëshirshmit, Mëshirëplotë.
Të gjitha falenderimet dhe lavdërimet i përkasin Allahut, Zotit të
botëve, i cili posedon cilësitë më të përsosura dhe është i pastër nga
çdo e metë.
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﲗ‬
‫ﲘ‬
‫ﲙ‬
‫ﲚ‬
‫ﲛ‬
‫ﲜ‬
‫ﲝ‬
‫ﲞ‬
‫ﲟ‬
‫ﲠ‬
‫ﲡ‬
‫ﲢ‬
‫ﲣ‬
‫ﲤ‬
‫ﲥ‬
‫ﲦ‬
‫ﲧ‬
‫ﲨ‬
‫ﲩ‬
‫ﱠ‬
“Të gjitha falënderimet dhe lavdërimet janë për Allahun, i
Cili nuk ka lindur bir (e asnjë lloj pasardhësi) dhe i Cili nuk ka
asnjë ortak a të barabartë në sundimin e Tij, as nuk është aq
poshtë sa të ketë Veli (ndihmues, mbrojtës apo mbështetës).” [Surja
Isra, 111]
Paqet dhe bekimet e Allahut qofshin mbi Profetin tonë
Muhammed, të cilin Allahu e ka dërguar me udhëzimin dhe fenë e
vërtetë, për ta ngritur atë mbi të gjitha fetë. Allahu mjafton si
dëshmitar.
Më pas:
Allahu i Lartëmadhëruar e ka krijuar njeriun dhe i ka sqaruar atij
qëllimin për të cilin e ka krijuar. Allahu i Lartësuar thotë në Kuranin
Famëlartë:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱣ‬
‫ﱤ‬
‫ﱥ‬
‫ﱦ‬
‫ﱧ‬
‫ﱨ‬
‫ﱩ‬
‫ﱠ‬
:‫ذاريات‬ ‫ال‬
٥٦
“Dhe Unë (Allahu) nuk i krijova xhindet dhe njerëzit, veçse që
ata të më adhurojnë vetëm Mua.” [Surja Dharijat, 56]
4
Allahu i Plotëfuqishëm e ka vënë në provë njeriun në kryerjen e
këtij qëllimi. Allahu i Lartësuar nga çdo e metë thotë në Kuranin e
Lavdishëm:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱁ‬
‫ﱂ‬
‫ﱃ‬
‫ﱄ‬
‫ﱅ‬
‫ﱆ‬
‫ﱇ‬
‫ﱈ‬
‫ﱉ‬
‫ﱊ‬
‫ﱋ‬
‫ﱌ‬
‫ﱍ‬
‫ﱎ‬
‫ﱏ‬
‫ﱐ‬
‫ﱑ‬
‫ﱒ‬
‫ﱓ‬
‫ﱔ‬
‫ﱕ‬
‫ﱖ‬
‫ﱗ‬
‫ﱠ‬
:‫ك‬
‫مل‬ ‫ال‬
١
-
٢
“I Lartësuar me Madhështi është Ai, në Dorë të të Cilit është
Sundimi dhe Ai është i Zoti për të bërë çdo gjë. I Cili ka krijuar
vdekjen dhe jetën, me qëllim që të provojë kush nga ju është më i
miri në vepra. Dhe Ai është i Gjithëfuqishmi, gjithnjë Falësi i
Madh.” [Surja Mulk, 1-2]
Prova nënkupton se njeriu është i lirë të zgjedh ndërmjet zbatimit
të këtij qëllimi ose braktisjes së tij, mirëpo Allahu ka njoftuar se ka
përgatitur dënim të dhembshëm në Botën Tjetër për ata të cilët
tregohen mohues. Allahu i Lartësuar thotë:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﲷ‬
‫ﲸ‬
‫ﲹ‬
‫ﲺ‬
‫ﲻ‬
‫ﲼ‬
‫ﲽ‬
‫ﲾ‬
‫ﲿ‬
‫ﳀ‬
‫ﳁ‬
‫ﳂ‬
‫ﳃ‬
‫ﳄ‬
‫ﳅ‬
‫ﳆ‬
‫ﳇ‬
‫ﳈ‬
‫ﳉ‬
‫ﳊ‬
‫ﳋ‬
‫ﳌ‬
‫ﳍ‬
‫ﳎ‬
‫ﳏ‬
‫ﳐ‬
‫ﱠ‬
٢
-
٤
“Vërtet që Ne e krijuam njeriun nga një pikë lëngu i bashkuar
(të derdhura nga burri dhe nga gruaja), me qëllim që ta vëm në
provë atë, kështu që Ne e bëmë atë dëgjues (dhe), shikues. Vërtet
që Ne ia treguam atij rrugën që ai të jetë ose falënderues, ose
mosmirënjohës (mohues). Vërtet që Ne kemi përgatitur për
mosbesimtarët pranga hekuri, jaka hekuri dhe Zjarr flakërues.”
[Surja Insan, 2-4]
5
Duke qenë se shumë faktor ndikojnë në devijimin e njeriut nga
rruga e të qenit falënderues dhe duke qenë se njeriu mundet të
justifikohet me injorancë për devijimin nga rruga e drejtë, sikurse
thotë Allahu për natyrën e njeriut:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬
‫ﱸ‬
‫ﱹ‬
‫ﱺ‬
‫ﱻ‬
‫ﱼ‬
‫ﱽ‬
‫ﱾ‬
‫ﱿ‬
‫ﲀ‬
‫ﲁ‬
‫ﲂ‬
‫ﲃ‬
‫ﲄ‬
‫ﲅ‬
‫ﲆ‬
‫ﲇ‬
‫ﲈ‬
‫ﲉ‬
‫ﲊ‬
‫ﱠ‬
:‫ص‬
‫قص‬ ‫ال‬
٤٧
“dhe, që të mos thonë në rast se bie dënimi, për shkak të asaj
që duart e tyre i kryen: “Zoti ynë! Pse nuk na çove neve të
Dërguar që të pasonim Ajetet e Tua (Shpalljet e Tua, Kur’anin)
dhe të bëheshim besimtarë”.” [Surja Kasas, 47]
Prandaj, Allahu ka dërguar profetët, në mënyrë që njerëzimi mos të
kenë arsye për t’u shfajësuar ndaj Allahut pas dërgimit të profetëve.
Allahu i Lartësuar thotë në Kuranin e Lartë:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱮ‬
‫ﱯ‬
‫ﱰ‬
‫ﱱ‬
‫ﱲ‬
‫ﱳ‬
‫ﱴ‬
‫ﱵ‬
‫ﱶ‬
‫ﱷ‬
‫ﱸ‬
‫ﱹ‬
‫ﱺ‬
‫ﱻ‬
‫ﱼ‬
‫ﱽ‬
‫ﱾ‬
‫ﱠ‬
‫ا‬
:‫ساء‬
‫لن‬
١٦٥
“Të Dërguar si përgëzues dhe si paralajmërues në mënyrë që
njerëzimi të mos ketë më arsye për t’u shfajësuar ndaj Allahut
pas të Dërguarve. Dhe Allahu është kurdoherë i Gjithëfuqishëm,
më i Urti Gjithëgjykues.” [Surja Nisa 165]
Allahu i ka dërguar të gjithë profetët që t’i thërrasin njerëzit në
adhurimin e Allahut dhe largimit prej të adhuruarve të tjerë. Allahu i
Lartëmadhëruar thotë:
6
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱤ‬
‫ﱥ‬
‫ﱦ‬
‫ﱧ‬
‫ﱨ‬
‫ﱩ‬
‫ﱪ‬
‫ﱫ‬
‫ﱬ‬
‫ﱭ‬
‫ﱮ‬
‫ﱯ‬
‫ﱰ‬
‫ﱱ‬
‫ﱲ‬
‫ﱳ‬
‫ﱴ‬
‫ﱵ‬
‫ﱶ‬
‫ﱷ‬
‫ﱸ‬
‫ﱹ‬
‫ﱺ‬
‫ﱻ‬
‫ﱼ‬
‫ﱽ‬
‫ﱾ‬
‫ﱿ‬
‫ﲀ‬
‫ﲁ‬
‫ﲂ‬
‫ﱠ‬
:‫ل‬
‫نح‬ ‫ال‬
٣٦
“Dhe me të vërtetë që Ne kemi dërguar te çdo Ummet (bashkësi
njerëzish, popull, komb) të Dërguar (duke shpallur): “Adhuroni
vetëm Allahun dhe shmanguni dhe i rrini larg Tagutit (shejtanëve
ose çdo gjëje tjetër që adhurohet pos Allahut).” Pastaj, pati prej
tyre të cilët Allahu i drejtoi, pati edhe të tjerë të cilët e merituan
dhe iu bë e pashmangshme rruga e gabuar. Udhëtoni pra nëpër
tokë dhe shikoni se si ishte fundi i atyre të cilët përgënjeshtruan
(të vërtetën).” [Surja Nahl, 36]
Këtu kuptohet se feja e profetëve ishte një, por me kalimin e kohës
njerëzit devijonin nga udhëzimi i tyre. Allahu i Lartësuar nga çdo e
metë na tregon për këtë fakt në Librin e Tij:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱮ‬
‫ﱯ‬
‫ﱰ‬
‫ﱱ‬
‫ﱲ‬
‫ﱳ‬
‫ﱴ‬
‫ﱵ‬
‫ﱶ‬
‫ﱷ‬
‫ﱸ‬
‫ﱹ‬
‫ﱺ‬
‫ﱻ‬
‫ﱼ‬
‫ﱽ‬
‫ﱾ‬
‫ﱿ‬
‫ﲀ‬
‫ﲁ‬
‫ﲂ‬
‫ﲃ‬
‫ﲄ‬
‫ﲅ‬
‫ﲆ‬
‫ﲇ‬
‫ﲈ‬
‫ﲉ‬
‫ﲊ‬
‫ﲋ‬
‫ﲌ‬
‫ﲍ‬
‫ﲎ‬
‫ﲏ‬
‫ﲐ‬
‫ﲑ‬
‫ﲒ‬
‫ﲓ‬
‫ﲔ‬
‫ﲕ‬
‫ﲖ‬
‫ﲗ‬
‫ﲘ‬
‫ﲙ‬
‫ﲚ‬
‫ﲛ‬
‫ﲜ‬
‫ﲝ‬
‫ﲞ‬
‫ﲟ‬
‫ﲠ‬
‫ﲡ‬
‫ﲢ‬
‫ﱠ‬
:‫بقرة‬ ‫ال‬
٢١٣
“Njerëzimi ishte një bashkësi (të bashkuar në një fe të vetme)
dhe Allahu dërgoi Profetët si përgëzues dhe paralajmërues.
Bashkë me ta Ai zbriti Librin me të vërtetën për të gjykuar mes
njerëzve në çështjet për të cilat ata kishin mendime të ndryshme.
Mirëpo, njerëzit u grindën midis tyre, pasi u erdhën argumentet
7
e qarta, nga zilia që kishin për njëri-tjetrit. Pastaj, me vullnetin
Tij, Allahu i udhëzoi besimtarët që ta kuptonin të vërtetën për të
cilën ata kishin mosmarrëveshje. Allahu udhëzon kë të dojë në
Rrugën e Drejtë.” [Surja Bekareh, 213]
Shejkh Abdurr-Rrahman bin Nasir es-Sadi - Allahu e mëshiroftë -
thotë në komentimin e këtij ajeti:
“Fjala e Tij: “Njerëzimi ishte një bashkësi...” - Domethënë: Ata
ishin të bashkuar në udhëzim përgjatë dhjetë shekujve para Nuhut ‫ﷺ‬.
Kur ata u konliktuan dhe u përçan në fe; kur një grup prej tyre mohoi
kurse grupi tjetër vazhdoi t’i përmbahet fesë, atëhetë Allahu dërgoi
profetët në mënyrë që të gjykojnë ndërmjet krijesave dhe që t’u
ngrejnë argumentin atyre...
“përgëzues” - për ata që i binden Allahut se, ata do t’i arrijnë frytet
e adhurimeve, si: rizkut, fuqia në trup dhe në zemër, jeta e lumtur;
kurse më e larta e këtyre është fitimi i Kënaqësisë së Allahut dhe
xhennetit.
“paralajmërues” - për ata që e kundërshtojnë Allahun me mëkate
se, ata do t’i arrijnë frytet e mëkatit, si: privimi nga rizku, dobësia,
poshtërimi, jeta e mjeruar; kurse më e rënda është Hidhërimi i
Allahut dhe Zjarri.
Ai u zbriti atyre Librat me të vërtetën, të cilat janë njoftimet e sakta
dhe urdhëresat e drejta. Çdo gjë që përmbajnë këto libra është e
vërtetë. Ato janë kritere për zgjidhjen e mosmarrëveshjeje në baza
dhe në degëzime. Ky është obligimi i njerëzve gjatë
mosmarrëveshjeve dhe mospajtimeve, që këtë mosmarrëveshje ata ta
kthejnë te Allahu dhe i Dërguari i Tij. Sikur në Librin e Tij dhe në
sunetin e të Dërguarit të Tij të mos kishte zgjidhje për
8
mosmarrëveshjet, atëherë Ai nuk do të na urdhëronte që t’i kthehemi
atyre.
Pasi Ai ka përmendur mirësinë e madhe në zbritjen e Librave mbi
popujt e mëparshëm, megjithëse kjo gjë duhet t’i shtynte ata për te
pajtimi dhe bashkimi, - Allahu i Lartësuar na ka njoftuar se ata i
bënin padrejtësi njëri-tjetrit, kështu që ndodhën shumë
mosmarrëveshje e grindje. Ata ranë në mosmarrëveshje për librin që
duhet të jenë më parësor për t’u bashkuar rreth tij. Kjo ka ndodhur
pasi ata i mësuan dhe u bindën për argumentet e qarta e të
padiskutueshme, andaj, ata devijuan shumë larg.
Allahu i udhëzoi “besimtarët” nga ky umet “...që ta kuptonin të
vërtetën për të cilën ata kishin mosmarrëveshje.”. Për çdo gjë për
të cilën ithtarët e librave kanë rënë në mosmarrëveshje dhe kanë
devijuar nga e vërteta, Allahu e ka udhëzuar këtë umet për te e
vërteta - “me vullnetin Tij” - të Lartësuar, me lehtësimin dhe
mëshirën e Tij për ta.
“Allahu udhëzon kë të dojë në Rrugën e Drejtë.” - Prandaj,
Allahu e ka përgjithësuar thirrjen e krijesave për te Rruga e Drejtë,
që kjo të jetë drejtësi nga ana Tij dhe që të jetë ngritje argumenti ndaj
krijesave, në mënyrë që ata mos të thonë se neve nuk na ka ardhur
asnjë përgëzues e paralajmërues. Kështu që, Ai udhëzoi kë të dojë
prej robërve të Tij, me mirësinë, mëshirën, ndihmën dhe butësinë e
Tij. Udhëzimi i besimtarëve është bamirësi e Tij, kurse shpirja e
pabesimtarëve në humbje është drejtësi dhe urtësi e Tij.”1
1
‘Tejsirul Kerimir Rrahman fij tefsiri kelamil Mennan’ fq. 95.
9
Ndër këta profet që Allahu ka dërguar ta thërrasi popullin e tij në
udhëzim është Isai, biri i Merjemes, paqja qoftë me të, i cili te
kristianët quhet ‘Jezu Krisht’. Allahu i Lartëmadhëruar na ka treguar
në Kuranin Famëlartë për thirrjen e këtij profeti dhe se ai ka thënë:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﲽ‬
‫ﲾ‬
‫ﲿ‬
‫ﳀ‬
‫ﳁ‬
‫ﳂ‬
‫ﳃ‬
‫ﳄ‬
‫ﳅ‬
‫ﳆ‬
‫ﱠ‬
:‫ريم‬
‫م‬
٣٦
“Sigurisht që Allahu është Zoti im dhe Zoti juaj, kështu që
adhuroni Vetëm Atë (Një e të vetëm). Kjo është Rruga e Drejtë.”
[Surja Merjem, 36]
Mirëpo, sektet e tyre ranë në mosmarrëveshje në lidhje me këtë
profet, saqë disa e adhuruan atë dhe e konsideruan Zot, kurse disa
thanë se ai është bir i Zotit. Allahu i Plotëfuqishëm i ka kërcënuar ata
që blasfemojnë me të tilla shprehje:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﳇ‬
‫ﳈ‬
‫ﳉ‬
‫ﳊ‬
‫ﳋ‬
‫ﳌ‬
‫ﳍ‬
‫ﳎ‬
‫ﳏ‬
‫ﳐ‬
‫ﳑ‬
‫ﳒ‬
‫ﳓ‬
‫ﳔ‬
‫ﳕ‬
‫ﳖ‬
‫ﳗ‬
‫ﳘ‬
‫ﳙ‬
‫ﳚ‬
‫ﳛ‬
‫ﳜ‬
‫ﳝ‬
‫ﳞ‬
‫ﳟ‬
‫ﳠ‬
‫ﱁ‬
‫ﱂ‬
‫ﱃ‬
‫ﱄ‬
‫ﱅ‬
‫ﱆ‬
‫ﱇ‬
‫ﱈ‬
‫ﱉ‬
‫ﱊ‬
‫ﱋ‬
‫ﱌ‬
‫ﱍ‬
‫ﱎ‬
‫ﱏ‬
‫ﱐ‬
‫ﱑ‬
‫ﱒ‬
‫ﱓ‬
‫ﱔ‬
‫ﱕ‬
‫ﱖ‬
‫ﱠ‬
:‫ريم‬
‫م‬
٣٧
-
٤٠
“E megjithatë, sektet u përçanë mes tyre në lidhje me atë
(Isain). Mjerë ata që nuk besojnë për takimin e një Dite të Madhe
(Ditës së Gjykimit). Sa qartë do të shohin dhe do të dëgjojnë ata
(politeistët dhe mosbesimtarët) Ditën kur do të dalin përpara
Nesh! Por, sot Dhalimunët (keqbërësit, politeistët) janë në humbje
të qartë. Dhe paralajmëroi ata për Ditën e Pikëllimit, në të cilën
ata do të japin llogari, ndonëse tani ata janë të shkujdesur dhe as
nuk besojnë. Sigurisht që Ne do ta trashëgojmë tokën dhe çfarë
ka në të dhe te Ne do të kthehen të gjithë ata.” [Surja Merjem, 37-
40]
10
Prandaj, Allahu ka dërguar vulën e Profetëve, Muhammedin -
paqja dhe bekimi i Allahut qoftë me të - dhe ka zbritur Kuranin që të
jetë zgjidhës i mosmarrëveshjeve.
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱥ‬
‫ﱦ‬
‫ﱧ‬
‫ﱨ‬
‫ﱩ‬
‫ﱪ‬
‫ﱫ‬
‫ﱬ‬
‫ﱭ‬
‫ﱮ‬
‫ﱯ‬
‫ﱰ‬
‫ﱱ‬
‫ﱲ‬
‫ﱳ‬
‫ﱴ‬
‫ﱵ‬
‫ﱶ‬
‫ﱷ‬
‫ﱸ‬
‫ﱹ‬
‫ﱺ‬
‫ﱻ‬
‫ﱼ‬
‫ﱽ‬
‫ﱾ‬
‫ﱿ‬
‫ﲀ‬
‫ﲁ‬
‫ﲂ‬
‫ﲃ‬
‫ﱠ‬
:‫ائدة‬ ‫الم‬
١٩
“O ithtarë të Librave të Parë (jehudi e të krishterë)! Tash ka
ardhur mes jush i Dërguari Ynë (Muhammedi sal-lAllahu ‘alejhi
ue sel-lem) duke jua qartësuar gjërat pas një ndërprerje në
vazhdimësi të të Dërguarve, në mënyrë që të mos thoni: “Neve
nuk na ka ardhur ndonjë përgëzues dhe këshillues.” Pra ja, ju
erdhi përgëzuesi dhe këshilluesi. Dhe Allahu është i Zoti për të
bërë gjithçka.” [Surja Maideh, 19]
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﳔ‬
‫ﳕ‬
‫ﳖ‬
‫ﳗ‬
‫ﳘ‬
‫ﳙ‬
‫ﳚ‬
‫ﳛ‬
‫ﳜ‬
‫ﳝ‬
‫ﳞ‬
‫ﳟ‬
‫ﳠ‬
‫ﱁ‬
‫ﱂ‬
‫ﱃ‬
‫ﱄ‬
‫ﱅ‬
‫ﱆ‬
‫ﱇ‬
‫ﱈ‬
‫ﱉ‬
‫ﱊ‬
‫ﱋ‬
‫ﱌ‬
‫ﱍ‬
‫ﱎ‬
‫ﱏ‬
‫ﱐ‬
‫ﱑ‬
‫ﱒ‬
‫ﱓ‬
‫ﱔ‬
‫ﱕ‬
‫ﱖ‬
‫ﱗ‬
‫ﱘ‬
‫ﱙ‬
‫ﱚ‬
‫ﱛ‬
‫ﱜ‬
‫ﱝ‬
‫ﱞ‬
‫ﱟ‬
‫ﱠ‬
‫ﱡ‬
‫ﱢ‬
‫ﱣ‬
‫ﱤ‬
‫ﱥ‬
‫ﱦ‬
‫ﱧ‬
‫ﱨ‬
‫ﱩ‬
‫ﱪ‬
‫ﱫ‬
‫ﱬ‬
‫ﱭ‬
‫ﱮ‬
‫ﱯ‬
‫ﱰ‬
‫ﱱ‬
‫ﱲ‬
‫ﱳ‬
‫ﱴ‬
‫ﱠ‬
:‫ل‬
‫نم‬ ‫ال‬
٧٦
-
٨١
“Me të vërtet që ky Kur’an u shtjellon Bijve të Israilit
shumicën e atyre çështjeve për të cilat ata nuk pajtohen. Dhe
vërtet që ai (Kur’ani) është udhëzim dhe mëshirë për besimtarët.
Vërtet që Zoti yt do të vendosë mes tyre (palëve e sekteve të
ndryshme) me Gjykimin e Tij. Dhe Ai është i Gjithëfuqishmi, i
Gjithëdituri. Mbështetu pra tek Allahu; nuk ka dyshim që ti (O
Muhammed) je në të vërtetën e qartë. Sigurisht që ti nuk mund t’i
11
bësh të vdekurit (pabesimtarët) të dëgjojnë, as nuk mund t’i bësh
të shurdhërit (pabesimtarët) të dëgjojnë thirrjen, kur ata të
kthejnë shpinën. Ti nuk mundesh t’i nxjerrësh as të verbërit nga
humbja e tyre. Ti mund t’i bësh të dëgjojnë, vetëm ata të cilët
besojnë Ajetet Tona (provat, shenjat, shpalljet) dhe që janë
muslimanë (të nënshtruar ndaj Allahut).” [Surja Neml, 76-81]
Dijetarët e hershëm dhe ata bashkëkohorë kanë përfituar prej
udhëzimit të vulës së Profetëve dhe kanë sqaruar realitetin e thirrjes
së profetit Isa, paqja qoftë me të, bazuar në fakte historike dhe
logjike. Ndër këta studiues është Dr. Muhammed Dijaurr-Rrahman
el-Adhami - Allahu e mëshiroftë - i cili ka shkruajtur librin ‘Studime
rreth judaizmit, kristianizmit dhe rreth feve të Indisë’. Përkthyesi e
ka parë të dobishme të përkthehet një pjesë e këtij libri që ka të bëjë
me kristianizmin, në mënyrë që biblioteka shqiptare muslimane të
pasurohet me këtë libër të vyer dhe që ky studim të jetë udhëzues për
te e vërteta.
Ky studim ka për qëllim të hedh dritë rreth realitetit të thirrjes së
profetit të Zoti, Isait ‫ﷺ‬, rreth realitetit të librave të kristianëve dhe
rreth sekteve dhe besimeve të tyre. Në fund, autori ka sjellë disa
dallime ndërmjet fesë Islame dhe fesë Krishtere në mënyrë që në
fund lexuesi të dal në konkluzion duke bërë dallim ndërmjet fesë së
vërtetë Islame dhe fesë së ndryshuar Krishtere.
Përkthyesi
12
Mesihu - paqja qoftë me të -
Në transmetimet krishtere ka ardhur se Mesihu (Krishti) - paqja
qoftë me të - ka lindur nga barku i Merjemes (Marias) pa baba, se ajo
ishte e fejuara e një burri që quhej Jusuf (Jozef). Kur ajo mbeti
shtatzënë përpara se ai të hynte te ajo, atëherë Jozefi nuk e pëlqeu
këtë shtatzani, andaj atij i shkoi mendja që ta ndajë atë. Atëherë,
Allahu i Lartësuar e ka urdhëruar në gjumë që ai ta mbajë atë dhe
mos ta ndajë sepse ajo ishte e pafajshme.
Mateu thotë: “Tani lindja e Jezu Krishtit ndodhi në këtë
mënyrë: Maria, nëna e tij, i ishte premtuar Jozefit, por para se të
fillonin të rrinin bashkë, mbeti shtatzënë nga Frymën e Shenjtë.
Atëherë Jozefi, i fejuari i saj, i cili ishte njeri i drejtë dhe nuk
donte ta poshtëronte botërisht, vendosi ta linte fshehtas. Por,
ndërsa bluante me vete këto çështje, ja që iu shfaq në ëndërr një
engjell i Zotit dhe i tha: ''Jozef, bir i Davidit, mos ki frikë ta
marrësh me vete Marinë si gruan tënde, sepse ç'është ngjizur në
të është vepër e Frymës së Shenjtë.” [Ungjilli i Mateut 1;18-20]
Kështu që ai nuk u nda prej saj derisa u lind Isa, paqja qoftë me të.
Sa i përket Kuranit të Lartë, ai mjaftohet me sinjalizimin se lindja e
Mesihut ishte një mrekulli prej Allahut të Lartësuar:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱣ‬
‫ﱤ‬
‫ﱥ‬
‫ﱦ‬
‫ﱧ‬
‫ﱨ‬
‫ﱩ‬
‫ﱪ‬
‫ﱫ‬
‫ﱬ‬
‫ﱭ‬
‫ﱮ‬
‫ﱯ‬
‫ﱰ‬
‫ﱱ‬
‫ﱲ‬
‫ﱳ‬
‫ﱴ‬
‫ﱵ‬
‫ﱶ‬
‫ﱷ‬
‫ﱸ‬
‫ﱹ‬
‫ﱺ‬
‫ﱻ‬
‫ﱼ‬
‫ﱽ‬
‫ﱾ‬
‫ﱿ‬
‫ﲀ‬
‫ﲁ‬
‫ﲂ‬
‫ﲃ‬
‫ﲄ‬
‫ﲅ‬
‫ﲆ‬
‫ﲇ‬
‫ﲈ‬
‫ﲉ‬
‫ﲊ‬
‫ﲋ‬
‫ﲌ‬
‫ﲍ‬
‫ﲎ‬
‫ﲏ‬
‫ﲐ‬
‫ﲑ‬
‫ﲒ‬
‫ﲓ‬
‫ﲔ‬
‫ﲕ‬
‫ﲖ‬
‫ﲗ‬
‫ﲘ‬
‫ﲙ‬
‫ﲚ‬
‫ﲛ‬
‫ﲜ‬
‫ﲝ‬
‫ﲞ‬
‫ﲟ‬
‫ﲠ‬
‫ﲡ‬
13
‫ﲢ‬
‫ﲣ‬
‫ﲤ‬
‫ﲥ‬
‫ﲦ‬
‫ﲧ‬
‫ﲨ‬
‫ﲩ‬
‫ﲪ‬
‫ﲫ‬
‫ﲬ‬
‫ﲭ‬
‫ﲮ‬
‫ﲯ‬
‫ﲰ‬
‫ﲱ‬
‫ﱠ‬
:‫ريم‬
‫م‬
١٦
-
٢٢
“Përmende në Libër (në Kur’an, tregimin për) Merjemen, kur
ajo u tërhoq në vetmi nga familja e saj diku në një vend nga
lindja. Ajo vuri një perde ndaj tyre, pastaj Ne ia dërguam asaj
Shpirtin Tonë (Melekun Xhibril, engjëllin Gabriel) dhe ai iu
paraqit përpara asaj në formë njeriu. Ajo i tha: “Sigurisht që
unë i mbështetem të Gjithëmëshirshmit për mbrojtje nga ti, nëse
vërtet e ke frikë Allahun.” (Xhibrili) i tha: “Në të vërtetë, unë
jam vetëm një i dërguar i Zotit tënd, që të të dhuroj ty një djalë
të pastër.” Ajo tha: “Si mund të kem unë djalë, kur asnjë
mashkull nuk më ka prekur e nuk jam as e pacipë?!” Ai
(Xhibrili) i tha: “Kështu është! Zoti yt ka thënë: ‘Kjo për Mua
është e lehtë. Ne do ta bëjmë atë shenjë për njerëzit dhe mëshirë
nga ana Jonë’. Dhe kjo është punë e kryer.” Kështu që ajo e
ndjeu që mbeti me barrë me të (Isain) dhe u tërhoq bashkë me të
në një vend të largët (Bethlehem, rreth 6 milje larg Kudsit). [Surja
Merjem, 17-22]
Gjithashtu, Kurani mjaftohet duke e emërtuar atë vetëm me emrin
‘Mesih’ ose ‘Isa’, dhe aludon për të me epitetin ‘bir i Merjemes’. Në
të nuk përmendet ngjarja me Jozefin, gjithashtu, ai nuk përmend
listën prejardhjes së tij ‫ﷺ‬. Nga ana tjetër, librat krishter kanë
mospërputhje me njëra-tjetrën rreth prejardhjes së tij të lartë.
14
Pema e prejardhjes së Mesihut:
Mateu dhe Luka kanë sjellë pemën e prejardhjes së Mesihut ‫ﷺ‬,
mirëpo njeriu bie në habi të madhe kur sheh se sa shumë
mospërputhje thelbësore ka në to. A mos vallë ata janë bazuar në
ixhtihad (përpjekje për t’ia qëlluar të vërtetës) apo janë bazuar në
dokumenta historik? E para nuk është e saktë, sepse ixhtihadi nuk
bëhet në gjenealogji. Nëse ata janë bazuar në dokumenta historik,
atëherë themi se cilat janë këto dokumenta historik?
Cardinal Danilo thotë: “Prejardhja e Krishtit është marrë nga
arkiva e familjes së Krishtit.”
Mirëpo, këtë mendim e kritikon dijetari francez Maurice Bucaille
me fjalën e tij: “Pavarësisht se komentuesi na thekson se ai i di këto
arkiva familjare të pretenduara nëpërmjet librit ‘Historia e kishës’ të
Jozib Alsizarit, i cili është një shkrimtar me seriozitet shumë të
diskutueshëm, - është shumë e vështirë që të imagjinohet se familja e
Krishtit ka dy gjenealogji që bien domosdoshmërisht në kundërshtim
me njëra-tjetrën, ngase secili nga këto dy historian sjell prejardhje të
Krishtit që në shumicën e saj ndryshon nga njëra-tjetra; nga ana e
emrave dhe nga ana e numrave të paraardhësve.” 2
Tani ia lëmë fjalën Lukas dhe Mateut, që të flasin për këtë pemë të
prejardhjes.
2
‘Studim i librave të shenjtë’ fq. 115.
15
Luka e fillon prejardhejen e tij nga Adami sikurse vijon:
1 - Adami 2 - Seti 3 - Enosi 4 - Kainani
5 - Mahalaleeli 6 - Jaredi 7 - Enoku 8 - Mathusal
9 - Lameku 10 - Noeu 11 - Semi 12 - Arfaksadi
13 - Kainani 14 - Selë 15 - Eberi 16 - Pelekut
17 - Ragau 18 - Seruku 19 - Nakori 20 - Tare
Më pas, ai është bashkuar me Mateun në listën e prejardhjes nga
Abrahami e deri te marangozi Jozef.
Në vijim po ju sjellim tabelën, pastaj ju e keni përsipër të
krahasoni ndërmjet këtyre emrave. Testamenti i vjetër bashkohet me
Testamentin e Ri, gjithashtu, nga ana Davidit.
16
Nr. Ungjilli i Lukas Nr. Ungjilli i Mateut
1 Abrahami 1 Abrahami
2 Isaku 2 Isaku
3 Jakobi 3 Jakobi
4 Judë 4 Judë
5 Faresi 5 Faresi
6 Esromi 6 Esromi
7 Arami 7 Arami
8 Aminadabi 8 Aminadabi
9 Naasoni 9 Naasoni
10 Salmoni 10 Salmoni
11 Boozi 11 Boozi
12 Obedi 12 Obedi
13 Jeseu 13 Jeseu
17
Nr. Ungjilli i Lukas Nr. Ungjilli i Mateut Nr.
I i Kronikave
kapitulli 3
14 Davidi 14 Davidi 14 Mbreti David
15 Natani 15 Salomoni 15 Salomonit
16 Matatha 16 Roboami 16 Roboami
17 Mena 17 Abia 17 Abijahu
18 Melea 18 Asai 18 Asa
19 Eliakimi 19 Jozafati 19 Jozafati
20 Jonani 20 Jorami 20 Jorami
21 Jozefi 21 Ozia 21 Ahaziahu
22 Juda 22 Joatami 22 Joasi
23 Simeoni 23 Akazi 23 Amatsiahu
24 Levi 24 Ezekia 24 Azariahu
25 Mathati 25 Manaseu 25 Jothami
26 Iorimi 26 Amoni 26 Ashazi
27 Eliezeri 27 Josia 27 Ezekia
28 Joseu 28 Jekonia 28 Manasi
29 Eri 29 Salatieli 29 Amoni
18
30 Elmodami 30 Zorobabeli 30 Josia
31 Kosami 31 Abiudi 31 Jehojakimi
32 Adi 32 Eliakimi 32 Jekoniahu
33 Melki 33 Azori 33 Pedajahu
34 Neri 34 Sadoku 34 Zorobabeli
35 Salatieli 35 Akimi 35 Hananiahu
36 Zorobabeli 36 Eliudi 36 Shakaniahu
37 Resa 37 Eleazari
38 Joanna 38 Matthani
39 Juda 39 Jakobi
40 Jozefi 40 Jozefi
41 Semei 41 Jezu Krishti
42 Matathia
43 Maathi
44 Nagai
45 Esli
46 Nahumi
19
47 Amosi
48 Matathia
49 Jozefi
50 Jana
51 Melki
52 Levi
53 Mathati
54 Eli
55 Jozefi
56 Jezu Krishti
Vërejtja e parë:
Luka ka shtuar një emër, i cili është ‘Kainani’, numëri 13, i cili
vjen direkt pas emrit të ‘Arfaksadit’. Kjo bie në kundërshtim me
Testamentin e Vjetër, ngase libri Zanafilla nuk e përmend se ai është
bir i Arfaksadit.
Vërejtja e dytë:
Mateu thotë: “...nga Davidi deri te internimi në Babiloni,
katërmbëdhjetë breza; dhe, nga internimi në Babiloni deri te
Krishti, katërmbëdhjetë breza.” [Ungjilli i Mateut 1;17]
20
Gjithësej i bie të jenë njëzet e tetë breza, kurse te Luka shikojmë se
nga Davidi e deri te Jezusi ishin dyzet e tre breza!!!
Vërejtja e tretë:
Mateu thotë: “Josias i lindi Jekonia dhe vëllezërit e tij në kohën
e internimit në Babiloni. Pas internimit në Babiloni Jekonias i
lindi Salatieli” [Ungjilli i Mateut 1;11-12]
Kjo bie ndesh me atë që ndodhet në Testamentin e Vjetër, ngase te
‘I i Kronikave’ thuhet: “Bijtë e Josias ishin Johnani, i parëlinduri,
i dyti Jehojakimi, i treti Sedekia dhe i katërti Shalumi.” [I i
Kronikave 3;15] Kurse Jekoniahu është bir i Jehojakimi, që do të
thotë se Jekoniahu është nipi i Josias.
Vërejtja e katërt:
Mateu thotë: “Josias i lindi Jekonia dhe vëllezërit e tij në kohën
e internimit në Babiloni.” [Ungjilli i Mateut 1;11]
Kurse Testamenti i Vjetër përmend se ai është caktuar mbret kur
ishte tetë vjeç dhe se ai ka sunduar tridhjetë e një vjet.3
Më pas atë e
ka luftuar mbreti i Egjiptit, u plagos në ‘Megido’ dhe u varros në
Jeruzalem.
Vërejtja e pestë:
Jekoniahu, sipas fjalës së Mateut, ishte prej etërve të Isait ‫ﷺ‬ , kusre
nga ana tjetër, ne shikojmë se Profeti i Testamentit të Vjetër,
3
II i Kronikave 34;1, domethënë: përreth vitit 638 p.e.s, deri në vitin 608
p.e.s.
21
‘Jeremia’, lutet që Jekoniahu të jetë pafëmijë dhe që mos të ulet në
fronin e Davidit asnjë nga pasardhësit e tij.4
Vërejtja e gjashtë:
Zorobabeli, njëri nga etërit e Jezusit, ishte nipi i Jekoniahu sipas
Ungjillit të Mateut; kurse te Ungjilli i Lukas ai ishte nipi i Nerit.
Djali i tij, sipas Ungjillit të Mateut, ishte Abiudi; kurse te Ungjilli i
Lukas ishte Resa. Në ‘II i Kronikave’, djali i tij ishte Hananiahu;
kurse te Mateu dhe Luka ai është bir i Salatielit, ndërkohë që sipas
Testamentit të Vjetër Salatieli nuk kishte fëmijë, por ishte çun i
vëllait të tij ‘Pedajahu’.
Vërejtja e shtatë:
Mateu thotë: “Jozefi, bir i Jakobit” [Ungjilli i Mateut 1;16] Kurse
Luka thotë: “Jozefi, bir i Elit.” [Ungjilli i Lukas 3;23]
Vërejtja e tetë:
Mateu është i mendimit se Isai ‫ﷺ‬ është prej pasardhësve të
Solomonit, birit të Davidit; kurse nga ana tjetër, ne shohim se Luka
është i mendimit se ai është prej pasardhësve të Natanit, birit të
Davidit.
Vërejtja e nëntë:
Mateu e konsideron Profetin e Allahut, Isa ‫ﷺ‬, prej pasardhësve të
Davidit dhe që të gjithë ata ishin pushtetar të shquar; kurse nga ana
tjetër, Luka i konsideron ata jo prej pushtetarëve.
4
Jeremia 22;30.
22
Vërejtja e dhjetë:
Më pas, shih mospërputhjen e prejardhjes ndërmjet Testamentit të
Vjetër, i cili ishte bazë për Testamentin e Ri, dhe ndërmjet
Testamentit të Ri, i cili është frymëzim nga Shpirti Shenjtë sipas
kristianëve. Ata thonë se ai ua dikonte atyre këtë libër. Ato që kemi
përmendur më parë mjaftojnë për ta refuzuar pretendimin e tyre.
Vërejtja e njëmbëdhjetë:
Si mundet që ata shkrimtar ta kthejnë prejardhjen e tij te Jozefi dhe
nga Jozefi te Davidi dhe Abrahami? A mos ka qenë vallë Jozefi baba
i Krishtit, kështu që të mundet të atribuohet prejardhja e tij nga ana e
Jozefit? Kurrësesi! Nëse duhet të përmendet patjetër prejardhja e tij,
atëherë duhet të përmendet patjetër nga ana e nënës së tij; nga
Merjemja (Maria), jo nga ana e të tjerëve.
Kurani e tregon këtë fakt në disa aspekte, prej të cilave është se, ai
e quan atë bir i Merjemes. gjithashtu, ai e përshkruan atë se është
bamirës ndaj nënës së tij:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﲎ‬
‫ﲏ‬
‫ﲐ‬
‫ﲑ‬
‫ﲒ‬
‫ﲓ‬
‫ﲔ‬
‫ﱠ‬
:‫ريم‬
‫م‬
٣٢
“Dhe të bindur ndaj nënës sime dhe nuk më ka bërë
mospërfillës e të mjerueshëm.” [Surja Merjem, 32]
Le t’i kthehemi temës tonë që ka të bëjë me rrëfimin e jetëshkrimit
të Isait ‫ﷺ‬, dhe themi:
Studiuesi përballet me një problem të madh në njohjen e
jetëshkrimit të Profetit Isa ‫ﷺ‬, për shkak se nuk ka dokumentacione
historike të lidhura me kohën e tij. Libri historik më i vjetër që kemi
është libri i një të devijuari çifut fanatik. Ai është libri i ‘Josefin’.
23
Libri titullohet ‘HISTORY OF THE JEWISH WAR’ dhe do të thotë
‘Historia e luftërave të judave’. Ai ka lindur tri vjet pas ngritjes së
Krishtit në qiell. Mirëpo ky çifut fanatik nuk ka treguar për historinë
e Krishtit, për lindjen e tij dhe për ngjarjen e kryqëzimit, as nga afër
e as nga larg. Përkundrazi, ai i ka mbyllur sytë ndaj çdo ngjarje që ka
të bëjë me të, pas shfaqjes së Krishtit. Evropës i ka ardhur keq për
shkak të sjelljes së këtij njeriu, për shkak të fanatizmit dhe tradhëtisë
historike të tij, gjë e cila e ka lënë historinë e Krishtit në errësirë.
Farer, i cili ka shkruajtur për jetëshkrimin e Krishtit, ka qenë shumë i
ashpër në kritikimin e Josefinit.5
Referenca jonë e vetme për të njohur jetëshkrimin e detajuar të
Krishtit është ungjilli. Mirëpo, që të gjitha këto ungjille - për të
ardhur keq - janë kontradiktore në rrëfimin e ngjarjeve, sidomos në
ngjarjen e lindjes së Krishtit; përveç kësaj, shumë autor ua kanë
artibuar këto ungjille apostujve (hauarijunëve), megjithëse ata nuk
janë takuar kurrë me ta dhe as që i kanë parë ndonjëherë ata. Kjo
vepër e poshtër ka vazhduar në shekujt e pastajmë, e deri në
shekullin e pestë, prandaj, dijetarët dhe studiuesit nuk i kanë besuar
ndodhive dhe datave që janë përmendur në to.
5
Sa i përket asaj që përcillet nga Josefini se ka thënë: “Në atë kohë jetonte
Jezusi. Ai ishte njeri klerikë, nëse është e lejuar ta quajmë njeri, për shkak
se ai bënte vepra të mahnitshme, i mësonte njerëzit, dhe e mësonte realitetin
ndërkohë që ishte i lumtur. Shumë njerëz nga hebrenjtë dhe nga grekët e
kanë pasuar atë. Ai ishte vërtetë Mesia.” Vet kristianët e kanë refuzuar të
kenë dal nga lapsi i Josefinit judaist fanatik këto rreshta. Ata kanë thënë se
kjo i është mveshur Josefinit.
Shih detajet e kësaj në librin e Will Durant ‘The Story of Civilization’
(Historia e civilizimit) vëll 3 fq. 205.
24
Përshembull, ungjillet kanë përmendur se Krishti ka lindur pa
baba, domethënë nga nëna e virgjër, se pastaj është kryqëzuar dhe se
pas disa ditësh ai është ringjallur nga varri. Kjo është një ngjarje e
vetme e papërsëritur, mirëpo ne shohim se ungjillet bien në
kontradikta të dukshme në transmetimin e kësaj ngjarje. Ato bien në
kontradikta të papëputhshme. Ungjilli i Mateut dhe i Lukas pohojnë
se Krishti ka lindur pa baba, domethënë se është lindur nga një nënë
e virgjër, më pas, ata fillojnë e rrëfejnë gjenealogjinë e Krishtit -
paqja qoftë me të - . Megjithatë, ne jemi të detyruar të përcjellin nga
ungjillet, në mënyrë që të hedhim dritë rreth fillimit të jetës së tij.
Autori i librit ‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ thotë: “Nuk është e lehtë
të njohim datëlindjen e përpiktë e të padiskutueshëm të Krishtit apo
të pagëzimit apo të kryqëzimit të tij, mirëpo shumica e historianeve
dhe dijetarëve bien dakot në datat e këtyre ndodhive në mënyrë të
përafërt.”
Më pas, ai thotë: “Datëlindja e Krishtit, ose është nga fundi i vitit
5 para herës sonë, ose nga fillimi i vitit 4 para herës sonë. Sa i
përket probabilitetit të mundësisë së lindjes së Krishtit me datë 25
dhjetor, ky supozim ka filluar në shekullin e katërt, prandaj, ndoshta
datëlindja e Krishtit ka qenë në datën 25 dhjetor të vitit 5G p.e.s.
Sipas kësaj, ai ka lindur pesë vjet më përpara se sa data të cilën e ka
vendosur ‘Dionysius’ (vd. 550G), i cili është 25 Dhjetor 1G.”6
Kur hedh sytë në atë që Kuranit të lë të kuptosh, atëhetë të bëhet e
qartë gabimi i kësaj date, ngase Kurani thotë se Allahu i ka thënë
Merjemes:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬
‫ﳋ‬
‫ﳌ‬
‫ﳍ‬
‫ﳎ‬
‫ﳏ‬
‫ﳐ‬
‫ﳑ‬
‫ﳒ‬
‫ﳓ‬
‫ﱠ‬
:‫ريم‬
‫م‬
٢٥
6
‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ fq. 863-864.
25
“Dhe shkunde trupin e hurmës nga ti, do të lëshojë mbi ty
hurma të freskëta e të pjekura.” [Surja Merjem, 25]
Fjala ‘Rrutaben xhenijjen’ domethënë: hurma të freskëta e që janë
të përshtatshme për t’u ngrënë. Vazhdimi i ajetit është:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱁ‬
‫ﱂ‬
‫ﱃ‬
‫ﱄ‬
‫ﱅ‬
‫ﱠ‬
:‫ريم‬
‫م‬
٢٦
“Kështu që ha e pi dhe ji e kënaqur...” [Surja Merjem, 26]
Domethënë: Ha prej hurmës së freskët dhe pi prej lëngut të saj.
Studiuesit thonë: Hurma e freskët në rajonin lindor të detit mesdhe
bëhen në muajt korrik dhe gusht, kurse në muajn dhjetor ajo
shndërrohet në temër (hurmë e thatë). Sipas kësaj, datëlindja e
Krishtit - paqja qoftë me të - ka qenë ose në muajin korrik ose në
muajin gusht.
Autori i librit ‘Enciklopedia Britanike’ e ka kundërshtuar fjalën se
datëlindja e tij ka qenë në dhjetor dhe është bazuar në fragmentin e
Ungjillit të Lukas:
“Tani në po atë krahinë ishin disa barinj që rrinin jashtë, në
fusha, dhe natën ruanin kopenë e tyre.” [Ungjilli i Lukas 2;8]
Autori thotë se kjo gjë nuk mundet të ndodh në muajin dhjetor,
sepse në këtë muaj bie shpesh shi në tokën e Palestinës, andaj nuk
mundet të përfytyrohet që barinjtë e kopeve të ishin jashtë ndërtesës.
Historiani kristianë, Habib Sa’id, thotë: “Meteorologët kanë
regjistruar me imtësi temperaturën në Hebron. Gjendja atmosferike
në këtë vend, që ndodhet nga ana jugore e rrafshnaltave të
hebrenjve, është njësoj me gjendjen atmosferike të Bethlehem, i cili
gjendet pranë tij. Nëpërmjet leximit të temperaturës bëhet e qartë se
26
acari zbret në këtë vend me sasi të bollshme dhe se shiu i madh zbret
çdo vit në muajit dhjetor, janar dhe shkurt. Në stinën në të cilën ka
lindur Krishtit, Bethlehemi mbërthehet nga ngrica dhe shiu. Po
ashtu, në këtë stinë, tufat e kopeve nuk gjenden në kullotat e tyre.
Talmudi të lë të kuptosh një gjë të tillë. Prej kësaj përfitohet se tufat
e kopeve dalin te kullota e tyre në muajin mars dhe vazhdojnë kështu
deri në fillimin e muajit nëntor, që i bie rreth tetë muaj. Në gjithë
tokën e Palestinës, delet dhe barinjtë strehohen brenda mureve
përgjatë gjithë stinës së dhjetorit.”7
Gjithashtu, ai thotë: “Bota krishtere e feston datëlindjen e Krishtit
në 24-25 dhjetor të çdo viti, megjithëse astronomët dhe historianët -
nga njerëzit e dijes dhe të fesë - kanë rënë unanim se data 25 Dhjetor
i vitit 1G nuk është datëlindja e vërtetë e Krishtit, as nga ana vitit, as
nga ana e ditës. Përgjegjësinë për këtë gabim e ka murgu ‘Dionysius
Exiguus’, i cili ka rënë në shumë gabime në përllogaritjet e tij. Ky
murg ka jetuar në Romë në vitin 532G dhe atëherë atij ju kërkua që
të përcaktojë një kohë të re duke pasur një pikë referimi në të
kaluarën, mirëpo ai harrojë në përllogaritjen e tij vitin zero që
ndodhet ndërmjet vitit 1 para erës sonë dhe vitit 1 pas erës sonë, të
cilin e ka pasur për detyrë që ta fuste në përllogaritje. Po ashtu, ai
është treguar i shkujdesur dhe ka lënë pa përllogaritur katër vitet në
të cilat ka sunduar perandori Augustus, i cili e ka pas emrin
‘Octavius’.”8
Po ashtu, pas studimit të Ungjillit të Mateut i cili tregon qartë se
datëlindja e Krishtit ishte në kohën e ‘Herod’, studiuesit kanë arritur
në përfundimin se kjo gjë ka qenë përpara datëlindjes së zyrtarizuar
7
‘Pasqyrime historike të përmendura në Ungjill’ fq. 33-34.
8
‘Pasqyrime historike të përmendura në Ungjill’ fq. 32.
27
dhe se ajo ka një dallim prej 6-8 vitesh. Kjo bie ndesh me kohën të
cilën e ka përcaktuar ‘Dionysius’ se gjoja ajo ishte në vitin 1G.
Ndërsa Luka thotë se Krishti ishte tridhjetë vjeç atëherë kur Gjoni
e ka pagëzuar atë në vitin pesëmbëdhjetë të sundimit të ‘Tiberius’, që
do të thotë se atëherë ishte viti 28-29G. Kjo gjë e bënë datëlindjen e
Krishtit të jetë viti 1-2 para erës sonë.
Përveç kësaj, Luka thotë: “Tani, në atë ditë u shpall një dekret
nga ana e Cezar Augustit, për të kryer regjistrimin e popullsisë
të gjithë perandorisë. Ky regjistrim qe i pari që u krye kur
Kuirini ishte guvernatori i Sirisë.” [Ungjilli i Lukas 2;1-2] Mirëpo,
dihet se Kuirini ishte guvernator i Sirisë ndërmjet viteve 6-12G.
Josefini ka përmendur se në vendin hebre është bërë një regjistrim
në vitin 6-7G. Nëse ky regjistrim është po ai regjistrim që ka treguar
Luka, atëherë i bie se datëlindja e Mesihut ishte në vitin 6G para erës
sonë dhe pas tij.9
Sikur të fillonim t’i praktikonim rregullat që kanë vendosur
dijetarët e muslimanëve për të njohur datëlindjen e zotërisë së
Profetëve ‫ﷺ‬, sidomos rregullat e muhadithologëve që kanë vendosur
për transmetimin e haditheve dhe njohjen e të saktë dhe të pasaktës,
= atëherë të mëdhenjtë e botës që janë treguar në Ungjill nuk do të
kishte vend për t’u përmendur në botën reale, por do të binin në
botën e përrallave. Megjithëse kontradiktat janë të dukshme dhe se
ata nuk kanë rregulla dhe kritere, prapëseprapë, ne jemi të detyruar të
marrim disa nga fragmentet që janë përmendur në këtë Ungjill të
falsifikuar, në lidhje me lindjen e Krishtit, me fillimin e rritjes së tij
dhe me fundin e tij në tokë, andaj dhe themi:
9
Shih disa nga këto shtjellime në librin e Will Durant ‘Historia e
civilizimit’ vëll. 3 fq. 212-213.
28
Maria jetonte me një person që quhej Jozef, i cili ishte i fejuari i
saj10
në Nazaret.11
Në atë kohë, asaj i është shfaq një engjëll dhe ai e
ka përgëzuar atë se ajo do të lind Krishtin dhe se do bëhet nënë pa
kryer marrëdhënie me Jozefin. Ajo u shqetësua nga ky sihariq dhe
tha: “Si do të ndodhë kjo, përderisa unë nuk njoh burrë?”.
[Ungjilli i Lukas 1;34]
Kurani thotë:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﲍ‬
‫ﲎ‬
‫ﲏ‬
‫ﲐ‬
‫ﲑ‬
‫ﲒ‬
‫ﲓ‬
‫ﲔ‬
‫ﲕ‬
‫ﲖ‬
‫ﲗ‬
‫ﲘ‬
‫ﱠ‬
:‫ريم‬
‫م‬
٢٠
Ajo tha: “Si mund të kem unë djalë, kur mua nuk më ka
prekur asnjë burrë dhe as nuk jam e pamoralshme?” [Surja
Merjem, 20]
Më pas, Luka thotë: “Tani, në atë ditë u shpall një dekret nga
ana e Cezar Augustit12
, për të kryer regjistrimin e popullsisë të
gjithë perandorisë. Ky regjistrim qe i pari që u krye kur Kuirini
ishte guvernatori i Sirisë. Dhe të gjithë shkonin të
regjistroheshin, secili në qytetin e vet. Tani edhe Jozefi doli nga
10
Ungjilli i Lukas 2-6-7.
11
Ai është një qytet në rajonin e Galileut. Ai shtrihet në një pjesë të veriut
të Palestinës, në një mal të lartë në të cilën shihet mali Hermon, Carmel dhe
Tabor. Ajo është 14 milje larg liqenit Tiberia nga ana perëndimore e tij, dhe
është 86 milje larg nga Kudsi nga ana veriore e tij. Shih: ‘Mu’xhemul
Buldan’ vëll. 1 fq. 34.
12
‘Agustus’ është epitet latin e që do të thotë ‘i madhëruar’, kurse ‘Cezar’
është emri i familjes romake. Ai është perandori i parë romak (31 p.e.s. -
14G). Ai i ka hedhur bazat e sundimit të tij në të gjitha anët e perandorisë
dhe në tokat përreth detit mesdhe. Përpara tij, guvernatori i Palestinës ishte
Herodi. Ky i dërgonte atij taksën në Romë dhe në kohën e tij ka lindur
Krishti.
29
qyteti i Nazaretit të Galilesë13
, për të shkuar në Jude, në qytetin e
Davidit, që quhet Bethlehem14
, sepse ai ishte i shtëpisë dhe i
familjes së Davidit, për t'u regjistruar bashkë me Marinë, gruan
e vet, me të cilën ishte martuar15
dhe që ishte shtatzënë. Kështu,
ndërsa ishin atje, asaj i erdhi koha të lindë. Dhe ajo lindi djalin e
saj të parëlindur, [Ungjilli i Lukas 2;17]
Ndërsa Mateu, flet për lindjen e Krishtit dhe thotë: “Pasi Jezusi
lindi në Bethlehem të Judesë në kohën e mbretit Herod16
, ja që
disa dijetarë nga lindja arritën në Jeruzalem, duke thënë: ''Ku
13
‘Galile’ është emër hebre që do të thotë ‘rrethi’ apo ‘qarku’. Ai është një
qytet i vjetër që shtrihet ndërmjet detit mesdhe dhe liqenit Tiberia. Gjatësia
e saj është 19 milje, kurse gjërësia e saj është 25 milje. Ai ishte nga qytetet
më të rëndësishme të Kananasve, pastaj ai u bë pjesë e shtetit hebre.
14
‘Bethlehem’ është emër hebre që do të thotë ‘shtëpia e bukës’. Ai është
një qytet i vogël, që i bie 6 milje larg Jeruzalemit nga jugu. Ai është
vendlindja e Profetit të Allahut Daud (David) dhe Isa ‫ﷺ‬, ngase Merjemja e
kishte prejardhjen nga Daudi dhe ajo shkoi në Bethlehem për t’u regjistruar.
Në atë vend, sipër shpellës, gjendet një kishë ku thuhet se ka lindur Profeti i
Allahut, Isa - paqja qoftë me të - .
15
Si mundet të shprehet, pa pikën e turpit, se Jozefi ishte bashkëshorti i
Marias?!!! Ndërkohë, ajo ishte thjeshtë e fejuar me të (dmth: ajo i kishte
dhënë fjalën për martesë).
16
Me ‘Herod’ kihet për qëllim ‘Herodi i madh’. Ai ishte guvernator i
hebrenjve përpara perandorit romak në vitin 39 p.e.s. Ai ka ndërtuar një
tempull pagan në mënyrë që të adhurohej perandori në Jeruzalem, kurse te
dera e tempullit të Solomonit ai ka vendosur një statujë të madhe të një
shqiponje prej ari, i cili ishte një simbol i shetit romak. Atëherë, hebrenjtë u
bënë armiq të tij, mirëpo kishin frikë prej dhunës dhe mizorisë së tij, kështu
që filluan të bënin komplote kundër tij por pa sukses. Në fund të jetës së tij
lindi Mesihu - paqja qoftë me të - .
Përpara se të ndahet nga jeta, ai dha urdhër që të vriten të shquarit e Kudsit
në mënyrë që të përhapet pikëllimi në atë qytet, në mënyrë që banorët mos
të ketë mundësi të gëzohen me vdekjen e mbretit të urrye të tyre. [‘Fjalori i
Biblës së Shenjtë’ fq. 1009; dhe ‘Historia e koptëve dhe kristianizmit’ vëll.
8 fq. 191]
30
është mbreti i Judenjve, që ka lindur? Sepse pamë yllin e tij në
Lindje dhe erdhëm për ta adhuruar''. Mbreti Herod, kur dëgjoi
këto fjalë, u shqetësua, dhe bashkë me të mbarë Jeruzalemi. Dhe,
mbasi i mblodhi të gjithë krerët e priftërinjve dhe skribët e
popullit, i pyeti ku duhet të lindte Krishti. Dhe ata i thanë: ''Në
Bethlehem të Judesë, sepse kështu është shkruar nëpërmjet
profetit: "Dhe ti, Bethlehem, tokë në Jude, nuk je aspak më e
vogla ndër princat e Judesë, sepse nga ti do të dalë një
udhëheqës, që do të kullotë popullin tim, Izraelin"''. Atëherë
Herodi i thirri fshehurazi dijetarët, dhe i pyeti me hollësi se kur e
kishin parë yllin për herë të parë. Dhe i dërgoi në Bethlehem dhe
tha: ''Shkoni dhe pyesni me kujdes për fëmijën; dhe, kur ta
gjeni, më njoftoni që të vij edhe unë ta adhuroj''. Dhe ata, pasi e
dëgjuan mbretin, u nisën; dhe ja, ylli që kishin parë në lindje u
shkonte përpara atyre derisa u ndal përmbi vendin ku ndodhej
fëmija. Ata, kur e panë yllin, u gëzuan me gëzim shumë të madh.
Dhe, mbasi hynë në shtëpi, panë fëmijën me Marien, nënën e tij,
dhe ranë përmbys dhe e adhuruan. Pastaj hapën thesaret e tyre
dhe dhuruan: ar, temjan dhe mirrë. Pasi Perëndia i udhëzoi në
ëndërr që të mos ktheheshin te Herodi, ata u kthyen në vendin e
tyre nga një rrugë tjetër... Atëherë Herodi, duke parë se dijetarët
e kishin mashtruar, u zemërua fort dhe urdhëroi të vriten të
gjithë fëmijët meshkuj që ishin në Bethlehem dhe në tërë
rrethinën e tij, nga dy vjeç e poshtë,” [Ungjilli i Mateut 2;1-16]
Sa i përket Krishtit, Jozefi dhe Maria e morrën atë me vete për në
Egjipt. Ata nuk janë kthyer, vetëm se pas vdekjes së Herodit.
Le t’i kthehemi prap Lukas, ku thotë: “Kur pastaj ishin plotësuar
ditët e pastrimit të saj sipas ligjit të Moisiut, e çuan fëmijën në
Jeruzalem për t'ia paraqitur Zotit, ashtu siç është shkruar në
ligjin e Zotit: ''Çdo mashkull i parëlindur do të jetë thirrur
31
shenjt për Zotin'',” [Ungjilli i Lukas 2;22-23] derisa thotë: “Dhe
mbasi i kryen të gjitha ato që i takonin sipas ligjit të Zotit, u
kthyen në Galile, në qytetin e tyre, Nazaret. Ndërkaq fëmija
rritej dhe forcohej në frymë, duke qenë plot dituri; dhe hiri i
Perëndisë ishte mbi të. Tani prindërit e tij shkonin çdo vit në
Jeruzalem për festën e Pashkës...” [Ungjilli i Lukas 39-41]
Në këto fragmente të gjata të Ungjillit të Mateut dhe të Lukas
qëndrojnë shumë mospërputhje. Sqarimi i tij është sikurse vijon:
1. Në Ungjillin e Lukas thuhet se lindja e Mesihut ishte pas
regjistrimit, në kohën e Augustus, ndërkohë që ajo e cila është e
vërtetuar historikisht është se regjistrimi ka ndodhur në vitin e
gjashtë nga lindja e Krishtit.
Nga ana tjetër, Mateu thotë se lindja e Krishtit ishte në kohën e
Herodit, ndërkohë që ajo e cila është e vërtetuar historikisht
është se ai ka ndërruar jetë katër vjet përpara lindjes së Krishtit.17
2. Mateu pretendon se të dy prindërit e tij shkuan në Egjipt nga
frika e Herodit, i cili ka urdhëruar të vriten të gjitha foshnjet.
Ndërsa Luka thotë se dy prindërit e tij shkuan në Jeruzalem,
pastaj, nga atje kanë shkuar në Nazaret, dhe se ata kanë qëndruar
në të derisa ai u rritë.
3. Mateu thotë: “...sepse nga ti do të dalë një udhëheqës...”
Historia e përgënjeshtron këtë pretendim, ngase Krishti nuk ka
qenë asnjë ditë prej ditësh udhëheqës i hebrenjve. Përkundrazi,
ata janë përpjekur që të jepej gjykimi për ekzekutimin e tij,
madje ata ja kanë arritur qëllimit që të merret vendimi për
ekzekutimin e tij.
4. Mateu pretendon se Jezusi është drejtuesi që kullot popullin
izraelit: “...që do të kullotë popullin tim, Izraelin.”
17
Shih: ‘Lindja e fesë kristiane’ fq. 30, e autorit krishter Bruce.
32
Historia e përgënjeshtron këtë pretendim sepse izraelitët nuk e
kanë pranuar thirrjen e Krishtit, si pasoj, ai nuk ishte drejtuesi i
tyre.
5. Mateu, duke ju drejtuar Bethlehemit, thotë: “nuk je aspak e
vogla ndër princat e Judesë”. Kjo bie në kundërshtim me
Testamentin e Vjetër, ku thuhet: “Por ti, o Betlem Efratah,
megjithëse je i vogël midis mijërave të Judës...” [Mikea 5;2]
Nuk di se si kristianët i mbrojnë këto kontradikta që ndodhen te
Ungjillet, të cilat janë baza e fesë së tyre dhe themeli i ideologjisë së
tyre! Po ashtu, ata nuk kanë arritur dot të përcaktojnë se kush janë
ata dijetarët zjarrëputist që kanë ardhur te Herodi, se nga kanë ardhur
dhe ku kanë shkuar, sepse në atë kohë ka pasur luftëra ndërmjet
shtetit persian dhe shtetit romak. Pra, si mundet që ata zjarrëputistë të
hyjnë te guvernatori romak, i cili ishte armik i përbetuar i
zjarrëputistëve?! Dijetarët e kristianëve vazhdojnë të jenë në dyshim
rreth çështjes së tyre.
Më pas, Luka dhe Mateu, të cilët i kanë kushtuar rëndësi rrëfimit të
jetëshkrimit të Krishtit në Ungjillin e tyre, kanë kapërcyer një pjesë
të jetëshkrimit të tij dhe kanë filluar të përmendin ngjarjen e hyrjes
së Krishtit në tempull dhe se çfarë i ka ndodhur aty. Atëherë, mosha
e Krishtit ishte dymbëdhjetë deri në tridhjetë. Kjo periudhë e jetës së
Krishtit vazhdon të jetë në errësirë.18
Më pas, atij i është dhënë urtësia dhe profetësia. Allahu e ka
përkrahur atë me shumë mrekullia. Autorët e ungjilleve i kanë
kushtuar rëndësi të madhe kësaj ane, sidomos gjërave që i kanë
ndodhur dyzet ditë përpara fundit të jetës së tij, sidomos në javën e
fundit.
18
Dijetarët e mëdhenj të kristianëve e kanë pranuar këtë. Shih: ‘Lindja e
fesë kristiane’ fq. 29 në gjuhën Urdu, e Dr. Bruce.
33
Kurani i Lartë ka përmendur gjashtë nga këto mrekulli. Ato janë:
1) Fryrja e shpirtit te pëllumbi:
‫ﱡ‬
‫ﱳ‬
‫ﱴ‬
‫ﱵ‬
‫ﱶ‬
‫ﱷ‬
‫ﱸ‬
‫ﱹ‬
‫ﱺ‬
‫ﱻ‬
‫ﱼ‬
‫ﱽ‬
‫ﱾ‬
‫ﱿ‬
‫ﲀ‬
‫ﱠ‬
‫آل‬
:‫ران‬ ‫م‬
‫ع‬
٤٩
“...do të krijoj me baltë formën e një zogu, do t’i fryj atij dhe ai
me Lejen dhe Urdhërin e Allahut do të bëhet zog19
...” [Surja Ali
Imran, 49]
19
[Shënim i përkthyesit]: Dijetari i madh, Shejkhul-Islam ibën Tejmijjeh -
Allahu e mëshiroftë - ka thënë: “Me fjalën ‘krijim’ kihet për qëllim se ai i
dha baltës një pamje në formë të zogut. Një gjë të tillë, njerëzit në
përgjithësi kanë mundësi ta bëjnë, ngase çdonjëri ka mundësi të bëjë me
baltë një pamje në formë zogu apo ndonjë pamje të ndonjë kafshe tjetër,
mirëpo ky lloj portretizimi është i ndaluar fetarisht të bëhet, ndryshe nga
portretizimi që bëri Mesihu, ngase Allahu i dha lejen atij ta bëjë atë.
Mrekullia është te fryrja e shpirtit, gjersa u shndërrua në zog me Lejen e
Allahut, nuk është mrekullia thjesht te krijimi (portretizimi) prej baltës,
ngase kjo gjë është diçka e përbashkët (kanë mundësi ta bëjnë të edhe të
tjerë).”. [Burimi: ‘Përgjigja e saktë’ vëll. 3 fq. 326-331]
Pasi arritëm në konkluzionin se mrekullia është te fryrja e shpirtit, atëherë le
të shikojmë, a është veçuar Jezusi me këtë mrekulli, apo edhe profetë të
tjerë kanë ardhur me të tilla mrekulli:
Te libri Ezekiel 37;1-10, tregohet qartë se kjo mrekulli i ka ndodhur dhe
Ezekielit: “Dora e Zotit u ndodh mbi mua, më çoi jashtë në Frymën e
Zotit, dhe më lëshoi në mes të një lugine që ishte plot me kocka...
Atëherë ai më tha: "Profetizoji frymës, profetizo bir njeriu dhe i thuaj
frymës: Kështu thotë Zoti, Zoti: Frymë, eja nga të katër erërat dhe fryj
mbi këta të vrarë, që të jetojnë". Kështu profetizova, si më kishte
urdhëruar dhe shpirti hyri në to, dhe u kthyen në jetë dhe u ngritën më
këmbë; ishte një ushtri e madhe, shumë e madhe.”
Pra, a do të thuhet edhe për të se ai është Zot, ngase ai i ka fryrë të vdekurit
dhe si pasoj i vdekuri është ringjall?! Nëse thuhet se Jezusi është Zot sepse
ai i ka fryrë zogut dhe ai është shndërruar në qenie e gjallë dhe në zog real,
34
2) Shërimi i të sëmurit të verbër dhe i të sëmurit nga lebra:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬
‫ﲁ‬
‫ﲂ‬
‫ﲃ‬
‫ﱠ‬
:‫مران‬
‫ع‬ ‫آل‬
٤٩
“...do ta shëroj atë që ka lindur i verbër dhe atë që vuan nga
lebra...” [Surja Ali Imran, 49]
3) Ringjallja e të vdekurve:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬
‫ﲄ‬
‫ﲅ‬
‫ﲆ‬
‫ﲇ‬
‫ﲈ‬
‫ﱠ‬
:‫ران‬‫م‬
‫ع‬ ‫آل‬
٤٩
“...dhe do të ngjall të vdekurit20
me Vullnetin dhe Urdhërin e
Allahut...” [Surja Ali Imran, 49]
atëherë atyre u thuhet se edhe Musai hodhi shkopin dhe ai u shndërrua në
qenie e gjallë, edhe Ezekieli, sipas jush, kur i fryu të vdekurve, ata u
ringjallën. Nëse thuhet se Jezusi është Zot për shkak të këtyre që përmendët,
atëherë u thuhet se një gjë e tillë u ka ndodhur edhe profetëve të tjerë,
megjithatë, ju nuk thoni për ta se janë Zot. Gjithashtu, themi se Jezusi nuk
ka pretenduar se kjo mrekulli është bërë nga vet ai. Përkundrazi, kjo
mrekulli ishte prej Allahut.
Te Ungjilli Gjonit 11;41-44, tregohet: “Atëherë ata e hoqën gurin prej
vendit ku ishte shtrirë i vdekuri. Dhe Jezusi i ngriti sytë lart dhe tha:
''O Atë, të falënderoj që më ke dëgjuar. Unë e dija mirë se ti gjithnjë
më dëgjon, por i kam thënë këto për turmën që është përreth, që të
besojnë se ti më ke dërguar''. Dhe, mbasi tha këto, thirri me zë të lartë:
''Llazar, eja jashtë!''. Atëherë i vdekuri doli...” Pra, nuk thuhet në të: “që
njerëzit të besojnë se unë jam Zot.”, por që njerëzit të besojnë se Ti - o
Allah - më ke dërguar.
20
[Shënim i përkthyesit]: E njëjta gjë thuhet edhe për këtë mrekulli me të
cilin të krishterët argumentohen se Jezusi është Zot. Themi: Musai - paqa
qoftë me të - e ka shndërruar shkopin në gjarpër, sikurse tregohet në Bibël,
te Eksodi 7;10, ndërkohë që në origjinë, shkopi nuk është qenie e gjallë, por
është thjesht një send, ndryshe nga dhënja jetë e të vdekurit, i cili në
origjinë, ai ishte qenie e gjallë dhe më pas ju dha përsëri jeta.
35
4) Njoftimi i njerëzve për atë çfarë hanë e çfarë ruanin në shtëpi:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬
‫ﲉ‬
‫ﲊ‬
‫ﲋ‬
‫ﲌ‬
‫ﲍ‬
‫ﲎ‬
‫ﲏ‬
‫ﲐ‬
‫ﱠ‬
:‫مران‬
‫ع‬ ‫آل‬
٤٩
“...dhe do t’ju tregoj se çfarë hani dhe çfarë ruani në shtëpitë
tuaja...” [Surja Ali Imran 49]
5) Zbritja e sofrës me ushqim:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱅ‬
‫ﱆ‬
‫ﱇ‬
‫ﱈ‬
‫ﱉ‬
‫ﱊ‬
‫ﱋ‬
‫ﱌ‬
‫ﱍ‬
‫ﱎ‬
‫ﱏ‬
‫ﱐ‬
‫ﱑ‬
‫ﱒ‬
‫ﱓ‬
‫ﱠ‬
:‫ائدة‬ ‫الم‬
١١٤
“O Allah, Zoti ynë! Na zbrit neve nga qielli një sofër të shtruar
që të ketë në të për të parin e për të fundit një bollëk si në gosti
feste dhe si argument prej Teje (shenjë bindëse që me të vërtetë
kjo sofër e shtruar është prej Allahut)...” [Surja Maideh, 114]
6) Të folurit në djep:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱣ‬
‫ﱤ‬
‫ﱥ‬
‫ﱦ‬
‫ﱧ‬
‫ﱨ‬
‫ﱠ‬
:‫ائدة‬ ‫الم‬
١١٠
“...dhe kështu ti u fole njerëzve që në djep dhe në burrëri...”
[Surja Maideh, 110]
Nëse thuhet se Jezusi është Zot sepse ai ka ringjallur njerëz, atëherë pse nuk
thuhet për Moisiun se është Zot, ndërkohë që ai e ka shndërruar një send në
një qenie të gjallë, duke qenë se kjo mrekulli është më e madhe nga ky
aspekt?! Nëse thuhet se Moisiu e ka bërë këtë me Lejen e Zotit, atëherë
edhe ne i themi kristianëve se Jezusi ka ringjallur të vdekur me Lejen e
Zotit.
36
Ndërsa në librat e Testamentit të Ri janë përmendur shumë
mrekulli. Nuk do ta ekzagjeronim nëse do të thonim se në të ka
qindra mrekulli. Allahu e di më së miri për vërtetësinë e tyre.
Me këto mrekulli të mahnitshme dhe argumente të qarta, Krishti e
filloi thirrjen e tij ndër hebrenjtë në Palestinë. Atëherë, ai shkoi në
Galile për të dhënë mësim rreth thirrjes së Teuhidit (monoteizmit,
besimit në një Zot dhe adhurimit vetëm një Zoti) në mbledhjet e tyre.
“Jezusi shkonte kudo nëpër Galile, duke mësuar në sinagogat e
tyre, duke predikuar ungjillin e mbretërisë dhe duke shëruar
çdo sëmundje dhe çdo lëngatë në popull.” [Ungjilli i Mateut 4;23]
Atëherë, ai shkoi në Kapernaum21
, krijoi në të një qendër për
thirrje dhe qëndroi në të dy vjet. Ai dilte prej tij për të kumtuar
thirrjen dhe u kthente përsëri në të. Ai ka marrë dymbëdhjetë nxënës
prej pasuesve të tij: “Dhe ai, kur pa turmat, u ngjit në mal dhe,
pasi u ul, iu afruan dishepujt e tij. Atëherë ai hapi gojën dhe i
mësoi…” [Ungjilli i Mateut 5;1-2]
21
‘Kapernaum’ është emër hebre që do të thotë: ‘fshati i Naumit’. Ai
ndodhet në veri-perëndim të bregut të liqenit Galile (Tiberia).
37
12
11
10
9
8
7
6
5
4
3
2
1
Nr.
Shohim
se
shkruesit
e
ungjillëve
kanë
mospërputhje
në
emrat
e
nxënësve
të
Jezusit
Juda
Iskarioti
Simon
Kananeasi
Lebeu
(Tade)
Jakobi
i
Alfeut
Mateu
tagrambledhësi
Thomai
Bartolomeu
Filipi
Gjoni
Jakobi
i
Zebedeut
Andrea
Simoni
(Pjetri)
Ungjilli
i
Mateut
12;2-4
Juda
Iskarioti
Simon
Kananeasi
Tadeu
Jakobi
i
Alfeut
Thomai
Mateu
Bartolomeu
Filipi
Andrea
Gjoni
Jakobi
i
Zebedeut
Simoni
(Pjetri)
Ungjilli
i
Markut
3;16
Juda
Iskarioti
Juda
vllai
i
Jakobit
Simoni
(Zellshmi)
Jakobi
i
Alfeut
Thomai
Mateu
Bartolomeu
Filipi
Gjoni
Jakobi
Andrea
Simoni
(Pjetri)
Ungjilli
i
Lukas
3;14
---
Juda
vllai
i
Jakobit
Simoni
(Zellshmi)
Jakobi
i
Alfeut
Mateu
Bartolomeu
Thomai
Filipi
Andrea
Gjoni
Jakobi
Pjetri
Veprat
e
Apostujve
---
Filipi
Bartolomeu
Nakobi
Tadeu
Jakobi
i
Zebedeut
Gjoni
i
Zebedeut
Mateu
tagrambledhësi
Barnaba
Pjetri
Andrea
Juda
Iskarioti
Ungjilli
i
Barnaba
14;!4
38
Vërejtjet:
1) Në Ungjillin e Lukas thuhet: Juda vëllai i Jakobit, në vend të
Liausit, ndërkohë që Gjoni, i cili i kushton rëndësi tregimit të
emrave të të gjithë nxënësve, përmend ndër ta një tjetër Juda,
jo Iskariotin, dhe thotë: “Juda, jo Iskarioti” [Ungjilli i Gjonit
14;22] Me sa duket, ai është Juda vëllai i Jakobit të cilin e ka
përmendur Luka, autori i librit ‘Veprat e Apostujve’.
2) Autori i librit ‘Veprat e Apostujve’ nuk e ka përmendur
nxënësin e dymbëdhjetë.
3) Në Ungjillin e Mateut dhe të Barnabas tregohet se ai i cili i
merrte tatimet e kishte emrin ‘Mateu tagrambledhësi’, kurse te
Ungjilli i Markut tregohet se ai i cili qëndronte te vendi i
tatimeve e kishte emrin Levi, biri i Alfeut.22
4) Nga Ungjilli i Barnabas duket se Barnaba ishte njëri nga
dymbëdhjetë nxënësit, sikurse ka deklaruar ai vet dhe ka thënë:
“Ai i cili ka e shkruajtur këtë.” Ndërkohë që autorët e
Ungjilleve të tjerë nuk e kanë përmendur emrin e tij në listën e
nxënësve. Ajo që është vërtetuar është se ai ka qenë njëri prej
tyre, sikurse ka ardhur në fragmentet e librit ‘Veprat e
Apostujve’.23
Disa shkrimtarë kristianë e kanë kritikuar këtë sjellje të autorve të
Ungjilleve dhe i kanë akuzuar me mosprërpikmëri në rrëfimin e
emrave të nxënësve.
Krishti ka zgjedhur dymbëdhjetë nxënës dhe i ka dërguar ata në
fiset e hebrenjve duke u thënë: “Mos shkoni ndër paganë dhe mos
hyni në asnjë qytet të Samaritanëve, por shkoni më mirë te delet
e humbura të shtëpisë së Izraelit.” [Ungjilli i Mateut 10;5-6]
22
Ungjilli i Markut 2;14.
23
Shih përshembull: 4;36 dhe 9;27 dhe 11;22-25.
39
Ai i ka porositur ata që t’u mësojnë të tjerëve Ungjillin,24
të cilin e
ka mësuar te 'Mali i Udhirit prej melekut Xhibrit (ëngjëllit Gabriel).25
Mirëpo, judaistët e kundërshtuan fuqishëm thirrjen e tij saqë nuk
hyri në fenë e tij përveç një pakice prej njerëzve, derisa Krishti u
zemërua dhe u lut kundër qytetit Kapernaum me thënjen e tij:
“Dhe ti, o Kapernaum, që u ngrite deri në qiell, do të
fundosesh deri në ferr…” [Ungjilli i Mateut 11;23 dhe Ungjilli i
Lukas 10;15]
Kjo lutje bie ndesh komplet me natyrën e Krishtit, Profetit të
Allahut - paqja qoftë me të - , i cili ishte zemërbutë e shprehjebutë
dhe që e kishte simbol dashurinë, vëllazërinë dhe durimin e sprovës.
24
Ungjilli i Markut 16;15. Nuk e di se si kristianët e mohojnë t’i ketë zbritur
Ungjilli Profetit të Allahut Isa - paqja qoftë me të - ashtu sikurse u është
zbritur libri Profetëve të tjerë!
25
Shih: ‘Ungjilli i Barnabas’ 10;3.
40
Motivet e judaistëve në armiqësimin e thirrjes së Krishtit:
Prej gjërave që nuk ka pikën e dyshimit është se hebrenjtë janë një
popull rebel ndaj ligjit të Allahut dhe se Teurati i tyre i pretenduar i
qorton gjithnjë për këtë rebelim dhe i thërret që të kapen me fenë e
Allahut. Mirëpo, natyra e tyre e ligë nuk është ndryshuar përgjatë
njëmijë viteve pas Musait - paqja qoftë me të - e deri në shfaqjen e
Profetit të Allahut, Isait (Jezusit), megjithëse në mesin e tyre kishte
shumë Profetë, të Dërguar, dijetarë dhe reformator. Sa herë që atyre
u jepej mundësia, ata u kthenin në mosbesim, pabindje dhe
paganizëm, ndërkohë që ishin zhytur në materializëm dhe ndërkohë
ajo i kishte pushtuar dëshirat dhe ndjenjat e tyre saqë nuk e çanin
kokën për vrasjen e Profetëve, njerëzve të mirë dhe udhëheqësve.
Sa i përket dijetarëve të tyre, ata i morën simbolet e fesë si mjet për
devijimin e popullit, pa ju drejtuar fare esencës dhe qëllimit të fesë.
Në këtë shoqëri të prishur u shfaq Profeti përmirësues i cili i thërriste
ata që t’i braktisnin thjesht pamjet e jashtme dhe i urdhëronte që ata
të kapen me bazat dhe parimet e fesë, mirëpo, ata e mohuan atë, e
konsideruan si të devijuar dhe i nxitën romakët kundër tij derisa i
bindën ata që të jepnin gjykimin për ekzekutimin e tij me kryqëzim.
Ne mundet t’i përmbledhim në vijim motivet e armiqësisë së
judaistëve kundrejt thirrjes së tij:
1) Judaistët prisnin shfaqjen e një profeti i cili do t’i mbretëronte,
do t’i shpëtonte prej armiqve dhe do t’i thërriste në konfliktin e
armatosur kundër armikut, kurse ata u befasuan me një Profet që
thërret të bëhet durim, të meditohet në Allahun dhe të besohet në
Të, kështu që ata u larguan prej rrethit të tij dhe filluan të
41
shfaqnin armiqësinë kundër tij nëpër tumbime e faltore, mirëpo
ata u zhgënjyen.26
2) Judaistët e shenjtëronin ditën e shtunë, për shkak të porosisë së
katërt të ligjit, të cilin Allahu ia dha Musait (Moisiut). Në librin
‘Eksodi’ thuhet: “Mbaje mend ditën e shtunë për ta
shenjtëruar. Do të punosh gjashtë ditë dhe në ato do të bësh
të gjithë punën tënde; por dita e shtatë është e shtuna, e
shenjtë për Zotin, Perëndinë tënd; nuk do të bësh në atë ditë
asnjë punë, as ti, as biri yt, as bija jote, as shërbëtori yt, as
shërbëtorja jote, as kafshët e tua, as i huaji që ndodhet
brenda portave të tua; sepse në gjashtë ditë Zoti krijoi qiejt
dhe tokën, detin dhe gjithçka që është në to, dhe ditën e
shtunë ai pushoi; prandaj Zoti e ka bekuar ditën e shabatit
dhe e ka shenjtëruar atë.” [Eksodi 20;8-11]
Madje, ka ardhur urdhëresa që të gurëzohet ai person që mbledh
dru ditën e shtunë. Në librin ‘Numrat’ thuhet: “Ndërsa bijtë e
Izraelit ishin në shkretëtirë, gjetën një njeri që mblidhte dru
ditën e shtunë. Ata që e gjetën duke mbledhur dru, e çuan te
Moisiu, tek Aaroni dhe para tërë asamblesë. Dhe e futën në
burg, sepse nuk ishte përcaktuar akoma se ç'duhet t'i bënin.
Pastaj Zoti i tha Moisiut: "Ky njeri duhet të vritet; e tërë
asambleja do ta vrasë me gurë jashtë kampit". Kështu tërë
asambleja e çoi jashtë kampit dhe e vrau me gurë; dhe ai
vdiq, ashtu si e kishte urdhëruar Zoti Moisiun.” [Numrat
15;32-36]
Ndërsa Krishti nuk i është përmbajtur shenjtërisë së ditës së
shtunë dhe nuk e ka ndaluar punën në atë ditë, madje, ai dhe
pasuesit e tij e shenjtëruan ditën e diel, e cila është dita e tetë.
Barnaba thotë: “Ne jemi ndryshe nga çifutët. Ne e
26
‘Jezu Krishti’ fq. 37, e Pal Elias.
42
shenjtërojnë ditën e tetë.” sepse judaistët e konsideroni ditën e
shtunë si ditë të shtatë, kurse dita e diel që vjen pas saj u
konsiderua si ditë e tetë.
Në Ungjillin e Markut thuhet: “Por ndodhi që një ditë të
shtunë ai po kalonte nëpër ara dhe dishepujt e tij, duke
kaluar, filluan të këpusin kallinj. Dhe farisenjtë i thanë:
''Shih, përse po bëjnë atë që nuk është e ligjshme ditën e
shtunë?''. Por ai u tha atyre: ''A nuk keni lexuar vallë ç'bëri
Davidi, kur pati nevojë dhe kishte uri, ai dhe ç'qenë me të?''.
Se si hyri ai në shtëpinë e Perëndisë në kohën e kryepriftit
Abiathar, dhe hëngri bukët e paraqitjes, të cilat nuk lejohet
t'i hajë askush, përveç priftërinjve, dhe u dha edhe atyre që
qenë me të?''. Pastaj u tha atyre: ''E shtuna është bërë për
njeriun dhe jo njeriu për të shtunën. Prandaj Biri i njeriut
është zot edhe i së shtunës''.” [Ungjilli i Markut 2;23-28]
3) Judaistët e kundërshtonin Krishtin për shkak se nxënësit e tij
hanin ushqim pa i larë duart.
“Atëherë rreth tij u mblodhën farisenjtë dhe disa skribë që
kishin ardhur nga Jeruzalemi. Ata vunë re se disa nga
dishepujt e tij po hanin bukë me duar të papastra,
domethënë të palara, dhe i paditën. Në fakt farisenjtë dhe të
gjithë Judenjtë nuk hanë pa i larë më parë me shumë kujdes
duart, duke iu përmbajtur traditës së pleqve; dhe, kur
kthehen nga tregu, nuk hanë pa u pastruar më parë.”
[Ungjilli i Markut 7;1-4]
4) Krishti është lutur që Jeruzalemi të rrënohet.
Në Ungjillin e Lukas thuhet: “Dhe kur do të shikoni
Jeruzalemin të rrethuar nga ushtritë, ta dini se shkretimi i
saj është afër.” [Ungjilli i Lukas 21;20]
Në Ungjillin e Mateut thuhet: “Jeruzalem, Jeruzalem, që i vret
profetët dhe i vret me gurë ata që të janë dërguar! Sa herë
43
kam dashur t'i mbledh bijtë e tu ashtu si i mbledh klloçka
zogjtë e vet nën krahë, por ju nuk deshët! Ja, shtëpia juaj po
ju lihet e shkretë.” [Ungjilli i Mateut 23;37-38]
Për këto motive dhe për motive të tjera, judaistët nuk janë kënaqur
me thirrjen e Krishtit, kështu që ata e nxitën guvernatorin romak
kundër tij dhe e akuzuan atë se ai dëshiron të trashëgojë sundimin e
Davidit, derisa u lëshua dekreti perandorisë që ai të arrestohet dhe të
ekzekutohet. Ushtria romake e kërkoi atë derisa e gjeti, mirëpo
Allahu hodhi ngjashmërinë e pamjes së tij te Juda Iskarioti, i cili -
sipas Ungjilleve - spiunoi për të.
Ja çfarë ka ardhur në Ungjillin e Barnabas në lidhje me këtë:
“Kur ushtria së bashku me Judan u afruan te vendi ku ishte
Jezusi, atëherë Jezusi dëgjoi afrimin e një grupi të madh
njerëzish, andaj, ai u largua i frikësuar për te shtëpia, ndërkohë
që të njëmbëdhjetët ishin në gjumë. Kur Zoti pa rrezikun e robit
të tij, atëherë Ai urdhëroi delegatët e tij: Xhibrilin (Gabrielin),
Mikailin, Rafaelin dhe Urielin që ta merrnin Jezusin nga kjo
botë. Atëherë, ëngjëjt e pastër e morën Jezusin dhe e ngritën nga
dritarja me drejtim nga jugu. Ata e morën dhe e vendosën në
qiellin e tretë, nën shoqërinë e ëngjëjve që madhërojnë Zotin
përgjithmonë. Juda hyri me forcë në dhomën që ishte Jezusi
ndërkohë që të gjithë nxënësit ishin në gjumë. Zoti i
mrekullueshëm bëri diçka të mrekullueshme; Judas iu ndryshua
e folura e pamja dhe u bë i ngjashëm me Jezusin, aq sa ne
kujonim se ai ishte Jezusi. Sa i përket atij, ai filloi të kërkonte ku
ishte mësuesi, prandaj ne u çuditëm dhe u përgjigjëm: “Ti, o
zotëria jonë, je mësuesi jonë! A mos na ke harruar?!” Ndërsa ai,
duke buzëqeshur, tha: “A mos jeni budallenj që nuk njihni Juda
Iskariotin?!” Ndërkohë që ai po thoshte këtë, ushtria hyri dhe
44
kapi Juda Iskariotin sepse ai ngjasonte me Jezusin nga çdo
aspekte.”27
Në Ungjillet e pretenduara (si të vërteta) jepen sinjale për hedhjen
e pamjes së Isait te një person tjetër, ngase të gjithë thonin: “A është
ai apo jo? Jezusi u tha atyre: “Të gjithë ju do të dyshoni në këtë
natë!”28
Kështu, Fuqia e Allahut u shfaq sheshazi dhe dora e përkujdesit u
shtri te i Dërguari i Allahut. Zoti i tij e fshehu atë prej syve të
shikuesve. Tradhtari Juda ra në duart e tyre dhe atëherë atë e pushtoi
habia saqë nuk arrinte dot të mbronte vetveten e tij dhe të shfaqte
realitetin e çështjes. Ata e morën atë te sheshi i ekzekutimit në mes të
britmave, zhurmave dhe gëzimeve. Ata thurën kurth, edhe Allahu
thuri kurth, por Allahu është më i miri i atyre që thurin kurthe. Pasi e
goditën atë, ata e kryqëzuan ndërkohë që kujtonin se ai ishte Krishti.
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱩ‬
‫ﱪ‬
‫ﱫ‬
‫ﱬ‬
‫ﱭ‬
‫ﱮ‬
‫ﱯ‬
‫ﱰ‬
‫ﱱ‬
‫ﱲ‬
‫ﱳ‬
‫ﱴ‬
‫ﱵ‬
‫ﱶ‬
‫ﱷ‬
‫ﱸ‬
‫ﱹ‬
‫ﱺ‬
‫ﱻ‬
‫ﱼ‬
‫ﱽ‬
‫ﱾ‬
‫ﱿ‬
‫ﲀ‬
‫ﲁ‬
‫ﲂ‬
‫ﲃ‬
‫ﲄ‬
‫ﲅ‬
‫ﲆ‬
‫ﲇ‬
‫ﲈ‬
‫ﲉ‬
‫ﲊ‬
‫ﲋ‬
‫ﲌ‬
‫ﲍ‬
‫ﲎ‬
‫ﲏ‬
‫ﱠ‬
:‫اء‬ ‫س‬
‫ن‬ ‫ال‬
١٥٧
-
١٥٨
“...por ata nuk e vranë atë, as nuk e kryqëzuan, por kështu iu
duk atyre; dhe ata që kanë mosmarrëveshje për këtë, kanë mjaft
dyshime në të.29
Ata nuk kanë aspak dije (të qartë), duke mos
27
‘Ungjilli i Barnabas’ kapitulli 215 dhe 216.
28
‘Ungjilli i Mateut’ 26;31, dhe ‘Ungjilli i Markut’ 14;27.
29
[Shënim i përkthyesit]: Përveç faktit se Allahu ka dëshmuar se ata janë
në dyshim rreth kryqëzimit të tij, gjithashtu, shumë argumente të tjera nga
vet librat e tyre tregojnë se ata janë në dyshim rreth këtij kryqëzimi:
Prej tyre: Dëshmia e Jezusit se të gjithë dishepujt e tij do të dyshojnë në atë
natë ku thuhet se Jezusi është arrestuar. Në Ungjillin e Markut thuhet: “Dhe
Jezusi u tha atyre: Ju të gjithë do të dyshoni në mua në këtë natë, sepse
45
është shkruar: “Do ta godas Bariun dhe delet do të shpërndahen”.”
[Ungjilli i Markut 14;27]
Prej tyre: Sipas tyre, ushtarët nuk e njihnin se kush është Jezusi, kështu që,
ata blen me para Juda Iskariotin në mënyrë që ai t’i tregonte atyre se kush
është Jezusi. Përveç faktit se ata nuk e njihnin Jezusin, koha e arrestimit të
tij ishte natë, ndërsa pamja e personit të arrestuar u ndryshua për shkak të
goditjeve që ka përsuar nga njerëzit saqë gjaku i rridhte deri në këmbë.
Prej tyre: Sipas tyre, në kohën e arrestimit të Jezusit, të gjithë nxënësit e tij
ja mbathën prej tij. Pas kësaj, ata nuk kishin më dituri unanime për atë çfarë
i ka ndodhur atij. Sa i përket Pjetrit, ai e ka ndjekur atë vetëm nga larg. Në
Ungjillin e Mateut tregohet: “Atëherë të gjithë dishepujt e lanë dhe ikën.”
[Ungjilli i Mateut 26;56]
Prej tyre: Dijetari kolosal, Khajrud-Din el-Alusi - Allahu e mëshiroftë -
thotë në librin 'el-Xheuab el-Fesih': “Në Ungjill tregohet se kryeprifti është
betuar në Perëndinë: “A je ti Mesia, i biri i Perëndisë?” Kurse ai i ka thënë:
“Ti po thua!” Ai nuk është përgjigjur se është Mesihu. Sikur ai për të cilin
është betuar të ishte Mesihu, atëherë ai do të thoshte: “Po.” Nuk do të bënte
lojra fjalësh ndërkohë që ai tjetri i është betuar në Zot që ti përgjigjej.”
Prej tyre: Khajrud-Din el-Alusi - Allahu e mëshiroftë - thotë: “Te Ungjilli i
Lukas, te kapitulli 9, verseti 28-32, thuhet: “Dhe ndodhi që afërsisht tetë
ditë pas këtyre thënieve, Ai mori me vete Pjetrin, Gjonin Jakobin dhe u
ngjit në mal për t'u lutur. Dhe ndërsa po lutej, pamja e fytyrës së tij
ndryshoi dhe veshja e tij u bë e bardhë dhe e ndritshme. Dhe ja, dy
burra po bisedonin me të; ata ishin Moisiu dhe Elia, të cilët, të shfaqur
në lavdi, i flisnin për ikjen e tij nga kjo jetë që do të kryhej së shpejti në
Jeruzalem. Pjetri dhe shokët e tij ishin të këputur nga gjumi;” [Luka
9;28-32] Kjo është prej argumenteve më të qarta për atë që ne themi se ai
është ngritur në qiell dhe se dikush tjetër ka marrë pamjen e tij, ngase
shfaqja e Moisiut dhe e Elias dhe rënia në gjumë e shokëve të tij nuk ka
kuptim tjetër veçse ai është ngritur në qiell. A nuk e sheh se çifutët dëgjonin
prej tij - paqa qoftë me të - se Elia do të vinte. Kur ata e ngritën në kryq,
sikurse tregohet në Ungjillet, ata thanë: “Lëre, të shohim në se do të vijë
Elia për ta shpëtuar.” [Mateu 27;49] Pra, ata ishin në dyshim dhe donin ta
vërtetonin atë. Nëse Elia vjen, atëherë ai që është ngritur në kryq është
Mesihu; në të kundërt, ai nuk është Mesihu, sipas hamendjes së tyre. Kur ai
nuk erdhi, atëherë atyre u shtua më shumë dyshimi...” si dhe shumë fakte të
tjera që tregojnë se ata janë në dyshim për kryqëzimin e tij, fakte të cilat i ka
46
ndjekur gjë tjetër, veçse hamendje, pasi sigurisht që ata nuk e
vranë atë (Isain): Por Allahu e ngriti atë (Isain) lart (me trup e me
shpirt) pranë Vetes së Tij. Dhe Allahu është kurdoherë i
Gjithëfuqishmi, më i Urti Gjithëgjykues (i Cili vë çdo gjë në
vendin e vet).” [Surja Nisa, 157-158]
Jurji Zaydan thotë duke përqeshur: “Fantazistët thonë: Krishti nuk
është kryqëzuar realisht, por është kryqëzuar një tjerër person në
vend të tij.”30
sqaruar Xhemalud-Din el-Kasimi në ‘Mehasinut-teuil’, disa prej të cilave
do t’i përmendim në fusnotën tjetër.
30
‘Historia e civilizimit Islamik’ vëll. 1 fq. 54, botimi Dar el-Hilal.
[Shënim i përkthyesit]: Xhemalud-Din el-Kasimi në ‘Mehasinut-teuil’
vëll. 3 fq. 416 ka përmendur një dyshim të kristianëve rreth fjalës së
muslimanëve se Krishti nuk është kryqëzuar.
Dyshimi: Ai thotë: “Karafi ka thënë: Dije se të krishterët kanë thënë: Ata
(të krishterët) dhe judaistët janë një komb i madh, kanë mbushur tokën nga
lindja e përëndimi, dhe të gjithë ata njoftojnë se Krishti është kryqëzuar.
Ata janë një numër aq shumë i madh saqë është e pamundur të pajtohen për
shpifjen e kësaj ngjarje. Ungjilli, gjithashtu, është lajmërues për këtë
kryqëzim. Nëse thoni se është e mundur që ata të kenë gënjyer, se kjo që
është në Ungjill është gënjeshtër dhe se të gjithë ata mundet të kenë rënë
dakort për shpifjen e kësaj, atëherë prej kësaj rezultojnë disa gjëra absurde
nga disa aspekte:
1. Njëra prej tyre: Është se juve - o musliman - ju pamundësohet pastaj
ta konsideroni Kuranit transmetim muteuatir.
2. E dyta: Rregulli i transmetimit muteuatir i bie të jetë tërësisht i kotë,
ngase maksimumi që mund të arrijë një transmetim muteuatir është një
transmetim i ngjashëm me transmetimin e kryqëzimit.
3. E treta: Mohimi i çështjeve të transmetuara me transmetim muteuatir
është mohim i domosdoshmërisë, kështu që kësaj nuk duhet t’i vihet
veshi. Nëse një njeri, përshembull, do të na thoshte se njoftimi për
ekzistencën e një qyteti që quhet Bagdad është gënjeshtër, atëherë ne
nuk do t’ja vinim veshin atij për këtë dhe do ta konsideronim se ka
dalur nga rrethi i të mençurve. Atëherë, ne na bëhet obligim ta
47
pranojmë se fjala se Krishti është kryqëzuar është e vërtetë, kurse
njoftimi i muslimanëve dhe i Kuranit për mosndodhjen e kësaj është i
pakuptimtë.
Përgjigja: Përgjigja ndaj kësaj është nga disa aspekte.
Njëra prej tyre: Është se të krishterët dhe judaistët e sjellin këtë pyetje
ndërkohë që nuk e dinë realitetin e transmetimit muteuatir dhe kushtet e
tij… Unë po t’i sqarojë ato këtu - në dashtë Allahu i Lartësuar - andaj dhe
them: Transmetimi muteuatir ka disa kushte:
Kushti i parë: Gjëja e transmetuar të jetë diçka e perceptueshme me shqisë.
Argumenti për konsiderimin e këtij kushti është se një popull i madh
mundet të lajmërojë për çështje madhore ndërkohë që ajo është e kotë.
Shembull: Ateistët njoftojnë se nuk ka Zot, gjithashtu, filozofët njoftojnë se
bota është e amshuar, megjithëse këto janë të kota te shumë kombe të tjerë.
Shkaku i mospërputhjes është se te fusha e meditimit ndodhin shpesh
gabime, kështu që njeriu nuk i beson lajmeve në temat e logjikës derisa ai të
gjejë ndonjë argument logjikë që e përforcon këtë lajm dhe atëherë bindet
për saktësinë e këtij lajmi. Sa i përket çështjeve të perceptueshme me
shqisa, sikurse gjërat që shikohen, për këto, vështirë të bihet në gabim.
Gabimi në të mundet të ndodh vetëm nga ana pajtimit të disa njerëzve për
shpifjen e lajmit. Nëse njoftuesit janë aq shumë saqë është e pamundur të
shpifin, atëherë arrihet besimi i sigurtë për këtë lajm.
Kushti i dytë: Numri i shumtë i këtyre transmetuesve të jetë tek të gjitha
gjeneratat e transmetuesve; te dy anët dhe te ndërmjetësi. Argumenti i këtij
kushti është se ata që na kanë njoftuar:
 Nëse janë një numër i madh saqë është e pamundur të pajtohen për
shpifjen e këtij lajmi dhe nëse ata kanë qenë vet prezent në atë gjë të
perceptueshme për të cilën njoftohet, atëherë, nëpërmjet kësaj arrihet
dituria për vërtetësinë e këtij lajmi.
 Nëse transmetuesit nuk ka qenë vet prezent në ato gjëra të perceptueshme
me shqisa, por e kanë transmetuar prej të tjerëve se këta të tjerët i kanë
njoftuar ata për këtë, atëherë, patjetër duhet që ata të tjerët të jenë një
numër i madh njerëzish saqë të jetë e pamundur të pajtohen për ta shpifur
këtë lajm...
Pasi u tregua realiteti i transmetimit muteuatir, tani themi:
Së pari: Sa i përket kushtit të parë, shqisa tregon vetëm faktin se ky është
kryqëzuar në dru, kurse, sa i përket se a është ai Isai apo jo, këtë gjë nuk e
tregon kurrë shqisa, por merret vesh nëpërmjet rrethanave - nëse ka - ose me
48
lajmet e Profetëve - paqa qoftë me ta - nga Allahu, i cili ka përfshirë në
Diturinë e Tij çdo gjë.
Argumeni: Argumenti që tregon se shqisa nuk bënë dallimin ndërmjet dy
gjërave të njësojtë është se, nëse ne do të vendosnim një enë me uji,
përshembull, dhe nëse do t’ia tregonim atë një njeriu, pastaj, nëse ne do ta
hiqnim atë enë dhe do t’i vendosnim atij një enë tjetër nga ai uji, dhe pastaj
t’i thonim: A është ky uji i njëjtë apo është një tjetër uji i ngjashëm me të?
Nëse ai do të tregohet i drejtë, do të thotë: Ajo që arrijë unë nëpërmet
shqisës time është se kjo domosdoshmërisht është ujë. Sa i përket, a është
po i njëjti apo është një tjetër i ngjashëm me të, këtë nuk e di, për shkak se
shqisa nuk e arrin këtë…
Së dyti: E supozojmë se shqisa arrin të dallojë ndërmjet dy gjërave të
ngjashme, mirëpo ne nuk e pranojmë se numri i atyre që kanë qenë prezent
gjatë kryqëzimit është aq shumë i madh saqë është e pamundur që ata të
pajtohen për shpifjen e këtij lajmi.
Argumenti: Argumenti që tregon për këtë është se nxënësit e tij u larguan
prej tij, ngase po t’u gjente ndonjëri prej tyre me të, atëherë judaistët do ta
vrisnin atë. Kështu që, numri i transmetimit muteuatir është i pamundur nga
ana e grupit krishterë prej paraardhësve të tyre. Lajmi i tyre nuk tregon gjë
tjetër veçse për hamendje, andaj, kjo nuk merret në konsiderat. Prandaj,
Allahu i Lartësuar nga çdo e metë ka thënë në Kuranin e qartë:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﲂ‬
‫ﲃ‬
‫ﲄ‬
‫ﲅ‬
‫ﲆ‬
‫ﲇ‬
‫ﲈ‬
‫ﲉ‬
‫ﲊ‬
‫ﱠ‬
“...pasi sigurisht që ata nuk e vranë atë (Isain): Por Allahu e ngriti atë
(Isain) lart (me trup e me shpirt) pranë Vetes së Tij.” [Surja Nisa 157-158]
Domethënë se ata nuk janë të sigurtë për këtë, por ata thjeshtë
hamendësojnë. Sa i përket transmetimit nga ana e kombit judaistë, ata që
realisht kanë prezantuar në kryqëzim janë ndihmësat e prijësit. Zakonisht,
ata janë një numër i vogël; dy, tre e të ngjashme me kaq, kështu që ata
mundet të gënjejnë, andaj prej lajmit të tyre nuk nuk përfiton dituri, ngase
transmetuesit nuk janë aq të shumë saqë të jetë e pamundur që ky lajm të
pajtohet ndërmjet tyre për t’u shpifur... Pra, numri i transmetimit muteuatir
nuk është përmbushur këtu.
Çifutët dhe kristianët bazohen në këtë vetëm te Teurati dhe Ungjilli i tyre.
Mirëpo, nuk ka ndonjë judaistë apo ndonjë kristianë në sipërfaqen e tokës
që ta transmetojë Teuratin dhe Ungjillin me zinxhir; nga një i drejtë, te një i
drejtë, e deri te Musai dhe Isai, paqja qoftë me ta. Përderisa transmetimi nga
49
një njeri i drejtë te një njeri i drejtë është i pamundur te të krishterët, atëherë
më parësor është që mos të kenë transmetim muteuatir...
Së treti: Tekstet e Ungjillit të lënë të kuptosh se vet Isai ‫ﷺ‬ nuk është
kryqëzuar, sikurse kemi treguar më parë.
Ai ka thënë në librin ‘Turpërimi i Ungjilleve’: ...Nëse ata thonë se ky
transmetim është muteuatir, atëherë, ne u themi atyre se kusht i transmetimit
muteuatir është numri i madh i transmetuesve tek të gjitha gjeneratat e
transmetuesve. Pra, që këtë ta transmetojë një grup i madh njerëzish nga një
grup i madh i njerëzve që kanë dëshmuar këtë ngjarje, kanë dëshmuar këtë
të kryqëzuar dhe kanë ditur domosdoshmërisht se i kryqëzuari është
pikërisht ai. Nëse nuk përmbushet diçka prej këtij kushti, atëherë kjo nuk
konsiderohet transmetim muteuatir. Nëse të krishterët pretendojnë se vrasja
dhe kryqëzimi i Krishtit i ka këto tipare, atëherë ne themi se këtë gjë e
përgënjeshtrojnë citatet e Ungjilleve të tyre që ata kanë në duar, ngase
transmetuesit, të cilët i kanë shkruajtur këto dhe tek të cilat ata bazohen,
kanë thënë se kur ai është kapur dhe është vrarë ka qenë me një grup të
vogël nxënësish, të cilët u larguan të gjithë kur ushtria erdhi, dhe se atë nuk
e ka ndjekur vetëm se Pjetri nga larg. Ata kanë thënë se kur një shërbëtore
hyri te shtëpia ku ata ishin mbledhur, ajo e njohi Pjetrin, kështu që i tha
ushtrisë: “Ky ka qenë me Jezusin.” Pastaj, ai u betua se nuk e njihte Jezusin
dhe i mashtroi ata derisa e lanë atë dhe iku. Ata kanë thënë se një farë
djaloshi, që ishte i mbështjellur me një çarçaf mbi trupin e zhveshur, po e
ndiqte, por ata e kapën. Por ai e lëshoi çarçafin dhe iku lakuriq nga duart e
tyre. Këto janë shokët dhe pasuesit e tij. Asnjëri prej tyre nuk ka prezantuar
sipas dëshmisë së vet Ungjilleve të tyre.
Sa i përket armiqve të tij, që sipas kristianëve kanë qenë prezent në këtë
ngjarje, ata nuk e kanë arritur numrin e transmetimit muteuatir, porse kanë
qenë vetëm disa individ, ngase ata të cilët kanë qenë prezent nuk kanë parë
veçse një person në dru me dy hajduta të kryqëzuar. Nuk ka dyshim se
pamja e tyre ka ndryshuar në krahasim me pamjen që kanë pasur përpara
arrestimit. Sa i përket pleqve, ata nuk e kanë njohur atë. Në kapitullin njëzet
e dy, te Ungjilli i Lukas, tregohet fjalëpërfjalë: “Dhe, kur u bë ditë, u
mblodhën pleqtë e popullit, kreret e prifterinjve dhe skribët dhe e çuan
në sinedrin e tyre, duke thënë: “Nëse ti je Krishti, na e thuaj”. Por ai u
tha atyre: “Edhe sikur t'jua thoja, nuk do ta besonit. Edhe sikur t'ju
pyesja, ju nuk do të më përgjigjeshit dhe as nuk do të më linit të
shkoja.” [Ungjilli i Lukas 22;66-68]... Edhe nëse supozojmë se numri i
transmetuesve të tyre ishte i madh dhe se ata e njihnin të vërtetën,
50
Logjika mundet ta asgjësojë këtë besim të kotë, ngase Zoti që nuk
ka mundësi të mbrojë veten e Tij, si mundet të mbrojë të tjerët?! Ibën
Kajjim el-Xheuzijjeh thotë: “Si mundet që një popull që pohon se i
Adhuruari dhe Zoti i tyre është kryqëzuar, më pas ka adhuruar
kryqin - megjithëse më parësor për ta do ishte që ta digjnin dhe ta
poshtëronin kryqin ngase në të është kryqëzuar Zoti i tyre, të cilit
herë i thonë ‘Perëndi’; herë i thonë ‘bir i Perëndisë’; herë thonë se
ai është njëri nga tri Zotat - , pra, si mundet që një popull që e ka
mohuar të drejtën e Krjuesit të vet, që e ka mohuar Atë me mohimin
më të madh dhe e ka ofenduar Atë me gjënë më të poshtër = të mohoi
të drejtën e robit të Tij e të Dërguarit të Tij?!
prapëseprapë, ka mundësi që ata të kenë rënë dakord për shpifje e kësaj
ngjarje, ngase, duke qenë se ata nuk e gjetën atë, duke qenë se ata nuk e
dinin vendin se ku gjendej Krishti, dhe duke qenë se i arrestuari ishte prej
nxënësve të tij, atëherë ata e vranë atë dhe përhapën lajmin se ai ishte
Krishti, në mënyrë që njerëzit ta braktisnin atë dhe në mënyrë që ata mos ta
merrnin Krishtin për profet. Pastaj, ata projektuan që, nëse ata do ta gjenin
Krishtin pas kësaj, atëherë ata do të vepronin me të ashtu sikurse kanë
vepruar me shokun e tij. Ajo që e përforcon këtë është se ata kanë vendosur
roje te varri, në mënyrë që mos të çvarroset personi dhe të shihet se ai nuk
është Krishti. Ajo që e shton më shumë qartësinë e kësaj është fjala e
Mateut te kapitulli njëzet e tetë: “Maria Magdalena dhe Maria tjetër
shkuan për të parë varrin. Dhe ja, ra një tërmet i madh, sepse një
engjëll i Zotit zbriti nga qielli, erdhi dhe e rrokullisi gurin nga hyrja e
varrit dhe u ul mbi të. Pamja e tij ishte si vetëtima dhe veshja e tij e
bardhë si bora. Dhe nga frika e tij, rojet u drodhën dhe mbetën si të
vdekur... disa nga rojtarët arritën në qytet dhe u raportuan krerëve të
priftërinjve të gjitha ato që kishin ndodhur. Atëherë këta bënë këshill
me pleqtë dhe vendosën t'u japin ushtarëve një shumë të madhe
denarësh, duke u thënë atyre: “Thoni: Dishepujt e tij erdhën natën dhe
e vodhën, ndërsa ne po flinim.” [28;1-4 dhe 12-13] Pra, çfarë ju siguron ju
se ky grup judaistësh, ashtu sikurse kanë fshehur mrekullinë të cilën e keni
përmendur, nuk kanë vrarë një person prej pasuesve të tij dhe i kanë
mashtruar njerëzit se ai është Krishti?!” [Mehasinut-teuil vëll. 3 fq. 416-
421]
51
Si ka fytyrë të flas më shumë një populli që ka thënë për Zotin e
qiejve dhe të tokës se ka zbritur prej qiellit që t’i flasi Vet krijesave
në mënyrë që ata mos të kenë argumente kundër Tij; se Ai ka dashur
t’i këpus argumentin atyre duke i folur Vet atyre, në mënyrë që të
largohen justifikimet prej atij që e ka humbur besënlidhjen pasi t’i
ketë folur Vet atyre; se Ai ka zbritur nga qielli, u mishërua në barkun
e Marias dhe e mori barkun e saj për mbulesë; se Ai është i krijuar
nëpërmjet trupit dhe njëkohësisht është krijues nëpërmjet Vetes së
Tij; se Ai e ka krijuar trupin e Vet dhe ka krijuar nënën e tij; se nëna
e tij ishte ‘njeri’ nga ana e Tij, kurse Ai ishte ‘Perëndi’ nga ana saj;
se prej mëshirës së plotë të Tij ndaj robërve është se Ai është
kënaqur për hir të tyre të derdhet gjaku vet në kryq, prandaj Ai ua
mundësoi armiqve të Tij juda ta kapin Atë, në mënyrë që të
përmbushet hidhërimi i Tij ndaj tyre, kështu që ata e kapën atë, e
kryqëzuan, e goditën, e pështynë në fytyrë, i vendosën një kurorë me
gjemba në kokë; kurse gjaku i tij u fuste te gishti i tij, sepse, po të
binte diçka prej tij në tokë, atëherë do t’u thante çdo gjë që ka mbi
sipërfaqen e saj, prandaj dhe mbiu lulja te vendi i kryqëzimit të tij;
dhe duke qenë se nuk është prej urtësisë së amshueshme që Zoti të
hakmerret prej robit të tij mëkatar, i cili i ka bërë padrejtësi Atij apo
e ka nënçmuar vlerën e Tij, duke qenë se pozita e Zotit është e lartë
kurse pozita e robit është e ulët, atëherë Ai dëshiroi që të hakmerret
prej njeriut që është Zot i njëjtë si Ai, kështu, Ai është hakmarrë prej
mëkatit të Adamit nëpërmjet kryqëzimit të Jezusit, i cili është Zot i
barabartë me të në Hyjni, u kryqëzua biri i Zotit, i cili njëkohësisht
është vet Zoti, në orën nëntë të ditës së premte - këto janë shprehjet e
tyre nëpër librat e tyre -, = pra, një popull që pohon këto gjëra për të
adhuruarin e tyre, si ka fytyrë të shtoi e të flasë më shumë për robin
dhe të Dërguarin e Tij se gjoja ai është magjistar, gënjështar, mbret
tiran, e të ngjashme me këto shprehje?!!!
52
Prandaj, njëri nga mbretërit e Indisë ka thënë: “Sa i përket
kristianëve, nëse përkatësit e feve i luftojnë ata nëpërmjet shpjegimit,
unë jam i mendimit që ata të luftohen nëpërmjet logjikës, pavarësisht
se ne jemi të mendimit se nuk duhet luftuar njeri, mirëpo unë
përjashtoj atë popull nga e gjithë bota, sepse ata synuan
kundërshtimin e logjikës, sepse ata i shpallën luftë asaj dhe u veçuan
nga të gjitha të mirat ligjore dhe logjike të qarta të botës. Ata besuan
se çdo gjë absurde është e mundur dhe në bazë të kësaj ata kanë bërë
një legjislacion që nuk çon diçka prej kësaj botën për te
dobishmëria.”.”31
Judaisti Comino ka thënë të vërtetën në fjalën e tij: “Zoti është më
i Lartë se sa të thuhet se ai ka qëndruar në mitër, në mestruacionet e
pista, në ngushticën e barkut, në errësirë, apo se Atë e kanë parë sytë
trupore, apo se Atë e ka kapluar kotja apo gjumi, apo se ka nxjerr
gazra në rrobat e tij, apo se ka urinuar në shtratin e tij, apo se ka
qarë, apo se ka qeshur32
, apo se Atë e ka kapur paaftësia apo
harresa, apo frika, apo se Ai ka dëshiruar çka në duart e njerëzve,
apo është burgosur, apo se ai ia ka mbathur, apo të thuhet se Ai ka
ngrën, apo ka pirë, apo se Ai është përngjasuar me banorët e tokës,
apo se Ai nuk ka mundur të përmbush urdhërin e tij, megjithëse ishte
në pushtetin e Tij, derisa zbriti në tokë në mënyrë që Ai t’i udhëzojë
dhe t’i shpëtojë njerëzit prej Satanait, apo të thuhet se Ai ka ardhur
që t’i nxjerr njerëzit nga humbja dhe t’i pastrojë prej mëkateve,
kështu që judaistët bënë lojra me të, e dënuan, e kryqëzuan dhe e
poshtëruan; apo të thuhet se Ai ka qëndruar tri ditë në varr! Çfarë
mëkati kishte përpara Krishtit apo pas tij më të madh se sa mëkati që
31
‘Udhëzimi i të hutuarit’ fq. 20-21, botimi i Universitetit Islamik të
Medines së shndritshme.
32
[Shënim i përkthyesit]: E qeshura nuk është cilësi e metë. Kjo cilësi
është vërtetuar në sunet për Allahun, andaj kije parasysh këtë!
53
ishte në kohën e tij?! Ne kemi vërejtur se Satanai ka vazhduar t’i
lëndojë e t’i devijojë të tjerët, që nga koha kur ka ardhur Krishti,
ashtu sikurse ka qenë përpara ardhjes së tij, ngase ai ua ka përçarë
fenë tuaj në sekte të ndryshme dhe u ka bërë ju që të dëshmoni për
njëri-tjetrin me devijim. Apostujt janë vrarë, janë ndëshkuar, e janë
poshtëruar në shumë vende. Mizoria, agresioni, vrasja dhe
mosbesimi ka vazhduar të rrjedhi te kristianët dhe te popujt e tjerë
deri në këtë gradë.”33
Sa i përket përfundimit të tradhtarit Juda Iskariot, autorët e
ungjilleve kanë rënë në disa mendime për të. Këtë po ua paraqesim
në vijim:
Në librin ‘Veprat e Apostujve’ thuhet: “Ai (Juda Iskarioti), pra,
fitoi një arë, me shpërblimin e paudhësisë, dhe duke rënë
kokëposhtë, plasi në mes dhe të gjitha të brendshmet e tij iu
derdhën.” [Veprat 1;17] Domethënë se ai ka blerë një tokë pjellore
me paratë që ka marrë prej judave si shpërblim ndaj spiunimit për
vendndodhjen e Krishtit dhe se ai pastaj ka rënë në tokë dhe ka
vdekur.
Mateu thotë: “Dhe, mbasi e lidhën, e çuan dhe e dorëzuan në
duart e Ponc Pilatit, guvernatorit. Atëherë Juda, që e kishte
tradhtuar, kur pa se e dënuan Jezusin, u pendua dhe ua ktheu
krerëve të priftërinjve dhe pleqve të tridhjetë siklat prej
argjendi, duke thënë: “Mëkatova duke tradhtuar gjakun e
pafaj”. Por ata thanë: “Po ne ç'na duhet? Punë për ty!”. Dhe ai,
mbasi i hodhi siklat prej argjendi në tempull, u largua dhe shkoi
e u var në litar.” [Ungjilli i Mateut 27;2-5] Shiko mospërputhjen
ndërmjet këtyre dy transmetimeve. Nëse Juda është ai i cili u
33
‘Rishikim i studimeve të të tri feve’ fq. 57.
54
kryqëzua dhe u varros, atëherë cili qe përfundimi i trupit të tij në
varr?!
Pra, ne mundemi të arrijmë te përgjigja e kësaj pyetje nëpërmjet
disa premisave:
1 - Rojet kanë lajmëruar kryepriftërinjtë për çdo gjë që ka ndodhur,
kështu që ata u mblodhën me pleqtë dhe u konsultuan. Ata u dhanë
ushtrisë shumë argjend duke u thënë: “Thoni: Dishepujt e tij
erdhën natën dhe e vodhën, ndërsa ne po flinim...” Mateu thotë:
“kjo e thënë u përhap ndër Judenjtë deri ditën e sotme.” [Ungjilli
i Mateut 28;13-15] Domethënë: Kjo fjalë u përhap ndër çifutët deri
në ditën e shkrimit të këtij libri, i cili qe nga viti 65G ose pas tij.
Ne e pyesim Mateun: Kush është burimi i kësaj thënje pasi kanë
kaluar më shumë se sa tridhjet vite apo dyzet vite nga ngritja e
Krishtit në qiell, ngase Mateu sigurisht nuk ka prezantuar në këtë
ngjarje? A mos ka pasur lidhje ushtria me nxënësit e Krishtit?! Dihet
se populli kishte frikë të shoqëroheshin me nxënësit se mos i
akuzojnë pastaj se ata kanë dalur nga feja, prandaj, nuk është e
çuditshme që disa njerëz - sido të jetë synimi i tyre - e kanë vjedhur
trupin.
2 - Gjëja e parë që i ka shkuar në mendje Maria Magdalenas kur
ajo nuk e ka gjetur trupin te varri ditën e tretë është se armiqtë e kanë
vjedhur atë, kështu që ajo lajmëroi Pjetrin dhe një tjetër nxënës dhe
ata vrapuan për te varri.
Ajo që nënkupton kjo është se fjala se trupi i të kryqëzuarit është
vjedhur nuk është një fjalë e re që po e themi sot, por kjo gjë është
përhapur që në kohën e kryqëzimit, madje, Mateu e ka ruajtur këtë
në Ungjillin e tij. Pjetri, i cili ishte nga nxënësit më të afërt të
55
Krishtit, nuk e kundërshtoi fjalën e Maria Magdalenës, por nxitoi për
te varri për të njohur të vërtetën e asaj që ajo tha.
Ky mendim vazhdoi te kristianët e parë derisa u përhap se Krishti
iu shfaq disa nxënësve të tij. Ky është justifikim i mjaftueshëm për
mos gjendjen e trupit në varr dhe është argument i mjaftueshëm që
tregon për gënjeshtrën e asaj thënje. E vërteta është se trupi i të
kryqëzuarit është vjedhur nga varri për ndonjë arsye; ose e kanë
vjedhur çifutët për të shuajtur trazirat, ose e kanë vjedhur nxënësit
për të fshehur të vërtetën. Sa i përket Krishtit, ai nuk është kryqëzuar,
as nuk është varrosur, por Allahu e ka ngritur te Vetja e Tij me trupin
dhe me shpirtin e tij.
Pas vrasjes së Judas, nxënësit janë mbledhur për të zgjedhur
nxënësin e dymbëdhjetë. Për këtë post, kanë kadiduar dy persona:
Just dhe Matia. Shorti i ra këtij të fundit, ‘Matias’, që nga ai moment,
ai është angazhuar me pozitën e nxënësit të dymbëdhjetë.34
Komentuesit kanë rënë në disa mendime pas shpëtimit të Isait prej
kryqëzimit: A e ka ngritur atë Allahu me shpirtin dhe me trupin e tij
apo vetëm me shpirtin e tij. Shumica e dijetarëve janë të mendimit se
ai është ngritur në qiell me trupin dhe me shpirtin e tij. 35
Ndërsa një
grup tjetër dijetarësh janë të mendimit se Isai - paqja qoftë me të -
pas shpëtimit prej kryqit, është fshehur nga sytë e njerëzve, se ai e
34
‘Veprat e Apostujve’ 1;23-26.
35
Shih: ‘Fet’hul Bari’ vëll. 6 fq. 267. Ebu Hajjan ka transmetuar në tefsirin
e tij ‘el-Bahr el-Muhit’ në Suren Ali Imran nga ibën Atijjeh el-Garnati se ka
thënë: “Umeti ka rënë në konsensus në atë që ka përmbajtur hadithi
muteuatir se Isai ‫ﷺ‬ është gjallë në qiell, se ai do të zbresi në fundin e kohës,
se ai do të vrasi derrin, do të thyej kryqin, do të vrasi dexhalin
(antikrishtin), do të përhapi drejtësinë, do të triumfojë umetin e
Muhammedit ‫ﷺ‬, do të bëjë haxhin dhe do të bëjë umren.” Mbaroi këtu fjala
e tij.
56
plotësoi kohën e tij në tokë dhe jetoi derisa Allahu ia mori jetën atij
ashtu sikurse vdesin profetët dhe të dërguarit, kurse shpirti i tij i
pastër është ngritur në shenjtërimin e Allahut të Lartëmadhëruar,
ashtu sikurse i ngrihet shpirti i çdo profeti, dëshmori dhe besniku.
Ata kapen me pamjen e jashtme të Fjalës së Allahut të Lartësuar:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱗ‬
‫ﱘ‬
‫ﱙ‬
‫ﱚ‬
‫ﱛ‬
‫ﱜ‬
‫ﱝ‬
‫ﱞ‬
‫ﱟ‬
‫ﱠ‬
‫ﱡ‬
‫ﱢ‬
‫ﱣ‬
‫ﱤ‬
‫ﱥ‬
‫ﱦ‬
‫ﱧ‬
‫ﱠ‬
:‫ران‬‫م‬
‫ع‬ ‫آل‬
٥٥
“Unë do të të marr ty dhe do të të ngre lart pranë Meje dhe do
të të pastroj ty prej atyre që nuk besojnë dhe do t’i bëj ata që të
ndjekin ty (besimtarët e vërtetë) përmbi ata që mohojnë (Allahun
një e të vetëm, që mohojnë Pejgamberët e Allahut, si disa që
mohojnë Musain ose Isain ose Muhammedin sal-lAllahu ‘alejhi ue
sel-lem) deri në Ditën e Ringjalljes.” [Surja Ali Imran, 55]
Gjithashtu, ata kapen me Fjalën e Allahut të Lartësuar:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬
‫ﲱ‬
‫ﲲ‬
‫ﲳ‬
‫ﲴ‬
‫ﲵ‬
‫ﲶ‬
‫ﲷ‬
‫ﲸ‬
‫ﲹ‬
‫ﲺ‬
‫ﲻ‬
‫ﲼ‬
‫ﲽ‬
‫ﱠ‬
:‫ائدة‬ ‫الم‬
١١٧
“por kur Ti më more mua lart, Ti ishe Gjithëvëzhgues mbi ta
dhe Ti je Gjithëdëshmues për çdo gjë.” [Surja Maideh, 117]
Ndërsa Kadijanitë e kohës tonë janë të mendimit se Krishti është
kryqëzuar, mirëpo, ata besojnë se ai ka zbritur i gjallë nga kryqi, se
ai është varrosur i gjallë dhe se kur erdhi dita e tretë ai u ngrit nga
varri i tij dhe ju drejtua Indisë; kur ka mbërritur te qyteti ‘Srinagar’
në rajonin e Kashmirit, ai ka jetuar në të derisa ka vdekur ndërkohë
që ka qenë në moshën njëqind e dhjetë vjeç!
57
Muslimanët dhe kristianët e kanë refuzuar fuqishëm këtë fjalë dhe
nuk janë pajtuar me të. Akkad e ka studiuar këtë temë në librin e tij
‘Gjenia e Krishtit’ dhe ka dalur në përfundimin se varri i cili
pretendohet se është i Isait nuk është realisht i tij, por është i një
çifuti që e ka emrin Jozasif.
Këto janë tri mendimet për ngjarjen e Krishtit pas shpëtimit nga
kryqëzimi. Mendimi i parë është i sakti. Ai, gjithashtu, është
mendimi i shumicës së komentuesve, sepse, nëse ngritja nuk është
reale me trup dhe me shpirt, atëherë i bie se Isai nuk ka dallim nga të
tjerët, ngase Allahu ia ngren vendin çdo profeti. Sa i përket Fjalës së
Allahut të Lartësuar: “Unë do të të marr (jetën) ty dhe do të të
ngre lart pranë Meje” [Surja Ali Imran, 55] Këtu ka paraprirje dhe
vonim, domethënë: “Unë do të ngrej ty, më pas, Unë do të marrë
jetën sipas ligjit të natyrës (që ka vendosur Allahu) se çdo njeri
patjetër do të shijojë vdekjen.” Pra, ajo që duket është se ai do të
vdes pas zbritjes së tij në fundin e kohës, për shkak se ka ardhur në
dy sahihet nga hadithi i Ebu Hurejras, Allahu qoftë i kënaqur me të,
se Pejgaberi - paqja dhe lavdërimi i Allahut qofshin mbi të - ka
thënë:
"
‫ِي‬‫ذ‬َّ‫ل‬‫ا‬ َ‫و‬
‫ِي‬‫س‬ْ‫ف‬َ‫ن‬
ِ‫ه‬ِ‫د‬َ‫ي‬ِ‫ب‬
َّ‫َن‬‫ك‬ِ‫ش‬‫ُو‬‫ي‬َ‫ل‬
ْ‫ن‬َ‫أ‬
َ‫ل‬ ِ‫ز‬ْ‫ن‬َ‫ي‬
ُ‫م‬ُ‫ك‬‫ِي‬‫ف‬
ُ‫ن‬ْ‫ب‬‫ا‬
َ‫م‬َ‫ي‬ ْ‫ر‬َ‫م‬
‫ا‬ً‫م‬َ‫ك‬َ‫ح‬
،‫ا‬ً‫ط‬ِ‫س‬ْ‫ق‬ُ‫م‬
َ‫ِر‬‫س‬ْ‫ك‬َ‫ي‬َ‫ف‬
،َ‫ِيب‬‫ل‬َّ‫ص‬‫ال‬
َ‫ل‬ُ‫ت‬ْ‫ق‬َ‫ي‬ َ‫و‬
،َ‫ير‬ ِ
‫ز‬ْ‫ن‬ ِ‫خ‬ْ‫ال‬
َ‫ع‬َ‫ض‬َ‫ي‬ َ‫و‬
،َ‫ة‬َ‫ي‬ ْ‫ز‬ ِ‫ج‬ْ‫ال‬
َ
‫ِيض‬‫ف‬َ‫ي‬ َ‫و‬
ُ‫ل‬‫ا‬َ‫م‬ْ‫ال‬
‫ى‬َّ‫ت‬َ‫ح‬
َ
‫ل‬
ُ‫ه‬َ‫ل‬َ‫ب‬ْ‫ق‬َ‫ي‬
‫د‬َ‫ح‬َ‫أ‬
".
“Pasha Atë, në Dorën e të Cilit është shpirti im, është afruar koha
që të zbresë te ju biri i Merjemes si gjykues i drejtë. Ai do të thyej
kryqin, do të vrasë derrin, do të heq xhizjen dhe atëherë do të
përhapet pasuria aq sa nuk do ta pranoi më njeri.” 36
[Bukariu nr.
3448, Muslimi r 155]
36
Bukariu në kapitullin ‘Profetët’, tema: ‘Zbritja e Isait, birit të Merjemes
‫’ﷺ‬. Fjala e tij: “do të thyej kryqin” sinjalizon për kotësimin e fesë krishtere,
58
Ndërsa të krishterët besojnë se ai është kryqëzuar në tokë, pastaj
është varrosur, pastaj është ringjallur nga varri pas tri ditësh dhe se ai
i është shfaqur për dyzet ditë nxënësve të tij dhe disa njerëzve të tjerë
në disa vende, dhe më pas ka hipur në qiell.
Nuk ka dyshim se kjo është një ngjarje e vetme dhe e papërsëritur,
mirëpo, shkrimtarët e ungjilleve kanë mospërputhje në rrëfimin e
pjesëve të kësaj ngjarje, gjë e cila të heq besueshmërinë për ngjarjen
e kryqëzimit.
Shikoje tani këtë ngjarje, ashtu sikurse ndodhet në librat e tyre, së
bashku me sqarimin e mospërputhjeve që gjendet ndërmjet tyre:
Mateu thotë: “Dhe ndërsa ai ende po fliste, ja Juda, një nga të
dymbëdhjetët, erdhi, dhe bashkë me të një turmë e madhe me
shpata dhe me shkopinj, e dërguar nga krerët e priftërinjve dhe
nga pleqtë e popullit. Tani ai që e tradhtonte u kishte dhënë
atyre një shenjë, duke thënë: “Atë që unë do të puth, ai është;
kapeni” [26;47-48] ... Atëherë të gjithë dishepujt e lanë dhe
ikën.[26;56] ...
Dhe ata që e kishin arrestuar Jezusin e çuan te Kajafa,
kryeprifti, ku tashmë ishin mbledhur skribët dhe pleqtë [26;56-
57] ... Tani krerët e priftërinjve, pleqtë dhe gjithë sinedri
kërkonin ndonjë dëshmi të rreme kundër Jezusit, për ta vrarë,
por nuk gjetën asnjë; ndonëse u paraqitën shumë dëshmitarë të
rremë, nuk e gjetën. Por në fund u paraqitën dy dëshmitarë të
sepse ai do të thyej kryqin realisht dhe asgjëson pretendimin e kristianëve se
gjoja ata e madhërojnë atë.
Hadithet për zbritjen e Mesihut janë transmetime muteuatir. Shih për këtë
temë: ‘Citimi i haditheve muteuatir për zbritjen e Mesihut’ të Shejkh
Muhammed Enver Shah el-Kashmiri, të cilin e ka recensuar Ebu Guddah.
59
rremë, të cilët thanë: “Ky ka thënë: “Unë mund ta shkatërroj
tempullin e Perëndisë dhe ta rindërtoj për tri ditë”.” [26;59-61]
... Dhe ata, duke u përgjigjur, thanë: “Ai është fajtor për
vdekje!”. Atëherë e pështynë në fytyrë, e goditën me shuplaka;
dhe disa të tjerë i ranë me grushta, duke thënë: “O Krisht,
profetizo! Kush të ra?” [26;66-68] ... Kur erdhi mëngjesi, të
gjithë krerët e priftërinjve dhe pleqtë e popullit bënin këshill
kundër Jezusit për ta vrarë. Dhe, mbasi e lidhën, e çuan dhe e
dorëzuan në duart e Ponc Pilatit, guvernatorit. [27;1-2] …
Dhe Jezusi qëndroi para guvernatorit; dhe qeveritari e pyeti
duke thënë: “A je ti mbreti i Judenjve?”. Dhe Jezusi i tha: “Ti po
thua!”. [27;11] … Tani me rastin e festave guvernatori e kishte
zakon t'i lironte popullit një të burgosur, atë që populli kërkonte.
Kishin në ato kohë një të burgosur me nam, me emër Baraba.
Kur u mblodhën njerëzit, Pilati i pyeti ata: “Kë doni t'ju liroj,
Barabën apo Jezusin, që quhet Krisht?”. Sepse ai e dinte mirë se
atë ia kishin dorëzuar nga smira. [27;15-18] …
Por krerët e priftërinjve dhe pleqtë ia mbushën mendjan
turmës që të kërkonte Barabën, dhe Jezusi të vritej. Dhe
guvernatori duke vazhduar u tha atyre: “Cilin nga të dy doni që
t'ju liroj?”. Ata thanë: “Barabën!”. Pilati u tha atyre: “Ç'të bëj,
pra, me Jezusin, që quhet Krisht?”. Të gjithë i thanë: “Të
kryqëzohet!”. Por guvernatori tha: “Po ç'të keqe ka bërë?”.
Mirëpo ata po bërtisnin edhe më fort: “Të kryqëzohet!”. Atëherë
Pilati, duke parë se nuk po arrinte gjë, madje se trazimi po
shtohej gjithnjë e më shumë, mori ujë dhe i lau duart para
turmës, duke thënë: “Unë jam i pafaj për gjakun e këtij të drejti;
mendojeni ju”. Dhe gjithë populli duke u përgjigjur tha: “Le të
jetë gjaku i tij mbi ne dhe mbi fëmijët tanë!”. Atëherë ai ua liroi
60
atyre Barabën; dhe mbasi e fshikulloi Jezusin, ua dorëzoi, që të
kryqëzohet. [27;20-26] …
Dhe duke dalë, takuan një njeri nga Kirena, që quhej Simon,
të cilin e detyruan ta mbartë kryqin e Jezusit. Dhe, kur arritën
në vendin që quhej Golgota, domethënë ‘Vendi i kafkës’, i dhanë
të pijë uthull të përzier me vrer; por ai, mbasi e provoi, nuk
deshi ta pinte. Mbasi e kryqëzuan, i ndanë me short rrobat e tij,
që të përmbushej ç'ishte thënë nga profeti: “I ndanë ndërmjet
tyre rrobat e mia dhe hodhën short mbi tunikën time”. Pastaj u
ulën dhe e ruanin. Përmbi krye të tij, i vunë gjithashtu
motivacionin e shkruar të dënimit të tij: “KY ÉSHTÉ JEZUSI,
MBRETI I JUDENJVE”. [27;32-37] …
“Që nga ora gjashtë deri në orën nëntë errësira e mbuloi gjithë
vendin. Rreth orës nëntë, Jezusi briti me zë të lartë duke thënë:
“Eli, Eli, lama sabaktani?”. Domethënë: “Perëndia im, Perëndia
im, përse më ke braktisur?”. [27;45-46] …
Ishin aty edhe shumë gra që vërenin nga larg; ato e kishin
ndjekur Jezusin që nga Galilea për t'i shërbyer; midis tyre ishte
Maria Magdalena, Maria, nëna e Jakobit dhe e Ioseut; dhe nëna
e bijve të Zebedeut. [27;55-56] …
Dhe të nesërmen, që ishte mbas ditës së Përgatitjes, krerët e
priftërinjve dhe farisenjtë u mblodhën te Pilati, duke thënë:
“Zot, na ra në mend se ai mashtruesi, sa ishte gjallë, tha: “Pas tri
ditësh unë do të ringjallem”. Prandaj urdhëro që varri të ruhet
mirë deri në ditën e tretë, se mos vijnë dishepujt e tij natën e ta
vjedhin trupin dhe pastaj t'i thonë popullit: “U ringjall së
vdekuri”; kështu mashtrimi i fundit do të ishte më i keq se i
pari”. Por Pilati u tha atyre: “Rojen e keni; shkoni dhe e
61
siguroni varrin, si t'ju duket më mirë”. Dhe ata, pra, shkuan dhe
e siguruan varrin dhe, përveç rojës, vulosën gurin. Tani në fund
të së shtunave, kur po zbardhte dita e parë e javës, Maria
Magdalena dhe Maria tjetër shkuan për të parë varrin. Dhe ja,
ra një tërmet i madh, sepse një engjëll i Zotit zbriti nga qielli,
erdhi dhe e rrokullisi gurin nga hyrja e varrit dhe u ul mbi të.
Pamja e tij ishte si vetëtima dhe veshja e tij e bardhë si bora. Dhe
nga frika e tij, rojet u drodhën dhe mbetën si të vdekur; por
engjëlli, duke iu drejtuar grave, u tha atyre: “Mos kini frikë,
sepse unë e di se ju kërkoni Jezusin, që u kryqëzua. Ai nuk është
këtu, sepse u ringjall, sikurse kishte thënë; ejani, shikoni vendin
ku qe vënë Zoti. Shkoni shpejt t'u thoni dishepujve të tij se ai u
ringjall së vdekuri; dhe ja, po shkon përpara jush në Galile; atje
do ta shihni; ja, jua thashë”. Ato, pra, u larguan me të shpejtë
nga varri me frikë dhe me gëzim të madh; dhe rendën ta çojnë
lajmin te dishepujt e tij. [27;62-66 dhe 28;1-8] …
Rojtarët arritën në qytet dhe u raportuan krerëve të
priftërinjve të gjitha ato që kishin ndodhur. Atëherë këta bënë
këshill me pleqtë dhe vendosën t'u japin ushtarëve një shumë të
madhe denarësh, duke u thënë atyre: ''Thoni: Dishepujt e tij
erdhën natën dhe e vodhën, ndërsa ne po flinim. Dhe në qoftë se
kjo i shkon në vesh guvernatorit, ne do ta bindim dhe do të
bëjmë në mënyrë që ju të mos kini merak''. Dhe ata i morën
denarët dhe bënë ashtu si i kishin mësuar, dhe kjo e thënë u
përhap ndër Judenjtë deri ditën e sotme. Pastaj të njëmbëdhjetë
dishepujt shkuan në Galile… [28;11-16]”37
37
Shih kapitullin 26, 27, 28 nga Ungjilli i Mateut; dhe kapitullin 14, 15, 16
nga Ungjilli i Markut; dhe kapitullin 22, 23, 24 nga Ungjilli i Lukas; dhe
kapitullin 18, 19, 20, 21 nga Ungjilli i Gjonit.
62
Kjo është historia e kryqëzimit, ringjalljes nga varri, vajtjes te
Galileu dhe shfaqjes së Krishtit te nxënësit e tij, sikurse janë treguar
në ungjillet. Tani, le të studiojmë kontradiktat në pjesët e kësaj
ngjarje:
1 - Mateu, Luka dhe Marku e kanë konsideruar puthjen e Judas si
shenjë për të treguar se ai është Krishti dhe se Krishti nuk e ka
deklaruar indetitetin e tij.
Ndërsa Gjoni thotë: “Atëherë Juda mori një grup ushtarësh dhe
rojat e dërguara nga krerët e priftërinjve dhe nga farisenjtë,
erdhi atje me fenerë, pishtarë dhe me armë. Atëherë Jezusi, duke
ditur gjithçka që do t'i ndodhte, doli dhe i pyeti: “Kë kërkoni?”.
Ata iu përgjigjën: “Jezusin Nazareas”. Jezusi u tha atyre: “Unë
jam!”. Por Juda, që po e tradhtonte, ishte edhe ai me ta. Sapo ai
u tha atyre: “Unë jam”, ata u zmbrapsën dhe ranë për dhe.
Atëherë Jezusi i pyeti përsëri: “Kë kërkoni?”. Ata thanë:
“Jezusin Nazareas”. Jezusi u përgjigj: “Ju kam thënë se unë
jam; prandaj nëse më kërkoni mua, i lini këta të shkojnë”; që të
përmbushej fjala që kishte thënë: “Nuk kam humbur asnjë nga
ata që më ke dhënë”.” [Ungjilli i Gjonit 18;3-9]
Sikur të jetë çështja kështu sikurse ka thënë Gjoni, atëherë kjo do
t’u konsideronte nga mrekullitë e shumta të Krishtit; kurse
shkrimtarët e ungjilleve do e kishin për detyrë të shpejtonin në
rrëfimin e kësaj mrekullie. Gjithashtu, ne pyesim se çfarë mëkati ka
bërë Juda, sepse ai nuk i ka treguar ushtarëve dhe krerëve të
priftërinjve për vendin e Krishtit, por vet Krishti ua ka zbuluar atyre
indetitetin e tij.
63
2 - Në Ungjillin e Mateut tregohet: “Atëherë të gjithë dishepujt e
lanë dhe ikën.” [Ungjilli i Mateut 26;56]
Ndërsa te Ungjilli i Markut thuhet: “Atëherë dishepujt e lanë dhe
ikën të gjithë. Dhe një farë djaloshi, që ishte i mbështjellur me
një çarçaf mbi trupin e zhveshur, po e ndiqte, por ata e kapën.
Por ai e lëshoi çarçafin dhe iku lakuriq nga duart e tyre.”
[Ungjilli i Markut 14; 50-52]
Ndërsa Luka dhe Gjoni nuk e kanë përmendur fare këtë braktisje.
Nëse ata nuk ja kanë mbathur, atëherë çfarë qëndrimi kanë pasur ata
gjatë arrestimit të Krishtit?
3 - Mateu ka përmendur se grupi që e ka kapur Jezusin, e ka marrë
atë dhe kanë shkuar së bashku te Kajafa, kryeprifti. Ndërsa Marku
dhe Luka nuk e ka përmendur emrin e kryepriftin.
Ndërsa Gjoni thotë: “E çuan më parë te Ana, sepse ishte vjehrri
i Kajafës, që ishte kryeprifti i atij viti. Kajafa ishte ai që i kishte
këshilluar Judenjtë se ishte e leverdishme që një njeri të vdiste
për popullin.” [Ungjilli i Gjonit 18;13-14]
Kajafa është emër aramik që do të thotë ‘shkëmb’. Ai ishte kryetari
i priftërinjve juda në vitin 27G-36G. Në fillimin, kjo punë zgjaste
gjatë gjithë jetës, mirëpo, në atë kohë ishte shteti romak ai që e
vendoste dhe e hiqte nga detyra kryepriftin. Ndërsa ‘Anna’ me dy ‘n’
është emër hebre i shkurtuar nga fjala ‘Annanja’ që do të thotë se
Zoti e ka begatuar. Ai ishte kryepriftin i Jeruzalemit, mirëpo, kur
Krishti u kap, ai nuk ishte në punën e kryepriftit.
Pyetja këtu është se ku kanë shkuar ata me Krishtin pasi e kanë
kapur? Gjoni thotë se ata kanë shkuar te Ana, ndërsa Mateu thotë se
kanë shkuar te Kajafa.
64
4 - Mateu dhe Marku thonë: “krerët e priftërinjve, pleqtë dhe
gjithë sinedri kërkonin ndonjë dëshmi të rreme kundër Jezusit,
për ta vrarë...” [Ungjilli i Mateut 26;59]
Ndërsa Luka dhe Gjoni nuk e kanë përmendur temën e dëshmisë së
rremë, por janë mjaftuar me vet pretendimin e tij përpara kryepriftin
se ai është Messia. Prandaj, ata kanë thënë: “Ç'nevojë kemi akome
për dëshmi? Ne vetë e dëgjuam nga goja e tij.” [Ungjilli i Lukas
22;71]
Pra, a është mëkati i Krishtit deri në atë gradë saqë të bëhet detyrë
ekzekutimi i tij vetëm pse ai pretendoi se është Messia apo pse është
lutur për shkatërrimin e Jeruzalemit?!
5 - Mateu dhe Marku thonë: “e lidhën Jezusin e çuan jashtë e ia
dorëzuan Pilatit. Dhe Pilati e pyeti: “A je ti mbreti i
Judenjve?”...” [Ungjilli i Markut 15;1-2]
Ndërsa Luka thotë: “Dhe filluan ta paditin duke thënë: “Këtë ne
e gjetëm që përmbyste kombin tonë dhe ndalonte t'i jepeshin
taksa Cezarit, duke u vetëquajtur një mbret, Krishti”.” [Ungjilli i
Lukas 23;1-2]
Ndërsa Gjoni ndryshon nga të gjithë dhe thotë: “Pastaj nga
Kajafa e çuan Jezusin në pretorium; ishte mëngjes herët. Por ata
nuk hynë në pretorium, që të mos bëheshin të papastër, por të
mund të hanin Pashkën. Dhe kështu Pilati doli jashtë drejt tyre
dhe tha: “Ç'padi sillni kundër këtij njeriu?”. Ata u përgjigjën
dhe i thanë: “Nëse ai të mos ishte keqbërës, nuk do ta kishim
dorëzuar”. Atëherë Pilati u tha atyre: “Merreni ju dhe gjykojeni
sipas ligjit tuaj.” Por Judenjtë i thanë: “Neve nuk na lejohet të
vrasim njeri”... Dhe, si foli këtë, doli përsëri para Judenjve dhe u
65
tha atyre: “Unë nuk po gjej në të asnjë faj!”.” [Ungjilli i Gjonit
18;28-38]
6 - Mateu është veçuar ndër të gjithë kolegët e tij me përmendjen
se kur Pilati e ka marrë vesh shfajsimin e tij, atëherë ai i ka larë duart
përpara të gjithave duke u thënë: “Unë jam i pafaj për gjakun e
këtij të drejti...” [Ungjilli i Mateut 27;24]
7 - Po ashtu, Luka është veçuar ndër të gjithë kolegët e tij me
përmendjen se kur Pilati mori vesh se Krishti ishte Galileas,
ndërkohë që Galileu ishte në juridiksionin të Herodit, atëherë ai e
dërgoi te Herodi përpara se ta dërgonte atë te ushtria për kryqëzim:
“Kur Herodi pa Jezusin, u gëzua shumë; prej shumë kohësh ai
donte ta shihte, sepse kishte dëgjuar shumë për të dhe shpresonte
të shihte ndonjë mrekulli të kryer prej tij. Ai i drejtoi shumë
pyetje, por Jezusi nuk u përgjigj fare. Ndërkaq krerët e
priftërinjve dhe skribët rrinin aty dhe e paditnin me furi.
Atëherë Herodi, me ushtarët e vet, mbasi e fyu dhe e talli, e veshi
me një rrobe të shkëlqyeshme dhe ia riktheu Pilatit. Atë ditë
Herodi dhe Pilati u bënë miq me njëri-tjetrin, ndërsa më parë
ishin armiq.” [Ungjilli i Lukas 23;8-12]
8 - Po ashtu, Gjoni është veçuar ndër të gjithë kolegët e tij me
fjalën e tij: “Atëherë ai ua dorëzoi që të kryqëzohej. Dhe ata e
morën Jezusin dhe e çuan tutje. Dhe ai, duke mbartur kryqin e
tij, u nis drejt vendit që quhej "Kafka", që në hebraisht quhet
"Golgota",” [Ungjilli i Gjonit 19;16-17]
Ndërsa Mateu, Marku dhe Luka thonë: “Dhe duke dalë, takuan
një njeri nga Kirena, që quhej Simon, të cilin e detyruan ta
mbartë kryqin e Jezusit.” [Mateu 27;32, Luka 23;26, Marku 15;21]
66
Dennis Eric Neynham, profesor teolog në universitetin e Londrës,
komenton rreth kësaj në librin e tij ‘Komentimi i Ungjillit të
Markut’: “Është e qartë se kisha, për të cilën Shën Marku ka
shkruajtur Ungjillin e tij, i njihte mirë këto dy persona,
‘Aleksandrus’ dhe ‘Ronse’, prandaj, nuk ka pasur ndonjë motiv që të
flasi për ata më shumë se sa kaq. Me sa duket, qëllimi prej këtij
fragmenti është garancia e saktësisë së ngjarjes që thotë se Simoni
ka mbartur kryqin.
Ndoshta, motivi në fshirjen e këtij transmetimi prej Ungjillit të
Gjonit - sidomos mbartjen e kryqit nga Simoni Kirenas - është se në
kohën kur është shkruajtur Ungjilli i katërt (100-125) vazhdonte t’u
përhapte në rrethet e Gnostikistëve - të cilët kanë marrë famë më pas
- pretendimi se Simoni ka zënë vendin e Jezusit dhe se ai është
kryqëzuar në vend të tij.”38
9 - Po ashtu, askush përveç Gjonit nuk ka përmendur se nëna e
Krishtit ishte me gratë që erdhën nga Galileu, pra, me motrën e nënës
së tij, bashkëshorten e Kleopas dhe me Marian Magdalenën, dhe se
ato kanë qëndruar aty gjatë ndodhisë, dhe se Krishti kur pa nënën e
tij dhe dishepullin të cilin e donte, atëherë i tha nënës së tij: “O grua,
ja biri yt!”. Pastaj i tha dishepullit: “Ja nëna jote!”.” [Ungjilli i
Gjonit 19;26-27]
Nga erdhi ky dishepull ndërkohë që më parë u përmend se të gjithë
dishepujt ja mbathën dhe u fshehën nga frika e vrasjes atëherë kur u
arrestua Krishti?!
10 - Mateu, Marku dhe Luka thonë: “Rreth orës nëntë, Jezusi
briti me zë të lartë duke thënë: “Eli, Eli, lama sabaktani?”.
Domethënë: “Perëndia im, Perëndia im, përse më ke
38
Shih: ‘Krishti në burimet e besimeve kristiane’ fq. 272.
67
braktisur?”... dhe dha frymë.” [Ungjilli i Mateut 27;46-50] Ndërsa
Gjoni nuk e ka përmendur këtë britmë dhe shton gjëra të tjera që nuk
i kanë përmendur tre të tjerët.
11 - Mateu dhe Gjoni kanë përmendur se Maria Magdalena dhe një
tjetër Mari kanë ardhur për të parë nga afër varrin pasi kaloi e shtuna
dhe pas agimit në fillimin e javës. [Mateu 28;1, Gjoni 20;1] Ndërsa
Luka dhe Marku thonë: “Maria Magdalena dhe Maria, nëna e
Jakobit, dhe Salomeja blenë aroma për të shkuar të vajosin
Jezusin.” [Luka 23;56, Marku 16;1]
12 - Kur Maria ka hyrë te varri, ajo ka parë një djalë të ri të ulur te
varri. Kështu thotë Mateu dhe Marku. [Mateu 28;2, Marku 16;5]
Ndërsa Luka dhe Gjoni thonë se personat që rrinin ulur te varri ishin
dy. [Luka 24;4, Gjoni 20;12]
13 - Mateu thotë: “Mos kini frikë, shkoni të lajmëroni vëllezërit
e mi që të shkojnë në Galile dhe atje do të më shohin.” [Mateu
28;10] Ndërsa Marku dhe Luka thonë se ai që i ka folur kështu nuk
është Krishti, ngase ai ka thënë: “Mos u trembni! Ju kërkoni
Jezusin Nazareas që ka qenë kryqëzuar; ai u ringjall, nuk është
këtu; ja vendi ku e kishin vënë.” [Marku 16;6]
14 - Gjoni thotë: “...kur ishte ende errët, Maria Magdalena
shkoi te varri dhe pa se guri ishte hequr nga varri. Atëherë rendi
te Simon Pjetri dhe te dishepulli tjetër, të cilin Jezusi e donte,
dhe u tha atyre: “E kanë hequr Zotin nga varri dhe nuk e dimë
ku e vunë'”.” [Gjoni 20;1-2]
15 - Mateu thotë: “Tani në fund të së shtunave, kur po zbardhte
dita e parë e javës, Maria Magdalena dhe Maria tjetër shkuan
për të parë varrin. Dhe ja, ra një tërmet i madh, sepse një engjëll
68
i Zotit zbriti nga qielli, erdhi dhe e rrokullisi gurin nga hyrja e
varrit dhe u ul mbi të.” [Mateu 28;1-2]
Ndërsa Marku thotë: “Dhe thonin në mes tyre: “Kush do të na
rrokullisë gurin nga hyrja e varrit?''. Por, kur ngritën sytë, panë
se guri ishte rrokullisur, megjithëse ishte shumë i madh.”.”
[Marku 16;3-4] Të dy këto citate janë të përafërta sepse ëngjëjt e
kanë ngritur gurin nga varri përballë grave.
Ndërsa Luka dhe Gjoni nuk janë përputhur me dy shokët e tyre.
Luka ka thënë: “Dhe gjetën që guri ishte rrokullisur nga varri.”
[Luka 24;2] Ndërsa Gjoni ka thënë: “Maria Magdalena shkoi te
varri dhe pa se guri ishte hequr nga varri.” [Gjoni 20;1]
Nuk ka dyshim në gënjeshtrën e njërës prej këtyre dy lajmeve rreth
heqjes së gurit.
16 - Mateu, për temën e ringjalljes së Krishtit nga varri, thotë:
“Atëherë disa skribë dhe farisenj e pyetën duke thënë: “Mësues,
ne duam të shohim ndonjë shenjë prej teje”. Por ai duke iu
përgjigjur u tha atyre: “Ky brez i mbrapshtë dhe kurorëshkelës
kërkon një shenjë, por asnjë shenjë nuk do t'i jepet, përveç
shenjës së profetit Jona. Në fakt ashtu si Jona qëndroi tri ditë e
tri net në barkun e peshkut të madh, kështu Biri i njeriut do të
qëndrojë tri ditë e tri net në zemër të tokës.” [Ungjilli i Mateut
12;38-40]
Mirëpo, këto dy shenja nuk kanë ndodhur në përputhje me
profetizimin, sepse Krishti - sikurse thonë ungjillet e pretenduara -
është varrosur pasditën e ditës së premte dhe ka qëndruar në varr
ditën e të shtunës dhe natën e të dielës. Ndërsa në ditën e diel, herët
në mëngjes, ai u ringjallë nga varri. Sipas kësaj, qëndrimi i tij në varr
ishte një ditë e dy netë.
69
Sa i përket të qenit ringjallja nga varri shenjë për gjeneratën e ligë,
edhe kjo nuk ka ndodhur, sepse ringjallja e tij nuk ka qenë shenjë për
vet dishepujt e tij, ngase shumica e tyre dyshuan të jetë ringjallur
Krishti nga varri, vaj hallin çfarë mundet të thuhet për të tjerët?!!
Mateu thotë: “Pastaj të njëmbëdhjetë dishepujt shkuan në
Galile, në atë mal që u kishte caktuar Jezusi dhe, kur e panë, e
adhuruan; por disa dyshuan.” [Mateu 28;16-17]
Marku thotë: “Në fund iu shfaq të njëmbëdhjetëve kur ishin në
tryezë dhe i qortoi për mosbesimin e tyre dhe për ngurtësinë e
zemrës, sepse nuk u kishin besuar atyre që e kishin parë të
ringjallur.” [Marku 16;14]
Kjo ishte gjendja e dishepujve, kurse sa i përket armiqve prej
çifutëve, ata kanë përhapur në mesin e njerëzve se dishepujt kanë
vjedhur trupin e Krishtit dhe se askush prej tyre nuk ka besuar në
këtë mrekulli të dukshme e mahnitëse. Mateu thotë: “Ndërsa ato po
shkonin, ja që disa nga rojtarët arritën në qytet dhe u raportuan
krerëve të priftërinjve të gjitha ato që kishin ndodhur. Atëherë
këta bënë këshill me pleqtë dhe vendosën t'u japin ushtarëve një
shumë të madhe denarësh, duke u thënë atyre: “Thoni:
Dishepujt e tij erdhën natën dhe e vodhën, ndërsa ne po flinim.
Dhe në qoftë se kjo i shkon në vesh guvernatorit, ne do ta bindim
dhe do të bëjmë në mënyrë që ju të mos kini merak”. Dhe ata i
morën denarët dhe bënë ashtu si i kishin mësuar, dhe kjo e thënë
u përhap ndër Judenjtë deri ditën e sotme39
.” [Mateu 28;11-15]
39
Domethënë: deri në ditët e shkrimit të Ungjillit të tij. Sipas përcaktimit
më të hollë, ai është shkruajtur nga fundi i shekullit të parë, andaj, ringjallja
e Mesihut nuk ishte shenjë për brezin e ligë. Kristianët e kanë për detyrë t’i
përgjigjen kësaj.
70
Kështu kanë filluar të përhapen në mesin e të krishterëve të parë
transmetimet për ‘ringjalljen’ e Krishtit nga të vdekurit dhe për
shfaqjen e tij pas ‘vdekjes’. Vlen të thuhet për këtë temë se publikimi
i lajmit rreth ringjalljes së Krishtit është vonuar deri në gjashtë javë
për shkak se Pjetri dhe të tjerë e mohonin këtë. Pra, lajmi i kësaj nuk
është përhapur në përgjithësi te të krishterët vetëm pas pesëdhjetë
ditësh, sikurse thotë libri ‘Veprat e Apostujve’ të cilin e ka shkruajtur
Luka pas më shumë se gjashtëdhjetë vite nga ngritja e Krishtit.
17 - Mateu është veçuar ndër autorët e tjerë të ungjilleve me fjalën
e tij se krerët e priftërinjve dhe farisenjtë u mblodhën te Pilati dhe i
kërkuan që një roje të rrijë te varri deri në ditën e tretë, mirëpo ai nuk
pranoi dhe u tha: “Rojen e keni; shkoni dhe e siguroni varrin, si
t'ju duket më mirë...” [Mateu 27;65]
Kjo është një ngjarje e shpikur dhe kontradiktore, sepse rojet e
varrit ishin vet çifutët. Ndërsa në kapitullin e fundit thotë: “Atëherë
këta bënë këshill me pleqtë dhe vendosën t'u japin ushtarëve një
shumë të madhe denarësh, duke u thënë atyre: ''Thoni:
Dishepujt e tij erdhën natën dhe e vodhën, ndërsa ne po flinim.”
[Mateu 28;12-13]
Nëse rojet janë vet çifutët, atëherë pse është ky ryshfet dhe për kë
është? Nga na erdhi kjo ushtri e shtetit, ndërkohë që Pilati nuk e ka
pranuar kërkesën e tyre dhe i ka urdhëruar që ta ruajnë vet varrin?
Unë çuditem me këtë shkrimtar i cili nuk ka pasur kujdes në
shkrimin e gjërave më të thjeshta!!!
71
18 - Marku e ka mbyllur Ungjillin e tij me fjalën e tij: “Pastaj u
tha atyre: “Dilni në mbarë botën dhe i predikoni ungjillin çdo
krijese; ai që beson dhe është pagëzuar, do të jetë i shpëtuar; por
ai që nuk ka besuar, do të jetë i dënuar. Dhe këto janë shenjat që
do t'i përcjellin ata që do të besojnë: në emrin tim ata do t'i
dëbojnë demonët, do të flasin gjuhë të reja; do t'i kapin me dorë
gjarpërinjtë, edhe nëse do të pijnë diçka që shkakton vdekjen,
nuk do t'u bëjë asnjë të keqe; do t'i vënë duart mbi të sëmurët
dhe këta do të shërohen”.” [Ungjilli i Markut 16;15-18]
Në këtë fjalë ka: edhe të vërtetë, edhe gënjeshtër.
E vërteta: Është se Allahu i ka zbritur Ungjillin Isait, se Isai ‫ﷺ‬ i ka
urdhëruar pasuesit e tij që të predikojnë me Ungjillin, ndërkohë që
ata nuk e kanë tani këtë Ungjill, por kanë katër Ungjille të ndryshme
dhe janë shkruajtur nga katër autor të njohur. Çdo Ungjill i tyre është
shkruajtur pas shumë vitesh e pas një kohe të gjatë që nga ngritja e
Krishtit ‫ﷺ‬ në qiell.
Gënjeshtra: Janë mrekullit që ka treguar Marku për besimtarët.
Ibën Hazmi thotë: “Ky është një premtim që duket haptazi se është
gënjeshtër, ngase, askush prej tyre nuk pretendon se flet ndonjë
gjuhë që nuk e dinë; askush prej tyre nuk pretendon se dëbon
demonët; askush prej tyre nuk pinë helm dhe si pasojë mos të
dëmtohet. Ata vet e pranojnë se Gjoni, autori i Ungjillit, është vrarë
me helm. Nuk i takon një profeti të vijë me premtime të dështuara e
të rrejshme, e si vallë mundet të vijë ‘Zoti’ me këto premtime të
rrejshme?! Dijeni se, ata që kanë shkruajtur këto ungjille, e kanë
pasur gjënë më të lehtë t’i mveshin gënjeshtra Mesihut ‫ﷺ‬.”40
40
‘el-Fasl fil Milel uel Ehua uen Nihal’ vëll. 2 fq. 56.
72
Kështu, ne shikojmë se shkruesit e Ungjilleve bien në kontradikta
në rrëfimin e historisë së kryqëzimit dhe ringjalljes. Të gjitha këto
mospërputhje janë thelb i çështjes, sepse ngjarja nuk është përsëritur,
porse është një ngjarje e vetme. Pra, si mundet të ketë kaq shumë
mospërputhje në transmetime?! Nuk ka dyshim se këto mospërputhje
e largojnë besueshmërinë prej transmetimeve krishtere rreth çështjes
së kryqëzimit, i cili është dhe themeli i fesë kristiane sot.
Të krishterët i kanë pranuar shumë kohë më parë këto
mospërputhje e kontradikta në Ungjillet e pretenduara të tyre.
Habib Sa’id, njëri nga shkrimtarët e tyre, thotë: “Duhet ta
pranojmë pa dyshim se ka pak dallime, kontradikta e mospërputhje
në këto transmetime. Kjo gjë është vërejtur që në shekullin e dytë.
Heretikët i kanë marrë këto si mjet për të kritikuar. Në atë kohë,
kritika ishte e kufizuar në dallimet e zinxhirit të prejardhjes së
Jezusit - sikurse e ka transmetuar Mateu dhe Luka - dhe në renditjen
e kohëve historike të disa ngjarjeve të transmetuara nga Gjoni të
cilat bien në kontradiktë në krahasim me transmetimet e tre
ungjilleve të tjerë. Askush nuk ka pretenduar pagabueshmërinë e
fjalëve në transmetimet e Ungjilleve, ngase autorët u ishin
nënshtruar faktorëve mendor e psikologjik, sikurse u nënshtrohet
zakonisht çdo autor, në çdo gjeneratë. Ne nuk na bënë dëm gjë nëse
shfaqemi apo pretendojmë se ndërmjet Ungjilleve nuk ka disa
dallime të parëndësishme. Disa nga këto dallimi e kontradikta
mundet që të arsyetohen pa vështirësi,. Dijetarët, në kohët e fundit,
kanë hedhur dritë në shumë prej këtyre problemeve.”41
41
‘Fetë e botës’ 277.
73
Këto rreshta demaskojnë logjikën e mendjes kristiane në pranimin
e transmetimeve kontradiktore në ngjarjet historike dhe në zinxhirin
e prejardhjes, megjithëse ata besojnë se këto libra dhe këto autorë të
tyre janë të shenjtë.
Kam përshtypjen se analizimi i teksteve që kanë ardhur vetëm në
çështjen e kryqëzimit dhe ringjalljes, mjafton si refuzim ndaj atij që
përpiqet të ulë poshtërsinë e ekzistencës së kontradiktave dhe
mospërputhjeve në transmetime.
Charles Guignebert ka një tjetër interpretim për këtë, se: “Ngjarjet
që kanë lidhje veçanërisht me kryqëzimin kanë humbur shumë
qartësi në memorien e besimtarëve përpara se të shkruhen Ungjillet.
Ajo, në imagjinatën e tyre, është ndikuar me legjendat e ndryshme të
përhapura në lindje.”42
Më pas, ai thotë: “Kështu, ne nuk kemi mundësi të dallojmë qartë
anët historike të indetitetit të Isait dhe nuk posedojmë referenca të
duhura për të përcaktuar ngjarjet e jetës së tij me përpikëri.”43
Pas gjithë kësaj, Pali, themeluesi i krishterimit të ri, pretendon dhe
thotë: “Pastaj iu shfaq një herë të vetme më shumë se pesëqind
vëllezërve, prej të cilëve më të shumtët rrojnë edhe sot, kurse
disa kanë rënë në gjumë. Më pas iu shfaq Jakobit dhe pastaj të
gjithë apostujve. Më së fundi m'u shfaq edhe mua, si në
dështimit.” [I Korintasve44
, 15;6-8]
42
‘Kristianizmi, lindja dhe evolimi i tij’ fq. 29.
43
‘Kristianizmi, lindja dhe evolimi i tij’ fq. 29.
44
Korinasi (Anglisht: Corinth, Greqisht: Κόρινθος, Hebraisht: ‫)קורינתוס‬
është qëndra e qarkut të Akaisë (Achaia) në shtetin Grek. Ai ndodhet 40
milje larg Athinës nga ana perëndimore. Ajo çka është kontradiktore në këtë
është se transmetimet krishtere citojnë se Krishti është shfaqjur dyzet ditë,
74
Me sa duket, për besimin në ringjalljen e Krishtit nga varri kishte
konflikt ndërmjet pasuesve të Krishtit në fillimin e epokës së tij. Pali
ishte njëri nga ata që thërriste për te ky besim. Kryesisht, shkruesit e
Ungjilleve e kanë marrë prej tij, sepse mesazhet e Palit45
janë
shkruajtur dhjetra vite përpara shkrimit të Ungjilleve të pretenduara.
Në mesazhin e parë të Korinasve, Pali kritikon mohuesit e ringjalljes
së Krishtit me thënjen e tij: “Por, në qoftë se predikohet se Krishti
u ringjall prej së vdekurish, si atëherë disa nga ju thonë se ajo
nuk është ringjallje e të vdekurve? Në qoftë se ajo nuk është
ringjallje e të vdekurve, as Krishti nuk u ringjall. Por në qoftë se
Krishti nuk është ringjallur, predikimi ynë është i kotë dhe i kotë
është edhe besimi juaj.” [I Korintasve 15;12-14]
Ai aludon këtu për nxënësin e afërt, i cili ishte më i dashuri te
Krishti, për Simon Pjetrin i cili mohonte ringjalljen e Krishtit nga
varri. Ky besimi vazhdoi të ishte i diskutueshëm deri në Këshillin
Ekumenik të Nikeas që është mbajtur në vitin 325G, ku është marrë
vendimi sipas shumicës për vërtetësinë e besimit të ringjalljes së
Krishtit, etj... Këtë do ta përmendim me hollësi në vijim.
ndërsa Pali ka hyrë në fenë krishtere në vitin 35G, që do të thotë: shtatë vjet
pas fundit të Krishtit.
45
Disa autor kristianë anojnë nga mendimi se këto mesazhe janë shkruajtur
nga viti 50G deri në vitin 60G. Shih: ‘Amshueshmëria e katër Ungjilleve’
fq. 34 në gjuhën Urdu. Nga ana tjetër, i pari që ka shkruajtur librin e tij të
quajtur Ungjill është Marku, i cili është shkruajtur nga viti 70G. Shih: ‘Fetë
botërore’ fq. 272.
75
Pas ngritjes së Mesihut ‫ﷺ‬ në qiell
Pasi Krishti u ngrit në qiell, pasuesit e tij u shpërndan në vendet
fqinje të Palestinës nga frika e shtypjes së judave, sepse komplotet e
tyre kundër pasuesve të Krishtit nuk kishin mbaruar akoma. Ata kanë
shkuar te prijësi Herod Agrippa i parë, i cili ka marrë fronin e babait
të tij Herod në vitin 41G-44G, kështu që arrestuan Pjetrin, nxënësin
më të dashur të Krishtit, dhe e dërguan në burg; kurse Jakobin,
nxënësin e Krishtit, e vranë. Më pas, udhëheqja fetare u transferua
nga Jakobi i vrarë, te Jakobi, biri i marangozit Jozef.46
Atëherë,
kristanët u ndan në dy grupe në kishën e Jeruzalemit: njëra prej tyre
ishte i mendimit se ligji i Moisiut nuk është i detyrueshëm për ata që
përqafojnë thirrjen e Palit prej johebrenjve; kurse grupi tjetër ishte i
mendimit se ligji i Moisiut është obligim për pasuesit, pra, për
çdokënd që hynë në fenë e Krishtit ‫ﷺ‬. Pjetri ishte përkrahës i këtij
mendimi të fundit.
Pali e ka diskutuar këtë temë dhe ka thënë: “Në qoftë se ti, që je
Jude, rron porsi johebrenjtë dhe jo si Judenjtë, pse i detyron
johebrenjtë të rrojnë si Judenj?” [Galatas 2;14]
46
‘Jakobi, biri i Jozefit’: Ka mendime rreth prejardhjes së tij. Është thënë se
ai është biri i Jozefit, nga fëmijët që ka pas me një bashkëshorte tjetër
përpara se të fejohej me Marian. Është thënë se ai është prej fëmijëve të
motrës së Marias, ngase Jozefi është martuar me Marian pasi ka lindur birin
e saj të parë, Mesia. Allahu e di më së miri për saktësinë e këtyre
transmetimeve, ngase të krishterët nuk kanë konsensus për ndonjë gjë.
Ky person nuk e ka pranuar fenë e Mesias gjatë jetës së Mesias (Gjoni 7;5).
Pasi hipjes së Krishtit në qiell, Pali ka kontaktuar me të në Jeruzalem
(Veprat 15;13) për ta bindur për komplotin që ka kurdisur Pali për t’i dhënë
fund kristianizmit. Prandaj, ne shohim se ai ishte një nga përkrahësit më të
mëdhenj të ideologjive të Palit, prej të cilave është anulimi i ligjit të Moisiut
për të konvertuarit në fenë kristiane prej johebrenjve. Ai, sipas pretendimit
të tyre, është vrarë i gurëzuar në vitin 62G, ashtu sikurse profesori i tij Pali.
76
Po ashtu, konflikti ndërmjet çifutëve dhe pasuesve të Krishtit nuk
kishte mbaruar akoma. Ne shohim se në kohën e perandorit Claudius
51G-52G ka pasur një kaos në Romë ndërmjet kristianëve dhe
çifutëve, saqë prijësi e kuptojë rrezikun e tij. Kur në fronin e prijësit
romak u ul mbreti zullumqar Nero në vitin 68G, ai arrestoi Palin dhe
një grup prej pasuesve të tij dhe i hodhi përpara kafshëve të egra që
ua këpusnin trupat e tyre. Zemërimi i tij iu shtua atëherë kur të
krishterët i urrenin paganët romak, kështu që ai dha urdhëro që trupat
e tyre të lyhen me dyllë dhe të ndizen me zjarre në mënyrë që të jenë
ndriçues për disa festa të tij në kopshtet e kështjellës së tij; kurse Pali
u vra i kryqëzuar.
Thuhet se motivi kryesor në përndjekjen e Neros i kthehet flakës
tronditëse e cila është ndezur te veprat e artit grek, te tempujt e
shenjta, te kështjellat madhështore, në të cilën nuk ka shpëtuar prej
shkatërrimit përveç katër lagjeve nga katërmbëdhjet lagje, kështu që
prijësi romak i akuzoi kristianët për këtë vepër, sepse ata i urrenin
tempujt pagane, shtëpitë pagane dhe statujat.
Nuk besoj se ky është motivi i përndjekjes së kristianëve, që ka
vazhduar edhe disa shekuj pas Neros, andaj duhet patjetër të njohim
motivet reale të kësaj përpara se të rrëfejmë historinë e saj.
Ja disa nga këto motive:
1 - Kristianizmi është shfaqur si një grup i ri përballë një kombi
hebre, i cili ishte shoqëri e fortë në perandorinë romake, pavarësisht
se romakët nuk ishin të kënaqur me disa sjellje të hebrenjve, ata kanë
mbyllur sytë ndaj tyre dhe i kanë lejuar hebrenjtë që të vazhdojnë me
liri të plotë në traditat e trashëguara. Ndërsa grupit të ri, nuk i është
lejuar që të praktikojë teoritë e tij sikurse kjo liri, sepse të krishterët,
me përqafimin e fesë së re, kanë kryer mëkat të madh sipas shtetasve
77
të tyre. Po ashtu, hebrenjtë kanë pasur dorë në nxitjet e prijësit romak
kundër të krishterave.
Shkrimtari kristian, Habib Sa’id, thotë: “Hebrenjtë, të cilët kanë
hequr dorë ndaj përbuzjes së idhujve që adhuronin shtetasit e tyre,
kanë shijuar lirinë në ushtrimin e fesë së tyre josociale, andaj,
patjetër duhet të ketë motive të tjera për shkak të të cilave dishepujt e
Mesias kanë hasur fatkeqësira persekutuese prej të cilave janë
përjashtuar pasardhësit e Abrahamit. Dallimi ndërmjet dy grupeve
është i qartë. Ai ka peshën e tij të rrezikshëm te pikëpamja e të
hershmëve, ngase hebrenjtë ishin një kombë, kurse të krishterët ishin
një grup i vogël.”47
2 - Këputja e lidhjeve të kristianëve të parë prej çdo të adhuruari
romak dhe prej shenjtërimit të perandorisë romake, ngase zotëria
Mesih ka thirrur për te Teuhidi (veçimi i adhurimit vetëm për Zotin)
dhe për te braktisja e çdo simboli të shirkut (adhurimit të dikujt tjetër
përkrah Zotit) e të paganizmit. Prandaj, paganët shpërthyen kundër të
krishterëve dhe i paraqitën ata te populli pagan sikur ata janë të
devijuar e mohues.
3 - Kanë ndodhur gabime trashanike te kristianët e parë, ngase, kur
ata besuan se fundi i botës është shumë afër mbarimit dhe kur prisnin
me shpresat e tyre Ditën e Ringjalljes, atëherë ata nuk i kushtuan
rëndësi natyrshmërisë së situatës dhe obligimeve shtetërore. Atëherë,
dashuria e zemrës së tyre për mbretërimin qiellor të shenjtë i
dëmtonte dukshëm interesat e vendit romak. Shërbimi ushtarak,
përshembull, ishte i urryer te ta dhe e morën paaftësinë e tyre -
sikurse thonë - arsye për mospërkushtimin e tyre ndaj kërkesave të
zakonshme të jetës normale. Simboli i tyre për këtë ishte: ‘Unë jam
47
‘Historia e krishterimit - fillimi i kristianizmit’ fq. 53.
78
njeri i veçuar prej shoqërisë’. Thirrësi fanatik e i dhunshëm,
‘Tertullian’, i cili ka jetuar nga fundi i shekullit të dytë dhe nga
fillimi i shekullit të tretë, e ka pranuar se kristianët që u caktuan për
shërbimin e shtetit në pozicione të ndjeshme nuk kanë qenë të
sinqertë ndaj shetit romak. Prandaj, është normale që shteti të mos
jetë i gatshëm të toleroi kundrejt qëndrimit të atyre kristianëve që
punonin në shtet dhe kundrejt atyre që u largonin prej punëve e prej
shërbimëve shtetërore. Tertulliani i ka këshilluar ata që mos të
pranojnë shërbimin ushtarak dhe shumë prej tyre kanë punuar me
këshillën e tij.48
4 - Shteti romak i detyronte një farë takse popullit të vet, jo vetëm
të krishterëve, por të gjithëve. Mirëpo, të krishterët nuk kanë pranuar
të japin taksën për zotërinë e tyre pagan, sepse ata prisnin fundin e
botës. Ky besim të cilin ua ka shpikur Pali në fillimin e thirrjes
kristiane, gjithashtu, mosndodhja e fundit të botës, i ka dëmtuar
shumë kristianët, aq sa vet të krishterët iu kundërvunë pushtetit të
kishës dhe të gjitha ligjeve të fesë.
5 - Kristianëve u vinte kundërvënia nga ana e popullit më shpesh
se sa nga ana e shtetit, ngase pushtetarët në përgjithësi ishin njerëz
intelektual e tolerant, kurse shumica e banorëve paganë nuk e kanë
pëlqyer veçimin e kristianëve, mësimet e tyre dhe besueshmërinë e
tyre në vetvetet e tyre, kështu që, ata i nxitën pushtetarët e tyre që t’i
ndëshkojnë ata të devijuar që nënçmojnë të adhuruarit e tyre.
Tertulliani ka treguar për urrejtjen e përgjithshme kundrejt të
krishterëve.49
Për shkak të këtyre motiveve dhe për shkak të disa motiveve të
tjera, filloi përndjekja e të krishterëve që ka zgjatur për disa shekuj.
48
‘Historia e civilizimit’ vëll. 3 fq. 372.
49
‘Historia e civilizimit’ vëll. 3 fq. 372.
79
Shekulli i dytë:
Shekulli i dytë filloi dhe traditat e vendit i mori përsipër prijësi
romak ‘Trajan’ në vitin 106G. Kristianëve filluan t’u binin
ndëshkime të llojllojshme, ndëshkime nga më të rëndat; u vranë një
grup i madh prej thirrësve, prej nxënësve ndjekës të Gjonit dhe prej
pasuesve të tyre. Atëherë, kristianët u strehuan te shoqëritë e fshehta
për të kryer lutjet e tyre, për të dëgjuar këshillat fetare dhe për të
lexuar librin e Allahut të cilin Ai ia ka zbritur zotërisë tonë Mesih ‫ﷺ‬.
Në librin ‘Historia e civilizimit’ tregohet kjo që vijon: “Blaine, i
cili ishte prijës në Azi, i ka shkruajtur perandorit Trajan një libër në
të cilin i tregon metodologjinë me të cilën ai sillej me të krishterët. Ai
thotë në të: “Unë kam ndjekur procedurën në vijimë me ata që
akuzohen se janë të krishterë: Në fillim i pyes nëse janë të krishterë.
Nëse ata e pranojnë, atëherë unë ua përsërisë së dyti dhe së treti
pyetjen duke i kërcënuar me vrasje. Nëse ata këmbëngulin, atëherë
unë zbatoj për ta ndëshkimin e ekzekutimit, duke qenë i bindur se
trashësia e tyre e poshtër dhe këmbëngulja e tyre e fortë e meriton
këtë dënim. Akuza për disa libra, të cilat nuk kishin emrat e autorëve,
ju është drejtuar shumë prej tyre, mirëpo ata e kanë mohuar të jenë
të krishterë, kanë përsëritur lutjet ndaj zotëve, emrat e të cilëve u
janë përmendur përballë tyre; u janë dhënë verë dhe temjan për
shëmbëlltyrat e zotëve; madje ata e kanë sharë Mesian. Thuhet se
është e vështirë t’i imponosh të krishterët e vërtetë. Disa prej tyre e
kanë pohuar se janë të krishterë, mirëpo ata e kanë pranuar të keqen
e tyre se mblidheshin në disa ditë përpara lindjes së diellit për ta
adhuruar Mesian si Zot dhe për të kënduar disa kantina si nderim
për të. Ata kanë dhënë besën, jo për kryerjen e kësaj të keqe, por për
mos të vjedhur, për mos të vrarë, për mos të thyer kurorën dhe për të
përmbushur besën. Atëherë, unë e pashë si të domosdoshme për të
njohur realitetin që të dënoj dy gra për të cilat është përmendur se i
80
frikësohen kishës, për shkak se unë kam parë vetëm përralla të
ekzagjeruar në të.”.”50
Në këtë shekull, të krishterët u konsideronin të ndyrë; atyre nuk u
lejohej të hynin në banjë dhe vende publike. Ata - sikurse ndodhte në
kohën e Neros - u hidhnin te kafshët e egra që t’i hanin në anfiteatra
publike, kurse kundërshtarët e tyre prezantonin në këtë shfaqje për
t’u argëtuar.51
Hebrenjtë ishin prapra të gjitha këtyre vrasjeve dhe komploteve.
Në librin ‘Sider Hadroradeth’ tregohet kjo që vijon: “Rabini Juda
ishte i dashur te perandori romak. Ai i ka treguar perandorit se
kristianët janë shkaktarët e ekzistencën së sëmundjeve infektive. Në
bazë të kësaj, ai arriti të marrë urdhërin për vrasjen e të gjithë
kristianëve që banonin në Romë në vitin 3915 sipas përllogaritjes
hebreje, i cili është i barazvlefshëm me vitin 155G.”
Në të njëjtin libër thuhet: “Perandori ‘Mark Aurel’ ka vrarë të
gjithë kristianët bazuar në këshillën e hebrenjve.”
Shekulli i tretë:
Në gjysmën e dytë të shekullit të tretë, fronin e mori ‘Decius’
(249-251G). Ai ishte më i ashpërti nga të gjithë në zbritjen e
ndëshkimeve dhe sprovave kundër të krishterëve.
Patriarku i Aleksandrisë, i cili i ka parë e i ka dëshmuar disa nga
këto ndëshkime e persekutime të Decius, thotë: “Neve na është
marrë fryma aq sa frika dhe rreziku na ka rrethuar nga çdo anë
atëherë kur u ndryshua mbreti i cili ishte më pak i keq se sa të tjerët
50
Përcjellur nga libri ‘Ligjërata për krishtërimin’ të Shejkh Ebu Zuhrah fq.
35-36.
51
‘Përndjekjet fetare në Kristianizëm dhe Islam’ fq. 35.
81
dhe erdhi në vend të tij një tjetër mbret. Ai nuk ulej në fronin e
mbretërisë derisa të gjitha shikimet të drejtoheshin kah nesh, në
mënyrë që të kryente përndjekjen ndaj nesh. Është realizuar
hamendësimi jonë atëherë kur u lëshua një dekret peshërëndë, kështu
që, u përhap frika tek të gjithë, kurse disa prej tyre ia mbathën. Çdo
kristianë është dëbuar nga shërbimi i shtetit, sado e madhe të ishte
zgjuarsia e tij. Çdo person për të cilin thuhej se ishte i krishterë, u
sillte menjëherë te tempulli i paganëve dhe iu kërkonte të flijonte
diçka për statujën. Ndëshkimi i atij të cilit nuk pranonte të flijonte
diçka për statujën ishte se ai vet do të bëhej i flijuari, pasi të mbartej
për te statuja i terrorizuar... Disa njerëz që ishin të dobët në besim e
mohuan kristianizmin e tyre; disa morën shembullin e tyre, kurse
disa janë kapur pas vuajtjes së arratisjes ose është hedhur në gropat
e burgjeve.”
Decius vendosi një guvernator që ishte më pak mizor në fillim. Ai
është ‘Diocletian’. Të krishterët shpresuan mirësi prej tij sepse
drejtori i tij i afërt ishte njëri nga të krishterët, deri atëherë kur
kristianët egjiptas menduan ta bënin vendin e tyre të pavarur prej
pushtetit romak dhe ja dhanë pushtetin njërit prej tyre. Atëherë,
Diocletiani erdhi në Egjipt me shpejtësi të madhe ndërkohë që ishte i
zemëruar për shkak të lëvizjes së çlirimit dhe pavarësisë, kështu që,
ai filloi t’i zbres kristianëve ndëshkimet më të rënda. Ai urdhëroi të
shkatërrohen kishat, të digjen librat, të kapen peshkopët e pastorët
dhe të futen në burgje. Në këtë ngjarje, sikurse përmendin disa
historianë, janë vrarë treqind mijë persona në vitin 284G. Koha e tij
është quajtur koha e dëshmorëve.
Gjatë kësaj kohe, një grup prej besimtarëve monoteistë u strehuan
nëpër shpella dhe u fshehën në to. Këta janë ata të cilët i ka
përmendur Allahu në Suren Kehf:
82
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱳ‬
‫ﱴ‬
‫ﱵ‬
‫ﱶ‬
‫ﱷ‬
‫ﱸ‬
‫ﱹ‬
‫ﱺ‬
‫ﱻ‬
‫ﱼ‬
‫ﱽ‬
‫ﱾ‬
‫ﱿ‬
‫ﲀ‬
‫ﲁ‬
‫ﲂ‬
‫ﲃ‬
‫ﲄ‬
‫ﲅ‬
‫ﲆ‬
‫ﲇ‬
‫ﲈ‬
‫ﲉ‬
‫ﲊ‬
‫ﲋ‬
‫ﲌ‬
‫ﲍ‬
‫ﲎ‬
‫ﱠ‬
:‫ف‬
‫كه‬ ‫ال‬
٩
-
١٠
“A mendon se bujtësit e Shpellës dhe Mbishkrimi (njoftimi për
ta ose emrat e tyre) ishin nga Shenjat Tona të mrekullueshme?
(Kujto kohën) kur djemtë e rinj ikën për t’u fshehur (prej popullit
të tyre mosbesimtar) te Shpella duke thënë: “Zoti ynë! Derdh mbi
ne Mëshirë nga Ti Vetë dhe na e lehtëso neve brengën që kemi
për në Rrugën e Drejtë!”.” [Surja Kehf, 9-10]
Derisa erdhi guvernatori Theodosius, i cili ka marrë fronin përgjatë
viteve 408-450G dhe ka hyrë në fenë kristiane. Zgjimi i atyre që
ishin shtatë veta ka ndodhur në vitin 445G ose 446G.52
Dëshmia më e vjetër në këtë temë është ajo që ka shkruajtur njëri
nga të krishterët e Shamit (Levantit). Ai është James Serugi (ang.
Jacob of Serugh), i cili ka lindur në vitin 452G, domethënë: dy vjet
pas zgjimit të banorëve të shpellës. Ai ishte prift i madh në vendin e
52
Sipas kësaj, përllogaritja e kohës që ata kanë qëndruar në shpellë i bie të
jetë 166 vite, mirëpo, për disa është e ndërlikuar Fjala e Allahut të
Lartësuar, ngase Ai ka njoftuar se ata kanë qëndruar në shpellën e tyre
“treqind vite duke shtuar nëntë”. Shumica e komentuesve, prej të cilëve
është ibën Kethiri, janë të mendimit se ky numër është lajmërim prej
Allahut të Lartësuar për kohën e qëndrimit të banorëve të shpellës në
shpellë, kurse disa të tjerë janë të mendimit se ky numër është ajo që thonë
Ithtarët e Librit (kristianët dhe çifutët), prandaj Allahu i Lartësuar nga çdo e
metë ka thënë pas saj: “Thuaju: “Allahu e di më mirë se sa qëndruan.”.”
[Surja Kehf, 26] Sikur qëndrimi i tyre të ishte sa numëri i përmendur,
atëherë Allahu i Lartësuar nuk do ta kishte thënë këtë. Ky është mendimi i
ibën Abbasit, Katades dhe e Matraf ibën Abdullahit. Shih shtjellimin e kësaj
te tefsiri i ibën Xherir et-Taberiut vëll. 8 fq. 152.
83
Shamit. Ai i ka shkruajtur këshillat e tij në gjuhën sirianike në vitin
472G. Ky transmetim i ka rënë në dorë komentuesve të Kuranit,
sikurse Taberiut dhe të tjerëve. Ata kanë përcjellur prej tij shumë
transmetime në lidhje me njoftimet e banorëve të shpellës. Këto
këshilla janë përkthyer në gjuhën latine e në gjuhën greke dhe janë
përhapur në Evropë. Ai është burimi i vetëm i historianeve evropianë
për të njohur ngjarjen e banorëve të shpellës.
Po ashtu, shumë prej thirrësve të krishterë kanë emigruar për në
Iran duke u arratisur kështu me fenë e tyre dhe duke thirrur të tjerët
për te ajo. Shteti Iranian i kishte dhënë leje atyre që të përhapnin
parimet fetare të tyre, me kusht që asnjëri nga sekti Zoroastrizëm të
hyjë në fenë kristiane.
Ata kanë qëndruar një farë kohe në Iran nën sigurin dhe mbrojtjen
e shtetit iranian, derisa hyri në fenë kristiane perandori Kostandin. Ai
ishte përkrahje dhe bereqet për të krishterët. Ai i ka liruar prej burgut
të gjithë të burgosurit; ka lëshuar një dekret që të merret feja
kristiane si fe zyrtare e vendit dhe ka caktuar disa të krishterë në
pozicione të ndjeshme në mënyrë që të ndryshojë shtetin romak
pagan në një shtet kristianë.
Kur të krishterët panë dashurinë e perandorit romak ndaj fesë
kristiane, atëherë ata filluan ta donin atë. Mirëpo, ndërmjet dy
shteteve, romake dhe iraniane, kishte armiqësi, kështu që shteti
iranian filloi t’i përndjek kristianët e Iranit nën akuzën e miqësimit të
prijësit romak, derisa mbaroi çështja me paqësimin ndërmjet dy
shteteve në vitin 376G.
Kjo kohë që kristianët kanë kaluar në Iran ka pasur pasoja të këqija
në besimin kristianë, ngase përgjatë kësaj kohe janë futur zakonet
84
pagane zoroastriste, të cilat do t’i sqarojmë në temën e doktrinës së
trinitetit.
Shekulli i katërt:
Në shekullin e katërt, sidomos pas konvertimit në fenë kristiane të
Kostandinit, perandorit romak, atëherë u ndryshua komlet çështja,
atëherë u themeluan shoqata fetare. Ndër shoqatat më të ashpërta
ishte ‘Kryqi i Shenjtë’, qëllimi i të cilit ishte çrrënjosja e të gjithë
romakëve që nuk besojnë në Krishtin, kështu që kristianët filluan të
hakmerreshin prej romakëve paganë që i kanë përndjekur përgjatë tre
shekujsh. Përndjekja e kristianëve nuk ishin më e lehtë se sa
përndjekja që kanë bërë prijësit romak të mëparshëm, madje, kjo
periudhë është përshkruajtur si periudha më ç’njerzore në histori.
Kjo përndjekje nuk i është drejtuar vetëm pabesimtarëve paganë,
por i është drejtuar edhe të krishterëve që mohonin hyjninë e
Krishtit, ngase prijësi romak, i cili përqafoi fenë e Palit, i ka
përndjekur në mënyrën më të rëndë kundërshtarët e tij prej të
krishterëve.
Prandaj, ne shohim se në këtë shekull ka ndodhur një ndryshim i
madh në fenë kristiane. Kristianizmi filloi të anonte kah hyjnizimi i
Krishtit dhe kah doktrina e trinitetit pas konvertimit të Palit në fenë
kristiane dhe pas konvertimit të disa judaistëve që kishin synime të
fshehta. Konflikti ishte i vazhdueshëm e i pandërprerë ndërmjet
besimtarëve të Krishtit që thërrisnin në monoteizëm dhe ndërmjet
pasuese të Palit që thërrisnin në hyjnizimin e Krishtit. Pali ka pasur
ndikim të madh në librat që janë shkruajtur në kohën e përndjekjes,
sidomos ungjillet dhe mesazhet, prandaj ne shohim disa kontradikta
në metodë, në shprehje dhe në koncepte. Po ashtu, kjo ka qenë një
nga motivet e humbjes së zinxhirit të transmetimit.
85
Shejkh Rrahmetullah el-Hindi - Allahu e mëshiroftë - thotë në
librin e tij ‘Triumfi i të vërtetës’: “Ne i kemi kërkuar disa herë
dijetarëve të mëdhenj të tyre zinxhirin e transmetimit të pandërprerë,
por ata nuk kanë mundur dot ta sjellin atë. Disa priftërinj, në
vendmbledhjen e debatit që u krye ndërmjet nesh dhe ndërmjet tyre,
janë justifikuar duke thënë: “Shkaku i humbjes së zinxhirit të
transmetimit është se të krishterëve u kanë rënë fatkeqësira dhe
trazira përgjatë treqind e trembëdhjetë viteve.” Ne kemi kërkuar në
librat e tyre për të gjetur zinxhir transmetimi, por nuk kemi parë gjë
tjetër në to përveç hamendjes. Ata thjesht flasin me hamendje dhe
kapen pas disa rrethanave. Unë kam thënë se hamendja nuk vlen
fare në këtë temë. Përderisa ata nuk vijnë me ndonjë argument të
mjaftueshëm dhe me zinxhir transmetimi të pashkëputur, atëherë
neve na mjafton vetëm ndalimi, kurse sjellja e argumentit është
detyrë e tyre, jo detyrë e jona.”
E vërteta është se këto përndjekje i kanë bërë ata të shkruajnë libra
fshehtazi në errësirën e natës, prandaj kanë futur në to dhe kanë
fshirë prej tyre çka të donin. Ata kanë gënjyer dhe kanë shpifur për
Krishtin e për dishepujt sepse mbikqyrja e obliguar për ekzistencën e
zinxhirit të transmetimit kishte humbur.
Po ashtu, kristianizmi është ndikuar nga grupet romake dhe
egjiptase që kanë hyrë në fenë kristiane në shekullin e parë. Ajo
është ndikuar nga filozofia e huaj në çështjet e hyjnizimit, sikurse
çështja e hyjnizimit të Krishtit dhe çështja e doktrinës së trinitetit.
Prandaj, orientalisti Gauthier pretendon në librin e tij ‘Hyrje në
studimin e filozofisë islamike’ se triniteti nuk është prej fesë
kristiane, porse është prej filozofisë greke. Unë do ta shpjegoj këtë
çështje në temën e trinitetit, në dashtë Allahu.
86
Thirrja e Mesihut sipas Kuranit të Lartë
Pasi kemi mbaruar me rrëfimin e historisë së Mesihut dhe thirrjes
së tij në Testamentin e Ri, është mirë që këtu të përmendim Mesihun
dhe thirrjen e tij ashtu sikurse e ka përshkruajtur Kurani i Lartë, i cili
është dhe libri i fundit që Allahu ka zbritur si udhëzim dhe dritë për
mbarë botën.
Nëna e Isait (Jezusit), Merjemes (Marias) dhe jeta e saj
35. Kujto kur gruaja e Imranit tha: “Zoti im, unë Ty ta kam
kushtuar atë që është në barkun tim, që të të shërbejë vetëm Ty;
andaj, pranoje prej meje! Se Ti, me të vërtetë, dëgjon dhe di çdo
gjë.”
36. E kur ajo lindi, tha: “Zoti im! Unë linda femër, - Allahu e
di më mirë se çfarë lindi ajo, - e mashkulli nuk është si femra.
Unë ia vura emrin Merjeme dhe i kam lënë atë me pasardhësit e
saj nën mbrojtjen Tënde nga djalli i mallkuar”.
37. Zoti e pranoi atë (Merjemen) me ëndje, e bëri që të rritet
mirë dhe e la nën kujdestarinë e Zekerias. Sa herë që hynte
Zekeria në dhomën e saj, gjente pranë saj ushqim dhe e pyeste:
“O Merjeme! Nga të vjen ky ushqim?” Ajo përgjigjej: “Ky është
nga Allahu, se Allahu e furnizon kë të dojë, pa kufi”. [Surja Ali
Imran 35-37]
42. (Kujto) kur engjëjt thanë: “O Merjeme! Allahu të ka
zgjedhur, të ka pastruar dhe të ka parapëlqyer ty mbi të gjitha
gratë e botës.
43. O Merjeme! Bindju Zotit tënd! Bëj sexhde dhe përkulu në
ruku bashkë me ata që përkulen (duke adhuruar Allahun)!”
87
44. Këto janë lajme të fshehta, që po t’i shpallim ty (o
Muhammed). Ti nuk ishe i pranishëm kur ata hodhën short se
kush prej tyre do të merrte nën kujdes Merjemen dhe nuk ishe i
pranishëm kur ata diskutonin. [Surja Ali Imran 42-44]
Lindja e Mesihut
16. Dhe trego (o Muhammed) në Libër për Merjemen, kur u
tërhoq nga familja e saj në një vend në lindje,
17. duke e fshehur veten nga ata. Ne i dërguam Shpirtin Tonë,
i cili iu paraqit asaj si një njeri i plotë.
18. Ajo i tha: “Unë kërkoj që të më mbrojë i Gjithëmëshirshmi
prej teje, nëse i frikësohesh Allahut.
19. Ai tha: “Në të vërtetë, unë jam vetëm një i dërguar i Zotit
tënd, që të të dhuroj ty një djalë të pastër.”
20. Ajo tha: “Si mund të kem unë djalë, kur asnjë mashkull
nuk më ka prekur e nuk jam as e pacipë?!”
21. Iu përgjigj: “Kështu është! Zoti yt ka thënë: ‘Kjo për Mua
është e lehtë. Ne do ta bëjmë atë shenjë për njerëzit dhe mëshirë
nga ana Jonë’. Dhe kjo është punë e kryer.”
22. Ajo mbeti me barrë e u tërhoq me të në një vend të largët.
23. Dhembjet e lindjes e detyruan atë që të shkonte te trungu i
një hurme. Ajo tha: “Ah, sikur të kisha vdekur para kësaj
(ngjarjeje) dhe të isha harruar krejt!”
24. Një zë e thirri nga poshtë: “Mos u pikëllo, se Zoti yt të ka
bërë një burim uji poshtë teje!
88
25. Shkunde trungun e palmës, që të bien mbi ty hurma të
freskëta!
26. Ha, pi dhe qetësohu. Nëse vëren ndonjë njeri, i thuaj: “Unë
jam betuar në të Gjithëmëshirshmin se do të agjëroj, prandaj sot
nuk do të flas me askënd.”
27. Dhe u kthye te populli i vet, duke mbajtur fëmijën. Ata i
thanë: “O Merjeme, ke bërë diçka të turpshme!
28. O motra e Harunit! Babai yt nuk ka qenë njeri i keq, as
nëna jote nuk ka qenë grua e shthurur.” [Surja Merjem 16-28]
Prej mrekullive të Mesihut
27. Dhe u kthye te populli i vet, duke mbajtur fëmijën. Ata i
thanë: “O Merjeme, ke bërë diçka të turpshme!
28. O motra e Harunit! Babai yt nuk ka qenë njeri i keq, as
nëna jote nuk ka qenë grua e shthurur.”
29. Ajo bëri me shenjë nga i biri. Ata thanë: “Si t’i flasim ne
fëmijës që është në djep?”
30. Ai (Isai në djep) tha: “Unë jam rob i Allahut. Ai më ka
dhënë Librin (Ungjillin), më ka bërë profet. [Surja Merjem 27-30]
114. “O Allah, o Zoti ynë! - tha Isai, i biri i Merjemes - Zbritna
një sofër nga qielli, që të jetë festë për ne, për të parin dhe të
fundmin tonë dhe të jetë mrekulli prej Teje dhe na jep mirësi, se
Ti je Dhuruesi më i mirë!”
89
115. Allahu u përgjigj: “Unë do t’jua zbres sofrën. Por cilindo
nga ju që nuk beson pas kësaj, do ta dënoj ashtu siç nuk kam
dënuar askënd në botë”. [Surja Maideh 114-115]
87. …Edhe Isait, birit të Merjemes Ne i dhamë shenja të qarta
dhe e mbështetëm atë edhe me Shpirtin e Shenjtë (Melekun
Xhibril ‘alejhis–selam, engjëllin Gabriel)…” [Surja Bekareh 87]
110. Allahu do të thotë: “O Isa, i biri Merjemes, kujtoje
mirësinë Time ndaj teje dhe nënës sate: se si të forcova ty me
Shpirtin e Shenjtë (Xhebrailin), kështu që ti u predikoje njerëzve,
kur ishe foshnjë në djep dhe i rritur; se si të mësova Librin dhe
Urtësinë, Teuratin dhe Ungjillin; se si me vullnetin Tim krijoje
një figurë shpendi prej balte, pastaj fryje në të dhe ajo bëhej zog
me vullnetin Tim; se si me vullnetin Tim i shëroje të lindurit të
verbër e të lebrosurit; se si me vullnetin Tim i ngjallje të
vdekurit; se si i pengova sulmet e bijve të Israilit kundër teje,
atëherë kur iu solle atyre prova të qarta e mohuesit në radhët e
tyre thanë: “Kjo është vetëm magji e kulluar!” [Surja Maideh
115]
Isai është një nga profetët e bijve të Israelit
49. Dhe do ta bëjë atë (Isain) të Dërguar te Bijtë e Israilit (e do
t’u thotë): “Kam ardhur te ju me një shenjë nga Zoti juaj: …”
[Surja Ali Imran 49]
6. Dhe (kujto) kur Isai, biri i Merjemes tha: “O Bijtë e Israilit!
Unë jam i Dërguari i Allahut tek ju duke vërtetuar Teuratin që
ka ardhur para meje…” [Surja Saff, 6]
59. “…dhe Ne e bëmë atë shembull për bijtë e Israelit (krijimin
dhe lindjen e tij pa baba). [Surja Zukhruf, 59]
90
Thirrja e Mesihut
72. Sigurisht që mohuan ata të cilët thanë: “Allahu është
Mesihu (Isai), biri i Merjemes.” Ndërsa vetë Mesihu (Isai) u tha:
“O Bijtë e Israilit! Adhuroni Allahun, Zotin tim dhe Zotin tuaj.
Nuk ka dyshim se kushdo që i shoqëron diçka në adhurim
Allahut, atëherë Allahu e ka bërë haram (të ndaluar) Xhennetin
për të dhe vendbanimi i tij do të jetë Zjarri. Dhe për Dhalimunët
(mosbesimtarët, keqbërësit e mizorët) nuk do të ketë asnjë
ndihmues.” [Surja Maideh 72]
50. Dhe unë kam ardhur të përforcoj atë që ka qenë para meje
nga Teurati, të bëj të ligjshme për ju disa nga ato gjëra që kanë
qenë të ndaluara për ju. Dhe kam ardhur tek ju me provë nga
Zoti juaj. Kështu pra, kini frikë Allahun dhe m’u bindni mua.
51. Vërtet Allahu është Zoti im dhe Zoti juaj, adhuroni pra
Vetëm Atë. Kjo është Udha e Drejtë.” [Surja Ali Imran, 50-51]
63. Dhe kur erdhi Isai me Dëshmitë e qarta (nga Ne), tha: “Unë
kam ardhur tek ju me El-Hikmeh (Profetësinë) dhe me qëllim që
t’ju bëj të qartë juve disa nga çështjet për të cilat keni
mosmarrëveshje, kështu që kini frikë Allahun dhe m’u bindni
mua.
64. Vërtet që Allahu! Ai është Zoti im dhe Zoti juaj. Adhuroni
pra vetëm Atë. Kjo është Rrugë e Drejtë.” [Surja Zukhruf 63-64]
52. Kur Isai e kuptoi vendosmërinë e tyre në mosbesim,
atëherë tha: “Cilët do të jenë ndihmuesit e mi në Çështjen e
Allahut?” Havarijunët (nxënësit, apostujt) e tij thanë: “Ne jemi
ndihmësit e Allahut; ne besojmë Allahun, andaj dëshmo se
vërtetë jemi muslimanë (të nënshtruar ndaj Allahut).
91
53. Zoti ynë! Ne besojmë në atë çfarë Ti na ke dërguar dhe
ndjekim të Dërguarin Tënd (Isain), andaj na shkruaj prej
dëshmuesve (të së vërtetës, se askush tjetër nuk e meriton adhurimin
përveç Allahut).” [Surja Ali Imran 52-53]
Mesihu nuk është gjë tjetër veçse rob i Allahut dhe një i
Dërguar prej të Dërguarve të Tij
171. …Mesihu Isa, biri i Merjemes, ishte vetëm i Dërguar i
Allahut dhe Fjala e Tij (“Bëhu!”- dhe ai u bë) dhuruar Merjemes
dhe shpirt (si shpirtërat e tjerë) i krijuar prej Tij,…” [Surja Nisa,
171]
75. Dhe Mesihu, biri i Merjemes, nuk ishte veçse i Dërguar si
shumë të Dërguar të tjerë që patën kaluar para tij. Nëna e tij
(Merjemja) ishte e drejtë, e besueshme dhe që të dy ushqeheshin
(si çdo njeri tjetër, ndërsa Allahu as ha dhe as pi dhe nuk ka nevojë
për asgjë)…” [Surja Maideh, 75]
172. Mesihu (Isai) kurrë nuk do ta përbuzte të ishte rob i
Allahut, as edhe Melekët që janë pranë (Allahut). Dhe kushdo që
nuk pranon adhurimin e Tij (të Allahut Një e të Vetëm) dhe
tregohet mendjemadh, (padyshim) Ai do t’i mbledhë të gjithë tek
Ai (Ditën e Gjykimit). [Surja Nisa, 172]
30. Ai (Isai në djep) tha: “Me të vërtetë që unë jam rob i
Allahut. Ai më ka dhënë mua Librin (Inxhilin) dhe më ka bërë
Pejgamber;
31. Dhe Ai më ka bërë mua të bekuar kudo që të jem dhe më
ka urdhëruar të fal namain dhe të jap Zekatin (pagesën e detyruar
mbi pasurinë) sa të jem gjallë.
92
32. Dhe të bindur ndaj nënës sime dhe nuk më ka bërë
mospërfillës e të mjerueshëm.
33. Dhe Selam (paqë) qoftë mbi mua ditën që u linda, ditën që
do të vdes, dhe ditën që do të sillem përsëri në jetë (Ditën e
Ringjalljes)!”
34. I tillë është Isai, biri i Merjemes. Kjo është thënie e të
vërtetës për të cilën ata dyshojnë e kundërshtojnë. [Surja Merjem,
30-34]
59. Ai (Isai) ka qenë vetëm një rob. Ne i dhuruam Mirësinë
Tonë atij dhe Ne e bëmë atë shembull për bijtë e Israelit (krijimin
dhe lindjen e tij pa baba). [Surja Zukhruf, 59]
Mesihut i është zbritur Inxhili
27. …dhe Ne dërguam Isain, birin e Merjemes dhe atij i dhamë
Inxhilin (Ungjillin). [Surja Hadid, 27]
46. ...dhe Ne i dhamë atij Inxhilin në të cilin kishte udhëzim
dhe dritë… [Surja Maideh, 46]
Përgëzimi i Mesihut se pas tij do të vijë
i Dërguarit i Allahut, Muhammedi ‫ﷺ‬
6. Dhe (kujto) kur Isai, biri i Merjemes tha: “O Bijtë e Israilit!
Unë jam i Dërguari i Allahut tek ju duke vërtetuar Teuratin që
ka ardhur para meje dhe jam përgëzues i një të Dërguari që do
të vijë pas meje, – emri i të cilit do të jetë Ahmed!…” [Surja Saff,
6]
93
Kur erdhi ky i Dërguar, atëherë ata e mohuan atë:
89. Dhe kur erdhi tek ata një Libër nga Allahu (Kur’ani) duke
përforcuar atë (Teuratin) i cili është me ta, edhe pse një kohë ata
e kishin lutur Allahun (për sjelljen e Muhammedit sal-lAllahu
‘alejhi ue sel-lem.) me qëllim që të fitonin përmbi ata që nuk
besuan, dhe kur tek ata erdhi ajo që ata e kishin dalluar, atëherë
ata e mohuan atë. Le të bjerë pra Mallkimi i Allahut përmbi
mosbesimtarët. [Surja Bekareh, 89]
101. Dhe kur atyre u erdhi një i Dërguar nga Allahu
(Muhammedi sal-lAllahu ‘alejhi ue sel-lem.) duke vërtetuar atë që
ata e kishin në dorë (në Teurat), një palë prej atyre që u është
dhënë Teurati, e hodhën tej pas shpine Librin e Allahut si të
ishte diçka që nuk e dinin! [Surja Bekareh, 101]
109. Shumë nga ithtarët e Librave të Parë dëshirojnë që si e si
të mund t’ju tërheqin tek jobesimtarët pasi të keni besuar, nga
zilia që kanë në shpirtin e tyre, madje edhe pasi e vërteta (se
Muhammedi sal-lAllahu ‘alejhi ue sel-lem. është i Dërguari i
Allahut) u është bërë e qartë…” [Surja Bekareh, 109]
Ata që e hyjnizojnë Mesihun ‫ﷺ‬ janë shpallur si pabesimtarë
17. Padyshim që në mosbesim janë ata të cilët thanë se Allahu
është Mesihu, biri i Merjemes. Thuaju: “Atëherë kush ka fuqi
sadopak kundër Allahut, nëse Ai do të shkatërronte Mesihun
(Isain), birin e Merjemes, nënën e tij dhe gjithë ata që janë në
tokë së bashku?” Dhe Allahut i takon sundimi i qiejve dhe i tokës
dhe i gjithë ç’ka mes tyre. Ai krijon çfarë Ai do dhe Allahu është
i Zoti për të bërë gjithçka. [Surja Maideh, 17]
94
72. Sigurisht që mohuan ata të cilët thanë: “Allahu është
Mesihu (Isai), biri i Merjemes.” Ndërsa vetë Mesihu (Isai) u tha:
“O Bijtë e Israilit! Adhuroni Allahun, Zotin tim dhe Zotin tuaj.
Nuk ka dyshim se kushdo që i vë shok në adhurim Allahut,
atëherë Allahu e ka bërë haram (të ndaluar) Xhennetin për të dhe
vendbanimi i tij do të jetë Zjarri… [Surja Maideh, 72]
116. Kujto edhe kur Allahu do të thotë (në Ditën e Ringjalljes):
“O Isa, biri i Merjemes! A mos u the ti njerëzve, ‘Më adhuroni
mua dhe nënën time si dy zota përkrah Allahut’?” Ai (Isai) do të
thotë: “I Pastër nga çdo e metë je Ti! Kurrë nuk më takonte mua
të thosha një gjë të tillë, për të cilën unë nuk kisha aspak të
drejtë ta zija me gojë. Sikur ta kisha thënë një gjë të tillë, Ti
padyshim që do ta dije atë. Ti e di se ç’ka thellë në brendësinë
time edhe pse unë nuk di asgjë se ç’ke Ti në Veten Tënde.
Padyshim që Ti dhe vetëm Ti je i Gjithëdituri për Gajbin (për
gjithçka të panjohur, për të gjitha të fshehtat).
117. Kurrë nuk u kam thënë ndonjë gjë përveç çfarë Ti më
urdhërove të them: ‘Adhuroni Allahun, Zotin tim dhe Zotin
tuaj’… [Surja Maideh, 116-117]
31. Ata (jehuditë dhe të krishterët) morën rabinët dhe murgjit e
tyre si perëndi në vend të Allahut (duke iu bindur atyre në gjërat që
i bënë ata vetë të ligjshme ose të paligjshme sipas dëshirave të tyre
pa u urdhëruar nga Allahu dhe në kundërshtim me Ligjet e Allahut),
(morën për Zot të tyre) edhe Mesihun, birin e Merjemes,… [Surja
Teubeh, 31]
95
Kundërshtimi që i ka bërë Kurani ekstremistëve
prej ithtarëve të Librit të Parë
171. O ithtarët e Librit! Mos e kaloni kufirin në besimin tuaj
dhe për Allahun thoni vetëm të vërtetën! Mesihu – Isai, i biri i
Merjemes, është vetëm i Dërguar i Allahut dhe Fjala e Tij, të
cilën ia ka dërguar Merjemes, si dhe shpirt (i krijuar) nga Ai. Pra,
besojini Allahut dhe të dërguarve të Tij! Dhe mos thoni: “Tre
Zota”! Hiqni dorë, se është më mirë për ju! Allahu është vetëm
një Zot! Ai është tepër i lartësuar e i pastër për të pasur fëmijë.
E Tij është gjithçka që gjendet në qiej dhe në Tokë. Allahu
mjafton për rregullimin e gjithësisë. [Surja Nisa, 171]
77. Thuaju: “O ithtarë të Librave të Parë! Mos i kaloni
kufinjtë në fenë tuaj (duke besuar diçka) jashtë të vërtetës, dhe
mos ndiqni dëshirat e kota të njerëzve që e humbën rrugën kohë
më parë dhe që bënë të humbin edhe shumë të tjerë dhe që e
humbën krejt vetveten nga Rruga e Drejtë.” [Surja Maideh, 77]
Kjo është kështu, ngase lindja e Mesihut pa baba ishte shkak i
mosmarrëveshjes së gjerë. Ndërkohë që judaistët thonë se Mesihu
është kopil, se nëna e tij është imorale dhe se ai ka ardhur me
marrëdhënie të jashtëligjshme, nga ana tjetër, kristianët pretendojnë
se Isai është Perëndi në formën e njeriut dhe se ai ka ardhur që të
shpëtojë bijtë e Ademit prej mëkateve të tyre; që nga krijimi i
Ademit, e deri në Ditën e Ringjalljes. Prandaj, Kurani zbriti për të
sqaruar prishjen e besimit të të dyja palëve dhe i përshkruan ata me
ekstremizëm të shëmtuar, me dalje prej të vërtetës dhe me largim nga
rruga e drejtë.
96
Ata nuk e kanë kryqëzuar Mesihun porse
Ai e ka ngritur atë te Vetja e Tij
157. Edhe për shkak të thënies së tyre (duke u mburrur): “Ne e
vramë Mesihun, Isain, birin e Merjemes, të Dërguarin e
Allahut,”- por ata nuk e vranë atë, as nuk e kryqëzuan, por
kështu iu duk atyre; dhe ata që kanë mosmarrëveshje për këtë,
kanë mjaft dyshime në të. Ata nuk kanë aspak dije (të qartë),
duke mos ndjekur gjë tjetër, veçse hamendje, pasi sigurisht që
ata nuk e vranë atë (Isain):
158. Por Allahu e ngriti atë (Isain) lart (me trup e me shpirt)
pranë Vetes së Tij… [Surja Nisa, 157-158]
Zbritja e Mesihut përpara Kijametit
159. Dhe të gjithë nga ithtarët e Librave të Parë (jehudi e të
krishterë) doemos do të besojnë në të (Isain, birin e Merjemes
vetëm si i Dërguar i Allahut dhe qenie njerëzore) para vdekjes së tij
(Isait, kur të zbresi përpara ndodhisë së Kijametit). Dhe Ditën e
Kijametit ai (Isai) do të jetë dëshmues kundër tyre. [Surja Nisa,
159]
97
Ndikimi i Palit juda në fenë kristiane dhe shndërrimi i saj
nga një fe monoteiste në një fe politeiste
Thirrja e Mesias, paqja qoftë me të, ishte në monoteizmin e pastër,
ashtu sikurse të gjithë thirrjet e pejgamberëve dhe profetëve. Të
gjithë apostujt dhe nxënësit e Mesias - i cili u ngrit prej tyre - ishin
në këtë monoteizëm, derisa apostulli Pal hyri në fenë kristiane. Ai
më përpara ishte prej judaistëve fanatik kundër fesë krishtere. Ai ka
lindur në Tars, por është rritur në Jeruzalem, e kurse emri i tij
original është Saul.53
Ky juda fanatik nuk ishte prej nxënësve të Mesias ose të apostujve,
madje, ai as që e ka parë ndonjëherë Mesian në jetën e tij; as nuk ka
dëgjuar ndonjë këshillë prej tij. Ai ishte armik i përbetuar i
kristianëve dhe i përndiqte ata vazhdimisht. Ai e ka treguar këtë gjë
për veten e tij në librin ‘Veprat’, në të cilin thotë se ai ka udhëtuar
prej Jeruzalemit për në Damask me qëllim që t’i marrë kristianët dhe
t’i dorëzojë ata në burgje e në sheshin e dënimit.
Ja ku janë dhe ato që ka përmendur ai për veten e tij: Në librin
‘Veprat’ 8;1-3, thuhet: “Por Sauli e kishte miratuar vrasjen e tij.
Në atë kohë u bë një përndjekje e madhe kundër kishës që ishte
53
Ne nuk njohim shumë rreth jetëshkrimit të Palit, përveç asaj që ai ka
përmendur për veten e tij në disa nga mesazhet e tij; ndër të cilave është ajo
që ka thënë për veten e tij se ai është rrethprerë në ditën e tetë; se ka qenë
nga fisi Benjaminit nga raca izraelite; se ishte një hebre prej hebrenjve; se
ishte në sektin Farisi; kurse nga ana e xhelozisë fetare ai ka thënë se ka qenë
përndjekës i kishës.
Babai i tij ishte nga ata që zbavitej me baritoren greke. Atëherë, qyteti Tars
ishte qendër kulture ku ishte gjallëruar filozofia stoicism. Kështu, Pali është
rritur dhe është edukuar në këtë ambient filozofik grek dhe ka marrë një
pjesë të konsideruar prej këtyre shkencave filozofike, gjurmët të cilave u
kthyen në ideologjitë e Palit pasi u konvertua në fenë krishtere.
98
në Jeruzalem; dhe të gjithë u shpërndanë nëpër krahinat e
Judesë dhe të Samarisë, me përjashtim të apostujve. Disa njerës
të përshpirtshëm e varrosën Stefanin dhe bënë gjëmë të madhe
për të. Por Sauli (Pali) po shkatërronte kishën: hynte shtëpi më
shtëpi, merrte me vete burra dhe gra dhe i fuste në burg.”
[Veprat, 8;1-3]
Pali thotë për vetveten e tij në mesazhin drejtuar banorëve të
Galatas, 1;13-14: “Sepse ju keni dëgjuar për sjelljen time të
atëhershme në judaizëm, si e përndiqja me egërsi të madhe
kishën e Perëndisë dhe e shkatërroja. Dhe si përparoja në
judaizëm më tepër se shumë bashkëkohës të kombit tim, duke
qenë jashtëzakonisht i zellshëm për traditat e etërve të mi.”
[Galatas, 1;13-14]
Luka thotë për të në librin ‘Veprat’ 9;1-2: “Ndërkaq Sauli, duke
shfryrë akoma kërcënime dhe kërdi kundër dishepujve të Zotit,
shkoi te kryeprifti, dhe kërkoi nga ai letra për sinagogat e
Damaskut, me qëllim që, po të gjente ndonjë ithtar të Udhës,
burra o gra, të mund t’i sillte të lidhur në Jeruzalem.” [Veprat,
9;1-2]
Pali thotë në librin ‘Veprat’ 22;1-5: ““Vëllezër dhe etër, dëgjoni
çfarë ju them tani për mbrojtjen time.” Kur dëgjuan se u fliste
atyre në gjuhën hebraike, heshtën edhe më shumë. Pastaj ai tha:
“Në të vërtetë unë jam një Juda, lindur në Tars të Kilikisë dhe
rritur në këtë qytet te këmbët e Gamalielit, edukur me
përpikërinë e ligjit të etërve tanë, plotë me zell për Perëndinë,
sikurse jeni ju të gjithë sot; Unë kam përndjekut këtë Udhë deri
në vdekje, duke lidhur dhe duke future në burg burra dhe gra,
sikurse jep dëshmi për mua kryeprifti dhe gjithë sinedri i pleqve,
prej të cilëve mora edhe letra për vëllezërit dhe shkova në
99
Damask për të sjell të lidhur në Jeruzalem ata që ishin atje, që të
ndëshoheshin.” [Veprat, 22;1-5]
Pra, kështu ishte jeta e këtij juda në vrasjen e kristianëve, në
përndjekjen dhe privimin e tyre prej strehimit. Kur ai nuk arriti të
ç’rrënjos besimin prej zemrës së besimtarëve të Mesias, atëherë ai
vendosi të zgjedh një tjetër hile me të cilën ndryshoi totalisht
historinë e krishterimit nga fillimi i saj.
Papritmas, ai publikoj konvertimin e tij në fenë kristiane. Për këtë,
ai rrëfen për veten e tij, sikurse qëndron te ‘Veprat’ 22;6-11: “Dhe
më ndodhi që, kur isha duke udhëtuar dhe po i afrohesha
Damaskut, aty nga mesi i ditës, papritmas një dritë e madhe nga
qielli vetvetiu rreth meje. Dhe unë rashë përdhe dhe dëgjova një
zë që po më thoshte: ‘Saul, Saul, përse më pëndjek?’ Dhe unë u
përgjigja: ‘Kush je ti, o Zot?’ Edhe ai më tha: ‘Unë jam Jezus
Nazareasi, të cilin ti e përndjek.’ Edhe ata që ishin me mua e
panë dritën dhe u trembën, por nuk dëgjuan zërin e atij që më
fliste. Unë thash: ‘O Zot, ç’duhet të bëj?’ Zoti më tha: ‘Çohu dhe
shko në Damask! Atje do të të thuhet çfarë të është urdhëruar të
bësh.’ Dhe mbasi unë nuk shihja asgjë për shkak të shkëlqimit të
asaj drite, më morën për dore ata që ishin me mua, dhe hyra në
Damask.”” [Veprat, 22;6-11]
Luka tregon për konvertimin e Palit në fenë kristiane në librin
Veprat 9;4-9, ku thotë: “Dhe, si u rrëzua përtokë, dëgjoi një zë që i
thoshte: “Saul, Saul, përse më përndjek?”. Dhe ai tha: “Kush je,
Zot?”. Dhe Zoti tha: “Unë jam Jezusi, që ti e përndjek; është e
rëndë për ty të godasësh me shkelm kundër gjembave”. Atëherë
ai, duke u dridhur i tëri dhe i trembur, tha: “Zot, ç’don ti të bëj
unë?”. Dhe Zoti: “Çohu dhe hyr në qytet, dhe do të të thuhet
ç’duhet të bësh. Dhe njerëzit që udhëtonin me të ndaluan të
100
habitur, sepse dëgjonin tingullin e zërit, por nuk shikonin njeri.
Pastaj Sauli u çua nga toka, por, kur i çeli sytë, nuk shihte
asnjeri; atëherë e morën për dore dhe e çuan në Damask. Dhe
mbeti tri ditë pa të parit, as hëngri as piu.” [Veprat, 9;4-9]
Më pas, Luka përmend në fundin e kësaj ndodhie një fjali e cila e
ndryshojë totalisht historinë e kristianëve. Kjo e nxorri atë nga fetë
monoteiste për te fetë pagane e zjarrëputiste. Ajo është fjala e tij:
“Dhe filloi menjëherë të predikojë Krishtin në sinagoga se ai
është Biri i Perëndisë. Dhe të gjithë ata që e dëgjonin çuditeshin
dhe thoshin: ‘Po a nuk është ky që në Jeruzalem përndiqte të
gjithë ata që e thërrisnin këtë emër…’….” [Veprat, 9;20-21]
Thirrja e Palit nuk kishte ndonjë pranim te nxënësit e Mesias dhe te
apostujt e tij, madje të gjithë ata dyshuan në fjalën dhe thirrjen e
Palit, në fjalën se Krishti ishte ‘Bir i Perëndisë’. Dijetari francez,
Maurice Bucaille thotë: “Pali është konsideruar tradhëtar i
ideologjisë së Krishtit, sikurse e ka cilësuar kështu familja e Krishtit
dhe dishepujt e tij.”
Jacques (i cili ishte i afërt me Mesian dhe është zgjedhur kryetar e
krishterimit pas Krishtit në kufijtë e viteve 70) thotë: “…Kjo është
kështu ngase ai është referenca e krishterimit sipas llogarisë së atyre
të cilëve Mesia i ka mbledhur përreth tij për të përhapur mësimet e
tij. Duke qenë se ai nuk e ka njohur Mesian gjatë jetës së tij, ai e ka
arsyetuar legjitimitetin e mesazhit të tij duke theksuar se Mesia i
është shfaqur atij rrugës për në Damask pas ringjalljes.” 54
Gjermani Artist De Jonah thotë në librin e tij ‘Islami’:
“Transmetimet e ndodhisë së kryqëzimit dhe flijimit janë prej
shpikjeve të Palit dhe prej hipokritëve të ngjashëm me të.”
54
‘Studimi i Librave të Shenjtë’ fq. 73.
101
Zotëria Muhammed Zekijud-Din en-Nexhxhar Betahta (i cili ka
qenë kristianë dhe më pas është konvertuar në Islam) thotë në librin e
tij ‘Islami është drita e universeve’: “Prej gjërave të çuditshme që
kanë bërë judaistët është se një mëkatar prej tyre me emrin ‘Saul’, i
cili e ka luftuar krishterimin, i cili ka vrarë besimtarë dhe ka lënduar
apostujt, duke qenë se nuk arriti dot t’i jap fund krishterimit me këtë
përndjekje dhe duke qenë se nuk pati sukses për t’i larguar
besimtarët prej të vërtetës në të cilin kishin besuar, atëherë ai synoi
të bëjë një hile që ta mundësojë atë ta shkatërrojë fenë prej themelit
dhe që t’i jap fund atij. Ai shfaqi sikur ishte prej pasuesve të Mesihut,
u emërtua me emrin Pal, dhe që atëherë ai filloi të devijoi njerëzit në
besimin e tyre, sikurse qëndron te libri ‘Veprat’: “Dhe filloi
menjëherë të predikojë Krishtin në sinagoga se ai është Biri i
Perëndisë.” [Veprat, 9;20]
Nxënësit e Mesias kanë dyshuar në vërtetësinë pretendimit të Palit
se gjoja ai beson në krishterim, për shkak se ata kishin parë prej tij
gjëra që e kundërshtojnë këtë, ngase përpara kësaj dite, ai i përndiqte
kristianët dhe i dorëzonte te prijësi i romakëve, pastaj, papritmas, ai
shfaq konvertimin e tij në krishterim! Mirëpo, Barnaba i ka bindur
ata se si ai ka parë ‘Zotin’ rrugës dhe se ai i ka folur atij. Duke filluar
nga ajo ditë, Pali kishte ndikim të fuqishëm dhe lëvizje të
vazhdueshme në propagandën e krishterimit nën shoqërinë e
Barnabas, mirëpo edhe Barnaba nuk i duroi risitë dhe trillimet e tij,
sidomos thirrjen e tij se Mesia është bir i Zotit dhe kështu ai publikoi
distancimin prej tij.
Barnaba thotë në Ungjillin e tij: “Janë të zbrazët nga
devotshmëria dhe besimi, ata të cilët pretenduan se ungjillëzojnë
mësimet e Mesias duke përhapur ndër to dhe mësime të tjera
blasfemie; ata të cilët e thërrisnin Mesian ‘Bir të Perëndisë’;
refuzonin rrethprerjen me të cilën Perëndia ka urdhëruar
102
gjithmonë; dhe lejonin çdo mish të pisët - ndër të cilëve ishte dhe
Pali.” 55
Po ashtu, Pjetri, kryetari i apostujve, e ka kundërshtuar Palin në
fundin e mesazhit të tij të dytë, ku thotë: “Prandaj, shumë të
dashur, duke i pritur këto gjëra, përpiquni të jeni përpara tij të
papërlyer dhe të paqortueshëm, në paqe. Dhe kini parasysh se
durimi i Zotit tonë është në shërbim të shpëtimit, sikurse ju ka
shkruar edhe vëllai ynë i dashur Pal, sipas diturisë që iu dha;
Ashtu bën ai në të gjitha letrat e tij, ku flet për këto gjëra. Në to
ka disa gjëra të vështira për t’u kuptuar, të cilat të paditurit dhe
të paqëndrueshmit i shtrëmbërojnë, sikurse bëjnë me Shkrimet e
tjera, për humbjen e tyre.” [II Peter, 3;14-16]
Për shkak të kësaj rezistence nga ana e Barnabasë dhe Pjetrit
kundrejt thirrjes së Palit, kristianët në lindje nuk u ndikuan nga
thirrja e Palit, prandaj ai u strehua për te popujt e evropës dhe atje
filloi të shpërndajë mësimet e tij, pak e nga pak, duke i bëri të lejuara
të gjithë gjërat e ndaluara, dhe duke anuluar të gjitha ligjet e Musait.
Kështu, ideologjia e tij u përputh me ëndjet e paganëve në evropë,
andaj u shtuan pasuesit e tij gjatë jetës së tij dhe pas vdekjes së tij.
Sa i përket banorëve të Azisë, Pali është ankuar për ta me fjalën e
tij te mesazhi drejtuar ‘Timoteut’: “Ti e di se të gjithë ata që janë
në Azi më kthyen krahët…” [2 Timoteut 1;15]
55
Ungjilli i Barnabasë: Parathënia 3-7
103
Burimet e njohurive të Palit
Pali, sikurse kemi sqaruar më parë, nuk ishte nxënës i Mesias dhe
nuk kishte dëgjuar ndonjëherë ndonjë këshillë prej tij, përkundrazi, ai
ka vazhduar në mohimin dhe inatin kundër tij gjatë gjithë jetës së
Mesias. Burimet e kristianëve, të cilat janë të besueshme historikisht,
nuk kanë sqaruar burimet e njohurive dhe parimeve të Palit,
megjithëse katërmbëdhjetë mesazhet e tij zënë një pjesë të madhe të
Biblës, megjithëse ato përmbajnë për të krishterët parime në besim,
në ligje dhe në bazat e fesë, në jetën e tyre personale dhe në
përgjithësi. Këto libërtha përmbajnë këndime shpirtërore, ashtu
sikurse në to ka dhe gjëra që kanë lidhje me martesën dhe divorcin.
Pavarësisht kësaj, burimet e kristianëve, gjer tani, nuk kanë sqaruar
burimet e njohurive të Palit, përveç nëse thuhet: Ai i ka mësuar këto
parime e dispozita drejtëpërdrejtë prej Mesias nëpërmjet shpalljes,
sikurse pretendon ai vet dhe thotë: “Tani, o vëllezër, po ju vë në
dijeni se ungjilli që është shpallur nga unë, nuk është sipas
njeriut, sepse unë nuk e kam marrë as e kam mësuar nga ndonjë
njeri, por e kam marrë nëpërmjet një zbulese nga Jezu Krishti.”
[Galatas 1;11]
Ndërsa, nëpërmjet studimit të parimeve të Palit, duket qartë se ai i
ka marrë këto prej romakëve paganë, të cilët ju përulnin diellit dhe
zjarrit; prej indianëve Brahmin, të cilët thonin se ka tri zota; dhe prej
filozofëve grekë.
Kështu, ky çifut fanatik shpiku një fe të re, u bë një mësues i madh,
dhe pretendoi se Mesia e ka mësuar atë drejtëpërdrejtë. Kundrejtë
parimeve të tij pagane, një pakicë e vogël e kristianëve u udhëzua për
te monoteizmi dhe e mohuan të jetë Zot Mesia, sikurse Pjetri dhe
Barnaba, deri në fillimin e shekullit të katërt. Atëherë, e ka mbajtur
flamurin e monoteizmit egjiptiani Arius (Arivs) i cili ka vdekur në
104
vitin 336G. Ky është personi te i cili i atribuohen arianët. Ariusi ishte
një priftë në kishën e Aleksandrisë dhe thirrte për te mohimi i të
qenit Jezusi Zot. Ai ishte i fortë në vërtetimin e argumentit se Mesia
nuk është Zot, e as bir i Zotit, porse ishte thjesht një njeri i krijuar. Ai
i ka kundërshtuar të gjithë ato shprehje të cilat kanë ardhur në
ungjillet dhe që të lënë të kuptosh se Mesia është Zot, ngase këto
ungjille janë shkruajtur pas dhjetra vitesh pas mesazheve të devijuara
të Palit. Nuk është larg mundësive që ata të cilët i kanë shkruajtur
ungjillet t’i kenë marrë këto devijime prej këtyre mesazheve,
prandaj, shenjtori Justin, i cili ka jetuar në mesin e shekullit të dytë, i
quante ungjillet me emrin ‘Shënimet e Apostujve’.
Sa hyri shekulli i katërt, sipas lindjes së krishtit, konflikti ndërmjet
pasuesve të Palit dhe të Ariusit u ashpërsua dhe arriti cakun e tij. Për
shkak të këtij konflikti u derdh gjaku i mijëra njerëzve të pafajshëm,
derisa erdhi sundimtari i romakëve, Kostandini i madh, dhe publikoi
konvertimin e tij në fenë kristiane. Ai urdhëroi që të mbahet një
mbledhje fetare (këshillë ekumenik, sinod) ku përfshinë në të
përfaqësuesit e të gjitha kishave në botën krishtere, në mënyrë që t’i
jap fund konfliktit ndërmjet pasuesve të Ariusit dhe atyre që e
kundërshtojnë atë. Atëherë, u mblodhën në Nikea (Nicaea, Izmiri i
sotëm në Turqi) 2048 peshkopë, porse ata ranë në një
mosmarrëveshje të madhe dhe nuk mundën të kishin një konsensus
mendimesh.
Eusebius i Cesarea, njëri prej bashkëkohorëve të Kostandinit, e ka
përshkruajtur këtë situatë me fjalën e tij: “E njëjta mangësi ka
ndodhur edhe në vendet e tjera të largëta, për shkak se nxitësit e
konfliktit në Aleksandri dërguan delegat për te peshkopët e vendeve
105
të ndryshme që përkrahnin njërën nga të dy palët dhe u bashkuan në
të njëjtën frymë të konfliktit.” 56
I njëjti autor, ka përshkruajtur me fjalën e tij situatën ku ka arritur
populli kristianë: “…për shkak se peshkopët në çdo qytet, realisht,
ishin në konflikt me peshkopë të tjerë, një popull dilte kundër një
populli tjetër dhe kështu ata filluan të përplasen me njëri-tjetrin si
shkëmbët përrallore, madje disa shkonin përtej kufijve të logjikës me
acarim dhe me frymë revolucionare.”
 Disa prej tyre thonin: “Mesihu dhe Merjemja ishin dy Zota
përveç Perëndisë.”
 Disa prej tyre thonin: “Pozita e Mesihut karshi Atit është sikurse
pozita e flakës së zjarrit që ndizet prej flakës së zjarrit. Nuk është
pakësuar flaka e parë për shkak të ndezjes së flakës së dytë.”
 Disa prej tyre thonin: “Merjemja nuk ka mbajtur fëmijë në barkë
për nëntë muaj, porse një dritë ka kaluar në barkun e Merjemes,
ashtu sikurse kalon uji në ulluk, ngase fjala e Perëndisë ka hyrë
te ajo prej veshit, dhe ka dal menjëherë prej organit gjenetal të
saj.”
 Disa prej tyre thonin se ka tri Zota: “Një i mirë, një i keq dhe një
ndërmjet këtyre të dyve.”
 Disa prej tyre thonin: “Zoti dhe Perëndia jonë është Jezu
Krishti.”
 Disa prej tyre thonin: “Mesihu është njeri i krijuar prej
Perëndisë, sikurse ndonjëri prej nesh në thelbin e tij (të qenies
njerëzore). se fillimi i fëmijës është prej Merjemes, dhe se ai
është përzgjedhur për të qenë shpëtimtarë i thelbit njerëzor. Atë e
ka shoqëruar Begatia Hynore dhe ai është krijuar prej saj me
dashurinë dhe dëshirën, andaj u quajt dhe bir i Perëndisë.”
56
Jeta e Kostandinit të madh fq. 73.
106
 Disa prej tyre thonin se: “Perëndia është një në thelb dhe është
një person i quajtur me tri emra.” Ata nuk besojnë në Fjalën dhe
në Shpirtin e Shenjtë.
 Disa prej tyre thonin: “Mesihu është Zot i vërtetë, dhe është njeri
i vërtetë; me dy natyra dhe dy dëshira të ndryshme.”
 Disa prej tyre thonin: “Ai është me një natyrë dhe me një dëshirë
të vetme.”57
... e shumë mendime të tjera prej mendimeve të tyre.
Çdokush mbronte mendimin e tij, debatonte për të, i kundërshtonte
të tjerët dhe i konsideronte heretik. Konflikti ndërmjet tyre u
ashpërsua, aq sa ata filluan të mallkonin njëri-tjetrin. Shumë prej tyre
u tërhoqën dhe mbetën vetëm 318 peshkopë.
Me sa duket, Kostandini anonte te mendimi që thoshte se Mesia
është Zot, për shkak se ai përpara kësaj ishte pagan, dhe më pas është
konvertuar për në fenë kristiane, dhe kështu, tendenca e tij pagane u
përputh me fjalën se Mesia është Zot58
, andaj përzgjodhi 318
peshkopë përkrahës të kësaj ideologjie ndër të gjithë ata që ishin
57
Libri i Shejkhul-Islam ibën Tejmijjeh ‘Përgjigja e saktë’ vëll. 3 fq. 22-23.
58
Historianët vazhdojnë të dyshojnë për konvertimin e Kostandinit në fenë
krishtere me vetëbindje për fenë krishtere. Mendimi që dominon më shumë
është se ai ka hyrë në fenë krishtere për shkak të një urtësie politike, e cila
është se ai ka arritur disa triumfe në disa beteja nëpërmjet ndihmës së
kristianëve kundër paganëve. Nëna e tij, Helena, u konvertua në fenë
krishtere dhe i sqaroi birit të saj disa nga vlerat e fesë krishtere, prandaj,
Kostandini nuk kishte opsion tjetër përpara, përveç publikimit të hyrjes së
tij në fenë krishtere, në mënyrë që të arrijë simpatinë e të krishterëve. Sa i
përket besimit të tij, besimi i tij vazhdoi të jetë pagan ashtu sikurse ka qenë
më parë, prandaj, ata që e rrethonin atë vazhdonin të ishin dijetarët dhe
filozifët paganë. Argumenti më i madh për këtë është se në Këshillin
Ekumenik të Nikeas, ai ka pranuar ideologjinë pagane në fenë e Mesias dhe
nuk e ka pranuar thirrjen monoteiste ashtu sikurse pritej prej njerëzve të tillë
si ai që largohen prej politeizmit dhe paganizmit të papastër. Po ashtu, nuk
është vërtetuar se ai është pagëzuar sipas ritualit kristianë.
107
mbledhur. Ai formoi një mbledhje të veçantë për ta dhe ia la në dorë
atyre zgjidhjen e kësaj mosmarrëveshje. Ai e mori unazën dhe
shpatën e tij, ia dha atyre dhe u tha: “Sot, unë ju kam dhënë pushtet
në këtë mbretëri që ju të bëni çfarë t’ju duket më mirë për fenë dhe
për besimtarët.” Ata e madhëruan dhe e lavdëruan mbretin, e
ngjeshën shpatën e tij dhe i thanë: “Shfaqe fenë kristiane dhe mbroje
atë.” Ata i vendosën atij dyzet libra që përmbajnë tradita, ligje dhe
gjëra që mbreti duhet të veprojë me të. Si përfundim, ata morën disa
vendime, por nga vendimet më të rëndësishme ishte veçanërisht
vendimi për besimin se Mesia është Zot; për shpalljen se Ariusi dhe
pasuesit e tij janë heretikë; për ndalimin e leximit të librave që nuk
pohojnë se Mesia është Zot; për djegien e të gjitha librave të Ariusit
dhe se fshehja e cilitdo libër prej tyre konsiderohet krim për të cilin
personi ndëshkohet me vrasje.59
Peshkopi Theophilus i St. Mark thotë në librin e tij me
dorëshkrimë ‘Kopështi i luleve në komentimin e simbolit’:
“Përafërsisht, shtatëdhjetë vjet pas vdekjes së Mesias, kur apostulli
Markus filloi të shkruai Ungjillin e tij, atëherë filloi mosmarrëveshja
në mendime. Më pas, mosmarrëveshjet evoluan gjersa arriti kulmin
në vitin 325G, atëherë kur u mblodhën në këshillin ekumenik të
gjithë grupet kristiane, nga lindja e perëndimi. Të gjithë ata ranë në
ujdi, pasi studiuan dhe diskutuan vijat kryesore të krishterimit nga
ana e besimit dhe librat e shenjta, pra, ranë dakort për parimet në
vijim:
1. Pranimi i treshes: Ati, Biri dhe Shpirti i Shenjtë, si simbol i
krishterimit.
2. Besimi se Mesia erdhi për të shpëtuar botën prej mëkatit të
trashëguar të Ademit.
59
‘Historia e qytetërimit’ vëll. 3 fq. 396.
108
3. Të qenit pagëzimi shtyllë prej shtyllave themelore të krishterimit,
pavarësish a bëhet vetëm me spërkatjen e ujit apo me zhytjen e
një pjese të madhe të trupit në uji pas lutjes së priftit për atë uji;
bazuar në pagëzimin që i ka bërë Gjon pagëzori (Jahja, paqja
qoftë me të) Mesias në lumin e Jordanisë.
4. ‘Dhënia e kulaçit me vaj’ e cila domethënë se çdo blatim
sinjalizon trupin e Mesias dhe se pirja e verës sinjalizon për
gjakun e derdhur të Mesias mbi drurin e kryqit.” 60
Shejkhul-Islam ibën Tejmijjeh - Allahu e mëshiroftë - thotë:
“Patriarku romak (Sylvestre) dërgoi prej nga vetja dy persona
(Paktar dhe Vicentius) dhe ranë në ujdi që ta dëbojnë Ariusin dhe
pasuesit e tij. Ata e mallkuan atë dhe çdokënd që thotë sipas fjalës së
tij. Ata vendosën një amanet (Besojma e Nikeas) dhe kanë pohuar se
Biri ka lindur prej Atit përpara ekzistencën së krijesave; se Biri është
njësoj në natyrë me Atin, i pakrijuar. Ata ranë dakort që festa e
kristianëve të jetë ditën e diel, pas festës së judaistëve…”
Më pas, ai ka thënë:“Kostandini i ka ligjëruar atyre tri gjëra:
1. Njëra prej tyre: Thyerjen e statujave dhe vrasjen e çdokujt
që e adhuron atë.
2. E dyta: Që mos të qëndrojë në punët e shtetit askush tjetër
përveç fëmijëve të kristianëve dhe që ata të jenë prijës dhe
komandantë.
3. E treta: Që të premten e pashkëve dhe të premten pas tij,
njerëzit të mos punojnë dhe të mos ketë në to luftë.” 61
60
‘Fetë në peshore’ fq. 45.
61
Libri: ‘Përgjigja e saktë’ vell. 2 fq. 432-433.
109
Kështu u rrëzua kisha e Asyūṭit, kisha e Maqedonisë dhe kisha e
Palestinës. Të gjitha ato thërrisnin se Mesia ishte njeri i krijuar,
sipas mendimit të Ariusit. Shumë prej judaistëve u vranë për shkak
se nuk pranuan krishterimin, ashtu sikurse janë therrur shumë derra,
janë gatuar, dhe janë shpërndarë në dyert e kishave. Çdokush që dilte
ditën e pashkëve prej kishës, hante një kafshat prej mishit të derrit,
në të kundërt, përfundimi i tij ishte vrasja.
Pasuesit e Ariusit, pavarësish se u fshehën një pjesë të kohës për
shkak të frikës prej shpatës dhe kamzhikut, mirëpo ata shumë shpejtë
u mblodhën pas vdekjes së Kostandinit dhe dolën para mbretit të ri, i
cili ishte Kostandini, biri i mbretit Kostandin. Ata i thanë atij:
“Treqind e tetëmbëdhjetë peshkopët që u mblodhën në Nikea kanë
gabuar dhe kanë devijuar nga e vërteta në fjalën e tyre se: Biri është
njësojë në thelb me Atin. Urdhëro të mos thuhet kjo fjalë, ngase kjo
është gabim!” Mbreti dëshirojë ta bënte këtë gjë, mirëpo peshkopët e
Shtëpisë së Shenjtë i shkruajtën atij, dhe i thanë: “Në kohën e babait
tënd të lumtur është shfaqur kryqi dhe yjet në qiell, në mes të ditës.
Në ditët e tua, o mbret, është shfaqur mbi Kraníon - i cili është
Golgotha - një kryq prej drite, e cila ia kalon dritës së diellit në mes
të ditës.” Ata thanë: “Pasuesit e Ariusit janë të devijuar nga e vërteta
dhe heretikë. Ata janë mallkuar prej treqind e tetëmbëdhjetë
peshkopë, po ashtu, edhe ata që thotë sipas fjalës së tyre janë
mallkuar.” Ataherë mbreti e pranoi fjalën e tyre. 62
Këtu ka disa pyetje që duhen parashtruar rreth këtij këshilli
ekumenik. Ato janë:
62
‘Përgjigja e saktë për atë që ka ndryshuar fenë e Mesias’ vell. 2 fq. 439, e
Shejkhul-Islam ibën Tejmijjeh - Allahu e mëshiroftë - .
110
A mundet që një këshillë të bëjë të lejuar dhe të bëjë të ndaluar
diçka pa u kthyer te citatet?
Sa vlerë ka mendimi i mbretit që shfaqet sikur ka pranuar
krishterimin, ndërkohë që nuk ishte as shenjtorë e as priftë?
Si të besojmë atë që kanë thënë peshkopët e Shtëpisë së Shenjtë në
mesazhin e tyre drejtuar Kostandinit, birit të Kostandinit se është
shfaqur kryqi në qiell?
Si të besojmë peshkopin Eusebius (Eusebi) i cili pohojë se Mesia
është Zot, për shkak të frikës prej shpatës, atëherë kur ai pa se mbreti
anonte te ky besim, më pas, ai shkojë dhe thirri për te ideologjia e
Ariusit i cili e mohonte të ishte Mesia Zot?
Këto pyetje që vërtiten, dhe të tjera përveç tyre, janë motive që të
lënë të dyshosh rreth vendimeve të këtyre këshilleve ekumenike.
Në këtë këshillë nuk është marrë vendimi për të qenin Shpirti i
Shenjtë Perëndi. Për shkak të kësaj, ndërmjet pasuesve të Mesias ka
plasur mosmarrëveshja edhe një herë tjetër rreth tij. Është mbledhur
në Kostandinopojë një tjetër këshillë ekumenik në vitin 381G me
urdhër të mbretit ‘Theodhosi I i madh’, i cili është shquar si ‘Këshilli
i parë ekumenikë në Kostandinopojë’. Numri i pjesëmarrësve në të
arritën në njëqindë e pesëdhjetë peshkopë. Ata debatuan dhe
studiuan fjalën e Macedoniusit dhe e gjetën atë të thoshte se Shpirti i
Shenjtë është i krijuar dhe nuk është Perëndi. Patriarku i
Aleksandrisë i tha: “Nuk është Shpriti i Shenjtë te ne veçse Shpirti i
Perëndisë, dhe Shpirti i Perëndisë nuk është gjë tjetër veçse Jeta e
Tij. Nëse ne themi se Jeta e Tij është e krijuar, atëherë ne e kemi
konsideruar atë qenie jo të gjallë, dhe një gjë e tillë është herezi.”
Atëherë, ata mallkuan çdokënd që thotë me këtë fjalë dhe mallkuan
një grup prej peshkopëve dhe patriarkëve të tyre. Ata thonin edhe
111
fjalë të tjera që atyre nuk u pëlqenin, dhe sqaruan se Shpirti i Shenjtë
është Krijues, i pakrijuar; Perëndi e vërtetë prej një Perëndie të
vërtetë; se Ati, Biri dhe Ai janë njësojë në thelb dhe në natyrë.
Atëherë, ata i shtuan amanetit (kanunit të besimit, Besojma e Nikesë)
të cilën ua vendosën treqind e tetëmbëdhjetë peshkopë: “…besojmë
në Shpirtin e Shenjtë si Zot i cili jep jetë; që ka dal prej Atit dhe që
është i madhëruar së bashku me Atin dhe të Birin.”
Kështu, ky këshillë ekumenikë mbarojë me vendimin se Shpirti i
Shenjtë është Zot dhe aty sqaruan se Biri, Ati dhe Shpirti i Shenjtë
janë tri persona dhe se janë njëshmëri në trinitet dhe trinitet në
njëshmëri. Mbaroj çështja me dënimin e Macedoniusit dhe çdokënd
që ishte sipas mendimit të tij prej peshkorëve.
Shehrrastani e ka përmbledhur konceptin e këtyre dy vendimeve në
librin ‘Fetë dhe besimet’ me fjalën e mëtejme: “Besojmë në një Hyj
të vetëm, Atin e gjithëpushtetshëm, Krijuesin e qiellit e të tokës, të
gjitha sendeve që shihen dhe nuk shihen. Edhe në një Zot të vetëm,
Jezu Krishtin, një të vetmin Birin e Hyjit, të lindur prej Atit para të
gjithë shekujve. Hyj prej Hyjit, Dritë prej Dritës, Hyji i vërtetë prej
Hyjit të vërtetë. Të lindur, jo të krijuar, të njëgjëjtë me Atin:
Nëpërmjet të cilit u krijuan të gjitha sendet. Ai për ne njerëzit dhe
për shpëtimin tonë zbriti prej qiellit. E u mishërua për virtyt të
Shpirtit të Shenjtë në kraharorin e virgjërës Mari: e u bë njeri. Dhe u
kryqëzua për ne nën Poncin Pilat; Pësoi dhe u varros, dhe u ngjall të
tretën ditë sipas Shkrimeve, e u ngrit në qiell dhe rri në të djathtën e
Atit. Dhe përsëri do të vijë me lavdi për të gjykuar të gjallët e të
vdekurit, e Mbretëria e tij nuk do të ketë mbarim. Edhe në Shpirtin e
Shenjtë, që është Zot dhe jetëbërës: që rrjedh prej Atit dhe prej Birit.
Dhe së bashku me Atin dhe Birin adhurohet dhe lavdërohet, që foli
me anë të profetëve. Edhe në një Kishë të vetme, të shenjtë, katolike
112
dhe apostolike. Dëshmoj një pagëzim të vetëm për faljen e mëkateve.
Pres ngjalljen e të vdekurve. Dhe jetën e pasosur.” 63
Me këtë, triniteti është stabilizuar në besimin krishterë dhe që
atëherë ajo doli nga fetë monoteiste për te fetë politeiste. Atëherë, ky
besim është shpallur zyrtarë dhe atëherë është obliguar çdokush që
është kristianë të përqafojë këtë besim, në të kundërt, gjykohet me
herezi çdokush që thotë ndryshe nga kjo fjalë.
Pas këtyre dy vendimeve të përmendura, shekulli i katërt dhe i
pestë mbaroi duke u diskutuar, duke u shkruajtur dhe duke u
shpjeguar paqartësitë, saqë kjo kohë është quajtur te kristianët si
‘Periudhat e Këshilleve Ekumenike’ (AGE OF CONCILS PERIOD).
Në shekullin e gjashtë është ndarë shteti i kristianëve apo shteti i
politeistëve në dy shtete të mëdha: Pjesa Lindore dhe pjesa
Perëndimore.
Pjesa Lindore përfshinë ballkanin, Greqin, Egjiptin, Etiopinë dhe
disa shtete aziatike; për kryeqytet kishte Kostandinopojën, kurse
prifti i madh është quajtur në kishën lindore ‘Patriark’. Ndërsa pjesa
Perëndimore përfshinte shumicën e shteteve evropiane; për
kryeqytet kishte Romën; kurse prifti i madh në kishën romake u quajt
‘Papa’. Më pas, kanë ndodhur konflikte të ashpërta ndërmjet të dy
kishave; asaj lindore dhe asaj perëndimore, në çështjet politike,
sociale dhe fetare, gjersa erdhi epoka e shndritshme e Islamit dhe e
zhduku - lavdi Allahut - politeizmin e krishterimit prej kishës
lindore, sidomos në gadishullin arabik.
63
‘Fetë dhe besimet’ vëll. 2 fq. 63-64
113
Përmbledhja e asaj që ka shpikur Pali në fenë kristiane
1. Ai e ka shndërruar atë nga një fe monoteiste, në një fe politeiste.
2. Ai ka thirrur se Mesihu dhe Shpirti i Shenjtë është Perëndi.
3. Ai shpiku ngjarjen e flijimit për faljen e mëkateve të njerëzimit.
4. Ai vendosi që dita e dielë të jetë e shenjtë te kristianët, me
pretendimin se Mesihu është ringjallur atë ditë prej varrit, në
vend të ditës së shtunë që ishte e shenjtë te judaistët.
5. Ai vendosi që prijësit shpirtërorë të kenë drejtën të ligjërojnë,
pasi kjo qe e drejtë vetëm te profetët. Ashtu sikurse ai vendosi që
këshillet ekumenike të kenë të drejtë t’i japin fund
mosmarrëveshjeve nëpërmjet vendimeve të tyre. Numrat e
këshilleve, deri më tani, kanë arritur në njëzet; e para ishte
Këshilli i Nikeas më 325G, kurse i fundit ishte Këshilli i Romës
më 1869G, i cili mori vendimin se Papa është i pagabueshëm.
Duke filluar që atë kohë, Papa ka ndenjur në kishën e Romës në
karrigen e Pjetrit, dhe që atëherë, gjykimi i tij është konsideruar i
padiskutueshëm. Prej vendimeve politike të rëndësishme që ka
marrë kisha e Romës në këtë kohë është shfajësimi i hebreve prej
gjakut të Mesihut.
6. Ai ka publikuar shfuqizimin e Teuratit (Toras, ligjit), atëherë kur
pa njësojë rezistencën e ashpërt prej judave dhe kristianëve. Kjo
ishte thjesht parapregatitje për futjen e paganëve në fenë
kristiane, për shkak se Teurati ishte pengesë e fortë në rrugën e
Palit. Ai publikoi se vetëm besimi në Krishtin mjafton për
shpëtimin.
Ai thotë në mesazhin e tij drejtuar Galatasve 3;11-14: “Sepse me
anë të ligjit askush nuk shfajësohet përpara Perëndisë, sepse: “I
drejti do të rrojë me anë të besimit.” Dhe ligji nuk është nga
besimi, por “njeriu që do t’i bëjë ato, do të rrojë me anë të tyre.”
Krishti na shpengoi nga mallkimi i ligjit, sepse u bë mallkim për
114
ne (duke qenë se është shkruar: “I mallkuar është kushdo që
varet në dru”), që bekimi i Abrahamit t’u vijë johebrenjve me
anë të Jezu Krishtit, që ne të marrim premtimin e Frymës me
anë të besimit.” [Galatasve 3;11-14]
Duke u nisur nga shfuqizimi që i bëri Teuratit, Pali arriti të anuloi
shumë prej ligjeve që ishin të njohura te judaistët dhe te vetë Mesihu,
prej të cilave është rrethprerja (syneti). Pali thotë: “Ja, unë, Pali, po
ju them se, në qoftë se rrethpriteni, Krishti nuk do t’ju bëjë dobi
aspak. Edhe i dëshmoj përsëri çdo njeriu që rrethpritet, se ai
është i detyruar të zbatojë mbarë ligjin.” [Galatasve 5;2-3]
Gjithashtu, ai thotë: “Të gjithë ata që duan të duken të mirë në
mish, ju shtrëngojnë që të rrethpriteni vetëm që të mos
përndiqeni për kryqin e Krishtit. Sepse as vetë ata që rrethpriten
nuk e zbatojnë ligjin, por duan që ju të rrethpriteni, që ata të
mburren në mishin tuaj. Sa për mua, mos ndodhtë kurrë që unë
të mburrem me tjetër gjë, veç për kryqin e Zotit tonë Jezu
Krisht, për të cilin bota është kryqëzuar tek unë edhe unë te
bota. Sepse në Jezu Krishtin as rrethprerja, as parrethprerja
s’kanë ndonjë vlerë, por krijesa e re.” [Galatasve 6;12-15]
Kështu, Pali e anuloi gjykimin e rrethprerjes, ashtu sikurse ja bëri
të lejuar ngrënien e mishit të derrit kristianëve të rinjë që hynin në
fenë e tij, megjithëse kjo gjë ishte e ndaluar në ligjin e Musait.64
Kështu veproi Pali dhe kështu ai shfuqizoi ligjin e Teuratit dhe i
anuloi dispozitat e tij, ndërkohë që Mesihu e ka thënë haptaz se ai
nuk ka ardhur për shfuqizimin e Teuratit. Mateu transmeton fjalët e
Mesihut: “Mos mendoni se unë erdha për të shfuqizuar ligjin ose
64
Shih, përshembull, në Levitiku 11;1-7, në ‘Fjalët e urta’ 11;22, në
‘Mateu’ 7;6,dhe në ‘II Peter’ 2;22.
115
profetët; unë nuk erdha për t’i shfuqizuar, po për t’i plotësuar.
Sepse në të vërtetë ju them: Deri sa qielli dhe toka, të kalojnë
asnjë jotë a asnjë pikë e ligjit nuk do të kalojnë, para se të
plotësohet gjithçka. [Mateu 5;17-18]
Judaisti Sa’d ibën Mansur (Izz Al-dawla) Ibën Kammuna, i cili
ishte prej personave që kanë jetuar në shekullin e shtatë sipas
hixhretit, thotë në librin e tij ‘Rishikimi i studimeve të të tri feve’ fq.
54: “Ndryshimi i ligjeve të Teuratit, si lejimi i mishit të derrit,
braktisja e rrethprerjes dhe larjes është transmetuar prej apostujve,
jo prej zotërisë Mesia, ngase ai ka vazhduar të kapet pas dispozitave
të tij derisa e kapën judaistët. Ai i urdhëronte njerëzit për të punuar
me të dhe ka thënë: “Mos mendoni se unë erdha për të shfuqizuar
ligjin” Ai e ka thënë këtë atëherë kur njerëzit kujtuan se ai neglizhon
në disa ligje të tij, kurse ai u ka sqaruar atyre se kjo nuk është
neglizhim. Ai ja ka sqaruar atyre ashtu sikurse përputhet me
dispozitën e tyre, sikurse është përmendur kjo në Ungjill. Shokët e tij
vazhduan të kapen pas tij për njëfarë kohe të gjatë, derisa shfaqën
kundërshtimin e tij, publikuan shfuqizimin e tij dhe se veprimi me të
ishte detyrë vetëm për sa kohë ishte shfaqur zotëria Mesia. Ky
mendim u shpeshtua në fjalimet e apostullit Pal.”
Kur Pali falimentoi në bindjen e banorëve të lindjes prej judaistëve
dhe kristianëve, atëherë ai u drejtua kah vendet e evropës, dhe shpiku
në fenë kristiane një ideologji të re, e cila është pretendimi se thirrja
e Mesihut ishte botërore, ndërkohë që realisht thirrja e Mesihut ishte
vetëm për judat.
Disa paganë i kanë fyer ata me fjalën ‘kristianë’, kurse Pjetri ju
drejtua atyre dhe u tha: “Në qoftë se ju fyejnë për emrin e Krishtit,
lum ju…” [I Peter 4;14] Prandaj, ne shohim se Kurani i Lartë është
shmangur prej këtij emërtimi dhe i ka përshkruar me emrin Nesara.
116
Allahu i Lartësuar thotë:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﲹ‬
‫ﲺ‬
‫ﲻ‬
‫ﲼ‬
‫ﲽ‬
‫ﲾ‬
‫ﲿ‬
‫ﳀ‬
‫ﳁ‬
‫ﳂ‬
‫ﳃ‬
‫ﳄ‬
‫ﳅ‬
‫ﳆ‬
‫ﳇ‬
‫ﳈ‬
‫ﳉ‬
‫ﳊ‬
‫ﳋ‬
‫ﳌ‬
‫ﳍ‬
‫ﳎ‬
‫ﳏ‬
‫ﱠ‬
:‫مران‬
‫ع‬ ‫آل‬
٥٢
“Atëherë kur e kuptoi Isai vendosmërinë e tyre në mosbesim,
tha: “Cilët do të jenë ndihmuesit e mi në Çështjen e Allahut?”
Havarijunët (nxënësit, apostujt) e tij thanë: “Ne jemi ndihmësit e
Allahut; ne besojmë Allahun dhe dëshmo se vërtetë jemi
muslimanë (të nënshtruar ndaj Allahut).” [Surja Ali Imran 52]
Shumë dijetarë kanë theksuar se krishterimi u konsideronte një
sekt prej sekteve të judaizmit deri në kufijtë e viteve 70G dhe se ai
quhej Nasranie, për shkak se ungjillet që gjenden tani deklarojnë se
Mesihu ka thënë se nuk ka ardhur te askush tjetër përveçse te çifutët.
Në Ungjillin e Mateut thuhet: “Por ai u përgjigj dhe tha: ”Unë nuk
jam dërguar gjetiu, përveç te delet e humbura të shtëpisë së
Izraelit”.” [Mateu 15;24]
Ndërsa në Ungjillin e Barnabas thuhet: “Perëndia më ka bërë
profet në shtëpinë e Israelit me qëllim shërimin e të dobëtve.”
Prandaj, Mesihu ka zgjedhur dymbëdhjet nxënësa sipas numrit të
fiseve të judave. Në Ungjillin e Mateut thuhet: “Atëherë Pjetri iu
përgjigj duke thënë: ”Ja, ne i lamë të gjitha dhe të ndoqëm; çfarë
do të fitojmë, pra?”. Jezusi u tha atyre: ”Në të vërtetë po ju
them, në krijimin e ri, kur Biri i njeriut të ulet në fronin e lavdisë
së vet, edhe ju që më keni ndjekur do të uleni mbi dymbëdhjetë
frone për të gjykuar të dymbëdhjetë fiset e Izraelit.” [Mateu
19;27-28]
117
Gjithashtu, në Ungjillin e Mateut thuhet: “Këta janë të
dymbëdhjetët që Jezusi i dërgoi mbasi u dha këto urdhëra: ”Mos
shkoni ndër paganë dhe mos hyni në asnjë qytet të
Samaritanëve, por shkoni më mirë te delet e humbura të shtëpisë
së Izraelit.” [Mateu 10;5-6]
Kurani i Lartë e ka treguar këtë fakt në disa ajete. Prej tyre:
Është Fjala e Allahut të Lartësuar:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬
‫ﱩ‬
‫ﱪ‬
‫ﱫ‬
‫ﱬ‬
‫ﱭ‬
‫ﱮ‬
‫ﱯ‬
‫ﱰ‬
‫ﱱ‬
‫ﱲ‬
‫ﱠ‬
:‫مران‬
‫ع‬ ‫آل‬
٤٩
49. Dhe do ta bëjë atë (Isain) të Dërguar te Bijtë e Israilit (e do
t’u thotë): “Kam ardhur te ju me një shenjë nga Zoti juaj:..”
[Surja Ali Imran, 49]
Është Fjala e Allahut të Lartësuar:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱁ‬
‫ﱂ‬
‫ﱃ‬
‫ﱄ‬
‫ﱅ‬
‫ﱆ‬
‫ﱇ‬
‫ﱈ‬
‫ﱉ‬
‫ﱊ‬
‫ﱋ‬
‫ﱌ‬
‫ﱍ‬
‫ﱎ‬
‫ﱏ‬
‫ﱐ‬
‫ﱑ‬
‫ﱒ‬
‫ﱓ‬
‫ﱔ‬
‫ﱕ‬
‫ﱖ‬
‫ﱗ‬
‫ﱘ‬
‫ﱙ‬
‫ﱚ‬
‫ﱛ‬
‫ﱜ‬
‫ﱝ‬
‫ﱞ‬
‫ﱟ‬
‫ﱠ‬
‫ﱡ‬
‫ﱠ‬
:‫صف‬‫ال‬
٦
6. Dhe (kujto) kur Isai, biri i Merjemes tha: “O Bijtë e Israilit!
Unë jam i Dërguari i Allahut tek ju duke vërtetuar Teuratin që
ka ardhur para meje dhe jam përgëzues i një të Dërguari që do
të vijë pas meje, – emri i të cilit do të jetë Ahmed!” Por kur ai
(Ahmedi, d.m.th., Muhammedi sal-lAllahu ‘alejhi ue sel-lem) erdhi
tek ata me argumente të qarta, ata thanë: “Kjo është magji e
qartë.” [Surja Saff, 6]
118
Dhe ajete të tjera të shumta që theksojnë se thirrja e Mesihut ishte
vetëm për çifutët. Hauarijunët (apostujt, nxënësit) ishin në këtë
mendim, gjersa erdhi Pali dhe i ndryshoi këto koncepte. Shkrimëtarët
e kristianëve e pranojnë këtë në librat e tyre.
Habib Sa’id, historiani fanatik kristianë, thotë në librin e tij ‘Fetë e
botës’ fq. 284: “Ungjilli në vetvete është mesazh gjithëpërfshirës.
Nuk ka në të diçka që të kufizohet vetëm për një popull, apo për një
rracë, apo për një gjeneratë të vetme. Apostujt nuk e kanë kuptuar në
fillim se kufijtë e ngushta të judaizmit kanë marrë fund, porse gjenia
e apostullit Pal ka arritur të kuptojë shumëfishin e mesazhit nga ky
aspekt. Ai e ka kuptuar se ky mesazh është për hebretë, për arabët,
për barbarët, për grekët, për mashkullin dhe për femrën, pa bërë
dallim ndërmjet tyre. Me të vërtetë, shfaqia e Perëndisë te Krishti
është zbrazur prej çdo racizmi apo tendence të ngushtë. Ajo është e
gjërë për gjithë njerëzimin, dhe Ungjilli është shpëtim prej mëkateve
për të gjithë njerëzimin.”
Ky është dhe mendimi i William Pathon në librin e tij ‘Fetë e
mëdha të botës’, mirëpo, Pali nuk ka ardhur me ndonjë fjalë të
zotërisë tonë Mesih që të argumentohet për mendimin se mesazhi i
krishterimit është botërorë.
119
Burimet e fesë kristiane
Në fillimet e shekullit të pestë sipas lindjes së krishtit, mendimi i
kristianëve u stabilizua në mbështetjen te njëzeteshtatë libra. Ata
kanë vendosur se vetëm ato janë librat e shenjtë dhe i kanë quajtur
ato ‘Testamenti i Ri’ (New Testament). Ky emer është i anasjelltë
me ‘Testamentin e Vjetër’ (Old Testament) i cili përmban libra të
shenjtë sipas judaistëve.
‘Bibla e Shenjtë’ (HOLY BIBLE) është i përbërë nga këto dy
testamente. Kristianët pretendojnë se besojnë në Biblën e Shenjtë.
Ne e kemi studiuar Testamentin e Vjetër, kurse tani le të studiojmë
Testamentin e Ri.
Librat e Testamentit ndahen të tre pjesë, ose në tre koleksione dhe
dy libra.
1. Koleksioni i parë: Katër Ungjillet.
2. Koleksioni i dytë: Koleksioni i letrave të Palit. Ato janë
katërmbëdhjetë libra.
3. Koleksioni i tretë: Librat katolike, të cilat janë shtatë libra.
Ndërsa dy librat janë:
1) Libri i parë: Veprat e Apostujve, të cilin e ka shkruajtur Luka.
2) Libri i dytë: Libri i Zbulesës së Gjonit.
120
Librat e kristianëve janë shkruajtur përgjatë një historie të errët,
për shkak të dy faktorëve kryesor:
 E parë: Vazhdimi i përndjekjes së kristianëve.
 E dyta: Shfrytëzimit i rastit të përndjekjes nga ana e Palit.
Faktori i parë: I cili është përndjekja e kristianëve. Ne kemi
përmendur më parë se kristianët janë përballur me shumë përndjekje
e shumë ashpërsi prej perandorëve romak dhe prej grupeve të
judaistëve, që kur zotëria Mesih ka filluar thirrjen e tij, e deri kur u
dha urdhëri për ekzekutimin e tij. Përndjekjet nuk kanë mbaruar me
kaq, por kanë vazhduar në shekujt në vazhdim, pikërisht deri në
fillimet e shekullit të katërt sipas lindjes së Krishtit.
Kjo errësirë i ka dhënë rastin shkrimtarëve që të shkruajnë çfarë të
dojnë, të fshijnë çfarë të dojnë, sepse mbikqyrja e obliguar nga
shoqëria e vërtetë kristiane kishte marrë fund dhe nuk ka pasur
ndonjë parandalues që t’i ndalojë shkrimtarët, historianët,
mashtruesit dhe shpifësit prej manipulimeve të tyre të poshtra.
Disa kristianë janë justifikuar për mospërputhjet që gjenden nëpër
Ungjille me vet faktin se ato janë shkruajtur përgjatë kohës së
përndjekjeve që u është bërë krishtërimit të parë.
Faktori i dytë: Është se Pali i ka shfrytëzuar këto situata që e ka
rrethuar krishterimin dhe gjendjen e dobët të kristianëve, andaj ai
pretendoj rrejshëm se ka hyrë në fenë kristiane. Ai ka pasur kulturë
të lartë rreth besimeve romake politeiste, ashtu sikurse ka pasur
lidhje me filozofët stoikë, të cilët janë pasues të Zenon, themeluesit
të shkollës stoicism në shekullin e tretë përpara lindjes së Krishtit.
Ideologjia e stoicizmit mbizotëronte në Athinë në shekullin e dytë
përpara lindjes së Krishtit dhe prej aty ka ardhur në konolitë romake.
121
Kjo ideologji thërret për të pranuar se ekziston një shpirt që drejton
botën. Më pas, ajo tregon se ky shpirt është pjesë prej kësaj bote që
qarkullon në materien e tij ashtu sikurse rrjedh uji te druri apo zjarri
te prushi. Më pas, ata dalin në konkluzionin se dy elementët fizike
dhe shpirtërore në univers nuk kanë ndonjë ekzistencë më vete, por
nëpërmjet materies dhe shpirtit përbëhet një gjë e vetme e cila është
ekzistenca reale. Kjo quhet në stoicizëm ‘panteizëm’.
Pali ka qenë njohës i mirë i kësaj filozofie përpara se të shfaq
hyrjen në fenë kristiane, kështu që, ai përziu ndërmjet fesë
monoteiste dhe fesë politeiste. Ai i ka mbushur librat dhe këshillat e
tij me filozofin e devijuar stoicism. Shkrimtarët e Ungjilleve nuk
ishin nxënës të drejtpërdrejt të Mesihut. Ata kanë marrë shumë gjëra
prej ideologjive pagane të devijuara të Palit, sepse Ungjillet e
Mateut, Makut, Lukas dhe Gjonit tek të cilat bazohen kristianët nuk
janë njohur veçse në fillimet e shekullit të tretë. I pari që i ka
përmendur ato është Arinos në vitin 209G; nga këtu është larguar
besueshmëria prej këtyre ungjilleve dhe librave të krishtere. Thuhet
se i pari që i ka mbledhur këto tri Ungjille në një Ungjill të vetëm
është Tatian në kufijtë e vitit 170G.65
Kristianët e parë e kanë ndjerë rrezikun e kësaj situate të frikshme
që do ta shndërrojë thirrjen e Mesihut në paganizëm, mirëpo kjo
ndjesi nuk ka qenë e përkrahur me pushtet. Kështu që, ajo ra shumë
shpejt përpara përroit rrëmbyes që përfshiu krishterimin në fillimin e
historisë së saj dhe shumë prej viktimave të tyre ishin ungjillet,
fletushkat dhe këshillat. Është e sigurt se këto libra të humbur
përmbanin thirrjen e saktë të Mesihut, sikur mos të ishte kështu,
atëherë pasuesit paganë të Palit nuk do t’i kishin fshehur, as nuk do
t’i kishin asgjësuar ato.
65
Shih: ‘Hyrje në Testamentin e Ri’ fq. 146, të autorit Kajs Fehim Aziz.
122
Autori i librit ‘Dallimi ndërmjet të të vërtetës dhe të kotës’ thotë:
“Më njofto, o i mashtruar, çfarë garancie keni ju për vërtetësinë e
transmetuesve të fesë tuaj dhe çfarë dëshmie keni ju për vërtetësinë e
fjalëve të themeluesve të ideologjisë tuaj? Ju e dini bindshëm dhe e
pranoni së bashku me të gjithë njerëzit se Isai - paqja qoftë me të -
nuk ka marrë ndonjëherë ndonjë kalem për të shkruajtur, se ai nuk
ka lënë diçka të shkruajtur nga fjalët e tij, se ai nuk ka autorizuar
ndonjërin që të mbledhi fjalët e tij, se ai nuk i ka diktuar dikujt ligjin
e tij - por të gjitha këshillat e tij ishin gojërisht - , se ato nuk ishin të
përmbledhur e të shkruajtur në kohën e Mesihut, paqja qoftë me të,
as në një kohë të përafërt me të, sepse feja juaj është rritur në
Nazaret në mesin e një grupi peshkatarësh... që ishin shumë të pakët
në numër. Për shkak të përzierjes me çifutët dhe për shkak se
injoranca mbizotëronte në mesin e tyre, ata nuk kanë pasur mundësi
të shkruanin gjë prej fjalëve të Mesihut, paqja qoftë me të.” 66
Më pas, ai thotë ndërkohë që përmend mospërputhjet që gjenden
nëpër Ungjille: “Shkrimi më i vjetër i ungjilleve i kthehet viteve
ndërmjet 60-120, më pas, ato janë bërë objekt gabimesh në
transmetim pas rishkrimit të tyre përgjatë dy shekujve. Ndoshta ato
janë bërë objekt të ndryshimit qëllimisht, në mënyrë që kopjuesi i
shkrimeve të bëjë pajtimin ndërmjet saj dhe grupit që i përkatëson
kopjuesi i shkrimit dhe synimeve të tyre. Shkrimtarët që kanë jetuar
përpara fundit të shekullit të parë sipas lindjes së Krishtit nuk kanë
transmetuar gjë prej këtyre ungjilleve të njohura.” 67
66
Përcjellur nga Doktor Muhammed Shameh, recensim i librit të Ebu
Ubejdeh el-Khazrrexhi: ‘Ndërmjet Islamit dhe Krishtërimit’.
67
‘Historia e civilizimit’ vëll. 11 fq. 207.
123
Përpara jush po ju sjellim tabelën e përafërt të shkrimit të librave
krishtiane:
Nr. Viti G Emri i librit Kategorizimi i librave
1-2
3
4-5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20-21
22
23
24
25
26
27
28
50
50-51
55
56
59-60
“-”
“-”
“-”
68
90
95
95-112
95
95
95
95
95
100
100
100-125
Mesazhi i parë dhe i dytë drejtuar Thesalonikasve
Mesazhi drejtuar Galatasve
Mesazhi i parë dhe i dytë drejtuar Korinasve
Mesazhi drejtuar Romakëve
Mesazhi drejtuar Filipianëve
Mesazhi drejtuar Filemonit
Mesazhi drejtuar Kolosianëve
Ka mundësi të jetë dhe Mesazhi Efesianëve
Ungjilli i Markut
Ungjilli i Lukas
Veprat e apostujve
Ungjilli i Mateut
Zbulesa e Gjonit
Mesazhi drejtuar Hebrenjve
Mesazhi i parë i Pjetrit
Mesazhi i Judas
Mesazhi i Jakobit
Mesazhi i parë dhe i dytë i Timoteut
Mesazhi drejtuar Titit
Ungjilli i Gjonit
Mesazhi i parë i Gjonit
Mesazhi i dytë i Gjonit
Mesazhi i tretë i Gjonit
Mesazhi i Ignatius (Injacit)
Mesazhet e Polikartit
Librat
e
Palit
Shumica e
Ungjilleve
dhe Libri i Veprave
Koleksioni i
mesazheve katolike
Mesazhe thirrjeje
Mesazhe kundër
ignosticizmit
124
Nr.2 Viti Emri i librit Kategorizimi i librave
29
30
31
32
33
135
150
150
Mesazhi i Barnaba
Mësimet e dymbëdhjet apostujve
Mesazhi i dytë i Pjetrit
Përcaktimi zyrtarizimit të të katër ungjilleve
Mesazhi i dytë i Kliment68
Me këtë tabelë që ka vendosur Frederick Grant nuk synohet
përcaktimin përfundimtar i datës së përpilimit të këtyre librave,
ngase në shumë raste gjejmë se këto data ose janë të pasigurta ose
janë vetëm të përafërta.69
Profesor Ahmed Abdul-Uehhab, autori i librit ‘Mesihu në burimet
e besimeve kristiane’ ka komentuar rreth kësaj tabele dhe ka thënë:
“Ajo që vihet re është se shumë prej librave kristianë që përmban
Testamenti i Ri, në fillim janë shkruajtur, më pas u janë atribuar disa
personave që kanë vdekur apo janë vrarë përpara datave që janë
përmendur në këtë tabelë, me një disatancë më shumë se dhjetë vjet!
Shembull për këtë është ajo që i është atribuar Pjetrit dhe Palit, të
cilët janë vrarë përpara vitit 70. Të parit (Pjetrit) i atribuohet
‘Mesazhi i parë i Pjetrit’ që është shkruajtur përafërsisht në vitin 95
sipas lindjes së Krishtit, ‘Mesazhi i dytë i Pjetrit’ i cili është
68
Ignosticizmi është një lëvizje shpirtërore që është shfaqur përpara
Mesihut dhe që ka mundur të ndryshojë krishterimin në një fe përrallore.
Kryetari i kësaj lëvizje në kohën e apostujve ishte ‘Simoni’. Pasuesit e tij e
kanë quajtur atë ‘Mesia’. Ky person i tërhiqte emocionet e njerëzve të
thjeshtë me magji, kështu që, shumë prej të krishterëve të parë hynë në
ideologjinë e tij.
69
‘Mesihu në burimet e besimeve kristiane’ fq. 31.
Libra
apostujsh të
mëvonshëm
125
shkruajtur përafërsisht në vitin 150 sipas lindjes së krishtit. Ashtu
sikurse i atribuohet të dytit (Palit) ‘Mesazhi i parë dhe i dytë
drejtuar Timoteut’ dhe ‘Mesazhi drejtuar Titit’ të cilat janë
shkruajtur përafërsisht në vitin 100 sipas lindjes së krishtit.”
Më pas, ai thotë: “Në të gjitha rastet, ne duhet të kujtojmë se data
në të cilën ka shumë gjasa të ketë përfunduar jeta e Mesihut në tokë
dhe të jetë ngritur në qiell është përafërsisht në vitin 33G. Sipas
kësaj, Ungjilli më i vjetër (Ungjilli i Markut) është shkruajtur pas
largimit të Mesihut përafërsisht pas 35 vitesh, kurse Ungjilli më i ri
(Ungjilli i Gjonit) është shkruajtur 70-90 vite pas Mesihut. E gjitha
kjo ka ndodhur në kohëra ku është shquar mizoria dhe paganizmi.”70
Pas kësaj hyrje, le të kthehemi në studimin e burimit që quhet
‘Testamenti i Ri’. Ai ndahet në dy kategori:
70
‘Mesihu në burimet e besimeve kristiane’ fq. 31.
126
Katër Ungjillet
1) Ungjilli i Mateut:
Ajo që dihet është se shkruesi i këtij Ungjilli është Mateu
tagrambledhësi, njëri prej dymbëdhjetë apostujve. Përpara lidhjes së
tij me Mesihun, ai ishte tagrambledhës për romakët në Kapernaum të
Palestinës. Kur Mesihu e ka thirrur atë te feja e tij, ai i besoi atij,
kështu që, ai e mori atë për nxënës. Në Ungjillin e tij thuhet: “Pastaj
Jezusi, duke shkuar tutje, pa një burrë që rrinte në doganë, i
quajtur Mate, dhe i tha: ''Ndiqmë!''. Dhe ai u çua dhe e ndoqi.
Dhe ndodhi që, kur Jezusi u ul në tryezë në shtëpi, erdhën shumë
tagrambledhës dhe mëkatarë dhe u ulën në tryezë bashkë me të
dhe me dishepujt e tij. Farisenjtë, kur e panë këtë, u thanë
dishepujve të tij: ''Pse Mësuesi juaj ha bukë me tagrambledhësit
dhe me mëkatarët?''. Jezusi, mbasi i dëgjoi, u tha atyre: ''Nuk
janë të shëndoshët ata që kanë nevojë për mjekun, por të
sëmurët.”71
[Mateu 9;9-12]
Kjo është kështu sepse judaistët i shihnin tagrambledhësit me
shikim përçmues, sepse ajo punë e shtyn personin për te padrejtësia,
ashtu sikurse nënpunësi në shtetin romak pushtues i çifutëve ishte
ndihmues i shtetit për vendosjen e shtyllave të tij.
Mateu është bazuar në shkrimin e Ungjillit të tij në dy burime:
E para: Lukja, i cili është koleksion i këshillave të Profetit Isa ‫ﷺ‬ .
Këto i ka mbledhur vet Mateu, por ato kanë humbur para shumë
kohësh, mirëpo Mateu ka futur disa pjesë të tij në Ungjillin e tij.
71
Historia ku është përmendur Mateu në këto vargje dhe në këtë metodë të
bënë të dyshosh se autori është pikërisht apostulli Mate.
127
E dyta: Shumë vargje ai i ka marrë prej Ungjillit të Markut72
,
madje, ai ka përcjellë 666 (gjashtëqind e gjashtëdhjet e gjashtë)
versete që janë në Ungjillin e Markut.73
Pas ngritjes së Mesihut në qiell, Mateu qarkulloi nëpër vende duke
përgëzuar me thirrjen e Mesihut, derisa ka arritur në Etiopi. Ai ka
ndenjur në të më shumë njëzet e tre vite, derisa ka vdekur në vitin
70G.
Njerëzit kanë rënë në mendime rreth gjuhës origjinale të këtij
Ungjilli. Disa prej historianeve arab kanë mendimin se Mateu e ka
shkruajtur Ungjillin e tij në gjuhën hebraike74
, kurse Gjoni i biri i
Zebdit e ka përkthyer atë në gjuhën latine. Mirëpo, kopja e Ungjillit
që ka arritur në duart tona është përkthimi në gjuhën greke, i cili ka
mbaruar në vitin 60G, direkt pas shkrimit të tij.
Shkrimtarët kanë rënë në mendime rreth personit se kush e ka
përkthyer. Disa prej tyre thonë se vet Mateu e ka përkthyer atë në
gjuhën greke. Ibën Khalduni dhe ibën Patriku, i cili është një
historian kristianë në shekullin e tretë sipas hixhretit, janë të
mendimit se përkthyesi është Gjoni, autori i njërit Ungjill.
Prej gjërave që dijetarët kristianë kanë rënë në mospajtim është se
Ungjilli që ka shkruajtur Mateu, a ka mbetur lojë e kohës apo ka
humbur fare?
Disa prej autorëve evropianë janë të mendimit se nuk dihet
përfundimi i Ungjillit të Mateut. Sa i përket Ungjillit që gjendet në
72
Shih: “Historia e civilizimit” vëll. 11 fq. 209.
73
‘Amshueshmëria e Ungjilleve’ vëll. 1 fq. 127. Fjala e saktë është se numri
i verseteve të Markut arrijnë në 668, kurse numri i verseteve të Mateut
arrijnë në 10071.
74
Ky është mendimi i autorit të librit ‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ fq. 833.
128
mesin e njerëzve në kohën tonë, ai është libër i një autori të panjohur.
Ai nuk ka qenë i njohur përpara vitit 173G sipas profesor Haring
sepse ai thotë: “Ungjilli i Mateut është shkruajtur ndërmjet viteve
80-100G. Njerëzit kujtojnë se ai është libër i shkruajtur nga apostulli
Mate, ndërkohë që fjala e saktë është se autori i tij është një tjetër
person që e ka fshehur indetitetin e tij për ndonjë arsye.”75
Irenus, gjithashtu, beson se ky Ungjill nuk është shkruajtur nga
apostulli Mate, për arsye se ekzistojnë shumë përfitime nga Ungjilli i
Markut, madje, disa pasues të tij e kanë shkruajtur atë në kufijt e
viteve 85-90G.76
Padituria rreth datës së përpilimit të këtij libri dhe të
përkthyesit të tij bënë që të humbet besueshmëria e këtiij Ungjilli që
gjendet te kristianët sot.
Shejkh Ebu Zuhrah thotë: “Nuk ka dyshim se padituria rreth datës
së përpilimit, padituria rreth kopjes origjinale që ishte në hebraishte,
padituria rreth përkthyesit, rreth devotshmërisë së tij, rreth diturisë
së tij për fenë dhe për dy gjuhët: gjuhës nga e cila ka përkthyer dhe
gjuhës drejt së cilës ka përkthyer, - të gjitha këto të çojnë në humbjen
e hallkave të studimit shkencor. Nëse studiuesi toleron në njohjen e
datës së përpilimit, datës së përkthimit dhe ato që kanë të bëjnë me
të, pra, për të gjitha këto, shkenca na ndalon të sillemi lirshëm e të
tolerojmë derisa mos të shihet se zinxhiri të jetë i plotë në rastin nëse
nuk njihet ai i cili ka përkthyer. Ne kemi dashur të njohim origjinalin
në mënyrë që të dinim, a ishte përkthimi në përputhje me origjinalin
apo ka ndonjë devijim, të dimë a e ka kuptuar përkthyesi
domethënien e shprehjeve, pavarësisht nëse këto domethënie janë të
drejtpërdrejta apo të tërthorta apo janë krejtësisht sipas vet autorit
75
Shih: ‘Historia e fletushkave qiellore’ fq. 111.
76
‘Historia e civilizimit’ vëll. 11 fq. 208.
129
dhe sipas synimeve të tij. Mirëpo ne e kemi të vështirë të dimë
origjinalin.”77
Gjëja më e rëndësishme me të cilën ka dalluar Ungjilli i Mateut
është fakti se ai është zgjerim i Testamentit të Vjetër - në njëfarë
forme - në pohimin se Mesihu ka ardhur vetëm që ta plotësojë
historinë e bijve të Israelit, prandaj, ai sinjalizon në më shumë se një
vend se Mesihu i ka drejtuar nxënësit e tij vetëm te judat dhe i ka
ndaluar që të hyjnë në qytetin e samirinëve.
Maurice Bucaille e përmbledh mendimin e tij rreth Ungjillit të
Mateut me fjalën e tij: “Gjëja me të cilën ka dalluar Ungjilli i
Mateut përpara së gjithash është fakti se ai është Ungjill për grupin
e judave (çifutëve).”78
77
‘Ligjërata rreth kristianizmit’ fq. 53-54.
78
‘Studimi i librave të shenjtë në dritën e njohurive bashkëkohore’ fq. 83.
130
2) Ungjilli i Markut.
Emri i Markut është Gjoni, kurse nofka e tij latinisht është Markus,
që në gjuhën latine domethënë: ‘çekan’. Ai ka lindur në Jeruzalem,
aty ku tij ka qenë nëna e tij, kurse me origjinë ai është hebre. Autori i
librit ‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ thotë: “Mendohet se Makrus është i
riu që ndoqi Mesian natën e qetësimit të tij.”79
Kur Pjetri e thirrte atë, ai i thoshte ‘bir’. Ai është shoqëruesi i Palit
dhe i Barnabas në udhëtimet e tyre përgëzuese në Qipro dhe në
Azinë e vogël. Më pas, ai ka qenë shoqërues i Pjetrit, të madhit
apostull. Ai ka kaluar një pjesë të jetës së tij me të dhe e ka ndjekur
atë deri në Romë.
Dituritë që ka përfituar Marku e kanë pasur burimin nga Pali dhe
nxënësit e tij. Marku ishte djali i vëllait të Barnabas. Pali thotë në
mesazhin e tij drejtuar banorëve të Kolosianëve: “Aristarku, i
burgosur me mua, ju përshëndet bashkë me Markun, kushëririn
e Barnabës (për të cilin keni marrë mësimin, po të vijë te ju, ta
mirëprisni),”80
[Kolosianëve 4;10]
Marku ishte motivi i konfliktit ndërmjet Palit dhe Barnabas: “Pas
disa ditësh Pali i tha Barnabës: “Le të kthehemi të shohim
vëllezërit tanë në çdo qytet, ku kemi shpallur fjalën e Perëndisë,
për të parë si janë”. Dhe Barnaba donte të merrte me vete
Gjonin, të quajtur MARKU / Mark. Por Pali mendonte se nuk
duhej marrë me vete atë që ishte ndarë prej tyre në Pamfili, dhe
79
‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ fq. 853.
80
Kolos është një qytet i Frigjisë (ang. Phrygia) në Azinë e vogël, i cili
ndodhet në lumin Likos (Anglisht: Lycus ose Lykos; Greek: Λύκος;
Turqisht: Çürüksu) afër takimit me njërin nga degët e tij që quhet
‘Maeander’ në një largësi 12 milje nga Laodicea.
131
nuk kishte shkuar me ata në punë. Atëherë lindi një grindje saqë
ata u ndanë njëri nga tjetri; pastaj Barnaba, mbasi mori
markun, lundroi për në Qipro. 81
[Veprat 15;36-39] Më pas, Marku
kthehet tek Pali dhe i shërben atij.82
Luka, autori i librit Veprat, e përshkruan këtë grindje sikur me
qenë nga çështjet më të lehta, mirëpo fjala që ka përdorur është
misterioze. Thelbi i arsyes së grindjes ishte diçka më e fortë se sa
kjo.
Blake Luck thotë në shpjegimin e librit ‘Veprat e Apostujve’:
“Tani, Luka sqaron motivin e grindjes që ka ndodhur ndërmjet Palit
dhe Barnabas. Fjala që ka përdorur është ‘PARAXAUSMUS’ kurse
përkthyesi anglez James ka shtuar fjalën ‘SHARP’. Më pas, Pali dhe
Barnabas grinden edhe një herë tjetër.” 83
Luka nuk ka sqaruar motivet e kësaj grindje më shumë se sa thënja
se Barnaba dëshironte ta merrte me vete Markun në udhëtimet e tij
përgëzuese, kurse Pali nuk e ka pranuar këtë propozim. Nuk duhet të
mendohet se vetëm ky ishte motivi i grindjes së tyre, por ka disa
motive të tjera të cilat autorët e Ungjilleve i kanë fshehur. Thënë
ashiqari, motivi i kësaj grindje ka lidhje me teorinë e devijuar të Palit
në personalitetin e Mesihut - paqja qoftë me të - .
Le t’i kthehemi temës tonë dhe të themi: I pari që e ka përmendur
Ungjillin e Markut është historiani B.S.B. që ka vdekur në vitin 34G.
Ai e ka përmendur atë në librin e tij ‘Historia e kishës’. Ai ka marrë
81
‘Veprat’ 15;36-39. Pamfilia ndodhet nga ana veriore e detit romak dhe
është ndërmjet Kilikias (Anglisht: Cilicia; Greqisht: Κιλικία; Hebraisht:
‫קיליקיה‬ ; Aramisht: Կիլիկիա) dhe Likjas (Anglisht: Lycia).
82
Mesazhi i Palit drejtuar Filipianëve 1; 24.
83
Shih: ‘COMMETORY ON ACTS’ fq. 118, përcjellë nga libri ‘Çfarë
është Krishtërimi?’ fq. 128 në gjuhën Urdu.
132
pjesë në konferencën e Nikeas dhe ka qenë prift në Sham (Levant).
Ai thotë në këtë libër historik:“Markus e ka origjinën nga judat
(çifutët) e greqisë. Ai ishte koleg i Palit dhe i Barnabas, pastaj ai u
grind me ta dhe shkoi te Pjetri. Kur Pjetri u vra nga përndjekjet e
perandorit Nero, atëherë Marku filloi të shkruaj historinë e zotërisë
Mesia.” Ky historian i transmeton këto informacione prej një
historiani të shekullit të dytë, prej Papias, i cili ka shkruajtur në vitin
140G. Papias thotë: “Unë i kam dëgjuar këto transmetime nga një
person prej shekullit të parë.” Mirëpo ai nuk e ka përmendur emrin e
këtij personi.”84
Historianët janë të mendimit se ai ka për qëllim
Markun.
Gjithashtu, Papias thotë: “Marku e ka shkruajtur Ungjillin e tij nga
ato që mbante mend prej gjërave që i ka transmetuar Pjetri.”85
Mirëpo, Marku nuk ka përmendur në Ungjillin e tij se Mesihu është
ringjallur nga varri i tij dhe se ai është ngritur në qiell. Prandaj, West
Kat, Hort dhe shumë prej autorëve të shekullit njëzet kanë thënë se:
Historia e ringjalljes së Mesihut dhe ngritjes së tij janë bashkangjitur
me Ungjillin e Markut në shekullin e dytë pas vdekjes së Markut.
Pas vrasjes së apostullit Pal, Marku është drejtuar kah veriu i
afrikës, pastaj ka shkuar në Egjipt dhe ka krijuar shkollën
Aleksandrike që sot është nën udhëheqjen e koptëve të cilët
mendojnë se janë pasardhës të Markut. Marku ka vdekur i vrarë në të
në vitin 67G. Ky Ungjill që i atribuohet Markut, thuhet se ai e ka
shkruajtur në kufijt e vitit 63G ose 65G. Ai e ka shkruajtur atë në
gjuhën greke në qytetin e Romës, mirëpo disa dijetarë kristianë thonë
se Marku nuk ka qenë prej nxënësve të Mesihut, por ka mësuar nga
Pjetri. Ata thonë se pasi Pjetri ra dëshmor në kohën e perandorit
84
Shih: ‘Historia e fletushkave qiellore’ fq. 118.
85
‘Historia e civilizimit’ vëll. 11 fq. 207.
133
Nero, atëherë ai filloi të përpilojë mësimet krishtere, se ai e ka
shkruajtur atë në gjuhën latine në Romë, mirëpo ajo kopje ka
humbur, pastaj ajo është përkthyer në gjuhën greke gjë e cila është
sot në duart tona. Nga ky përkthim i gjuhës greke janë përhapur
përkthimet e tjera të tij.
Dijetarët kristianë e pranojnë faktin se në përkthimin grek ka disa
gabime ashiqare. Këto gabime vazhdojnë të jenë në të sipas
mendimit të Arinos Zaguel. Thuhet se Marku dhe mësuesi i tij,
Pjetri, e mohonin hyninë e Mesihut. Prandaj, Wells thotë: “Kritikët
anojnë nga mendimi se Ungjilli më i saktë që flet për jetën e Mesihut
është Ungjilli i Markut.”
134
3) Ungjilli i Lukas.
Profesor Beraket ka thënë për të në librin e tij ‘Historia e Ungjillit’:
“Ai ka qenë me origjinë greke; ka hyrë në fenë kristiane pasi ishte në
fe pagane dhe e ka shoqëruar Palin për një kohë të gjatë. Ai e ka
shkruajtur këtë Ungjill nga fundi i shekullit të parë, ashtu sikurse ka
shkruajtur librin e tij ‘Veprat e Apostujve’.”86
Luka ka lindur në Antiokia, ka studiuar mjekësinë dhe e ka
praktikuar atë me sukses të madh. Më pas, ai ka përqafuar fenë
kristiane. Ai ka qenë me Palin në shumë prej udhëtimeve të tij
përgëzuese. Pali e thërriste atë me nofkën ‘mjek i dashur’. Në
mesazhin e tij drejtuar Kolosianëve thotë: “I dashur Lluka, mjeku,
dhe Dema ju përshëndesin.” [Kolosianëve 4; 14]
Pra, Luka nuk ishte nga shokët dhe nxënësit e Mesihut që e kanë
parë apo i kanë shërbyer atij, por ishte nga ata që kanë ndjekur Palin
atëherë kur ai ka arritur qytetin Troas në bregdetin e detit romak. Ai
ka shënuar çdo gjë që ka dëgjuar prej tij. Ungjilli që i atribuohet atij
është një nga ungjillet më të rëndësishëm te kristianët.
Mosmarrëveshja rreth përcaktimit të gjuhës në të cilën Luka e ka
shkruajtur këtë Ungjill vazhdon të jetë, pra, a është shkruajtur në
gjuhën greke apo në gjuhën latine. Data e shkrimit të këtij libri i
kthehet viteve 63G ose 65G. Ai e ka filluar me një shprehje që
tregon se ai e ka shkruajtur këtë për të madhin Teofil. Ajo shprehje
është: “Mbasi shumë vetë ndërmorën të renditin tregimin e
ngjarjeve që ndodhën në mesin tonë, ashtu si na i përcollën ata
që ishin bërë nga fillimi dëshmitarë okularë dhe shërbyes të
fjalës, m'u duk e mirë edhe mua, pasi i hetova të gjitha gjërat me
kujdes që nga fillimi, të t'i shkruaj sipas radhës, fort i nderuari
86
Shih: ‘Historia e fletushkave qiellore’ fq. 120.
135
Teofil, që ti të njohësh vërtetësinë e gjërave që të kanë mësuar.”
[Luka 1;1-4]
Me sa duket prej hapjes së librit, ky libër është shkruajtur për
historitë e ngjarjeve që u kanë ndodhur kristianëve të parë, jo për
fjalët e Mesihut ‫ﷺ‬, megjithatë, në të gjenden shumë fjalë të Mesihut.
Luka i ka kushtuar rëndësi renditjes së ngjarjeve të kaluara të
Mesihut dhe përputhjen ndërmjet tyre. Ai libër synon udhëzimin e
mohuesve, jo judave, sepse ai nuk ishte prej judave. Ai ka marrë
shumë prej shkrimeve të Markut, ngase Ungjilli i Markut përmban
661 versete, kurse Luka ka transmetuar prej tij 350 versete. Në
Ungjillin e tij ka shumë vargje që gjenden te Ungjilli i Mateut të cilat
nuk gjenden te Ungjilli i Markut. Me sa duket, ai i ka marrë këto
vargje prej Ungjillit të Mateut, ose të dy ata i kanë marrë këto vargje
prej një burimi të përbashkët87
për të cilin ne nuk e kemi gjet dot.88
87
[Shënim i përkthyesit]: Studiuesit e kanë quajtur këtë burim të
përbashkët me ‘Burimi K’ (ang. ‘The Q source’), disa e kanë quajtur
‘Dokumenti K’ (ang. ‘Q document’), apo ‘Ungjilli K’ (ang. ‘Q Gospel’),
ose vetëm me gërmën ‘Q’ e cila simbolizon fjalën në Gjermanisht: ‘Quelle’,
që do të thotë ‘burimi’.
88
‘Historia e civilizimit’ vëll. 3 fq. 209.
136
4) Ungjilli i Gjonit.
Gjoni ishte njëri nga të mëdhenjt e dymbëdhjet apostujve. Babai i
tij ishte nga të parët që kanë pranuar fenë kristiane. Ai ishte prej
thirrësve të mëdhenj të kristianizmit. Mesihu e donte atë dhe e
quante apostull i dashur. Njëri nga Ungjillet i atribuohet atij. Thuhet
se ai e ka shkruajtur atë në vitin 90G.
Pra, ky është Ungjilli më i ri i shkruajtur, ngase shkrimi i tij është
vonuar rreth tridhjet vjet. Mirëpo, ky Ungjill që i atribuohet shokut të
Mesihut, a është vërtet prej shkrimeve të tij apo është i dikujt tjetër?
Për këtë ka shumë mosmarrëveshje ndërmjet dijetarëve kristianë; të
hershmit e tyre e mohojnë të jetë ky Ungjill i Gjonit.
Autori i Enciklopedisë Britanike thotë: “Sa i përket Ungjillit të
Gjonit, nuk ka pikën e dyshimit se ai është një libër i falsifikuar.
Autori i tij ka dashur kundërshtimin e dy apostujve me njëri-tjetrin;
ata janë shenjtorët Mate dhe Gjon. 89
Autori i librit fals ka
pretenduar se është apostulli që e do Mesian. Kisha e mori këtë fjali
në pamjen e saj të jashtme dhe janë bindur se autori është pikërisht
apostulli Gjon. Ata e vendosën të cituar emrin e tij në këtë librin,
megjithëse autori i tij me siguri nuk është Gjoni. Ky libër nuk del
përtej të qenit një shembull për librat e Teuratit (Torës, ligjit) të cilat
nuk kanë lidhje ndërmjet tyre dhe personave që thuhen se janë autor
të tyre. Ne na vjen shumë keq për ata që derdhin të gjithë mundin e
tyre për të bërë lidhjen - qoftë edhe me lidhjen më të dobët -
ndërmjet këtij personi i cili ishte filozof dhe që e ka shkruajtur këtë
libër në gjeneratën e dytë dhe ndërmjet apostullit të madh Gjon, i cili
ishte thjesht një peshkatar. Ne na vjen keq për ta sepse punët e tyre u
shkojnë kot për shkak se ata ngatërrohen pa udhëzim.”
89
Ai ka për qëllim Markun sepse ai e ka emrin Gjon, sikurse kemi treguar
në studimin e Ungjillit të tij.
137
Në Enciklopedinë Franceze thuhet: “Gjonit i është atribuar ky
Ungjill dhe tri libra të tjerë prej Testamentit të Ri, mirëpo studimet
bashkëkohore në çështjet e feve nuk i dorëzohet saktësisë së këtij
atribimi.” Po ashtu, dijetarët kristianë në shekullin e dytë e kanë
mohuar të jetë ky Ungjill i shkruajtur nga apostulli Gjon.
Ja vlen të përmendim se ky mohim ishte nga Arinos i cili ka
mësuar nga Polikarpi (Polycarp 80 – 167) nxënësi i drejtpërdrejt i
apostullit Gjon, i cili ishte nxënës i Mesihut. Po ashtu, është gjendur
një sekt kristianë në shekullin e dytë me emrin ‘Alogin’ i cili e
mohonte këtë Ungjill dhe të gjitha këto që i janë atribuar Gjonit.
Autori i Enciklopedisë Britanike është i mendimit se autori i këtij
libri është ‘Serenthas’.90
Shkaku pse është ngritur kjo betejë është për shkak se Ungjilli i
Gjonit është i pari që pohon hyjninë e Mesihut dhe trinitetin.
Argument për të është se Mateu, Luka dhe Marku, të cilët e kanë
shkruajtur më parë, nuk i kanë pohuar në Ungjillet e tyre këto
besime. Sa i përket përkthimeve që janë shfaqur në shekujt mëvonë,
ato i kanë ndryshuar kuptimet origjinale dhe kanë vendosur fjalë që
aludojnë për këto besime të prishura.
Vihet re me këtë se shkrimtari i këtij Ungjilli vazhdon të jetë
misterioz, madje studiuesit e feve nuk kanë rënë në pajtim akoma për
kohën në të cilën është shkruajtur ky Ungjill. Zhytja në temat e
studimit të këtij Ungjilli të çon në mendimin se autori i tij nuk është
prej apostujve, por ishte prej filozofëve grek, ngase ai ka futur në të
shumë prej temave filozofike që kanë lidhje me teologjinë në Greqi,
sidomos teorinë filozofike judaiste ‘Filo’ (Fhilo), ndërkohë që dihet
te studiuesit se apostulli Gjon ishte prej njerëzve të thjeshtë.
90
‘Enciklopedia Britanike’ vëll. 13 fq. 98.
138
Në librin ‘Veprat e Apostujve’ thuhet: “Ata, kur e panë çiltërsinë
e Pjetrit dhe të Gjonit dhe duke kuptuar se ishin njerëz të
pamësuar dhe pa arsim...” [Veprat 4;13]
Po ashtu, në të shkruesi shfaqet sikur me qenë në rangun e lartë të
popullit të judave, ndërkohë që Gjoni faktikisht ishte prej
peshkatarëve. Gjithashtu, metoda e këtij Ungjilli ndryshon komlet
nga metoda e ungjilleve të përparmë në shprehje, në sqarim dhe në
lëndët e librit. James Mike e pranon se libri ka përzier ndërmjet
apostullit Gjon dhe Gjonit të madh që e ka shkruajtur këtë Ungjill.
Dijetari pakistanez kristianë, prifti Beraketullah thotë: “Ky Ungjill
nuk mundet të jetë shkruajtur nga apostulli Gjon, sepse lëndët e këtij
libri dëshmojnë se shkruesi i këtij libri është njeri me pushtet në
kishë.” Më pas, ai përmend disa fragmente për të vërtetuar këtë
pretendim të tij.91
Sa i përket faktit se në Ungjillin e Gjonit gjenden disa fragmente
ku tregojnë se shkruesi i tij është nga ata që Mesihu ‫ﷺ‬ e do, për këtë
gjë thotë West Kost, i cili është shpjegues i ungjilleve: “Me sa duket,
këto fragmente janë bashkëngjitur më pas me Ungjillin.” Ky është
dhe mendimi i Bishop Gore prej bashkëkohorëve.
E çuditshme është se këto fragmente nuk gjenden te kopja e Sinas,
madje West Cot e thotë ashiqare se ata të cilët besojnë në hyjninë e
Mesihut i kanë shtuar këto fragmente në Ungjillin e Gjonit në mëryrë
që ato të jenë argument kundër atyre që e kundërshtojnë hyjninë e
Jezusit.
Po ashtu, shkruesi i këtij Ungjilli nuk pretendon të regjistrojë
jetëshkrimin e Mesihut në Ungjillin e tij ashtu sikurse kolegët e tij.
91
‘Amshueshmëria e katër ungjilleve’ vëll. 2 fq. 131.
139
Will Durant thotë: “Kur ai ka folur për Mesian, ai në pikëpamjen
teologjike e ka përshkruajtur me fjalë të tilla si: ‘Fjala e Perëndisë’,
‘Krijuesi i botës’, dhe ‘Shpëtuesi i njerëzimit’, duke kundërshtuar
kështu ungjillet e tjera në shumë detaje dhe në përshkrimin e
përgjithshëm që i bën Mesias.
Sa i përket gjërave që gjenden në këtë libër prej karakteristikës së
përafërt me karakteristikën e atyrë që thonë se shpëtimi është vetëm
me besim, madje me njohje, dhe gjërat që përforcojnë mendimet
metafizike, pra, këto gjëra i kanë bërë shumë studiues të fesë
kristiane të luhaten në besimin se autori i këtij libri është apostulli
Gjon.” 92
Nën dritën e këtyre informacioneve, ne mundet të themi se
shkruesi i tij është ndikuar nga ideologjitë e devijuara të Palit, me
frymëzimin e tij ose është ndikuar nga ndonjëri prej pasuesve të tij.
Ai e ka shkruajtur këtë Ungjill për të refuzuar mohuesit e ideologjive
të Palit. Me kalimin e kohës, kristianët e morën atë për të shenjtë siç
e kanë për zakon, megjithëse në të ka plotë mashtrime.
92
‘Historia e civilizimit’ vëll. 11 fq. 209.
140
Përmbajtja e ungjilleve:
Pasi kemi njohur të katër ungjillet dhe autorët e tyre, ja vlen që të
flasim për gjërat që përmbajnë këto ungjille në përgjithësi. Prej
gjërave që përmbajnë këto ungjille janë: historitë, besimet, ligjet,
moralet dhe temat rreth formimit të familjes.
a. Historitë:
Kjo temë ka zënë pjesën më të madhe te të gjithë ungjillet, sikurse
është historia e Marias, shtatëzania e saj me Mesian, lindja e tij dhe
thirrja e tij për te feja.
Megjithëse për këto ungjille ka mosmarrëveshje ndërmjet njerëzve
rreth përcaktimit të autorëve të tyre dhe gjuhës në të cilën janë
shkruajtur, prapëseprapë, ato janë enciklopedia më e madhe që
gjendet gjer më sot për njohjen e historisë së Mesihut ‫ﷺ‬.
b. Besimi:
Sa i përket anës së besimit, të gjitha ungjillet vërtiten rreth hyjnisë
së Mesihut, se ai është Bir i Atit, se Perëndia është tri persona: Ati,
Biri dhe Shpirti i Shenjtë, dhe se Mesihu është kryqëzuar për t’u
falur mëkati i përhershëm i mëparshëm.
Këto janë temat e studimit ku janë përqëndruar ungjillet në
çështjen e besimit. Mirëpo, duke qenë se besimi se Mesihu ishte Zot
nuk ka qenë diçka unanime ndërmjet dijetarëve kristianë në shekullin
e parë, duke qenë se disa hauarijun (apostuj) ishin akoma gjallë në
këtë shekull, sikurse Pjetri dhe Barnaba, dhe duke qenë se ata e
mohonin hyjninë e Mesihut, = ne kemi gjetur në këto ungjille -
sidomos në ungjillin e Gjonit - shumë versete që tregojnë edhe për
natyrën njerëzore të Mesihut dhe që thotë se ai nuk ishte bir i
141
Perëndisë. Prandaj, këto ungjille nuk kanë qenë të zbrazët prej
përmendjes së natyrës njerëzore të Krishtit, pavarësisht përpjekjeve
të gënjeshtarëve shpifës.
Krishti, duke iu drejtuar Marias, thotë: ““Mos më prek, sepse
ende nuk u ngjita te Ati im; por shko te vëllezërit e mi dhe u
thuaj atyre se unë po ngjitem tek Ati im dhe Ati juaj, te Perëndia
im dhe Perëndia juaj”.” [Ungjilli i Gjonit 20;17]
Fjala e tij: “...te Perëndia im dhe Perëndia juaj'” është refuzim
kundër atyre që e kanë konsideruar atë Zot dhe që e kanë bërë atë
Zot përveç Allahut. Për këtë fjalë, tregohet në Kuranin e Lartë:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬
‫ﲝ‬
‫ﲞ‬
‫ﲟ‬
‫ﲠ‬
‫ﲡ‬
‫ﲢ‬
‫ﲣ‬
‫ﲤ‬
‫ﲥ‬
‫ﲦ‬
‫ﲧ‬
‫ﲨ‬
‫ﲩ‬
‫ﱠ‬
:‫ائدة‬ ‫الم‬
١١٧
“Kurrë nuk u kam thënë ndonjë gjë përveç asaj që Ti më
urdhërove të them: ‘Adhuroni Allahun, Zotin tim dhe Zotin
tuaj...’” [Surja Maideh, 117]
Gjithashtu, Mesihu ka thënë: “...sepse Ati është më i madh se
unë.” [Gjoni 14;28]
Ai e pranon madhështinë e Allahut dhe ndarjen e tij prej Tij. Sa i
përket fjalës ‘bir’, ajo është përdorur shpesh në trashëgimin izraelite
si metaforë, jo se është vërtetë bir i Allahut.
Gjithashtu, Mesihu thotë: “dhe fjala që po dëgjoni nuk është
imja, por e Atit që më ka dërguar.” [Gjoni 14; 24]
Po ashtu, nëpër ungjille gjenden fragmente ku Mesihu flitet se
është bir i njeriut, bir i Adamit, bir i Marias etj...
142
c. Legjislacioni i krishterimit:
Prej studimit të ungjilleve kuptohet se legjislacioni i Isait ka
aprovuar ato që kanë ardhur në Testamentin e Vjetër dhe ligjet që u
ka dhënë judave Musai (Moisiu) - paqja qoftë me të - . Ai nuk ka
përjashtua prej kësaj vetëm se një pjesë të pakët, ku janë shfuqizuar
disa ligje judaike, ndërsa disa të tjerë janë ndryshuar.
Në porosinë e shquar që i atribuohet Isait - paqja qoftë me të - e
cila quhet ‘porosia e malit’ ose ‘fjalimi i malit’ për shkak se Isai e ka
dhënë ndërkohë që ka qenë në majën e malit dhe e kanë dëgjuar një
pjesë e madhe e njerëzve: tregohet se Moisiu ua ka bërë të lejuar
divorcin, për shkak të zemrës së tyre të ngurtë, kurse ai - domethënë
Mesihu - raporton se ai i cili e ndan gruan e tij - përveç për arsye të
imoralitetit - është sikur e bënë atë të bëjë imoralitet, dhe se ai i cili
martohet me një grua të martuar është sikur me pas bërë imoralitet
me të.93
“Atëherë ai u tha atyre: “Ai që lë gruan e vet dhe martohet me
një tjetër, shkel kurorën me të. Po ashtu, nëse gruaja lë burrin e
vet dhe martohet me një tjetër, shkel kurorën.” [Ungjilli i Markut
10;11-12]
Në të tregohet se të dy bashkëshortët shoqërojnë një trup të vetëm
pas martesës së tyre, andaj ata nuk kthehen në dy pas kësaj. Mesihu
thotë: “Prandaj njeriu të mos ndajë atë që Perëndia e ka
bashkuar!” [Ungjilli i Markut 10;9]
93
Ungjilli i Mateut 5;31-32.
143
Në Ungjill ka ardhur për ndëshkimin: “Ju keni dëgjuar se qe
thënë: “Sy për sy dhe dhëmb për dhëmb”. Por unë po ju them:
Mos i rezisto të ligut; madje, në qoftë se dikush të qëllon mbi
faqen e djathtë, ktheja dhe tjetrën, dhe në qoftë se dikush do të
të nxjerrë në gjyq për të të marrë tunikën, jepi edhe mantelin.
Dhe në qoftë se dikush të detyron të ecësh një milje, ti bëji dy me
të.” [Ungjilli i Mateut 5; 38-41]
Gjoni ka transmetuar në Ungjillin e tij në kapitullin e tetë rreth
gurëzimit të gruas që thyen kurorën: “Atëherë farisenjtë dhe
skribët i prunë një grua që ishte kapur duke shkelur kurorën
dhe, mbasi e vunë në mes, i thanë Jezusit: “Mësues, kjo grua
është kapur në flagrancë, duke shkelur kurorën. Por në ligj
Moisiu na ka urdhëruar të vriten me gurë gra të tilla, por ti
ç'thua?”. Flisnin kështu për ta vënë në provë dhe për të pasur
diçka për ta paditur. Por Jezusi, duke u shtënë se nuk dëgjoi, u
përkul dhe shkruante me gisht në dhe. Dhe, kur ata vazhdonin ta
pyesnin, ai u drejtua dhe u tha atyre: “Kush nga ju është pa
mëkat, le ta hedhë i pari gurin kundër saj!”. Pastaj u përkul
përsëri dhe shkruante në dhe. Atëherë ata, e dëgjuan këtë dhe të
bindur nga ndërgjegjja, u larguan një nga një, duke filluar nga
më të vjetrit e deri te të fundit; kështu Jezusi mbeti vetëm me atë
grua, që qëndronte atje në mes. Jezusi atëherë u ngrit dhe, duke
mos parë tjetër përveç gruas, i tha: “O grua, ku janë ata që të
paditnin? Askush nuk të dënoi?”. Dhe ajo u përgjigj: “Askush,
Zot”. Atëherë Jezusi i tha: “As unë nuk të dënoj; shko dhe mos
mëkato më”.” [Ungjilli i Gjonit 8;3-11]
Ajo që nënkupton kjo është se Mesihu ‫ﷺ‬ e ka shfuqizuar gurëzimi
si ndëshkim për atë që thyen kurorën sikurse ka qenë në ligjin e
144
Musait. Mirëpo, ai nuk ka ardhur si shfuqizues, por ka ardhur që
vetëm ta plotësojë ligjin e Musait ‫ﷺ‬.94
Ligji i Musait ka cituar se duhet t’i duam të dashurit dhe t’i urrejm
armiqt, kurse Mesihu ka thënë që t’i duam të gjithë të dashurit dhe
armiqt. Në Ungjillin e Mateut thuhet: “Ju keni dëgjuar se qe thënë:
“Duaje të afërmin tënd dhe urreje armikun tënd”. Por unë po ju
them: “Duani armiqtë tuaj, bekoni ata që ju mallkojnë, u bëni të
mirë atyre që ju urrejnë, dhe lutuni për ata që ju keqtrajtojnë
dhe ju përndjekin, për të qenë bij të Atit tuaj, që është në qiej,
sepse ai bën të lindë diellin e tij mbi të mirët dhe mbi të këqijtë,
dhe bën të bjerë shi mbi të drejtët dhe të padrejtët.” [Ungjilli i
Mateu 5;43-45]
Ligji i Musait e ka ndaluar vrasjen, kurse Mesihu ka shkuar edhe
më larg se sa kaq, ai ka ndaluar të mendohet për të bërë keq të
përgjithësi. Ai thotë sikurse tregohet në Ungjillin e Mateut: “Ju keni
dëgjuar se u qe thënë të lashtëve: “Mos vrisni”; dhe: “Kushdo që
vret do t'i nënshtrohet gjyqit”” [Ungjilli i Mateut 5;21]
d. Martesa dhe formimi i familjes:
Të gjitha ungjillet paralajmërojnë prej martesës dhe nxisin për
beqari. Pali thotë në mesazhin e tij të parë drejtuar banorëve të
Korinasve: “Por ai që është i qëndrueshëm në zemër të vet dhe që
nuk i nënshtrohet nevojës, por është zot i vullnetit të vet dhe e ka
vendosur në zemër të vet të ruajë virgjëreshën e tij, bën mirë.
Prandaj ai që marton bën mirë, ai që nuk e marton bën edhe më
mirë.” [I Korinasve 7;37-38]
94
Në Ungjillin e Mateut 5;17 thuhet: “Mos mendoni se unë erdha për të
shfuqizuar ligjin ose profetët; unë nuk erdha për t'i shfuqizuar, po për
t'i plotësuar.”
145
Gjithashtu, Pali thotë: “Tani lidhur me ato që më shkruat, mirë
është për njeriun të mos prekë grua.” [I Korinasve 7;1]
Gjithashtu, ai thotë: “Por të pamartuarve dhe grave të veta po u
them se për ta është mirë nëse qëndrojnë si unë, por në qoftë se
s'kanë vetkontroll, le të martohen, sepse është më mirë të
martohesh se të digjesh.” [I Korinasve 7;8-9]
Tani kemi mbaruar fjalën për katër ungjillet tek të cilat bazohen të
gjithë sektet kristiane, andaj, le të flasim tani për burimet e tjera të
mësimeve kristiane të cilat janë libra të shenjtë. Ato ndahen në tri
koleksione:
1. Koleksioni i parë: Mesazhet e Palit. Ato janë katërmbëdhjetë
mesazhe.
2. Koleksioni i dytë: Mesazhet katolike.Ato janë shtatë mesazhe.
3. Koleksioni i tretë: Dy librat, të cilat janë ‘Veprat e Apostujve’
dhe libri ‘Zbulesa e Gjonit’.
Koleksioni i parë: Mesazhet e Palit.
Pali i ka shkruajtur këto mesazhe në kohëra të ndryshme, që me sa
duket, fillon përafërsisht nga viti 45G dhe mbaron në vitin 65G. Ai i
ka dërguar disa prej tyre nëpër vende dhe kombe të ndryshme, kurse
disa ja ka dërguar nxënësve të tij. Autori i Enciklopedisë Britanike
është i mendimit se katër nga katërmbëdhjetë mesazhet që i
atribuohen Palit i ka shkruajtur njëri nga nxënësit e Palit njëzet vjet
pas vdekjes së tij.
Në vijim po ju sjellim këto mesazhe:
146
1 - Mesazhi drejtuar Romakëve.
Romakëve: Ai është një qytet i vjetër, që Romuli (Anglisht:
Romulus, Latin: roːmʊlʊs) e ka themeluar në vitin 753 para lindjes
së Krishtit dhe pikërisht ai ishte mbreti i parë në të. Më pas, kjo
mbretëri e vogël është shndërruar në perandori dhe ka mbizotëruar
në detin mesdhe. Roma ishte kryeqyteti i kësaj perandorie romake.
Pali ka arritur nënshtetësin romake dhe ka shkuar që të përgëzojë në
të, por është vrarë brenda vitit 68G.
2-3 Dy mesazhet drejtuar Korinasve:
Korinasi (Anglisht: Corinth, Greqisht: Κόρινθος, Hebraisht:
‫)קורינתוס‬ është qëndra e qarkut të Akaisë (Achaia) në shtetin Grek.
Me sa duke, Pali i ka shkruajtur banorëve të tij brenda vitit 57G,
kurse motivi i shkrimit ishte përçarja e pasuesve të tij dhe pasuesve
të Pjetrit rreth hyjnisë së Mesihut.
4 - Mesazhi drejtuar Galatasve:
Galatia është një shtet në pjesën qëndrore të gadishullit të Azisë së
vogël. Pali e ka shkruajtur këtë mesazh brenda vitit 55G ose vitit
57G, atëherë kur ai është informuar se njerëzit në atë vend i mohonin
ideologjitë e tij të devijuara. Ata e mohonin atë për shkak se ai kishte
dalur nga mësimet e Mesihut ‫ﷺ‬. Ata thanë se ai është i infiltruar në
besim, kurse njohja e tij rreth ungjillit ka ardhur në mënyrë indirekte.
5 - Mesazhi drejtuar Efesianëve:
Efesia është fjalë greke që ka kuptimin e diçkaje të dëshiruar. Ajo
është qëndra e qarkut të Romakëve ‘Asia’ nga e majta e bregut të
lumit Kaister (Cayster). Pali e ka shkruajtur këtë mesazh nga Roma
brenda vitit 62G. Tema e tij është për thirrjen e banorëve të Efesias
147
në besimin e hyjnisë së Mesihut, në besimin se ai është Bir i Zotit
dhe në besimin vetëm në Krisht, jo në ligjin e Moisiut (Musait).
6 - Mesazhi drejtuar Filipianëve:
Filipia është një qytet në Maqedoni. Fjala më e saktë është se ai e
ka shkruajtur këtë mesazh brenda vitit 63G. Në këtë mesazh, ai i ka
thirrur banorët e Filipisë që të besojnë Mesihun dhe i ka
paralajmëruar ata prej leximit të Ungjillit në mënyrë që mos të
zbulohet mosbesimi dhe hipokrizia që fsheh ky njeri.
7 - Mesazhi drejtuar Kolosianëve:
Kolosia (Colosse) është një qytet në Frigji të Azisë së vogël. Ai
ndodhet në lumin Likos (Anglisht: Lycus ose Lykos) afër takimit me
njërin nga degët e tij (që quhet ‘Maeander’). Pali e ka shkruajtur atë
brenda vitit 62G, ku ka thirrur banorët e Kolosias që të besojnë
vetëm Mesihun. Po ashtu, ai ua zbukuron atyre hyjninë e Mesihut
dhe e bënë atë kusht të shpëtimit.
8-9 Dy mesazhet drejtuar Thesalonikasve:
Thesalonikas është një qytet në Maqedoni që tani quhet Selanik.
Me sa duket, ai e ka shkruajtur mesazhin e parë brenda vitit 52G,
ndërsa i dyti është shkruajtur direkt pas së parës si shpjegim dhe
sqarim për disa shprehi që ndodhen në të. Tema e këtij mesazhi ishte
ringjallja e Krishtit, se të gjithë ata që besojnë Krishtin do të
ringjallen atëherë kur të jetë afruar koha e mbretërimit të Perëndisë
dhe se ringjallja do të ndodh në natën e në ditën e saj.
148
10-11 Dy mesazhet drejtuar Timoteut:
Timoteu ishte shoqërues i Palit dhe përkrahës i tij. Pali e thirrte atë
me nofkën ‘bir’ dhe ‘i dashur’. Ky person ka hyrë në fenë e devijuar
të Palit dhe nuk i është ndarë atij në disa udhëtime.
12 - Mesazhi drejtuar Titit:
Titi ishte shoqërues i Palit. Pali e ka dërguar atë në Korinas dhe i
ka lidhur çështjet e kristianëve atje me të, dhe më pas në Kretë
(Crete). Ky mesazh i është drejtuar atij dhe në të ai ka sqaruar
mësimet përrallore tek të cilat ai thërriste.
13 - Mesazhi drejtuar Filemonit:
Filemoni ka hyrë në fenë e Palit. Tema e këtij mesazhi është se
Ansimos robi i Filemonit ishte larguar prej zotërisë së tij dhe i kishte
marrë atij diçka prej pasurisë. Kur ai ka mbërritur në Romë dhe kur
Pali e ka takuar atë, atëherë ai hyri në fenë e tij dhe u pendua për
veprën që kishte bërë. Pali dëshiroi që ai të qëndronte me të, mirëpo
ai nuk pranoj pa marrë lejen e zotërisë së tij, kështu që, ai shkoi te
zotëria e tij dhe zotëria e tij e pranoj justifikimin e tij.
14 - Mesazhi drejtuar Hebrenjve:
Kisha lindore e vjetër ka rënë në mosmarrëveshje me kishën
perëndimore në përcaktimin e autorit të këtij mesazhi. Kisha lindore
ka mendimin se atë e ka shkruajtur Pali. Thartolian, historiani
kristianë në shekullin e dytë, ka thënë se atë e ka vendosur Barnaba,
kurse Luther është i mendimit se atë e ka vendosur Apollos. Tema e
tij është thirrja për besimin e Krishtit dhe për mos t’i kushtuar
rëndësi Testamentit të Vjetër.
149
Në përgjithësi, këto mesazhe japin një pamje të shtjelluar për
shumë nga besimet e fesë kristiane, për ligjet, adhurimet dhe moralet
e saj. Një pjesë e madhe e tyre i ka kushtuar rëndësi pohimit të
hyjnisë së Mesihut, pohimit se ai ishte bir i Perëndisë dhe pohimit të
parimit të trinitetit.
Në këtë kohë, krishterimi bazohet në këto mesazhe më shumë se sa
te librat e tjera të shenjta, madje kur përmendet në përgjithësi fjala ‘i
Dërguar’ (apostull) për qëllim te ta kihet ky juda që ka pretenduar se
ka pranuar fenë kristiane.
Këto mesazhe janë marrë si burime themelore për shpjegimin e
ungjilleve dhe për sqarimin e gjërave të pakuptueshme në të gjatë
Këshillit Ekumenik të Nikeas, sidomos fragmentet që kanë lidhje me
hyjninë e Mesihut.
Koleksioni i dytë: Mesazhet Katolike: Ato janë shtatë mesazhe:
1 - Mesazhi i Jakobit:
Ai është i njohur si Jakobi i vogël, i biri i Halfit. Ai ishte nga
nxënësit e Mesihut. Thuhet se shkruesi i tij ishte Jakobi i biri i
marangozit Jozef. Ky mesazh është shkruajtur brenda viteve 50-60G.
Shkruesi i tyre ishte i ndikuar shumë me ideologjitë e Palit. James
Mike është i mendimit se provat vërtetojnë se shkruasi i këtij
mesazhi nuk është Jakobi.
2-3 - Dy mesazhet e Pjetrit95
:
Pjetri ishte kryetari i apostujve pas Mesihut ‫ﷺ‬. Atij i atribuohen
këto dy mesazhe, mirëpo, dijetarët e përpiktë dyshojnë në këtë për
95
Autori i Enciklopedisë Britanike, sikurse tregohet te vëll. 17 fq. 646,
është i mendimit se mesazhi i parë është shkruajtur pas vdekjes së Palit.
150
shkak se Pjetri ka pasur qëndrime vendimtare kundër ringjalljes së
Mesihut, hyjnisë së tij dhe kundër thirrjes së devijuar të Palit.
4-5-6 - Mesazhet e Gjonit:
Të tri këto mesazhe i atribuohen Gjonit, autorit të Ungjillit. Thuhet
se ajo është shkruajtur brenda vitit 90G ose 100G. Tema e tij vërtitet
rreth pohimit të hyjnisë së Mesihut, se ai është ringjallur nga varri i
tij dhe se ai do të kthehet së shpejti. Ajo përputhet shumë me
Ungjillin e Gjonit. Prej këtyre mesazheve kuptohet se një grup
besimtarësh e mohonin hyjninë e Mesihut, se ata ishin të kapur me
besimin monoteist dhe se e refuzonin thirrjen e Palit. Atyre u janë
drejtuar këto mesazhe. Ky Gjon, sikurse është vërtetuar, nuk është
prej Hauarijunëve (apostujve).
7 - Mesazhi i Judas:
Ai është vëllai i Jakobit, jo Juda Iskarioti. Ky mesazh është një
përmbledhje fetare diskutimore. Ai është shkruajtur në gjysmën e
dytë të shekullit të parë. Arsya për të cilën është shkruajtur ky
mesazh është paralajmërimi i kristianëve prej atyre që thërrasin
vetëm te njohja e jo te besimi.
Në përgjithësi, të shtata mesazhet janë shkruajtur në kohëra të
ndryshme; më i vjetri është shkruajtur përafërsisht në vitin 50G,
kurse më i riu është shkruajtur në vitin 90G. Ata janë rënditur në
Testamentin e Ri sipas renditjes së mëparshme. Ato përmbajnë disa
ligje, morale dhe besime kristiane që përputhen me ideologjitë
politeiste të devijuara të Palit. Koleksioni i këtyre mesazheve quhet
‘Librat e mësimit’ të Testamentit të Ri, për shkak se ato përmbajnë
ligje.
151
Këto mesazhe, gjithashtu, ishin të dyshimta derisa është bërë
Këshilli Ekumenik i Nikeas. Më pas, kristianët i kanë konsideruar
këto mesazhe si burim thelbësor për njohjen e fesë kristiane. Këto
libra kanë pasur ndikim të madh në shndërrimin e kësaj feje në një fe
politeiste greke dhe romake.
Koleksioni i tretë: Libri ‘Veprat e Apostujve’ dhe libri ‘Zbulesa e
Gjonit’:
Libri ‘Veprat e Apostujve’ i atribuohet Lukas, autorit të Ungjillit.
Ai e ka shkruajtur atë brenda vitit 63G, domethënë: në të njëjtin vit
në të cilin ka shkruajtur dhe Ungjillin.
Tema e tij: Tema e tij është rreth historisë së jetës së apostujve.
Historia e një grupi të nxënësve dhe ndjekësve ka ndikim të madh në
fenë kristiane.
Fjala ‘Veprat’ e ka kuptimin e historisë së jetës së tyre ose ajo
çfarë vepruan ata dhe çfarë është transmetuar prej tyre. Fjala
‘apostujve’ apo të dërguarit e Isait në popujt e ndryshëm nëpër botë
për të përhapur krishterimin ndërmjet njerëzve. Ata janë
dymbëdhjetë apostuj, por, ata pastaj e kanë futur edhe Palin, të cilit -
sipas pretendimit të tij - i është shfaqur Mesihu pas ngritjes në qiell.
Gjatë paraqitjes së historisë së jetës së apostujve ka ardhur dhe
studimi i shumë temave fetare dhe të besimeve krishtere. Luka i ka
kushtuar rëndësi sidomos jetëshkrimit të Palit, luftës së tij në
përhapjen e krishtërimit dhe mrekullit që janë shfaqur nëpërmjet tij.
Shumica e këtij libri ka zënë vetëm jetëshkrimin e Palit.
Prej hyrjes së librit duket se ai e ka shkruajtur këtë libër për të
njëjtin person për të cilin ka shkruajtur Ungjillin e tij, pra, për
Teofilin. Ai thotë duke ju drejtuar atij: “Tregimin e parë e bëra, o
152
Teofil, mbi të gjitha gjërat që Jezusi nisi të bëjë dhe të mësojë,
deri në ditën në të cilën u muarr në qiell, pasi u kishte dhënë
urdhërime nëpërmjet Frymës së Shenjtë apostujve që ai kishte
zgjedhur. Atyre, pasi pati vuajtur, iu paraqit i ngjallur me
shumë prova bindëse, duke u parë prej tyre për dyzet ditë dhe
duke folur për gjërat e mbretërisë së Perëndisë.” [Veprat 1;1-3]
Në këtë libër, Luka flet shumë për çështjet e besimit dhe ligjit.
Libri ‘Zbulesa e Gjonit’: Këtë libër e ka shkruajtur autori i
Ungjillit të Gjonit në kohën e perandorisë romake perëndimore, në
vitin 81G deri në vitin 96G. Burimi i këtij libri është një ëndërr që
Gjoni ka pretenduar se ka parë, se atij i janë shpallur shumë fakte
fetare kristiane dhe se ka parë shumë ndodhi të të ardhmes. Ky libër
përmban çështjet në vijim:
 Në të tregohet pushteti i Mesihut në qiell, se ai mbikëqyr nga
lartë çështjet e kishës dhe kujdestarët e saj. Në të sqarohen
veprat e ëngjëjve në qiell dhe se si ato i nënshtrohen
Mesihut.
 Në të tregohet se njerëzit do të ringjallen Ditën e Gjykimit,
se ata do të paraqiten përpara Mesihut, se ai do t’i marrë ata
në llogari për veprat e tyre dhe do të shpërblejë mirëbërësin
për veprat e mira të tij, kurse keqbërësin do ta ndëshkojë për
shkak të veprës së keqe të tij.
 Në të përmendet një pjesë e ngjarjeve që do t’i ndodhi botës
njerëzore në përgjithësi dhe botës kristiane në veçanti, në një
pamje simbolike të paqartë.
Kisha nuk i ka marrë për bazë këto libra vetëm se në vitin 363G.
Përpara këtij viti, ato ishin shumë të dyshuara në faktet e tyre dhe në
saktësinë e të qenit autor i tij Gjoni, madje vet Këshilli Ekumenik i
Nikeas që është mbajtur në vitin 325G nuk i ka pranuar këto libra.
153
Shumë studiues vazhdojnë të dyshojnë se autor i këtij libri është
Gjoni. Imam Ibën Hazmi ishte i ashpër në refuzimin e këtyre librave
dhe i ka përshkruajtur ato se janë gënjeshtra, se kanë kontradikta me
njëra-tjetrën, dhe se në to ka devijime e mosbesime.
Sa i përket pranimit zyrtar të të gjithë Testamentit të Ri, ajo që
vërehet është se pranimi zyrtar i librave të tij ka marrë kohë
përafërsisht 350 vite. Për këto libra ka pasur shumë ngatërresa deri
në fillimin e shekullit të katërt.
Azbios e ka përshkruajtur këtë situatë dhe i ka ndarë librat në tre
kategori:
1) Librat që janë pranuar në përgjithësi.
2) Librat që vazhdojnë të jenë të diskutueshme, porse janë
pranuar gjerësisht.
3) Librat që nuk janë pranuar.
154
Kategorinë e parë e përfaqësojnë librat në vijim:
 Katër Ungjillet. (Mateut, Markut, Lukas dhe Gjonit)
 Veprat e apostujve.
 Librat e Palit.
 Mesazhi i parë i Pjetrit.
 Mesazhi i parë i Gjonit.
 Mundet t’i bashkëngjitet kësaj kategorie Zbulesa e Gjonit.
Kategorinë e dytë e përfaqësojnë librat në vijim:
 Mesazhi i Jakobit.
 Mesazhi i Judas.
 Mesazhi i dytë i Pjetrit.
 Mesazhi i dytë dhe i tretë i Gjonit.
Kategorinë e tretë e përfaqësojnë librat në vijim:
 Librat e veprave të Palit.
 Zbulesa e Pjetrit.
 Bariu Hermas.
 Mesazhi i Barnaba.
 Një pjesë nga Zbulesa e Gjonit.96
Këto libra të cilat nuk i kanë pranuar kristianët janë pak në
krahasim me listën e gjatë. Po ju paraqesim në vijim listën e librave
më të shquar që nuk janë pranuar, ashtu sikurse përmend
enciklopedia amerikane:
96
‘Enciklopedia Britanike’ vëll. 2 fq. 514.
155
 Ungjilli i Tomas (ang. Gospel of Thomas).
 Ungjilli i Pseudo-Mateut (ang. Gospel of Pseudo-
Matthew).
 Ungjilli i Hebrenjve (ang. Gospel of the Hebrews).
 Ungjilli i Nazaretasve (ang. Gospel of the Nazarenes).
 Ungjilli i të Dymbëdhjetëve (ang. Gospel of the Twelve).
 Ungjilli i Ebionitëve (ang. Gospel of the Ebionites).
 Ungjilli i Egjiptasve (ang. Gospel of the Egyptians).
 Ungjilli i Pjetrit (ang. Gospel of Peter). Ky ungjill ishte i
njohur në fund të shekullit të dytë.
 Ungjilli i Basilius (ang. Gospel of Basilides), i cili ishte i
njohur në mesin e shekullit të dytë.
 Ungjilli i Markionistëve (ang. Gospel of Marcion), i cili
është kopje prej Ungjillit të Lukas dhe është shkruajtur nga
markionistët.
 Ungjilli i Apelles (ang. Gospel of Apelles), i cili është
nxënës i markionistëve.
 Ungjilli i Nasins.
 Ungjilli i Filipit (ang. Gospel of Philip).
 Ungjilli i Matias (ang. Gospel of Matthias).
 Ungjilli i Marias (ang. Gospel of Mary).
 Ungjilli i Bartolomeut (ang. Gospel of Bartholomew).
 Ungjilli i Nikodimos (ang. Gospel of Nicodemus).
 Ungjilli i Gamalielit (ang. Gospel of Gamaliel).
 Ungjilli i Përsosmërisë (ang. Gospel of Perfection).
 Ungjilli i Andreut (ang. Gospel of Andrew).
 Ungjilli i Barnabas (ang. Gospel of Barnabas).
 Ungjilli i Ankratinëve (ang. Gospel of the Encratites,
Diatessaron).
 Ungjilli i Hesithijobs.
156
 Ungjilli i Judas (ang. Gospel of Judas).
 Ungjilli i Tadeasit (ang. Gospel of Thaddaeus).
 Ungjilli i së Vërtetës (ang. Gospel of Truth).97
Pas studimit të këtyre librave në mënyrë të shtjelluar, këtu lindin
disa pyetje:
Prej tyre: Si janë shkruajtur këto libra? A janë shkruajtur me
frymëzim apo me ixhtihadin (me përpjekjen për t’ia qëlluar të
vërtetës) e vet shkrimtarëve?
Nëse është i saktë supozimi i parë, lind pyetja se kush është
argumenti në frymëzimin e këtyre autorëve, sidomos pasi njohëm se
Pali nuk ishte prej nxënësve të Jezusit, madje disa prej tyre e
mohojnë të jetë shoqëruar ndonjëherë me të?
Nëse është i saktë supozimi i dytë, atëherë lind pyetja se, a
konsiderohet ixhtihadi (përpjekja për t’ia qëlluar të vërtetës) i tyre
burim themelor i fesë? Nëse përgjigja është kjo e dyta, atëherë prej
kësaj rezulton se ixhtihadi vazhdon dhe mundet që pas çdo kohe t’u
shtohen këtyre burimeve themelore edhe libra të ngjashme me to.
Prej tyre: Kur janë pranuar zyrtarisht këto libra? Duket qartë se
këto libra ishin të diskutueshme përpara Këshillit Ekumenik të
Nikeas në vitin 325G. Atëherë janë pranuar disa prej këtyre librave,
kurse disa libra të tjera janë pranuar mëvonë deri në Këshillin
Ekumenik të Ludisjas në vitin 364G, sikurse ‘Mesazhi i Palit drejtuar
hebrenjve’, ‘Mesazhi i dytë i Pjetrit’, ‘Mesazhi i dytë dhe i tretë i
Gjonit’, ‘Mesazhi i Jakobit’, ‘Mesazhi i Judas’, dhe ‘Zbulesa e
Gjonit’.
97
‘Enciklopedia Amerikane’ vëll. 13 fq. 70-71.
157
Pra, sa vlerë kanë këto libra që nuk kanë qenë burime themelore në
fillimin e krishtërimit për tre shekuj e më shumë?
Prej tyre: Këto libra nuk kanë ndonjë zinxhirë transmetimi të
pashkëputur, sepse ato nuk janë njohur veçse nga gjuha e Arinos në
vitin 200G dhe nga Klimens në vitin 216G.
Prej tyre: Gjatë ballafaqimit ndërmjet këtyre librave bëhen të
qarta shumë mospërputhje dhe kundërthënie. Pra, si mundet të
shpjegohen këto, ngase këto mospërputhje nuk janë vetëm në ligje,
por janë mospërputhje edhe në ndodhira të papërsëritshme?
Prej tyre: Këto libra japin shenjë për ekzistencën e
mosmarrëveshjes ndërmjet kishave kristiane në lindje dhe në
perëndim në çështjet bazike, pikërisht për çështjen që ka lidhje se, a
është Mesihu vetëm njeri apo është Zot. A mundet të pranohen
mendimet e këtyre autorëve pa studimin dhe analizimin e tyre? A
mundet të pranohen mendimet e tyre pa bërë ballafaqimin me
mendimet e tjera? Jo! Madje, nuk mundet që studiuesi të kalojë pa
përgjigjen e këtyre pyetjeve dhe pyetjeve të tjera.
158
Ideologjitë e Palit në këto burime
Ja vlen që tani ne të hedhim një vështrim të shpejtë rreth ndikimit
të ideologjive të Palit në këto burime. Duhet patjetër të njohim llojin
e lidhjes së Palit me shkrimtarët e këtyre burimeve:
1. Ungjilli i Mateut: Autori i tij nuk është prej apostujve
(hauarijunëve), por ai ka marrë prej Ungjillit të Markut.
2. Ungjilli i Markut: Autori ishte shok i Palit në udhëtimet e tij.
3. Ungjilli i Lukas: Autori është njeriu i dashur i Palit.
4. Ungjilli i Gjonit: Autori i tij nuk është prej apostujve. Ungjilli i
tij realisht tregon teorinë e devijuar të Palit në hyjnizimin e
Jezusit.
5. Libri Veprat: Autori i tij është Luka, i cili ishte i dashuri i Palit.
6. Librat e Palit: Ai vet është autori i tyre.
7. Libri i Jakobit.
8. Librat e Pjetrit.
9. Libri i Gjonit.
10. Letra e Judas.
Pasi sollëm fjalët dhe pasi ne i kemi analizuar temat për të cilët
kishin nevojë për diskutim, a është e logjikshme të thuhet se kjo fe
në të cilën besojnë kristianët është feja e Mesihut, paqja qoftë me të?
Jo! Kurrësesi! Përkundrazi, ajo është feja e Palit. Ajo është feja
judaistit të devijuar.98
98
Për më shumë shtjellim, shih librin: ‘Krishtërimi në Pakistan’ në gjuhën
Urdu fq. 95, i Dr. Muhammed Nadir es-Sadikij.
Shpjegojnë teorinë e Palit
159
Kopjet e Testamentit të Vjetër dhe atij të Riut
Nuk gjendet ndonjë kopje origjinale të Testamentit të Vjetër në
gjuhën origjinale në të cilën është shkruajtur sipas konsensusit të
historianëve kristianë. Kopja që gjendet sot është përkthim nga kopja
origjinale. Ajo që dihet është se këto libra janë përkthyer vonë deri
në shekullin e katërt. Nga këto kopje, tre prej tyre janë shquar. Ato
janë:
E para: Kopja e Vatikanit (Codex Vaticanus):
Dijetarët kristianë e kanë gjetur këtë kopje përafërsisht para
pesëqind vitesh. Studiuesit kanë rënë në disa mendime rreth datës së
shkrimit të kësaj kopje. Profesor Haig është i mendimit se ajo është
shkruajtur në shekullin e katërt, kurse prifti Marsh është i mendimit
se ajo është shkruajtur në gjuhën greke rreth shekullit të pestë ose në
shekullin e gjashtë. Kësaj kopje i mungojnë disa pjesë, prej tyre:
- Fillimi i librit të Zanafillës në kapitullin 46.
- Nga Psalmat: nga 105 deri te 137, nga Testamenti i Vjetër.
Sa i përket Testamentit të Ri, atij i mungojnë:
- Nga mesazhi i Palit drejtuar Hebrenjve: duke filluar nga
kapitulli 9, e deri te kapitulli 14.
- Mesazhet e Palit drejtuar Titit, Filemonit dhe Zbulesa e Gjonit,
derisa i ka bashkangjitur një person në shekullin e
pesëmbëdhjetë.
- Shkruesi ka lënë një pjesë boshë në Ungjillin e Markut, duke
filluar nga kapitulli 16, verseti 9, e deri në versetin 2.
160
E dyta: Teksti Aleksadrian (Alexandrian text-type):
Kjo kopje i ka mbërritur mbretit të britanisë ‘Charles I’ në
shekullin 17. Ajo gjendet sot në muzeun britanik. Asaj i mungojnë
disa pjesë, prej të cilave është:
- Nga fillimi i Ungjillit të Mateut, deri në kapitullin 25 te fundi i
versetit 6.
- Nga Ungjilli i Gjonit: nga kapitulli 6 verseti 50, deri te
kapitulli 8 verseti 52.
E treta: Kopja e Sinais (Codex Sinaiticus):
Për gjetjen e kësaj kopje transmetohet një ngjarje e çuditshme. Ajo
është se një dijetarë gjerman i cili quhej ‘Constantin von
Tischendorf’ ishte apasionuar për studimin e kopjeve të vjetra të
Biblës. Kështu që, ai udhëtoi në Sinai, kaloi te Khanqah rrëzë tokës
së Sinai dhe rastësisht pa disa letra të vjetra që i kishte mbledhur një
murg për t’u ngrohur me ndezjen e zjarrit nëpërmjet tyre. Ai shpejtoi
t’i marrë këto letra dhe pasi ai u sigurua se këto letra ishin marrë nga
‘Përkthimi Shtatëdhjetëve’ (Ang: Septuagint, Greqishtja e lashtë: Ἡ
μετάφρασις τῶν Ἑβδομήκοντα) atëherë ai i kërkoi me këmbëngulie
mugut që t’ia jepte atë dhe i kërkoi që t’i tregonte vendin në të cilin
gjendej. Murgu e kuptoi se ato janë letra me vlerë, andaj nuk e pranoi
kërkesën e tij, kështu që ai u kthye te vendi i tij dhe u përgatit për një
udhëtim tjetër në Egjipt. Ai u lidh me prijësin e Egjiptit, mirëpo ai
nuk i dha asnjë lehtësim për të arritur tek kjo kopje, kështu që
kontaktoi me ambasadën mbretërore të Rusisë. Ai i njoftoi ata për
këto letra kështu që arriti të udhëtonte në Sinai si përfaqësues i
ambasadën Ruse në vitin 1859G. Ai e kërkoi këtë kopje të vjetër në
bibliotekën e Khanqah, derisa arriti ta gjej pasi dha shumë pasuri. Ai
161
shkoi me to te mbreti i Rusisë dhe ia tregoi atij këtë kopje, kështu që,
ai urdhëroi që kjo kopje të vendosej në muzeun mbretëror Rus.
Studiuesit janë të mendimit se kjo kopje është shkruajtur në
shekullin e katërt. Ajo përmban të dy testamentet: Testamentin e
Vjetër dhe Testamentin e Ri.
Apokrifa: Librat e fshehta (ang. Apocrypha, grq. ἀπόκρυφος).
Kjo kopje mbaron pas versetit 8 nga kapitulli i fundit të Ungjillit të
Markut pa lënë pjesë boshe pas saj, pastaj ka filluar me Ungjillin e
Lukas, andaj shumë dijetarë kanë pretenduar pas studimit të saj se
fjalët pas versetit 8 për ringjalljen e Mesihut nga varri e deri në fund
të tij, është ngjarje e shpikur dhe e rrejshme në Ungjillin e Markut,
nga ku janë bazuar dhe shkruesit e ungjilleve të tjera.99
Pas gjetjes së kësaj kopjeje të lashtë, kristianët u aktivizuan duke
shkruajtur ‘Agrafa dhe Logia’, e cila është fjalë greke e që do të
thotë ‘Fjala e transmetuar gojërisht pa përpilim’.
Kristianët besojnë se autorët e ungjilleve nuk i kanë kushtuar
rëndësi mbledhjes së fjalëve të Mesihut ‫ﷺ‬ ashtu sikurse i kanë
kushtuar rëndësi historisë së Mesihut, kështu që shumë prej tyre u
përpoqën t’i mbledhin fjalët që i atribuohen Isait ‫ﷺ‬, mirëpo ata
falimentuan për shkak të rrethanave që i ka rrethuar kristianët që nga
koha kur është shfaqur Mesihu. Përpara fundit të shekullit
shtatëmbëdhjetë, shkrimtarët janë aktivizuar për të mbledhur fjalët,
pas gjetjes së kopjes së Sinai.100
99
Shih: ‘Historia e letrave qiellore’ fq. 124-127.
100
Shih shtjellime të tjera në librin: ‘Urtësia e Feve’ fq. 86.
162
Inxhili i Isait ‫ﷺ‬
Ne musliman besojmë me besim të thellë se Allahu i Lartësuar i ka
zbritur Profetit të Tij Isa ‫ﷺ‬ një libër të quajtur ‘Inxhil’101
që do të
thotë ‘Përgëzim’. Isai ‫ﷺ‬ përgëzonte me të ndërkohë që qarkullonte
nëpër qytete. Ungjillet që gjenden sot aludojnë rreth një Ungjilli që
Isai ‫ﷺ‬ ka pasur. Në Ungjillin e Mateut thuhet: “Jezusi shkonte kudo
nëpër Galile, duke mësuar në sinagogat e tyre, duke predikuar
ungjillin e mbretërisë dhe duke shëruar çdo sëmundje dhe çdo
lëngatë në popull.” [Mateu 4;23]
Nuk ka dyshim se Ungjilli që përmend Mateu dhe Marku nuk kihet
për qëllim ungjillet e vet autorëve të tyre, porse është një Ungjill që
ka pasur Isai ‫ﷺ‬. Ai përgëzonte me të ndërkohë që qarkullonte nëpër
qytete dhe fshatra. Nuk ka ndonjë pengesë që autorët e ungjilleve të
kenë marrë disa mësime prej Mesihut nga Ungjilli i tij dhe t’i kenë
vendosur në ungjillet e tyre, duke përzier kështu të vërtetën me të
kotën.
Argumenti më i madh në ekzistencën e një Ungjilli të Isait, pas vet
faktit se Allahu e ka përmendur në Kuranin e Lartë, është shprehja e
Palit në mesazhet e tij: “Para së gjithash, falënderoj Perëndinë tim
me anë të Jezu Krishtit për të gjithë ju, sepse për besimin tuaj
është folur në gjithë botën. Sepse Perëndia, të cilit unë i shërbej
me frymën time nëpërmjet ungjillit të Birit të tij, është
dëshmitari im...” [Romakëve 1;8-9]
101
Kjo fjalë është marrë nga fjala greke ευαγγελιον evangelion, që do të
thotë: ‘lajm i mirë’ ose ‘përgëzim’ dhe ‘lajm i gëzueshëm’. Ata e kanë
përkthyer këtë fjalë në anglisht dhe kanë thënë: ‘GOOD SPELL’ e cila
është e përbërë me dy fjalë ‘GOOD’ dhe ‘SPELL’ që do të thotë ‘lajm i
mirë’.
163
Kjo është shprehja e tij në mesazhin e tij të parë drejtuar banorëve
të Korinasve: “...Po ne nuk e përdornim këtë të drejtë; po
durojmë çdo gjë, për të mos i vënë asnjë pengesë ungjillit të
Krishtit.” [1 Korinasve 9;12]
Dhe fjala e tij: “Kështu edhe Zoti urdhëroi që ata që shpallin
ungjillin, nga ungjilli të rrojnë.” [1 Korinasve 9;14]
Dhe fjala e tij: “Dhe këtë e bëj për hir të ungjillit, që të bëhem
edhe unë pjestar i tij.” [1 Korinasve 9;23]
Këto shprehje i kemi transmetuar prej ungjilleve që gjenden tek
kristianët. Ky emër është përsëritur më shumë se një herë. Ungjilli
apo libri për të cilin është treguar në këto versete nuk kihen për
qëllim vet ungjillet që gjenden sot dhe që i atribuohen autorëve të
tyre, por është një tjetër Ungjill që nuk gjendet tek këta ungjille të
sotëm.
Dijetarët e kristianëve e kanë pranuar se ekziston një mesazh i
shkurtër në të cilin janë përmendur gjendjet e Mesihut. Ky Ungjill
është Ungjilli origjinal. Ka shumë të ngjarë që ajo ishte për pasuesit
të cilët nuk e kanë dëgjuar Mesihun me veshët e tyre dhe nuk i kanë
parë ngjarjet e tij me sytë e tyre, kështu që ai ishte në pozitë të
zemrës. Gjendjet kristiane ishin të shkruajtur në të sipas rrallës,
mirëpo ky mesazh është humbur ose e kanë humbur vet kristianët, në
mënyrë që ajo mos të jetë argument kundër tyre në ideologjinë e
hyjnizimit të Mesihun dhe në mohimin e profetësisë së Muhammedit
të birit të Abdullahit, vulës së Profetëve ‫ﷺ‬.
Pas studimit të këtyre ungjilleve, autorëve të tyre dhe lëndëve që
përmbajnë ato, ne mundemi të themi ashiqari se këto mësime nuk
janë prej Allahut sepse Ai nuk na ka urdhëruar kurrë ne me
politeizëm, se feja e Tij është fe e monoteizmit (besimit në një Zot
164
dhe adhurimit të një Zoti të vetëm), dhe se Ai i ka dërguar të gjithë
Profetët e Tij me këtë gjë. Ku mundet që kristianët të thonë se këto
janë prej Allahut?! Ne muslimanë besojmë bindshëm se Mesihu ishte
një i Dërguar prej të Dërguarve të bijve të Israelit, se ai është personi
mbi të cilin është zbritur Inxhili dhe se ai nuk është vrarë as nuk
është kryqëzuar, por atyre u është dukur ashtu.
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﲡ‬
‫ﲢ‬
‫ﲣ‬
‫ﲤ‬
‫ﲥ‬
‫ﲦ‬
‫ﲧ‬
‫ﲨ‬
‫ﲩ‬
‫ﲪ‬
‫ﲫ‬
‫ﱠ‬
:‫ائدة‬ ‫الم‬
٧٥
“Dhe Mesihu, biri i Merjemes, nuk ishte veçse i Dërguar si
shumë të Dërguar të tjerë që patën kaluar para tij.” [Surja
Maideh, 75]
‫ﭐ‬‫ﱡ‬
‫ﱁ‬
‫ﱂ‬
‫ﱃ‬
‫ﱄ‬
‫ﱅ‬
‫ﱆ‬
‫ﱇ‬
‫ﱈ‬
‫ﱉ‬
‫ﱊ‬
‫ﱋ‬
‫ﱌ‬
‫ﱍ‬
‫ﱎ‬
‫ﱏ‬
‫ﱐ‬
‫ﱑ‬
‫ﱒ‬
‫ﱠ‬
:‫ائدة‬ ‫الم‬
٤٦
“Ne vazhduam gjurmët e tyre me Isain, birin e Merjemes,
duke vërtetuar Teuratin që pat ardhur para tij dhe Ne i dhamë
atij Inxhilin në të cilin kishte udhëzim dhe dritë...” [Surja Maideh,
46]
165
Ungjilli i Barnabas
Barnaba:
Sipas fjalës më të saktë, ai ishte një nga nxënësit e Mesihut, sikurse
ka deklaruar në Ungjillin e tij për veten e tij. Ai është Iose, biri i
Levitit, biri i Abrahamit; nga judat e Levitëve, me prejardhje nga
Qipro. Ai vinte nga një familje e pasur. Pas besimit në Mesihun, ai
hoqi dorë nga të gjitha gjërave që posedonte dhe filloi të ndjek
Mesihun në qëndrimin dhe në udhëtimin e tij, saqë dishepujt e kanë
etiketuar me emrin ‘Barnaba’, fjalë e cila është në gjuhën aramike e
që do të thotë ‘biri i ngushëllimit’.
Në librin ‘Veprat e Apostujtve’ thuhet: “Kështu Iose, i
mbiquajtur nga apostujt Barnaba (që do të thotë "biri i
ngushëllimit"), Levit, me prejardhje nga Qipro, kishte një arë, e
shiti dhe solli fitimin dhe i vuri te këmbët e apostujve.” [Veprat
4;36-37]
Shkrimtari kristianë, Hegomen Bishoy Aabdel-Massih, thotë:
“Pasi Barnaba u njoh me zotërinë Mesia, atëherë ai e zgjodhi atë një
ndër të dërguarit e tij që të ungjillëzoi, mirëpo Barnaba nuk qëndroi
shumë në Juda (Jeruzalem) për shkak se atij i erdhën disa lajme nga
Qipro, gjë cila e ka bërë atë të udhëtojë atje. Kur ai ka mbërritur
atje, ai ka gjetur se babai i tij ka vdekur, se është varrosur dhe se ka
lënë trashëgimin e tij për birin e tij Barnaba.”102
Barnaba është ai i cili i ka bërë me dije dishepujt se Pali është bërë
besimtar, pasi ata ju frikësonin atij për shkak të përndjekjeve që ai i
bënte nxënësve të Mesihut, kështu që ai nuk iu nda atij për një kohë
102
‘Jeta e Barnabas’ fq. 15.
166
të gjatë në predikimin e fesë kristiane, deri atëherë kur ai e ka
kuptuar shpifjen e tij ndaj Allahut dhe të Dërguarit të Tij, kështu që u
nda prej tij dhe u pajtua me birin e motrës së tij, Markun, autorin e
njërit nga katër Ungjilleve. Librat krishterë kanë dëshmuar për
devotshmërinë dhe besimin e Barnabas.103
Ndarja e Barnabas me
Palin nuk ka qenë ashtu sikurse e përshkruajn shkruesit e Ungjilleve,
sikur gjoja shkaku i përçarjes ishte se Pali nuk donte t’u merrte
Marku në udhëtimet e tij ungjillëzuese, sepse ky shkak është zhdukur
pasi Marku u bë njëri nga përkrahësin më të mëdhenj të Palit.
Barnaba ka vazhduar të ketë kujdes prej Palit dhe prej thirrjes së tij
të devijuar. Ai e ka hapur Ungjillin e tij duke refuzuar shpifjet e
Palit, ku thotë: “O ju të dashur! Zoti i madh dhe i mrekullueshëm,
na ka vizituar në këto ditë të fundit, përmes Profetit të tij Jezu
Krisht, me mësime dhe mrekulli të mëdha të mëshirshme, për
arsye të së cilës shumë - duke u mashtruar nga Satanai, nën
pretekstin e devotshmërisë - po predikojnë doktrinën më të
pafytyrë, duke thirrur: ‘Jezusi, bir i Zotit’, duke hedhur poshtë
rrethprerjen për të cilën Perëndia ka urdhëruar gjithnjë dhe
duke lejuar çdo mish të papastër; midis të cilëve edhe Pali është
mashtruar, për të cilin nuk flas pa pikëllim...” [Ungjilli i
Barnabas, parathënia]
Më pas, ai ka folur për shkakun e shkrimit të tij: “...kjo është
arsyeja pse po shkruaj të vërtetën që kam parë dhe dëgjuar,
marrëdhëniet që kam pasur me Jezusin, në mënyrë që ju të
mund të shpëtoni, dhe jo të mashtroheni nga Satanai, dhe pastaj
të shkatërroheni në gjykimin e Zotit.” [Ungjilli i Barnabas,
parathënia]
103
‘Veprat e Apostujve’ 11;23-24
167
Në këtë hyrje, ai aludon për diçka të madhe që kemi sqaruar më
parë. Ai është anulimi i ligjit të rrethprerjes, lejimi mishit të derrit
dhe anulimi i ligjeve të tjera të Moisiut për paganët që hyjnë në fenë
kristiane.
Barnaba ka prezantuar në mbledhjen e Jeruzalemit, ka treguar
hollësisht për udhëtimet e tij përpara njerëzve të mbledhur në Ataki,
Qipro dhe Azi dhe ka mbrojtur mendimin e tij karshi hyrjes së
paganëve në fenë kristiane. Më pas, ai ka qëndruar në Qipro për të
predikur për fenë kristiane derisa judaistët u revoltuan kundër thirrjes
së tij, e kapën dhe e çuan përpara Hypatios, guvernatorit të Salamisit.
Mirëpo, ai e shfajsoi atë nga të gjitha akuzat që i kishin mveshur atij.
Judaistët e morën atë dhe e çuan te vendi ku luhej me kuaj, jashtë
qytetit. Ata e kanë goditur atë me goditje të dhimbshme, pastaj e
kanë gurëzuar derisa ka vdekur. Disa prej tyre ndezën zjarr që të
digjnin trupi e tij dhe më pas janë larguar prej vendit. Kur Marku e
mori vesh këtë ngjarje, atëherë ai shkoi te vendi ku luhej me kuaj, e
mbarti trupin e tij, e qefinosi dhe e vendosi brenda një shpelle jashtë
qytetit.104
Ai vendosi në gjoksin e Barnabas një kopje prej Ungjillit,
në muajin qershor të vitit 61G. Ky ishte fundi i apostullit Barnaba.
Në fillimet e shekullit të pestë, pas Këshillit Ekumenik të Qipros
në vitin 401G, është zbuluar varri i Barnabas dhe është gjetur
Ungjilli që Marku ka vendosur në gjoksin e tij. Kur ky lajm është
përhapur nëpër Qipro, atëherë mbreti kërkoi që ta shoh këtë Ungjill,
kështu që ai dërgoi te ai priftin ‘Anthimus’, të cilit i kthehet merita e
zbulimit të varrit dhe i cili ka marrë pjesë në Këshillin Ekumenik të
Qipros. Këtë lajm, të krishterët e transmetojnë në librat e tyre me
transmetim muteuatir-tëpadiskutueshëm, mirëpo, për të fshehur të
vërtetën, ata i shtojnë këtij lajmi se Ungjilli që është gjetur në varrin
104
‘Jeta e Barnabas’ fq. 67-68.
168
e Barnabas ishte shkruar nga Mateu. Është e pamundur që libri i cilin
është vendosur sipër gjoksit të tij të jetë Ungjilli i Mateut, për disa
arsye:
1 - Historianët kanë rënë në disa mendime për datën e shkrimit të
Ungjillit të Mateut. Fjala më e saktë është se ai është shkruajtur pas
vitit 65G.
2 - E supozojmë se ai është shkruajtur përpara këtij viti, mirëpo
apostulli Barnaba nuk ka pasur nevoj për këtë Ungjill, sepse, kur
Marku e ka vendosur Ungjillin sipër gjoksit të tij, ai ka thënë se ai e
donte leximin e tij. Apostulli nuk e do librin të cilin e ka shkruajtur
një person që nuk e ka parë Mesihun dhe që nuk ka qenë prezet në
ngjarjet të cilat kanë ndodhur përreth tij. Pra, fjala e saktë është se ai
është nga shkrimet e tij.
3 - Mbreti e ka kërkuar me të shpejtë këtë Ungjill: ose që t’i mbylli
derën trazirave të cilave i frikësohej të ndodhnin pas zbulimit të tij,
ose për shkak të gjërave që përmbante ky Ungjill i ri. Pra, kush ishte
shtysa që e bëri atë të shpejtojë, nëse ky do të ishte Ungjilli i Mateut,
sepse Ungjilli i Mateut ishte i njohur te ai dhe te të tjerët.
4 - Më pas, ky Ungjill është fshehur në pallatin mbretëror.
Ungjilli i Barnabas në dokumentat e hershme:
Pas gjetjes së Ungjillit të Barnabas në varrin e tij, çështja e tij u bë
e famshme te klasa e lartë dhe te klasa e thjeshtë e njerëzve. Dijetarët
dhe predikuesit u bazonin te ai në udhëtimet e tyre ungjillëzuese,
kështu që ndodhi një zhurmë e madhe në mesin e të krishterëve. Kur
Papa ‘Gelasius I’ është ulur në fronin papnor në vitin 492G, ai ka
ndaluar prej leximit të Ungjillit të Barnabas për shkak se ai i
169
kundërshton shumë çështje të përmendura në Ungjillet e tjera,
sidomos ajo e cila ka të bëjë me hyjnizimin e Mesihut dhe me
kryqëzimin e tij.
Kur është zbuluar Ungjilli i Barnabas?
Më pas, ky Ungjill është fshehur nga sytë e njerëzve deri në
shekullin e tetëmbëdhjetë. Kramer, njëri nga këshilltarët e mbretit të
Prusisë105
, e ka gjetur atë në vitin 1709G në gjuhën italiane. Më pas,
kjo kopje dhe biblioteka e Kramer është transferuar në pallatin
mbretëror të Vienës në vitin 1784G. Ai është përkthyer nga origjinali
italian për në gjuhën angleze dhe është publikuar në vitin 1907G nga
shtëpia botuese Clarendon në Oxford. Në fillimet e shekullit të
tetëmbëdhjetë është gjetur një kopje spanjolle që ishte e përkthyer
nga kopja italiane. Për këtë kopje aludon orientalisti George Sale në
parathënien e përkthimit të Kuranit të Lartë.106
Këtë kopje spanjolle e
ka përkthyer në gjuhen angleze Dr. Mankhos, njëri nga anëtarët e
fakultetit mbretëror në Oxford, në vitin 1784G. Më pas, ai ia ka
dhënë këtë përkthim dhe origjinalin spanjoll Hoyt, njërit nga
profesorët e famshëm. Hoyt i tregonte nxënësve disa fragmente nga
ky përkthim. Dr. Khalil Seadeh i ka studiuar këto fragmente dhe i ka
gjetur se ato janë në përputhje me kopjen italiane.107
Më pas, në
evropë është ndalur për një farë kohe përhapja e këtij Ungjilli që
është përkthyer në anglisht. Nga leximi i hyrjes së shjelluar që Dr.
Khalil Seadeh ka vendosur në parathënien e përkthimit të Ungjillit të
Barnabas në gjuhën arabe duket se kopja angleze së bashku me
origjinalin e tij italian kanë qenë kopjet ku janë bazuar për
105
Është një shtet nga shtetet e hershme të Gjermanisë veriore. Berlini ishte
kryeqyteti i tij.
106
Meududi: ‘Judaizmi dhe kristianizmi’ fq. 461 në gjuhën Urdu.
107
Shih për më hollësisht parathënien e Dr. Khalil Seadeh të përkthimit të
Ungjillit të Barnabas në arabisht.
170
përkthimin e tij në gjuhën arabe. Ai i cili ka demaskuar kopjen
italiane është murgu latin që thirret ‘Framinio’. Përpara kësaj, ai ka
gjetur disa fletushka të ‘Irenaeus’, ndër të cilave ishte një mesazh ku
ai qortonte Shën Palin dhe referohej në këtë qortim te Ungjilli i
Barnabas. Nga ai moment, ai kishte shumë dëshirë që ta gjente këtë
Ungjill. Rastisi që ai të ishte një farë kohe afër Papës Sixtus V. Një
ditë, ai hyri me të në bibliotekën e papës dhe pa dremitjen në sytë e
papës, kështu që ai dëshiroi ta çonte gjithë kohën e tij në lexim derisa
të zgjohej papa. Rastësisht, atij i ra dora te ky Ungjill dhe atëherë ai
gati sa nuk fluturoi nga gëzimi i madh për shkak të këtij zbulimi.
Mirëpo, ai e fshehu këtë thesar me vlerë në njërën anë të palltos,
pastaj ndejti derisa u zgjua papa dhe i mori leje për t’u larguar
ndërkohë që thesari ishte me të. Kur ai u veçua me veten e tij, ai e
lexoi atë me pasion të madh, kështu që ai pranoi fenë Islame direkt
pas saj.108
Dr. Khalil Seadeh ka bërë krahasimin ndërmjet dy kopjeve, kopjes
spanjolle dhe kopjes italiane, dhe ka vërejtur se ato përputhen fjalë
për fjalë me njëra-tjetrën, përveç në dy çështje të vogla. Ato janë: se
kopja italiane thotë: “Kur tradhtari Juda erdhi me ushtrinë
romake në mënyrë që ai t’u dorëzonte atyre Jezusin, atëherë
Jezusi ishte duke u lutur në kopshtin anash dhomës në të cilin po
flinin dishepujt e tij. Kur ai e ndjeu ardhjen e ushtrisë, atëherë ai
u frikësua dhe hyri në dhomë. Kur Zoti e pa se rreziku është
shumë i afërt, atëherë Ai dërgoi katër ëngjëjt e tij dhe ata e
ngritë natë nga dritarja për në qiellin e tretë. Kur tradhtari Juda
hyri te dhoma, atëherë Zoti i ndryshoi atij pamjen dhe zërin,
kështu që ai u bë komplet i ngjashëm me Jezusin. Kur dishepujt
u zgjuan, ata e panë atë dhe nuk dyshuan se ai ishte Jezusi.”
Ndërsa transmetimi spanjoll përputhet fjalë për fjalë me atë italianë,
108
Kjo ngjarje është përcjellur këtu nga Dr. Khalil Seadeh.
171
vetëm se e para thotë: “përveç Pjetrit.” Domethënë se ajo ka
përjashtuar Pjetrin ndër ata dishepuj që nuk kanë dyshuar se Juda
ishte Jezusi. Më pas, ajo ka përmendur emrin e njërit engjëll që ka
ngritur Jezusin nga dritarja, se ai ishte ‘Azraeli’; ndërsa te kopja
italiane thuhet se ishte ‘Urieli’.
A është kusht që shkruesi i Ungjillit të jetë apostull?
Iued Simon, autori i librit ‘Ungjilli fals i Barnabas’, thotë: “Edhe
nëse supozojmë se ai është pikërisht personi që e ka shkruajtur
Ungjillin që i është atribuar në kohën e tashme, prapëseprapë, nuk
lejohet të besohet çdo gjë që ai thotë, sepse kushti thelbësor në
besimin e Ungjillit është që shkruesi të jetë njëri nga nxënësit e
Mesihut ose shoqërues i tij, që i ka parë të gjitha veprat e tij.”109
A nuk kemi të drejtë që ne ta pyesim Iued Simonin dhe të
krishterët e tjerë: Ku ishte ky kusht i juaj te Ungjilli i Lukas, duke
qenë se Luka - sikurse e thotë autori i librit ‘Fjalori i Biblës së
Shenjtë’ - ishte shok i Palit, se ai së bashku me të i dërgojnë
përshëndetje dhe paqje Kolosianëve, se Pali i thoshte ‘mjek’. ‘i
dashur’, ‘bashkëpunëtori im’ dhe etiketime të tjera, pra, si mundet t’u
lejohet të krishterëve të besojnë në këtë Ungjill që konsiderohet i
treti në Biblën e Shenjtë, ndërkohë që shkruesi i tij nuk ishte apostull
e as nxënës, por ishte shok i Palit çifut që ka pretenduar se ka hyrë në
fenë kristiane?! Çfarë thonë të krishterët për Markun, autorin e
Ungjillit të dytë, ndërkohë që dyshimi është i shquar rreth të qenit ai
një nxënës i Jezusit? Maksimumi që është thënë për të është se ai e
ka ndjekur atë natën e arrestimit, që do të thotë se ai nuk ka dëgjuar
ndonjë fjalim dhe predikim të tij. Përkundrazi, ai është shoqëruar me
Palin pas ngritjes të Mesihut në qiell dhe ka qëndruar me të një kohë
109
‘Ungjilli fals i Barnabas’ fq. 63.
172
të gjatë derisa është ndarë prej tij atëherë kur ka njohur poshtërsinë
dhe shpifjen e tij ndaj Allahut dhe të Dërguarit të Tij, kështu që u
pajtua me Barnaban në thirrjen për në fenë kristiane. Pra, a mundet ta
bëjë kompetent Markun për të shkruajtur Ungjillin shoqërimi që i ka
bërë Mesihut një çastë të natës ndërkohë që ai nuk ka prezantuar në
ngjarjet që kanë ndodhur në jetën e Mesihut? Madje, a mundet të jetë
Ungjilli i tij bazë për njohjen e biografisë së zotërisë Mesih më
shumë se sa vetëm të qenit thjesht një përgëzim për të?
Autori i librit ‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ thotë: “Lënda që paraqet
Marku në Ungjillin e tij është shumë e hollësishme. Ai tregon
historinë e jetës së Krishtit, veprat e tij, kryqëzimin e tij, ringjalljen
e tij me të shpejtë... Marku i është përkushtuar veçanërisht rrëfimit të
gjërave që ka vepruar Krishti, më shumë se sa i është përkushtuar
mësimeve të Krishtit. Ai përmend vetëm katër fjalë të urta nga
Krishti, ndërsa nga ana tjetër përmend 18 mrekulli të Krishtit dhe
regjistron vetëm një fjalim të tij.”
Megjithëse rrëfimi i këtyre ngjarjeve kërkon prezantimin dhe
shikimin e këtyre ngjarjeve, pra, si mundet që të krishterët i besojnë
këtij Ungjilli ndërkohë që autori i tij nuk i ka parë vet këto ngjarje?
Nga këtu bëhet e qartë gabimi i Iued Simon, i cili ka kushtëzuar që
shkruesi i Ungjillit të jetë nga nxënësit e Mesihut ose prej apostujve,
në bazë të cilës ai kundërshton Ungjillin e Barnabas. Sikur t’ju
dorëzonim kushtit që ka përmendur Iued Simon për shkrimin e
Ungjillit, atëherë këtë kusht ne nuk do ta gjenim vetëm se te apostulli
Barnaba. Po, vetëm te Barnaba, sepse ai është ai i cili i ka besuar
Mesihut gjatë jetës së tij, i ka parë ngjarjet dhe mrekullit që kanë
ndodhur në kohën e tij, i ka dëgjuar predikimet e Mesihut me të dy
veshët e tij në vende të ndryshme, pastaj i ka regjistruar në librin e
tij. Barnaba është ai të cilin Mesihu e ka porositur që ta mbrojë atë
173
pasi të ngrihet në qiell, që t’u sqarojë njerëzve realitetin e thirrjes dhe
mesazhit të tij. Lexoni kapitullin dyqind e njëzet e një nga Ungjilli i
Barnabas, ku thotë: “Jezusi iu kthye atij që po i shkruan këto fjalë
dhe i tha: “Barnabas, ki kujdes shumë të shkruash Ungjillin tim
dhe gjithçka që ndodhi gjatë qëndrimit tim në botë dhe shkruaj
atë që i ndodhi Judës, në mënyrë që besimtarët mos të
mashtrohen dhe që secili të besojë te e vërteta”. Atëherë
shkrimtari u përgjigj: “O mësues, unë do ta bëj këtë, nëse Zoti
do, por nuk e di se çfarë i ndodhi Judës, sepse nuk e pashë.”
Jezusi u përgjigj: “Këtu janë Gjoni dhe Pjetri që kanë parë
gjithçka. Ata do të njoftojnë për atë çfarë ka ndodhur.” Pastaj
Jezusi na urdhëroi të thërrasim dishepujt e tij besnikë për ta
parë atë. Kështu, Jakobi dhe Gjoni thirrën të shtatë dishepujt
me Nikodemin dhe Jozefin dhe shumë të tjerë nga të shtatëdhjetë
e dy, dhe hëngrën së bashku me Jezusin. Ditën e tretë Jezusi tha:
“Shkoni në malin e Ullinjve me nënën time, sepse unë do të
ngjitem prej andej në qiell”.” [Kapitulli 221]
Secili që lexon Ungjillin e Barnabas gjen ngjashmëri në shprehje,
në fjala dhe në ndjesi, ndërmjet tij dhe ndërmjet Ungjilleve dhe
librave të tjerë kristianë. Nuk mundet që një musliman të thotë se
Allahu është shpirt, sepse shpirti është i krijuar. Po ashtu, nuk
mundet të thuhet për Allahun fjala ‘i bekuar’, sepse kjo nënkupton se
dikush tjetër e ka bekuar. E vërteta është se Allahu e ka bekuar Veten
e Tij me Fjalën e Tij:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﲦ‬
‫ﲧ‬
‫ﲨ‬
‫ﲩ‬
‫ﲪ‬
‫ﱠ‬
:‫مؤمنون‬ ‫ال‬
١٤
“Plotë bekim është Allahu, Krijuesi më i mirë.” [Surja
Mu’minun, 14]
174
Po ashtu, ky Ungjill bie ndesh me Kuranin në shumë mësime të tij.
Pra, vështirë të pretendojmë se autori i tij ishte musliman.
Mohimi që i kanë bërë të krishterët atribimit të këtij Ungjilli
Barnabas:
Kur u shfaq ky Ungjill ndërkohë që ai në një farë mase pohonte ato
gjëra me të cilat ka ardhur Kurani i Lartë, atëherë ndodhi një bujë e
madhe dhe një luhatje e rëndë në rrallët e të krishterëve, kështu që
shkrimtarët, ligjëruesit dhe predikuesit shpejtuan ta kritikojnë atë;
prej tyre kishte që shkruajtën libër për të treguar falsitetin e këtij
Ungjilli që i atribuohet apostullit Barnaba, sikurse Iued Simon, i cili
është njëri nga shkrimtarët e shquar kristianë në botën arabe me libra
të shumtë në mbrojtje ndaj fesë krishtere dhe në thirrjen për te kjo fe.
Lexo përmbledhjen e asaj që ai ka shkruajtur në librin e tij
‘Ungjilli i Barnabas është Ungjill fals’. Këtu do të paraqesim vetëm
përmbledhjen e asaj që ka lidhje me temën tonë nga ana Isamike:
1 - Sikur të supozojmë se Ungjilli i Barnabas ekzistonte gjatë
shfaqjes së Islamit së bashku me Ungjillet krishtere të shkruar
nëpërmjet Mateut, Markut, Lukas dhe Gjonit, atëherë Kurani do të
nxiste për t’u kapur pas të parit, jo pas të dytit.
2 - Sikur ky Ungjill të ekzistonte në kohën ndërmjet shekullit të
tetë dhe të katërmbëdhjetë, në të cilin ishin komentuesit e hershëm
sikurse Taberiu, ibën Kethiri, atëherë ata nuk do të kishin rënë në
mendime në përcaktimin e personit për të cilin kanë thënë se është
kryqëzuar në vend të Mesihut, porse do të kishin konsensus
mendimesh se ai është Juda Iskarioti, ashtu sikurse ka ardhur te
Ungjilli i Barnabas.
175
3 - Të gjithë historianët që kanë jetuar deri në fund të shekullit të
katërmbëdhjetë sipas lindjes së Krishtit përafërsisht, kanë regjistruar
se Ungjilli i të krishterëve është shkruajtur nëpërmjet Mateut,
Markut, Lukas dhe Gjonit; sikurse el-Mes’udij në ‘Murrawuixhudh
dheheb’, ibën Kethiri në ‘el-Bidajeh ue en-Nihajeh’, el-Mikrizi në
‘el-Kaul el-Ibrizij’, dhe ibën Ethiri në ‘el-Kamil’.
4 - Historianët muslimanë nuk e kanë regjistruar emrin ‘Barnaba’
në listën e emrave të nxënësve të Mesihut, ashtu sikurse thotë
Barnaba se është nga nxënësit e Mesihut në faqen 16, 25, 67, 69,
112, 138, 155, 168, 171, 248, 323. Përkundrazi, ata janë mjaftuar
vetëm me përmendjen e emrave të cilat i ka përmendur Luka dhe të
tjerët. Pra, kjo thekson faktin se ai nuk ka ekzistuar deri në shekullin
e katërmbëdhjetë. [Shkurtimisht]
Dr. Khalil Seadeh është i mendimit se shkruesi i këtij Ungjilli është
hebre andalezian me origjinë. Ai ka përqafuar Islamin pasi është bërë
kristianë dhe pasi ka lexuar Ungjillet e të krishterëve. Ai është
argumentuar për këtë mendim me këto që vijojnë:
1 - Se Jezusi e mohon të qenit ai Zot dhe bir i Zotit.
2 - Se biri që ka synuar Ibrahimi të flijojë për Allahun është
Ismaili, jo Is’haku.
3 - Se Mesia apo Krishti i shumëpritur nuk ishte Jezusi, por
Muhamedi. Ai ka përmendur Muhammedin me fjalë të qartë
vazhdimisht në shumë kapituj. Ai ka thënë se ai është i Dërguari i
Allahut dhe se kur Ademi është përzënë nga xheneti, atëherë ai ka
parë të shkruar sipër derës së tij me gërma prej drite: ‘La ilahe il-
lAllah Muhammedun Rrasulullah’ (Nuk ka të adhuruar tjetër me të
drejtë përveç Allahut dhe Muhammedi është i Dërguar i Allahut).
176
4 - Se Jezusi nuk është kryqëzuar, por është mbartur në qiell. Ai i
cili është kryqëzuar është tradhtari Juda, i cili ka marrë pamjen e tij.
Kështu që kjo u përputh tërësisht me Kuranin.
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱩ‬
‫ﱪ‬
‫ﱫ‬
‫ﱬ‬
‫ﱭ‬
‫ﱮ‬
‫ﱯ‬
‫ﱰ‬
‫ﱠ‬
:‫اء‬ ‫س‬
‫ن‬ ‫ال‬
١٥٧
“...por ata nuk e vranë atë, as nuk e kryqëzuan, por kështu iu
duk atyre...” [Surja Nisa, 157]
5 - Gjykimi i rrethprerjes.
Kjo është pikëpamja e të krishterëve karshi këtij Ungjilli. Këtë e
kemi përmendur shkurtimisht. Ne muslimanë nuk na intereson
shumë të jetë vërtetë ky Ungjill i Barnabas apo jo, sepse Zoti ynë na
e ka përmendur me shumë hollësi lindjen e Mesihut, thirrjen e tij,
vështirësitë të cilat ka hasur gjatë thirrjes dhe se si ishte fundi i tij në
tokë. Po ashtu, Ai na ka treguar devijimet dhe ndryshimet që i kanë
ndodhur Ungjillit të cilin ia ka zbritur zotërisë tonë Isa ‫ﷺ‬.
Pra, çështja e të qenit ky Ungjill i Barnabas është thjesht një
çështje shkencore, ngase ky Ungjill është shfaqur në rrethin krishterë
dhe qëndron i ruajtur në njërën nga bibliotekat krishtere që nuk mund
të shkojnë të tjerë përveç të krishterëve. Po ashtu, merita e zbulimit
dhe e përkthimit të tij, nga gjuha italiane në gjuhën angleze dhe më
pas në gjuhën arabe, i kthehet vetëm njërit nga të krishterët. Çfarë i
ka shtyrë ata të mohojnë se ky është Ungjilli i Barnabas pasi vet të
krishterët e kanë pranuar se Papa Gelasius I, i cili është ulur në
fronin e papatit në vitin 492G, ka lëshuar një dekret ku citon emrat e
librave të ndaluara për t’u lexuar, ndër të cilave ishte libri i Ungjillit
të Barnabas, sikurse e kemi përmendur më herët. A nuk do të thotë
kjo se ky Ungjill ishte i njohur deri në fundin e shekullit të pestë,
177
domethënë një shekull përpara dërgimit të Profetit ‫ﷺ‬, se ai u lexonte
e u studionte derisa erdhi Papa Gelasius I dhe ndaloi që ai të lexohet
për shkak se kundërshtonte qartë besimet kristiane të Palit dhe
mësimet e tyre prej të cilave ishte hyjnizimi i Mesihut? Më pas, ky
Ungjill qëndroi larg syve të njerëzve. Ajo që dihet në histori është se
muslimanët kishin njohuri të famshme për studimin e feve të tjera,
nga fundi i shekullit të dytë sipas hixhretit e deri në ditët e Shejkhul-
Islam ibën Tejmijjeh, Allahu e mëshiroftë. Ibën Xherir et-Taberi,
Jakubi, el-Mes’udij, el-Bejrutij, ibën Hazmi dhe Shehrastani kanë
shkruajtur rreth feve dhe sekteve një grup librash të vyer dhe askush
prej tyre nuk e ka gjetur këtë Ungjill të ndaluar. Sikur ky Ungjill të
ishte shkruajtur në epokat islamike, sikurse pretendon Dr. Khalil
Seadeh, atëherë ata shkrimtarë dhe historianë do ta kishin lexuar atë
dhe do të kishin transmetuar prej tij në mënyrë që t’i refuzojnë të
krishterët dhe në mënyrë që ta kotësojnë fjalën e tyre se Mesihu dhe
Shpirti i Shenjtë është Zot. Po ashtu, ata kanë rënë në mendime rreth
personit që ka marrë pamjen e Mesihut, megjithëse Ungjilli i
Barnabas tregon ashiqari se ai është Juda Iskarioti. Sikur muslimanët
ta kishin ditur këtë Ungjill në epokat e tyre, atëherë ata nuk do të
kishin mendime të ndryshme për këtë.
Sa i përket kundërshtimit të Dr. Khalil Seadeh se: “ai ka ardhur në
përputhje me ligjin Islam në rrethprerje dhe në të tjera.” Ne e
refuzojmë atë me pyetjen: Kush është ai i cili e ka ndaluar
rrethprerjen? A është Mesihu apo Pali? Sigurisht, përgjigja e tij do të
jetë se Pali është ai që e ka ndaluar rrethprerjen. Ajo që dihet është se
rrethprerja ishte nga synetet (traditat) e Ibrahimit, Ismailit, Musait,
Isait, sikurse kanë ardhur në librat e Testamentit të vjetër dhe atij të
Ri. Më pas, Pali ka ardhur dhe ka shfuqizuar rrethprerjen. Ai ka
thënë në mesazhin e tij drejtuar Galatasve: “Ja, unë, Pali, po ju
them se, në qoftë se rrethpriteni, Krishti nuk do t’ju bëjë dobi
178
aspak. Edhe i dëshmoj përsëri çdo njeriu që rrethpritet, se ai
është i detyruar të zbatojë mbarë ligjin.” [Galatasve 5;2-3]
Ai, gjithashtu, thotë në mesazhin e tij drejtuar Korinasve: “A u
thirr ndokush kur ishte i rrethprerë? Le të mos bëhet i
parrethprerë. Dikush u thirr kur ishte i parrethprerë? Le të mos
rrethpritet. Rrethprerja nuk është asgjë dhe parrethprerja nuk
është asgjë, vetëm zbatimi i urdhërimeve të Perëndisë ka
rëndësi.” [I Korinasve 7;18-19]
Nëpërmjet kësaj duket se ajo që ka përmendur Barnaba ishte në
përputhje me mësimet e Isait ‫ﷺ‬. Pra, argumentimi i tij me faktin se
në këtë Ungjill është përmendur rrethprerja dhe se gjoja shkruesi i tij
ishte musliman - nuk është i saktë. Përkundrazi, pse nuk mund të
themi se ai ishte pasues i Mesihut ‫ﷺ‬, i cili nuk e ka shfuqizuar
rrethprerjen, por e ka aprovuar atë për pasuesit e tij. Për çdo të huaj
që kërkonte të hynte në fenë judaiste ishte obligim që t’iu
nënshtronte këtij obligimi, sado të ishte mosha e tij. Kështu ka
vazhduar gjendja në jetën e Mesihut, derisa erdhi Pali dhe e
shfuqizoi atë.
Sa i përket faktit se Ungjilli i Barnabas e përmend ashiqari emrin e
Profetit ‫ﷺ‬ dhe se ai nuk e përmend tërthorazi, gjë e cila Dr. Khalil
Seades i është dukur problematike për t’u kuptuar, kjo është kështu
për shkak të gjërave që vijojnë:
1 - Se Kurani i Lartë e përmend ashiqari emrin e Profetit ‫ﷺ‬
nëpërmjet gjuhës së Isait ‫ﷺ‬. Kjo ndodhet në Fjalën e Tij:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱁ‬
‫ﱂ‬
‫ﱃ‬
‫ﱄ‬
‫ﱅ‬
‫ﱆ‬
‫ﱇ‬
‫ﱈ‬
‫ﱉ‬
‫ﱊ‬
‫ﱋ‬
‫ﱌ‬
‫ﱍ‬
‫ﱎ‬
‫ﱏ‬
‫ﱐ‬
‫ﱑ‬
‫ﱒ‬
‫ﱓ‬
‫ﱔ‬
‫ﱕ‬
‫ﱖ‬
‫ﱗ‬
‫ﱘ‬
‫ﱙ‬
‫ﱚ‬
‫ﱛ‬
‫ﱜ‬
‫ﱝ‬
‫ﱞ‬
‫ﱟ‬
‫ﱠ‬
‫ﱡ‬
‫ﱠ‬
:‫صف‬‫ال‬
٦
179
“Dhe (kujto) kur Isai, biri i Merjemes tha: “O Bijtë e Israilit!
Unë jam i Dërguari i Allahut tek ju duke vërtetuar Teuratin që
ka ardhur para meje dhe jam përgëzues i një të Dërguari që do
të vijë pas meje, - emri i të cilit do të jetë Ahmed!”.” [Surja Saff,
6] Pra, çfarë e ndalon Barnaban të përmendi ashiqari emrin e Profetit
‫ﷺ‬ pasi është vërtetuar se ai e ka marrë këtë dituri drejtëpërdrejtë prej
mësuesit të tij, prej zotërisë Isa ‫ﷺ‬.
2 - Nuk mundet të jetë i përkthyer ky emër prej gjuhëve të huaja
dhe të jetë kuptimi i tij në gjuhën arabe ‘Muhammed’ dhe ‘Ahmed’,
sikurse thotë dijetari anglez Odin Jones në librin e tij ‘Zanafilla e
fesë kristiane’: “Të krishterët nuk mundet ta mohojnë fjalën
‘Pariklitos’ apo ‘Pariklit’, që do të thotë Muhammed (i lavdëruar).”
Pavarësisht se ky dijetarë pretendon se muslimanët i kanë futur këto
fjalë në Ungjille nga shkujdesja e të krishterëve.
Shto këtu atë që ka thënë zotëria Muhammed Rashid Rida në
parathënien e Ungjillit të Barnabas si refuzim ndaj problemit të Dr.
Khalil Seadeh:
Shejkh Muhammed Bajram ka përcjellur nga një udhëtar anglez se
ai ka parë në biblotekën papore në Vatikan një kopje prej Ungjillit ku
shkruhej me bojë të kuqe përpara dërgimit të Pejgamberit ‫ﷺ‬ dhe
thuhej: “dhe jam përgëzues i një të Dërguari që do të vijë pas
meje, - emri i të cilit do të jetë Ahmed”. Kjo është në përputhje
fjalë për fjalë me tekstin e Kuranit. Mirëpo, nuk është transmetuar
nga ndonjëri prej muslimanëve që të ketë parë ndonjë gjë nga këto
Ungjille ku të ketë përgëzime të drejtëpërdrejta. Me sa duket, në
bibliotekën e Vatikanit gjenden Ungjille dhe libra që janë ndaluar në
shekujt e para. Sikur t’u shfaqnin, atëherë do t’u largonte çdo dyshim
për Ungjillin e Barnabas dhe të tjerëve. Nuk është e pamundur që
përkthyesi i Ungjillit të Barnabas në gjuhën italiane ta ketë
180
përmendur emrin ‘Muhammed’ të përkthyer dhe se origjinali nga ku
është përkthyer është përmendur ndonjë fjalë që e ka kuptimin e
emrit të tij, sikurse fjala ‘Pariklitus’. Një neglizhencë e tillë në
përkthim është e zakont prej të krishterëve, sikurse e ka përmendur
Shejkh Rrahmetullah me argumente dëshmuese të shumta prej
librave të tyre, në çështjen e shtatë të metodës së gjashtë nga kapitulli
i gjashtë të librit të tij ‘Triumfi i të vërtetës’. Më pas, ai ka shtuar
sqarim në përgëzimin e dymbëdhjetë në Testamentin e Ri.110
Me këtë rast, unë po përcjell disa fragmente nga Testamenti i
Vjetër dhe Testamenti i Ri ku tregojnë për ardhjen e një tjetër Profeti
në fundin e kohës, për Muhammedin, birin e Abdullahit, paqja dhe
lavdërimit më i mirë qofshin për të dhe Allahu është udhëzuesi për
në rrugën e drejtë.
110
‘Triumfi i të vërtetës’ vëll. 2 fq. 531.
181
Profeti Muhammed në Testamentin e Vjetër
Së pari: Zotëria jonë Musa ‫ﷺ‬ ka thënë:
“Ky është bekimi me të cilin Moisiu, njeri i Perëndisë, bekoi
bijtë e Izraelit, para se të vdiste. Dhe u tha: “Zoti erdhi nga Sinai
dhe u ngrit mbi ta në Seir; u paraqit në madhështinë e tij nga
mali Paran, arriti nga mesi i një morie shenjtorësh; nga e djathta
e tyre dilte për ta një ligj i zjarrtë”.” [Ligji i Përtërirë 33;1-2]
Këtu tregohen qartë tri dërgesat: ajo e Musait, e Isait dhe e
Muhammedit - lavdërimit dhe shpëtimi i Allahut qoftë me ta - .
Ndoshta kjo është vërtetësi e Fjalës së Tij të Lartësuar:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱛ‬
‫ﱜ‬
‫ﱝ‬
‫ﱞ‬
‫ﱟ‬
‫ﱠ‬
‫ﱡ‬
‫ﱢ‬
‫ﱣ‬
‫ﱤ‬
‫ﱠ‬
:‫ن‬
‫تي‬ ‫ال‬
١
-
٣
“(Betohem) për fikun dhe për ullirin! Për (kodrën) Turi Sinanë!
Për këtë qytet të sigurtë (Mekën)!” [Surja Tin, 1-3]
Toka tek e cila ka emigruar Ibrahimi dhe në të cilën ka lindur
Mesihu, mbinë fiku dhe ulliri. Pikërisht ai vend kihet për qëllim me
fjalën e Musait: “...dhe u ngrit mbi ta në Seir...” Ndërsa Turi Sinai
është vendi ku i ka folur Allahu Musait. Ndërsa Parani është Meka.
Argumenti që Parani është Meka, vendlindja e të Dërguarit të
Allahut ‫ﷺ‬, është se Teurati kur përmend jetëshkrimin e zotërisë tonë
Ibrahim - paqja qoftë me të - me bashkëshorten e tij dhe Haxheren,
(Agarin) dhe kur përmend emigrimin e tij nga shtëpia e Saras, thotë:
“Tani Sara pa që djali që i kishte lindur Abrahamit nga Agari,
egjiptasja, qeshte. Atëherë ajo i tha Abrahamit: “Përzëre këtë
shërbyese dhe birin e saj, sepse i biri i kësaj shërbyese nuk duhet
të jetë trashëgimtar me birin tim, me Isakun”... Por Perëndia i
182
tha Abrahamit: “...dëgjo tërë ato që të thotë Sara, sepse nga
Isaku do të dalin pasardhës që do të mbajnë emrin tënd. Edhe
nga djali i kësaj shërbyeses unë do të bëj një komb, sepse është
një pasardhës i yt”... dhe engjëlli i Perëndisë thirri Agarin nga
qielli dhe i tha: "Çfarë ke, Agar? Mos ki frikë, se Perëndia ka
dëgjuar zërin e djaloshit aty ku ndodhet. Çohu, çoje djaloshin
dhe mbaje fort me dorën tënde, sepse unë do të bëj prej tij një
komb të madh". Atëherë Perëndia ia hapi sytë dhe ajo pa një pus
uji: kështu vajti të mbushë calikun me ujë dhe i dha të pijë
djaloshit. Dhe Perëndia qe me djaloshin; ai u rrit, banoi në
shkretëtirë dhe u bë shenjëtar harku. Ai banoi në shkretëtirën e
Paranit dhe nëna e tij e martoi me një grua nga Egjipti.”
[Zanafilla 21;6-21] 111
Së dyti: Në të tregohet gjithashtu se Isaia ka thënë:
“Unë jam Zoti, ky është emri im; nuk do t'i jap lavdinë time
asnjë tjetri, as lavdërimet e mia shëmbëlltyrave të gdhendura.
Ja, gjërat e mëparshme kanë ndodhur, dhe tani po ju njoftoj
gjëra të reja; unë jua bëj të njohura para se të mbijnë. I këndoni
Zotit një kantik të ri, lëvdimin e tij nga skajet e tokës, o ju që
zbrisni në det, dhe atë që ai përmban, ishujt dhe banorët e tyre.
Shkretëtira dhe qytetet e tij të lartojnë zërin e tyre, bashkë me
fshatrat në të cilat banojnë ata të Kedarit. Le të ngazëllojnë
banorët e Selas, le të lëshojnë britma nga maja e maleve. Le t'i
japin lavdi Zotit, le ta shpallin lëvdimin e tij në ishuj. Zoti do të
shkojë përpara si një hero, do të nxisë dëshirën e tij të zjarrtë si
një luftëtar, do të lëshojë një klithmë, po një klithmë therëse; do
të triumfojë mbi armiqtë e tij... Zoti u gëzua për hir të drejtësisë
111
Shih gjithashtu librin: ‘Vërtetimi i profetësisë së Pejgamberit ‫’ﷺ‬ fq. 157
të ez-Zejdit.
183
së tij; do ta bëjë ligjin e tij të madh dhe të mrekullueshëm. Por
ky është një popull që e kanë vjedhur dhe zhveshur; janë zënë të
gjithë nga leqe në burgjet e nëndheshme dhe janë mbyllur në
burgje. Janë bërë objekt plaçkitjeje, por askush nuk i ka çliruar;
të zhveshur, por askush nuk ka thënë: “Ktheji!”.” [Isaia 42;8-13
dhe 21-22]
Ky sihariq është më i qartë se sa ai që kaloi në tregimin e dërgimit
të një profeti në gadishullin arabik. Kjo bëhet e qartë me çështjet në
vijim:
 Me fjalën “I këndoni Zotit një kantik të ri” kihet për qëllim ligji
i ri. Ajo që dihet është se Mesihu nuk ka ardhur me ligj të veçantë,
por ai ka ardhur thjesht që të plotësojë ligjin e Musait. Nuk mundet
të thuhet se për këtë sihariq kihet për qëllim Isa ‫ﷺ‬ për disa motive
që do t’i përmendim. Pra, duhet patjetër të interpretohet se në të
kihet për qëllim Muhammedi ‫ﷺ‬, në mënyrë që këto cilësi të jenë të
përshtatshme te dikush.
 “Shkretëtira dhe qytetet e tij të lartësojnë zërin e tyre, bashkë
me fshatrat në të cilat banojnë ata të Kedarit.” Ajo që dihet
është se Kedari është djali i madh i Ismailit - paqja qoftë me të - .
Ai banonte në gadishullin arabik. Pra, kjo fjalë është deklaratë e
qartë se Profeti që do të vijë me kantik të ri do të dërgohet prej
arabëve, si pasoj të dërgimit të tij, banorët e gadishullit do të
lartësohen. Kjo është realizuar praktikisht me dërgimin e të
Dërguarit ‫ﷺ‬.
 “Le të ngazëllojnë banorët e Selas, le të lëshojnë britma nga
maja e maleve. Le t'i japin lavdi Zotit, le ta shpallin lëvdimin e
tij në ishuj.” Sela është një mal në Medineh, sikurse qëndron te
fjalori (Fjalori Biblës së Shenjtë): “Sela është një mal në
Medineh.” Ndërsa Suleja është një mal i vogël në Medineh. Ky
184
fragment prej përgëzimit është citat i drejtpërdrejt për vendin ku do
të dërgohet Pejgamberi ‫ﷺ‬. Dihet se haxhi është shtyllë prej pesë
shtyllave të Islamit. Mali Arafat dhe lugina e tij ka një rëndësi
simbolik në haxh, saqë i Dërguari ‫ﷺ‬ ka thënë: “Haxhi është
Arafat.” Për qëllim kihet qëndrimi në sheshin e Arafatit. Atje,
hixhinjtë që vijnë nga anët e botës lavdërojnë Zotin dhe i përulen
Atij. Të parët që kanë bërë haxhin janë ndjekësit e Muhammedit ‫;ﷺ‬
janë banorët e Selas, domethënë banorët e Medines. Pejgamberi ‫ﷺ‬
ka banuar në Sela (Medineh) dhe ka dalur me shokët e tij në
haxhin e lamtumirës për herë të parë. Numri i tyre ishte rreth
njëqind mijë. Ata erdhën duke bërë lavdërime për Zotin nga anët e
gadishullit arabik; ai ka qëndruar me shokët e tij në Arafat dhe këtu
u realizua fjala e tij: “Le të ngazëllojnë banorët e Selas, le të
lëshojnë britma nga maja e maleve.”
 “Zoti do të shkojë përpara si një hero...” Në këtë sinjalizohet
qartë fuqia e muslimanëve arab, e cila ka filluar prej Medines dhe i
ka mposhtur armiq e Islamit. Herët, banorët e Marokut kanë thënë:
“Islami është ngritur luftues si hero. Ai thërret, bërtet dhe tregohet
i fortë ndaj armiqve të tij.”
 Në fillimin e citatit të fjalës së Isaias thuhet: “Ja, gjërat e
mëparshme kanë ndodhur, dhe tani po ju njoftoj gjëra të reja;
unë jua bëj të njohura para se të mbijnë.” Kjo tregohet qartë se
kjo do të ndodh në të ardhmen. Kjo është si një sihariq për zotërinë
tonë Muhammed ‫ﷺ‬, nëpërmjet së cilit është realizuar: kantiku i ri
(ligji i ri); ngritja e arabëve (përhapja e britmës së tyre anë e mban
botës), dhe triumfi i tyre ndaj armiqve.
185
Së treti: Ai ka thënë gjithashtu:
“Ja shërbëtori im, që unë përkrah, i zgjedhuri im që më kënaq
shpirtin. Kam vënë Frymën time mbi të; ai do t'ju sjellë
drejtësinë kombeve. Nuk do të bërtasë, nuk do ta ngrerë zërin,
nuk do të bëjë të dëgjohet zëri i tij nëpër rrugë. Nuk do ta
copëtojë kallamin e thyer dhe nuk do ta shuajë kandilin që bën
tym; do ta paraqesë drejtësinë sipas së vërtetës. Ai nuk do të
ligështohet dhe nuk do të dekurajohet; deri sa të vendosë
drejtësinë mbi tokë; dhe ishujt do të presin ligjin e tij”. Kështu
thotë Perëndia, Zoti...: “Unë, Zoti, të kam thirrur sipas drejtësisë
dhe do të të zë për dore, do të të ruaj dhe do të bëj aleancën e
popullit dhe dritën e kombeve, për t'u hapur sytë të verbërve,
për të nxjerrë nga burgu të burgosurit dhe ata që dergjen në
terr.” [Isaia 42;17]
Ebu Ubejdeh (vd. 582H) ka thënë pasi ka përmendur këtë citat:
“Kjo është konsideruar deklarat e qartë për Muhammedin ‫ﷺ‬ dhe për
cilësit e tij. Sa e sa aspekte ju ndalojnë ju ta interpretoni këtë për
dikënd tjetër përveç Muhammedit ‫ﷺ‬ ?!”112
Në këtë citat qëndrojnë disa çështje që tregojnë se përgëzimi është
për Muhammedin ‫ﷺ‬:
 “...ai do t'ju sjellë drejtësinë kombeve.” Nuk mundet që ky
përgëzim të interpretohet se kihet për qëllim zotëria Mesih ‫ﷺ‬,
sepse ai nuk ka qenë i Dërguar për tek të gjithë kombet (d.m.th. te
johebrenjtë), sikurse ka deklaruar ai vet dhe ka thënë: ““Unë nuk
jam dërguar gjetiu, përveç te delet e humbura të shtëpisë së
Izraelit”. Por ajo erdhi dhe e adhuroi, duke thënë: “O Zot,
112
‘Ndërmjet Islamit dhe Krishterimit’ fq. 225.
186
ndihmomë!”. Ai u përgjigj, duke thënë: “Nuk është gjë e mirë
të marrësh bukën e fëmijëve dhe t’ua hedhësh këlyshëve të
qenve”.” [Ungjilli i Mateut 15;24-26]
Mesihu i ka thënë nxënësve të tij kur i ka dërguar të përcjellin
mesazhin e tij: ““Mos shkoni ndër paganë dhe mos hyni në
asnjë qytet të Samaritanëve, por shkoni më mirë te delet e
humbura të shtëpisë së Izraelit.”” [Ungjilli i Mateut 10;5-6]
Ndërsa Muhammedi ‫ﷺ‬ është dërguar për të gjithë njerëzit: Imam
Bukhariu ka transmetuar në sahihun e tij, në librin e namazit,
kapitulli i fjalës së Pejgamberit ‫ﷺ‬: “Më është bërë mua toka xhami
dhe pastrues.” se ai ‫ﷺ‬ ka thënë:
"
ُ‫يت‬ِ‫ْط‬‫ع‬ُ‫أ‬
‫ا‬ً‫س‬ْ‫م‬َ‫خ‬
ْ‫م‬َ‫ل‬
َّ‫ن‬ُ‫ه‬َ‫ط‬ْ‫ع‬ُ‫ي‬
‫د‬َ‫ح‬َ‫أ‬
َ‫ن‬ِ‫م‬
ِ‫اء‬َ‫ي‬ِ‫ب‬ْ‫ن‬َ ْ
‫اْل‬
‫ِي‬‫ل‬ْ‫ب‬َ‫ق‬
:
ُ‫ت‬ ْ‫ر‬ ِ
‫ص‬ُ‫ن‬
ِ‫ب‬ْ‫ع‬ُّ‫الر‬ِ‫ب‬
َ‫ة‬ َ‫ِير‬‫س‬َ‫م‬
، ٍ
‫ر‬ْ‫ه‬َ‫ش‬
ْ‫ت‬َ‫ل‬ِ‫ع‬ُ‫ج‬ َ‫و‬
َ‫ِي‬‫ل‬
ُ‫ض‬ ْ‫ر‬َ ْ
‫اْل‬
‫ًا‬‫د‬ ِ‫ْج‬‫س‬َ‫م‬
،‫ا‬ ً‫ور‬ُ‫ه‬َ‫ط‬ َ‫و‬
‫ا‬َ‫م‬ُّ‫ي‬َ‫أ‬ َ‫و‬
ٍ‫ل‬ُ‫ج‬ َ‫ر‬
ْ‫ن‬ِ‫م‬
‫ِي‬‫ت‬َّ‫م‬ُ‫أ‬
ُ‫ه‬ْ‫ت‬َ‫ك‬َ‫ْر‬‫د‬َ‫أ‬
ُ‫ة‬ َ
‫َل‬َّ‫ص‬‫ال‬
،ِ‫ل‬َ‫ص‬ُ‫ي‬ْ‫ل‬َ‫ف‬
ْ‫ت‬َّ‫ل‬ ِ‫ح‬ُ‫أ‬ َ‫و‬
َ‫ِي‬‫ل‬
،ُ‫م‬ِ‫ئ‬‫َا‬‫ن‬َ‫غ‬ْ‫ال‬
َ‫ان‬َ‫ك‬ َ‫و‬
ِ‫ب‬َّ‫ن‬‫ال‬
ُّ‫ي‬
ُ‫ث‬َ‫ع‬ْ‫ب‬ُ‫ي‬
‫ى‬َ‫ل‬ِ‫إ‬
ِ‫ه‬ِ‫م‬ ْ‫و‬َ‫ق‬
،ً‫ة‬َّ‫ص‬‫َا‬‫خ‬
ُ‫ت‬ْ‫ِث‬‫ع‬ُ‫ب‬ َ‫و‬
‫ى‬َ‫ل‬ِ‫إ‬
ِ
‫اس‬َّ‫ن‬‫ال‬
،ً‫ة‬َّ‫ف‬‫َا‬‫ك‬
ُ‫يت‬ِ‫ْط‬‫ع‬ُ‫أ‬ َ‫و‬
َ‫ة‬َ‫ع‬‫َا‬‫ف‬َّ‫ش‬‫ال‬
".
“Mua më janë dhënë pesë gjëra, të cilat nuk i janë dhënë asnjë
profeti përpara meje: Unë jam ndihmuar me futjen e frikës te
armiku me një distance prej një muaji udhëtim. Mua më është bërë
e gjithë toka xhami dhe pastrues; secili njeri nga populli im që e
kap namazi, atëherë ai le ta fal atë. Mua më janë bërë të lejuara
plaçkat e luftës. Profeti më përpara u dërgonte vetëm te populli i
tij, kurse unë jam dërguar te të gjithë njerëzit. Mua më është dhënë
ndërmjetësimi (shefati i madh në Ditën e Gjykimit).” [Bukariu
nr.438; Muslimi 521]
 “Ai nuk do të ligështohet dhe nuk do të dekurajohet; deri sa të
vendosë drejtësinë mbi tokë...” Ky është citat i qartë se ky profet
për të cilin ka profetizuar Isaia do t’i bëjë ballë me gjithë fuqi të
gjitha sfidave të armiqve të tij, do të triumfojë ndaj tyre dhe do të
shfaqet e vërteta në tokë. Sa i përket kristianëve që e interpretojnë
këtë përgëzim se është për Mesihun, ata besojnë se Mesihu u mund
dhe u kryqëzua me gjykimin e pushtetarit romak. Pra, cili
interpretim është më i dobët se sa ky?!
187
 “...ishujt do të presin ligjin e tij...” Ky fragment, gjithashtu, është
tregues se profetësia e këtij profeti të shumëpritur është botërore.
Ajo që dihet është se judat u trasferuan në gadishullin arabik duke
pritur shfaqjen e tij në të, andaj kanë banuar përreth Jethribit
(Medines).
 “Unë, Zoti, të kam thirrur sipas drejtësisë dhe do të të zë për
dore, do të të ruaj dhe do të bëj aleancën e popullit dhe dritën e
kombeve...” Në këtë tregohet qartë se profeti i shumëpritur do të
përcjellë mesazhin e tij nën ruajtjen e përkujdesin e Allahut dhe se
askush nuk mundet ta prek atë me ndonjë të keqe. Po ashtu, në këtë
citat sinjalizohet përgjithësimi i mesazhit të tij, për izraelitët dhe
për të tjerët. Kjo cilësi nuk është e përshtatshme me askënd tjetër
përveç Muhammedit ‫ﷺ‬, sikurse kemi thënë më parë.
Së katërti: Ai ka thënë gjithashtu:
“Çohu, shkëlqe, sepse drita jote ka ardhur, dhe lavdia e Zotit u
ngrit mbi ty. Sepse ja, terri mbulon tokën dhe një errësirë e
dëndur mbulon popujt; por mbi ty ngrihet Zoti dhe lavdia e tij
duket mbi ty. Kombet do të ecin në dritën tënde dhe mbretërit në
shkëlqimin e daljes sate. Ngrej sytë e tu rreth e qark dhe shiko;
mblidhen të gjithë dhe vijnë te ti; bijtë e tu do të vijnë nga larg
dhe bijat e tua do t'i sjellin në krahë. Atëherë do të shikosh dhe
do të jesh i kënaqur, zemra jote do të rrahë fort dhe do të hapet
sepse bollëku i detit do të vijë te ti, pasuria e kombeve do të vije
tek ti. Një mori devesh do të të mbulojë, dromedarë të Madianit
dhe të Efahut, ato të Shebas do të vijnë të gjitha, duke sjellë ar
dhe temjan dhe do të shpallin lëvdimet e Zotit. Të tëra kopetë e
188
Kedarit113
do të mblidhen pranë teje, deshtë e Nebajothit114
.”
[Isaia 60;1-7]
Prej këtij citati përfitohen çështjet që vijojnë:
 Zinxhiri profetik të cilin e ka përmendur Musai - paqja qoftë me të
- me fjalën e tij: “Këta janë emrat e bijve të Ismaelit, simbas
emrit të brezave të tyre:...” [Zanafilla 25;13-15]
Në citatin e Isaias gjejmë përmendjen Nebajothit dhe Kedarit me
shenja të veçanta që i përshtaten arabëve dhe shtetit islam. Ato
shenja janë:
1 - Devetë e shumta. 2 - Kopetë e shumta të Kedarit. 3 - Deshtë e
shumtë të Nebajothit.
 Fjala e tij: “pasuria e kombeve do të vije tek ti” domethënë:
thesaret e kombeve të çliruara.
 Fjala e tij: “...do të ngjiten mbi altarin tim si një ofertë e
pëlqyer” sinjalizon ditën e kurban bajramit në Mina dhe malin
Arafat.
113
‘Kedari’ është emri i djalit të dytë të Ismailit - paqja qoftë me të - ,
sikurse ka ardhur në librin ‘Zanafilla’ 25;13-15 gjatë përmendjes së emrave
të fëmijëve të tij. Ai është emër semitik dhe do të thotë ‘ai është shëruar dhe
është nxirë’. Në librin ‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ thuhet: “Ai është babai i
fisit më të shquar arab. Vendi i tyre quhet, gjithashtu, Kedari. Ata ishin
njerëz me shumë bagëti. Ata janë mjeshtra në luftë, sidomos në goditjen me
shigjeta.”
114
‘Nebajothi’ është emri i djalit të madh të Ismailit - paqja qoftë me të - .
Shih te libri ‘Zanafilla’ 25;13-15. Atij i atribuohet një nga fiset arabe që
janë përshkruajtur se kanë shumë bagëti.
189
Së pesti: Në librin e Danielit thuhet:
“Ti ishe duke shikuar, o mbret, dhe ja një figurë e madhe; kjo
figurë e stërmadhe, me një shkëlqim të jashtëzakonshëm, ngrihej
para teje me një pamje të tmerrshme. Koka e kësaj figure ishte
prej ari të kulluar, gjoksi i saj dhe krahët e saj ishin prej
argjendi, barku i saj dhe kofshët e saj prej bronzi, këmbët e saj
prej hekuri, këmbët e saj pjesërisht prej hekuri dhe pjesërisht
prej argjile. Ndërsa po shikoje, një gur u shkëput, por jo nga
dora e njeriut, dhe goditi figurën në këmbët e saj prej hekuri dhe
argjile dhe i copëtoi. Atëherë hekuri, argjila, bronzi, argjendi
dhe ari u copëtuan bashkë dhe u bënë si kope byku në lëmë gjatë
verës; era i mori me vete dhe nuk u gjet më asnjë gjurmë e tyre.
Por guri që kishte goditur figurën u bë një mal i madh, që
mbushi tërë tokën. Kjo është ëndrra; tani do të japim
interpretimin përpara mbretit. Ti, o mbret, je mbreti i
mbretërve, sepse Perëndia i qiellit të ka dhënë mbretërinë,
pushtetin, forcën dhe lavdinë. Ngado që të banojnë bijtë e
njerëzve, kafshët e fushës dhe shpendët e qiellit, ai i ka lënë në
duart e tua dhe të ka bërë të sundosh mbi gjithë ata. Ti je koka e
artë. Mbas teje do të dalë një mbretëri tjetër, më e vogël, më e
ulët nga jotja; pastaj një mbretëri tjetër prej bronzi, që do të
sundojë mbi gjithë dheun. Mbretëria e katërt do të jetë e fortë si
hekuri, sepse hekuri copëton dhe thërrmon çdo gjë; ashtu si
hekuri që copëton, kjo mbretëri do t'i copëtojë dhe do t'i
thërrmojë tërë këto mbretëri. Siç e pe, këmbët dhe gishtërinjtë
ishin pjesërisht prej argjile poçari dhe pjesërisht prej hekuri,
kështu kjo mbretëri do të ndahet; megjithatë, ajo do të ketë
fortësinë e hekurit, sepse ti ke parë hekurin të përzier me argjilë
të butë. Dhe ashtu si gishtërinjtë e këmbëve ishin pjesërisht prej
hekuri dhe pjesërisht prej argjile, kështu ajo mbretëri do të jetë
190
pjesërisht e fortë dhe pjesërisht e brishtë. Siç e pe hekurin të
përzier me argjilën e butë, ata do të përzihen nga fara njerëzore,
por nuk do të bashkohen njeri me tjetrin, pikërisht ashtu si
hekuri nuk amalgamohet me argjilën. Në kohën115
e këtyre
mbretërve, Perëndia i qiellit do të nxjerrë një mbretëri, që nuk
do të shkatërrohet kurrë; kjo mbretëri nuk do t'i lihet një
populli tjetër, por do të copëtojë dhe do të asgjësojë tërë këto
mbretëri, dhe do të ekzistojë përjetë, pikërisht ashtu siç e pe
gurin të shkëputet nga mali, jo nga dora e njeriut, për të
copëtuar hekurin, bronzin, argjilën, argjendin dhe arin.
Perëndia i madh i ka bërë të njohur mbretit atë që ka për të
ndodhur tani e tutje. Éndrra është e vërtetë dhe interpretimi i
saj është i sigurt”.” [Danieli 2;31-45]
Në këto fjalë, Teurati rrëfen ëndrrën e mbretit Nebukadnetsar dhe
interpretimin e kësaj ëndrre. Në këtë ëndërr, ai pa disa gjëra që e
kanë frikësuar, andaj ai thirri fallxhorët dhe magjistarët që t’ja
interpretonin atij këtë ëndërr. Ai i ka kërcënuar me vrasje nëse
interpretimi i tyre do të ishte i gabuar. Gjithashtu, ai ka kërkuar prej
tyre që ata t’ja sqarojnë atij ëndrrën që ka parë mbreti në mënyrë që
ai të kuptojë vërtetësinë e tyre dhe zotësinë e tyre në interpretimin e
ëndrrave. Mirëpo, ata nuk mundën t’i japin përgjigje mbretit, kështu
që mbreti lëshoi një dekret që ata të vriten. Pastaj, lajmi mbërriti te
Danieli, i cili ishte njëri nga katër profetët e mëdhenj të ligjit të
Moisiut. Ai i kërkoi Allahut që ta frymëzojë dhe t’i jap sukses atij që
115
Këtë pjesë të fundit të ëndrrës, Shejkhul-Islam ibën Tejmijjeh e ka
përmendur kështu: “Sa i përketë gurit që ka shkatërruar atë statujë të
madhe, ai është një Profet që Zoti i qiejve dhe i tokës do ta dërgojë te
një fis i fortë. Ai do të godas të gjithë mbretërit e tokës dhe popujt e
tyre, derisa e gjithë toka të mbushet prej tij dhe prej popullit të tij.
Pushteti i atij profeti do të vazhdojë deri në mbarimin e fesë.” [Përgjigja
e saktë për atë që ka ndryshuar fenë e Mesihut vëll. 4 fq. 3-4]
191
t’ia qëllonte të vërtetës në mënyrë që të shpëtonte nga vrasja. Pas
kësaj, ai shkoi te mbreti dhe i rrëfeu përballë atij komentimin e
ëndrrës së tij, kështu që mbreti u gëzua.
Në këtë komentim të ëndrrës, Danieli sinjalizon për shfaqjen e
Profetit të Islamit në fundin e kohës. Kjo është kështu për shkak të
çështjeve në vijim:
Sepse kjo ëndërr dhe komentimi i saj është e vërtetë, sikurse ka
thënë profeti Daniel. Ne i shohim qartë në histori epokat që ka
përmendur Danieli. Ne gjejmë se:
1 - Në Vitin 701 p.e.s. është mbretëria e Babilonisë. Danieli e ka
simbolizuar atë me kokën prej ari në kohën e Nebukadnetsar.
2 - Në vitin 612 p.e.s. është mbretëria Kaldeane në kohën e
Midasit. Ai e ka simbolizuar atë me argjendin.
3 - Në vitin 326 p.e.s. është mbretëria Greke në kohën e
maqedonasit Aleksandër. Ai e simbolizon atë me bronzë.
4 - Në vitin 53 p.e.s. është perandoria Romake në kohën e Pompeit.
Ai e simbolizon atë me hekurin.
5 - Në vitin 612G është perandoria bizantine në perëndim dhe
perandoria perse sasaniane në lindje.
6 - Në vitin 647G është Islami. Në të, i Dërguari i Allahut ‫ﷺ‬ i ka
shkruajtur mbretërve duke i thirrur në Islam. Në të janë zhvilluar
betejat islamike për të mbrojtur sulmin e armiqve të Islamit. Në të
është shkatërruar perandoria bizantine në perëndim dhe perandoria
perse në lindje.
192
Së gjashti: Në librin ‘Ligji i Përtërirë’ thuhet:
“Zoti, Perëndia yt, do të krijojë për ty një profet si unë në mes
teje dhe vëllezërve të tu; atë keni për ta dëgjuar, në bazë të gjithë
atyre gjërave që i kërkove Zotin, Perëndinë tënd, në Horeb, ditën
e asamblesë, kur the: “Të mos dëgjoj më zërin e Zotit, Perëndisë
tim, dhe të mos shoh më këtë zjarr të madh, që unë të mos vdes”.
Dhe Zoti më tha: “Atë që thanë, është mirë; unë do të nxjerr për
ta një profet nga gjiri i vëllezërve të tyre dhe do të vë në gojën e
tij fjalët e mia, dhe ai do t'u thotë atyre të gjitha ato që unë do t'i
urdhëroj. Dhe do të ndodhë që nëse dikush nuk i dëgjon fjalët e
mia që ai thotë në emrin tim, unë do t'i kërkoj llogari. Por
profeti që pretendon të thotë në emrin tim një gjë për të cilën
unë e kam urdhëruar ta thotë ose që flet në emër të perëndive të
tjera, ai profet do të vritet”.” [Ligji i Përtërirë 18;15-20]
Te libri ‘Veprat e Apostujve’ thuhet: “Ky është ai Moisi që u tha
bijve të Izraelit: “Zoti, Perëndia juaj do të nxjerrë për ju, nga
mesi i vëllezërve tuaj, një profet si mua. Dëgjojeni!”.” [Veprat
7;37]
Ky përgëzim ka ardhur ndër porositë e Musait - paqja qoftë me të -
dhe ndër këshillat e tij që i ka publikuar përpara gjithë bijve të
Israelit. Në kapitullin e parë të librit ‘Ligji i Përtërirë’ është thënë:
“Këto janë fjalët që Moisiu i drejtoi Izraelit matanë Jordanit, në
shkretëtirë, në Arabah, përballë Sufit, midis Paranit, Tofelit,
Labanit, Hatserothit dhe Zahabit. Ka njëmbëdhjetë ditë rrugë
nga mali Horeb, duke ndjekur rrugën e malit Seir, deri në
Kadesh-Barnea. Në vitin e dyzetë në muajin e njëmbëdhjetë,
ditën e parë të muajit, Moisiu u foli bijve të Izraelit, simbas
porosive që i kishte dhënë Zoti, mbas mundjes së Sihonit,
mbretit të Amorejve që banonte në Heshbon, dhe të Ogut,
193
mbretit të Bashanit që banonte në Ashtaroth dhe në Edrej.
Matanë Jordanit, në vendin e Moabit, Moisiu filloi ta shpjegojë
këtë ligj, duke thënë: “Zoti, Perëndia ynë, na foli në Horeb dhe
na tha: ...” [Ligji i Përtërirë 1;1-6]
Në kapitullin e katërt thuhet: “Tani, pra, o Izrael, dëgjo statutet
dhe dekretet që po ju mësoj, që t'i zbatoni në praktikë...” [Ligji i
Përtërirë 4;1]
Në këtë porosi, në të cilën Musai ka publikuar ligjet dhe dekretet,
ka ardhur dhe paralajmërimi për ardhjen e një Profeti të shumëpritur
e me pozitë të madhe. Kristianët janë munduar ta përshtatin këtë
profetësi për Mesihun - paqja qoftë me të - . Pjetri thotë: “dhe ai të
dërgojë Jezu Krishtin që ju ishte predikuar më parë juve... Vetë
Moisiu, në fakt, u tha etërve: “Zoti, Perëndia juaj do të ngjallë
për ju një profet si unë nga mesi i vëllezërve tuaj; dëgjojeni në të
gjitha gjërat që ai do t'ju thotë! Dhe do të ndodhë që kushdo që
nuk do ta dëgjojë atë profet, do të shkatërrohet në mes të
popullit”.” [Veprat 20-23]
Nuk ka ndonjë pengesë për miratimin e kësaj fjale nëse Mesihu
ishte si Musai - paqja qoftë me ta - , mirëpo realiteti është ndryshe
nga kjo nga çdo lloj aspekti, pavarësisht faktit se Mesihu ishte rob
dhe i Dërguar i Allahut. Sqarimi i kësaj është në vijim:
1 - Musa thotë: “një profet nga gjiri i vëllezërve të tyre” Ajo që
dihet është se vëllezërit e bijëve të Israelit janë bijtë e të afërmve të
tyre ose të xhaxhallarëve të tyre që bashkohen në prejardhje nga ana
e baballarëve. Fjala ‘vëllezër’ është është përdorur shpesh me këtë
kuptim në Testamentin e Vjetër. Në librin ‘Numrat’ thuhet: “Pastaj
Moisiu dërgoi lajmëtarë në Kadesh te mbreti i Edomit për t'i
thënë: “Kështu thotë Izraeli, vëllai yt: Ti i njeh të gjitha
194
fatkeqësitë që kemi pësuar...” [Numrat 20;14] Ajo që kihet për
qëllim me fjalën e tij: “Izraeli, vëllai yt” është populli Izraelit,
domethënë se ata janë nga nipat e Jakobit, birit të Isakut, sikurse ka
qenë mbreti Edom prej nipave të Esaut, birit të Isakut.116
Ky kuptim ka ardhur qartazi në librin ‘Ligji i Përtërirë’ ku është
thënë: “Dhe urdhëron popullin duke i thënë: Jeni duke kaluar
kufirin e bijve të Ezaut, vëllezërve tuaj, që banojnë në Seir...”
[Ligji i Përtërirë 2;4]
Prej kësaj u bë e qartë se Profeti i shumëpritur që ka përmendur
Musai nuk do të jetë prej bijëve të Israelit (Jakobit, birit të Isakut),
sepse, po të ishte prej tyre, atëherë ai do të thoshte: “një profet nga
vet ju”, jo nga bijët e Esaut, birit të Isakut, sepse nuk ka ardhur
ndonjë profet prej bijëve të tij sipas konsensusit të mendimeve të
historianeve. Pra, nuk përshtatet fjala e tij: “një profet nga gjiri i
vëllezërve të tyre” vetëm se për Muhammedin, birit të Abdullahit, i
cili bashkohet në prejardhje me bijtë e Israelit në gjyshin e tyre të
lartë, Ibrahim (Abraham) ‫ﷺ‬ .
2 - Fjala “një profet si unë” apo “një profet si ti” është si një citat
për përgëzimin se profeti i shumëpritur është vetëm Muhammedi ‫ﷺ‬.
Ai është Profeti i vetëm, i cili është dërguar pas një farë kohe pas
Musait - paqja qoftë me të - . Vetëm atij i përshtaten këto cilësi që ka
shprehur Musai me fjalën e tij “një profet si unë” apo “një profet si
ti”:
a) Musai ishte një profet me ligj të ri e të veçantë. Po ashtu,
Muhammedi, biri i Abdullahit, ishte një profet me një ligj të ri
e të veçantë. Sa i përket Isait - paqja qoftë me të - , ai nuk ishte
116
Shih librin ‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ te fjala ‘Edom’.
195
një profet me ligj të veçantë, sikurse ka thënë vet ai: ““Mos
mendoni se unë erdha për të shfuqizuar ligjin ose profetët;
unë nuk erdha për t'i shfuqizuar, po për t'i plotësuar.””
[Ungjilli i Mateut 5;17]
b) Musai është martuar përpara mesazhit hyjnor të tij dhe kishte
pasardhës. Në librin ‘Eksodi’ thuhet: “Pastaj ajo lindi një bir
që ai e quajti Gershom...” [Eksodi 2;22] Po ashtu,
Muhammedi, biri i Abdullahit, është martuar përpara mesazhit
hyjnor të tij dhe kishte pasardhës. Sa i përket Isait - paqja qoftë
me të - , ai nuk është martuar derisa është ngritur në qiell.
c) Musai është martuar me më shumë se një grua pas mesazhit
hyjnor. Gruaja e tij e parë ishte Sefora, e bija e priftit të
Madainit.117
Më pas, ai është martuar me gruan etiopase, për të
cilën ka folur Haruni (Aaroni) dhe Merjemja (Miriami, motra e
Musait), kurse Zoti e ka mbrojtur.118
Po ashtu, Muhammedi ‫ﷺ‬
është martuar me më shumë se një grua. Për shkak të kësaj
gjëje, çifutët dhe kristianët e fyejnë atë për poligaminë.119
Sa i
përket Isait - paqja qoftë me të - , ai nuk është martuar fare.
117
Libri ‘Eksodi’, kapitulli 2.
118
Libri ‘Numrat’ 12;1-14.
119
[Shënim i përkthyesit]: Shejkh Rahmetull-llah bin Khalilurr-Rrahman
el-Kiraneuij el-Hindi el-Uthmani el-Hanefi (vd. 1308H) - Allahu e
mëshiroftë - thotë në librin e tij ‘Triumfi i të vërtetës’ vëll. 4 fq. 1349-1351:
“…unë çuditem tërësisht prej atyre inatçive se, nëse ata shohin në ligjin e
tjetrit diçka që sipas mendimit të tyre nuk është i mirë, atëherë ata thonë:
“Kjo gjë nuk lejohet të jetë prej Perëndisë së Shenjtë, të Urtë dhe të Drejtë.”
ose thonë: “Kjo gjë nuk shkon me postin e profetësisë.” Ndërkohë që, nëse
gjendet diçka më e poshtër në ligjet e tyre, atëherë kjo është prej Perëndisë
apo është diçka e denjë me postin e profetësisë.
196
Shembuj:
 Urdhëri që i ka dhënë Perëndia Ezekielit për të mbartur mëkatin e
familjes së Israelit dhe të Judas mbi veten e tij, dhe që ai të hajë treqind
e nëntëdhjetë ditë bukë të pjekur me jashtëqitjen e njeriut. [Shih:
‘Ezekiel’ 4;4-12]
 Po ashtu, urdhëri që i ka dhënë Perëndia Isaias - paqa qoftë me të - që
të ecë për tri vite lakuriq fare në mes të grave dhe burrave, megjithëse
ai është akoma me mendjen në vend. [Shih: ‘Isaia’ 20;2-4]
 Po ashtu, urdhëri që i ka dhënë Oseas që të marrë për grua një prostitutë
dhe një fëmijë të kurvërisë dhe që të dashuroi një grua të shthurur e të
dashur te burri i saj. [Shih: ‘Osea’ 1;2-3]
Të gjitha këto, sipas tyre, janë prej Perëndisë së Urtë e të Shenjtë, dhe këto
janë të denja për postin e atyre profetëve të shenjtëruar, ndërsa, nga ana
tjetër, lejimi i martesës me Zejneben, pasi ajo u divorcua prej burrit të saj
dhe pasi kaloi id’den e saj, nuk mundet të jetë prej Perëndisë dhe nuk është
vepër e denjë për postin e profetësisë së Muhammedit - sal-lAllahu alejhi ue
sel-lem - !
 Po ashtu, Jakubi (Jakobi) - paqa qoftë me të - , i cili ishte biri i
parëlindur i Perëndisë sipas citatit të Torës - [Shih: ‘Eksodi’ 4;22] -,
nuk bie nga grada e profetësisë për shkak se ai ra në dashuri me
Rakelën; i shërbeu babait të saj katërmbëdhjetë vite; mori katër gra dhe
u martua me dy motra. [Shih: ‘Zanafilla’ 29;15-30]
 Po ashtu, Daudi (Davidi) - paqa qoftë me të - i cili ishte biri tjetër i
Perëndisë i parëlindur sipas citatit të Zeburit (Psalmës) - [Shih:
‘Psalmat’ 89;27] -, nuk i bie posti i profetësisë për shkak se ai ka marrë
shumë gra e robëresha për vete, përpara se të bëjë kurvëri me gruan e
Uriah, porse të gjitha këto gra ishin dhuratë prej Perëndisë dhe prej
Kënaqësisë së Tij, aq sa Daudi - paqa qoftë me të - është i denjë për të
thënë Allahu për të: “Nëse ke pak gra, atëherë do ishte mirë të më thoje
që të shtoja shumë e më tepër.”[Shih: ‘II i Samuelit’ 12;8] Madje, nuk
buron prej Tij ndonjë qortim për shkak të shumimit të grave që merrte
për martesë, madje, dhe për kurvërinë me gruan e tjetrit dhe për vrasjen
197
d) Musai - paqja qoftë me të - ishte njeri luftëtar dhe i ka
komanduar bijtë e Israelit nëpër luftërat e tyre.120
Muhammedi
‫ﷺ‬ i ka luftuar vet armiqtë e Allahut në shumë prej betejave.121
që i bënë atij tjetrit me hile, në mënyrë që t’ia marrë gruan atij! [Shih:
‘II i Samuelit’ 11;1-27]
 Po ashtu, Sulejmanit (Solomonit) - paqa qoftë me të - , i cili ishte bir i
Perëndisë sipas dëshmisë së librave të tyre të shenjta, nuk i bie posti i
profetësisë për shkak se ka marrë njëmijë gra e robëresha për martesë,
kurse në fundin e jetës së tij doli nga feja, dhe adhuroi statujat! [Shih:
‘1 i Mbretërve’ 11;1-11] Përkundrazi, profetësia e tij mbetet e
padiskutueshme, ndërsa të tri librat e tij - domethënë: ‘Fjalët e urta’,
‘Predikuesi’ dhe ‘Kantiku i Kantikëve’ - mbeten libra hynorë!
 Po ashtu, Lutit (Lotit) nuk i bie profetësia për shkak se ai bëri imoralitet
me dy bijat e tij! [Shih: ‘Zanafilla’ 19;30-38]
 Po ashtu, profetësia nuk bie prej ‘birit të vetëm të Perëndisë’ dhe
apostujve të tij të lavdishëm, për shkak të dashurisë së tyre ndaj
veprave të turpshme dhe të disa nxënësve dhe për shkak të udhëtimit
me gra të huaja nëpër qytetet e vendeve lindore. Madje, ata nuk i
akuzojnë fare, pavarësish përzieries së rëndë me gratë e huaja, dhe për
shkak të faktit se pinin shumë verë! Kurse, nga ana tjetër, Muhammedi
- sal-lAllahu alejhi ue sel-lem - bie nga grada e profetësisë për shkak se
kishte shumë gra, për shkak se u martua me Zejneb, dhe për shkak se ai
lejoi martesën me robëreshën e tij, pasi ai e kishte ndaluar këtë gjë!!…
Allahu na ruajt prej fanatizmit të kotë, prej arbitraritetit, prej kryeneçisë
dhe prej padrejtësisë!...”
120
Shih detajet e kësaj në: ‘Eksodi’ 17;8-11, dhe ‘Numrat’ 1;1-3 / 21;21-24,
dhe ‘Ligji i Përtërirë’ 10;41-44.
121
[Shënim i përkthyesit]: Gjithashtu, për shkak të kësaj gjëje, çifutët dhe
kristianët e akuzojnë fenë Islame se ajo është fe e luftës dhe se ajo është
përhapur me shpatë! =
198
Sa i përket se feja Islame është fe e luftës, ne themi se në Testamentin e
Vjetër, në librin ‘Psalmat’ thuhet: “Le të kenë në gojën e tyre lavdet e
Perëndisë dhe në dorën e tyre një shpatë që pret nga të dy anët; për t’u
hakmarrë me kombet dhe për t’u dhënë ndëshkime popujve, për t’i
lidhur mbretërit e tyre me zinxhirë dhe fisnikët e tyre me pranga
hekuri,…” [Psalmat 149;6-8]
Ibën Kajjimi - Allahu e mëshiroftë - thotë pasi citon fragmentet e
mësipërme nga Bibla: “Kristianët i qortojnë ata që i luftojnë jobesimtarët
me shpatë! Ndër tyre ka njerëz që këtë e bëjnë motiv për t’i larguar njerëzit
prej Muhammedit ‫ﷺ‬! Nga injoranca dhe devijimi i tyre, ata nuk e dinë se
Musai (Moisiu) i ka luftuar jobesimtarët; pas tij Jusha bin Nun (Jozueu);
pas tij Daudi (Davidi), Sulejmani (Solomoni), edhe profetë të tjerë; dhe
para të gjithë këtyre Ibrahimi (Abrami) - shpëtimi dhe bekimet e Allahut
qofshin mbi të gjithë ata - !”
Shejkh Rahmetull-llah bin Khalilurr-Rrahman el-Kiraneuij el-Hindi el-
Uthmani el-Hanefi (vd. 1308H) - Allahu e mëshiroftë - thotë në librin
‘Triumfi i të vërtetës’ vëll. 4 fq. 1259: “Çështja e dytë: Se profetët e
mëparshëm, gjithashtu, i kanë luftuar jobesimtarët, i kanë kapur për skllavë
gratë dhe pasardhësit e tyre, dhe i kanë marrë pasuritë e tyre. Kjo gjë nuk
është e veçantë vetëm në ligjin e Muhammedit ‫ﷺ‬ (sipas pretendimit të tyre)
sikurse nuk i fshihet atij që ka njohuri rreth librave të të dy testamenteve.
Për këtë që thamë, ka shumë fragmente që dëshmojnë, por, unë po
mjaftohem duke sjellë vetëm disa prej tyre:
Në librin ‘Ligji i Përtërirë’ 20;10-17 thuhet: “Kur t’i afrohesh një qyteti
për ta sulmuar, do t’i ofrosh së pari paqen. Në qoftë se pranon ofertën
tënde të paqes dhe t’i hap dyert e tij, tërë populli që ndodhet aty ka për
të paguar haraçin dhe do të të shërbejë. Por në rast se nuk do të bëjë
paqe me ty dhe kërkon luftë kundër teje, atëherë ti do ta rrethosh. Kur
më vonë Zoti, Perëndia yt, do të ta japë në dorë, do të vrasësh me
shpatë tërë meshkujt e tij; por gratë, fëmijët, bagëtinë dhe të gjitha ato
që ndodhen në qytetet, tërë prenë e tij, do t’i marrësh si plaçkën tënde;
dhe do të hash plaçkën e armiqve të tu që Zoti, Perëndia yt, të ka
dhënë. Kështu do të veprosh në të gjitha qytetet që janë shumë larg nga
ti dhe që nuk janë qytete të këtyre kombeve. Por nga qytetet e këtyre
popujve që Zoti, Perëndia yt, të jep si trashëgimi, nuk ke për të lënë
asgjë që merr frymë; por do të vendosësh shfarosjen e plotë të tyre,
domethënë të Hitejve, të Amorejve, të Kananejve, të Perezejve, të
199
Hivejve dhe të Jebusejve, ashtu si të ka urdhëruar Zoti, Perëndia yt...”
[Ligji i Përtërirë 20;10-17]
Vetëm ky fragment, mjafton si përgjigje ndaj raportimeve të tyre të dobëta.
Dijetarët e Islamit, prej selefëve dhe atyre që erdhën më pas, i kanë
transmetuar këto fragmente gjatë përballjeve me ta, mirëpo ata heshtin ndaj
tyre, sikur mos me i pas parë këto në fjalët e kundërshtarit. Ata nuk japin
përgjigje ndaj tyre; as me dorëzim, e as me interpretim!...”
Më pas, autori i librit që përmendëm më sipër citon fragmente të tjera nga
Bibla ku tregohen se shumë profetë të mëparshëm kanë luftuar me shpatë.
 Për Musain (Moisiun) - paqa qoftë me të - , thuhet në Bibël, sikurse
qëndron te ‘Numrat’ 31;1-54: “Pastaj Zoti i foli akoma Moisiut, duke
i thënë: “Merrua hakun bijve të Izraelit kundër Madianitëve; pas
kësaj do të bashkohesh me popullin tënd”. Atëherë Moisiu i foli
popullit, duke thënë; “Disa njerëz ndër ju të armatosen për luftë
dhe të marshojnë kundër Madianit për të kryer hakmarrjen e Zotit
mbi Madianin. Do të dërgoni në luftë një mijë burra nga çdo fis,
nga të gjitha fiset e Izraelit”. Kështu u rekrutuan ndër divizionet e
Izraelit një mijë burra nga çdo fis, domethënë dymbëdhjetë mijë
burra, të armatosur për luftë. Pastaj Moisiu i nisi për luftë, njëmijë
njerëz nga çdo fis, së bashku me Finehasin, birin e priftit Eleazar,
që kishte në dorë veglat e shenjta dhe boritë e alarmit. Dhe luftuan
kundër Madianit, ashtu si e kishte urdhëruar Zoti Moisiun, dhe
vranë tërë meshkujt.” [Numrat’ 31;1-7]
 Për Jusha bin Nun (Jozueun) - paqa qoftë me të - , thuhet në Bibël,
sikurse qëndron te ‘Jozueu’ 6;21-24: “Dhe shfarosën gjithçka ishte në
qytet, duke vrarë me shpatë burra e gra, fëmijë dhe pleq e madje
qe, dele dhe gomarë. Pastaj Jozueu u tha dy burrave që kishin
vëzhguar vendin: “Shkoni në shtëpinë e asaj prostitute dhe nxirrni
jashtë gruan dhe tërë ato gjëra që i përkasin asaj, siç i jeni betuar”.
Atëherë të rinjtë që kishin vëzhguar vendin shkuan dhe nxorën
jashtë Rahabin, të atin, të ëmën, të vëllezërit dhe gjithçka i përkiste
asaj; kështu nxorën jashtë të gjithë të afërmit e saj dhe i lanë jashtë
kampit të Izraelit. Pastaj i vunë zjarrin qytetit dhe tërë gjërave që
ai përmbante; morën vetëm argjendin, arin dhe sendet prej bronzi
e hekuri, që i vunë në thesarin e shtëpisë së Zotit.” [Jozueu’ 6;21-24;
Shih dhe 8;8-28, dhe 10;11-43, dhe 11; 8-23]
 Për Daudin (Davidin) – paqa qoftë me të – , thuhet në Bibël, sikurse
qëndron te ‘II i Samuelit’ 10;17-18: “Kur Davidi u njoftua për këtë
200
gjë, mblodhi tërë Izraelin, kaloi Jordanin dhe arriti në Helam.
Sirët u rradhitën kundër Davidit dhe nisën betejën. Por Sirët ua
mbathën përpara Izraelit; dhe Davidi vrau nga Sirët njerëzit e
shtatëqind qerreve dhe dyzet mijë kalorës, goditi Shobakun,
komandantin e ushtrisë së tyre, i cili vdiq në atë vend.” [II i
Samuelit 10;17-18]
 Për Ibrahimin (Abramin) - paqa qoftë me të - thuhet në Bibël, sikurse
qëndron te ‘Zanafilla’ 14;14-17: “Kur Abrami mësoi se vëllai i tij
ishte zënë rob, ai armatosi njerëzit e stërvitur, shërbyes të lindur në
shtëpinë e tij, gjithsej treqind e tetëmbëdhjetë veta dhe i ndoqi
mbretërit deri në Dan. Ai i ndau forcat e tij kundër tyre natën, dhe
me shërbyesit e tij i sulmoi dhe i ndoqi deri në Hobah, që ndodhet
në të majtë të Damaskut. Kështu ai rimori tërë pasurinë dhe solli
me vete edhe Lotin, të vëllanë, dhe tërë pasurinë e tij, si edhe gratë
dhe popullin. Mbas kthimit të tij nga disfata e Kedorlaomerit dhe
të mbretërve që ishin me të, mbreti i Sodomës vajti ta presë në
luginën e Shavehut (që është Lugina e mbretit).” [Zanafilla 14;14-
17]
Shejkh Rahmetull-llah el-Hindi - Allahu e mëshiroftë - thotë në librin
‘Triumfi i të vërtetës’ vëll. 4 fq. 1301-1302, pasi citoi citatet e mësipërme:
“..Pasi paraprinë këto pesë çështje, them: Nuk ka vend për t’u qortuar
çështja e xhihadit islamik sipas citatit dhe logjikës:
 Sa i përket citatit: Kjo, për shkak të çështjeve (citateve) që u
përmendën më parë.
 Sa i përket logjikës: Kjo, ngase është vërtetuar me argument të saktë
se, përmirësimit të fuqisë teorike i jepet përparësi ndaj përmirësimit të
fuqisë praktike. Kjo premisë është e padiskutueshme te të gjithë fetë.
Prandaj, veprat e mira nuk bëjnë dobi, sipas tyre, pa patur besim.
Kristianët nuk na kundërshtojnë te kjo temë, sepse, sipas tyre nuk
shpëton vetëm me veprat e mira pa patur besim në Mesian; dhe për
shkak se bujari, i buti, modesti që nuk beson në Isain - paqa qoftë me të
- është më i keq, sipas tyre, se sa koprraci, nevrik, mendjemadh, mirëpo
që beson në Isain - paqa qoftë me të - .
Po ashtu, është vërtetuar nëpërmjet përvojës së saktë se njeriu mundet të
vërej gabimin e tij nëpërmjet vërejtjes së tjetrit. Po ashtu, është vërtetuar
nëpërmjet përvojës së saktë se njeriu nuk i bindet kryesisht të vërtetës, për
shkak të prestigjit dhe fuqisë së popullit të tij; se nuk ia vë veshin personit të
llojit tjetër, porse neveritet prej të dëgjuarit të tij, sidomos kur kjo fjalë
201
kundërshton natyrat e llojit të tij dhe bazat e tyre, si pasoj, prej pranimit të
fjalës së tyre ka vështirësi në kryerjen e adhurimeve trupore dhe të pasurisë,
ndryshe është kur thyhet prestigji dhe fuqia e popullit të tij, ngase atëherë ai
nuk kundërshton për të dëgjuar. Po ashtu, është vërtetuar nëpërmjet
përvojës së saktë se armiku, nëse sheh te kundërshtari se anon kah rehatia
dhe qetësia, atëherë ai e sulmon mbretërinë e tij. Ky është dhe shkaku më i
madh në shterrimin e shteteve të kaluara. Pas sundimit të tyre, atëherë
ndodh dëmi i madh për fenë...”
Sa i përket se feja Islame është përhapur me shpatë, për këtë, Shejkh
Rahmetull-llah el-Hindi - Allahu e mëshiroftë - thotë në librin e tij ‘Triumfi
i të vërtetës’ vëll. 1 fq. 50: “...Mjafton fjala e priftit George Sale, përkthyesit
të Kuranit, për ta refuzuar këtë. Unë po e përcjellë fjalën e tij prej kopjes së
botuar në vitin 1850G (në parathënien e përkthimit të Kuranit në anglisht):
“Pak njerëz ishin ata që përpara mërgimit (hixhretit) nuk kishin në shtëpitë
e tyre ndonjë pjestarë të familjes muslimanë.” Më pas, ai thotë: “Ai që thotë
se Islami është përhapur vetëm me fuqinë e shpatës, fjalën e ka thjesht një
akuzë të zbrazur prej argumentit, ngase në shumë vende nuk është
përmendur fare emri i shpatës, por, megjithatë është përhapur në të
Islami.”…”
Më pas, Shejkh Rrahmetullah el-Hindi - Allahu e mëshiroftë - thotë në vëll.
1 fq. 55-56: “(Karl Gottlieb Pfander, i cili ka jetuar gjatë viteve 1803-1866),
ka thënë në faqen 280, në nënkapitullin e pestë të kapitullit të tretë: “Kur
khilafeti ju stabilizua Umerit, atëherë ai dërgoi ushtrin arabe në drejtim të
Iranit, dhe atëherë ai urdhëroi që, nëse banorët e Iranit pranojnë fenë e
Muhammedit me të mirë e me kënaqësi, atëherë lëri, në të kundërt, bëjini
ata besimtarë të Kuranit dhe pasues të Muhammedit me imponim e me
dhunë.”
Kjo, gjithashtu, është gabim trashanik dhe është gënjeshtër e kulluar. Umeri
- Allahu qoftë i kënaqur me të - nuk ka urdhëruar që banorët e Iranit të
hyjnë në fenë Islame me imponim e me dhunë. A nuk e sheh ky se Umeri -
Allahu qoftë i kënaqur me të - ka prezantuar vet në luftën e Shtëpisë së
Shenjtë (Jeruzalemit). Pasi ai mori kontrollin e saj dhe e çliroi atë, atëherë ai
nuk imponoi njeri prej trinitarëve, as nuk dhunoi ndonjërin prej tyre që të
pranojnë fenë Islame. Përkundrazi, ai i dha atyre disa kushte madhështore.
Ai nuk ka hequr ndonjë kishë prej kishave të tyre, porse është sjellur me ta
në mënyrë të mirë, gjë për të cilën e ka lavdëruar dhe komentuesi (i Biblës)
Tomas Njuton (Thomas Newton, i cili ka jetuar gjatë viteve 1704–1782, te
komentimi i Biblës, vëll. 2 fq. 63-64)...”
202
Më pas, Shejkh Rrahmetullah el-Hindi - Allahu e mëshiroftë - thotë në vëll.
1 fq. 58-60: “Karl Gottlieb Pfander thotë në faqen 283, kapitulli i tretë,
nënkapitulli i pestë: “Ata e vrasin atë që del nga feja Islame, bazuar në
gjykimin e Kuranit, ndërkohë që është mëse e qartë se e drejta dhe realiteti
nuk vërtetohet me goditjen e shpatës. Është e pamundur që njeriu të arrijë
me imponim e me dhunë në gradën e atij që beson në Perëndinë me zemër,
që e do Perëndinë me zemër dhe që frenohet prej veprave të poshtra.
Përkundrazi, imponimi dhe padrejtësia pengojnë t'i bindesh Perëndisë dhe
t'i besosh Atij.”
Them: Kjo akuzë i bie edhe Teuratit (Toras) në mënyrën më të poshtër,
ngase në vargun 20, prej kapitullit 22, të librit Eksodi, thuhet: “Kush i bën
flijime një perëndie tjetër, veç Zotit, do të shfaroset (vritet).” [Eksodi
22;20]
Në kapitullin 32 të librit Eksodi tregohet se Moisiu - paqa qoftë me të - ka
urdhëruar sipas ligjit të Zotit për biijtë e Levitikut që të vrasin adhuruesit e
viçit. Kështu, ata vranë njëmijë e njëzet e tre persona.
Në librin ‘Eksodi’ 35;2 tregohet për ditën e shtunë: “Do të punohet gjashtë
ditë, por dita e shtatë do të jetë për ju një ditë e shenjtë, një e shtunë
pushimi, e shenjtëruar ndaj Zotit. Kushdo që bën ndonjë punë atë ditë
do të dënohet me vdekje.” [Eksodi 35;2]
Një izraelit mblodhi dru ditën e shtunë, andaj Musai - paqa qoftë me të -
urdhëroi që ai të gurëzohet me ligjin e Zotit. Këshut, bijtë e Israelit e vranë
atë, sikurse është deklaruar në kapitullin 15 të librit ‘Numrat’.
Në kapitullin 13 të Ligji i Përtërirë tregohet se, nëse ndonjë profet thërret
për te adhurimi i ndonjë Perëndie tjetër, ai duhet të vritet, edhe nëse ai është
me mrekulli të mëdha. Po ashtu, nëse ndonjëri prej njerëzve të tjerë shkojnë
me dëshirë për te Perënditë e tjera, atëherë ai duhet të gurëzohet, edhe nëse
ky thirrës është i afërm apo shok, ai nuk duhet mëshiruar. Po ashtu, nëse
banorët e një vendi dalin nga feja, atëherë duhet patjetër të vriten të gjithë
banorët e vendit dhe kafshët e saj; duhet të digjet qyeteti, malli dhe pasuria
e tij; duhet të mbeten grumbull gërmadhash dhe nuk duhet të rindërtohet më
kurrë: (“Në qoftë se një ndër qytetet e tua që Zoti, Perëndia yt, të jep
për të banuar, dëgjon të thuhet që njerëz të çoroditur kanë dalë nga
gjiri juaj dhe kanë mashtruar banorët e qytetit të tyre duke thënë:
“Shkojmë t'u shërbejmë perëndive të tjera”, që ju nuk i keni njohur
kurrë, ti do të bësh hetime, kërkime dhe do të marrësh me kujdes në
pyetje; dhe në qoftë se është e vërtetë dhe e sigurt që ky veprim i
neveritshëm është kryer me të vërtetë në gjirin tënd, atëherë do të
203
vrasësh me shpatën tënde banorët e atij qyteti, duke vendosur
shfarosjen e tij dhe gjithçka që ndodhet në të; do të vrasësh edhe
bagëtinë e tij. Pastaj do të mbledhësh tërë plaçkën e tij në mes të
sheshit dhe do ta djegësh me zjarr qytetin dhe tërë plaçkën e tij
përpara Zotit, Perëndisë tuaj; ajo do të mbetet një grumbull
gërmadhash për gjithnjë dhe nuk do të rindërtohet më kurrë.”) [Ligji i
Përtërirë 13;12-16]
Në kapitullin 17 të librit Ligji i Përtërirë tregohet se, në qoftë se vërtetohet
që ndokush adhuron dikënd tjetër përveç Allahut, ai duhet të gurorëzohet;
qoftë burrë apo grua: (“Në rast se gjendet midis teje, në një nga qytetet
që Zoti, Perëndia yt, po të jep, një burrë apo një grua që bën atë që
është e keqe për sytë e Zotit, Perëndisë tënd, duke shkelur besëlidhjen e
tij, dhe që shkon t'u shërbej perëndive të tjera dhe bie përmbys para
tyre, para diellit, hënës apo tërë ushtrisë qiellore, gjë që unë nuk të kam
urdhëruar, dhe që të është referuar dhe që ke dëgjuar të flitet për të,
atëherë hetoje me kujdes; dhe në qoftë se është e vërtetë dhe e sigurtë
se ky akt i neveritshëm është kryer në Izrael, do ta çosh në portat e
qytetit tënd atë burrë ose grua që ka kryer këtë veprim të keq, dhe do
ta vrasësh me gurë atë burrë ose atë grua; dhe kështu ata do të vdesin
Ai që duhet të vdesë do të dënohet me vdekje me deponimin e dy apo tri
dëshmitarëve, por nuk do të dënohet me vdekje askush me deponimin e
një dëshmitari të vetëm. Dora e dëshmitarëve do të jetë e para që do të
ngrihet kundër tij për t'i shkaktuar vdekjen; pastaj do të ngrihet dora
e të gjithë popullit; kështu do të çrrënjosësh të keqen nga gjiri yt.”)
[Ligji i Përtërirë 17;2-7]
Këto ligje të ashpërta nuk ndodhen në Kuran. Çudi është me këtë pastor
fanatik, se si Teuratit (Toras) nuk i bie ndonjë qortim për shkak të këtyre
ligjeve të ashpërta, ndërsa, nga ana tjetër, Kurani qortohet!...”
Më pas, Shejkh Rrahmetullah el-Hindi - Allahu e mëshiroftë - thotë në vëll.
4 fq. 1273: “Dijetarët e protestantëve pretendojnë rrejshëm se feja Islame
është përhapur me shpatë. Ky pretendim nuk është i saktë, sikurse e ke
marrë vesh më parë. Veprat e tyre bien ndesh me fjalët e tyre, ngase ata -
ashtu sikurse të parët e tyre prej trinitarëve - kur sundonin komplet, atëherë
mundoheshin t’i shfarrosnin kundërshtarët. Unë po transmetojë disa prej
ndodhive të tyre, prej librave të tyre. Po të transmetoj gjendjen e tyre në
raport me judaistët prej librit ‘Zbulimi i gjurmëve në historitë e Profetëve të
bijëve të Israeli’, andaj them:
204
Sa i përket Isait - paqja qoftë me të - , ai thoshte: ““Jepni, pra,
Cezarit atë që i përket Cezarit dhe Perëndisë atë që i
përket Perëndisë.”” [Ungjilli i Mateut 22;21]
Autori i tij thotë në faqen 27: “Kostandini i madh, i cili ishte përpara
hixhretit (mërgimit profetik) përafërsisht 300 vite më parë, ka urdhëruar që
t'u prenin veshët çifutëve, dhe të internoheshin në vende të ndryshme. Më
pas, në shekullin e pestë prej shekujve krishtere, mbreti i romakëve ka
urdhëruar që të nxirreshin prej vendit të Aleksandrisë, i cili ishte
vendstrehimi i tyre për një farë kohe dhe vinin prej çdo ane dhe
qetësoheshin në të. Ai urdhëroi që të shkatërrohen sinagogat e tyre; i ndaloi
adhurimet e tyre; urdhëroi që mos të pranohej dëshmia e tyre; urdhëroi që
mos të zbatohej testamenti i tij nëse ndonjëri prej tyre lente ndonjë
testament në pasurin e tij për ndonjërin...”…”
Shejkh Rrahmetullah el-Hindi përmend pastaj shumë ngjarje ku tregohet
dhuna që kanë përndorur kristianët dhe më pas thotë në vëll. 4 fq. 1279:
“Më pas, ai thotë në faqen 33: “Papa, i cili është i madhi i sektit katolik, ka
vendosur disa ligje të ashpërta kundrejt judaistëve.” Mbaron këtu fjala e
autorit të librit ‘Zbulimi i gjurmëve në historitë e Profetëve të bijëve të
Israeli’.
Autori i librit ‘Biografia e të mëparshmëve’ ka thënë: “Sundimtari i gjashtë
prej Kostandinit të parë ka urdhëruar nëpërmjet konsultit të prijësave të tij
në vitin 279G që të kristianizohet çdokush që është nën sundimi romak,
kurse ata që nuk kristianizohen, vriten.” Çfarë dhune ka më shumë sesa
kjo?!!!
Tomas Njuton (Thomas Newton) ka një komentim të Biblës ku shpjegon
profetësitë për ndodhitë e të ardhmes të përfshira në Biblël. Ky komentim
është botuar në vitin 1803G në Londër. Në faqen 65 prej vëllimit të dytë
sqaron sundimin që kanë arritur t'i bëjnë trinitarët Jeruzalemit: “Ata e
çliruan Jeruzalemin më datë 15 të muajit Temmuz (Korrik) sipas kalendarit
Roman, në vitin 1099G, pasi e kanë rrethuar përgjatë pesë javëve. Ata i
vranë jokristianët. Ata vranë më shumë se sa 70'000 musliman; i
grumbudhuan çifutët dhe i dogjën me flakë. Ata gjetën nëpër xhamia plaçka
lufte madhështore.”…”
Më pas, Shejkh Rrahmetullah el-Hindi - Allahu e mëshiroftë - tregon shumë
fakte historike ku përmenden dhunat e të krishterëve karshi kundërshtarëve
të tyre.
205
e) Musai ka lindur me baba dhe me nënë në mënyrë të natyrshme,
po ashtu ishte dhe lindja e Muhammedit ‫ﷺ‬. Ndërsa Isai ‫ﷺ‬ ka
lindur me nënë, pa baba, në mënyrë hyjnore të mrekullueshme.
206
Profeti Muhammed në Testamentin e Ri
Autori i Ungjillit të Gjonit ka transmetuar fjalën e Gjon pagëzorit,
Jahjas - paqja qoftë me të - si në vijim:
“Dhe kjo është dëshmia e Gjonit, kur Judenjtë i dërguan nga
Jeruzalemi priftërinj dhe levitë për ta pyetur: “Kush je ti?”. Ai
edhe e rrëfeu, edhe nuk e mohoi, dhe rrëfeu: “Unë nuk jam
Krishti”. Atëherë ata e pyetën: “Kush je, pra? A je Elia?”. Ai
tha: “Nuk jam!”. “Je ti profeti?”. Dhe ai përgjigjej: “Jo!”.
Atëherë ata i thanë: “Kush je ti, që t'u japim përgjigje atyre që
na dërguan? Ç'thua për veten tënde?”. Ai u përgjigj: “Unë jam
zëri i atij që bërtet në shkretëtirë: drejtoni udhën e Zotit, sikurse
tha profeti Isaia”. Dhe ata që qenë dërguar, ishin nga farisenjtë;
ata e pyetën dhe i thanë: “Atëherë pse ti pagëzon, kur nuk je as
Krishti, as Elia, as profeti?”. Gjoni iu përgjigj atyre, duke thënë:
“Unë pagëzoj me ujë, por midis jush është një që ju nuk e njihni.
Ai është ai që vjen pas meje e më paraprin, të cilit unë nuk jam i
denjë t'ia zgjidh lidhësen e sandaleve”. Këto gjëra ndodhën në
Betabara, përtej Jordanit, ku Gjoni po pagëzonte.” [Ungjilli i
Gjonit 1;19-28]
Pra, bijtë e Israelit ishin në pritje për tre profetë: ‘Mesihun
(Krishtin)’, ‘Elian’ dhe ‘Profetin’.
Më pas, autori i Ungjillit të Gjonit sjell përgëzimet e tjera, duke
filluar nga kapitulli katërmbëdhjetë, deri te kapitulli
gjashtëmbëdhjetë. Ai ka thënë: “Nëse më doni, zbatoni urdhërimet
e mia. Dhe unë do t'i lutem Atit dhe ai do t'ju japë një
Ngushëllues tjetër, që do të qëndrojë përgjithmonë me ju...”
[Ungjilli i Gjonit 14;15-17]
207
“Ju kam thënë këto gjëra, ndërkaq jam me ju; por
Ngushëlluesi, Fryma e Shenjtë, që Ati do ta dërgojë në emrin
tim, do t'ju mësojë çdo gjë dhe do t'ju kujtojë të gjitha këto që ju
thashë.” [Ungjilli i Gjonit 14;25-26]
“Nuk do të flas më gjatë me ju, sepse po vjen princi i kësaj bote
dhe ai nuk ka asgjë në mua;” [Ungjilli i Gjonit 14;30]
“Por kur të vijë Ngushëlluesi, që do t'ju dërgoj prej Atit,
Fryma e së vërtetës, që del nga Ati im, ai do të dëshmojë për
mua.” [Ungjilli i Gjonit 15;26]
“Megjithatë unë ju them të vërtetën: është mirë për ju që unë
të shkoj, sepse, po nuk shkova, nuk do të vijë te ju Ngushëlluesi;
por, po shkova, unë do t'jua dërgoj. Dhe kur të ketë ardhur, ai
do ta bindë botën për mëkat, për drejtësi dhe për gjykim.”
[Ungjilli i Gjonit 16;7-8]
“Kam edhe shumë gjëra të tjera për t'ju thënë, por ato ende ju
nuk mund t'i mbani. Por, kur të vijë ai, Fryma e së vërtetës, ai
do t'ju prijë në çdo të vërtetë, sepse ai nuk do të flasë nga vetja,
por do të thotë gjitha ato gjëra që ka dëgjuar dhe do t'ju
kumtojë gjërat që do vijnë.” [Ungjilli i Gjonit 16;12-14]
Këto përgëzime të Gjonit në Ungjillin e tij janë të qarta në
nënkuptimin e tyre. Ato nuk kanë shumë nevojë për t’u mendituar,
por lexuesi sheh me meditimin më të vogël se kjo fjalë përshtatet
fjalëpërfjalë për Pejgaberin tonë Muhammed ‫ﷺ‬. Për këtë ka treguar
Fjala e Allahut të Lartësuar:
208
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱁ‬
‫ﱂ‬
‫ﱃ‬
‫ﱄ‬
‫ﱅ‬
‫ﱆ‬
‫ﱇ‬
‫ﱈ‬
‫ﱉ‬
‫ﱊ‬
‫ﱋ‬
‫ﱌ‬
‫ﱍ‬
‫ﱎ‬
‫ﱏ‬
‫ﱐ‬
‫ﱑ‬
‫ﱒ‬
‫ﱓ‬
‫ﱔ‬
‫ﱕ‬
‫ﱖ‬
‫ﱗ‬
‫ﱘ‬
‫ﱙ‬
‫ﱠ‬
:‫صف‬‫ال‬
٦
“Dhe (kujto) kur Isai, biri i Merjemes tha: “O Bijtë e Israilit!
Unë jam i Dërguari i Allahut tek ju duke vërtetuar Teuratin që
ka ardhur para meje dhe jam përgëzues i një të Dërguari që do
të vijë pas meje, - emri i të cilit do të jetë Ahmed!”.” [Surja Saff,
6]
Ky përgëzim i shkon përshtat Muhammedit ‫ﷺ‬ për disa motive që
vijojnë:
1 - Mesihu e ka përshkruajtur atë se ai është ‘Ngushëllues’ dhe se
ai do të vijë pas tij. Ajo që dihet është se Muhammedi ‫ﷺ‬ është
dërguar direkt pas tij dhe se ndërmjet tyre nuk ka pasur profet tjetër.
Kurani ka përcjellur fjalën e Mesihut: “...dhe jam përgëzues i një të
Dërguari që do të vijë pas meje, - emri i të cilit do të jetë
Ahmed!” [Surja Saff, 6] - si ngushëllim për bijtë e Israelit. Kjo është
e qartë kur ai i ka njoftuar se nëse ata besojnë, atëherë veprat e mira
të tyre nuk do të asgjësohen, porse do të shpërblehen. Madje, ai i ka
njoftuar ata se do të kenë dy shpërblime; një shpërblim për besimin e
tyre në Mesihun, dhe një shpërblim për besimin e tyre në
Pejgamberin Muhammed ‫ﷺ‬.
2 - Ai e ka përshkruajtur atë se “ai do ta bindë botën për mëkat...
Për mëkat, sepse nuk besojnë në mua.” Vërtetë ka ndodhur se i
Dërguari e ka pranuar profetësinë e tij - paqja qoftë me të - me
argumente e fakte. Ai i ka shpallur si pabesimtarë ata të cilët nuk
besojnë në të dhe i ka kërcënuar me ndëshkimin e dhembshëm.
Allahu i Lartësuar ka thënë:
209
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱓ‬
‫ﱔ‬
‫ﱕ‬
‫ﱖ‬
‫ﱗ‬
‫ﱘ‬
‫ﱙ‬
‫ﱚ‬
‫ﱛ‬
‫ﱜ‬
‫ﱝ‬
‫ﱞ‬
...
‫ﱠ‬
‫آل‬
:‫ران‬ ‫م‬
‫ع‬
٥٥
“(Përkujto) Kur Allahu i tha: “O Isa! Unë do të të marr ty dhe
do të të ngre lart pranë Meje dhe do të të pastroj ty prej atyre që
nuk besojnë...” [Surja Ali Imran, 55]
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱳ‬
‫ﱴ‬
‫ﱵ‬
‫ﱶ‬
‫ﱷ‬
‫ﱸ‬
‫ﱹ‬
‫ﱺ‬
‫ﱻ‬
‫ﱠ‬
:‫مران‬
‫ع‬ ‫آل‬
٥٦
“Sa për ata që nuk besojnë, Unë do t’i ndëshkoj ata me dënim
të ashpër në këtë botë dhe në Botën Tjetër...” [Surja Ali Imran,
56]
Po ashtu, ai e ka bindur dhe e ka qortuar botën për çështjen e
largimit të tij nga kjo botë. Për këtë ka ardhur Fjala e Allahut të
Lartësuar:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱠ‬
‫ﱡ‬
‫ﱢ‬
‫ﱣ‬
‫ﱤ‬
‫ﱥ‬
‫ﱦ‬
‫ﱧ‬
‫ﱨ‬
‫ﱩ‬
‫ﱪ‬
‫ﱫ‬
‫ﱬ‬
‫ﱭ‬
‫ﱮ‬
‫ﱯ‬
‫ﱰ‬
‫ﱱ‬
‫ﱲ‬
‫ﱳ‬
‫ﱴ‬
‫ﱵ‬
‫ﱶ‬
‫ﱷ‬
‫ﱸ‬
‫ﱹ‬
‫ﱺ‬
‫ﱻ‬
‫ﱼ‬
‫ﱽ‬
‫ﱾ‬
‫ﱿ‬
‫ﲀ‬
‫ﲁ‬
‫ﲂ‬
‫ﲃ‬
‫ﲄ‬
‫ﲅ‬
‫ﱠ‬
:‫اء‬ ‫س‬
‫ن‬ ‫ال‬
١٥٧
“Edhe për shkak të thënies së tyre (duke u mburrur): “Ne e
vramë Mesihun, Isain, birin e Merjemes, të Dërguarin e
Allahut,”- por ata nuk e vranë atë, as nuk e kryqëzuan, por
kështu iu duk atyre; dhe ata që kanë mosmarrëveshje për këtë,
kanë mjaft dyshime në të. Ata nuk kanë aspak dije (të qartë),
duke mos ndjekur gjë tjetër, veçse hamendje, pasi sigurisht që
ata nuk e vranë atë (Isain).” [Surja Nisa 157]
210
3 - Fjala e tij: “Kam edhe shumë gjëra të tjera për t'ju thënë,
por ato ende ju nuk mund t'i mbani.” tregon se feja e Isai - paqja
qoftë me të - nuk ka qenë e plotë, sepse logjikat njerëzore nuk ishin
pjekur akoma, kështu që erdhi Muhammedi ‫ﷺ‬, i biri i Abdullahit, për
të cilin Mesihu është shprehur se është ‘Fryma e së Vërtetës’, - si
plotësues i fesë së tij dhe vërtetues i saj. Ai i pranoi ligjet e
pandryshueshme, që nuk ndikohen në varësi të kohës dhe vendit,
sikurse Teuhidin, çështjet e cilësive të Zotit, krijimin e botës,
realitetin e Xhenetit dhe Zjarrit, dhe shfuqizoi ligjet e përkohshme,
qoftë ato me kohë të gjatë apo të shkurtër, pasi i mbaroi koha, dhe
erdhi me ligje më të suksesshme se sa ligjet pozitive që janë të bëra
nga njerëzit.
Fjala e tij: “ai nuk do të flasë nga vetja, por do të thotë gjitha
ato gjëra që ka dëgjuar dhe do t'ju kumtojë gjërat që do vijnë.”
Në të tregohet qartë se Pejgamberi ‫ﷺ‬ do të njoftoi për gjëra të fshehta
prej shpalljes së Allahut të Lartësuar, jo prej vetes së tij, sikurse ka
thënë Allahu i Lartësuar:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬
‫ﲧ‬
‫ﲨ‬
‫ﲩ‬
‫ﲪ‬
‫ﲫ‬
‫ﲬ‬
‫ﲭ‬
‫ﲮ‬
‫ﲯ‬
‫ﲰ‬
‫ﲱ‬
‫ﲲ‬
‫ﲳ‬
‫ﲴ‬
‫ﲵ‬
‫ﲶ‬
‫ﲷ‬
‫ﲸ‬
‫ﲹ‬
‫ﲺ‬
‫ﲻ‬
‫ﲼ‬
‫ﱠ‬
:‫ران‬‫م‬
‫ع‬ ‫آل‬
٤٤
“Kjo është pjesë nga njoftimet për Ghabin (për të fshehtën) me
të cilat Ne të frymëzojmë ty (O Muhammed). Ti nuk ke qenë me
ta kur ata hodhën short me penat e tyre të shkrimit se cili duhej
të ngarkohej për t’u kujdesur për Merjemen, nuk ishe me ta as
edhe kur ata u kundërshtuan mes veti.” [Surja Ali Imran, 44]
211
Gjithashtu, Jezusi u ka thënë atyre: “A nuk keni lexuar kurrë në
Shkrimet: “Guri, që ndërtuesit e nxorën të papërdorshëm, u bë
guri i qoshes. Kjo është vepër e Zotit, dhe është e mrekullueshme
në sytë tonë”? Prandaj unë po ju them se juve do t'ju hiqet
mbretëria e Perëndisë dhe do t'i jepet një kombi që do ta bëjë të
japë fryt. Dhe ai që do të bjerë mbi këtë gur do të bëhet
copëcopë; dhe ai mbi të cilin do të bjerë ai do të jetë i
thërrmuar”. Dhe krerët e priftërinjve dhe farisenjtë, kur i
dëgjuan shëmbëlltyrat e tij, e kuptuan se po fliste për ta.”
[Ungjilli i Mateut 21;42-45]
Në këto versete, zotëria Mesia tregon për moralet e këqija të bijve
të Israelit, për mospërfilljen e ligjit të Musait, për mospërkujdesin me
gjërat të cilat kanë sjell profetët pas tij, për revoltimin e tyre ndaj
ligjit të Allahut, andaj, Mesihu i ka paralajmëruar ata duke u thënë se
Allahu do ta heq mbretërimin e Allahut prej duarve të tyre dhe se ai
do t’u jepet një tjetër kombi, sepse ai punon në përputhje të ligjit të
Allahut dhe pikërisht ai do të korr frytet e tij. Ky komb është populli
i Muhammedit ‫ﷺ‬, birit të Abdullahit. Mesihu ka sjell një shembull
konkret për veprat dhe sjelljet e këqija të tyre. Ai ka thënë: “Ishte
një pronar shtëpie, i cili mbolli një vresht, e rrethoi me gardh,
gërmoi një vend ku të shtrydhte rrushin, ndërtoi një kullë dhe,
mbasi ua besoi disa vreshtarëve, u nis në një vend të huaj. Dhe
kur erdhi koha e të vjelave, ai dërgoi shërbëtorët e vet te
vreshtarët, për të marrë frutat e tij, por vreshtarët i kapën
shërbëtorët e tij, njërin e rrahën, një tjetër e vranë dhe një tjetër
e vranë me gurë. Përsëri, ai dërgoi shërbëtorë të tjerë, më shumë
se të parët, dhe këta vreshtarët i trajtuan në të njëjtën mënyrë.
Më në fund ai i dërgoi atyre birin e vet duke thënë: “Për djalin
tim do të kenë respekt!”. Por vreshtarët, kur e panë të birin, i
thanë njeri tjetrit: “Ky është trashëgimtari; ejani, ta vrasim dhe
212
marrim si pronë trashëgiminë e tij”. Dhe e kapën, e nxorën
jashtë nga vreshti dhe e vranë. Tani, kur të vijë i zoti i vreshtit,
çfarë do t'u bëjë këtyre vreshtarëve?”. Ata i thanë: “Ai do t'i
vrasë keqas ata faqezinj dhe do t'ua besojë vreshtin vreshtarëve
të tjerë, të cilët do t'i japin prodhimet në kohën e vet”.” [Ungjilli i
Mateut 21;33-41]
Pas këtij shembulli konkret të gjendjes së bijve të Israelit, Mesihu
ka thënë atë që paraprimë më parë.
Një kuptim si ky ka ardhur në një hadith të saktë nga i Dërguari i
Allahut ‫ﷺ‬, në të cilin thotë:
"
‫ا‬َ‫م‬َّ‫ن‬ِ‫إ‬
ْ‫م‬ُ‫ك‬ُ‫ؤ‬‫ا‬َ‫ق‬َ‫ب‬
‫ا‬َ‫م‬‫ِي‬‫ف‬
َ‫ف‬َ‫ل‬َ‫س‬
ْ‫م‬ُ‫ك‬َ‫ل‬ْ‫ب‬َ‫ق‬
َ‫ن‬ِ‫م‬
،ِ‫م‬َ‫م‬ُ ْ
‫اْل‬
‫ا‬َ‫م‬َ‫ك‬
َ‫ْن‬‫ي‬َ‫ب‬
ِ‫ة‬ َ
‫َل‬َ‫ص‬
ِ
‫ر‬ْ‫ص‬َ‫ع‬ْ‫ال‬
‫ى‬َ‫ل‬ِ‫إ‬
ِ‫ب‬‫و‬ُ‫ر‬ُ‫غ‬
، ِ
‫س‬ْ‫م‬َّ‫ش‬‫ال‬
َ‫ِي‬‫ت‬‫و‬ُ‫أ‬
ُ‫ل‬ْ‫ه‬َ‫أ‬
ِ‫ة‬‫ا‬ َ‫ر‬ ْ‫و‬َّ‫ت‬‫ال‬
‫ال‬
َ‫ة‬‫ا‬ َ‫ر‬ ْ‫و‬َّ‫ت‬
‫وا‬ُ‫ل‬ِ‫م‬َ‫ع‬َ‫ف‬
‫ى‬َّ‫ت‬َ‫ح‬
‫ا‬َ‫ذ‬ِ‫إ‬
َ‫ف‬َ‫ص‬َ‫ت‬ْ‫ن‬‫ا‬
ُ‫ار‬َ‫ه‬َّ‫ن‬‫ال‬
،‫وا‬ُ‫ز‬َ‫ج‬َ‫ع‬
‫وا‬ُ‫ط‬ْ‫ع‬ُ‫أ‬َ‫ف‬
‫ا‬ً‫ط‬‫ا‬ َ‫ِير‬‫ق‬
،‫ا‬ً‫ط‬‫ا‬َ‫ِير‬‫ق‬
َّ‫م‬ُ‫ث‬
َ‫ِي‬‫ت‬‫و‬ُ‫أ‬
ُ‫ل‬ْ‫ه‬َ‫أ‬
ِ‫ل‬‫ي‬ ِ‫ج‬ْ‫ن‬ِ ْ
‫اْل‬
َ‫ل‬‫ي‬ ِ‫ج‬ْ‫ن‬ِ ْ
‫اْل‬
‫وا‬ُ‫ل‬ِ‫م‬َ‫ع‬َ‫ف‬
‫ى‬َ‫ل‬ِ‫إ‬
ِ‫ة‬ َ
‫َل‬َ‫ص‬
ِ
‫ر‬ْ‫ص‬َ‫ع‬ْ‫ال‬
َّ‫م‬ُ‫ث‬
،‫وا‬ُ‫ز‬َ‫ج‬َ‫ع‬
‫وا‬ُ‫ط‬ْ‫ع‬ُ‫أ‬َ‫ف‬
‫ا‬ً‫ط‬‫ا‬ َ‫ِير‬‫ق‬
،‫ا‬ً‫ط‬‫ا‬ َ‫ِير‬‫ق‬
َّ‫م‬ُ‫ث‬
‫َا‬‫ن‬‫ِي‬‫ت‬‫و‬ُ‫أ‬
َ‫آن‬ ْ‫ر‬ُ‫ق‬ْ‫ال‬
َ‫ف‬
‫َا‬‫ن‬ْ‫ل‬ِ‫م‬َ‫ع‬
‫ى‬َ‫ل‬ِ‫إ‬
ِ‫ب‬‫و‬ُ‫ر‬ُ‫غ‬
، ِ
‫س‬ْ‫م‬َّ‫ش‬‫ال‬
‫َا‬‫ن‬‫ي‬ِ‫ْط‬‫ع‬ُ‫أ‬َ‫ف‬
ِ‫ْن‬‫ي‬َ‫ط‬‫ا‬َ‫ِير‬‫ق‬
ِ‫ْن‬‫ي‬َ‫ط‬‫ا‬ َ‫ِير‬‫ق‬
...
"
“Koha e qëndrimit juaj në raport me popujt që kanë kaluar është
sa koha ndërmjet namazit të ikindisë, deri në perëndimin e diellit.
Ithtarëve të Teuratit u është dhënë Teurati; ata punuan deri në mes
të ditës, pastaj nuk mundën të punonin, kështu që, secili prej tyre
mori nga dy kirat. Ithtarëve të Inxhilit u është dhënë Inxhili; ata
punuan deri në namaz të ikindisë, pastaj nuk mundën të punonin dot,
kështu që, secili prej tyre mori nga dy kirat. Më pas, neve na u dha
Kurani; ne punuam me të deri në perëndim të diellit, kështu që,
secilit prej nesh iu dha nga dy kirat...” [Bukhariu nr. 557]
213
Citati që paraprimë nga Isai - paqja qoftë me të - përmban disa
çështje që tërheq vëmendjen e lexuesve. Ato janë:
“Guri, që ndërtuesit e nxorën të papërdorshëm, u bë guri i
qoshes.” Është thënë se për qëllim kihet gjyshi i të Dërguarit, zotëria
jonë Ismail, biri i Ibrahimit - paqja qoftë me ta - . Mirëpo, konteksti i
citatit tregon se për qëllim me këtë gur, që çifutët nuk e kanë
pranuar, kihet profetësia e Muhammedit ‫ﷺ‬, sepse vargu i profetëve
është si muri i ndërtesës së profetësisë , i cili ndërtohet gur mbi gur.
Kur ky varg ka arritur te Isai - paqja qoftë me të - , atëherë bijtë e
Israelit nuk mundën t’i përmballojnë vështirësitë e saj për shkak të
veprave të tyre të këqija, kështu që erdhi Profeti i Allahut,
Muhammed ‫ﷺ‬, dhe e plotësoi atë boshllëk të ndërtesës së profetësisë,
vulosi këtë varg, shfuqizoi ligjet e mëparshme, dhe u preferua mbi të
gjithë profetët. Prandaj, është e saktë të thuhet se ai është guri të cilin
e nxorën të papërdorshëm dhe se ai u shndërrua në një gur qosheje.
Kjo është ajo për të cilën ka treguar i Dërguari i Allahut ‫ﷺ‬ me
fjalën e tij:
"
‫ِي‬‫ل‬َ‫ث‬َ‫م‬
ُ‫ل‬َ‫ث‬َ‫م‬ َ‫و‬
ِ‫اء‬َ‫ي‬ِ‫ب‬ْ‫ن‬َ ْ
‫اْل‬
ْ‫ن‬ِ‫م‬
،‫ِي‬‫ل‬ْ‫ب‬َ‫ق‬
ِ‫ل‬َ‫ث‬َ‫م‬َ‫ك‬
ٍ‫ل‬ُ‫ج‬ َ‫ر‬
‫َى‬‫ن‬َ‫ب‬
‫ا‬ً‫ن‬‫ا‬َ‫ي‬ْ‫ن‬ُ‫ب‬
ُ‫ه‬َ‫ن‬َ‫س‬ْ‫ح‬َ‫أ‬َ‫ف‬
ُ‫ه‬َ‫ل‬َ‫م‬ْ‫ج‬َ‫أ‬ َ‫و‬
،
َّ
‫ل‬ِ‫إ‬
َ‫ع‬ ِ
‫ض‬ ْ‫و‬َ‫م‬
ٍ‫ة‬َ‫ن‬ِ‫ب‬َ‫ل‬
ْ‫ن‬ِ‫م‬
ٍ‫ة‬َ‫ي‬ِ‫و‬‫ا‬ َ‫ز‬
ْ‫ن‬ِ‫م‬
،ُ‫ه‬‫ا‬َ‫ي‬‫ا‬ َ‫و‬ َ‫ز‬
َ‫ل‬َ‫ع‬َ‫ج‬َ‫ف‬
ُ‫اس‬َّ‫ن‬‫ال‬
َ‫ون‬ُ‫ف‬‫و‬ُ‫ط‬َ‫ي‬
ِ‫ه‬ِ‫ب‬
َ‫ُون‬‫ب‬َ‫ج‬ْ‫ع‬َ‫ي‬ َ‫و‬
،ُ‫ه‬َ‫ل‬
َ‫ون‬ُ‫ل‬‫و‬ُ‫ق‬َ‫ي‬ َ‫و‬
:
َّ
‫ََل‬‫ه‬
ْ‫ت‬َ‫ع‬ ِ
‫ض‬ ُ‫و‬
ِ‫ه‬ِ‫ذ‬َ‫ه‬
‫؟‬ُ‫ة‬َ‫ن‬ِ‫ب‬َّ‫ل‬‫ال‬
َ‫ل‬‫ا‬َ‫ق‬
:
‫َا‬‫ن‬َ‫أ‬َ‫ف‬
،ُ‫ة‬َ‫ن‬ِ‫ب‬َّ‫ل‬‫ال‬
‫َا‬‫ن‬َ‫أ‬ َ‫و‬
ُ‫م‬َ‫ت‬‫َا‬‫خ‬
َ‫ين‬ِ‫ي‬ِ‫ب‬َّ‫ن‬‫ال‬
".
“Shembulli im dhe shembulli i profetëve përpara meje është si një
njeri që ndërtoi një ndërtesë dhe e zbukuroi atë, përveç një tulle në
një cep të tij. Njerëzit filluan të vijnë vërdallë tij duke u mahnitur me
të dhe duke thënë: “A nuk po vendoset kjo tullë?” Unë jam ajo tullë.
Unë jam vula e Profetëve.” [Muslimi nr. 2286]
214
Krisianët vazhdojnë të kapen me atë se Gjoni ka përdorur fjalën
greke, për të shprehur rreth profetit të shumëpritur. Ajo fjalë është
‘PARACLETUS’, kuptimi i të cilit është: Thirrësi për te një vend;
thirrësi për ndihmën e tij; paralajmëruesi; kërkuesi’. Kuptimi i tij në
dialektin helen është: ‘Ngushëlluesi; ai i cili të mbjell në vete qetësi’.
Mirëpo komentuesit e Ungjilleve nuk kanë rënë dakort në përkthimin
e kësaj fjale: Origen, herë e përkthen me fjalën ‘CONSOLATOR’
dhe herë e përkthen me fjalën ‘DEPRECTOR’, kurse disa përkthyes
të tjetë nuk e kanë pranuar këtë përkthim, sepse ky përkthim bie
ndesh me rregullat e greqishtes. Prandaj, disa prej tyre e kanë
përkthyer me fjalën ‘TEACHER’; kurse ‘Tertullian’ dhe ‘Agostein’
kanë anuar nga fjala ‘ADVOCATE’; kurse disa të tjerë kanë anuar
nga fjala ‘COMFORTER’ dhe ‘CONSOLER’ e të tjerë përveç këtyre
fjalëve. Në gjuhën greke gjendet një tjetër fjalë ‘PERICLYTOS’. Kjo
e ka kuptimin e emrit Muhammed nga çdo lloj aspekti. Prejardhja e
asaj fjale është e përafërt me atë të fjalës ‘PARACLETUS’.122
Me këtë bëhet e qartë se Mesihu e ka shprehur këtë fjalë me gjuhën
sirianike, kurse ithtarët e ungjilleve e kanë përkthyer atë në greqisht.
Cila është fjala origjinale që ka përdorur Mesihu, paqja qoftë me të?
Ungjillet që gjenden sot nuk na tregojnë për njohjen e kësaj fjale,
mirëpo disa historianë musliman kanë bërë një studim në këtë fushë,
në mënyrë që ta njohin atë fjalë, kështu që ata gjetën se fjala ishte
‘Munhammana’.
Ibën Is’haku, duke përcjellur fjalën e Isait - paqja qoftë me të - ,
thotë: “Kush më urren mua, urren edhe Atin tim. Po të mos kisha
bërë në mes tyre vepra që askush tjetër nuk ka bërë, nuk do të
kishin faj; por tani, përkundrazi, e kanë parë, dhe më kanë
urryer mua dhe Atin tim. Por kjo ndodhi që të përmbushet fjala
122
‘Judaizmi dhe Kristianizmi’ fq. 459, e Meududit.
215
e shkruar në ligjin e tyre: “Më kanë urryer pa shkak”. Por kur
të vijë ‘Munhammana’, që do t'ju dërgoj prej Atit, Fryma e së
vërtetës, që del nga Ati im, ai do të dëshmojë për mua. Edhe ju,
gjithashtu, do të dëshmoni, sepse ishit me mua që nga fillimi”.”
[Ungjilli i Gjonit 15;23-27]
Ibën Is’haku thotë: “Fjala ‘Munhammana’ në gjuhën sirianike
është Muhammedi, kurse në gjuhën greke është ‘Periklitos’. Nuk
është e çuditshme që Mesihu ta ketë përdorur fjalën ‘Munhammana’,
që në arabisht është ‘Muhammed’, kurse në greqisht është
‘Periklitos’. Një personë nga vet ata ka dëshmuar për këtë; ai është
Naxhashi, mbreti i Habeshes (Etiopisë), ku ka thënë: “Mirësevini ju
dhe ajo që keni sjell prej Tij. Unë dëshmoj se ai është i Dërguar i
Allahut, se ne e gjejmë atë në Ungjill, dhe se ai është personi për të
cilin ka përgëzuar Isai, i biri i Merjemes. Sikur mos të ishte pozita
ime prej mbreti, unë do të vija deri te ai që t’i mbaja nallonet e
tij.”123
.”124
Shejkh Meududi - Allahu i Lartësuar e mëshiroftë - thotë:
“Përpara se të përcaktojmë konceptet e këtyre përgëzimeve, ne duhet
të njohim gjuhën e banorëve të Palestinës në kohën e Mesihut. Ajo
ishte ishte gjuha sirianike (SIRIAC) nga aramishtja, sepse gjuha
hebraishte kishte marrë fund rreth dyqind vite më parë, në kohën e
123
Hadithin e transmeton Ebu Daudi në librin ‘Xhenazja’, tema: ‘Namazi
për myslimanin që vdes në vendin e shirkut’, nëpërmjet Israilit, kurse ky
nga Ebu Is’hak, kurse ky nga Ebu Berdeh, kurse ky nga babai i tij. Ky
hadith ka një transmetim tjetër që dëshmon për të. Ai është hadithi që
transmetohet nga ibën Mes’udi në një tekst të gjatë. Zinxhirin e
transmetimit të tij e ka treguar Ahmedi (1/461) nëpërmjet Zuhejr ibëm
Muauijeh, kurse ky nga Ebu Is’hak, kurse ky nga Abdullah ibën Utbeh,
kurse ky nga ibën Mes’udi.
124
‘ ‫الروض‬
‫اْلنف‬ ’ vëll. 2 fq. 375, e ibën Hishamit.
216
Selokinit (SELEUCIDE), kurse greqishtja ishte e kufizuar te rangu i
njerëzve intelektual dhe te ata që bënin punë shtetërore. Banorët e
Palestinës flisnin me një dialekt të veçantë të gjuhës sirianike.
Nëpërmjet kësaj mundet që të njihet, gjithashtu, se ungjillet që
gjenden sot e që janë shkruajtur më vonë, janë shkruajtur në
greqisht, dhe se fjalët e këshillat e Mesihut nuk janë shkruajtur në
gjuhën origjinale, e cila është gjuha sirianike. Kështu që, njerëzit e
ungjilleve janë bazuar në transmetimet gojore që ishin të përhapura
në mesin e njerëzve dhe i kanë përkthyer ato në gjuhën greke, e cila
ishte gjuha e diturisë dhe e intelektit.”
Këtu mbetet një pyetje, e cila është: A është burimi i
informacioneve të Nexhashiut për këtë Profetë të shumëpritur nga
Ungjilli i Gjonit apo është nga një burim tjetër?
Ne mundet t’i përgjigjemi kësaj pyetje me dy përgjigje:
E para: Se mundet që ndonjë kopje origjinale e Ungjillit të Gjonit
të ketë mbetur deri në kohën e Nexhashiut dhe mundet që ai të ketë
lexuar prej saj.
E dyta: Se atij i ka mbërritur ndonjë kopje prej Ungjilli të
Barnabas, i cili është ndaluar të lexohet përreth njëqind vite përpara
tij. Kështu, ai e ka njohur emrin e Profetit dhe cilësitë e tij të
përmendura në të. Gjithashtu, mundet që transmetimet gojore të jenë
burim të informacioneve të tij. Të gjitha këto janë të mundshme për
atë që kërkon të vërtetën dhe derdh me këmbëngulje mundin e tij për
të arritur te realiteti i cili është i prerë për këtë temë. Dhe Allahu e di
më së miri.
Tani, le t’i kthehemi fjalës së Dr. Khalil Seadeh rreth përmendjes
së drejtpërdrejt të Pejgamberit ‫ﷺ‬ në Ungjillin e Barnabas dhe fjalës
217
së tij: “Sikur ai të tregonte për ardhjen e Profetit të muslimanëve në
mënyrë indirekte me shenja që përshtaten me të, por pa deklaruar
emrin e tij, atëherë kjo do të ishte më e mirë në arritjen e qëllimit.”
Faktikisht, fjala e tij është argument për saktësinë se ky Ungjill është
i Barnabas, sepse shkrimtari i tij - sikurse e përshkruan doktor
Seadeh - ka zgjuarsi, ka filozofi të lartë dhe ka shumë njohuri... pra,
nëse ai do të ishte gënjështar, atëherë si mundet që ky parim
fillestarësh t’i fshihej atij?!125
125
Shih: ‘Krishterimi’ fq. 175.
218
Pjesë nga Ungjilli i Barnabas:
Kemi mbaruar me rrëfimin e historisë së Ungjillit të Barnabas, me
mënyrën e zbulimit të tij dhe me studimin se a është ky libër i tij apo
jo, kurse tani është e denjë të përmendim këtu disa pjesë nga ky
Ungjill, në mënyrë që të plotësohet dobia.
1) Përgëzimet për ardhjen e Muhammedit ‫ﷺ‬, të Dërguarit të
Allahut.
Në kapitullin dyzet e tre thuhet: “Jezusi zbriti te tetë dishepujt që
ishin duke pritur poshtë. Dhe të katër i thanë të tetëve ato që
kishin parë. Atë ditë, të gjithë atyre ju largua çdo dyshim për
Jezusin, përveç Judës Iskariot i cili nuk besoi gjë. Jezusi u ul
rrëzë malit dhe ata hëngrën nga frutat e egra, sepse nuk kishin
bukë. Andrea tha: “Ju na keni treguar shumë për Mesian, andaj
na ndero ne me rrëfimin e qartë të çdo gjëje”. Jezusi tha:
“Çdokush bën diçka që e kënaq atë. Por unë po ju them të
vërtetën, Zoti, i cili është i përsosur, nuk ka nevojë për gjë, pasi
Ai Vetë është i Vetmjaftueshëm. Kur Ai dëshiroi të punoi, Ai
krijoi para së gjithash shpirtin e të Dërguarit të Tij, për të cilin
Ai vendosi të krijojë gjithçka, në mënyrë që krijesat të gjejnë
gëzim dhe lumturi tek Zoti, dhe që të gëzojë të Dërguarin i Tij
me të gjitha krijesat e Tij që do të jenë rob të Zotit. Pse e donte
Ai këtë? Të vërtetën po ju them se çdo Profet u dërgua në
kombin e tij si një shenjë e mëshirës së Zotit, prandaj mesazhi i
tyre u drejtohej vetëm popujve tek të cilëve ishin dërguar. Por
kur të vijë i Dërguari i Zotit (Muhammedi), Zoti do t’i jap diçka
që është si vulë në dorën e Tij, në mënyrë që të sjellë shpëtimin
dhe mëshirën për të gjithë kombet e botës, të cilët do të marrin
mësimin e tij. Ai do të vijë me fuqi mbi të padrejtit dhe do të
shkatërrojë adhurimin e statujave, në mënyrë që Satanai të
219
poshtërohet. Kjo është ajo që Perëndia i ka premtuar
Abrahamit, duke thënë: "Vini re, Unë do të bekoj të gjitha fiset e
tokës me pasardhësit e tu, ashtu sikurse ti, o Abraham, ke
shkatërruar statujat, po ashtu, dhe bijtë e tu do të shkatërrojnë
statujat”. Jakobi tha: “O mësues, na trego për kë është bërë ky
premtim? Judenjtë thonë se bëhet fjalë për Isakun, kurse
Ismaelitët thonë se është për Ismaelin. Jezusi u përgjigj: “Djali
kujt ishte Davidi dhe pasardhësi kujt ishte?” Jakobi u përgjigj:
“Nga Isakut, sepse Isaku ishte babai i Jakobit, kurse Jakobit i
lindi Juda, prej të cilit e ka prejardhjen Davidi.” Pastaj Jezusi
tha: “Kur i Dërguari i Zotit të vijë, nga prejardhje e kujt do të
jetë?” Dishepujt u përgjigjën: “Nga Davidi.” Pastaj Jezusi tha:
“Ju mashtroni vetveten, sepse Davidi në shpirt e quan atë zot,
duke thënë: ‘Perëndia i tha zotit tim: Ulu në të djathtën time,
derisa t'i bëjë armiqtë tuaj stol të këmbëve të tu. Zoti do të
dërgoi skeptrin tënd, të cilin do ta bëjë të jetë pushtet mbi
armiqtë e tu.’ Nëse i Dërguari i Zotit do të ishte i biri i Davidit, si
mund që Davidi ta quajë atë ‘Zot’? Më besoni, të vërtetën po ju
them se premtimi u bë në lidhje me Ismaelin dhe jo me Isakun.”
Në kapitullin dyzet e katër thuhet: “Atëherë dishepujt thanë:
“Mësues, është shkruar në librin e Moisiut që premtimi u bë për
Isakun.” Jezusi u përgjigj me një rënkim: “Kjo është ajo që
është shkruar, por Moisiu nuk e shkroi atë, as Joshua, por
rabinët që nuk kanë frikë nga Zoti. Të vërtetën po ju them, nëse i
merrni parasysh fjalët e engjëllit Gabriel, do të zbuloni ligësinë e
skribëve dhe mjekëve tanë, sepse engjëlli ka thënë: “Abraham, e
gjithë bota do ta dijë se si të do Zoti ty. Por si do ta njohë bota
dashurinë që ke ti për Zotin? Patjetër duhet që diçka të bëhet
për hir të Zotit.” Abrahami u përgjigj: “Këtu është shërbëtori i
Zotit, i gatshëm të bëjë çfarë të dojë Zoti.” Pastaj Zoti tha:
220
“Abraham, merr djalin tënd të parëlindur, Ismailin, dhe eja ta
flijosh atë në mal”. Si mund të jetë Isaku i parëlinduri nëse
Ismaili ishte shtatë vjeç kur lindi Isaku?” Atëherë dishepujt
thanë: “Gënjeshtra e dijetarëve tanë është e qartë. Na thuaj të
vërtetën, sepse ne e dimë se ti je i dërguar nga Zoti.” Jezusi tha:
“Të vërtetën po ju them se Satanai gjithmonë kërkon të
shkatërrojë ligjin e Zotit. Kjo është arsyeja pse përkrahësit e tij,
të cilët janë hipokritë dhe të ligj, ndoti pothuajse të gjitha gjërat.
Ata janë të parët në mësimdhënien e gënjeshtrën dhe janë të
fundit me jetesën imorale. Mjerë për ju, hipokritë! Për
lavdërimet e kësaj bote, do t’ju shndërrohen në poshtërim dhe
ndëshkim në Ferr. Prandaj ju them: I Dërguari i Zotit është një
shkëlqim që i jep gëzim pothuajse gjithçkaje që Zoti ka bërë,
sepse është zbukuruar me frymën e mirëkuptimit dhe këshillës,
me frymën e urtësisë dhe forcës, me një frymë frike dhe
dashurie, me frymën e maturisë dhe mesatarisë. Është
zbukuruar me frymën e dashurisë dhe mëshirës, me frymën e
drejtësisë dhe devotshmërisë, me frymën e butësisë dhe durimit,
prej të cilit Zoti i ka dhënë tre herë më shumë se të gjitha
krijesave të tij. Oh, e bekuar do të jetë koha kur ai do të vijë në
botë! Më besoni, unë kam parë atë dhe e kam respektuar, ashtu
si të gjitha profetët e kanë parë atë, pasi ai është fryma e tij ndaj
kujt Zoti dha profecinë. Kur unë e pashë atë, atëherë shpirti im
u mbush plot gëzim e ngushëllim dhe thashë: “O Muhamed, Zoti
qoftë me ty! Dhe më ndero mua të zgjidh këpucët e tua, në
mënyrë që të jem një profet i madh dhe i shenjtë i Zotit!” Pas
këtyre fjalëve, Jezusi e falënderoi Perëndinë.”
221
Në kapitullin e pesëdhjetë e katër thuhet pas sqarimit të asaj që do
të ndodh afër fundit të botës: “Pasi të kalojnë këto shenja, dyzet
vjet errësirë do të kalojnë në të gjithë botën. Nuk do të jetë gjallë
askush tjetër përveç Zotit të vetëm dhe Atij i përket lavdia dhe
madhështia përjetë. Kur të kenë kaluar dyzet vjet, Zoti do t'i
japë jetë të Dërguarit të Tij, i cili do të ngrihet përsëri si dielli,
duke ndriçuar si një mijë diell. Ai do të ulet dhe nuk do të flasë
sepse do të jetë si i çrregullt. Zoti do të ringjallë 40 engjëjt e tij të
preferuar, të cilët do të kërkojnë të Dërguarin e Zotit, dhe pasi ta
gjejnë atë, ata do ta ruajnë atë. Pastaj, Zoti do t'u japë jetë të
gjithë engjëjve që do të vijnë si bleta rreth të Dërguarit të Zotit.
Pastaj, Zoti do t'u japë jetë të gjithë profetëve, një nga një duke
ndjekur Adamin, të gjithë do të shkojnë dhe do të puthin dorën e
të Dërguarit të Zotit [Muhamed]. Pastaj, Zoti do t'u japë jetë të
gjithë të zgjedhurve që do të thërrasin: “Muhamed, na kujto!”.
Duke dëgjuar zërat e tyre, i Dërguari i Zotit do të zgjohet duke
filluar të mendojë se çfarë të bëjë, duke pasur frikë për ta.”
Në kapitullin pesëdhjet e pesë thuhet: “Zoti do t'i thotë të
Dërguarit të Tij: “Je i mirëpritur, o robi im besnik. Më kërko
çfarë të duash se do ta arrish atë”. I Dërguari i Zotit do të
përgjigjet: “O Zot, më kujtohet që kur Ti më ke krijuar mua, the
se ti e ke krijuar botën, parajsën, engjëjt dhe njerëzit nga
dashuria për mua, në mënyrë që ata të lavdërojnë ty, kurse unë
të jem robi Yt. Prandaj, unë të lutem Ty o Zot, i
Gjithëmëshirshëm e i Drejtë, që të kujtosh premtimin Tënd ndaj
robit Tënd.” Zoti do t’i përgjigjet atij si një mik që bën shaka me
mikun e tij, do t’i thotë: “A ke dëshmitar për këtë, o miku im
Muhammed?" Ndërsa ai do t’i thotë me respekt: “Po, o Zot!”
Zoti do të përgjigjet: “Shko e thirri o Gabriel!” Atëherë do të
vijë Gabrieli te i Dërguari i Zotit dhe do t’i thotë: “Zotëria im,
222
cilët janë dëshmitarët e tu?” I Dërguari i Allahut do të
përgjigjet: “Ky është Adami, Abrahami , Ismaeli, Moisiu, Davidi
dhe Jezusi, djali i Marisë”. Engjëlli do të shkojë të thërrasë
dëshmitarët, ndërkohë ata do të jenë të frikësuar. Kur të vijnë,
atëherë Zoti do të thotë: “A e kujtoni atë që thotë i Dërguari
Im?” Ata do të thonë: “Çfarë, o Zot?” Zoti do të thotë: “Se kam
krijuar gjithçka për hir të tij, në mënyrë që gjithçka të më
lëvdojë.” Pastaj, secili prej tyre do të përgjigjet: “Ka tre
dëshmitarë më të mirë se ne, o Zot!” Zoti do të pyesë: “Kush
janë këta tre dëshmitarë?” Moisiu do të përgjigjet: “I pari është
libri që më ke dhënë mua.” Davidi do të përgjigjet: “I dyti është
libri që më ke dhënë mua.” Ai që po ju flet (Jezusi) do të thotë:
“Zot, Satanai ka mashtruar gjithë botën dhe ka thënë se unë jam
biri e ortak i Juaj, por libri që më dhatë tha se unë jam me të
vërtetë rob i Juaj, dhe ai pranon gjithçka që ka thënë i Dërguari
Juaj.” Atëherë, i Dërguari i Zotit do të flasë e do të thotë:
“Kështu thotë libri që ti më ke dhënë mua, o Zot”.”
Në kapitullin nëntëdhjet e gjashtë thuhet: “Pas lutjes, kryeprifti
tha me zë të lartë: “Prisni, o Jezus, sepse ne e kemi detyrë që të
njohim se kush je ti, në mënyrë që të qetësohet populli jonë.”
Jezusi u përgjigj: “Unë jam Jezusi, bir i Marisë, nga fisi i
Davidit, Unë jam një njeri i vdekshëm dhe që i frikësohet Zotit
dhe kërkoj që ju ta nderoni e ta madhëroni vetëm Zotin.”
Kryeprifti u përgjigj: “Në librin e Moisiut është shkruar që Zoti
ynë duhet të na dërgojë Mesian, i cili do të vijë të shpallë
vullnetin e Zotit dhe do të në këtë botë me Mëshirën e Zotit.
Prandaj, të lutem na trego të vërtetën. A jeni ju Mesia i Zotit që
ne presim?” Jezusi u përgjigj: “Vërtetë kjo është ajo që Zoti ynë
premtoi, por nuk jam unë, sepse ai u krijua para meje dhe do të
vijë pas meje.” Kryeprifti u përgjigj:" Sidoqoftë, me fjalët dhe
223
shenjat tuaja, ne besojmë se ju jeni një Profet dhe një njeri i
shenjtë i Zoti, për të cilin ju lutem në emër të gjithë Judesë dhe
Izraelit, të na tregoni, për hir të Zotit, si do të vijë Mesia?”
Jezusi u përgjigj: “Për Zotin, në praninë e të cilit është shpirti
im, unë nuk jam Mesia që e presin të gjitha fiset e tokës, siç i
premtoi Zoti babait tonë Abrahamit, duke thënë: 'Me
pasardhësit tuaj unë do të bekoj të gjitha fiset e tokës.” Mirëpo,
kur Zoti të më largojë nga kjo botë, Satanai do të nxisë përsëri
këtë mashtrim të mallkuar dhe do t'i bëjë ata që nuk kanë
devotshmëri të besojnë se unë jam Zoti dhe bir i Zotit. Për shkak
të kësaj, fjalët e mia dhe mësimi im do të ndoten aq shumë sa
vetëm tridhjetë besnikë do të mbeten besimtarë. Atëherë, Zoti do
të mëshirojë botën dhe do të dërgojë të Dërguarin e Tij për të
cilin krijoi gjithçka. Ai do të vijë nga jugu me forcë për të
shkatërruar idhujt dhe idhujtarët dhe do t'i heqë Satanit
sundimin që ka mbi njerëzit. Ai do të vijë me Mëshirën e Zotit
për të shpëtuar ata që besojnë në të. Lum ata që besojnë në fjalët
e tij!”
Në kapitullin nëntëdhjetë e shtatë thuhet: “Jezusi tha: “Fjalët e
juaj nuk më ngushëllojnë, sepse errësira vjen nga aty ku pritet
drita. Ngushëllimi im është në ardhjen e të Dërguarit të Zotit i
cili do të shkatërrojë çdo keqkuptim rreth meje dhe besimi i tij
(feja) do të përhapet në të gjithë botën, sepse kjo është ajo që
Zoti i premtoi Abrahamit, babait tonë. Unë vetëm ngushëllohem
nga fakti që besimi i tij nuk do të marrë fund, sepse Zoti do ta
ruaj atë të saktë.” Kryeprifti pyeti: “A do të vijnë profetë të tjerë
pas të Dërguarit të Zotit?” Jezusi u përgjigj: “Pas tij nuk do të
ketë profetë të vërtetë e të dërguar nga Zoti, por një numër i
madh i profetëve të rremë do të vijnë dhe pikërisht kjo gjë më
pikëllon mua, sepse ata në fakt do të nxiten nga Satani i cili do të
224
çojë në një gjykim të drejtë të Zotit dhe ata do të fshihen nën
pretekstin e Ungjillit tim”. Herodi tha: “Si është një gjykim i
drejtë i Perëndisë, me ardhjen e këtyre keqbërësve?” . Jezusi u
përgjigj: “Prej drejtësisë është që kushdo që nuk beson në të
vërtetën për shpëtimin e tij, beson në gënjeshtrën për mallkimin
e tij, siç thashë, bota gjithmonë i ka përbuzur profetët e vërtetë
dhe i ka dashur të rremët, siç ishte e mundur të shihej në kohën e
Mikahut dhe Jeremiah, sepse çdokush e pëlqen të ngjashmin e
tij”. Kryeprifti tha: “Si është emri i Mesias të shumëpritur dhe
cila shenjë tregon ardhjen e tij?” Jezusi u përgjigj: “Emri i
Mesias është i admirueshëm, sepse vetë Zoti e ka quajtur kur
krijoi shpirtin e tij dhe e vendosi në një shkëlqim qiellor dhe tha:
“Duro, o Muhammed, sepse për ty unë dua të krijoj parajsën,
botën dhe një mori të madhe krijesash, të cilat do t’i bëj dhuratë
ty. Dhe kush të bekon ty, ai do të bekohet; dhe kush të mallkon
ty, ai do të jetë i mallkuar! Kur të dërgoj në botë, do të dërgoj si
të Dërguarin Tim për shpëtim. Fjala jote do të jetë e vërtetë deri
në atë pikë sa qiejt dhe toka do të dështojnë, por feja jote nuk do
të dështojë kurrë. Emri i tij i bekuar është Muhamed”. Pastaj
njerëzit ngritën zërin dhe thanë: “O Zot, na dërgo të Dërguarin
tënd! O Muhamed, eja shpejt për shpëtimin e botës!”.”
Në kapitullin njëqind e tridhjetë e gjashtë thuhet se Mesihu ka
thënë: “Unë po ju them se i Dërguari i Zotit (Muhammedi)
gjithashtu do të shkojë atje (në ferr), për të soditur drejtësinë e
Zotit. Atëherë ferri do të dridhet në praninë e tij. Ai do të jetë
njeri (prej mishi), të gjithë ata që janë njerëzorë, prej mishi, do të
dënohen, për sa kohë që i Dërguari i Zotit do të shikojë ferrin,
ata do të qëndrojnë pa ndëshkim. Por ai do të qëndrojë në të
vetëm sa hap e mbyll sytë. Zoti do ta bëjë këtë vetëm që krijesat
të dinë se ka marrë përfitimin nga i Dërguari i Zotit. Kur të
225
shkojë atje, të gjithë djajtë do të bërtasin dhe do të përpiqen të
fshihen nën prushin e ndezur, duke i thënë njëri-tjetrit: “Ikni,
ikni, sepse Muhamedi po vjen, armiku ynë!” Kur Satani ta
dëgjojë këtë, ai do ta godasë fytyrën me të dy duart dhe duke
bërtitur do të thotë: “Për turpin tim, ti je më i nderuar se unë
dhe kjo nuk është e drejtë!” Sa i përket besimtarëve, të cilët do të
jenë në shtatëdhjet e dy grada. Dy gradat e para do të jenë ata të
cilat kanë pasur besim pa punë të mira, njëri është i trishtuar
për punët e mira dhe tjetri i kënaqur me të keqen, ata do të
qëndrojnë në ferr shtatëdhjetë mijë vjet. Pas atyre viteve,
engjëlli Gabriel do të shkojë në ferr dhe do t’i dëgjojë ata të
thonë: “O Muhamed, ku janë premtimet që na ke dhënë se ata
që hyjnë në fenë tënde nuk do të qëndrojnë përgjithmonë në
ferr!” Atëherë engjëlli i Zotit do të kthehet në Parajsë, dhe pasi
t'i jetë afruar me nderim të Dërguarit të Zotit, ai do t'i tregojë
atij atë që ka dëgjuar. Atëherë i Dërguari i Tij do t'i flasë Zotit
dhe do t'i thotë: “Zot, Perëndia im, kujto premtimin që i është
bërë shërbëtorit tënd, lidhur me ata që kanë marrë (pranuar)
besimin tim, se nuk do të duhet të qëndrojnë përgjithmonë në
ferr”. Zoti do të përgjigjet: “Më kërko çfarë të duash, miku Im,
sepse Unë do të të jap gjithçka që më kërkon”.”
Në kapitullin njëqind e dyzet e dy tregohet fjala e kryepriftërinjve,
shkruesve dhe farisenj: “Por nëse (Mesihu) bëhet mbret, ai
sigurisht që nuk do të qetësohet, derisa të shohë adhurimin e
Zotit të praktikuar sipas asaj që ka shkruajtur Moisiu. Dhe
ç'është më e keqja, ai thotë se Mesia (Muhamedi) nuk do të vijë
nga prejardhja e Davidit, por nga linja e Ismaelit, dhe jo nga
Isaku. Kjo është ajo që na tha një nga dishepujt e tij kryesorë
(Juda). Çfarë fryti do të ketë nëse ne e lëmë atë të jetojë?
Sigurisht që Ismaelitët mund të merrnin vlerësimin, famën midis
226
Romakëve dhe ata do t'u jepnin atyre rajonin tonë në zotërim,
dhe Izraeli përsëri do të ishte një skllav siç ishte në të
kaluarën”.”
2) Distancimi i Isait prej atyre që e morën atë për Zot:
Në kapitullin pesëdhjetë e dy thuhet: “Të vërtetën po ju them,
ndërkohë që po ju flas, zemra ime dridhet, sepse bota do të më
thërras ‘Zot’, dhe se unë do të duhet të jap llogari për këtë.
Pasha Zotin, në praninë e të cilit qëndron shpirti im, unë jam një
njeri i vdekshëm, si njerëzit e tjerë, dhe Zoti më dërgoi si Profet
për shtëpinë e Izraelit, për shërimin e të sëmurëve dhe
përmirësimin e mëkatarëve, unë jam shërbëtor i Zotit. Ju jeni
dëshmitarë se unë i qortoj të ligët, të cilët do të vijnë pas largimit
tim nga kjo botë, për të shkatërruar të vërtetën e Ungjillit tim
përmes ndërhyrjes së Satanit. Por unë do të kthehem në fund
dhe Henori dhe Elia do të vijnë me mua dhe ne do të dëshmojmë
kundër të ligëve, fundi i të cilëve do të jetë mallkim.” Duke thënë
këtë, Jezusi qau, pastaj dishepujt e tij qanë me të madhe dhe
ngritën zërin duke thënë: "Fal, o Zot! O Zot, ki mëshirë për
shërbëtorin tënd të pafajshëm”. Jezui u përgjigj: “Amen!
Amen!”.”
Në kapitullin nëntëdhjetë e tre thuhet: “Pasi ngriti dorën për të
kërkuar heshtjen, Jezusi tha: “Ju keni bërë një mëkat të madh,
bij të Izraelit, sepse më keni quajtur Zot të juaj, ndërkohë që unë
jam thjesht një njeri. Kam frikë se për këtë arsye Zoti do të
dërgojë një fatkeqësi të rëndë në qytetin e shenjtë, që të largojë
të huajt. Oh, një mijë herë i mallkuar qoftë Satani që të çoi drejt
kësaj!” Duke thënë këtë, Jezusi e goditi fytyrën e tij me të dy
duart, pas së cilës u ngrit një zhurmë e madhe për shkak të të
qarës së popullit saqë askush nuk mund ta dëgjonte atë që po
227
thoshte Jezusi. Pastaj ai ngriti përsëri dorën për të kërkuar
heshtjen dhe kur u qetësuan lotët e tyre, ai shtoi: “Unë rrëfehem
para qiellit dhe unë thërras të dëshmoj të gjithë ata që banojnë
në tokë, se unë jam i distancuar për gjithçka që keni thënë, sepse
unë jam një njeri i lindur nga një grua e vdekshme; jam i
nënshtruar ndaj gjykimit të Zotit, i vuaj mjerimet e të ngrënit
dhe të fjeturit, të ftohtit dhe të nxehtit, ashtu si të gjithë njerëzit
e tjerë... Jezusi iu afrua priftit me respekt, por ai filloi të
përkulej për ta adhuruar Jezusin, atëherë Jezusi bërtiti: “Kini
kujdes atë që bëni, prift i Zotit të gjallë! Mos mëkato kundër
Zotit tonë!” Prifti u përgjigj: “Populli i Judesë është luhatur nga
shenjat dhe mësimet tuaj saqë ajo e thotë haptaz se ju jeni Zoti.
Pastaj, i detyruar nga njerëzit, unë erdha këtu së bashku me
guvernatorin Romak dhe Mbretin Herod. Pra, me gjithë zemër
lutemi që kënaqesh me largimin e konfliktit që ka lindur midis
njerëzve, në emrin tuaj, sepse disa njerëz thonë se ju jeni Zot, të
tjerët thonë se ju jeni bir i Zotit, kurse të tjerët thonë se ju jeni
një Profet”. Jezusi u përgjigj: “Dhe ti, kryeprift i Zotit, pse nuk e
shuajte këtë konflikt? A e ke humbur mendjen gjithashtu? A
kanë rënë në harresë profecitë dhe ligji i Perëndisë tonë? Oh,
mjerë Judat që janë mashtruar nga Satanai!”.”
Në kapitullin nëntëdhjetë e katër thuhet: “Pastaj, Jezusi tha: “Unë
deklaroj para qiellit dhe bëj thirrje për të dëshmuar të gjithë ata
që banojnë në tokë, se unë jam i distancuar nga ato që këta
njerëz kanë thënë për mua, se unë jam më tepër se një njeri. Unë
jam njeri, i lindur nga një grua, i nënshtruar gjykimit të Zotit,
jetoj si njerëzit e tjerë, i prekshëm nga mjerimet e zakonshme.
Pasha Zotin, në praninë e të cilit është shpirti im, se ti, o
kryeprift, ke kryer një mëkat të rëndë duke thënë atë që thatë.
Zotit i lutemi që hakmarrja e madhe mos të bie në qytetin e
228
shenjtë për shkak të këtij mëkati!” Atëherë kryeprifti tha: “Zoti
na faltë! Ndërsa ti lutu për ne!”. Guvernatori dhe Herodi thanë:
“O Zotëria im, është e pamundur që një njeri të bëjë atë që bën
ti, prandaj ne nuk e kuptojmë atë që thua.” Jezusi u përgjigj:
“Ajo që thua është e vërtetë, se Zoti bënë të mirën për njeriun,
ashtu si Satani bënë të keqjen, sepse njeriu është si një dyqan: ai
i cili hyn në të, punon dhe shet sipas vullnetit të tij. Por ti o
guvernator, dhe ti o mbret, e thoni këtë sepse jeni të huaj ndaj
ligjit tonë, në fakt, nëse do të lexonit testamentin dhe besëlidhjen
e Zotit tonë, do ta dinit se Moisiu, me një shkop e ktheu ujin në
gjak; pluhurin në pleshta; vesën në stuhi; dritën në errësirë; ai
solli bretkosa dhe minj në Egjipt sa që këta mbuluan tokën; ai
hapi detin në të cilin u mbyt Faraoni. Nga të gjitha këto, unë nuk
kam bërë asnjë. Çdokush e pranon se Moisiu është njeri që tani
është i vdekur! Joshua ndaloi diellin dhe hapi Jordanin, gjëra që
unë ende nuk i kam bërë, megjithatë të gjithë thonë për të se ai
është njeri. Çdokush e pranon se tani ai është i vdekur! Elija ka
zbritur zjarr të dukshëm nga qielli; ka zbritur dhe shi, gjë që
unë nuk e bëra, megjithatë të gjithë thonë se Elia ishte njeri! Dhe
shumë profetë të tjerë të shenjtë, miq të Zotit, të cilët me
ndihmën e Zotit kanë bërë gjëra që nuk i kupton dot intelekti i
atyre që nuk e njohin Zotin tonë të Plotfuqishëm dhe të
Mëshirshëm, i cili është i bekuar përjetë!”.”
3) Kryqëzimi i tradhtarit Juda në vend të Isait:
Në kapitullin njëqind e dymbëdhjetë thuhet: “Dije, o Barnaba, që
për këtë arsye unë duhet të ruhem. Unë do të shitem nga njëri
nga dishepujt e mi, për tridhjetë copa argjendi. Unë jam i bindur
se ai që do të më shes, do të vritet në emrin tim, sepse Zoti do të
më ngrej nga toka dhe do të ndryshojë pamjen e tradhtarit, në
229
mënyrë që të gjithë të kujtojnë se ai jam unë. Megjithatë, kur ai
të vdesë me turp, unë do të qëndroj një kohë të gjatë në botë me
këtë çnderim, por kur të vijë Muhamedi, i Dërguari i shenjtë i
Zotit, atëherë ky turp do të fshihet nga unë. Zoti do ta bëjë këtë
sepse unë e kam pranuar të vërtetën e Mesias dhe ai do të më
shpërblejë duke bërë me dije se unë jam gjallë dhe i distancuar
nga ajo vdekje famëkeqe”.”
Në kapitullin njëqind e tridhjetë e nëntë thuhet: “Ai që shkruan
(Barnaba), Jakobi dhe Gjoni e gjetën Jezusin, ndërkohë që ata
ishin duke qarë i thanë: “O mësues, pse ike nga ne? Ne, me plot
dhembje, të kemi kërkuar. Të gjithë dishepujt e tu të kanë
kërkuar duke qarë”. Jezusi u përgjigj: “Unë ika sepse e dija që
një ushtri djajsh po përgatiteshin për mua për atë që do ta shihni
së shpejti. Kryepriftërinjtë me pleqtë e popullit do të ngrihen
kundër meje dhe do të marrin leje nga guvernatori Romak për të
më vrarë, sepse ata kanë frikë se unë dua të grabis mbretërinë e
Izraelit. Përveç kësaj, unë do të shitem dhe do të tradhtohem nga
njëri prej dishepujve të mi, ashtu siç ishte shitur Jozefi në Egjipt,
por Zoti i drejtë do ta bëjë atë të bjerë, siç thotë Profeti David:
“Ai që i hap gropën vëllait të tij, ka për të rënë vet në gropë.”
Por Zoti do të më shpëtojë nga duart e tyre dhe do të më largojë
mua nga kjo botë.” Të tre dishepujt kishin frikë, por Jezusi i
ngushëlloi duke thënë: “Mos kini frikë, sepse askush nga ju nuk
do të më tradhtojë”. Atëherë, të tre dishepujt u ngushëlluan.”
230
Sektet krishtere
Kemi folur më parë për historinë e krishterimit përgjatë shekujve
dhe nëpërmjet këtij studimi ne kemi vërtetuar se krishterimi ka
kaluar dy faza kryesore, të cilat janë:
1. Krishterimi nga dërgimi i Mesihut deri në Këshillin e
Nikeas.
2. Krishterimi pas Këshillit të Nikeas.
Në të dyja fazat ne kemi gjetur se krishterimi ka marrë dy drejtime
të kundërta:
1. Drejtimi i parë: Se Mesihu është Perëndi dhe se ai është
bir i Perëndisë.
2. Drejtimi i dytë: Se Mesihu është rob dhe i Dërguar i Zotit.
Drejtimi i parë: Se Mesihu është Perëndi dhe se ai është bir i
Perëndisë.
Drejtimin e parë e përfaqësonin sektet në vijim:
1 - Sekti Markionist (ang. Marcionism):
Ky sekt i atribuohet një prifti që quhej Markion apo Marsion. Ai
ishte nga njerëzit e shekullit të dytë. Ai është dëbuar e privuar për
shkak të besimit se ka dy Zota:
Njëri prej tyre: Është Ai i drejti që i ka zbritur Torën Moisiut dhe e
ka bërë atë popull të përzgjedhur.
231
I dyti: Është Ai që përfaqësohet nga Isai ‫ﷺ‬, i cili shpëtoi njeriun
nga mëkatet e tij.
Prej dispozitave më të rëndësishme të këtij sekti në çështjet e ligjit
është se ky sekt e ka ndaluar fare martesën për të gjithë.
2 - Sekti Barbaranian:
Ky sekt thërriste në hyjnizimin e Mesihut dhe të nënës së tij.
Ndoshta për këtë sekt tregon Kurani i Lartë me Fjalën e Tij:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱬ‬
‫ﱭ‬
‫ﱮ‬
‫ﱯ‬
‫ﱰ‬
‫ﱱ‬
‫ﱲ‬
‫ﱳ‬
‫ﱴ‬
‫ﱵ‬
‫ﱶ‬
‫ﱷ‬
‫ﱸ‬
‫ﱹ‬
‫ﱺ‬
‫ﱻ‬
‫ﱼ‬
‫ﱽ‬
‫ﱾ‬
‫ﱿ‬
‫ﲀ‬
‫ﲁ‬
‫ﲂ‬
‫ﲃ‬
‫ﲄ‬
‫ﲅ‬
‫ﲆ‬
‫ﲇ‬
‫ﲈ‬
‫ﲉ‬
‫ﲊ‬
‫ﲋ‬
‫ﲌ‬
‫ﲍ‬
‫ﲎ‬
‫ﲏ‬
‫ﲐ‬
‫ﲑ‬
‫ﲒ‬
‫ﲓ‬
‫ﲔ‬
‫ﲕ‬
‫ﲖ‬
‫ﲗ‬
‫ﲘ‬
‫ﲙ‬
‫ﲚ‬
‫ﲛ‬
‫ﲜ‬
‫ﱠ‬
:‫ائدة‬ ‫الم‬
١١٦
“Kujto edhe kur Allahu do të thotë (në Ditën e Ringjalljes): “O
Isa, biri i Merjemes! A mos u the ti njerëzve, ‘Më adhuroni mua
dhe nënën time si dy zota përkrah Allahut’?” Ai (Isai) do të
thotë: “I Pastër nga çdo e metë je Ti! Kurrë nuk më takonte mua
të thosha një gjë të tillë, çfarë unë nuk kisha aspak të drejtë ta
zija me gojë. Sikur ta kisha thënë një gjë të tillë, Ti padyshim që
do ta dije atë. Ti e di se ç’ka thellë në brendësinë time edhe pse
unë nuk di asgjë se ç’ke Ti në Veten Tënde. Padyshim që Ti dhe
vetëm Ti je i Gjithëdituri për Gajbin (për të gjitha të fshehtat).”
[Surja Maideh, 116]
Ky sekt është zhdukur, megjithatë, ai ka lënë pasoja të këqija në
fenë kristiane.
232
3 - Sekti Alian:
Ky sekt thotë se Mesihu është Zot, është bir i Zotit dhe e
përshkruan realitetin e tij, shtatzëninë e nënës së tij dhe kryqëzimin e
tij në një formë të veçantë. Ky sekt është i mendimit se vrasia dhe
kryqëzimi ishte imagjinar dhe e supozuar, jo se është reale.
4 - Sekti trinitarian:
Të cilin e udhëhiqte kisha Aleksandrisë. Ky sekt ishte i mendimit
se Zoti është tri persona; Ati, Biri dhe Fryma e Shenjtë. Ky është
sekti që është shndërruar më pas në doktrinë zyrtare për të gjithë të
krishterët pas Këshillit të Nikeas.
Drejtimi i dytë: Se Mesihu është rob dhe i Dërguar i Zotit.
Teuhidi (monoteizmi: besimi në një Zot dhe adhurimi i një Zoti të
vetëm), që kur Mesihu është ngritur në qiell e deri në Këshillin
Ekumenik të Nikeas, ishte kryesisht dominues mbi të gjitha sektet
krishtere, mirëpo, ato filluan të prishen pas hyrjes së Palit në fenë
krishtere derisa politeistat, shpikësit në fe dhe përrallexhit dominuan
mbi njerëzit monoteist në Këshillin Ekumenik të Nikeas.
Nga sektet më të rëndësishme të krishtere që besonin në
monoteizëm dhe që ka duruar vështirësitë dhe përndjekjet në rrugë të
ruajtjes së fesë së saj është:
1 - Sekti Ebionites:
Ebionites (greqisht: Ἐβιωναῖοι, Ebionaioi, që rrjedhin nga
hebraishtja ‫אביונים‬ ebionim, që do të thotë ‘të varfër’) janë ndjekësit e
priftit Ebion. Ky sekt besonte në të gjithë ligjin e Musait. Ai e
konsideronte Isain Messian e shumëpritur, për të cilin kanë folur
233
librat e Testamentit të Vjetër. Ai e mohonte hyjnin e Mesihut dhe e
konsideronte atë thjesht një njeri e të Dërguar. Ky sekt ka pasur një
Ungjill të veçantë që quhej ‘Ungjilli i Ebionitëve’. Ai është ndër
Ungjillet e ndaluara që të lexohen dhe është i pakonsiderueshëm te të
krishterët. Më pas, ky sekt u zhduk, pas shekullit të katërt sipas
lindjes së krishtit, me forcën ligjit dhe pushtetit, pas vendimit të
Këshillit Ekumenik të Nikeas.
2 - Sekti Shamshati:
Ky sekt i atribuohet Pal Shamshatit nga Antiokia, që ka qenë nga
viti 260G. Ky sekt e mohonte hyjnin e Mesihut dhe ishte i mendimit
se ai ishte thjesht një njeri i Dërguar. Ibën Hazmi e lavdëron shumë
këtë prift dhe ka treguar ideologjinë e tij se ai thoshte se Isa ishte rob
i Zotit dhe i Dërguar i Tij, ashtu sikurse Profetët e tjerë, paqja qoftë
me ta. Ai thoshte se nuk e di se çfarë është ‘fjala’ dhe ‘Shpirti i
Shenjtë’.
3 - Sekti Arian:
Ky sekt i atribuohet priftit egjiptian Arius, i cili ka qenë nga
murgjit e kishës së Aleksandrisë. Më pas, ai e ka luftuar kishën e
Aleksandrisë në fjalën e saj se Mesihu ishte Zot dhe bir i Atit Zot.
234
Grupet më të shquara të krishterimit:
Historia kristiane dallon me sektet dhe grupet e shumta që ka në
raport me historinë e të gjithë feve në botë. A mund të besohet nëse
thuhet se vetëm në Amerikë ka dyqind e pesëdhjetë sekte kristiane?!
Përfaqësuesi i lajmeve botërore ka kryer një studim për sektet
kristiane në ditën e dymbëdhjetë të muajt Gusht të vitit 1957G dhe i
ka shpërndarë në njërën prej publikimeve të tyre se: sektet kristiane
kanë arritur më shumë se një mijë e katërqind. Pra, është shumë e
vështirë të studiohen të gjitha këto sekte në mënyrë të shtjelluar,
prandaj, ne do të mjaftohemi me hedhjen e dritës mbi tri sekte
kryesore që gjenden sot në botën kristiane. Sa i përket grupeve të
tjera, ato kryesisht kanë lindur prej tyre.
1 - Sekti Katokik:
Origjina e fjalës së tij është fjala greke ‘Katholikos’, që do të thotë
‘e përgjithshme’ apo ‘botërore’. Domethënë se sekti katolik është
feja kristiane botërore. Këtij sekti i atribuohen në përgjithësi të
krishterët në perëndim, prandaj dhe kisha e tij quhet ‘Kisha
Perëndimore’, apo ‘Kisha Latine’ apo ‘Kisha Patriarkale’, duke ju
atribuar kështu Pjetrit, kryetarit të apostujve, ngase ky sekt e sheh
veten si trashëgimtar të Pjetrit. Ky sekt ndjek sistemin papor126
. Papa
është ai i cili vendos ligjin pas Isait ‫ﷺ‬ dhe të gjithë Papat e Romës
janë pasardhësit e tij. Papa është i pagabueshëm në pikëpamjen
katolike; prej tij nuk del ndonjë gabim; dëshira e tij është dëshirë
hyjnore; urdhërat e tij janë urdhëra hyjnore që padiskutim duhen të
ndiqen. Fjala ‘Papa’ e ka origjinën nga fjala latine ‘Pope’, kurse në
126
Gradat e priftit renditen sikurse në vijim:
1 - Dhjaku. 2 - Prifti. 3 - Peshkopi. 4 - Peshkop metropolitane. 5 - Patriku
6 - Papa.
Papa është ai që zotëron pushtetin e lartë në fenë krishtere.
235
greqisht i thuhet ‘Patriarch’. Autori i Enciklopedisë të historisë
botërore thotë: “Në vitin 425G, numri i Papave në botën kristiane
ishte pesë; katër prej tyre ishin në lindje, në Kostandinopojë,
Jeruzalem, Antioki dhe në Aleksandri; kurse i pesti ishte në
Romë.”127
Kur kishat e lindjes u dobësuan për disa motive, atëherë u shtua
ndikimi i kishës së Romës derisa Papa u bë përfaqësues i të gjitha
kishave katolike, me pretendimin se ajo është pranë varrit të Pjetrit, i
cili u vra në Romë. Papa e konsideron veten e tij në tokë si nxënësi i
madh i Mesihut, sikur Mesihu e ka bërë atë në pozitën e tij pas
ngritjes në qiell, në mënyrë që të sqarojë e të komentojë besimin dhe
ligjin. Papa është i pagabueshëm në pikëpamjen e të krishterëve dhe
prej tij nuk buron ndonjë gabim. Kryetari i kësaj kishe në kohën e
tashme është kryetari i shtetit të Vatikanit. Urdhërat e tij janë të
padiskutueshme. Francis Somorel thotë: “Mesihu kishte pushtet
legjislativ, pushtet ekzekutiv dhe pushtet gjygjësor. Ai ia ka dhënë
këto pushtete nxënësve të tij, kurse ata me rolin e tyre ia kanë dhënë
pasardhësve të tyre, kështu që të gjitha pushtetet u grumbulluan te
Papat.”128
Prifti Horshid, dijetari i historisë së kishës së Romës, transmeton
dhe thotë: “Papa ka të drejtë të shfuqizojë ligjin dhe ka të drejtë të
anuloi të gjitha dispozitat e përmendura te dy Testamentet; te i vjetri
dhe i riu. Kardinal Zabela e ka bërë Papën më të lartë se sa Zoti në
vitin 1567G (I Pastër nga çdo e metë është Allahu).”129
127
‘Enciklopedia e historisë së botës’ vëll. 2 fq. 152.
128
‘Fetë të vendosur në peshore’ fq. 44.
129
‘Historia e kishës së Romës’ fq. 66.
236
Një raportim për aktivitetet ungjillëzuese në Indi thotë: “Në fenë
kristiane, Papa është poseduesi i parajsës, poseduesi i tokës dhe
poseduesi i popullit të thjeshtë.”130
Klerikët dhe Papat i kanë
shfrytëzuar pozitat e tyre, kështu që u përhap shthurja në mesin e
tyre, si: pirja e verës, imoraliteti, vjedhja, e të tjera.
Xhad el-Menfluti thotë: “Në ato ditë, klerikët ishin kryesisht
pianeca, ishin larg disa mëkateve sikurse mëkati i imoralitetit dhe
jetonin në jetesë të kamur; përpiqeshin të shkonin pas kënaqësive
botërore; ishin të shkujdesur ndaj kryerjes së obligimeve të shërbimit
për të cilat ishin autorizuar.”
Gjithashtu, ai thotë: “Papati nuk ka shpëtuar prej këtyre cilësive të
këqija, të cilat në përgjithësi ishin karakter për jetën e kishës në atë
kohë. Përgjatë njëqind e pesëdhjetë vitesh, duke filluar nga viti
890G, gjendja e Papatit ra në gradat më të ulëta.” Më pas, ai thotë:
“Për disa vite, ky pozicion ishte në duart e disa grave të humbura, që
përfaqësonin njërën nga familjet. Ato ja jepnin këtë pozicion atyre që
i pëlqenim ato.”131
Prifti Beraketullah thotë për tre prej Papave: “Ata ishin prej
njerëzve imoral. Ata kanë grabitur enë dhe gjëra me vlerë që ishin në
posedim të kishës.” Ai thotë: “Unë nuk habitem kur lexoj se ata ishin
të varur nga vera, merrnin ryshfete dhe kryenin imoralitete.
Ungjillizuesit që punonin për Tatarët u martonin me shumë gra dhe i
posedonin gratë e babait të tyre pas vdekjes së tij.”132
130
Në faqen 31, në vitin 1956G.
131
‘Historia e krishterimit në shekujt mesjetar’ fq. 40-41.
132
‘Historia e kishave të Azisë dhe Indisë në shekujt mesjetar’ fq. 416-419.
237
Historiani amerikan, Will Durant thotë: “Në vitin 955G është
caktuar John Mazzonih (Xhovani XII), nipi i Mazzonit, në pozicionin
e Papas. Kështjella e tij ishte qëndra e prostitutave dhe banditëve;
ishte qendra e imoralitetit dhe veprave të këqija.”133
Kam frikë se zgjatem nëse do të rrefej historinë e papatit në fenë
krishtere dhe sjelljet e këqija të tyre në pozicionin fetar që kanë
zënë.134
Unë mjaftohem me kaq dhe i kthehem sërisht temës, andaj them:
Prej detyrave të Papas është që ai të dërgojë predikues nëpër anë e
mban botës, kështu që ndikimi i kishës katolike romake u zgjerua
saqë kisha angleze iu nënshtrua pushtetit të Papës. Katolikët u
përqendruan në perëndim, në Itali, Francë, Belgjikë, Spanjë,
Portugali dhe në Amerikën jugore. Numri i katolikëve që ndjekin
kishën katolike është rreth gjashtë milion. Prej shpikjeve që ka
publikuar Papa pas dy mijë vitesh është shfajësimi i judave prej
gjakut të Mesihut.
Prej punëve të Papas është lëshimi i Indulgjencës
(INDULGENCE), pra, faljes së mëkateve që kanë kaluar dhe atyre
që do të vijnë në të ardhmen, pa pasur nevojë që të pendohesh apo pa
ju kthyer e drejta atij që i është bërë padrejtësi. Kur Papa dëshiron të
mbledh pasuri për diçka, atëherë ai boton Indulgjencat dhe ua
shpërndan pasuesve të tij, në mënyrë që ata t’i shesin, ashtu sikurse
shiten aksionet nëpër kompani. Shitja e Indulgjencave realisht është
leje për të kryer të gjitha krimet, sepse parajsa u është garantuar atyre
133
‘Age of fith’ vëll. 4 fq. 538, botuar në New York 1950G.
134
Për të ruajtur pozicionin e tyre, ata krijuan një gjykatë papati me emrin ‘I
NQESITION’, dhe kanë lëshuar prej kësaj gjykate 10659 vendime kundër
kundërshtarëve të tyre që të digjen të gjallë dhe 291450 vendime për punë të
rënda në burgje; e gjitha kjo ka ndodhur ndërmjet viteve 1421-1881G.
238
nëpërmjet blerjes së saj. Autori i librit ‘BOOK’S THOLOGICAL -
DICTIONARY’ ka përmendur gjëra interesante për Indulgjencën.
Prej tyre, përshembull, është se njerëzit garonin në hapjet e
agjencive për shitjen e Indulgjencave dhe shkruanin në to: “O ju
njerëz! Ejani të bleni Indulgjenca, ngase dera e parajsës është
hapur. Nëse nuk futesh tani, atëherë kur do të futesh?! Ti ke
mundësinë që të fusësh babai tënd në parajsë në këmbim të
dymbëdhjetë qindarka. A deri në këtë gradë të koprracisë je ti?” Ata
të vendosnin ty një shumë të caktuar parash për ndonjë mëkat.
Përshembull: për dëshminë e rrejshme nëntë paund; për vjedhjen
dymbëdhjetë paund; për imoralitetin me të virgjërën nëntë paund; për
imoralitetin me gruan e martuar shtatë paund e gjysëm.
Nën titullin ‘Pozita e peshkopit tek të krishterët’ thotë prifti Hanna
Makar el-Isauij në mesazhin e tij drejtuar Ebu Ubejdeh el-
Khazrraxhit, i cili ka vdekur në vitin 582 sipas hixhretit: “Zoti u ka
lënë në duart e peshkorëve gjëra që nuk ua ka lënë të tjerëve, ngase
çdo gjë që ai bënë në tokë, Zoti e bënë në qiell. Kur ne bëjmë ndonjë
mëkat, ata i pranojnë pendimet dhe i falin mëkatet. Në duart e tyre
është përmirësimi i të gjallëve dhe i të vdekurve.”135
Ja dhe teksti i Indulgjencës:
“Zoti ynë Jezus të mëshiron ty o ... (shkruhet emri i atij të cilit do
t’i falet mëkati) dhe të liron prej meritave të të gjitha lëndimeve të
shenjta. Unë, me pushtetin e apostullit që më është dhënë, të liroj ty
prej të gjitha ndëshkimeve, dispozitave dhe veprimeve ligjore të
kishës që ti ke merituar. Gjithashtu, unë të liroj ty prej të gjitha
tejkalimeve dhe mëkateve që ke kryer, sado të mëdhaja e të
135
‘Ndërmjet Islamit dhe Krishterimit’ fq. 91.
239
tmerrshme të jenë; pavarësisht se ato janë të ruajtura te biri ynë i
shenjtë Papa dhe froni apostullik. Unë i fshij të gjitha papastërtitë e
mëkateve dhe të gjitha shenjat e fajit që ndoshta ti i ke sjellë vetes
tënde në këtë rast dhe i heq të gjitha ndëshkimet prej teje...Në emër
të Atit, Birit dhe Frymës së Shenjtë.”
Besimet më të rëndësishme të këtij sekti:
1 - Ky sekt beson se Shpirti i Shenjtë ka dal prej Atit dhe prej Birit
Perëndi, pra, së bashku prej Atit dhe prej Birit Perëndi.
2 - Kjo kishë beson në barazinë e plotë ndërmjet Atit Perëndi dhe
Birit Perëndi.
3 - Kjo kishë beson se Krishti ka dy natyra dhe dy dëshira; që do të
thotë se ai ka një natyrë hyjnore dhe një natyrë tjetër njerëzore.
4 - Ata besojnë se ekziston një Ferrë i vogël në zemër të tokës, i
cili djeg shpirtrat që kanë kryer mëkate gjatë jetës, derisa ato të
pastrohen prej barrës së mëkateve dhe të meritojnë të hyjnë në
parajsën qiellore. Ky besim nuk e ka burimin prej Ungjillit, por e ka
nga Papa Gregory I në vitin 593G.
5 - Lutja e priftërinjve të kishës largojnë ndëshkimin prej
shpirtrave të lënduara. Nga këtu ka lindur doktrina e indulgjencës.
Ajo është se përfaqësuesit e kishës kanë mundësi të çlirojnë shpirtat
e shkatërruara në dënim nëpërmjet lutjes së tyre për ta.
6 - Rrëfimi: Rrëfimi është që njeriu t’i rrëfejë priftit mëkatet që ka
bërë, pastaj ai duhet t’i shfaqi atij pendimin dhe t’i theksojë atij se
nuk do të kthehet më te ai mëkat, kështu që prifti ia pranon atij këtë
pendim dhe lutet për të mirën e tij dhe lëshon për të një indulgjencë.
240
Ky besim nuk ka qenë i njohur në fillimet e krishterimit. Më pas, ky
besim është bërë i detyrueshëm në Këshillin Ekumenik të
dymbëdhjetë në vitin 1215G. Në të është marrë vendimi se kisha
papore ka autoritin të fal dhe t’ia dhuroi faljen kujtdo.
7 - Eukaristia (greq. ευχαριστία = falënderimi; ang. Eucharist): Me
Eukaristin kihet për qëllim darka që ka bërë Isai me nxënësit e tij.
Ata pretendojnë se buka dhe vera që përgatisin ata që luten dhe me të
cilën ata ushqehen në disa festa shndërrohet në trupin dhe gjakun e
Krishtit.
Në Ungjillin e Mateut thuhet: “Dhe ndërsa po hanin, Jezusi mori
bukën, e bekoi, e theu, dhe ua dha dishepujve dhe tha: ''Merrni,
hani; ky është trupi im''. Pastaj mori kupën, dhe falenderoi, dhe
ua dha atyre duke thënë: ''Pini prej tij të gjithë, sepse ky është
gjaku im, gjaku i besëlidhjes së re, i cili është derdhur për shumë
për faljen e mëkatëve.” [Mateu 26;26-28]
Në Këshillin Ekumenik të Trantit (ang. Council of Trent), i cili
është mbajtur në vitin 1545G dhe në 1563G, është marrë vendimi për
obligueshmërinë e këtij adhurimi. Njerëzit mblidhen ditën e diel dhe
dëgjojnë fjalimin e priftit. Më pas, secili prej tyre i jep priftit një
dhurat sipas mundësisë. Më pas, ata hanë e pinë pasi të përkulen,
ngase ata kujtojnë se Krishti është prezentë atë eukaristi. Ai që do të
prezantojë në eukaristi duhet të agjërojë nga gjysma e natës. Ajo që
nënkupton me fjalën agjërim është mosngrënja. Ata kanë të drejtë të
pinë, ndërsa udhëtarët mundet ta prishin agjërimin.
8 - Kisha Katolike e ndalon rreptësisht divorcin dhe nuk e lejon
anulimi e martesës për asnjë lloj motivi, sado e madhe të jetë motivi,
madje edhe tradhëtia bashkëshortore nuk është motiv për divorc.
241
9 - Pagëzimi (ang. Paptism): Pagëzimi është një ritual i larjes me
uji. Të gjitha sektet krishtere kanë konsensus për domosdoshmërinë e
pagëzimit. Sipas pretendimit të tyre, Profeti i Zotit, Jahja, biri i
Zekerijes (Gjon Pagëzori), pagëzonte përpara kësaj në lumin e
Jordanisë nga jugu i Jerikos (ang. Jericho).
Në Ungjillin e Markut tregohet: “Gjoni erdhi në shkretëtirë duke
pagëzuar dhe duke predikuar një pagëzim pendese për faljen e
mëkateve.” [Marku 1;4]
Pagëzimi nënkupton larjen e trupit të mëkatarëve në mënyrë që kjo
t’i shtyjë ata për te pendesa. Krishti ishte një ndër ata të cilët e ka
pagëzuar Gjoni (Jahja),136
prandaj është etiketuar me nofkën
‘Pagëzori’.137
Pas pagëzimit të Jezusit, atë e vrau Herod Antipas.
Historiani juda, i cili ishte bashkëkohorë i Krishtit, Josefin thotë:
“Gjoni ishte një njeri me zemër dhe logjik të madhe. Ai ka nxitur
popullin hebre për t’u përpjekur drejt përsosmërisë dhe i ka nxitur
ata që të kapen pas drejtësisë në sjelljet e tyre karshi vëllezërve të
tyre. Ai i ka nxitur ata të vazhdojnë drejt Zotit dhe që të kryejnë
pagëzimin. Pastaj, njerëzit shpejtuan drejt tij nga çdo anë, kështu që
Hedro u shqetësua nga frika se mos ndikon ky njeri për kaos. Nën
këto dyshime, ai i vendosi prangat në duar dhe e ka çuar në kalanë e
Makarios ku dhe i është prerë koka.”138
136
Ungjilli i Mateut 3;13.
137
Shih për më shumë shtjellim librin ‘Gjon Pagëzori’ të Abdur-Rrazzak
Novel; shtëpia botuese ‘esh-Shab’ në Kairo.
138
‘Pasqyrime historike të përmendura në Ungjill’ fq. 54-55.
[Shënim i përkthyesit]: Dr. Sulejmen bin Salim es-Suhejmi thotë: “Ai që
shfleton historinë dhe librat e feve sheh se rituali i pagëzimit ekzistonte
herët përpara fesë krishtere dhe ishte e përhapur tek të gjitha kontinentet, si
dhe mbizotëronte te fetë pagane të mëparshme...
242
Po ju sjellë shembull, në mënyrë që të krahasohet dhe të sqarohet përputhja
ndërmjet krishterimit dhe feve të mëparshme në çështjen e pagëzimit.
Përshembull: Pagëzimi ishte te feja perse Mithras (ang. Mithraism).
Pasuesit e tij u pagëzonin në emër të tij (Mithrasit). Tamam kështu është
dhe tek kristianët.
Në Budaizëm tregohet fjalëpërfjalë: “Shpëtimtari Buda u pagëzua dhe gjatë
pagëzimit të tij me uji ishte prezent shpirti i Perëndisë. Ai nuk ishte vetëm
Perëndia Madhështor, por ishte Shpirti i Shenjtë në të i cilin u mishërua
Kotama kur u shkri te virgjëreshat Maja.”
Bëj krahasimin ndërmjet kësaj dhe asaj që gjendet tek të krishterët.
Gjon Pagëzori e pagëzoi Jezusin te lumi i Jordanit ndërkohë që Shpirti i
Perëndisë ishte prezent. Ai nuk ishte vetëm Zoti i madhërishëm, por ai ishte
dhe Shpirti i Shenjtë i cili ishte në të, pastaj u mishërua atëherë kur u shkri
te virgjëreshat Mari. Ai është Ati, Biri dhe Shpirti i Shenjtë.
Këtu bëhet e qartë përputhja ndërmjet pagëzimit kristianë dhe pagëzimit
pagan dhe se kristianizmi është ndikuar prej tij.
Këshilltar Muhammed Izat et-Tahtaui thotë: “Duket se pagëzimi me
konceptin krishterë ka ardhur prej banorëve të persëve, mësimet e të cilëve i
kanë pranuar romakët 68 vjet përpara Krishtit nëpërmjet disa piratëve,
kështu që i përhapën ideologjitë e tyre anë e mban perandorisë.”
Profesor Ahmed Abdul-Gafur Atar thotë: “Pagëzimi krishter, është marrë
tërësisht si ritual me të gjitha pjesët e tij prej feve pagane. Nuk ka gjë në të
veçse gjendet gjithashtu tek këto fe.” Pra, pagëzimi është marrë prej feve
pagane të mëparshme. Ky është njëri aspekt.
Nga aspekti tjetër, pagëzimi nuk përmendet fare në Teurat dhe as ia ka
ligjëruar Allahu Musait ‫ﷺ‬. Mirëpo, kristianët pretendojnë se kjo çështje e ka
bazën e dukshme dhe ia atribuojnë këtë profetëve dhe apostujve. Dihet se
argumentimi me librat e tyre nuk është i saktë, për shkak se është vërtetuar
ndryshimi i tij sipas ëndjeve e dëshirave të tyre. Megjithatë, ne mundet t’i
debatojmë ata sikurse vijon:
1 - Pagëzimi që i ka bërë Gjoni Krishtit, sipas transmetimeve të Ungjilleve,
është nga argumentet më të forta se Krishti e pranonte të qenin rob për
Zotin e tij. Sikur ai të ishte Zot, sikurse pretendojnë ata, atëherë ai nuk do
t’u pagëzonte nga Gjoni ndërkohë që ai ishte Krijuesi i Gjonit. Pra, a
logjikohet të plotësohet Bamirësi, i cili është Krishti, nëpërmjet pagëzimit të
profetit të tij të krijuar, Gjonit? Kjo fjalë është prej mendjelehtësisë.
2 - Pyeten të krishterët: A ka qenë i shenjtë Krishti përpara pagëzimit apo
jo? Nëse thonë se ai ishte i shenjtë, atëherë nuk ka pas dobi pagëzimi; e
243
nëse thonë se nuk ishte i shenjtë, atëherë si mundet të besojnë ata se ai që
nuk është i shenjtë është Zot apo bir i Zotit? A nuk është e gjitha kjo veçse
fjalë pa mend dhe një farë dështimi?
3 - Imam Kurtubiu thotë në refuzimin e tij ndaj të krishterëve: “Ky uji në të
cilin pagëzoheni, a është i shenjtë apo nuk është i shenjtë? Nëse është i
shenjtë, atëherë kush është ai që e ka shenjtëruar? Nëse thoni se Allahu
është Ai i cili e ka shenjtëruar, atëherë u thuhet se nga e keni marrë vesh
këtë? Më pas, nëse ju e thoni këtë, atëherë refuzoheni me të kundërtën dhe u
thuhet: Përkundrazi, Ai e ka bërë atë të papastër. Nëse thoni se ne e kemi
shenjtëruar atë, atëherë ne themi: Kush jeni ju saqë të shenjtëroni diçka? A
mundet të shenjtërojë dikush që vet nuk është i shenjtë? Jo. Përkundrazi, ju
jeni mëkatarë dhe vazhdoni t’i shtoni mëkatet tuaj në çdo kohë. Si mundet të
shenjtëroni të tjerët ndërkohë që ju nuk shenjtëroni dot veten tuaj?
Me këtë, ne dalim në konkluzionin se uji në të cilin pagëzoheni nuk është i
shenjtë. Nëse është kështu, atëherë pse kushtëzoni që pagëzimi të jetë me uji
e jo me urinë, ngase ajo nuk është e papastër sipas jush. Nuk ka ndryshim
ndërmjet ujit dhe urinës ngase secili prej tyre nuk është i shenjtë.”
4 - Sa i përket pretendimit të tyre se ai i cili nuk pagëzohet do të hyjë në
Xhehennem, Abdullah et-Terxhumani, i cili ishte një priftë dhe pastaj
Allahu e udhëzoi për te Islami, është përgjigju për këtë gjatë sqarimit të
prishjes së rregullave të fesë krishtere: “Atyre u thuhet: Çfarë thoni për
Ibrahimin, Is’hakun, Jakubin dhe për të gjithë profetët, a janë në Xhenet
apo jo? Patjetër që do të thonë se janë në Xhenet. Atëherë, atyre u thuhet:
Çfarë thoni për Ademin, Nuhun dhe pasardhësit e tij, ngase ata nuk janë
rrethprerë e as nuk janë pagëzuar? Ata janë në Xhenet sipas teksteve të
Ungjilleve të tyre dhe sipas konsensusit të dijetarëve të tyre. Ata nuk kanë
përgjigje fare për këtë. Dije se ky rregull i pagëzimit është nga shpikjet e
rreme në Ungjillet e tyre. Ata kanë shpifur për Allahun dhe për të
Dërguarin e Tij Isa ‫ﷺ‬.”
5 - Fjala e tyre: “Ne besojmë në një pagëzim për faljen e mëkateve.” - është
fjalë kontradiktore me fjalën e tyre se mëkati i Ademit ka përfshirë të gjithë
pasardhësit e tij, se ata nuk çlirohen dot prej tyre vetëm se me vrasjen e
Krishtit dhe me ato vështirësi që ka kaluar ai, për shkak të cilave është
quajtur ‘Qengji i Perëndisë’ dhe ‘Shpëtimtari i Botës’. Pra, nëse pagëzimi
është motiv për faljen e mëkatit, atëherë ata vet e kanë pranuar se nuk ka
nevoj të vritet Krishti ‫ﷺ‬. Të gjitha këto janë pakujdesi dhe injoranca. Këto
nuk burojnë vetëm se nga mosperceptimi.
244
6 - Prej argumenteve që tregojnë kotësinë e fjalës së krishterëve se pagëzimi
është pastrim për të pagëzuarin prej mëkatit të Ademit është verseti që ka
ardhur te libri ‘Ligji i Përtërirë’ dhe libri ‘Ezekiel’: “Shpirti që mëkaton
do të vdesë, i biri nuk do të mbartë paudhësinë e atit dhe ati nuk do të
mbartë paudhësinë e birit; drejtësia e të drejtit do të jetë mbi të,
pabesia e të pabesit do të bien mbi të.” [Ezekiel 18;20]
Te libri ‘Ligji i Përtërirë’ tregohet: “Nuk do të dënohen me vdekje etërit
për bijtë e tyre, as do të vriten bijtë për etërit e tyre; secili do të dënohet
me vdekje për mëkatin e vet.” [Ligji i Përtërirë 24;16]...
7 - Sa i përket fjalës se pagëzimi është mjet për shpëtimin, kjo nuk është
diçka e padiskutueshme ndërmjet të krishterëve. Evangjelistat e mohojnë të
jetë pagëzimi ndërmjetës efektiv në përcjelljen e hirit hyjnor te zemra e të
pagëzuarit. Ata thonë se pagëzimi është shenjë e jashtme e veçantë dhe se
ajo është diçka e kërkuar të bëhet haptaz gjatë hyrjes së pagëzuarit të rritur
në kishën e Krishtit, me kusht që argumentet të jenë të mjaftueshme se ai ka
hyrë shpirtërisht me besim në shorëqinë e kishës.
Pra, vetëm larja nuk të bënë dobi për faljen e mëkateve dhe për daljen nga
mosbesimi, por duhet patjetër qëllimi, besimi dhe vepra.
8 - Sa i përket pretendimit të tyre se pagëzimi është vula e hirit hyjnorë,
ashtu sikurse rrethprerja në ligjin e Moisiut, dhe se pagëzimi ka zënë vendin
e rrethprerjes, kjo është e qartë se është fjalë e kotë, ngase nuk ka
mospërputhje ndërmjet të krishterëve se Isai ‫ﷺ‬ ishte bërë synet (rrethprerë).
Në Ungjillin e Lukas thuhet: “Dhe kur kaluan të tetë ditët, pas të cilave ai
duhej rrethprerë, ia vunë emrin Jezus, emër të dhënë nga engjëlli para
se ai të ngjizej në bark.” [Ungjilli i Lukas 2;21]
Rrethprerja ishte ligji i Ibrahimit dhe e Musait ‫ﷺ‬ dhe është prej ligjeve të
vërtetuara në Teurat. Isai është dërguar si plotësues i Teuratit (ligjit). Ai
thotë në lidhje me këtë: “Mos mendoni se unë erdha për të shfuqizuar
ligjin ose profetët; unë nuk erdha për t'i shfuqizuar, po për t'i
plotësuar. Sepse në të vërtetë ju them: Deri sa qielli dhe toka, të kalojnë
asnjë jotë a asnjë pikë e ligjit nuk do të kalojnë, para se të plotësohet
gjithçka.” [Ungjilli i Mateut 5;17-19]
Allahu tregon fjalën e Isait ‫ﷺ‬:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬
‫ﲚ‬
‫ﲛ‬
‫ﲜ‬
‫ﲝ‬
‫ﲞ‬
‫ﲟ‬
‫ﲠ‬
‫ﲡ‬
‫ﲢ‬
‫ﲣ‬
‫ﲤ‬
‫ﲥ‬
‫ﲦ‬
‫ﱠ‬
:‫ران‬‫م‬
‫ع‬ ‫آل‬
٥٠
“Dhe (kam ardhur te ju) për t’ju vërtetuar Teuratin, që është para meje
dhe që t’ju lejoj disa gjëra që i keni pasur të ndaluara.” [Surja Ali Imran
50].” [Burimi: ‘Pagëzimi tek të krishterët’ fq. 41-50]
245
Sa i përket mënyrës së pagëzimit, ajo është se ai që dëshiron të
hyjë në fenë krishtere vjen te dhoma e posaçme brenda kishës;
shtrihet në drejtim nga perëndimi dhe thotë: “O Satana! Unë
distancohem prej teje dhe prej të gjitha veprave të tua.” Më pas, ai
drejtohet nga lindja dhe thotë haptaz besimet krishtere. Më pas, ai
sillet te një tjetër dhomë; zhvishet prej të gjitha veshjeve të tij dhe
atëherë prifti ia lyen trupin me vaj, të cilit i ka lexuar disa lutje të
posaçme. Më pas, ai zhytet në vaskën me uji të pagëzimit dhe
atëherë prifti i thotë: “A beson në Atin, Birin dhe Frymën e Shenjtë,
me detajet e njohura të këtij besimi?” Nëse ai përgjigjet dhe thotë
‘Po’, - atëherë ai nxirret prej vaskës me uji dhe lyhet sërisht me vaj.
Më pas, atij i jepet një veshje e bardh, e cila simbolizon daljen prej të
gjitha mëkateve. Pas kësaj, ai ka të drejtë të marrë pjesë në
eukaristinë dhe atëherë ai konsiderohet prej besimtarëve të sinqertë
në fenë krishtere.
Autori i librit ‘Bazat dhe degët’ thotë për pagëzimin: “Pagëzimi
është një detyrë e shenjtë. Larja me uji me emrin e Atit, Birit dhe
Frymës së Shenjtë simbolizon pastrimin e shpirtit prej papastërtisë
së mëkatit me gjakun e Jezu Krishtit.” Ai është fundi i ‘hirit Hyjnor’
(ang. Grace), ashtu sikurse ishte rrethprerja te ligji i Moisiut.
Pagëzimi tregon për pranimin publikisht të besimit të tyre, bindjes së
tyre ndaj Atit, Birit dhe Frymës së Shenjtë, si Zot dhe i adhuruar i
vetëm i tyre. Atyre nuk u lejohet të pagëzohen ndryshe, vetëm nëse
ata pranojnë besimin e tyre haptaz përpara kishës së Zotit.139
Sa i përket Krishtit, ai nuk ka pagëzuar ndonjërin, sikurse e citojnë
këtë Ungjillet që gjenden tani.
139
‘Jezu Krishti’ fq. 210, përcjellur nga libri ‘Krishterimi’ i Ahmed Shibli.
246
2 - Sekti Ortodoks (ang. Orthodoxy; greq: ὀρθοδοξία,
orthodoxía):
Ajo, gjithashtu, është fjalë e përbërë me dy fjalë; njëra prej tyre
është ‘ORTHOS’ që do të thotë ‘i vërtetë’; ndërsa e dyta është
‘DOXA’ që do të thotë ‘ideologjia’. Pra, e gjitha ajo do të thotë
‘Ideologjia e Vërtetë’. Kisha e tyre quhet ‘Kisha Lindore’ apo ‘Kisha
Greke’, sepse shumica e pasuesve të tyre janë nga romakët lindor
dhe prej vendeve lindore. Kjo kishë është ndarë prej kishës katolike
në vitin 1054G për shkak të disa gjërave për të cilat nuk kanë rënë
dakort. Ajo ndjek sistemin klerik, i cili fillon me patrikun dhe
mbaron me priftërinjtë.
Pasuesit e këtij sekti janë të shpërndarë në lindje, në Greqi, Turqi
dhe Rusi. Në kohën e tashme, ata kanë katër patrika: një patrik në
Kostandinopojë, i cili është më i madhi i tyre; i dyti është patriku i
Aleksandrisë; i treti është patriku i Antiokias; kurse i katërti është
patriku i Jeruzalemit.
Parimet më të rëndësishme të kishës Ortodokse:
1 - Kjo kishë është e mendimit se Shpirti i Shenjtë ka dal vetëm
prej Atit.
2 - Kisha ortodokse e lejon ndarjen ndërmjet dy bashkëshortëve në
rastin e tradhëtisë bashkëshortore dhe e ndalon martesën ndërmjet
divorcuesit dhe të divorcuarës.
3 - Disa kisha ortodokse janë të mendimit se Krishti ka vetëm një
natyrë hyjnore, kurse kishat e tjera pretendojnë se Krishti ka dy
natyra: një natyrë hyjnore, sepse ai është bir i Perëndisë; dhe një
natyrë njerëzore, sepse ai është bir njeriu. Kështu që u grumbulluan
247
te ai hyjnia dhe njerëzia. Ky besim është vendosur zyrtar në vitin
451G.
3 - Protestantët:
Duke filluar nga shekulli i dymbëdhjetë, krishterimi u përgatit për
një reformë fetare të përgjithshme të një shkalle të gjerë, në mënyrë
që të çlirohej prej ekstremizmit të kishës romake, sepse tirania e
Papas e ka bërë krishterimin thjeshtë një koleksion pikturash dhe
ritualesh të zbrazura prej kuptimeve shpirtërore e morale. Kështu që
popujt kristianë filluan të kërkonin lirinë e tyre fetare dhe
ideologjike, andaj u shfaqën disa grupe në shumë vende krishtere. Të
gjithë ata ishin ndikuar prej frymës së ndarjes prej kishës romake.
Nga udhëheqisit më të shquar të këtyre grupeve është: Italiani
‘Kanari’, ‘Tatshlim’ dhe ‘Udon’. Ky i fundit pretendoi se ai vet është
Isai, i cili është shfaqur për t’i kthyer njerëzit prej rrugës së gabuar.
Ai është arrestuar në vitin 1148G dhe është burgosur deri në vdekje.
Prej tyre ishte, gjithashtu, ‘Pirro Druis’, i cili është djegur i gjallë në
qytetin e Toulouse të Francës në vitin 1124G. Po ashtu, në Angli
është shfaqur ‘John Wyclif’ dhe ‘Jan Hus’, të cilët kanë pasur ndikim
të qartë në kishën romake.
Fuqia e reformatorëve kristianë u rrit në Gjermani, Francë dhe
Angli. Shumë njerëz i kanë ndjekur ata në këto vende, derisa është
shfaqur ‘Martin Luther’ në Gjermani. Ai ka lindur në vitin 1482G
nga dy prindër të varfër, mirëpo babai i tij dha gjithë mundin e tij në
mënyrë që biri i tij të dal me rezultatet më të larta të intelektit. Ai i ka
mundësuar atij që të jetë jurist, kështu që e dërgoi atë në universitet,
por ai nuk gjente dëshirë të mjaftueshme për ndjekjen e këtij studimi,
për shkak të prirjes së tij për studimin e teologjisë. Më pas, atë e
dominoi tendenca fetare. Ai ishte shumë i devotshëm, kështu që
248
klerikët e kishës e vendosën atë nën përkujdesin e tyre derisa u
caktua mësues i filozofisë.
Tendenca e tij fetare e ka shtyrë atë që të shkojë për vizitë në
Romë dhe të bekohet nëpërmjet takimit me klerikët, mirëpo, sapo
vendosi këmbën e tij në Romë, ai pa gjëra që e befasuan dhe e
shqetësuan. Ai priste të shihte adhurim, asketizëm dhe ndershmëri,
mirëpo e gjeti qytetin e Romës të zhytur në argëtim, kurse klerikët e
tij ishin të zhytur në poshtërsira. Ai i gjeti ata të pretendonin se kanë
në dorë çelsat e mbretërisë së qiejve dhe të tokës, se ata kanë në dorë
pranimin e pendimit dhe se ata falin kë të duan, aq sa duan. Martin
Luther u shokua rëndë nga kjo gjë, andaj, ai filloi të shfaq haptazi
distancimin e tij prej sjelljeve të klerikëve dhe filloi të thërras kundër
pagueshmërisë së Papës dhe kundër lëshimit të indulgjencës. Ai
thoshte: “Sado shenjtëri të ketë arritur njeriu, ai kurrë nuk posedon
të drejtën e faljes për dikënd, as të drejtën e mbulimit të mëkatit që
ka kryer.” Kështu që, njerëzit e thjeshtë dhe ata të klasës së lartë
filluan të ndikohen prej thirrjes së tij, sepse ai kishin argumente e
fakte që priftërinjtë në kohën e tij nuk i kishin.
Kisha nuk qëndroi e heshtur përpara këtij revolucioni të ri, i cili
ishte më i fortë në gjuhën dhe synimin e tij në krahasim me
revolucionet e mëparshme. Kisha e ka kërkuar atë të gjykohet për
shkak të revolucionit kundër Papës së shenjtë e të pagabueshëm,
mirëpo ai nuk iu përgjigj thirrjes së Papës, as nuk prezantoi që të
gjykohet përpara tij, për shkak se disa prijës e mbështetën atë.
Kështu që, Papa nuk kishte zgjidhje tjetër vetëm se të lëshonte një
dekret për t’iu mohuar e drejta prej të gjitha pozicioneve fetare. Po
ashtu, perandori lëshoi një dekret për t’iu mohuar atij të gjitha të
drejtat civile. Martin Luther u zemërua për shkak të sjelljes së Papës
dhe filloi të thërras haptaz për luftimin kundër tiranisë së kishës.
249
Duke u nisur nga këtu, ky sekt u quajt ‘Protestant’, domethënë
protestues kundër sjelljeve të Papës. Ai vazhdoi kështu derisa vdiq,
mirëpo thirrja e tij vazhdoi të lulëzoi e të forcohet, aq sa Papa u
frikësua për veten e tij, andaj i thirri klerikët e këtij sekti për pajtim.
Kjo është kryer pas vdekjes së Lutherit. Më pas, janë krijuar kisha të
reja që janë quajtur më pas ‘Kisha Protestante’.
Parimet më të rëndësishme të sektit Protestant:
1 - Kisha protestante nuk ka pushtet mbi ndonjë kishë tjetër. Çdo
kishë është e lirë në udhëheqjen dhe në sjelljet e saj. Lidhja ndërmjet
saj dhe kishave të tjera është si lidhja ndërmjet administratave me
ministrin.
2 - Bibla e Shenjtë është burimi i vetëm i njohjes së fesë krishtere.
3 - Çdo të krishteri i lejohet të studiojë e të kuptojë domethëniet e
Biblës së Shenjtë, pasi të ketë mësuar rregullat themelore për njohjen
e Biblës së Shenjtë. Prandaj, Bibla është përkthyer në gjuhën
gjermane në mënyrë që ta lexojë atë çdo gjerman.
4 - Kisha nuk ka të drejtën e indulgjencës (faljes së mëkateve),
ngase kjo është kompetencë e Krijuesit.
5 - Ky sekt e ka mohuar atë se Krishti mishërohet në trupin e
çdokujt që hanë darkën e Zotit (eukaristin). Po ashtu, ai e ka mohuar
shndërrimin e bukës në eshtra të Krishtit dhe venën në gjakun e
Krishtit. Ata janë mjaftuar me darkën e Zotit si përkujtim ndaj
flijimit të Krishtit për krijesat.
250
6 - Kjo kishë i kundërshton ritualet, festimet dhe adhurimet që i
bëjnë kishat e tjera për zonjën Maria, për nënën e Krishtit. Ajo është
e mendimit se të gjitha këto janë gjëra të shpikura.
7 - Ky sekt nuk i merr pikturat dhe statujat në kisha, ngase ato janë
simbole pagane. Disa studiues janë të medimit se këtë ideologji të
krishterët reformator e kanë marrë prej muslimanëve.
8 - Ky sekt nuk kryen lutje me ndonjë gjuhë të pakuptueshme:
Zakonisht, të krishterët i bënin lutjet e tyre me një gjuhë që nuk e
kuptonin, sikurse gjuha latine dhe gjuha koptike, sepse në thelb është
se adhurimi i priftit është adhurim për atë që është nën pushtetin e tij.
Kështu që, Luther dhe pasuesit që ishin me të vendosën që lutja të
jetë me gjuhë të kuptueshme, sepse lutja është kërkes që i bënë
adhuruesi të adhuruarit dhe është drejtim i zemrës kah i adhuruari,
andaj duhet që fjalët të jenë të kuptueshme për adhuruesin.
9 - Nënshtrimi ndaj disa vendimeve të Këshilleve Ekumenik dhe
refuzimi i disave prej tyre: Arsya e logjikës i thërret reformatorët që
t’i rishikonin sërisht vendimet e Këshilleve Ekumenik, argumentet e
tyre dhe vlerat e tyre fetare, dhe t’i peshojnë ato me peshoren e Librit
të Shenjtë, në mënyrë që të marrin atë që është në përputhje me të
dhe të braktisin atë që nuk është në përputhje me të. Mirëpo,
reformatorët nuk i kanë përdorur këto kritere për studimin e
vendimeve të Këshilleve Ekumenik dhe të ideologjive të obliguara,
nga frika se mos braktisin vendimet e Këshillit të Nikeas, i cili u ka
obliguar atyre hyjnizimin e Krishtit dhe të Shpirtit të Shenjtë.
10 - Ky sekt nuk ndryshon nga sektet e tjerë në doktrinën e
trinitetit, në hyjnin e Krishtit, në thënien se ai është bir i Perëndisë,
në kryqëzimin e tij, në ringjalljen e tij dhe në flijimin të tij për shkak
të mëkatit të amshueshëm të njerëzimit, të cilin e ka bërë Adami.
251
Arsya e logjikës i thërret udhëheqësit e protestantëve që t’i
rishikojnë këto çështje kryesore, ngase burimi i tyre nuk është Libri i
Shenjtë, as fjalët e Krishtit, por për burim kanë judaistin Pal, i cili ka
pretenduar krishterimin dhe i ka dhënë një imazhë të keq mësimit të
Krishtit nëpërmjet futjes së shumë traditave të farisenjve, mësimeve
të Testamentit të Vjetër, dhe absurditeteve të Talmudit dhe të
filozofëve stoikë. Pali i ka bërë të gjitha këto në emër të zotërisë
Krisht, kurse dijetarët e të krishterëve, sidomos protestantët, mbetën
me duar lidhur përpara mësimeve pagane të tij, megjithëse
besimtarët e parë të krishterë, si: Pjetri, Arius, e deri te Rinani dhe
Tolstoy, i kanë refuzuar këto mendime që ka hedhur Pali.
Sekti protestant është përhapur në shumë vende evropiane, prej të
cilave është Anglia, Gjermania, Danimarka, Zvicra, Hollanda,
Norvegjia dhe Shtetet e Bashkuara të Amerikës. Duke pasur
parasysh mundësitë e tyre të mëdha, ata filluan të pushtojnë shumë
fortesa katolike në Sudanin jugor, në Kinë dhe në Japoni. Ata kanë
ungjillëzues dhe në vendet islamike.
252
Doktrina e trinitetit dhe kotësimi i tij
Doktrina e trinitetit (TRINITARIAN DOCTRINE):
Çështja e të krishterëve është stabilizuar në doktrinën e trinitetit140
pas Këshillit Ekumenik të Nikeas që është mbajtur në vitin 325G.
Përpara kësaj, të krishterët kishin mosmarrëveshje për këtë doktrinë;
disa prej tyre besonin në monoteizëm, thërrisnin drejt tij dhe e
mohonin hyjnin e Krishtit dhe doktrinën e trinitetit. Ata e sulmuan
me luftë apostullin Pal dhe ndjekësit e tij dhe e akuzuan atë se ai ka
shkatërruar fenë krishtere pasi nuk mundi t’i jap fund asaj me shpatë
dhe me pushtet, kështu që ai hyri në fenë krishtere, më pas, ai e nxori
atë nga monoteizmi për te paganizmi. Kristianët që pranuan thirrjen e
Palit kishin prurje të ndryshme prej judaizmit, paganizmit dhe
filozofisë. Mirgimet e Arianëve141
në rrugët e Levantit (Shamit) dhe
Egjiptit përgjatë njëmijë viteve përpara Krishtit apo më shumë, kanë
lënë pasoja të qarta te banorët e këtyre vendeve. Në fund, feja e
140
Fjala ‘trinitet’ e ka prejardhjen prej fjalës ‘tre’. Kjo fjalë ka qenë e
njohur në gjuhën arabe përpara Islamit. Kurani e ka përdorur këtë fjalë në
disa vende; prej tyre:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬
‫ﱻ‬
‫ﱼ‬
‫ﱽ‬
‫ﱾ‬
‫ﱿ‬
‫ﲀ‬
‫ﲁ‬
‫ﲂ‬
‫ﲃ‬
‫ﱠ‬
:‫ائدة‬ ‫الم‬
٧٣
“Pa dyshim, janë jobesimtarë ata që thonë: “Allahu është njëri prej
Trinisë!”.” [Surja Maideh, 73] Kjo fjalë është arabizuar nga fjala greke
‘Τριάς = Trias’ ose nga fjala latine ‘Trinitas’. I pari i cili e ka përdorur
fjalën greke është ‘Teofili’, peshkopi i Antiokisë, në vitin 170G. Sipas
kësaj, triniteti te të krishterët është nga besimet e shpikura në shekullin e
dytë. Ai nuk ka qenë i njohur në shekullin e parë.
141
[Shënim i përkthyesit]: Fjala ‘Arian’ është term që kanë përdorur
popujt indo-iranianë në epokat e hershme si një emërtim për vetveten e tyre,
përkundër popujve ‘jo indo-arianë’ ose ‘jo indo-iranianë’. Popujt e lashtë
iranianë përdorën termin ‘Arya’ si shenjë dalluese raciale për veten e tyre
dhe për të sinjalizuar për vendin e tyre legjendarë ‘Airyanem Vaejah’ në
shkrimet e shenjta të ‘Upastas’.
253
Arianëve u stabilizua në besimin e trinitetit. Ky besim thotë se Zoti
ka qenë përpara ekzistencës, kështu që ai dëshiroi të njoh krijesën,
andaj dhe krijoi botën dhe e quajti veten e tij ‘Brahma’ (Krijuesi).
Më pas, prej tij doli Zoti i dytë, në mënyrë që ai të përkujdeset e ta
ruaj këtë botë, kështu që e quajti veten e tij në këtë fazë ‘Vishnu’
(Furnizuesi). Duke qenë se përfundimi i krijesave ishte drejt
shterimit dhe mbarimit, ngase bota nuk ekziston përgjithmonë
sikurse Krijuesi, atëherë prej tij doli Zoti i tretë dhe në këtë fazë ai e
quajti veten e tij ‘Shiva’ (The Auspicious). Ai realisht është një Zot,
por ka tri cilësi vetore; secili nga këta përfaqëson një qenie të ndarë
nga tjetra. Nuk ka dyshim se banorët e atyre vendeve janë ndikuar
prej kësaj shprehje primitive.
Kur Pali ka dashur ta luftoi fenë krishtere nga brenda, atëherë ai
shpiku disa kuptime të reja të përafërta me këto koncepte, të cila
konsideroheshin në atë kohë si kulmi i mendimit të njeriut, kështu që
ai futi paganizmin hindu në fenë krishtere, në mënyrë që ta nxjerrë
atë nga fetë monoteiste. Disa prej studiuesve janë të mendimit se feja
krishtere është ndikuar prej besimeve babilonase, të cilët besonin në
tri Zota. Ata janë:
1. Zoti i qiellit, tokës dhe i detit.
2. Zoti i diellit dhe i hënës.
3. Zoti i drejtësisë dhe i ligjit.
Habib Sa’id thotë: “Ky besim ishte i përhapur te fetë më të
rëndësishme pagane në kohët e hershme dhe të tashme. Te Fenikasit
(ang. Phoenicia), në çdo qendër prej qendrave të kolonizuara të tyre
ka pasur tri Zota. Arkeologët kanë gjetur në Byblos një trinitet.”
254
Poshtë po japim tabelën e trinitetit tek fetë e përparme:
Babilonasit Hindusët Egjiptjanët Fenikasit
1
Zoti i Qiellit, i
Tokës dhe i
Detit.
Brahma 142
(Krijuesi)
Osiris
Eliun
(caktimi)
2
Zoti i Diellit
dhe i Hënës.
Vishnu
(Furnizuesi)
Isis
Ulosuros
(Zotëria)
3
Zoti i Drejtësisë
dhe i Ligjit.
Shiva
(Shkatërruesi) Horus
Ulomus
(I Amshuari)
Egjiptianët, gjithashtu, kanë pasur tri Zota. Ata shprehen për këtë
me një trekëndësh që i ka të barabartë brinjët dhe këndet e tij.143
Ndoshta, babilonasit janë të parët që kanë përdorur trinitetin. Kjo ka
ndodhur në njëmijëshen e katërt përpara lindjes së Krishtit.
Babilonasit besonin se ka shumë Zota, mirëpo ata i kanë sistemuar
këto Zota në treshe - domethënë se i bënë në grupe - , secili grup
dallon nga tjetra nga vendi dhe pozita. Grupi i parë ishte në krye të
Zotave dhe përbëhej nga Zoti i qiellit, i tokës dhe i detit. Grupi i dytë
përbëhej nga Zoti i hënës dhe i diellit. Ndërsa grupi i tretë përbëhej
nga Zoti i drejtësisë dhe i ligjit.144
Profesor John Hick, i cili është profesor i teologjisë në
universitetin Birmingham të Anglisë, ka folur në një kapitull të librit
142
Fjala e saktë është kjo që kemi vendosur në tabel, sikurse kemi
përmendur më parë. Ndërsa Habib Sa’id i ka përmendur kështu: 1 - Buda
2 - Brahma 3 - Vishnu. Fjala e tij ‘Buda’ është gabim.
143
‘Fetë e botës’ fq. 304.
144
‘Historia e filozofisë’ fq. 6, i Dr. Medkur.
255
të tij ‘Jezusi dhe fetë botërore’ dhe ka krahasuar ndërmjet Jezusit dhe
Budas në çështjen e mishërimit. Ai ka thënë: “Njeriu Gautama
(Buda)145
u shikonte sikur ai ishte Zoti i amshueshëm i cili është
mishëruar apo se ai është biri i Zotit. Në librin ‘Mahayana’ Buda i
lartësuar njësohet me të të vërtetën absolute, ashtu sikurse njësohet
te krishterimi personi i birit të amshueshëm me Atin Zot.” Më pas,
John Hick thotë: “Mirëpo, ne nuk duhet të harrojmë se besimi fetar
krishter, sikur të përcillej në lindje te India, në vend që të përcillej në
perëndim te perandoria romake, atëherë do të ishte e mundshme të
shfaqej rëndësia fetare e Jezusit dhe të pranohej në shoqërinë
indiane në formën e avatarit (AWTAR) të shenjtë.”146
Unë i shtoi kësaj dhe i them shkruesit: Jezusi është i konsideruar te
disa libra hindu, si përshembull te ‘Purāṇa’ avatari i Vishnus. Ëngjëjt
kanë përgëzuar për ardhjen e tij dhe kanë kënduar lavdinë e tij në
qiell. Avatari është nga besimet kryesore te hindutë. Në gjuhën e tyre
origjinale, ai domethënë ‘zbritje’. Ata kanë për qëllim se Zoti
‘Brahma’ ose ‘Vishnu’ ose ‘Shiva’ ka zbritur në tokë brenda njeriut
për një kohë e për një synim të caktuar. Ne do ta trajtojmë këtë temë
më hollësisht, në dashtë Allahu, te libri ynë për hinduizmin. Dijetari
hinduist, Bahara Lal Uarma, thekson se feja krishtere është ndikuar
prej budizmit.147
Prifti ‘Hanna Makar el-Isauij’ thotë në mesazhin e tij drejtuar Ebu
Ubejdeh el-Khazraxhit, i cili ka vdekur në vitin 582H: “Zoti ka
zbritur me Qenien e Tij prej qiellit dhe është mishëruar në barkun e
virgjëreshës Mari. Ai ka marrë një pjesë prej dritës si mbulesë,
145
Ai është ‘Gautama Buddha’, i cili ka qenë përafërsisht pesë shekuj
përpara Krishtit.
146
‘Jezusi dhe fetë botërore’ fq. 119.
147
‘Uejshu dera dershen’ fq. 257, që do të thotë: ‘Fetë e botës’.
256
sikurse ka paraprirë në urtësinë e Tij të amshueshme, ngase në fillim
fjala ishte Zoti. Ai është i krijuar nëpërmjet trupit dhe është
njëkohësisht Krijues nëpërmjet Vetes. Ai e ka krijuar trupin e Tij. Ai
e ka krijuar nënën e Tij. Nëna e Tij ishte njerëzore përpara tij, kurse
Ai ishte hyjni përpara saj.”148
Pikërisht ky është avatari (AWATAR)
te hinduistët.
Gjithashtu, studiuesit janë të mendimit se triniteti në fenë krishtere
është produkt i mendimit të platonizmit bashkëkohorë. Kjo është
kështu ngase Platoni (PLOTIN), udhëheqësi i shkollës së
Aleksandrisë që ka qenë në vitin 205-270G, ka qenë i mendimit në
lidhje me universin dhe me fillimin e tij se Zoti është krijuesi i çdo
gjëje; se Ai nuk cilësohet me ndonjë cilësi prej cilësive të reja; se Ai
nuk është substancë, as aksidencë; se mendimi i Tij nuk është si
mendimi i jonë; se dëshira e Tij nuk është si dëshira jonë; se Ai është
i cilësuar me çdo cilësi të përsosur ashtu sikurse i takon Atij; se Ai i
dhuron gjërave mirësinë e ekzistencës, kurse Ai nuk ka nevojë për
dikënd që ta sjellë në ekszistencë; se gjëja e parë që ka buruar prej
këtij Krijuesi është ‘logjika’, kurse prej ‘logjikës’ ka dal ‘shpirti’ i
cili është njësi i shpirtave. Ai thotë se prej kësaj trinie buron çdo gjë
dhe se prej saj lind çdo gjë. Kjo doktrinë ishte e njohur para shumë
kohësh përpara Këshillit Ekumenik të Nikeas. Kjo ishte doktrina
filozofike e shkollës së Aleksandrisë. Patriarku i Aleksandrisë ishte
përkrahësin më i madh i doktrinës së trinitetit në Këshillin Ekumenik
të Nikeas. Pra, nuk është çudi nëse themi se feja krishtere është
ndikuar prej filozofisë platonike bashkëkohore.
Sidoqoftë, çfarëdolloj drejtimi pagan të ketë ndikuar për doktrinën
e trinitetit në fenë krishtere, prapëseprapë, ajo nuk është prej thirrjes
148
‘Ndërmjet Islamit dhe Krishterimit’ fq. 83-84.
257
së Mesihut, as ka qenë prej besimit të tij. Për këtë na tregon Kurani i
Lartë me Fjalën e Tij:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﲋ‬
‫ﲌ‬
‫ﲍ‬
‫ﲎ‬
‫ﲏ‬
‫ﲐ‬
‫ﲑ‬
‫ﲒ‬
‫ﲓ‬
‫ﲔ‬
‫ﲕ‬
‫ﲖ‬
‫ﲗ‬
‫ﲘ‬
‫ﲙ‬
‫ﲚ‬
‫ﲛ‬
‫ﲜ‬
‫ﲝ‬
‫ﲞ‬
‫ﲟ‬
‫ﲠ‬
‫ﲡ‬
‫ﲢ‬
‫ﲣ‬
‫ﲤ‬
‫ﲥ‬
‫ﲦ‬
‫ﱠ‬
:‫توبة‬ ‫ال‬
٣٠
“Hebrenjtë thonë: “Uzejri është i biri i Allahut”, të krishterët
thonë: “Mesihu është i biri i Allahut”. Këto janë fjalët e tyre, nga
goja e tyre, i imitojnë fjalët e jobesimtarëve të mëparshëm. I
vraftë Allahu! Si po shmangen (nga e vërteta)!” [Surja Teubeh, 30]
Mirëpo, si janë futur këto ideologji në fenë krishtere? Përgjigja
është e thjeshtë. Përgjigja është se Pali hyri në fenë krishtere
ndërkohë që ai ishte i mirëinformuar me filozofinë greke që
përfaqësonte shkolla e Aleksandrisë. Më pas, ai ka shfrytëzuar
situatën e të krishterëve dhe gjendjen e keqe të tyre, kështu që ai i
shpiku atyre ideologji e teori të reja që ngjasojnë nga larg me teoritë
pagane të hershme, prandaj dhe paganët që hynë në fenë krishtere e
pranuan atë. Disa nga dishepujt e kanë luftuar këtë thirrje të Palit,
mirëpo kjo rezistencë nuk ka pasur sukses për shkak të personalitetit
të fortë të Palit dhe të ideologjive të tij.
Leon Gauthier thotë: “Feja krishtere ka marrë shumë ideologji
filozofike greke. Teologjia krishtere është marrë nga i njëjti burim ku
është derdhur teoria bashkëkohore e Platonit, prandaj dhe shohim
shumë ngjashmëri ndërmjet tyre.”149
149
‘Hyrje për studimin e filozofisë islamike’ fq. 93, përcjellur nga libri
‘Krishterimi’ fq. 112 i Dr. Ahmed Shibli.
258
Sa i përket Mesihut, ai kurrë se ka sqaruar doktrinën e trinitetit
gjatë jetës së tij, as nuk ka sinjalizuar për të, as ka thënë: “Perëndia
është i përbërë me tri persona.” apo “Unë jam Perëndia që kam
zbritur në tokë që të fal mëkatet e juaja.” Përkundrazi, ai i bënte lutje
Zotit që t’i fali mëkatet e tij, ashtu sikurse ka thënë më shumë se
gjashtëdhjetë herë në Ungjillet që gjenden sot se ai është ‘bir i
Adamit’.
Në kohët e fundit, autorët krishterë e kanë ndjer vështirësinë e
vërtetimit të trinitetit nëpërmjet thirrjes së Mesihut. Ne shohim se
shumë prej tyre janë distancuar prej saj dhe e kanë kritikuar atë.
Në fillimet e shekullit njëzet, është shquar ndër ta dijetari gjerman,
profesor ‘Harnic’, i cili është shquar me ligjëratat e tij për fenë
krishtere në gjuhën gjermane. Këto ligjërata të tij janë mbledhur
‘DAS WESEN DES CHRISTENTUMS’ dhe janë përkthyer në
anglisht ‘WHAT IS CHRISTIANITY?’. Ai e ka filluar dhe e ka
përsëritur fjalën e tij në këto ligjërata se Mesihu ‫ﷺ‬ nuk ka thirrur
kurrë për te adhurimi i vetes së tij, por ai gjithnjë thërriste për te
Perëndia, për te Ati Krijues, i cili është në qiell. Ai e vendoste
urdhërin e tij pas urdhërit të Tij, më pas iu bindte Atij, bënte durim
ndaj llojlloj vështirësive për hirë të Tij dhe iu dorëzonte caktimit të
Tij. Ky është realiteti që shohim se janë te Ungjillet.150
Ndër ata që e mohonin doktrinën e trinitetit në mesin e shekullit të
tretë ishte ‘Spilios’, i cili ka thënë: “Triniteti nuk është diçka reale te
Zoti, por është thjesht një publikim i jashtëm. Ajo është diçka e re e
përkohshme dhe nuk është e amshueshme.”
150
Shih: fq. 147, botuar në New York në vitin 1912G.
259
Më pas, në shekullin e katërt është shfaqur egjiptiani ‘Arius’, i cili
thërriste se vetëm Ati është i amshueshëm, kurse Biri dhe Shpirti i
Shenjtë janë të krijuar dhe të veçantë ndër të gjitha krijesat. Më pas,
ka ardhur pagani ‘Asnasios’, i cili ka ardhur me argumente për
doktrinën e trinitetit dhe që e pranuan të krishterët në Këshillin
Ekumenik të Nikeas.
Domethënia e trinitetit tek të krishterët:
Autori i librit ‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ thotë: “Natyra e
Perëndisë shpjegohet me tri persona të barabartë: Ati Perëndi, Biri
Perëndi dhe Shpirti Shenjtë Perëndi. Atit i përket krijimi; Birit
Perëndi i përket flijimi; kurse Shpirtit të Shenjtë i përket shenjtërimi.
Mirëpo, veprat hyjnore i ndahen tri personave në mënyrë të
barabartë.” Ne e kemi kuptuar Atin Perëndi, po çfarë kuptimi ka
‘Biri Perëndi’ dhe ‘Shpirti i Shenjtë Perëndi’?
Të krishterët thonë:
1 - Qenia hyjnore është Ati Perëndi. Ai është krijuesi i qiejve dhe i
tokës. Ai është i Plotëfuqishëm për të bërë çdo gjë. Prej cilësive
thelbësore të Tij është: krijimi, drejtësia, flijimi dhe shpëtimi.
2 - Fjala që ka hedhur te barku i Marias është Biri. Ai është hyjni
ashtu sikurse hyjnia e Atit, pa dallimin më të vogël, ngase ai
përfaqëson logjikën dhe dashurinë.
3 - Cilësia e jetës dhe e diturisë, të cilat janë të pandashme prej
Qenies Hyjnore, është Shpirti i Shenjtë (HOLY SPIRIT). Shpirtit të
Shenjtë i atribuohet vepra e shenjtërimit.
260
Me këto tri persona interpretohet Qenia Hyjnore e Vetme. Tre në
Një; Një në Tre.
1. Ati Perëndi (GOD THE FATHER).
2. Biri Perëndi (GOD THE SON).
3. Shpirti i Shenjtë Perëndi (GOD THE HOLY CHOST).
Gjendet dhe një tjetër interpretim. Ai është se: Perëndia është Një.
Ai është në tri persona të barabartë në thelb. Në Ungjillin e Mateut
thuhet: “Shkoni, pra, dhe bëni dishepuj nga të gjithë popujt duke
i pagëzuar në emër të Atit e të Birit e të Frymës së Shenjtë,”
[Ungjilli i Mateut 28;19]
Ati e ka krijuar botën nëpërmjet Birit; Biri e ka kryer flijimin;
ndërsa Shpirti i Shenjtë shenjtëron zemrën dhe jetën. Mirëpo, të tri
këto persona bashkëpunojnë së bashku në mënyrë të barabartë në të
gjitha veprat hyjnore.
Fjala ‘QNOMA’ (sirianisht: ‫ܣܘܪܝܝܐ‬ = qnoma; në greqishten e
vjetër: ὑπόστᾰσις = hypóstasis) është fjalë sirianike (ang. syriac) që
do të thotë ‘person themelor’ ose ‘person kryesor’, ajo është njësoj
me fjalën greke ‘NOMOS’ domethënë: ligji. Mirëpo, kishat lindore
kanë preferuar përdorimin e fjalës ‘QNOMA’ në vend të fjalës
‘Person’ sepse në trinitet synohet që çdo ‘qnoma’ të jetë i
vetëmjaftueshëm dhe që secili të ketë një qenie të veçantë.
Ky është kulmi i kuptimit të dijetarëve krishterë rreth domethënies
së trinitetit. E vërteta është të thuhet se, sa herë që njeriu fillon
studimin e domethënies së trinitetit tek të krishterët, ai bie në dyshim
të madh dhe nuk mundet të thotë diçka që ta qetëson zemrën, prandaj
dhe kristianët kanë shpikur shprehjen e famshme për njeriun e
thjeshtë dhe për dijetarin mendimtarë në mënyrë të barabartë. Ajo
261
shprehje është se: “Unë besoj por nuk kuptoj.” Nuk e di se ku është
dobia te një fe që nuk mund të kuptohet e të logjikohet?!
Sidoqoftë, aktualiteti është se vet dijetarët kristianë nuk kanë
arritur të sjellin argumente nëpërmjet së cilave mundet të kuptohet
domethënia e trinitetit, vaj hallin çfarë mundet të thuhet për të tjerët!
Prandaj, nën hijen e fesë krishtere ka jetuar një grup mendimtarësh -
që nga koha e ngritjes së Mesihut e deri në ditët tona - që e mohojnë
trinitetin dhe besojnë në monoteizëm, sikurse: Apostulli Barnaba;
egjiptiani Arius në gjysmën e parë të shekullit të katërt sipas lindjes
së Krishtit; gjermani Servitius në gjysmën e dytë të shekullit të
gjashtëmbëdhjetë; Sherbri, i cili ka vdekur përpara gjysmës së
shekullit të shtatëmbëdhjetë; dhe mijëra mendimtarë krishterë të tjerë
e kanë mohuar trinitetin dhe kanë thënë se ajo është e pamundur të
kuptohet, mirëpo zëri i tyre ka shkuar kotë. Kisha nuk u ka vënë
veshin fare fjalëve të tyre, ngase kjo gjë ia heq asaj shenjtërinë që
gëzon te njerëzit e thjeshtë dhe te injorantët. Kush do t’ia kërkoi asaj
blerjen e indulgjencës pas kësaj?
Këtu po ju rrëfej një ngjarje që u ka ndodhur tri personave që kanë
pranuar fenë krishtere nëpërmjet mundit të një prifti që i ka mësuar
atyre parimet e fesë krishtere, sidomos doktrinën e trinitetit. Ata nuk
ju ndan atij dhe i shërbenin derisa erdhi njëri prej miqve të tij për
vizitë. Kur ai dëgjoi se ata kanë hyrë në fenë krishtere, atëherë ai u
gëzua me ta dhe dëshiroi të sigurohej për saktësinë e besimit të tyre
në doktrinën e trinitetit, kështu që ai pyeti njërin prej tyre për
domethënien e doktrinës së trinitetit. Ai iu përgjigj duke i thënë:
“Zotëria im prift më ka begatuar mua dhe më ka mësuar se Zotët janë
tri; njëri është në qiell; i dyti ka lindur në barkun e Marias; kurse i
treti i ka zbritur Zotit të dytë në formën e një pëllumbi pasi ka arritur
moshën tridhjet vjeç.” Prifti u zemërua. Ai e dëboi atë prej mëshirës
262
së Zotit dhe tha: “Ky është njeri i panjohur.” Më pas, ai pyeti të
dytin, kurse ai iu përgjigj: “Zotëria im më ka mësuar se Zotët janë tri.
Njëri prej tyre është kryqëzuar, kurse tani kanë mbetur dy.” Prifti u
zemërua me të. Ai e mallkoi dhe e dëboi atë. Më pas, i erdhi rralla të
tretit. Ai ishte i zgjuar dhe u frikësua se mos prifti e dëbonte dhe e
mallkonte, andaj ai filloi të lavdërojë Perëndinë, më pas lavdëroi
Krishtin, më pas tha: “Zotëria im, nëpërmjet bekimit të Krishtit, më
ka mësuar se domethënia e trinitetit është se njëri është në tri, kurse
tri janë në një.” Prifti u gëzua me të dhe ishte gati të shfaqte suksesin
e tij, vetëm nëse i gjori nuk do të vazhdonte në përgjigje duke thënë
se: “Njëri prej tyre u kryqëzua dhe vdiq, kështu që vdiqën të gjithë
për shkak të njëshmërisë, përndryshe do t’u mohonte njëshmëria.”
Kështu që, prifti u zemërua dhe e dëboi edhe atë. Kjo është
domethënia e trinitetit. Sa herë dëshiron ta kuptosh, atëherë bie në
një problem më të madh e më të keq. Megjithatë, unë po të sqaroj atë
që kanë thënë të krishterët rreth temës së trinitetit.
263
Besimi katolik rreth Qenies së Zotit
Katolikët thonë: Zotët janë tre. Ata dallojnë nga njëri-tjetri dhe
janë të ndarë nga njëri-tjetri. Ata janë: Ati, Biri dhe Shpirti i Shenjtë.
Ata e interpretojnë versetin e parë të Ungjillit të Gjonit: “dhe Fjala
ishte pranë Perëndisë” [Ungjilli i Gjonit 1;1] se ‘Fjala’ dallon nga
‘Biri’ i Tij. Pra, Ati nuk është Biri dhe Biri nuk është Ati. Mirëpo ata
janë një gjë e vetme në natyrë, në qenie, në urtësi e në ekzistencë.
Sipas kësaj, Krishti te ata është i barabartë me Atin në hyjninë e Tij,
por është poshtë Atit në natyrën njerëzore të tij. Ky, gjithashtu, është
mendimi i protestantëve. Për këta ka treguar Kurani i Lartë me
Fjalën e Tij:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱻ‬
‫ﱼ‬
‫ﱽ‬
‫ﱾ‬
‫ﱿ‬
‫ﲀ‬
‫ﲁ‬
‫ﲂ‬
‫ﲃ‬
‫ﲄ‬
‫ﲅ‬
‫ﲆ‬
‫ﲇ‬
‫ﲈ‬
‫ﲉ‬
‫ﲊ‬
‫ﲋ‬
‫ﲌ‬
‫ﲍ‬
‫ﲎ‬
‫ﲏ‬
‫ﲐ‬
‫ﲑ‬
‫ﲒ‬
‫ﲓ‬
‫ﲔ‬
‫ﲕ‬
‫ﲖ‬
‫ﱠ‬
:‫ائدة‬ ‫الم‬
٧٣
“Pa dyshim, janë jobesimtarë ata që thonë: “Allahu është njëri
prej Trinisë!” Nuk ka veçse një Zot të Vetëm të vërtetë! Nëse
nuk heqin dorë nga ato që thonë, patjetër që jobesimtarët nga
mesi i tyre do t’i godasë një dënim i dhembshëm.” [Surja Maideh,
73]
Dhe në këtë ajet:
‫ﭐﱡ‬
‫ﱠ‬
‫ﱡ‬
‫ﱢ‬
‫ﱣ‬
‫ﱤ‬
‫ﱥ‬
‫ﱦ‬
‫ﱧ‬
‫ﱨ‬
‫ﱩ‬
‫ﱪ‬
‫ﱫ‬
‫ﱬ‬
‫ﱭ‬
‫ﱮ‬
‫ﱯ‬
‫ﱰ‬
‫ﱱ‬
‫ﱲ‬
‫ﱳ‬
‫ﱴ‬
‫ﱵ‬
‫ﱶ‬
‫ﱷ‬
‫ﱸ‬
‫ﱹ‬
‫ﱺ‬
‫ﱻ‬
‫ﱼ‬
‫ﱽ‬
‫ﱾ‬
‫ﱠ‬
:‫اء‬ ‫س‬
‫ن‬ ‫ال‬
١٧١
“Dhe mos thoni: “Tre zota”! Hiqni dorë, se është më mirë për
ju! Allahu është vetëm një Zot. I Pastër nga çdo e metë është Ai!
264
Ai është tepër i lartësuar për të pasur fëmijë. E Tij është gjithçka
që gjendet në qiej dhe në Tokë. Allahu mjafton për rregullimin e
gjithësisë.” [Surja Nisa, 171]
Është zhvilluar debat i gjatë rreth këtyre tri personave. Të
krishterët vazhdojnë të përkrahin besimin e tyre të prishur rreth
Qenies së Zotit të Lartësuar me llojlloj mënyrash. Mirëpo, larg
mundësive është pranimi i këtij besimi te njerëzit e mençur përgjatë
njëzet shekujve.
Lexo disa fjalë të tjera që bëjnë të qeshësh, ashtu sikurse i ka thënë
njëri prej priftërinjve të tyre, i cili është Iljas Makar:
1 - Ai i cili dëshiron shpëtimin, përpara së gjithash, ai duhet të
kapet pas besimit katolik. Domethënë pas besimit të përgjithshëm në
kishën krishtere.
2 - Çdokush që nuk e memorizon këtë besim pa prishje, ai
padyshim ka për t’u shkatërruar përjetësish.
3 - Besimi katolik është që të adhurojmë një Zot në tri dhe tri në
një.
4 - Që mos t’i përziem personat me njëri-tjetrin dhe mos të bëjmë
ndarjen e tyre në thelb.
5 - Ati ka një personalitet më vete; Biri ka një personalitet më vete;
Shpirti i Shenjtë ka një personalitet tjetër.
6 - Mirëpo, Ati, Biri dhe Shpirti i Shenjtë janë një Hyjni e vetme;
kanë një aftësi të barabartë dhe një madhështi të përjetshme, të
përbashkët.
265
7 - Ati nuk është i krijuar; Biri nuk është i krijuar; Shpirti i Shenjtë
nuk është i krijuar.
8 - Ashtu sikurse është Ati, është i Biri. Po ashtu edhe Shpirti i
Shenjtë.
9 - Ati nuk është i kufizuar; Biri nuk është i kufizuar; Shpirti i
Shenjtë nuk është i kufizuar.
10 - Ati është i përjetshëm; Biri është i përjetshëm; Shpirti i
Shenjtë është i përjetshëm,
11 - mirëpo përjetshmëria e tyre nuk është tre, por një përjetshmëri
e vetme.
12 - Po ashtu, nuk janë tri të pakrijuar, as tri të pakufizuar, por
është një i pakrijuar; një i pakufizuar.
13 - Po ashtu, Ati është sistemuesi i gjithçkaje; Biri është
sistemuesi i gjithëçkaje; Shpirti i Shenjtë është sistemuesi i
gjithëçkaje,
14 - mirëpo ata nuk janë tri sistemues të gjithçkasë, por është
vetëm një sistemues i gjithëçkasë.
15 - Po ashtu, Ati është Perëndi; Biri është Perëndi; Shpirti i
Shenjtë është Perëndi,
16 - mirëpo, ata nuk janë tri Perëndi, por është vetëm një Perëndi i
vetëm.
17 - Po ashtu, Ati është Zot; Biri është Zot; Shpirti i Shenjtë është
Zot,
266
18 - mirëpo, ata nuk janë tri Zota, por është vetëm një Zot i vetëm.
19 - Ashtu sikurse e vërteta krishtere na ngarkon ne që të pranojmë
se secili nga këto persona me qenien e tij është Perëndi dhe Zot,
20 - po ashtu, feja katolike na ndalon ne që të themi se ekzistojnë
tri Perëndi e tri Zota.
21 - Ati nuk është i bërë nga ndokush. Ai nuk është i krijuar as
është i kufizuar.
22 - Biri nga Ati i vetëm nuk është i bërë e i krijuar, por është i
lindur.
23 - Shpirti i Shenjtë nga Ati dhe Biri nuk është i bërë, i krijuar apo
i lindur, por ka dal prej tyre.
24 - Pra, është vetëm një At, jo tri Atër; është vetëm një Bir, jo tri
Bijë; është një Shpirt i Shenjtë i vetëm, jo tri Shpirtëra të Shenjtë.
25 - Në këtë trinitet nuk ka kush të ketë qenë përpara tjetrit apo pas
tij, as nuk ka kush që të jetë më i madh apo më i vogël,
26 - por të gjithë personat janë së bashku të përjetshëm e të
barabartë.
27 - Prandaj, në gjithë atë që u përmend, ne duhet ta adhurojmë
njëshmërinë në trinitet dhe trinitetin në njëshmëri.
28 - Pra, ai që dëshiron shpëtimi, ai duhet të sigurohet kështu në
trinitet.
267
29 - Shpëtimi i imponon atij që të besojë e të pranojë me
besueshmëri në mishërimin e Zotit tonë Jezu Krisht,
30 - ngase besimi i drejtë është që ti të besosh e të pranosh me
amanet se Zoti ynë Jezu Krisht është Biri i Perëndisë; se ai është
Perëndi dhe njeri.
31 - Ai është Perëndi prej thelbit të Atit dhe është i lindur përpara
kohës. Ai është njeri prej thelbit të nënës së tij dhe është ekzistent në
këtë kohë.
32 - Ai është Perëndi i përsosur dhe njeri i përsosur. Ai është qenie
me shpirt logjikues dhe me trup njerëzor.
33 - Ai është i barabartë me Atin në hyjninë e Tij dhe është poshtë
Tij nga pikëpamja natyrës së tij njerëzore.
34 - Pavarësisht se ai është Perëndi dhe njeri, ai prapëseprapë është
një Krisht i vetëm, jo dy.
35 - Mirëpo, ai nuk është një nëpërmjet shkrirjes së hyjnisë së tij
në trup, por me marrjen e natyrës njerëzore hyjni.
36 - Ai është një në përgjithësi, jo nëpërmjet përzierjes së thelbeve,
por me njëshmërinë e personalitetit,
37 - ngase, ashtu sikurse shpirti logjikues dhe trupi njeriut është
një, po ashtu Perëndia dhe njeriu Krisht është një.
268
38 - Ai është ai i cili u lëndua në mënyrë që të na shpëtojë ne, i cili
zbriti në ferr151
dhe u ringjallë në ditën e tretë ndër të vdekurit.
39 - Ai është ngritur në qiell dhe është ulur në të djathtën e Atit që
kontrollon gjithëçkanë.
40 - Nga atje, ai ka për të ardhur që të marrë në llogari të gjallët e
të vdekurit.
41 - Kur të vijë ai, atëherë do të ringjallen të gjithë njerëzit me
trupat e tyre dhe do të japin llogarin e tyre për veprat e tyre
personale.
42 - Ata që kanë bërë vepra të mira do të hyjnë në parajsën e
përjetshme, kurse ata që kanë bërë vepra të këqija do të hyjnë në
zjarrin e përjetshëm.
43 - Ky është besimi katolik pa të cilin nuk mundet të shpëtojë
njeriu nëse nuk beson me amanet e me bindje.152
151
Domethënë: Në botën e shpirtërave, ose në gremin ose kihet për qëllim
qëndrimi i Krishtit nën pushtetin e vdekjes deri në ditën e tretë. Sikurse e ka
shpjeguar autori i librit ‘Besimi im’ fq. 65.
152
‘Qnome-et e të krishterëve’ 69-72.
269
Besimi Ortodoks rreth Qenies së Zotit
Ata thonë: Perëndia është një në tri persona. Interpretimi i kësaj te
ata është se Ai ka zbritur nga qielli153
, është fshehur nëntë muaj në
barkun e virgjëreshës Mari. Kur ai hyri në barkun e saj, ai ishte një
pikë, pastaj ishte gjak i ngjizur, pastaj një copë mishi, pastaj është
shndërruar në një embrion i plotë, pastaj ka dal një foshnjë i quajtur
Jezus. Ai u rritë ashtu sikurse rriten fëmijët dhe kur ka arritur
moshën tridhjetë vjeç, atëherë atij i është dhënë profetësia. Pas dy
vitesh, atë e kanë kryqëzuar judaistët dhe e kanë varrosur. Pas tri
ditësh, ai u ringjallë dhe ju shfaq dishepujve dyzet ditë. Më pas, ai
është ngritur në qiell dhe është ulur në të djathtën e Perëndisë. Ai
ishte Ati përpara mishërimit. Ai është Biri pas mishërimit. Ai ishte
Shpirti i Shenjtë, ngase ai ishte ndërmjetësi ndërmjet Atit dhe Birit.
Sipas kësaj Allahu është Isai dhe Isai është Allahu, ngase fjala e
dëshmisë tek i krishteri është që të thotë: “Dëshmoj se nuk ka Zot
tjetër përveç Perëndisë, i cili është i paortak, një i vetëm në tri
persona: Ati, Biri dhe Shpirti i Shenjtë. Atij i përket lavdia, nderi dhe
pushteti deri në pafundësi.”
Pali thotë në mesazhin e parë të tij drejtuar Timoteut: “Perëndia u
shfaq në mish, u shfajësua në Frymë, u duk ndër engjëj, u
predikua ndër johebrenj, u besua në botë, u ngrit në lavdi.” [I
Timoteut 3;16]
Dijetari ortodoks, Habib Xhorxhos thotë: “Flijuesi jonë i
madhërishëm ka zbritur prej qiellit të lavdisë së tij përpara se të
njësohet me njeriun nëpërmjet trupit real me shpirt logjikues, kështu
që ngeli barrë nëpërmjet fuqisë së Shpirtit të Shenjtë në barkun e
153
I Pastër nga çdo e metë është Allahu prej asaj që thonë ata.
270
shenjtores virgjëresh Maria, duke marrë kështu çdo gjë që kemi
përveç mëkatit sepse ai është i Shenjti i të shenjtëve.”
Papat e kishave kanë sjellë shembuj për njësimin e hyjnisë me
natyrën njerëzore me një shembull të përafërt ku na sqaron ne këtë
njëshmëri të lartë. Ai shembull është se njeriu është i përbërë prej dy
pjesësh; njëra prej tyre është trupi i dendur i marrë prej dheut, kurse
e dyta është shpirti logjikues. Nëpërmjet ekzistencës së këtyre të
dyjave dhe njësimin e tyre pa përzierie e pa shkrirje shndërrohet në
një person të vetëm me një natyrë të vetme. Kështu është njësuar
hyjnia me natyrën njerëzore. Ai njësim është pjesa e dendur me
shpirtin logjikues. Nëpërmjet njësimit të tyre pa përzierje është
shndërruar Krishti në një Qenie e vetme, në një thelb i vetëm dhe me
një natyrë e dëshirë të vetme.154
Pra, Allahu, sipas besimeve të të krishterëve, është shndërruar në
trup njeriu brenda Krishtit. Ai ka zbritur nga qielli në tokë që të fal
mëkatet e bijëve të Ademit. Ai ka jetuar në mesin e njerëzve me një
jetë normale, pastaj është kryqëzuar dhe është varrosur, pastaj është
ringjallur dhe është ngritur në qiell. Pra, Allahu dhe Mesihu është një
gjë e vetme. Ata kanë një natyrë e një dëshirë të vetme. I Lartësuar
nga çdo e metë është Allahu.
Për këtë doktrinë ka treguar Allahu në Fjalën e Tij:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﲈ‬
‫ﲉ‬
‫ﲊ‬
‫ﲋ‬
‫ﲌ‬
‫ﲍ‬
‫ﲎ‬
‫ﲏ‬
‫ﲐ‬
‫ﲑ‬
‫ﲒ‬
‫ﲓ‬
‫ﲔ‬
‫ﲕ‬
‫ﲖ‬
‫ﲗ‬
‫ﲘ‬
‫ﲙ‬
‫ﲚ‬
‫ﲛ‬
‫ﲜ‬
‫ﲝ‬
‫ﲞ‬
‫ﲟ‬
‫ﲠ‬
‫ﲡ‬
‫ﲢ‬
‫ﲣ‬
‫ﲤ‬
‫ﲥ‬
‫ﱠ‬
:‫ائدة‬ ‫الم‬
١٧
154
‘Përmbledhja e bazave të besimit të kishës kopte ortodokse’ fq. 28.
271
“Pa dyshim, janë jobesimtarë ata që thonë: “Allahu është
Mesihu, i biri i Merjemes!” Thuaj: “Kush mund ta pengojë
Allahun, nëse Ai dëshiron ta zhdukë Mesihun, të birin e
Merjemes dhe nënën e tij, si dhe gjithçka që gjendet në Tokë?”.”
[Surja Maideh, 17]
Dhe Fjala e Allahut të Plotëfuqishëm:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱖ‬
‫ﱗ‬
‫ﱘ‬
‫ﱙ‬
‫ﱚ‬
‫ﱛ‬
‫ﱜ‬
‫ﱝ‬
‫ﱞ‬
‫ﱟ‬
‫ﱠ‬
‫ﱡ‬
‫ﱢ‬
‫ﱣ‬
‫ﱤ‬
‫ﱥ‬
‫ﱦ‬
‫ﱧ‬
‫ﱨ‬
‫ﱩ‬
‫ﱠ‬
:‫ائدة‬ ‫الم‬
٧٢
“Pa dyshim, janë jobesimtarë ata që thonë: “Allahu është
Mesihu, i biri i Merjemes!”, sepse vetë Mesihu ka thënë: “O bijtë
e Izraelit, adhuroni Allahun, që është Zoti im dhe Zoti juaj!”
[Surja Maideh, 73]
Ne mund t’i refuzojmë të krishterët për shpifjet e tyre rreth Qenies
së Zotit të Lartësuar nga çdo e metë me disa çështje, prej tyre:
1 - Nëse ata kanë për qëllim me këto persona se ata janë tri qenie
dhe se secila është e vetëmjaftueshme, atëherë kjo gjë është e kotë,
ngase Allahu është një, jo tre. Gjithashtu, kjo bie ndesh me besimit e
tyre në monoteizëm.
2 - Nëse ata kanë për qëllim se njëri prej tyre është qenie, kurse dy
të tjerët janë dy cilësi, atëherë atyre u thuhet: Pse nuk e konsideroni
cilësinë e ‘fuqisë’ person? Po ashtu, edhe cilësinë e diturisë, pse nuk
e konsideroni person? Po ashtu, edhe cilësitë e tjera, pse nuk i
konsideroni persona?
272
3 - Nëse ata thonë se natyra hyjnore dhe natyra njerëzore është
njësuar, kështu që ai është shndërruar në At dhe Bir, atëherë atyre u
thuhet: Nëse dy gjërat njësohen, atëherë ato ose të dy janë ekzistent
ose të dy janë inekzistent ose njëri është ekzistent kurse tjetri është
inekzistent. Sa i përket të parës, ajo është absurde, ngase dy gjëra
nuk shndërrohen në një. Sa i përket të dytës, ajo vet në origjinë është
inekzistente, kështu që nuk ka nevoj të sqarojmë kotësinë e saj. Sa i
përket të tretës, ajo bie ndesh me logjikën, ngase ajo që ekziston nuk
njësohet.
4 - Nëse ata kanë për qëllim me fjalën njësim se ato janë përzier
dhe janë përbërë, atëherë themi se kjo është e palogjikshme, ngase
njësimi nëpërmjet përzierjes dhe përbërjes nuk ndodh vetëm se te
trupat e dendur, kurse ‘fjala’ sipas tyre nuk është trup.
5 - Nëse ata kanë për qëllim me fjalën njësim përbërjen ndërmjet
dy pjesëve, sikurse përbërja ndërmjet trupit dhe shpirtit logjikues të
njeriut, atëherë u thuhet: Kjo fjalë të çon për te fjala se secili prej tyre
ka nevojë për tjetrin. Ne e dimë me siguri se Allahu ka qenë
ekzistentë përpara Isait, me një kohë të pakufizuar, ngase cilësia e Tij
hyjnore nuk ka nevojë për cilësinë njerëzore.
6 - Nëse kanë për qëllim me fjalën njësim njësimin sikur njësimi i
gdhendjes së gurit me dyllin, nëse me këtë ata kanë për qëllim se
qenia e Krishtit u shndërruar njësoj me qenien e Krijuesit, atëherë
themi se kjo është absurde ngase është e pamundur të shndërrohet një
trup i krijuar në një qënie të pastër prej të metave e të amshuar; nëse
me këtë ata kanë për qëllim se ai ka arritur një aftësi të veçantë që
nuk e ka arritur dikush tjetër, atëherë themi se kjo nuk do të thotë se
ai është Zot, përndryshe i bie që çdo profet e i dërguar që ka shfaqur
mrekullira është Zot.
273
7 - Nëse kanë për qëllim me fjalën njësim se Ati ka sjellë në
ekzistencë një fëmijë prej Vetes së Tij, atëherë kjo të çon në regresin
e pafund në shkaqe, ngase biri sjellë në ekzistencë birin deri në
pafundësi.
8 - Atyre u thuhet: Nëse ju e merrni Mesihun për Zot për shkak se
ai ka lindur pa baba ndërkohë që kjo është diçka e mahnitshme,
atëherë i bie që lindja e Adamit dhe Evas është më e mahnitshme dhe
se ato janë më parësor me qenë hyjni e të adhuruar. Pse, pra, nuk i
keni konsideruar ata të dy si Zota?! Nëse ju e merrni Mesihun për
Zot për shkak se ai është ngritur në qiell, atëherë u thuhet se përpara
tij është ngritur në qiell edhe Elia - sipas besimit tuaj - pasi u shfaqën
nëpërmjet tij mrekulli të shumta. Atë nuk e ka gjetur gjë e keqe.
Sikur t’u lejonte adhurimi i njeriut, atëherë ai do të kishte më të
drejtë për t’u adhuruar se sa ai që është arrestuar, është poshtëruar,
është ndëshkuar dhe është kryqëzuar sikurse pretendoni ju.
9 - Ndërsa fakti se ai është quajtur në Ungjillet e falsifikuara ‘Bir i
Perëndisë’, u thuhet se edhe përpara tij është quajtur Israeli ‘Bir i
Perëndisë’. Gjithashtu, autorët e Ungjilleve kanë përmendur edhe
persona të tjerë që janë thirrur Bijë të Perëndisë.155
Vet Mesihu i ka
quajtur dishepujt e tij vëllezër të tij.
Dijetari francezë, Charles Guignebert ka një tjetër mendim për
interpretimin e fjalës ‘Bir’. Ai thotë: “Rezultati i sigurtë i studimeve
të studiuesve është se Jezusi kurrë nuk ka pretenduar se është ‘Mesia
i shumëpritur’ dhe se ai kurrë nuk ka thënë për veten e tij që është
‘Bir i Perëndisë’. Kjo shprehje nuk ishte aktualisht në lidhje me
155
Shih: ‘Luka’ 3, ‘Jeremia’ 31;9, ‘Psalmat’ 27;89, ‘Isaia’ 63;16, ‘Jobi’
38;7, ‘Zanafilla’ 6;2. Gjithashtu, shih hollësitë e tjera te libri ‘Triumfi i të
vërtetës’, tema tretë, kapitulli dytë. Gjithashtu, shih librin ‘Përgjigja e saktë
për atë që ka ndryshuar fenë e Mesihut’ vëll 3 fq. 196.
274
judaistët veçse një gabim trashanik gjuhësor dhe një farë
mendjelehtësie në fe. Po ashtu, asnjë tekst prej teksteve të Ungjilleve
nuk na lejon ne përgjithësimin e shprehjes ‘Bir i Perëndisë’ për
Jezusin. Këtë gjuhë nuk ka filluar ta përdorë askush tjetër përveç të
krishterëve të cilët janë ndikuar prej kulturës greke. Ajo është gjuha
që ka përdorur Shën Pali, ashtu sikurse e ka përdorur dhe autori i
Ungjillit të katërt. Në to janë gjendur kuptime të thella e mjaftë të
qarta në lidhje me ta.”156
10 - Kur Xhibrili ka ardhur te Merjemja, ai e ka përgëzuar se do të
lindi një fëmijë dhe nuk ka thënë se ajo do të lindi një Perëndi.
11 - Krishti e ka pranuar natyrën e tij njerëzore dhe e ka mohuar të
jetë Perëndi. Në Ungjillin e Markut tregohet se kur ai tregoi diçka
prej tmerrësisë së çashtit të fundit të botës dhe kur ai tregoi disa
shenja të saj, ai tha: “Sa për atë ditë dhe atë orë, askush nuk e di,
as engjëjt në qiell, as Biri, por vetëm Ati.” [Ungjilli i 13;32]
12 - Si mundet të jetë Zot ky njeri ndërkohë që Jahja, biri i
Zekerias (Gjon Pagëzori) e ka pagëzuar atë me ujë?157
13 - Si mundet të jetë Zot ai ndërkohë që ai lutej dhe thoshte në
lutjen e tij: “Ati im, në qoftë se është e mundur, largoje prej meje
këtë kupë; megjithatë, jo si dua unë, por si do ti.” [Ungjilli i
Mateut 26;39] Dhe thërriste në kryq në krye të tyre: “Eli, Eli, lama
156
‘Kristianizmi, lindja dhe evolimi i tij’ fq. 39. Autori thotë: “Ne besojmë
se ka mundësi që Jezusi ta ketë përshkruajtur veten e tij si ‘rob i Zotit’ dhe
se ai u është paraqitur njerëzve me këtë cilësi. Fjala hebraishte ‘robi im’
përkthehet shpesh në gjuhën greke me fjalën ‘shërbëtori’ dhe ‘fëmija’ në
mënyrë të barabartë. Evolimi i fjalës ‘fëmijë’ në fjalën ‘bir’, nuk është diçka
e vështirë, mirëpo koncepti ‘bir i Perëndisë’ e ka burimin prej botës
ideologjike greke.”
157
Ungjilli i Markut 1;9 dhe Ungjilli i Lukas 3;21.
275
sabaktani?”. Domethënë: “Perëndia im, Perëndia im, përse më
ke braktisur?”.” [Ungjilli i Mateut 27;46]
14 - Si mundet të jetë Zot, ndërkohë që ai ka pirë verë, sikurse
thonë ata, ka ngrën peshkë dhe është lodhur derisa i rrodhi djersa në
fytyrë për shkak të dobësisë?!158
158
[Shënim i përkthyesit]: Të krishterëve u thuhet se ju e keni të pamundur
ta vërtetoni se Jezusi është Zot. Dijetari i madh, Imami, Shejkhul-Islam
Ahmed ibën Abdul-Halim ibën Tejmijjeh el-Harrani (v. 728H) - Allahu e
mëshiroftë - thotë në librin ‘Përgjigja e saktë për atë që ka ndryshuar fenë e
Mesihut’ vëll. 1 fq. 491-492: “Vërtetimi se Mesihu është Zoti:
 ose është nëpërmjet logjikës,
 ose është nëpërmjet dëgjimit (librit të shpallur).
Logjika, nuk e vërteton dot këtë gjë, përkundrazi, ajo e pamundëson këtë
gjë. Ata nuk pretendojnë vërtetimin e kësaj gjëje nëpërmjet logjikës, por,
maksimumi që thonë është se: ‘kjo gjë është ‘e mundur’ logjikisht, jo se
është e vërtetuar nëpërmjet logjikës’, megjithëse edhe kjo fjalë është e kotë.
Ata pretendojnë se kjo gjë është vërtetuar vetëm nëpërmjet dëgjimit
(shpalljes, librit), pra, është ajo çka ata transmetojnë prej fjalëve të
Profetëve; fjalë të cilat ata pretendojnë se janë të vërtetuara prej Profetëve
dhe se këto fjalë tregojnë faktin se Mesihu është Zoti…
Në këtë pozitë, atyre u thuhet:
 Ju nuk mundet ta vërtetoni ndryshe se Mesihu është Zoti, veçse
nëpërmjet këtyre librave. Si pasoj⤵
 Ju nuk mundet ta vërtetoni ndryshe saktësinë e këtyre librave,
veçse nëpërmjet vërtetimit se apostujt ishin të dërguar të Zotit, të
pagabueshëm. Si pasoj⤵
 Ju nuk mundet ta vërtetoni ndryshe se ata janë të dërguar të Zotit,
veçse nëpërmjet vërtetimit se Mesihu është Zoti! 🔄
Pra, ky është falsitet cirkular 🔄, ngase nuk mundet të njihet ndryshe qenia
e Mesihut si Zot, veçse nëpërmjet vërtetimit të këtyre librave. Ndërsa këto
libra nuk munden të vërtetohen ndryshe, veçse nëpërmjet vërtetimit se ata
janë të dërguar të Zotit. Ndërsa kjo gjë nuk vërtetohet ndryshe, veçse
nëpërmjet vërtetimit se Jezusi është Zoti. Pra, vërtetimi i të qenit Jezusi Zot
është e varur nga vërtetimi i të qenit Jezusi Zot, po ashtu, vërtetimi se
276
Si mundet të jetë Zot ndërkohë që atë e ka grabitur Satanai dhe e
ka dërguar aty ku ai nuk dëshironte?!159
apostujt janë të dërguar të Zotit është e varur nga të qenit ata të dërguar të
Zotit. Si përfundim, kjo gjë shkoj në një formë argumentimi cirkular fals.”
Sa i përket logjikës, logjika e pamundëson të jetë Jezusi Zot, ngase logjika
pohon se Krijuesi patjetër është i cilësuar me përsosmërinë absolute, kurse
Jezusi ishte nga ata që hante ushqim, gjë e cila tregon për nevojën e tij për
atë ushqim.
Ne mundet ta formulojmë këtë argument në një ekuacion logjikë:
Premisa e parë: Zoti është i përsosur me përsosmërinë absolute, gjë e cila
mohon prej Tij çdo cilësi të metë, ndër të cilat është ‘të ushqyerit’. Allahu i
Plotëfuqishëm thotë për këtë fakt:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﲎ‬
‫ﲏ‬
‫ﲐ‬
‫ﲑ‬
‫ﲒ‬
‫ﲓ‬
‫ﲔ‬
‫ﲕ‬
‫ﲖ‬
‫ﲗ‬
‫ﲘ‬
‫ﲙ‬
‫ﱠ‬
:‫عام‬ ‫األن‬
١٤
“Thuaj: “A të marr mbrojtës tjetër, përveç Allahut, Krijuesit të qiejve
dhe Tokës? Ai e ushqen (botën), ndërsa Vetë nuk ushqehet”.” [Surja
Enaam, 14]
Premisa e dytë: Jezusi hante ushqim, gjë e cila tregon për nevojën e tij për
atë ushqim.
Rezultati: Jezusi nuk është Zot, ngase Zoti nuk ka nevojë për ushqim, kurse
Jezusi ka pasur nevojë për ushqim. Allahu i Lartësuar thotë në Kuranin e
Lartë për Jezusin:
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﲡ‬
‫ﲢ‬
‫ﲣ‬
‫ﲤ‬
‫ﲥ‬
‫ﲦ‬
‫ﲧ‬
‫ﲨ‬
‫ﲩ‬
‫ﲪ‬
‫ﲫ‬
‫ﲬ‬
‫ﲭ‬
‫ﲮ‬
‫ﲯ‬
‫ﲰ‬
‫ﲱ‬
‫ﲲ‬
‫ﲳ‬
‫ﲴ‬
‫ﲵ‬
‫ﲶ‬
‫ﲷ‬
‫ﲸ‬
‫ﲹ‬
‫ﲺ‬
‫ﲻ‬
‫ﲼ‬
‫ﱠ‬
:‫ائدة‬ ‫الم‬
٧٥
“Mesihu, i biri i Merjemes, është vetëm një i dërguar. Edhe para tij
kanë kaluar të dërguar. Nëna e tij përherë ka qenë e drejtë. Që të dy
hanin ushqim. Shiko si ua shpjegojmë atyre shpalljet tona dhe shih si
largohen nga e Vërteta!” [Surja Maideh, 75]
Allahu i Lartëmadhëruar e ka përmendur këtu vetëm premisën e dytë, ngase
premisa e parë dihet, kurse rezultati nënkuptohet nga premisa dhe nga vet
tema për të cilën po flitej në ajetet e mëparshme rreth mohimit të të qenit
Jezu Krishti Zot.
159
Shih shtjellimin e kësaj te libri ‘Përgjigja e saktë për atë që ka ndryshuar
fenë e Mesihut’ vëll 3 fq. 85.
[Shënim i përkthyesit]: Shejkh Muhammed Takijjud-Din el-Hilali - Allahu
e mëshiroftë - thotë në librin ‘Argumentet nga Ungjilli se Isai është rob e jo
277
15 - Se’id ibën Patrik ka thënë: “Njësimi ndërmjet Atit dhe Birit
është si shembulli i rrezes së diellit, i cili ka lindur nga vet dielli dhe
që ka mbushur me dritë çdo gjë që ka ndërmjet qiellit dhe tokës.
Megjithëse në çdo shtëpi ka dritë prej dritës së tij, drita nuk është
ndar prej diellit, prej të cilit ai ka lindur vërtetë, ngase ajo nuk është
shkëputur prej substancës së tij dhe prej dritës. Po ashtu, Perëndia
ka banuar te natyra njerëzore pa iu ndar Ati. Ai është me natyrën
njerëzore dhe njëkohësisht është me Atin dhe me Shpirtin e Shenjtë.”
Këtij i thuhet: Nëse supozohet se ky shembull është i saktë, ky
ngjason në disa aspekte me fjalën e atij që thotë se Zoti është me
Qenien e Tij në çdo vend, ashtu sikurse rrezja e dritës shfaqet në ajër
dhe në tokë. Kristianët e përcaktojnë këtë njësim vetëm me natyrën
njerëzore të Krishtit duke i përjashtuar të gjithë natyrat e tjera. Nëse
këtë shembull e sjellë ai që thotë se Zoti është me Qenien e Tij në
çdo vend, atëherë kjo do të ishte e kotë, vaj hallin po ta sjellin të
krishterët? Kjo është e kotë, ngase drita është vetëm në ajër dhe mbi
sipërfaqen e tokës, jo poshtë çative, gropave dhe në brendësi të
tokës. Ky shembull është i kotë nga disa aspekte.160
Zot’ në faqen 11: “Lexo nga fillimi i kapitullit të katërt prej Ungjillit të
Mateut deri te verseti i gjashtë dhe i shtatë. Në të deklarohet ashiqari se
Isai është rob, kurse Allahu është Zot, ngase në versetin e shtatë Isai thotë:
““Éshtë shkruar gjithashtu: “Mos e tundo Zotin, Perëndinë tënd””.”
[Mateu 4;7] Në këtë kapitull ne lexojmë se Djalli aktualisht e mbarti
Mesihun dhe e çoi atë nga një vend në një tjetër. Si mundet Djalli të mbartë
të Gjithëmëshirshmin?! I Lartësuar nga çdo e metë është Allahu, lartë një
blasfemie të tillë është Ai. Pastaj, Djalli e urdhëron atë të bjerë në sexhde
para tij dhe ta adhurojë atë, madje edhe duke e joshur atë me pasuri e gjë
dynjaje. Si mundet Djalli, qoftë edhe të guxojë sadopak një nismë të tillë me
Zotin? Kur Djalli donte që Jezusi t’i shkonte për vijë urdhrave të tij, ai
(Jezusi) iu përgjigj duke i thënë se ishte e shkruar (në librat e parë):
“Adhuro Zotin, Perëndinë tënde, dhe shërbeji vetëm atij.” [Mateu 4;10]”
160
Shih shtjellimin e kësaj te libri ‘Përgjigja e saktë për atë që ka ndryshuar
fenë e Mesihut’ vëll 3 fq. 85.
278
16 - Si mundet të jetë Zot ndërkohë që ai nuk mund të bënte asgjë
nga vetja e tij?!161
17 - Ata pretendojnë se Krishti është lindur i pagabueshëm dhe se
ai është ‘Bir i Perëndisë’, kështu që i bie se Profeti e ka obligim ta
besojë këtë gjë nëse është në kohën e tij, ndërkohë, ne shohim se
Jahja (Gjon Pagëzori) - paqja qoftë me të - i cili ishte njëri nga
profetët e bijve të Israelit dhe ishte në kohën e tij, nuk e ka pranuar
birërinë e tij e as hyjninë e tij. Ajo që dihet është se Profeti është
njeriu më i ditur në kohën e tij në temën e teologjisë.
18 - Cilësitë e përsosura të Allahut janë të amshueshme dhe nuk
ndikohen nga koha, vendi dhe personat. Sikur triniteti të ishte
monoteizmi i vërtetë i Zotit, atëherë Musai ‫ﷺ‬, të cilit i është zbritur
Teurati dhe në ligjin e të cilit ishte Isai, do ta kishte obligim ta
sqaronte këtë trinitet dhe ta sqaronte hyjninë e Mesias së
shumëpritur, në mënyrë që njerëzit të mos bien në mosbesim dhe
devijim.
Përkundrazi, ne gjejmë në Testamentin e Vjetër disa citate që e
kundërshtojnë këtë besim. Në librin ‘Eksodi’162
, kapitulli njëzet dhe
tridhjetë e katër, thuhet se: Nëse ndonjë profet apo ndonjë njeri që
pretendon frymëzimin në gjumë thërret për te adhurimi i dikujt tjetër
përveç Allahut, atëherë ai thirrës duhet vrarë, edhe nëse ai bënë
shumë mrekulli.163
Po ashtu, duhet gurëzuar edhe ai që nxit ndonjë
161
Shih: ‘Ungjilli i Gjonit’ 5;19-30.
162
[Shënim i përkthyesit]: Shih: ‘Eksodi’ 20;3-5 dhe 20;23; si dhe 34;14
dhe 34;17.
163
[Shënim i përkthyesit]: Në librin ‘Ligji i Përtërirë’ 13;1-5 thuhet: “Në
rasat se midis jush del një profet apo një ëndërrimtar dhe ju propozon
një shenjë apo një mrekulli, dhe shenja apo mrekullia për të cilën ju
foli realizohet dhe ai thotë: “Le të shkojmë pas perëndive të tjera që ti
279
prej të afërmve dhe shokëve të tij për te kjo, qoftë nxitësi dhe i
nxituri; ai nuk duhet mëshiruar.164
Në kapitullin e shtatëmbëdhjetë nga libri i cituar thuhet: “Nëse ai
qëndron në adhurimin e dikujt tjetër përveç Allahut, atëherë ai duhet
gurëzuar; qoftë burrë apo grua.”165
Në librat e Testamentit të Ri - në
të cilat janë Ungjillet dhe mesazhet - tregohet qartë se Perëndinë nuk
e ka parë ndonjëherë ndonjëri.166
nuk i ke njohur kurrë dhe le t'u shërbejmë”, ti nuk do të dëgjosh fjalët
e këtij profeti apo të këtij ëndërrimtari, sepse Zoti, Perëndia juaj, ju vë
në provë për të ditur në se e doni Zotin, Perëndinë tuaj, me gjithë
zemër dhe me gjithë shpirt. Do të shkoni pas Zotit, Perëndisë tuaj, do të
keni frikë nga ai, do të respektoni urdhërimet e tij, do t'i bindeni zërit
të tij, do t'i shërbeni dhe do të jeni të lidhur ngushtë me të. Por ai
profet ose ai ëndërrimtar do të vritet, sepse ka folur në mënyrë që t'ju
largojë nga Zoti, Perëndia juaj, që ju nxori nga vendi i Egjiptit dhe ju
çliroi nga shtëpia e skllavërisë, për t'ju çuar jashtë rrugës në të cilën
Zoti, Perëndia yt, të ka urdhëruar të ecësh. Në këtë mënyrë do të
shkulësh të keqen nga gjiri yt.”
164
[Shënim i përkthyesit]: Në librin ‘Ligji i Përtërirë’ 13;6-11 thuhet “Në
rast se vëllai yt, bir i nënës sate, biri yt ose bija jote, gruaja që prehet
mbi gjirin tënd apo shoku që ti e do si shpirtin tënd të nxit fshehtazi,
duke thënë: “Shkojmë t'u shërbejmë perëndive hyjnive të popujve që
ju rrethojnë, që janë pranë apo larg teje, nga një skaj i tokës deri në
skajin tjetër të tokës, mos iu nënshtro atij dhe mos e dëgjo; syri yt nuk
duhet të ketë mëshirë për të; mos e kurse, mos e fsheh. Por ti duhet ta
vrasësh; dora jote të jetë e para që të ngrihet kundër tij, për ta vrarë;
pastaj le të vijë dora e gjithë popullit. Ti do ta vrasësh me gurë dhe ai
do të vdesë, sepse ka kërkuar të të largojë nga Zoti, Perëndia yt, që të
nxori nga Egjipti, nga shtëpia e skllavërisë. Kështu tërë Izraeli do ta
dëgjojë këtë ngjarje dhe do të ketë frikë, e nuk ka për të kryer më asnjë
veprim të keq si ky në gjirin tënd.”
165
[Shënim i përkthyesit]: Shih: ‘Ligji i Përtërirë’ 17;2-7.
166
‘Ungjilli i Gjonit’ 1;18 dhe 5;37. ‘Kolosianëve’ 1;15. ‘I Timoteut’ 1;17.
‘II Timoteut’ 6;16.
280
Krishtin, për të cilin pretendojnë se është Perëndi, e kanë parë një
grup i madh i njerëzve, madje e kanë dënuar dhe e kanë lënduar,
madje, sipas pretendimit të tyre, ai është kryqëzuar. Nëse ndokush
thotë: “Shprehja se ai është Perëndi është në kuptim metaforik.” -
atëherë atij i thuhet: Nëse është në kuptim metaforik, atëherë çfarë
dobie ka në këtë natyrë hyjnore dhe njerëzore?! Sidomos fakti që ju e
keni pranuar se Perëndin nuk e sheh ndokush. Krishtin e kanë parë
njerëzit, atëherë kjo i bie që ai nuk është Perëndi.
19 - Ata thonë: “Triniteti dhe monoteizmi janë dy realitete për një
qenie hyjnore.” Ndërsa ne themi: Ky është bashkim ndërmjet dy
gjërave të kundërta, gjë e cila është absurde, ngase, nëse gjendet
monoteizmi, mohohet triniteti; nëse gjendet triniteti, mohohet
monoteizmi. Nuk mundet që trinitariani të jetë monoteistë, as
monoteisti të jetë politeistë.
20 - Ata thonë: “Te Krishti janë grumbulluar dy natyra; natyra
hyjnore dhe natyra njerëzore.” Themi: Njësimi ndërmjet realitetit të
natyrës hyjnore dhe realitetit të natyrës njerëzore është absurde,
sepse realiteti i natyrës hyjnore ndryshon nga realiteti i natyrës
njerëzore, ngase i pari është i amshueshëm, ndërsa tjetri është i
krijuar dhe me ekzistencë të mundshme. Bashkimi ndërmjet të
amshueshmit dhe të krijuarit është absurde.
21 - Ata thonë: “Krishti është mishëruar në hipostasin e Zotit.” Ne
themi: Kjo është e kotë, ngase ky mishërim:
 Ose është si përzierja e ujit në lule, si përzierja e vajit në simsim
(ang. sesame) dhe si përzirja e pijes së ëmbëlt në kallamin e
sheqerit, - në këtë rast, secila prej tyre ka nevojë për trup.
281
 Ose ky mishërim është si përzierja e ngjyrës te lulja, - në këtë
rast trupi ku është përzier është substancë, kurse ajo që është
përzier në të është aksidencë.
= Në të dy rastet, hipostasi i Zotit, i cili është substanca, ka
nevojë për trup, kurse ai që ka nevojë për trup është i krijuar, (jo
i amshuar). Sa i përket aksidencës, ajo nuk ka nevojë për ndonjë
trup, kurse Krishti kishte trup. Pra, në të dyja rastet, kjo i bie të
jetë e kotë, ngase, nëse ne e pranojmë se ai ishte trup, atëherë ai i
bie të jetë i krijuar; përndryshe, nëse nuk e pranojmë se Krishti
ishte trup, atëherë kush qenka dënuar e kryqëzuar? Kjo bie ndesh
me realitetin.
282
Besimi i Shëlbimit (shpëtimit, çlirimit prej mëkateve, flijimit) dhe
ndikimi i tij në doktrinën e trinitetit:
Baza e doktrinës së trinitetit, sipas të krishterëve, është flijimi.
Flijimi është se, Biri Perëndi ka zgjedhur për veten e tij kryqëzimin
në mënyrë që të pastrojë mëkatet e bijëve të Adamit dhe se, nëse ai
nuk do t’u kryqëzonte, atëherë njeriu do të mbeste deri në Ditën e
Kijametit i ndytë e i papastër prej mëkateve.167
Kristianët thonë: Njeriu është mëkatar që nga koha kur ka lindur,
sepse profeti i Zotit, Adami ‫ﷺ‬ dhe bashkëshortia e tij, e cila ishte
gruaja e parë në tokë, kanë kryer një gabim, i cili ka kaluar te
pasardhësit nëpërmjet spermës. Veprat e mira nuk janë shkak për
shpëtim, ngase, nëse Perëndia i mëshiron robërit e Tij për shkak të
veprave të tyre të mira, atëherë cilësia e mëshirës ia kalon cilësisë së
drejtësisë. Drejtësia është që Perëndia t’i gjykojë të gjithë bijtë e
Adamit për shkak të mëkatit që ka kryer Adami dhe që i ka kaluar
pasardhësve të tij nëpërmjet spermës. Ata thonë: Drejtësia dhe
mëshira nuk bashkohen, kështu që Perëndia zgjodhi Veten e Tij që të
167
Kjo është një teori e shpikur në fenë krishtere, ngase ‘Adolf Harnack’
tregon se disa mesazhe të rëndësishme krishtere nuk e kanë përmendur
kryqëzimin dhe teorinë e flijimit. Ai thotë në librin e tij ‘History of
Dogma’: “Në asnjë vend prej mësimeve të të dymbëdhjetëve nuk përmendet
shpëtimi që paraqet Krishti, madje dhe te rrëfimi i Ungjillit (në lidhje me
vdekjen dhe ringjalljen e tij) nuk është vërejtur gjë prej kësaj. Shkrimet e
gjata të Hermesit sqarojnë se kjo gjë nuk ka ndodhur realisht. Në to nuk
përmendet fare lindja, vdekja dhe ringjallja e Jezusit... Megjithëse autori
kishte një rast të përshtshëm për shkak të së cilës e ka përmendur këtë. Ai e
përshkruan veprën e Jezusit se është:
1 - Ruajtje e popullit prej mëkatit.
2 - Pastrim i popullit prej mëkatit.
3 - Informim i tyre për mënyrën e jetës dhe se është përhapje e ligjit hyjnor.
Shih: ‘Mesihu në burimet e besimeve kristiane’ fq. 275.
283
lindi në formën e Krishtit në barkun e Marias. Ashtu sikurse ai nuk
ka gabim, ai nuk dëshiroi që të lindi me spermë, kështu që lindi pa
lidhje ndërmjet ndonjë burri dhe nënës së tij, kështu që ai u bë i
pagabueshëm. Më pas, ai e ka dhënë veten e tij për flijim, në mënyrë
që të pastrojë bijtë e Adamit prej mëkateve. Perëndia i dytë te ata - i
cili është Biri Perëndi - ka bërë për njerëzimin atë që nuk e ka bërë
Ati Perëndi.
Autori i Enciklopedisë Britanike tregon domethënien e ‘flijimit’
me këto fjalë: “Me ‘besimin e shëlbimit’ tek të krishterët kihet për
qëllim flijimi që ka dhënë Krishti për shpëtimin e bijve të Adamit. Me
këtë besim, njeriu riafrohet te mëshira e Zotit pasi ishte dëbuar prej
saj për shkak të mëkatit që ka kryer Adami. Cilësia e të folurit të
Zotit është shëmbëllyer dhe ka marrë formën e njeriut Bir, në mënyrë
që njeriu të afrohet sërisht te mëshira e Zotit.”
Ne mundet të sqarojmë kotësinë e këtij besimi me disa çështje, prej
tyre:
1 - Kristianët janë të mendimit se të gjithë bijët e Ademit janë
mëkatar, që nga koha e Ademit deri te koha e Krishtit e pas tij,
mirëpo Bibla e refuzon këtë shpifje aty ku përshkruan Jahjan (Gjon
Pagëzorin), birin e Ademit Habil, profetin Daniel, profetin Zekeria
dhe bashkëshorten e tij, mbretin Ezekia, profetin Samuel, se janë të
pagabueshëm dhe se nuk kanë kryer ndonjëherë ndonjë mëkat. Pra,
librat krishter e refuzojnë këtë besim të shpikur.
2 - Thënja se: Mesihu ka zgjedhur kryqëzimin, në mënyrë që të
mbajë mbi supe mëkatet e bijve të Ademit, kështu që, kushdo që
beson në të, ai është pastruar prej të gjitha mëkateve, edhe nëse
kryen vepra të këqija; se besimi në Mesihun mjafton për shpëtimin e
tij, kështu që nuk ka nevojë për vepër, = pra, ky besim, gjithashtu,
284
është i refuzuar sipas mësimeve të librave krishterë, sepse ato thonë
ashiqari se askush nuk mban barrën e mëkatit të tjetrit. Në librin
‘Ligji i Përtërirë’, i cili është libri i pestë në Testamentin e Vjetër,
thuhet: “Nuk do të dënohen me vdekje etërit për bijtë e tyre, as
do të vriten bijtë për etërit e tyre; secili do të dënohet me vdekje
për mëkatin e vet.” [Ligji i Përtërirë 24;16]
Në librin ‘Ezekiel’ thuhet: “Shpirti që mëkaton do të vdesë, i biri
nuk do të mbartë paudhësinë e atit dhe ati nuk do të mbartë
paudhësinë e birit...” [Ezekiel 18;20]
Sipas mësimeve të librave të shenjtë te vet të krishterët është se,
kushdo që bënë një vepër të mirë, atë e ka për veten e tij; ndërsa ai që
bënë një vepër të keqe, atë e ka kundër vetes së tij. Këto versete të
qarta te Testamenti i Vjetër janë të mjaftueshme për t’i refuzuar të
krishterët që thonë se Krishti i ka mbartur mbi supe të gjitha mëkatet
e bijve të njerëzimit dhe e ka dhënë veten e tij flijim për ta.
3 - Pretendimi i të krishterëve se mëkati që ka kryer Ademi në
Xhenet dhe që e ka larguar atë prej Tij, se ai ka kaluar te pasardhësit
e tij nëpërmjet spermës, është pretendim pa argument. Madje, prej
kësaj rrjedhon të ketë kaluar mëkati nëpërmjet gruas, jo nëpërmjet
spermës së burrit, ngase Havaja (Eva) është ajo e cila e ka thirrur atë
për te mëkati, jo Ademi, sikurse e ka deklaruar këtë libri i tyre i
shenjtë. Pra, si mundet të jetë Mesihu i pagabueshëm për shkak se ai
ka lindur prej gruas ndërkohë që gruaja ishte ajo e cila e thirri atë për
te mëkati. Fjala e tyre se Mesihu ka lindur i pagabueshëm, në mënyrë
që të pastrojë prej mëkateve të gjithë bijtë e njerëzimit, është fjalë e
palogjikshme.
285
Pas gjithë kësaj, unë e pranoj se nuk e kam kuptuar domethënien e
fjalës ‘një në tre dhe tre në një’, as ka për ta kuptuar njeri, ngase
Allahu nuk e ka ngarkuar njeriun të kuptojë atë që nuk logjikohet
apo nuk kuptohet e më pas të besojë pakuptim. Atë që dijë unë dhe
që e dinë të gjithë njerëzit është se: 1+1+1=3. Sa i përket fjalën se:
1+1+1=1, këtë llogari nuk e di as unë e askush tjetër. Igumeni
Basilious Is’hak, autori i librit ‘Dituria për trinitetin’, e ka
konsideruar atë përtej mundësive për t’u konceptuar. Mensuri thotë
në librin e tij ‘Triniteti dhe monoteizmi’: “Është e kotë të mundohemi
të kuptojmë këtë çështje me logjikët tona të mangëta.”
Iued Simon thotë në librin e tij ‘Allahu, qenia, lloji dhe njëshmëria
e Tij’: “Ne nuk e mohojmë se triniteti është përtej logjikës dhe
konceptimit. Shumë klerik dhe filozof janë munduar të sqarojnë
njoftimet e Biblës së Shenjtë për Allahun apo për trinitetin dhe
monoteizmin e Tij, mirëpo, ata nuk kanë mundur dot ta sqarojnë atë,
ngase ata kanë devijuar prej fjalëve të tij dhe janë bazuar vetëm te
logjikët e tyre.”
Prifti Teufik Xhejjid thotë në librin e tij ‘Sekreti i
amshueshmërisë’: “Triniteti është një sekret i vështirë për t’u
kuptuar. Ai i cili tenton të konceptojë plotësisht sekretin e trinitetit
është sikurse ai person që tenton të vendosi në dorën e tij të gjithë
ujin e oqeanit.”
Përkundër këtyre fjalëve të dijetarëve kristianë, ne nuk mundet të
themi gjë tjetër përveç se: Nëse të gjithë filozofët, peshkopët dhe
profesorët e mëdhenj nuk munden dot ta kuptojnë këtë trinitet,
atëherë si mundet ta kuptojë atë populli i thjeshtë? A ngarkohet
njeriu të besojë një Zot që është i përbërë prej tre pjesësh dhe që
është një? Mjerë ai, mjerë ai që e thotë këtë. Të vërtetën ka thënë
Allahu i Madhërishëm:
286
‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬
‫ﱉ‬
‫ﱊ‬
‫ﱋ‬
‫ﱌ‬
‫ﱍ‬
‫ﱎ‬
‫ﱏ‬
‫ﱐ‬
‫ﱑ‬
‫ﱒ‬
‫ﱓ‬
‫ﱔ‬
‫ﱕ‬
‫ﱖ‬
‫ﱗ‬
‫ﱘ‬
‫ﱙ‬
‫ﱚ‬
‫ﱛ‬
‫ﱜ‬
‫ﱝ‬
‫ﱞ‬
‫ﱟ‬
‫ﱠ‬
‫ﱡ‬
‫ﱢ‬
‫ﱠ‬
:‫راف‬ ‫األع‬
١٧٩
“...ata kanë zemra, por nuk kuptojnë, kanë sy, por nuk shohin
dhe kanë veshë, por nuk dëgjojnë. Ata janë si bagëtitë, madje
edhe më keq. Pikërisht këta janë të shkujdesurit.” [Surja Araf,
179]
287
Dallimi ndërmjet Islamit dhe Krishterimit
Islami Krishtërimi
1 - Islami thërret në veçimin e
Allahut në qenien dhe cilësit e
Tij, dhe thotë: Ai është i Vetmi
që e meriton adhurimin; askush
tjetër përveç Tij. “Thuaj: “Ai
është Allahu, Një dhe i Vetëm.
Allahu është Es-Samed
(I Vetëmjaftueshëm, Absolut me
të gjitha Cilësitë e përsosura në
shkallën më të Lartë, për të Cilin
kanë nevojë të gjitha krijesat dhe
të gjitha Atij i drejtohen). Ai as
nuk lind, as nuk është i lindur.
Dhe s’ka asnjë të barabartë ose
të krahasueshëm me Të (Një, i
Vetëm, i Pashok).” [Surja Ikhlas]
1 - Krishterimi thërret për tek
triniteti: Ati, Biri dhe Shpirti i
Shenjtë, si dhe thonë se të tre ata
e meritojnë adhurimin.
2 - Mesihu është rob dhe i
Dërguar i Allahut.
2 - Mesihu është biri i
Allahut.
3 - Mesihu ka ardhur për të
nxjerrë njerëzit nga humbja për
tek udhëzimi.
3 - Meshu ka ardhur për t’i
shpëtuar njerëzit prej mëkateve.
288
4 - Islami thërret për në besim
dhe vepër. “...e kushdo tjetër
që besoi në Allahun dhe Ditën
e Fundit dhe që punoi drejtësi
e mirësi, do të kenë
shpërblimin që u takon te Zoti
i tyre (Allahu).” [Surja Bekare,
62]
4 - Krishterimi thërret për në
besimin e birit Zot, i cili është
Mesihu, dhe thërret në besimin e
faljes së mëkateve edhe nëse
vetëm beson.
5 - Mesihu ishte bamirës dhe i
sjellshëm me nënën e tij: “Dhe
të bindur ndaj nënës sime dhe
nuk më ka bërë mospërfillës e
të mjerueshëm.” [Surja Merjem,
32]
5 - Mesihu ishte i pasjellshëm
me nënën e tij dhe ishte mohues i
vlerës së saj. [Gjoni 2;1-4 dhe
Mateu 12;47-48]
6 - Allahu e ka mbështetur
Mesihun me Shpirtin e Shenjtë, i
cili është Xhibrili: “dhe e
mbështetëm atë edhe me
Shpirtin e Shenjtë (Melekun
Xhibril).” [Surja Bekare, 87]
6 - Shpirti i Shenjtë nuk e ka
ndihmuar Mesihun dhe nuk e ka
shpëtuar prej kryqëzimit.
7 - Mesihu ishte i nderuar në këtë
botë dhe në Botën Tjetër: “emri i
tij do të jetë Mesihu Isa i biri i
Merjemes, i nderuar në këtë
botë dhe në Botën Tjetër”
[Surja Ali Imran, 45]
7 - Ushtarët e kanë goditur, e
kanë pështyer në fytyrë, më pas e
kanë kryqëzuar.
8 - Allahu e ka prishur kurthin e
çifutëve dhe i ka pamundësuar
ata që ta vrisnin atë.
8 - Çifutët e kanë goditur dhe e
kanë kryqëzuar.
289
9 - Paqja është me Mesihu në të
gjitha gjendjet: “Dhe Selami
(paqa) është me mua ditën që u
linda edhe ditën që do të vdes
edhe ditën që do të sillem
përsëri në jetë (Ditën e
Ringjalljes)!” [Surja Merjem,
33]
9 - Ai është kryqëzuar për shkak
të mëkateve të bijve të Adamit.
Vdekja e tij ishte një vdekje e një
të mallkuari sipas pretendimit të
ungjilleve. [Galatas 3;13]
10 - Hauarijunët (nxënësit e
Mesihut) ju përgjigjën thirrjes së
Mesihut: “Havarijjunët i thanë:
“Ne jemi ndihmuesit e
Allahut!” [Surja Saff, 14]
10 - Nxënësit ja mbathën larg
fytyrës së Mesihut dhe e kanë
braktisur në sprovë.
11 - Allahu është Falës i Madh
dhe Mëshirëbërës. Ai e pranon
pendin e robërve: “Ai ia ka bërë
detyrë Vetes së Tij Mëshirën.”
[Surja Enaam, 12] “ndërsa
Mëshira Ime përfshin
gjithçka.” [Surja Araf, 156]
11 - Allahu është tiran. Ai nuk e
pranon pendimin e Adamit derisa
Ai të hakmerret prej Birit të Tij.
12 - Allahu nuk ka nevoj për
ndërmjetës në pranimin e
adhurimit.
12 - Allahu nuk e pranon
pendimin dhe adhurimin vetëm
nëpërmjet Papas.
13 - Ligji Islam është burimi i
udhëzimit dhe lumturisë.
13 - Ligji është mallkim në qafën
e kristianëve.
290
14 - Profetët dhe të Dërguarit,
sipas këndvështrimit Islam, janë
robër të mirë të Allahut.
14 - Profetët dhe të Dërguarit,
sipas dy Testametëve, të vjetrit
dhe të riut, janë më të ulët se sa
njerëzit e thjeshtë. Prej tyre ka që
ka bërë imoralitet me dy vajzat e
tij. Prej tyre ka që ka pirë verë
dhe është zhveshur fare përpara
njerëzve.
15 - Profetët janë të
pagabueshëm (në mëkatet e
mëdha, në vazhdueshmërinë e
mëkateve të vogla, në thirrje).
15 - Papa është i pagabueshmi.
16 - Askush nuk ka të drejtën të
shfuqizojë ndonjë ligj prej
ligjeve të Islamit, përveç Allahut
dhe të Dërguarit të Tij.
16 - Papa ka të drejtë që të
shfuqizojë ligjet krishtere.
17 - Kurani është Libri i Allahut
i cili është mrekulli e
pathyeshme në sfidë.
17 - Ungjillet që gjenden te
kristianët janë shkrime të filanit
dhe fistekut...
18 - Kurani ka përmendur fjalën
e Mesihut: “Në qoftë se Ti i
ndëshkon ata, ata janë robët e
Tu, dhe nëse Ti i fal, vërtet që
Ti, Vetëm Ti je i
Gjithëfuqishmi, më i Urti
Gjithëgjykues.” [Surja Maideh,
118]
18 - Mesihu është lutur kundër
farisenjve dhe sidikunëve që të
shkatërrohen.
291
Ky është një paralelizim i shpejt ndërmjet Islamit dhe Krishterimit,
ku sqaron dukshëm se si kristianët e kanë ulur Profetin e Zotit në
gradën më të ulët; kurse Islami e ka ngritur atë në grada të larta dhe e
ka distancuar nga akuzat e shumta që i janë mveshur atij.
Të gjitha falënderimet dhe lavdërimet i përkasin Allahut, Zotit të
botëve. Lavdërimi dhe shpëtimi qofshin për profetin tonë dhe për të
gjithë profetët e tjerë.
292
Përmbajtja
 Parathënia...................................................................................3
 Historia e Mesihut ‫ﷺ‬................................................................12
 Gjenealogjia e Mesihut...............................................................14
 Vërejtjet rreth gjenealogjisë së Jezusit e cila është përmendur te
Ungjilli i Mateut dhe Ungjilli i Lukas........................................19
 Datëlindja e Mesihut ‫ﷺ‬ .............................................................24
 Maria, Nëna e Mesihut ‫ﷺ‬, shtatëzania e saj dhe rritja e fëmijës 28
 Disa nga mrekullit e Mesihut ‫ﷺ‬ ................................................33
 Thirrja e Mesihut ‫ﷺ‬...................................................................36
 Disa vërejtje rreth përcaktimit të emrave të dishepujve të
përmendura në Bibël ..................................................................38
 Motivet e judaistëve në armiqësimin e thirrjes së Mesihut ‫ﷺ‬ ....40
 Falsiteti i ngjarjes së kryqëzimit.................................................44
 Dëshmia e vetë kristianëve për kontradiktat që ndodhen në
ngjarjen e kryqëzimit .................................................................72
 Historia e të krishterëve në tri shekujt e parë pas ngritjes së
Mesihut ‫ﷺ‬ në qiell.....................................................................75
 Të krishterët pas ngritjes së Mesihut ‫ﷺ‬ në qiell ........................75
 Shekulli ë yd i ............................................................................79
 Shekulli i tretë ............................................................................80
 Shekulli i katërt ..........................................................................84
 Mesihu ‫ﷺ‬ sipas Kuranit të Lartë ............................................86
 Nëna e Isait, Merjemja dhe jeta e saj..........................................86
 Lindja e Mesihut ‫ﷺ‬ ....................................................................87
 Prej mrekullive të Mesihut ‫ﷺ‬ .....................................................88
 Isai, Profeti i bijëve të Israelit ....................................................89
 Thirrja e Isait ‫ﷺ‬ ..........................................................................90
293
 Mesihu nuk ishte gjë tjetër veçse rob i Allahut dhe një nga të
Dërguarit e Tij............................................................................91
 Mesihut i është zbritur Ungjilli ..................................................92
 Përgëzimi i Mesihut për ardhjen pas tij e të Dërguarit të Allahut,
Muhammedi ‫ﷺ‬............................................................................92
 Shpallja si heretik e atyre që e hyjnizojnë Mesihun ‫ﷺ‬...............93
 Kundërshtimi që i ka bërë Kurani ekstremistëve prej ithtarëve të
Librit të Parë ..............................................................................95
 Ata nuk e kanë kryqëzuar Mesihun ‫ﷺ‬ porse Allahu e ka ngritur
atë te Vetja e Tij ........................................................................96
 Zbritja e Mesihut ‫ﷺ‬ përpara Kijametit .......................................96
 Roli i Palit juda në fenë kristiane............................................97
 Ndikimi i Palit juda në fenë kristiane dhe shndërrimi i saj nga një
fe monoteiste në një fe politeiste................................................97
 Burimet e njohurive të Palit......................................................103
 Përmbledhja e asaj që ka shpikur Pali në fenë kristiane...........113
 Burimet e të Krishterëve........................................................119
 Kategoria e parë: Katër Ungjillet...........................................126
 1 - Ungjilli i Mateut..................................................................126
 2 - Ungjilli i Markut .................................................................130
 3 - Ungjilli i Lukas ...................................................................134
 4 - Ungjilli i Gjonit...................................................................136
 Përmbajtja e Ungjilleve:......................................................140
 1 - Historitë.........................................................................140
 2 - Besimi ...........................................................................140
 3 - Legjislacioni i krishterimit............................................142
 4 - Martesa dhe formimi i familjes.....................................144
 Kategoria e dytë: Librat e shenjtë...........................................145
 Koleksioni i parë: Mesazhet e Palit ........................................145
 1 - Mesazhi drejtuar Romakëve................................................146
294
 2-3 Dy mesazhet drejtuar Korinasve........................................146
 4 - Mesazhi drejtuar Galatasve.................................................146
 5 - Mesazhi drejtuar Efesianëve ...............................................146
 6 - Mesazhi drejtuar Filipianëve...............................................147
 7 - Mesazhi drejtuar Kolosianëve.............................................147
 8-9 Dy mesazhet drejtuar Thesalonikasve................................147
 10-11 Dy mesazhet drejtuar Timoteut......................................148
 12 - Mesazhi drejtuar Titit .......................................................148
 13 - Mesazhi drejtuar Filemonit ..............................................148
 14 - Mesazhi drejtuar Hebrenjve .............................................148
 Koleksioni i dytë: Mesazhet Katolike.....................................149
 1 - Mesazhi i Jakobit ...............................................................149
 2-3 - Dy mesazhet e Pjetrit ......................................................149
 4-5-6 - Mesazhet e Gjonit ........................................................150
 7 - Mesazhi i Judas ..................................................................150
 Koleksioni i tretë: Libri ‘Veprat e Apostujve’ dhe libri ‘Zbulesa
e Gjonit’....................................................................................151
 Libri: Veprat e Apostujve.........................................................151
 Libri: Zbulesa e Gjonit.............................................................152
 Pali dhe ideologjitë e tij në këto burime...................................158
 Kopjet e Testamentit të Vjetër dhe Testamentit të Ri ........159
 E para: Kopja e Vatikanit.........................................................159
 E dyta: Teksti Aleksadrian ......................................................160
 E treta: Kopja e Sinais..............................................................160
 Apokrifa (librat e fshehtë)........................................................161
 Ungjilli i Isait ‫ﷺ‬ ......................................................................162
 Barnaba dhe Ungjilli i tij.......................................................165
 Ungjilli i Barnabas në dokumentet e vjetra..............................168
 Kur është zbuluar Ungjilli i Barnabas ......................................169
 A është kush që shkruesi i Ungjillit të jetë Apostull ................171
295
 Mohimi që i kanë bërë të krishterët atribimit të këtij Ungjilli
Barnabas...................................................................................174
 Përgëzimet për ardhjen e Profetit Muhammed ‫ﷺ‬ në
Testamentin e Vjetër..............................................................181
 Përgëzimet për ardhjen e Profetit Muhammed ‫ﷺ‬ në
Testamentin e Ri.....................................................................206
 Pjesë nga Ungjilli i Barnabas ...................................................218
 Përgëzimet për ardhjen e Profetit Muhammed ‫ﷺ‬ në Ungjillin e
Barnabas...................................................................................218
 Distancimi i Isait prej atyre që e kanë konsideruar atë Zot ......226
 Kryqëzimi i tradhëtarit Juda në vend të Isait............................228
 Sektet e të krishterëve............................................................230
 Drejtimi i parë: Mesihu ‫ﷺ‬ është Perëndi. Këtë drejtim e
përfaqësojnë sektet në vijim: ...................................................230
 1 - Sekti Markionist..................................................................230
 2 - Sekti Barbaranian................................................................231
 3 - Sekti Elian...........................................................................232
 4 - Sekti trinitarian....................................................................232
 Drejtimi i dytë: Mesihu është rob dhe i Dërguar i Zotit. Këtë
drejtim e përfaqësojnë sektet në vijim: ....................................232
 1 - Sekti Ebionitë......................................................................232
 2 - Sekti Shamshati...................................................................233
 3 - Sekti Arian ..........................................................................233
 Sektet më të shquara të krishterimit: ..................................234
 1 - Sekti Katolik .......................................................................234
 Besimet më të rëndësishme të këtij sekti.............................239
 2 - Sekti Ortodoks ....................................................................246
 Parimet më të rëndësishme të kishës Ortodokse .................246
 3 - Sekti Protestant ...................................................................247
 Parimet më të rëndësishme të sektit Protestant ...................249
296
 Doktrina e trinitetit dhe kotësimi i tij...................................252
 Doktrina e trinitetit...................................................................252
 Domethënia e trinitetit tek të krishterët....................................259
 Besimi Katolik rreth Qenies së Allahut të Lartësuar nga çdo e
metë..........................................................................................263
 Besimi Ortodoks rreth Qenies së Allahut të Lartësuar.............269
 Argumentet rreth kotësimit të trinitetit.....................................271
 Besimi i Shëlbimit (shpëtimit, çlirimit prej mëkateve, flijimit)
dhe ndikimi i tij në doktrinën e trinitetit...................................282
 Dallimi ndërmjet fesë Islame dhe fesë Krishtere.................287
297

Studime rreth fesë Krishtere

  • 1.
    Dr. Muhammed Dijaur-Rahmanel-Adhamij Studime rreth fesë Krishtere Pjesë prej librit: 'Studime rreth judaizmit, kristianizmit dhe feve të Indisë' Dituria e Dobishme
  • 2.
    2 Titulli orgjinal: ‫الهند‬‫أديان‬ ‫و‬ ‫المسيحيية‬ ‫و‬ ‫اليهودية‬ ‫في‬ ‫دراسات‬ Titulli në shqip: Studime rreth fesë Krishtere. Autori: Dr. Muhammed Dijaur-Rahman el-Adhamij - Allahu e mëshiroftë - . Përkthyesi: Spartak Ejjub Spahija Botuesi: Dituria e Dobishme Mail: dituriaedobishme@gmail.com Website: www.dituriaedobishme.com
  • 3.
    3 Parathënie Me emrin eAllahut, të Gjithëmëshirshmit, Mëshirëplotë. Të gjitha falenderimet dhe lavdërimet i përkasin Allahut, Zotit të botëve, i cili posedon cilësitë më të përsosura dhe është i pastër nga çdo e metë. ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﲗ‬ ‫ﲘ‬ ‫ﲙ‬ ‫ﲚ‬ ‫ﲛ‬ ‫ﲜ‬ ‫ﲝ‬ ‫ﲞ‬ ‫ﲟ‬ ‫ﲠ‬ ‫ﲡ‬ ‫ﲢ‬ ‫ﲣ‬ ‫ﲤ‬ ‫ﲥ‬ ‫ﲦ‬ ‫ﲧ‬ ‫ﲨ‬ ‫ﲩ‬ ‫ﱠ‬ “Të gjitha falënderimet dhe lavdërimet janë për Allahun, i Cili nuk ka lindur bir (e asnjë lloj pasardhësi) dhe i Cili nuk ka asnjë ortak a të barabartë në sundimin e Tij, as nuk është aq poshtë sa të ketë Veli (ndihmues, mbrojtës apo mbështetës).” [Surja Isra, 111] Paqet dhe bekimet e Allahut qofshin mbi Profetin tonë Muhammed, të cilin Allahu e ka dërguar me udhëzimin dhe fenë e vërtetë, për ta ngritur atë mbi të gjitha fetë. Allahu mjafton si dëshmitar. Më pas: Allahu i Lartëmadhëruar e ka krijuar njeriun dhe i ka sqaruar atij qëllimin për të cilin e ka krijuar. Allahu i Lartësuar thotë në Kuranin Famëlartë: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱣ‬ ‫ﱤ‬ ‫ﱥ‬ ‫ﱦ‬ ‫ﱧ‬ ‫ﱨ‬ ‫ﱩ‬ ‫ﱠ‬ :‫ذاريات‬ ‫ال‬ ٥٦ “Dhe Unë (Allahu) nuk i krijova xhindet dhe njerëzit, veçse që ata të më adhurojnë vetëm Mua.” [Surja Dharijat, 56]
  • 4.
    4 Allahu i Plotëfuqishëme ka vënë në provë njeriun në kryerjen e këtij qëllimi. Allahu i Lartësuar nga çdo e metë thotë në Kuranin e Lavdishëm: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱁ‬ ‫ﱂ‬ ‫ﱃ‬ ‫ﱄ‬ ‫ﱅ‬ ‫ﱆ‬ ‫ﱇ‬ ‫ﱈ‬ ‫ﱉ‬ ‫ﱊ‬ ‫ﱋ‬ ‫ﱌ‬ ‫ﱍ‬ ‫ﱎ‬ ‫ﱏ‬ ‫ﱐ‬ ‫ﱑ‬ ‫ﱒ‬ ‫ﱓ‬ ‫ﱔ‬ ‫ﱕ‬ ‫ﱖ‬ ‫ﱗ‬ ‫ﱠ‬ :‫ك‬ ‫مل‬ ‫ال‬ ١ - ٢ “I Lartësuar me Madhështi është Ai, në Dorë të të Cilit është Sundimi dhe Ai është i Zoti për të bërë çdo gjë. I Cili ka krijuar vdekjen dhe jetën, me qëllim që të provojë kush nga ju është më i miri në vepra. Dhe Ai është i Gjithëfuqishmi, gjithnjë Falësi i Madh.” [Surja Mulk, 1-2] Prova nënkupton se njeriu është i lirë të zgjedh ndërmjet zbatimit të këtij qëllimi ose braktisjes së tij, mirëpo Allahu ka njoftuar se ka përgatitur dënim të dhembshëm në Botën Tjetër për ata të cilët tregohen mohues. Allahu i Lartësuar thotë: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﲷ‬ ‫ﲸ‬ ‫ﲹ‬ ‫ﲺ‬ ‫ﲻ‬ ‫ﲼ‬ ‫ﲽ‬ ‫ﲾ‬ ‫ﲿ‬ ‫ﳀ‬ ‫ﳁ‬ ‫ﳂ‬ ‫ﳃ‬ ‫ﳄ‬ ‫ﳅ‬ ‫ﳆ‬ ‫ﳇ‬ ‫ﳈ‬ ‫ﳉ‬ ‫ﳊ‬ ‫ﳋ‬ ‫ﳌ‬ ‫ﳍ‬ ‫ﳎ‬ ‫ﳏ‬ ‫ﳐ‬ ‫ﱠ‬ ٢ - ٤ “Vërtet që Ne e krijuam njeriun nga një pikë lëngu i bashkuar (të derdhura nga burri dhe nga gruaja), me qëllim që ta vëm në provë atë, kështu që Ne e bëmë atë dëgjues (dhe), shikues. Vërtet që Ne ia treguam atij rrugën që ai të jetë ose falënderues, ose mosmirënjohës (mohues). Vërtet që Ne kemi përgatitur për mosbesimtarët pranga hekuri, jaka hekuri dhe Zjarr flakërues.” [Surja Insan, 2-4]
  • 5.
    5 Duke qenë seshumë faktor ndikojnë në devijimin e njeriut nga rruga e të qenit falënderues dhe duke qenë se njeriu mundet të justifikohet me injorancë për devijimin nga rruga e drejtë, sikurse thotë Allahu për natyrën e njeriut: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬ ‫ﱸ‬ ‫ﱹ‬ ‫ﱺ‬ ‫ﱻ‬ ‫ﱼ‬ ‫ﱽ‬ ‫ﱾ‬ ‫ﱿ‬ ‫ﲀ‬ ‫ﲁ‬ ‫ﲂ‬ ‫ﲃ‬ ‫ﲄ‬ ‫ﲅ‬ ‫ﲆ‬ ‫ﲇ‬ ‫ﲈ‬ ‫ﲉ‬ ‫ﲊ‬ ‫ﱠ‬ :‫ص‬ ‫قص‬ ‫ال‬ ٤٧ “dhe, që të mos thonë në rast se bie dënimi, për shkak të asaj që duart e tyre i kryen: “Zoti ynë! Pse nuk na çove neve të Dërguar që të pasonim Ajetet e Tua (Shpalljet e Tua, Kur’anin) dhe të bëheshim besimtarë”.” [Surja Kasas, 47] Prandaj, Allahu ka dërguar profetët, në mënyrë që njerëzimi mos të kenë arsye për t’u shfajësuar ndaj Allahut pas dërgimit të profetëve. Allahu i Lartësuar thotë në Kuranin e Lartë: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱮ‬ ‫ﱯ‬ ‫ﱰ‬ ‫ﱱ‬ ‫ﱲ‬ ‫ﱳ‬ ‫ﱴ‬ ‫ﱵ‬ ‫ﱶ‬ ‫ﱷ‬ ‫ﱸ‬ ‫ﱹ‬ ‫ﱺ‬ ‫ﱻ‬ ‫ﱼ‬ ‫ﱽ‬ ‫ﱾ‬ ‫ﱠ‬ ‫ا‬ :‫ساء‬ ‫لن‬ ١٦٥ “Të Dërguar si përgëzues dhe si paralajmërues në mënyrë që njerëzimi të mos ketë më arsye për t’u shfajësuar ndaj Allahut pas të Dërguarve. Dhe Allahu është kurdoherë i Gjithëfuqishëm, më i Urti Gjithëgjykues.” [Surja Nisa 165] Allahu i ka dërguar të gjithë profetët që t’i thërrasin njerëzit në adhurimin e Allahut dhe largimit prej të adhuruarve të tjerë. Allahu i Lartëmadhëruar thotë:
  • 6.
    6 ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱤ‬ ‫ﱥ‬ ‫ﱦ‬ ‫ﱧ‬ ‫ﱨ‬ ‫ﱩ‬ ‫ﱪ‬ ‫ﱫ‬ ‫ﱬ‬ ‫ﱭ‬ ‫ﱮ‬ ‫ﱯ‬ ‫ﱰ‬ ‫ﱱ‬ ‫ﱲ‬ ‫ﱳ‬ ‫ﱴ‬ ‫ﱵ‬ ‫ﱶ‬ ‫ﱷ‬ ‫ﱸ‬ ‫ﱹ‬ ‫ﱺ‬ ‫ﱻ‬ ‫ﱼ‬ ‫ﱽ‬ ‫ﱾ‬ ‫ﱿ‬ ‫ﲀ‬ ‫ﲁ‬ ‫ﲂ‬ ‫ﱠ‬ :‫ل‬ ‫نح‬ ‫ال‬ ٣٦ “Dhe metë vërtetë që Ne kemi dërguar te çdo Ummet (bashkësi njerëzish, popull, komb) të Dërguar (duke shpallur): “Adhuroni vetëm Allahun dhe shmanguni dhe i rrini larg Tagutit (shejtanëve ose çdo gjëje tjetër që adhurohet pos Allahut).” Pastaj, pati prej tyre të cilët Allahu i drejtoi, pati edhe të tjerë të cilët e merituan dhe iu bë e pashmangshme rruga e gabuar. Udhëtoni pra nëpër tokë dhe shikoni se si ishte fundi i atyre të cilët përgënjeshtruan (të vërtetën).” [Surja Nahl, 36] Këtu kuptohet se feja e profetëve ishte një, por me kalimin e kohës njerëzit devijonin nga udhëzimi i tyre. Allahu i Lartësuar nga çdo e metë na tregon për këtë fakt në Librin e Tij: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱮ‬ ‫ﱯ‬ ‫ﱰ‬ ‫ﱱ‬ ‫ﱲ‬ ‫ﱳ‬ ‫ﱴ‬ ‫ﱵ‬ ‫ﱶ‬ ‫ﱷ‬ ‫ﱸ‬ ‫ﱹ‬ ‫ﱺ‬ ‫ﱻ‬ ‫ﱼ‬ ‫ﱽ‬ ‫ﱾ‬ ‫ﱿ‬ ‫ﲀ‬ ‫ﲁ‬ ‫ﲂ‬ ‫ﲃ‬ ‫ﲄ‬ ‫ﲅ‬ ‫ﲆ‬ ‫ﲇ‬ ‫ﲈ‬ ‫ﲉ‬ ‫ﲊ‬ ‫ﲋ‬ ‫ﲌ‬ ‫ﲍ‬ ‫ﲎ‬ ‫ﲏ‬ ‫ﲐ‬ ‫ﲑ‬ ‫ﲒ‬ ‫ﲓ‬ ‫ﲔ‬ ‫ﲕ‬ ‫ﲖ‬ ‫ﲗ‬ ‫ﲘ‬ ‫ﲙ‬ ‫ﲚ‬ ‫ﲛ‬ ‫ﲜ‬ ‫ﲝ‬ ‫ﲞ‬ ‫ﲟ‬ ‫ﲠ‬ ‫ﲡ‬ ‫ﲢ‬ ‫ﱠ‬ :‫بقرة‬ ‫ال‬ ٢١٣ “Njerëzimi ishte një bashkësi (të bashkuar në një fe të vetme) dhe Allahu dërgoi Profetët si përgëzues dhe paralajmërues. Bashkë me ta Ai zbriti Librin me të vërtetën për të gjykuar mes njerëzve në çështjet për të cilat ata kishin mendime të ndryshme. Mirëpo, njerëzit u grindën midis tyre, pasi u erdhën argumentet
  • 7.
    7 e qarta, ngazilia që kishin për njëri-tjetrit. Pastaj, me vullnetin Tij, Allahu i udhëzoi besimtarët që ta kuptonin të vërtetën për të cilën ata kishin mosmarrëveshje. Allahu udhëzon kë të dojë në Rrugën e Drejtë.” [Surja Bekareh, 213] Shejkh Abdurr-Rrahman bin Nasir es-Sadi - Allahu e mëshiroftë - thotë në komentimin e këtij ajeti: “Fjala e Tij: “Njerëzimi ishte një bashkësi...” - Domethënë: Ata ishin të bashkuar në udhëzim përgjatë dhjetë shekujve para Nuhut ‫ﷺ‬. Kur ata u konliktuan dhe u përçan në fe; kur një grup prej tyre mohoi kurse grupi tjetër vazhdoi t’i përmbahet fesë, atëhetë Allahu dërgoi profetët në mënyrë që të gjykojnë ndërmjet krijesave dhe që t’u ngrejnë argumentin atyre... “përgëzues” - për ata që i binden Allahut se, ata do t’i arrijnë frytet e adhurimeve, si: rizkut, fuqia në trup dhe në zemër, jeta e lumtur; kurse më e larta e këtyre është fitimi i Kënaqësisë së Allahut dhe xhennetit. “paralajmërues” - për ata që e kundërshtojnë Allahun me mëkate se, ata do t’i arrijnë frytet e mëkatit, si: privimi nga rizku, dobësia, poshtërimi, jeta e mjeruar; kurse më e rënda është Hidhërimi i Allahut dhe Zjarri. Ai u zbriti atyre Librat me të vërtetën, të cilat janë njoftimet e sakta dhe urdhëresat e drejta. Çdo gjë që përmbajnë këto libra është e vërtetë. Ato janë kritere për zgjidhjen e mosmarrëveshjeje në baza dhe në degëzime. Ky është obligimi i njerëzve gjatë mosmarrëveshjeve dhe mospajtimeve, që këtë mosmarrëveshje ata ta kthejnë te Allahu dhe i Dërguari i Tij. Sikur në Librin e Tij dhe në sunetin e të Dërguarit të Tij të mos kishte zgjidhje për
  • 8.
    8 mosmarrëveshjet, atëherë Ainuk do të na urdhëronte që t’i kthehemi atyre. Pasi Ai ka përmendur mirësinë e madhe në zbritjen e Librave mbi popujt e mëparshëm, megjithëse kjo gjë duhet t’i shtynte ata për te pajtimi dhe bashkimi, - Allahu i Lartësuar na ka njoftuar se ata i bënin padrejtësi njëri-tjetrit, kështu që ndodhën shumë mosmarrëveshje e grindje. Ata ranë në mosmarrëveshje për librin që duhet të jenë më parësor për t’u bashkuar rreth tij. Kjo ka ndodhur pasi ata i mësuan dhe u bindën për argumentet e qarta e të padiskutueshme, andaj, ata devijuan shumë larg. Allahu i udhëzoi “besimtarët” nga ky umet “...që ta kuptonin të vërtetën për të cilën ata kishin mosmarrëveshje.”. Për çdo gjë për të cilën ithtarët e librave kanë rënë në mosmarrëveshje dhe kanë devijuar nga e vërteta, Allahu e ka udhëzuar këtë umet për te e vërteta - “me vullnetin Tij” - të Lartësuar, me lehtësimin dhe mëshirën e Tij për ta. “Allahu udhëzon kë të dojë në Rrugën e Drejtë.” - Prandaj, Allahu e ka përgjithësuar thirrjen e krijesave për te Rruga e Drejtë, që kjo të jetë drejtësi nga ana Tij dhe që të jetë ngritje argumenti ndaj krijesave, në mënyrë që ata mos të thonë se neve nuk na ka ardhur asnjë përgëzues e paralajmërues. Kështu që, Ai udhëzoi kë të dojë prej robërve të Tij, me mirësinë, mëshirën, ndihmën dhe butësinë e Tij. Udhëzimi i besimtarëve është bamirësi e Tij, kurse shpirja e pabesimtarëve në humbje është drejtësi dhe urtësi e Tij.”1 1 ‘Tejsirul Kerimir Rrahman fij tefsiri kelamil Mennan’ fq. 95.
  • 9.
    9 Ndër këta profetqë Allahu ka dërguar ta thërrasi popullin e tij në udhëzim është Isai, biri i Merjemes, paqja qoftë me të, i cili te kristianët quhet ‘Jezu Krisht’. Allahu i Lartëmadhëruar na ka treguar në Kuranin Famëlartë për thirrjen e këtij profeti dhe se ai ka thënë: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﲽ‬ ‫ﲾ‬ ‫ﲿ‬ ‫ﳀ‬ ‫ﳁ‬ ‫ﳂ‬ ‫ﳃ‬ ‫ﳄ‬ ‫ﳅ‬ ‫ﳆ‬ ‫ﱠ‬ :‫ريم‬ ‫م‬ ٣٦ “Sigurisht që Allahu është Zoti im dhe Zoti juaj, kështu që adhuroni Vetëm Atë (Një e të vetëm). Kjo është Rruga e Drejtë.” [Surja Merjem, 36] Mirëpo, sektet e tyre ranë në mosmarrëveshje në lidhje me këtë profet, saqë disa e adhuruan atë dhe e konsideruan Zot, kurse disa thanë se ai është bir i Zotit. Allahu i Plotëfuqishëm i ka kërcënuar ata që blasfemojnë me të tilla shprehje: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﳇ‬ ‫ﳈ‬ ‫ﳉ‬ ‫ﳊ‬ ‫ﳋ‬ ‫ﳌ‬ ‫ﳍ‬ ‫ﳎ‬ ‫ﳏ‬ ‫ﳐ‬ ‫ﳑ‬ ‫ﳒ‬ ‫ﳓ‬ ‫ﳔ‬ ‫ﳕ‬ ‫ﳖ‬ ‫ﳗ‬ ‫ﳘ‬ ‫ﳙ‬ ‫ﳚ‬ ‫ﳛ‬ ‫ﳜ‬ ‫ﳝ‬ ‫ﳞ‬ ‫ﳟ‬ ‫ﳠ‬ ‫ﱁ‬ ‫ﱂ‬ ‫ﱃ‬ ‫ﱄ‬ ‫ﱅ‬ ‫ﱆ‬ ‫ﱇ‬ ‫ﱈ‬ ‫ﱉ‬ ‫ﱊ‬ ‫ﱋ‬ ‫ﱌ‬ ‫ﱍ‬ ‫ﱎ‬ ‫ﱏ‬ ‫ﱐ‬ ‫ﱑ‬ ‫ﱒ‬ ‫ﱓ‬ ‫ﱔ‬ ‫ﱕ‬ ‫ﱖ‬ ‫ﱠ‬ :‫ريم‬ ‫م‬ ٣٧ - ٤٠ “E megjithatë, sektet u përçanë mes tyre në lidhje me atë (Isain). Mjerë ata që nuk besojnë për takimin e një Dite të Madhe (Ditës së Gjykimit). Sa qartë do të shohin dhe do të dëgjojnë ata (politeistët dhe mosbesimtarët) Ditën kur do të dalin përpara Nesh! Por, sot Dhalimunët (keqbërësit, politeistët) janë në humbje të qartë. Dhe paralajmëroi ata për Ditën e Pikëllimit, në të cilën ata do të japin llogari, ndonëse tani ata janë të shkujdesur dhe as nuk besojnë. Sigurisht që Ne do ta trashëgojmë tokën dhe çfarë ka në të dhe te Ne do të kthehen të gjithë ata.” [Surja Merjem, 37- 40]
  • 10.
    10 Prandaj, Allahu kadërguar vulën e Profetëve, Muhammedin - paqja dhe bekimi i Allahut qoftë me të - dhe ka zbritur Kuranin që të jetë zgjidhës i mosmarrëveshjeve. ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱥ‬ ‫ﱦ‬ ‫ﱧ‬ ‫ﱨ‬ ‫ﱩ‬ ‫ﱪ‬ ‫ﱫ‬ ‫ﱬ‬ ‫ﱭ‬ ‫ﱮ‬ ‫ﱯ‬ ‫ﱰ‬ ‫ﱱ‬ ‫ﱲ‬ ‫ﱳ‬ ‫ﱴ‬ ‫ﱵ‬ ‫ﱶ‬ ‫ﱷ‬ ‫ﱸ‬ ‫ﱹ‬ ‫ﱺ‬ ‫ﱻ‬ ‫ﱼ‬ ‫ﱽ‬ ‫ﱾ‬ ‫ﱿ‬ ‫ﲀ‬ ‫ﲁ‬ ‫ﲂ‬ ‫ﲃ‬ ‫ﱠ‬ :‫ائدة‬ ‫الم‬ ١٩ “O ithtarë të Librave të Parë (jehudi e të krishterë)! Tash ka ardhur mes jush i Dërguari Ynë (Muhammedi sal-lAllahu ‘alejhi ue sel-lem) duke jua qartësuar gjërat pas një ndërprerje në vazhdimësi të të Dërguarve, në mënyrë që të mos thoni: “Neve nuk na ka ardhur ndonjë përgëzues dhe këshillues.” Pra ja, ju erdhi përgëzuesi dhe këshilluesi. Dhe Allahu është i Zoti për të bërë gjithçka.” [Surja Maideh, 19] ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﳔ‬ ‫ﳕ‬ ‫ﳖ‬ ‫ﳗ‬ ‫ﳘ‬ ‫ﳙ‬ ‫ﳚ‬ ‫ﳛ‬ ‫ﳜ‬ ‫ﳝ‬ ‫ﳞ‬ ‫ﳟ‬ ‫ﳠ‬ ‫ﱁ‬ ‫ﱂ‬ ‫ﱃ‬ ‫ﱄ‬ ‫ﱅ‬ ‫ﱆ‬ ‫ﱇ‬ ‫ﱈ‬ ‫ﱉ‬ ‫ﱊ‬ ‫ﱋ‬ ‫ﱌ‬ ‫ﱍ‬ ‫ﱎ‬ ‫ﱏ‬ ‫ﱐ‬ ‫ﱑ‬ ‫ﱒ‬ ‫ﱓ‬ ‫ﱔ‬ ‫ﱕ‬ ‫ﱖ‬ ‫ﱗ‬ ‫ﱘ‬ ‫ﱙ‬ ‫ﱚ‬ ‫ﱛ‬ ‫ﱜ‬ ‫ﱝ‬ ‫ﱞ‬ ‫ﱟ‬ ‫ﱠ‬ ‫ﱡ‬ ‫ﱢ‬ ‫ﱣ‬ ‫ﱤ‬ ‫ﱥ‬ ‫ﱦ‬ ‫ﱧ‬ ‫ﱨ‬ ‫ﱩ‬ ‫ﱪ‬ ‫ﱫ‬ ‫ﱬ‬ ‫ﱭ‬ ‫ﱮ‬ ‫ﱯ‬ ‫ﱰ‬ ‫ﱱ‬ ‫ﱲ‬ ‫ﱳ‬ ‫ﱴ‬ ‫ﱠ‬ :‫ل‬ ‫نم‬ ‫ال‬ ٧٦ - ٨١ “Me të vërtet që ky Kur’an u shtjellon Bijve të Israilit shumicën e atyre çështjeve për të cilat ata nuk pajtohen. Dhe vërtet që ai (Kur’ani) është udhëzim dhe mëshirë për besimtarët. Vërtet që Zoti yt do të vendosë mes tyre (palëve e sekteve të ndryshme) me Gjykimin e Tij. Dhe Ai është i Gjithëfuqishmi, i Gjithëdituri. Mbështetu pra tek Allahu; nuk ka dyshim që ti (O Muhammed) je në të vërtetën e qartë. Sigurisht që ti nuk mund t’i
  • 11.
    11 bësh të vdekurit(pabesimtarët) të dëgjojnë, as nuk mund t’i bësh të shurdhërit (pabesimtarët) të dëgjojnë thirrjen, kur ata të kthejnë shpinën. Ti nuk mundesh t’i nxjerrësh as të verbërit nga humbja e tyre. Ti mund t’i bësh të dëgjojnë, vetëm ata të cilët besojnë Ajetet Tona (provat, shenjat, shpalljet) dhe që janë muslimanë (të nënshtruar ndaj Allahut).” [Surja Neml, 76-81] Dijetarët e hershëm dhe ata bashkëkohorë kanë përfituar prej udhëzimit të vulës së Profetëve dhe kanë sqaruar realitetin e thirrjes së profetit Isa, paqja qoftë me të, bazuar në fakte historike dhe logjike. Ndër këta studiues është Dr. Muhammed Dijaurr-Rrahman el-Adhami - Allahu e mëshiroftë - i cili ka shkruajtur librin ‘Studime rreth judaizmit, kristianizmit dhe rreth feve të Indisë’. Përkthyesi e ka parë të dobishme të përkthehet një pjesë e këtij libri që ka të bëjë me kristianizmin, në mënyrë që biblioteka shqiptare muslimane të pasurohet me këtë libër të vyer dhe që ky studim të jetë udhëzues për te e vërteta. Ky studim ka për qëllim të hedh dritë rreth realitetit të thirrjes së profetit të Zoti, Isait ‫ﷺ‬, rreth realitetit të librave të kristianëve dhe rreth sekteve dhe besimeve të tyre. Në fund, autori ka sjellë disa dallime ndërmjet fesë Islame dhe fesë Krishtere në mënyrë që në fund lexuesi të dal në konkluzion duke bërë dallim ndërmjet fesë së vërtetë Islame dhe fesë së ndryshuar Krishtere. Përkthyesi
  • 12.
    12 Mesihu - paqjaqoftë me të - Në transmetimet krishtere ka ardhur se Mesihu (Krishti) - paqja qoftë me të - ka lindur nga barku i Merjemes (Marias) pa baba, se ajo ishte e fejuara e një burri që quhej Jusuf (Jozef). Kur ajo mbeti shtatzënë përpara se ai të hynte te ajo, atëherë Jozefi nuk e pëlqeu këtë shtatzani, andaj atij i shkoi mendja që ta ndajë atë. Atëherë, Allahu i Lartësuar e ka urdhëruar në gjumë që ai ta mbajë atë dhe mos ta ndajë sepse ajo ishte e pafajshme. Mateu thotë: “Tani lindja e Jezu Krishtit ndodhi në këtë mënyrë: Maria, nëna e tij, i ishte premtuar Jozefit, por para se të fillonin të rrinin bashkë, mbeti shtatzënë nga Frymën e Shenjtë. Atëherë Jozefi, i fejuari i saj, i cili ishte njeri i drejtë dhe nuk donte ta poshtëronte botërisht, vendosi ta linte fshehtas. Por, ndërsa bluante me vete këto çështje, ja që iu shfaq në ëndërr një engjell i Zotit dhe i tha: ''Jozef, bir i Davidit, mos ki frikë ta marrësh me vete Marinë si gruan tënde, sepse ç'është ngjizur në të është vepër e Frymës së Shenjtë.” [Ungjilli i Mateut 1;18-20] Kështu që ai nuk u nda prej saj derisa u lind Isa, paqja qoftë me të. Sa i përket Kuranit të Lartë, ai mjaftohet me sinjalizimin se lindja e Mesihut ishte një mrekulli prej Allahut të Lartësuar: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱣ‬ ‫ﱤ‬ ‫ﱥ‬ ‫ﱦ‬ ‫ﱧ‬ ‫ﱨ‬ ‫ﱩ‬ ‫ﱪ‬ ‫ﱫ‬ ‫ﱬ‬ ‫ﱭ‬ ‫ﱮ‬ ‫ﱯ‬ ‫ﱰ‬ ‫ﱱ‬ ‫ﱲ‬ ‫ﱳ‬ ‫ﱴ‬ ‫ﱵ‬ ‫ﱶ‬ ‫ﱷ‬ ‫ﱸ‬ ‫ﱹ‬ ‫ﱺ‬ ‫ﱻ‬ ‫ﱼ‬ ‫ﱽ‬ ‫ﱾ‬ ‫ﱿ‬ ‫ﲀ‬ ‫ﲁ‬ ‫ﲂ‬ ‫ﲃ‬ ‫ﲄ‬ ‫ﲅ‬ ‫ﲆ‬ ‫ﲇ‬ ‫ﲈ‬ ‫ﲉ‬ ‫ﲊ‬ ‫ﲋ‬ ‫ﲌ‬ ‫ﲍ‬ ‫ﲎ‬ ‫ﲏ‬ ‫ﲐ‬ ‫ﲑ‬ ‫ﲒ‬ ‫ﲓ‬ ‫ﲔ‬ ‫ﲕ‬ ‫ﲖ‬ ‫ﲗ‬ ‫ﲘ‬ ‫ﲙ‬ ‫ﲚ‬ ‫ﲛ‬ ‫ﲜ‬ ‫ﲝ‬ ‫ﲞ‬ ‫ﲟ‬ ‫ﲠ‬ ‫ﲡ‬
  • 13.
    13 ‫ﲢ‬ ‫ﲣ‬ ‫ﲤ‬ ‫ﲥ‬ ‫ﲦ‬ ‫ﲧ‬ ‫ﲨ‬ ‫ﲩ‬ ‫ﲪ‬ ‫ﲫ‬ ‫ﲬ‬ ‫ﲭ‬ ‫ﲮ‬ ‫ﲯ‬ ‫ﲰ‬ ‫ﲱ‬ ‫ﱠ‬ :‫ريم‬ ‫م‬ ١٦ - ٢٢ “Përmende në Libër(në Kur’an, tregimin për) Merjemen, kur ajo u tërhoq në vetmi nga familja e saj diku në një vend nga lindja. Ajo vuri një perde ndaj tyre, pastaj Ne ia dërguam asaj Shpirtin Tonë (Melekun Xhibril, engjëllin Gabriel) dhe ai iu paraqit përpara asaj në formë njeriu. Ajo i tha: “Sigurisht që unë i mbështetem të Gjithëmëshirshmit për mbrojtje nga ti, nëse vërtet e ke frikë Allahun.” (Xhibrili) i tha: “Në të vërtetë, unë jam vetëm një i dërguar i Zotit tënd, që të të dhuroj ty një djalë të pastër.” Ajo tha: “Si mund të kem unë djalë, kur asnjë mashkull nuk më ka prekur e nuk jam as e pacipë?!” Ai (Xhibrili) i tha: “Kështu është! Zoti yt ka thënë: ‘Kjo për Mua është e lehtë. Ne do ta bëjmë atë shenjë për njerëzit dhe mëshirë nga ana Jonë’. Dhe kjo është punë e kryer.” Kështu që ajo e ndjeu që mbeti me barrë me të (Isain) dhe u tërhoq bashkë me të në një vend të largët (Bethlehem, rreth 6 milje larg Kudsit). [Surja Merjem, 17-22] Gjithashtu, Kurani mjaftohet duke e emërtuar atë vetëm me emrin ‘Mesih’ ose ‘Isa’, dhe aludon për të me epitetin ‘bir i Merjemes’. Në të nuk përmendet ngjarja me Jozefin, gjithashtu, ai nuk përmend listën prejardhjes së tij ‫ﷺ‬. Nga ana tjetër, librat krishter kanë mospërputhje me njëra-tjetrën rreth prejardhjes së tij të lartë.
  • 14.
    14 Pema e prejardhjessë Mesihut: Mateu dhe Luka kanë sjellë pemën e prejardhjes së Mesihut ‫ﷺ‬, mirëpo njeriu bie në habi të madhe kur sheh se sa shumë mospërputhje thelbësore ka në to. A mos vallë ata janë bazuar në ixhtihad (përpjekje për t’ia qëlluar të vërtetës) apo janë bazuar në dokumenta historik? E para nuk është e saktë, sepse ixhtihadi nuk bëhet në gjenealogji. Nëse ata janë bazuar në dokumenta historik, atëherë themi se cilat janë këto dokumenta historik? Cardinal Danilo thotë: “Prejardhja e Krishtit është marrë nga arkiva e familjes së Krishtit.” Mirëpo, këtë mendim e kritikon dijetari francez Maurice Bucaille me fjalën e tij: “Pavarësisht se komentuesi na thekson se ai i di këto arkiva familjare të pretenduara nëpërmjet librit ‘Historia e kishës’ të Jozib Alsizarit, i cili është një shkrimtar me seriozitet shumë të diskutueshëm, - është shumë e vështirë që të imagjinohet se familja e Krishtit ka dy gjenealogji që bien domosdoshmërisht në kundërshtim me njëra-tjetrën, ngase secili nga këto dy historian sjell prejardhje të Krishtit që në shumicën e saj ndryshon nga njëra-tjetra; nga ana e emrave dhe nga ana e numrave të paraardhësve.” 2 Tani ia lëmë fjalën Lukas dhe Mateut, që të flasin për këtë pemë të prejardhjes. 2 ‘Studim i librave të shenjtë’ fq. 115.
  • 15.
    15 Luka e fillonprejardhejen e tij nga Adami sikurse vijon: 1 - Adami 2 - Seti 3 - Enosi 4 - Kainani 5 - Mahalaleeli 6 - Jaredi 7 - Enoku 8 - Mathusal 9 - Lameku 10 - Noeu 11 - Semi 12 - Arfaksadi 13 - Kainani 14 - Selë 15 - Eberi 16 - Pelekut 17 - Ragau 18 - Seruku 19 - Nakori 20 - Tare Më pas, ai është bashkuar me Mateun në listën e prejardhjes nga Abrahami e deri te marangozi Jozef. Në vijim po ju sjellim tabelën, pastaj ju e keni përsipër të krahasoni ndërmjet këtyre emrave. Testamenti i vjetër bashkohet me Testamentin e Ri, gjithashtu, nga ana Davidit.
  • 16.
    16 Nr. Ungjilli iLukas Nr. Ungjilli i Mateut 1 Abrahami 1 Abrahami 2 Isaku 2 Isaku 3 Jakobi 3 Jakobi 4 Judë 4 Judë 5 Faresi 5 Faresi 6 Esromi 6 Esromi 7 Arami 7 Arami 8 Aminadabi 8 Aminadabi 9 Naasoni 9 Naasoni 10 Salmoni 10 Salmoni 11 Boozi 11 Boozi 12 Obedi 12 Obedi 13 Jeseu 13 Jeseu
  • 17.
    17 Nr. Ungjilli iLukas Nr. Ungjilli i Mateut Nr. I i Kronikave kapitulli 3 14 Davidi 14 Davidi 14 Mbreti David 15 Natani 15 Salomoni 15 Salomonit 16 Matatha 16 Roboami 16 Roboami 17 Mena 17 Abia 17 Abijahu 18 Melea 18 Asai 18 Asa 19 Eliakimi 19 Jozafati 19 Jozafati 20 Jonani 20 Jorami 20 Jorami 21 Jozefi 21 Ozia 21 Ahaziahu 22 Juda 22 Joatami 22 Joasi 23 Simeoni 23 Akazi 23 Amatsiahu 24 Levi 24 Ezekia 24 Azariahu 25 Mathati 25 Manaseu 25 Jothami 26 Iorimi 26 Amoni 26 Ashazi 27 Eliezeri 27 Josia 27 Ezekia 28 Joseu 28 Jekonia 28 Manasi 29 Eri 29 Salatieli 29 Amoni
  • 18.
    18 30 Elmodami 30Zorobabeli 30 Josia 31 Kosami 31 Abiudi 31 Jehojakimi 32 Adi 32 Eliakimi 32 Jekoniahu 33 Melki 33 Azori 33 Pedajahu 34 Neri 34 Sadoku 34 Zorobabeli 35 Salatieli 35 Akimi 35 Hananiahu 36 Zorobabeli 36 Eliudi 36 Shakaniahu 37 Resa 37 Eleazari 38 Joanna 38 Matthani 39 Juda 39 Jakobi 40 Jozefi 40 Jozefi 41 Semei 41 Jezu Krishti 42 Matathia 43 Maathi 44 Nagai 45 Esli 46 Nahumi
  • 19.
    19 47 Amosi 48 Matathia 49Jozefi 50 Jana 51 Melki 52 Levi 53 Mathati 54 Eli 55 Jozefi 56 Jezu Krishti Vërejtja e parë: Luka ka shtuar një emër, i cili është ‘Kainani’, numëri 13, i cili vjen direkt pas emrit të ‘Arfaksadit’. Kjo bie në kundërshtim me Testamentin e Vjetër, ngase libri Zanafilla nuk e përmend se ai është bir i Arfaksadit. Vërejtja e dytë: Mateu thotë: “...nga Davidi deri te internimi në Babiloni, katërmbëdhjetë breza; dhe, nga internimi në Babiloni deri te Krishti, katërmbëdhjetë breza.” [Ungjilli i Mateut 1;17]
  • 20.
    20 Gjithësej i bietë jenë njëzet e tetë breza, kurse te Luka shikojmë se nga Davidi e deri te Jezusi ishin dyzet e tre breza!!! Vërejtja e tretë: Mateu thotë: “Josias i lindi Jekonia dhe vëllezërit e tij në kohën e internimit në Babiloni. Pas internimit në Babiloni Jekonias i lindi Salatieli” [Ungjilli i Mateut 1;11-12] Kjo bie ndesh me atë që ndodhet në Testamentin e Vjetër, ngase te ‘I i Kronikave’ thuhet: “Bijtë e Josias ishin Johnani, i parëlinduri, i dyti Jehojakimi, i treti Sedekia dhe i katërti Shalumi.” [I i Kronikave 3;15] Kurse Jekoniahu është bir i Jehojakimi, që do të thotë se Jekoniahu është nipi i Josias. Vërejtja e katërt: Mateu thotë: “Josias i lindi Jekonia dhe vëllezërit e tij në kohën e internimit në Babiloni.” [Ungjilli i Mateut 1;11] Kurse Testamenti i Vjetër përmend se ai është caktuar mbret kur ishte tetë vjeç dhe se ai ka sunduar tridhjetë e një vjet.3 Më pas atë e ka luftuar mbreti i Egjiptit, u plagos në ‘Megido’ dhe u varros në Jeruzalem. Vërejtja e pestë: Jekoniahu, sipas fjalës së Mateut, ishte prej etërve të Isait ‫ﷺ‬ , kusre nga ana tjetër, ne shikojmë se Profeti i Testamentit të Vjetër, 3 II i Kronikave 34;1, domethënë: përreth vitit 638 p.e.s, deri në vitin 608 p.e.s.
  • 21.
    21 ‘Jeremia’, lutet qëJekoniahu të jetë pafëmijë dhe që mos të ulet në fronin e Davidit asnjë nga pasardhësit e tij.4 Vërejtja e gjashtë: Zorobabeli, njëri nga etërit e Jezusit, ishte nipi i Jekoniahu sipas Ungjillit të Mateut; kurse te Ungjilli i Lukas ai ishte nipi i Nerit. Djali i tij, sipas Ungjillit të Mateut, ishte Abiudi; kurse te Ungjilli i Lukas ishte Resa. Në ‘II i Kronikave’, djali i tij ishte Hananiahu; kurse te Mateu dhe Luka ai është bir i Salatielit, ndërkohë që sipas Testamentit të Vjetër Salatieli nuk kishte fëmijë, por ishte çun i vëllait të tij ‘Pedajahu’. Vërejtja e shtatë: Mateu thotë: “Jozefi, bir i Jakobit” [Ungjilli i Mateut 1;16] Kurse Luka thotë: “Jozefi, bir i Elit.” [Ungjilli i Lukas 3;23] Vërejtja e tetë: Mateu është i mendimit se Isai ‫ﷺ‬ është prej pasardhësve të Solomonit, birit të Davidit; kurse nga ana tjetër, ne shohim se Luka është i mendimit se ai është prej pasardhësve të Natanit, birit të Davidit. Vërejtja e nëntë: Mateu e konsideron Profetin e Allahut, Isa ‫ﷺ‬, prej pasardhësve të Davidit dhe që të gjithë ata ishin pushtetar të shquar; kurse nga ana tjetër, Luka i konsideron ata jo prej pushtetarëve. 4 Jeremia 22;30.
  • 22.
    22 Vërejtja e dhjetë: Mëpas, shih mospërputhjen e prejardhjes ndërmjet Testamentit të Vjetër, i cili ishte bazë për Testamentin e Ri, dhe ndërmjet Testamentit të Ri, i cili është frymëzim nga Shpirti Shenjtë sipas kristianëve. Ata thonë se ai ua dikonte atyre këtë libër. Ato që kemi përmendur më parë mjaftojnë për ta refuzuar pretendimin e tyre. Vërejtja e njëmbëdhjetë: Si mundet që ata shkrimtar ta kthejnë prejardhjen e tij te Jozefi dhe nga Jozefi te Davidi dhe Abrahami? A mos ka qenë vallë Jozefi baba i Krishtit, kështu që të mundet të atribuohet prejardhja e tij nga ana e Jozefit? Kurrësesi! Nëse duhet të përmendet patjetër prejardhja e tij, atëherë duhet të përmendet patjetër nga ana e nënës së tij; nga Merjemja (Maria), jo nga ana e të tjerëve. Kurani e tregon këtë fakt në disa aspekte, prej të cilave është se, ai e quan atë bir i Merjemes. gjithashtu, ai e përshkruan atë se është bamirës ndaj nënës së tij: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﲎ‬ ‫ﲏ‬ ‫ﲐ‬ ‫ﲑ‬ ‫ﲒ‬ ‫ﲓ‬ ‫ﲔ‬ ‫ﱠ‬ :‫ريم‬ ‫م‬ ٣٢ “Dhe të bindur ndaj nënës sime dhe nuk më ka bërë mospërfillës e të mjerueshëm.” [Surja Merjem, 32] Le t’i kthehemi temës tonë që ka të bëjë me rrëfimin e jetëshkrimit të Isait ‫ﷺ‬, dhe themi: Studiuesi përballet me një problem të madh në njohjen e jetëshkrimit të Profetit Isa ‫ﷺ‬, për shkak se nuk ka dokumentacione historike të lidhura me kohën e tij. Libri historik më i vjetër që kemi është libri i një të devijuari çifut fanatik. Ai është libri i ‘Josefin’.
  • 23.
    23 Libri titullohet ‘HISTORYOF THE JEWISH WAR’ dhe do të thotë ‘Historia e luftërave të judave’. Ai ka lindur tri vjet pas ngritjes së Krishtit në qiell. Mirëpo ky çifut fanatik nuk ka treguar për historinë e Krishtit, për lindjen e tij dhe për ngjarjen e kryqëzimit, as nga afër e as nga larg. Përkundrazi, ai i ka mbyllur sytë ndaj çdo ngjarje që ka të bëjë me të, pas shfaqjes së Krishtit. Evropës i ka ardhur keq për shkak të sjelljes së këtij njeriu, për shkak të fanatizmit dhe tradhëtisë historike të tij, gjë e cila e ka lënë historinë e Krishtit në errësirë. Farer, i cili ka shkruajtur për jetëshkrimin e Krishtit, ka qenë shumë i ashpër në kritikimin e Josefinit.5 Referenca jonë e vetme për të njohur jetëshkrimin e detajuar të Krishtit është ungjilli. Mirëpo, që të gjitha këto ungjille - për të ardhur keq - janë kontradiktore në rrëfimin e ngjarjeve, sidomos në ngjarjen e lindjes së Krishtit; përveç kësaj, shumë autor ua kanë artibuar këto ungjille apostujve (hauarijunëve), megjithëse ata nuk janë takuar kurrë me ta dhe as që i kanë parë ndonjëherë ata. Kjo vepër e poshtër ka vazhduar në shekujt e pastajmë, e deri në shekullin e pestë, prandaj, dijetarët dhe studiuesit nuk i kanë besuar ndodhive dhe datave që janë përmendur në to. 5 Sa i përket asaj që përcillet nga Josefini se ka thënë: “Në atë kohë jetonte Jezusi. Ai ishte njeri klerikë, nëse është e lejuar ta quajmë njeri, për shkak se ai bënte vepra të mahnitshme, i mësonte njerëzit, dhe e mësonte realitetin ndërkohë që ishte i lumtur. Shumë njerëz nga hebrenjtë dhe nga grekët e kanë pasuar atë. Ai ishte vërtetë Mesia.” Vet kristianët e kanë refuzuar të kenë dal nga lapsi i Josefinit judaist fanatik këto rreshta. Ata kanë thënë se kjo i është mveshur Josefinit. Shih detajet e kësaj në librin e Will Durant ‘The Story of Civilization’ (Historia e civilizimit) vëll 3 fq. 205.
  • 24.
    24 Përshembull, ungjillet kanëpërmendur se Krishti ka lindur pa baba, domethënë nga nëna e virgjër, se pastaj është kryqëzuar dhe se pas disa ditësh ai është ringjallur nga varri. Kjo është një ngjarje e vetme e papërsëritur, mirëpo ne shohim se ungjillet bien në kontradikta të dukshme në transmetimin e kësaj ngjarje. Ato bien në kontradikta të papëputhshme. Ungjilli i Mateut dhe i Lukas pohojnë se Krishti ka lindur pa baba, domethënë se është lindur nga një nënë e virgjër, më pas, ata fillojnë e rrëfejnë gjenealogjinë e Krishtit - paqja qoftë me të - . Megjithatë, ne jemi të detyruar të përcjellin nga ungjillet, në mënyrë që të hedhim dritë rreth fillimit të jetës së tij. Autori i librit ‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ thotë: “Nuk është e lehtë të njohim datëlindjen e përpiktë e të padiskutueshëm të Krishtit apo të pagëzimit apo të kryqëzimit të tij, mirëpo shumica e historianeve dhe dijetarëve bien dakot në datat e këtyre ndodhive në mënyrë të përafërt.” Më pas, ai thotë: “Datëlindja e Krishtit, ose është nga fundi i vitit 5 para herës sonë, ose nga fillimi i vitit 4 para herës sonë. Sa i përket probabilitetit të mundësisë së lindjes së Krishtit me datë 25 dhjetor, ky supozim ka filluar në shekullin e katërt, prandaj, ndoshta datëlindja e Krishtit ka qenë në datën 25 dhjetor të vitit 5G p.e.s. Sipas kësaj, ai ka lindur pesë vjet më përpara se sa data të cilën e ka vendosur ‘Dionysius’ (vd. 550G), i cili është 25 Dhjetor 1G.”6 Kur hedh sytë në atë që Kuranit të lë të kuptosh, atëhetë të bëhet e qartë gabimi i kësaj date, ngase Kurani thotë se Allahu i ka thënë Merjemes: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬ ‫ﳋ‬ ‫ﳌ‬ ‫ﳍ‬ ‫ﳎ‬ ‫ﳏ‬ ‫ﳐ‬ ‫ﳑ‬ ‫ﳒ‬ ‫ﳓ‬ ‫ﱠ‬ :‫ريم‬ ‫م‬ ٢٥ 6 ‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ fq. 863-864.
  • 25.
    25 “Dhe shkunde trupine hurmës nga ti, do të lëshojë mbi ty hurma të freskëta e të pjekura.” [Surja Merjem, 25] Fjala ‘Rrutaben xhenijjen’ domethënë: hurma të freskëta e që janë të përshtatshme për t’u ngrënë. Vazhdimi i ajetit është: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱁ‬ ‫ﱂ‬ ‫ﱃ‬ ‫ﱄ‬ ‫ﱅ‬ ‫ﱠ‬ :‫ريم‬ ‫م‬ ٢٦ “Kështu që ha e pi dhe ji e kënaqur...” [Surja Merjem, 26] Domethënë: Ha prej hurmës së freskët dhe pi prej lëngut të saj. Studiuesit thonë: Hurma e freskët në rajonin lindor të detit mesdhe bëhen në muajt korrik dhe gusht, kurse në muajn dhjetor ajo shndërrohet në temër (hurmë e thatë). Sipas kësaj, datëlindja e Krishtit - paqja qoftë me të - ka qenë ose në muajin korrik ose në muajin gusht. Autori i librit ‘Enciklopedia Britanike’ e ka kundërshtuar fjalën se datëlindja e tij ka qenë në dhjetor dhe është bazuar në fragmentin e Ungjillit të Lukas: “Tani në po atë krahinë ishin disa barinj që rrinin jashtë, në fusha, dhe natën ruanin kopenë e tyre.” [Ungjilli i Lukas 2;8] Autori thotë se kjo gjë nuk mundet të ndodh në muajin dhjetor, sepse në këtë muaj bie shpesh shi në tokën e Palestinës, andaj nuk mundet të përfytyrohet që barinjtë e kopeve të ishin jashtë ndërtesës. Historiani kristianë, Habib Sa’id, thotë: “Meteorologët kanë regjistruar me imtësi temperaturën në Hebron. Gjendja atmosferike në këtë vend, që ndodhet nga ana jugore e rrafshnaltave të hebrenjve, është njësoj me gjendjen atmosferike të Bethlehem, i cili gjendet pranë tij. Nëpërmjet leximit të temperaturës bëhet e qartë se
  • 26.
    26 acari zbret nëkëtë vend me sasi të bollshme dhe se shiu i madh zbret çdo vit në muajit dhjetor, janar dhe shkurt. Në stinën në të cilën ka lindur Krishtit, Bethlehemi mbërthehet nga ngrica dhe shiu. Po ashtu, në këtë stinë, tufat e kopeve nuk gjenden në kullotat e tyre. Talmudi të lë të kuptosh një gjë të tillë. Prej kësaj përfitohet se tufat e kopeve dalin te kullota e tyre në muajin mars dhe vazhdojnë kështu deri në fillimin e muajit nëntor, që i bie rreth tetë muaj. Në gjithë tokën e Palestinës, delet dhe barinjtë strehohen brenda mureve përgjatë gjithë stinës së dhjetorit.”7 Gjithashtu, ai thotë: “Bota krishtere e feston datëlindjen e Krishtit në 24-25 dhjetor të çdo viti, megjithëse astronomët dhe historianët - nga njerëzit e dijes dhe të fesë - kanë rënë unanim se data 25 Dhjetor i vitit 1G nuk është datëlindja e vërtetë e Krishtit, as nga ana vitit, as nga ana e ditës. Përgjegjësinë për këtë gabim e ka murgu ‘Dionysius Exiguus’, i cili ka rënë në shumë gabime në përllogaritjet e tij. Ky murg ka jetuar në Romë në vitin 532G dhe atëherë atij ju kërkua që të përcaktojë një kohë të re duke pasur një pikë referimi në të kaluarën, mirëpo ai harrojë në përllogaritjen e tij vitin zero që ndodhet ndërmjet vitit 1 para erës sonë dhe vitit 1 pas erës sonë, të cilin e ka pasur për detyrë që ta fuste në përllogaritje. Po ashtu, ai është treguar i shkujdesur dhe ka lënë pa përllogaritur katër vitet në të cilat ka sunduar perandori Augustus, i cili e ka pas emrin ‘Octavius’.”8 Po ashtu, pas studimit të Ungjillit të Mateut i cili tregon qartë se datëlindja e Krishtit ishte në kohën e ‘Herod’, studiuesit kanë arritur në përfundimin se kjo gjë ka qenë përpara datëlindjes së zyrtarizuar 7 ‘Pasqyrime historike të përmendura në Ungjill’ fq. 33-34. 8 ‘Pasqyrime historike të përmendura në Ungjill’ fq. 32.
  • 27.
    27 dhe se ajoka një dallim prej 6-8 vitesh. Kjo bie ndesh me kohën të cilën e ka përcaktuar ‘Dionysius’ se gjoja ajo ishte në vitin 1G. Ndërsa Luka thotë se Krishti ishte tridhjetë vjeç atëherë kur Gjoni e ka pagëzuar atë në vitin pesëmbëdhjetë të sundimit të ‘Tiberius’, që do të thotë se atëherë ishte viti 28-29G. Kjo gjë e bënë datëlindjen e Krishtit të jetë viti 1-2 para erës sonë. Përveç kësaj, Luka thotë: “Tani, në atë ditë u shpall një dekret nga ana e Cezar Augustit, për të kryer regjistrimin e popullsisë të gjithë perandorisë. Ky regjistrim qe i pari që u krye kur Kuirini ishte guvernatori i Sirisë.” [Ungjilli i Lukas 2;1-2] Mirëpo, dihet se Kuirini ishte guvernator i Sirisë ndërmjet viteve 6-12G. Josefini ka përmendur se në vendin hebre është bërë një regjistrim në vitin 6-7G. Nëse ky regjistrim është po ai regjistrim që ka treguar Luka, atëherë i bie se datëlindja e Mesihut ishte në vitin 6G para erës sonë dhe pas tij.9 Sikur të fillonim t’i praktikonim rregullat që kanë vendosur dijetarët e muslimanëve për të njohur datëlindjen e zotërisë së Profetëve ‫ﷺ‬, sidomos rregullat e muhadithologëve që kanë vendosur për transmetimin e haditheve dhe njohjen e të saktë dhe të pasaktës, = atëherë të mëdhenjtë e botës që janë treguar në Ungjill nuk do të kishte vend për t’u përmendur në botën reale, por do të binin në botën e përrallave. Megjithëse kontradiktat janë të dukshme dhe se ata nuk kanë rregulla dhe kritere, prapëseprapë, ne jemi të detyruar të marrim disa nga fragmentet që janë përmendur në këtë Ungjill të falsifikuar, në lidhje me lindjen e Krishtit, me fillimin e rritjes së tij dhe me fundin e tij në tokë, andaj dhe themi: 9 Shih disa nga këto shtjellime në librin e Will Durant ‘Historia e civilizimit’ vëll. 3 fq. 212-213.
  • 28.
    28 Maria jetonte menjë person që quhej Jozef, i cili ishte i fejuari i saj10 në Nazaret.11 Në atë kohë, asaj i është shfaq një engjëll dhe ai e ka përgëzuar atë se ajo do të lind Krishtin dhe se do bëhet nënë pa kryer marrëdhënie me Jozefin. Ajo u shqetësua nga ky sihariq dhe tha: “Si do të ndodhë kjo, përderisa unë nuk njoh burrë?”. [Ungjilli i Lukas 1;34] Kurani thotë: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﲍ‬ ‫ﲎ‬ ‫ﲏ‬ ‫ﲐ‬ ‫ﲑ‬ ‫ﲒ‬ ‫ﲓ‬ ‫ﲔ‬ ‫ﲕ‬ ‫ﲖ‬ ‫ﲗ‬ ‫ﲘ‬ ‫ﱠ‬ :‫ريم‬ ‫م‬ ٢٠ Ajo tha: “Si mund të kem unë djalë, kur mua nuk më ka prekur asnjë burrë dhe as nuk jam e pamoralshme?” [Surja Merjem, 20] Më pas, Luka thotë: “Tani, në atë ditë u shpall një dekret nga ana e Cezar Augustit12 , për të kryer regjistrimin e popullsisë të gjithë perandorisë. Ky regjistrim qe i pari që u krye kur Kuirini ishte guvernatori i Sirisë. Dhe të gjithë shkonin të regjistroheshin, secili në qytetin e vet. Tani edhe Jozefi doli nga 10 Ungjilli i Lukas 2-6-7. 11 Ai është një qytet në rajonin e Galileut. Ai shtrihet në një pjesë të veriut të Palestinës, në një mal të lartë në të cilën shihet mali Hermon, Carmel dhe Tabor. Ajo është 14 milje larg liqenit Tiberia nga ana perëndimore e tij, dhe është 86 milje larg nga Kudsi nga ana veriore e tij. Shih: ‘Mu’xhemul Buldan’ vëll. 1 fq. 34. 12 ‘Agustus’ është epitet latin e që do të thotë ‘i madhëruar’, kurse ‘Cezar’ është emri i familjes romake. Ai është perandori i parë romak (31 p.e.s. - 14G). Ai i ka hedhur bazat e sundimit të tij në të gjitha anët e perandorisë dhe në tokat përreth detit mesdhe. Përpara tij, guvernatori i Palestinës ishte Herodi. Ky i dërgonte atij taksën në Romë dhe në kohën e tij ka lindur Krishti.
  • 29.
    29 qyteti i Nazaretittë Galilesë13 , për të shkuar në Jude, në qytetin e Davidit, që quhet Bethlehem14 , sepse ai ishte i shtëpisë dhe i familjes së Davidit, për t'u regjistruar bashkë me Marinë, gruan e vet, me të cilën ishte martuar15 dhe që ishte shtatzënë. Kështu, ndërsa ishin atje, asaj i erdhi koha të lindë. Dhe ajo lindi djalin e saj të parëlindur, [Ungjilli i Lukas 2;17] Ndërsa Mateu, flet për lindjen e Krishtit dhe thotë: “Pasi Jezusi lindi në Bethlehem të Judesë në kohën e mbretit Herod16 , ja që disa dijetarë nga lindja arritën në Jeruzalem, duke thënë: ''Ku 13 ‘Galile’ është emër hebre që do të thotë ‘rrethi’ apo ‘qarku’. Ai është një qytet i vjetër që shtrihet ndërmjet detit mesdhe dhe liqenit Tiberia. Gjatësia e saj është 19 milje, kurse gjërësia e saj është 25 milje. Ai ishte nga qytetet më të rëndësishme të Kananasve, pastaj ai u bë pjesë e shtetit hebre. 14 ‘Bethlehem’ është emër hebre që do të thotë ‘shtëpia e bukës’. Ai është një qytet i vogël, që i bie 6 milje larg Jeruzalemit nga jugu. Ai është vendlindja e Profetit të Allahut Daud (David) dhe Isa ‫ﷺ‬, ngase Merjemja e kishte prejardhjen nga Daudi dhe ajo shkoi në Bethlehem për t’u regjistruar. Në atë vend, sipër shpellës, gjendet një kishë ku thuhet se ka lindur Profeti i Allahut, Isa - paqja qoftë me të - . 15 Si mundet të shprehet, pa pikën e turpit, se Jozefi ishte bashkëshorti i Marias?!!! Ndërkohë, ajo ishte thjeshtë e fejuar me të (dmth: ajo i kishte dhënë fjalën për martesë). 16 Me ‘Herod’ kihet për qëllim ‘Herodi i madh’. Ai ishte guvernator i hebrenjve përpara perandorit romak në vitin 39 p.e.s. Ai ka ndërtuar një tempull pagan në mënyrë që të adhurohej perandori në Jeruzalem, kurse te dera e tempullit të Solomonit ai ka vendosur një statujë të madhe të një shqiponje prej ari, i cili ishte një simbol i shetit romak. Atëherë, hebrenjtë u bënë armiq të tij, mirëpo kishin frikë prej dhunës dhe mizorisë së tij, kështu që filluan të bënin komplote kundër tij por pa sukses. Në fund të jetës së tij lindi Mesihu - paqja qoftë me të - . Përpara se të ndahet nga jeta, ai dha urdhër që të vriten të shquarit e Kudsit në mënyrë që të përhapet pikëllimi në atë qytet, në mënyrë që banorët mos të ketë mundësi të gëzohen me vdekjen e mbretit të urrye të tyre. [‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ fq. 1009; dhe ‘Historia e koptëve dhe kristianizmit’ vëll. 8 fq. 191]
  • 30.
    30 është mbreti iJudenjve, që ka lindur? Sepse pamë yllin e tij në Lindje dhe erdhëm për ta adhuruar''. Mbreti Herod, kur dëgjoi këto fjalë, u shqetësua, dhe bashkë me të mbarë Jeruzalemi. Dhe, mbasi i mblodhi të gjithë krerët e priftërinjve dhe skribët e popullit, i pyeti ku duhet të lindte Krishti. Dhe ata i thanë: ''Në Bethlehem të Judesë, sepse kështu është shkruar nëpërmjet profetit: "Dhe ti, Bethlehem, tokë në Jude, nuk je aspak më e vogla ndër princat e Judesë, sepse nga ti do të dalë një udhëheqës, që do të kullotë popullin tim, Izraelin"''. Atëherë Herodi i thirri fshehurazi dijetarët, dhe i pyeti me hollësi se kur e kishin parë yllin për herë të parë. Dhe i dërgoi në Bethlehem dhe tha: ''Shkoni dhe pyesni me kujdes për fëmijën; dhe, kur ta gjeni, më njoftoni që të vij edhe unë ta adhuroj''. Dhe ata, pasi e dëgjuan mbretin, u nisën; dhe ja, ylli që kishin parë në lindje u shkonte përpara atyre derisa u ndal përmbi vendin ku ndodhej fëmija. Ata, kur e panë yllin, u gëzuan me gëzim shumë të madh. Dhe, mbasi hynë në shtëpi, panë fëmijën me Marien, nënën e tij, dhe ranë përmbys dhe e adhuruan. Pastaj hapën thesaret e tyre dhe dhuruan: ar, temjan dhe mirrë. Pasi Perëndia i udhëzoi në ëndërr që të mos ktheheshin te Herodi, ata u kthyen në vendin e tyre nga një rrugë tjetër... Atëherë Herodi, duke parë se dijetarët e kishin mashtruar, u zemërua fort dhe urdhëroi të vriten të gjithë fëmijët meshkuj që ishin në Bethlehem dhe në tërë rrethinën e tij, nga dy vjeç e poshtë,” [Ungjilli i Mateut 2;1-16] Sa i përket Krishtit, Jozefi dhe Maria e morrën atë me vete për në Egjipt. Ata nuk janë kthyer, vetëm se pas vdekjes së Herodit. Le t’i kthehemi prap Lukas, ku thotë: “Kur pastaj ishin plotësuar ditët e pastrimit të saj sipas ligjit të Moisiut, e çuan fëmijën në Jeruzalem për t'ia paraqitur Zotit, ashtu siç është shkruar në ligjin e Zotit: ''Çdo mashkull i parëlindur do të jetë thirrur
  • 31.
    31 shenjt për Zotin'',”[Ungjilli i Lukas 2;22-23] derisa thotë: “Dhe mbasi i kryen të gjitha ato që i takonin sipas ligjit të Zotit, u kthyen në Galile, në qytetin e tyre, Nazaret. Ndërkaq fëmija rritej dhe forcohej në frymë, duke qenë plot dituri; dhe hiri i Perëndisë ishte mbi të. Tani prindërit e tij shkonin çdo vit në Jeruzalem për festën e Pashkës...” [Ungjilli i Lukas 39-41] Në këto fragmente të gjata të Ungjillit të Mateut dhe të Lukas qëndrojnë shumë mospërputhje. Sqarimi i tij është sikurse vijon: 1. Në Ungjillin e Lukas thuhet se lindja e Mesihut ishte pas regjistrimit, në kohën e Augustus, ndërkohë që ajo e cila është e vërtetuar historikisht është se regjistrimi ka ndodhur në vitin e gjashtë nga lindja e Krishtit. Nga ana tjetër, Mateu thotë se lindja e Krishtit ishte në kohën e Herodit, ndërkohë që ajo e cila është e vërtetuar historikisht është se ai ka ndërruar jetë katër vjet përpara lindjes së Krishtit.17 2. Mateu pretendon se të dy prindërit e tij shkuan në Egjipt nga frika e Herodit, i cili ka urdhëruar të vriten të gjitha foshnjet. Ndërsa Luka thotë se dy prindërit e tij shkuan në Jeruzalem, pastaj, nga atje kanë shkuar në Nazaret, dhe se ata kanë qëndruar në të derisa ai u rritë. 3. Mateu thotë: “...sepse nga ti do të dalë një udhëheqës...” Historia e përgënjeshtron këtë pretendim, ngase Krishti nuk ka qenë asnjë ditë prej ditësh udhëheqës i hebrenjve. Përkundrazi, ata janë përpjekur që të jepej gjykimi për ekzekutimin e tij, madje ata ja kanë arritur qëllimit që të merret vendimi për ekzekutimin e tij. 4. Mateu pretendon se Jezusi është drejtuesi që kullot popullin izraelit: “...që do të kullotë popullin tim, Izraelin.” 17 Shih: ‘Lindja e fesë kristiane’ fq. 30, e autorit krishter Bruce.
  • 32.
    32 Historia e përgënjeshtronkëtë pretendim sepse izraelitët nuk e kanë pranuar thirrjen e Krishtit, si pasoj, ai nuk ishte drejtuesi i tyre. 5. Mateu, duke ju drejtuar Bethlehemit, thotë: “nuk je aspak e vogla ndër princat e Judesë”. Kjo bie në kundërshtim me Testamentin e Vjetër, ku thuhet: “Por ti, o Betlem Efratah, megjithëse je i vogël midis mijërave të Judës...” [Mikea 5;2] Nuk di se si kristianët i mbrojnë këto kontradikta që ndodhen te Ungjillet, të cilat janë baza e fesë së tyre dhe themeli i ideologjisë së tyre! Po ashtu, ata nuk kanë arritur dot të përcaktojnë se kush janë ata dijetarët zjarrëputist që kanë ardhur te Herodi, se nga kanë ardhur dhe ku kanë shkuar, sepse në atë kohë ka pasur luftëra ndërmjet shtetit persian dhe shtetit romak. Pra, si mundet që ata zjarrëputistë të hyjnë te guvernatori romak, i cili ishte armik i përbetuar i zjarrëputistëve?! Dijetarët e kristianëve vazhdojnë të jenë në dyshim rreth çështjes së tyre. Më pas, Luka dhe Mateu, të cilët i kanë kushtuar rëndësi rrëfimit të jetëshkrimit të Krishtit në Ungjillin e tyre, kanë kapërcyer një pjesë të jetëshkrimit të tij dhe kanë filluar të përmendin ngjarjen e hyrjes së Krishtit në tempull dhe se çfarë i ka ndodhur aty. Atëherë, mosha e Krishtit ishte dymbëdhjetë deri në tridhjetë. Kjo periudhë e jetës së Krishtit vazhdon të jetë në errësirë.18 Më pas, atij i është dhënë urtësia dhe profetësia. Allahu e ka përkrahur atë me shumë mrekullia. Autorët e ungjilleve i kanë kushtuar rëndësi të madhe kësaj ane, sidomos gjërave që i kanë ndodhur dyzet ditë përpara fundit të jetës së tij, sidomos në javën e fundit. 18 Dijetarët e mëdhenj të kristianëve e kanë pranuar këtë. Shih: ‘Lindja e fesë kristiane’ fq. 29 në gjuhën Urdu, e Dr. Bruce.
  • 33.
    33 Kurani i Lartëka përmendur gjashtë nga këto mrekulli. Ato janë: 1) Fryrja e shpirtit te pëllumbi: ‫ﱡ‬ ‫ﱳ‬ ‫ﱴ‬ ‫ﱵ‬ ‫ﱶ‬ ‫ﱷ‬ ‫ﱸ‬ ‫ﱹ‬ ‫ﱺ‬ ‫ﱻ‬ ‫ﱼ‬ ‫ﱽ‬ ‫ﱾ‬ ‫ﱿ‬ ‫ﲀ‬ ‫ﱠ‬ ‫آل‬ :‫ران‬ ‫م‬ ‫ع‬ ٤٩ “...do të krijoj me baltë formën e një zogu, do t’i fryj atij dhe ai me Lejen dhe Urdhërin e Allahut do të bëhet zog19 ...” [Surja Ali Imran, 49] 19 [Shënim i përkthyesit]: Dijetari i madh, Shejkhul-Islam ibën Tejmijjeh - Allahu e mëshiroftë - ka thënë: “Me fjalën ‘krijim’ kihet për qëllim se ai i dha baltës një pamje në formë të zogut. Një gjë të tillë, njerëzit në përgjithësi kanë mundësi ta bëjnë, ngase çdonjëri ka mundësi të bëjë me baltë një pamje në formë zogu apo ndonjë pamje të ndonjë kafshe tjetër, mirëpo ky lloj portretizimi është i ndaluar fetarisht të bëhet, ndryshe nga portretizimi që bëri Mesihu, ngase Allahu i dha lejen atij ta bëjë atë. Mrekullia është te fryrja e shpirtit, gjersa u shndërrua në zog me Lejen e Allahut, nuk është mrekullia thjesht te krijimi (portretizimi) prej baltës, ngase kjo gjë është diçka e përbashkët (kanë mundësi ta bëjnë të edhe të tjerë).”. [Burimi: ‘Përgjigja e saktë’ vëll. 3 fq. 326-331] Pasi arritëm në konkluzionin se mrekullia është te fryrja e shpirtit, atëherë le të shikojmë, a është veçuar Jezusi me këtë mrekulli, apo edhe profetë të tjerë kanë ardhur me të tilla mrekulli: Te libri Ezekiel 37;1-10, tregohet qartë se kjo mrekulli i ka ndodhur dhe Ezekielit: “Dora e Zotit u ndodh mbi mua, më çoi jashtë në Frymën e Zotit, dhe më lëshoi në mes të një lugine që ishte plot me kocka... Atëherë ai më tha: "Profetizoji frymës, profetizo bir njeriu dhe i thuaj frymës: Kështu thotë Zoti, Zoti: Frymë, eja nga të katër erërat dhe fryj mbi këta të vrarë, që të jetojnë". Kështu profetizova, si më kishte urdhëruar dhe shpirti hyri në to, dhe u kthyen në jetë dhe u ngritën më këmbë; ishte një ushtri e madhe, shumë e madhe.” Pra, a do të thuhet edhe për të se ai është Zot, ngase ai i ka fryrë të vdekurit dhe si pasoj i vdekuri është ringjall?! Nëse thuhet se Jezusi është Zot sepse ai i ka fryrë zogut dhe ai është shndërruar në qenie e gjallë dhe në zog real,
  • 34.
    34 2) Shërimi itë sëmurit të verbër dhe i të sëmurit nga lebra: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬ ‫ﲁ‬ ‫ﲂ‬ ‫ﲃ‬ ‫ﱠ‬ :‫مران‬ ‫ع‬ ‫آل‬ ٤٩ “...do ta shëroj atë që ka lindur i verbër dhe atë që vuan nga lebra...” [Surja Ali Imran, 49] 3) Ringjallja e të vdekurve: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬ ‫ﲄ‬ ‫ﲅ‬ ‫ﲆ‬ ‫ﲇ‬ ‫ﲈ‬ ‫ﱠ‬ :‫ران‬‫م‬ ‫ع‬ ‫آل‬ ٤٩ “...dhe do të ngjall të vdekurit20 me Vullnetin dhe Urdhërin e Allahut...” [Surja Ali Imran, 49] atëherë atyre u thuhet se edhe Musai hodhi shkopin dhe ai u shndërrua në qenie e gjallë, edhe Ezekieli, sipas jush, kur i fryu të vdekurve, ata u ringjallën. Nëse thuhet se Jezusi është Zot për shkak të këtyre që përmendët, atëherë u thuhet se një gjë e tillë u ka ndodhur edhe profetëve të tjerë, megjithatë, ju nuk thoni për ta se janë Zot. Gjithashtu, themi se Jezusi nuk ka pretenduar se kjo mrekulli është bërë nga vet ai. Përkundrazi, kjo mrekulli ishte prej Allahut. Te Ungjilli Gjonit 11;41-44, tregohet: “Atëherë ata e hoqën gurin prej vendit ku ishte shtrirë i vdekuri. Dhe Jezusi i ngriti sytë lart dhe tha: ''O Atë, të falënderoj që më ke dëgjuar. Unë e dija mirë se ti gjithnjë më dëgjon, por i kam thënë këto për turmën që është përreth, që të besojnë se ti më ke dërguar''. Dhe, mbasi tha këto, thirri me zë të lartë: ''Llazar, eja jashtë!''. Atëherë i vdekuri doli...” Pra, nuk thuhet në të: “që njerëzit të besojnë se unë jam Zot.”, por që njerëzit të besojnë se Ti - o Allah - më ke dërguar. 20 [Shënim i përkthyesit]: E njëjta gjë thuhet edhe për këtë mrekulli me të cilin të krishterët argumentohen se Jezusi është Zot. Themi: Musai - paqa qoftë me të - e ka shndërruar shkopin në gjarpër, sikurse tregohet në Bibël, te Eksodi 7;10, ndërkohë që në origjinë, shkopi nuk është qenie e gjallë, por është thjesht një send, ndryshe nga dhënja jetë e të vdekurit, i cili në origjinë, ai ishte qenie e gjallë dhe më pas ju dha përsëri jeta.
  • 35.
    35 4) Njoftimi injerëzve për atë çfarë hanë e çfarë ruanin në shtëpi: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬ ‫ﲉ‬ ‫ﲊ‬ ‫ﲋ‬ ‫ﲌ‬ ‫ﲍ‬ ‫ﲎ‬ ‫ﲏ‬ ‫ﲐ‬ ‫ﱠ‬ :‫مران‬ ‫ع‬ ‫آل‬ ٤٩ “...dhe do t’ju tregoj se çfarë hani dhe çfarë ruani në shtëpitë tuaja...” [Surja Ali Imran 49] 5) Zbritja e sofrës me ushqim: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱅ‬ ‫ﱆ‬ ‫ﱇ‬ ‫ﱈ‬ ‫ﱉ‬ ‫ﱊ‬ ‫ﱋ‬ ‫ﱌ‬ ‫ﱍ‬ ‫ﱎ‬ ‫ﱏ‬ ‫ﱐ‬ ‫ﱑ‬ ‫ﱒ‬ ‫ﱓ‬ ‫ﱠ‬ :‫ائدة‬ ‫الم‬ ١١٤ “O Allah, Zoti ynë! Na zbrit neve nga qielli një sofër të shtruar që të ketë në të për të parin e për të fundit një bollëk si në gosti feste dhe si argument prej Teje (shenjë bindëse që me të vërtetë kjo sofër e shtruar është prej Allahut)...” [Surja Maideh, 114] 6) Të folurit në djep: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱣ‬ ‫ﱤ‬ ‫ﱥ‬ ‫ﱦ‬ ‫ﱧ‬ ‫ﱨ‬ ‫ﱠ‬ :‫ائدة‬ ‫الم‬ ١١٠ “...dhe kështu ti u fole njerëzve që në djep dhe në burrëri...” [Surja Maideh, 110] Nëse thuhet se Jezusi është Zot sepse ai ka ringjallur njerëz, atëherë pse nuk thuhet për Moisiun se është Zot, ndërkohë që ai e ka shndërruar një send në një qenie të gjallë, duke qenë se kjo mrekulli është më e madhe nga ky aspekt?! Nëse thuhet se Moisiu e ka bërë këtë me Lejen e Zotit, atëherë edhe ne i themi kristianëve se Jezusi ka ringjallur të vdekur me Lejen e Zotit.
  • 36.
    36 Ndërsa në librate Testamentit të Ri janë përmendur shumë mrekulli. Nuk do ta ekzagjeronim nëse do të thonim se në të ka qindra mrekulli. Allahu e di më së miri për vërtetësinë e tyre. Me këto mrekulli të mahnitshme dhe argumente të qarta, Krishti e filloi thirrjen e tij ndër hebrenjtë në Palestinë. Atëherë, ai shkoi në Galile për të dhënë mësim rreth thirrjes së Teuhidit (monoteizmit, besimit në një Zot dhe adhurimit vetëm një Zoti) në mbledhjet e tyre. “Jezusi shkonte kudo nëpër Galile, duke mësuar në sinagogat e tyre, duke predikuar ungjillin e mbretërisë dhe duke shëruar çdo sëmundje dhe çdo lëngatë në popull.” [Ungjilli i Mateut 4;23] Atëherë, ai shkoi në Kapernaum21 , krijoi në të një qendër për thirrje dhe qëndroi në të dy vjet. Ai dilte prej tij për të kumtuar thirrjen dhe u kthente përsëri në të. Ai ka marrë dymbëdhjetë nxënës prej pasuesve të tij: “Dhe ai, kur pa turmat, u ngjit në mal dhe, pasi u ul, iu afruan dishepujt e tij. Atëherë ai hapi gojën dhe i mësoi…” [Ungjilli i Mateut 5;1-2] 21 ‘Kapernaum’ është emër hebre që do të thotë: ‘fshati i Naumit’. Ai ndodhet në veri-perëndim të bregut të liqenit Galile (Tiberia).
  • 37.
    37 12 11 10 9 8 7 6 5 4 3 2 1 Nr. Shohim se shkruesit e ungjillëve kanë mospërputhje në emrat e nxënësve të Jezusit Juda Iskarioti Simon Kananeasi Lebeu (Tade) Jakobi i Alfeut Mateu tagrambledhësi Thomai Bartolomeu Filipi Gjoni Jakobi i Zebedeut Andrea Simoni (Pjetri) Ungjilli i Mateut 12;2-4 Juda Iskarioti Simon Kananeasi Tadeu Jakobi i Alfeut Thomai Mateu Bartolomeu Filipi Andrea Gjoni Jakobi i Zebedeut Simoni (Pjetri) Ungjilli i Markut 3;16 Juda Iskarioti Juda vllai i Jakobit Simoni (Zellshmi) Jakobi i Alfeut Thomai Mateu Bartolomeu Filipi Gjoni Jakobi Andrea Simoni (Pjetri) Ungjilli i Lukas 3;14 --- Juda vllai i Jakobit Simoni (Zellshmi) Jakobi i Alfeut Mateu Bartolomeu Thomai Filipi Andrea Gjoni Jakobi Pjetri Veprat e Apostujve --- Filipi Bartolomeu Nakobi Tadeu Jakobi i Zebedeut Gjoni i Zebedeut Mateu tagrambledhësi Barnaba Pjetri Andrea Juda Iskarioti Ungjilli i Barnaba 14;!4
  • 38.
    38 Vërejtjet: 1) Në Ungjilline Lukas thuhet: Juda vëllai i Jakobit, në vend të Liausit, ndërkohë që Gjoni, i cili i kushton rëndësi tregimit të emrave të të gjithë nxënësve, përmend ndër ta një tjetër Juda, jo Iskariotin, dhe thotë: “Juda, jo Iskarioti” [Ungjilli i Gjonit 14;22] Me sa duket, ai është Juda vëllai i Jakobit të cilin e ka përmendur Luka, autori i librit ‘Veprat e Apostujve’. 2) Autori i librit ‘Veprat e Apostujve’ nuk e ka përmendur nxënësin e dymbëdhjetë. 3) Në Ungjillin e Mateut dhe të Barnabas tregohet se ai i cili i merrte tatimet e kishte emrin ‘Mateu tagrambledhësi’, kurse te Ungjilli i Markut tregohet se ai i cili qëndronte te vendi i tatimeve e kishte emrin Levi, biri i Alfeut.22 4) Nga Ungjilli i Barnabas duket se Barnaba ishte njëri nga dymbëdhjetë nxënësit, sikurse ka deklaruar ai vet dhe ka thënë: “Ai i cili ka e shkruajtur këtë.” Ndërkohë që autorët e Ungjilleve të tjerë nuk e kanë përmendur emrin e tij në listën e nxënësve. Ajo që është vërtetuar është se ai ka qenë njëri prej tyre, sikurse ka ardhur në fragmentet e librit ‘Veprat e Apostujve’.23 Disa shkrimtarë kristianë e kanë kritikuar këtë sjellje të autorve të Ungjilleve dhe i kanë akuzuar me mosprërpikmëri në rrëfimin e emrave të nxënësve. Krishti ka zgjedhur dymbëdhjetë nxënës dhe i ka dërguar ata në fiset e hebrenjve duke u thënë: “Mos shkoni ndër paganë dhe mos hyni në asnjë qytet të Samaritanëve, por shkoni më mirë te delet e humbura të shtëpisë së Izraelit.” [Ungjilli i Mateut 10;5-6] 22 Ungjilli i Markut 2;14. 23 Shih përshembull: 4;36 dhe 9;27 dhe 11;22-25.
  • 39.
    39 Ai i kaporositur ata që t’u mësojnë të tjerëve Ungjillin,24 të cilin e ka mësuar te 'Mali i Udhirit prej melekut Xhibrit (ëngjëllit Gabriel).25 Mirëpo, judaistët e kundërshtuan fuqishëm thirrjen e tij saqë nuk hyri në fenë e tij përveç një pakice prej njerëzve, derisa Krishti u zemërua dhe u lut kundër qytetit Kapernaum me thënjen e tij: “Dhe ti, o Kapernaum, që u ngrite deri në qiell, do të fundosesh deri në ferr…” [Ungjilli i Mateut 11;23 dhe Ungjilli i Lukas 10;15] Kjo lutje bie ndesh komplet me natyrën e Krishtit, Profetit të Allahut - paqja qoftë me të - , i cili ishte zemërbutë e shprehjebutë dhe që e kishte simbol dashurinë, vëllazërinë dhe durimin e sprovës. 24 Ungjilli i Markut 16;15. Nuk e di se si kristianët e mohojnë t’i ketë zbritur Ungjilli Profetit të Allahut Isa - paqja qoftë me të - ashtu sikurse u është zbritur libri Profetëve të tjerë! 25 Shih: ‘Ungjilli i Barnabas’ 10;3.
  • 40.
    40 Motivet e judaistëvenë armiqësimin e thirrjes së Krishtit: Prej gjërave që nuk ka pikën e dyshimit është se hebrenjtë janë një popull rebel ndaj ligjit të Allahut dhe se Teurati i tyre i pretenduar i qorton gjithnjë për këtë rebelim dhe i thërret që të kapen me fenë e Allahut. Mirëpo, natyra e tyre e ligë nuk është ndryshuar përgjatë njëmijë viteve pas Musait - paqja qoftë me të - e deri në shfaqjen e Profetit të Allahut, Isait (Jezusit), megjithëse në mesin e tyre kishte shumë Profetë, të Dërguar, dijetarë dhe reformator. Sa herë që atyre u jepej mundësia, ata u kthenin në mosbesim, pabindje dhe paganizëm, ndërkohë që ishin zhytur në materializëm dhe ndërkohë ajo i kishte pushtuar dëshirat dhe ndjenjat e tyre saqë nuk e çanin kokën për vrasjen e Profetëve, njerëzve të mirë dhe udhëheqësve. Sa i përket dijetarëve të tyre, ata i morën simbolet e fesë si mjet për devijimin e popullit, pa ju drejtuar fare esencës dhe qëllimit të fesë. Në këtë shoqëri të prishur u shfaq Profeti përmirësues i cili i thërriste ata që t’i braktisnin thjesht pamjet e jashtme dhe i urdhëronte që ata të kapen me bazat dhe parimet e fesë, mirëpo, ata e mohuan atë, e konsideruan si të devijuar dhe i nxitën romakët kundër tij derisa i bindën ata që të jepnin gjykimin për ekzekutimin e tij me kryqëzim. Ne mundet t’i përmbledhim në vijim motivet e armiqësisë së judaistëve kundrejt thirrjes së tij: 1) Judaistët prisnin shfaqjen e një profeti i cili do t’i mbretëronte, do t’i shpëtonte prej armiqve dhe do t’i thërriste në konfliktin e armatosur kundër armikut, kurse ata u befasuan me një Profet që thërret të bëhet durim, të meditohet në Allahun dhe të besohet në Të, kështu që ata u larguan prej rrethit të tij dhe filluan të
  • 41.
    41 shfaqnin armiqësinë kundërtij nëpër tumbime e faltore, mirëpo ata u zhgënjyen.26 2) Judaistët e shenjtëronin ditën e shtunë, për shkak të porosisë së katërt të ligjit, të cilin Allahu ia dha Musait (Moisiut). Në librin ‘Eksodi’ thuhet: “Mbaje mend ditën e shtunë për ta shenjtëruar. Do të punosh gjashtë ditë dhe në ato do të bësh të gjithë punën tënde; por dita e shtatë është e shtuna, e shenjtë për Zotin, Perëndinë tënd; nuk do të bësh në atë ditë asnjë punë, as ti, as biri yt, as bija jote, as shërbëtori yt, as shërbëtorja jote, as kafshët e tua, as i huaji që ndodhet brenda portave të tua; sepse në gjashtë ditë Zoti krijoi qiejt dhe tokën, detin dhe gjithçka që është në to, dhe ditën e shtunë ai pushoi; prandaj Zoti e ka bekuar ditën e shabatit dhe e ka shenjtëruar atë.” [Eksodi 20;8-11] Madje, ka ardhur urdhëresa që të gurëzohet ai person që mbledh dru ditën e shtunë. Në librin ‘Numrat’ thuhet: “Ndërsa bijtë e Izraelit ishin në shkretëtirë, gjetën një njeri që mblidhte dru ditën e shtunë. Ata që e gjetën duke mbledhur dru, e çuan te Moisiu, tek Aaroni dhe para tërë asamblesë. Dhe e futën në burg, sepse nuk ishte përcaktuar akoma se ç'duhet t'i bënin. Pastaj Zoti i tha Moisiut: "Ky njeri duhet të vritet; e tërë asambleja do ta vrasë me gurë jashtë kampit". Kështu tërë asambleja e çoi jashtë kampit dhe e vrau me gurë; dhe ai vdiq, ashtu si e kishte urdhëruar Zoti Moisiun.” [Numrat 15;32-36] Ndërsa Krishti nuk i është përmbajtur shenjtërisë së ditës së shtunë dhe nuk e ka ndaluar punën në atë ditë, madje, ai dhe pasuesit e tij e shenjtëruan ditën e diel, e cila është dita e tetë. Barnaba thotë: “Ne jemi ndryshe nga çifutët. Ne e 26 ‘Jezu Krishti’ fq. 37, e Pal Elias.
  • 42.
    42 shenjtërojnë ditën etetë.” sepse judaistët e konsideroni ditën e shtunë si ditë të shtatë, kurse dita e diel që vjen pas saj u konsiderua si ditë e tetë. Në Ungjillin e Markut thuhet: “Por ndodhi që një ditë të shtunë ai po kalonte nëpër ara dhe dishepujt e tij, duke kaluar, filluan të këpusin kallinj. Dhe farisenjtë i thanë: ''Shih, përse po bëjnë atë që nuk është e ligjshme ditën e shtunë?''. Por ai u tha atyre: ''A nuk keni lexuar vallë ç'bëri Davidi, kur pati nevojë dhe kishte uri, ai dhe ç'qenë me të?''. Se si hyri ai në shtëpinë e Perëndisë në kohën e kryepriftit Abiathar, dhe hëngri bukët e paraqitjes, të cilat nuk lejohet t'i hajë askush, përveç priftërinjve, dhe u dha edhe atyre që qenë me të?''. Pastaj u tha atyre: ''E shtuna është bërë për njeriun dhe jo njeriu për të shtunën. Prandaj Biri i njeriut është zot edhe i së shtunës''.” [Ungjilli i Markut 2;23-28] 3) Judaistët e kundërshtonin Krishtin për shkak se nxënësit e tij hanin ushqim pa i larë duart. “Atëherë rreth tij u mblodhën farisenjtë dhe disa skribë që kishin ardhur nga Jeruzalemi. Ata vunë re se disa nga dishepujt e tij po hanin bukë me duar të papastra, domethënë të palara, dhe i paditën. Në fakt farisenjtë dhe të gjithë Judenjtë nuk hanë pa i larë më parë me shumë kujdes duart, duke iu përmbajtur traditës së pleqve; dhe, kur kthehen nga tregu, nuk hanë pa u pastruar më parë.” [Ungjilli i Markut 7;1-4] 4) Krishti është lutur që Jeruzalemi të rrënohet. Në Ungjillin e Lukas thuhet: “Dhe kur do të shikoni Jeruzalemin të rrethuar nga ushtritë, ta dini se shkretimi i saj është afër.” [Ungjilli i Lukas 21;20] Në Ungjillin e Mateut thuhet: “Jeruzalem, Jeruzalem, që i vret profetët dhe i vret me gurë ata që të janë dërguar! Sa herë
  • 43.
    43 kam dashur t'imbledh bijtë e tu ashtu si i mbledh klloçka zogjtë e vet nën krahë, por ju nuk deshët! Ja, shtëpia juaj po ju lihet e shkretë.” [Ungjilli i Mateut 23;37-38] Për këto motive dhe për motive të tjera, judaistët nuk janë kënaqur me thirrjen e Krishtit, kështu që ata e nxitën guvernatorin romak kundër tij dhe e akuzuan atë se ai dëshiron të trashëgojë sundimin e Davidit, derisa u lëshua dekreti perandorisë që ai të arrestohet dhe të ekzekutohet. Ushtria romake e kërkoi atë derisa e gjeti, mirëpo Allahu hodhi ngjashmërinë e pamjes së tij te Juda Iskarioti, i cili - sipas Ungjilleve - spiunoi për të. Ja çfarë ka ardhur në Ungjillin e Barnabas në lidhje me këtë: “Kur ushtria së bashku me Judan u afruan te vendi ku ishte Jezusi, atëherë Jezusi dëgjoi afrimin e një grupi të madh njerëzish, andaj, ai u largua i frikësuar për te shtëpia, ndërkohë që të njëmbëdhjetët ishin në gjumë. Kur Zoti pa rrezikun e robit të tij, atëherë Ai urdhëroi delegatët e tij: Xhibrilin (Gabrielin), Mikailin, Rafaelin dhe Urielin që ta merrnin Jezusin nga kjo botë. Atëherë, ëngjëjt e pastër e morën Jezusin dhe e ngritën nga dritarja me drejtim nga jugu. Ata e morën dhe e vendosën në qiellin e tretë, nën shoqërinë e ëngjëjve që madhërojnë Zotin përgjithmonë. Juda hyri me forcë në dhomën që ishte Jezusi ndërkohë që të gjithë nxënësit ishin në gjumë. Zoti i mrekullueshëm bëri diçka të mrekullueshme; Judas iu ndryshua e folura e pamja dhe u bë i ngjashëm me Jezusin, aq sa ne kujonim se ai ishte Jezusi. Sa i përket atij, ai filloi të kërkonte ku ishte mësuesi, prandaj ne u çuditëm dhe u përgjigjëm: “Ti, o zotëria jonë, je mësuesi jonë! A mos na ke harruar?!” Ndërsa ai, duke buzëqeshur, tha: “A mos jeni budallenj që nuk njihni Juda Iskariotin?!” Ndërkohë që ai po thoshte këtë, ushtria hyri dhe
  • 44.
    44 kapi Juda Iskariotinsepse ai ngjasonte me Jezusin nga çdo aspekte.”27 Në Ungjillet e pretenduara (si të vërteta) jepen sinjale për hedhjen e pamjes së Isait te një person tjetër, ngase të gjithë thonin: “A është ai apo jo? Jezusi u tha atyre: “Të gjithë ju do të dyshoni në këtë natë!”28 Kështu, Fuqia e Allahut u shfaq sheshazi dhe dora e përkujdesit u shtri te i Dërguari i Allahut. Zoti i tij e fshehu atë prej syve të shikuesve. Tradhtari Juda ra në duart e tyre dhe atëherë atë e pushtoi habia saqë nuk arrinte dot të mbronte vetveten e tij dhe të shfaqte realitetin e çështjes. Ata e morën atë te sheshi i ekzekutimit në mes të britmave, zhurmave dhe gëzimeve. Ata thurën kurth, edhe Allahu thuri kurth, por Allahu është më i miri i atyre që thurin kurthe. Pasi e goditën atë, ata e kryqëzuan ndërkohë që kujtonin se ai ishte Krishti. ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱩ‬ ‫ﱪ‬ ‫ﱫ‬ ‫ﱬ‬ ‫ﱭ‬ ‫ﱮ‬ ‫ﱯ‬ ‫ﱰ‬ ‫ﱱ‬ ‫ﱲ‬ ‫ﱳ‬ ‫ﱴ‬ ‫ﱵ‬ ‫ﱶ‬ ‫ﱷ‬ ‫ﱸ‬ ‫ﱹ‬ ‫ﱺ‬ ‫ﱻ‬ ‫ﱼ‬ ‫ﱽ‬ ‫ﱾ‬ ‫ﱿ‬ ‫ﲀ‬ ‫ﲁ‬ ‫ﲂ‬ ‫ﲃ‬ ‫ﲄ‬ ‫ﲅ‬ ‫ﲆ‬ ‫ﲇ‬ ‫ﲈ‬ ‫ﲉ‬ ‫ﲊ‬ ‫ﲋ‬ ‫ﲌ‬ ‫ﲍ‬ ‫ﲎ‬ ‫ﲏ‬ ‫ﱠ‬ :‫اء‬ ‫س‬ ‫ن‬ ‫ال‬ ١٥٧ - ١٥٨ “...por ata nuk e vranë atë, as nuk e kryqëzuan, por kështu iu duk atyre; dhe ata që kanë mosmarrëveshje për këtë, kanë mjaft dyshime në të.29 Ata nuk kanë aspak dije (të qartë), duke mos 27 ‘Ungjilli i Barnabas’ kapitulli 215 dhe 216. 28 ‘Ungjilli i Mateut’ 26;31, dhe ‘Ungjilli i Markut’ 14;27. 29 [Shënim i përkthyesit]: Përveç faktit se Allahu ka dëshmuar se ata janë në dyshim rreth kryqëzimit të tij, gjithashtu, shumë argumente të tjera nga vet librat e tyre tregojnë se ata janë në dyshim rreth këtij kryqëzimi: Prej tyre: Dëshmia e Jezusit se të gjithë dishepujt e tij do të dyshojnë në atë natë ku thuhet se Jezusi është arrestuar. Në Ungjillin e Markut thuhet: “Dhe Jezusi u tha atyre: Ju të gjithë do të dyshoni në mua në këtë natë, sepse
  • 45.
    45 është shkruar: “Dota godas Bariun dhe delet do të shpërndahen”.” [Ungjilli i Markut 14;27] Prej tyre: Sipas tyre, ushtarët nuk e njihnin se kush është Jezusi, kështu që, ata blen me para Juda Iskariotin në mënyrë që ai t’i tregonte atyre se kush është Jezusi. Përveç faktit se ata nuk e njihnin Jezusin, koha e arrestimit të tij ishte natë, ndërsa pamja e personit të arrestuar u ndryshua për shkak të goditjeve që ka përsuar nga njerëzit saqë gjaku i rridhte deri në këmbë. Prej tyre: Sipas tyre, në kohën e arrestimit të Jezusit, të gjithë nxënësit e tij ja mbathën prej tij. Pas kësaj, ata nuk kishin më dituri unanime për atë çfarë i ka ndodhur atij. Sa i përket Pjetrit, ai e ka ndjekur atë vetëm nga larg. Në Ungjillin e Mateut tregohet: “Atëherë të gjithë dishepujt e lanë dhe ikën.” [Ungjilli i Mateut 26;56] Prej tyre: Dijetari kolosal, Khajrud-Din el-Alusi - Allahu e mëshiroftë - thotë në librin 'el-Xheuab el-Fesih': “Në Ungjill tregohet se kryeprifti është betuar në Perëndinë: “A je ti Mesia, i biri i Perëndisë?” Kurse ai i ka thënë: “Ti po thua!” Ai nuk është përgjigjur se është Mesihu. Sikur ai për të cilin është betuar të ishte Mesihu, atëherë ai do të thoshte: “Po.” Nuk do të bënte lojra fjalësh ndërkohë që ai tjetri i është betuar në Zot që ti përgjigjej.” Prej tyre: Khajrud-Din el-Alusi - Allahu e mëshiroftë - thotë: “Te Ungjilli i Lukas, te kapitulli 9, verseti 28-32, thuhet: “Dhe ndodhi që afërsisht tetë ditë pas këtyre thënieve, Ai mori me vete Pjetrin, Gjonin Jakobin dhe u ngjit në mal për t'u lutur. Dhe ndërsa po lutej, pamja e fytyrës së tij ndryshoi dhe veshja e tij u bë e bardhë dhe e ndritshme. Dhe ja, dy burra po bisedonin me të; ata ishin Moisiu dhe Elia, të cilët, të shfaqur në lavdi, i flisnin për ikjen e tij nga kjo jetë që do të kryhej së shpejti në Jeruzalem. Pjetri dhe shokët e tij ishin të këputur nga gjumi;” [Luka 9;28-32] Kjo është prej argumenteve më të qarta për atë që ne themi se ai është ngritur në qiell dhe se dikush tjetër ka marrë pamjen e tij, ngase shfaqja e Moisiut dhe e Elias dhe rënia në gjumë e shokëve të tij nuk ka kuptim tjetër veçse ai është ngritur në qiell. A nuk e sheh se çifutët dëgjonin prej tij - paqa qoftë me të - se Elia do të vinte. Kur ata e ngritën në kryq, sikurse tregohet në Ungjillet, ata thanë: “Lëre, të shohim në se do të vijë Elia për ta shpëtuar.” [Mateu 27;49] Pra, ata ishin në dyshim dhe donin ta vërtetonin atë. Nëse Elia vjen, atëherë ai që është ngritur në kryq është Mesihu; në të kundërt, ai nuk është Mesihu, sipas hamendjes së tyre. Kur ai nuk erdhi, atëherë atyre u shtua më shumë dyshimi...” si dhe shumë fakte të tjera që tregojnë se ata janë në dyshim për kryqëzimin e tij, fakte të cilat i ka
  • 46.
    46 ndjekur gjë tjetër,veçse hamendje, pasi sigurisht që ata nuk e vranë atë (Isain): Por Allahu e ngriti atë (Isain) lart (me trup e me shpirt) pranë Vetes së Tij. Dhe Allahu është kurdoherë i Gjithëfuqishmi, më i Urti Gjithëgjykues (i Cili vë çdo gjë në vendin e vet).” [Surja Nisa, 157-158] Jurji Zaydan thotë duke përqeshur: “Fantazistët thonë: Krishti nuk është kryqëzuar realisht, por është kryqëzuar një tjerër person në vend të tij.”30 sqaruar Xhemalud-Din el-Kasimi në ‘Mehasinut-teuil’, disa prej të cilave do t’i përmendim në fusnotën tjetër. 30 ‘Historia e civilizimit Islamik’ vëll. 1 fq. 54, botimi Dar el-Hilal. [Shënim i përkthyesit]: Xhemalud-Din el-Kasimi në ‘Mehasinut-teuil’ vëll. 3 fq. 416 ka përmendur një dyshim të kristianëve rreth fjalës së muslimanëve se Krishti nuk është kryqëzuar. Dyshimi: Ai thotë: “Karafi ka thënë: Dije se të krishterët kanë thënë: Ata (të krishterët) dhe judaistët janë një komb i madh, kanë mbushur tokën nga lindja e përëndimi, dhe të gjithë ata njoftojnë se Krishti është kryqëzuar. Ata janë një numër aq shumë i madh saqë është e pamundur të pajtohen për shpifjen e kësaj ngjarje. Ungjilli, gjithashtu, është lajmërues për këtë kryqëzim. Nëse thoni se është e mundur që ata të kenë gënjyer, se kjo që është në Ungjill është gënjeshtër dhe se të gjithë ata mundet të kenë rënë dakort për shpifjen e kësaj, atëherë prej kësaj rezultojnë disa gjëra absurde nga disa aspekte: 1. Njëra prej tyre: Është se juve - o musliman - ju pamundësohet pastaj ta konsideroni Kuranit transmetim muteuatir. 2. E dyta: Rregulli i transmetimit muteuatir i bie të jetë tërësisht i kotë, ngase maksimumi që mund të arrijë një transmetim muteuatir është një transmetim i ngjashëm me transmetimin e kryqëzimit. 3. E treta: Mohimi i çështjeve të transmetuara me transmetim muteuatir është mohim i domosdoshmërisë, kështu që kësaj nuk duhet t’i vihet veshi. Nëse një njeri, përshembull, do të na thoshte se njoftimi për ekzistencën e një qyteti që quhet Bagdad është gënjeshtër, atëherë ne nuk do t’ja vinim veshin atij për këtë dhe do ta konsideronim se ka dalur nga rrethi i të mençurve. Atëherë, ne na bëhet obligim ta
  • 47.
    47 pranojmë se fjalase Krishti është kryqëzuar është e vërtetë, kurse njoftimi i muslimanëve dhe i Kuranit për mosndodhjen e kësaj është i pakuptimtë. Përgjigja: Përgjigja ndaj kësaj është nga disa aspekte. Njëra prej tyre: Është se të krishterët dhe judaistët e sjellin këtë pyetje ndërkohë që nuk e dinë realitetin e transmetimit muteuatir dhe kushtet e tij… Unë po t’i sqarojë ato këtu - në dashtë Allahu i Lartësuar - andaj dhe them: Transmetimi muteuatir ka disa kushte: Kushti i parë: Gjëja e transmetuar të jetë diçka e perceptueshme me shqisë. Argumenti për konsiderimin e këtij kushti është se një popull i madh mundet të lajmërojë për çështje madhore ndërkohë që ajo është e kotë. Shembull: Ateistët njoftojnë se nuk ka Zot, gjithashtu, filozofët njoftojnë se bota është e amshuar, megjithëse këto janë të kota te shumë kombe të tjerë. Shkaku i mospërputhjes është se te fusha e meditimit ndodhin shpesh gabime, kështu që njeriu nuk i beson lajmeve në temat e logjikës derisa ai të gjejë ndonjë argument logjikë që e përforcon këtë lajm dhe atëherë bindet për saktësinë e këtij lajmi. Sa i përket çështjeve të perceptueshme me shqisa, sikurse gjërat që shikohen, për këto, vështirë të bihet në gabim. Gabimi në të mundet të ndodh vetëm nga ana pajtimit të disa njerëzve për shpifjen e lajmit. Nëse njoftuesit janë aq shumë saqë është e pamundur të shpifin, atëherë arrihet besimi i sigurtë për këtë lajm. Kushti i dytë: Numri i shumtë i këtyre transmetuesve të jetë tek të gjitha gjeneratat e transmetuesve; te dy anët dhe te ndërmjetësi. Argumenti i këtij kushti është se ata që na kanë njoftuar:  Nëse janë një numër i madh saqë është e pamundur të pajtohen për shpifjen e këtij lajmi dhe nëse ata kanë qenë vet prezent në atë gjë të perceptueshme për të cilën njoftohet, atëherë, nëpërmjet kësaj arrihet dituria për vërtetësinë e këtij lajmi.  Nëse transmetuesit nuk ka qenë vet prezent në ato gjëra të perceptueshme me shqisa, por e kanë transmetuar prej të tjerëve se këta të tjerët i kanë njoftuar ata për këtë, atëherë, patjetër duhet që ata të tjerët të jenë një numër i madh njerëzish saqë të jetë e pamundur të pajtohen për ta shpifur këtë lajm... Pasi u tregua realiteti i transmetimit muteuatir, tani themi: Së pari: Sa i përket kushtit të parë, shqisa tregon vetëm faktin se ky është kryqëzuar në dru, kurse, sa i përket se a është ai Isai apo jo, këtë gjë nuk e tregon kurrë shqisa, por merret vesh nëpërmjet rrethanave - nëse ka - ose me
  • 48.
    48 lajmet e Profetëve- paqa qoftë me ta - nga Allahu, i cili ka përfshirë në Diturinë e Tij çdo gjë. Argumeni: Argumenti që tregon se shqisa nuk bënë dallimin ndërmjet dy gjërave të njësojtë është se, nëse ne do të vendosnim një enë me uji, përshembull, dhe nëse do t’ia tregonim atë një njeriu, pastaj, nëse ne do ta hiqnim atë enë dhe do t’i vendosnim atij një enë tjetër nga ai uji, dhe pastaj t’i thonim: A është ky uji i njëjtë apo është një tjetër uji i ngjashëm me të? Nëse ai do të tregohet i drejtë, do të thotë: Ajo që arrijë unë nëpërmet shqisës time është se kjo domosdoshmërisht është ujë. Sa i përket, a është po i njëjti apo është një tjetër i ngjashëm me të, këtë nuk e di, për shkak se shqisa nuk e arrin këtë… Së dyti: E supozojmë se shqisa arrin të dallojë ndërmjet dy gjërave të ngjashme, mirëpo ne nuk e pranojmë se numri i atyre që kanë qenë prezent gjatë kryqëzimit është aq shumë i madh saqë është e pamundur që ata të pajtohen për shpifjen e këtij lajmi. Argumenti: Argumenti që tregon për këtë është se nxënësit e tij u larguan prej tij, ngase po t’u gjente ndonjëri prej tyre me të, atëherë judaistët do ta vrisnin atë. Kështu që, numri i transmetimit muteuatir është i pamundur nga ana e grupit krishterë prej paraardhësve të tyre. Lajmi i tyre nuk tregon gjë tjetër veçse për hamendje, andaj, kjo nuk merret në konsiderat. Prandaj, Allahu i Lartësuar nga çdo e metë ka thënë në Kuranin e qartë: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﲂ‬ ‫ﲃ‬ ‫ﲄ‬ ‫ﲅ‬ ‫ﲆ‬ ‫ﲇ‬ ‫ﲈ‬ ‫ﲉ‬ ‫ﲊ‬ ‫ﱠ‬ “...pasi sigurisht që ata nuk e vranë atë (Isain): Por Allahu e ngriti atë (Isain) lart (me trup e me shpirt) pranë Vetes së Tij.” [Surja Nisa 157-158] Domethënë se ata nuk janë të sigurtë për këtë, por ata thjeshtë hamendësojnë. Sa i përket transmetimit nga ana e kombit judaistë, ata që realisht kanë prezantuar në kryqëzim janë ndihmësat e prijësit. Zakonisht, ata janë një numër i vogël; dy, tre e të ngjashme me kaq, kështu që ata mundet të gënjejnë, andaj prej lajmit të tyre nuk nuk përfiton dituri, ngase transmetuesit nuk janë aq të shumë saqë të jetë e pamundur që ky lajm të pajtohet ndërmjet tyre për t’u shpifur... Pra, numri i transmetimit muteuatir nuk është përmbushur këtu. Çifutët dhe kristianët bazohen në këtë vetëm te Teurati dhe Ungjilli i tyre. Mirëpo, nuk ka ndonjë judaistë apo ndonjë kristianë në sipërfaqen e tokës që ta transmetojë Teuratin dhe Ungjillin me zinxhir; nga një i drejtë, te një i drejtë, e deri te Musai dhe Isai, paqja qoftë me ta. Përderisa transmetimi nga
  • 49.
    49 një njeri idrejtë te një njeri i drejtë është i pamundur te të krishterët, atëherë më parësor është që mos të kenë transmetim muteuatir... Së treti: Tekstet e Ungjillit të lënë të kuptosh se vet Isai ‫ﷺ‬ nuk është kryqëzuar, sikurse kemi treguar më parë. Ai ka thënë në librin ‘Turpërimi i Ungjilleve’: ...Nëse ata thonë se ky transmetim është muteuatir, atëherë, ne u themi atyre se kusht i transmetimit muteuatir është numri i madh i transmetuesve tek të gjitha gjeneratat e transmetuesve. Pra, që këtë ta transmetojë një grup i madh njerëzish nga një grup i madh i njerëzve që kanë dëshmuar këtë ngjarje, kanë dëshmuar këtë të kryqëzuar dhe kanë ditur domosdoshmërisht se i kryqëzuari është pikërisht ai. Nëse nuk përmbushet diçka prej këtij kushti, atëherë kjo nuk konsiderohet transmetim muteuatir. Nëse të krishterët pretendojnë se vrasja dhe kryqëzimi i Krishtit i ka këto tipare, atëherë ne themi se këtë gjë e përgënjeshtrojnë citatet e Ungjilleve të tyre që ata kanë në duar, ngase transmetuesit, të cilët i kanë shkruajtur këto dhe tek të cilat ata bazohen, kanë thënë se kur ai është kapur dhe është vrarë ka qenë me një grup të vogël nxënësish, të cilët u larguan të gjithë kur ushtria erdhi, dhe se atë nuk e ka ndjekur vetëm se Pjetri nga larg. Ata kanë thënë se kur një shërbëtore hyri te shtëpia ku ata ishin mbledhur, ajo e njohi Pjetrin, kështu që i tha ushtrisë: “Ky ka qenë me Jezusin.” Pastaj, ai u betua se nuk e njihte Jezusin dhe i mashtroi ata derisa e lanë atë dhe iku. Ata kanë thënë se një farë djaloshi, që ishte i mbështjellur me një çarçaf mbi trupin e zhveshur, po e ndiqte, por ata e kapën. Por ai e lëshoi çarçafin dhe iku lakuriq nga duart e tyre. Këto janë shokët dhe pasuesit e tij. Asnjëri prej tyre nuk ka prezantuar sipas dëshmisë së vet Ungjilleve të tyre. Sa i përket armiqve të tij, që sipas kristianëve kanë qenë prezent në këtë ngjarje, ata nuk e kanë arritur numrin e transmetimit muteuatir, porse kanë qenë vetëm disa individ, ngase ata të cilët kanë qenë prezent nuk kanë parë veçse një person në dru me dy hajduta të kryqëzuar. Nuk ka dyshim se pamja e tyre ka ndryshuar në krahasim me pamjen që kanë pasur përpara arrestimit. Sa i përket pleqve, ata nuk e kanë njohur atë. Në kapitullin njëzet e dy, te Ungjilli i Lukas, tregohet fjalëpërfjalë: “Dhe, kur u bë ditë, u mblodhën pleqtë e popullit, kreret e prifterinjve dhe skribët dhe e çuan në sinedrin e tyre, duke thënë: “Nëse ti je Krishti, na e thuaj”. Por ai u tha atyre: “Edhe sikur t'jua thoja, nuk do ta besonit. Edhe sikur t'ju pyesja, ju nuk do të më përgjigjeshit dhe as nuk do të më linit të shkoja.” [Ungjilli i Lukas 22;66-68]... Edhe nëse supozojmë se numri i transmetuesve të tyre ishte i madh dhe se ata e njihnin të vërtetën,
  • 50.
    50 Logjika mundet taasgjësojë këtë besim të kotë, ngase Zoti që nuk ka mundësi të mbrojë veten e Tij, si mundet të mbrojë të tjerët?! Ibën Kajjim el-Xheuzijjeh thotë: “Si mundet që një popull që pohon se i Adhuruari dhe Zoti i tyre është kryqëzuar, më pas ka adhuruar kryqin - megjithëse më parësor për ta do ishte që ta digjnin dhe ta poshtëronin kryqin ngase në të është kryqëzuar Zoti i tyre, të cilit herë i thonë ‘Perëndi’; herë i thonë ‘bir i Perëndisë’; herë thonë se ai është njëri nga tri Zotat - , pra, si mundet që një popull që e ka mohuar të drejtën e Krjuesit të vet, që e ka mohuar Atë me mohimin më të madh dhe e ka ofenduar Atë me gjënë më të poshtër = të mohoi të drejtën e robit të Tij e të Dërguarit të Tij?! prapëseprapë, ka mundësi që ata të kenë rënë dakord për shpifje e kësaj ngjarje, ngase, duke qenë se ata nuk e gjetën atë, duke qenë se ata nuk e dinin vendin se ku gjendej Krishti, dhe duke qenë se i arrestuari ishte prej nxënësve të tij, atëherë ata e vranë atë dhe përhapën lajmin se ai ishte Krishti, në mënyrë që njerëzit ta braktisnin atë dhe në mënyrë që ata mos ta merrnin Krishtin për profet. Pastaj, ata projektuan që, nëse ata do ta gjenin Krishtin pas kësaj, atëherë ata do të vepronin me të ashtu sikurse kanë vepruar me shokun e tij. Ajo që e përforcon këtë është se ata kanë vendosur roje te varri, në mënyrë që mos të çvarroset personi dhe të shihet se ai nuk është Krishti. Ajo që e shton më shumë qartësinë e kësaj është fjala e Mateut te kapitulli njëzet e tetë: “Maria Magdalena dhe Maria tjetër shkuan për të parë varrin. Dhe ja, ra një tërmet i madh, sepse një engjëll i Zotit zbriti nga qielli, erdhi dhe e rrokullisi gurin nga hyrja e varrit dhe u ul mbi të. Pamja e tij ishte si vetëtima dhe veshja e tij e bardhë si bora. Dhe nga frika e tij, rojet u drodhën dhe mbetën si të vdekur... disa nga rojtarët arritën në qytet dhe u raportuan krerëve të priftërinjve të gjitha ato që kishin ndodhur. Atëherë këta bënë këshill me pleqtë dhe vendosën t'u japin ushtarëve një shumë të madhe denarësh, duke u thënë atyre: “Thoni: Dishepujt e tij erdhën natën dhe e vodhën, ndërsa ne po flinim.” [28;1-4 dhe 12-13] Pra, çfarë ju siguron ju se ky grup judaistësh, ashtu sikurse kanë fshehur mrekullinë të cilën e keni përmendur, nuk kanë vrarë një person prej pasuesve të tij dhe i kanë mashtruar njerëzit se ai është Krishti?!” [Mehasinut-teuil vëll. 3 fq. 416- 421]
  • 51.
    51 Si ka fytyrëtë flas më shumë një populli që ka thënë për Zotin e qiejve dhe të tokës se ka zbritur prej qiellit që t’i flasi Vet krijesave në mënyrë që ata mos të kenë argumente kundër Tij; se Ai ka dashur t’i këpus argumentin atyre duke i folur Vet atyre, në mënyrë që të largohen justifikimet prej atij që e ka humbur besënlidhjen pasi t’i ketë folur Vet atyre; se Ai ka zbritur nga qielli, u mishërua në barkun e Marias dhe e mori barkun e saj për mbulesë; se Ai është i krijuar nëpërmjet trupit dhe njëkohësisht është krijues nëpërmjet Vetes së Tij; se Ai e ka krijuar trupin e Vet dhe ka krijuar nënën e tij; se nëna e tij ishte ‘njeri’ nga ana e Tij, kurse Ai ishte ‘Perëndi’ nga ana saj; se prej mëshirës së plotë të Tij ndaj robërve është se Ai është kënaqur për hir të tyre të derdhet gjaku vet në kryq, prandaj Ai ua mundësoi armiqve të Tij juda ta kapin Atë, në mënyrë që të përmbushet hidhërimi i Tij ndaj tyre, kështu që ata e kapën atë, e kryqëzuan, e goditën, e pështynë në fytyrë, i vendosën një kurorë me gjemba në kokë; kurse gjaku i tij u fuste te gishti i tij, sepse, po të binte diçka prej tij në tokë, atëherë do t’u thante çdo gjë që ka mbi sipërfaqen e saj, prandaj dhe mbiu lulja te vendi i kryqëzimit të tij; dhe duke qenë se nuk është prej urtësisë së amshueshme që Zoti të hakmerret prej robit të tij mëkatar, i cili i ka bërë padrejtësi Atij apo e ka nënçmuar vlerën e Tij, duke qenë se pozita e Zotit është e lartë kurse pozita e robit është e ulët, atëherë Ai dëshiroi që të hakmerret prej njeriut që është Zot i njëjtë si Ai, kështu, Ai është hakmarrë prej mëkatit të Adamit nëpërmjet kryqëzimit të Jezusit, i cili është Zot i barabartë me të në Hyjni, u kryqëzua biri i Zotit, i cili njëkohësisht është vet Zoti, në orën nëntë të ditës së premte - këto janë shprehjet e tyre nëpër librat e tyre -, = pra, një popull që pohon këto gjëra për të adhuruarin e tyre, si ka fytyrë të shtoi e të flasë më shumë për robin dhe të Dërguarin e Tij se gjoja ai është magjistar, gënjështar, mbret tiran, e të ngjashme me këto shprehje?!!!
  • 52.
    52 Prandaj, njëri ngambretërit e Indisë ka thënë: “Sa i përket kristianëve, nëse përkatësit e feve i luftojnë ata nëpërmjet shpjegimit, unë jam i mendimit që ata të luftohen nëpërmjet logjikës, pavarësisht se ne jemi të mendimit se nuk duhet luftuar njeri, mirëpo unë përjashtoj atë popull nga e gjithë bota, sepse ata synuan kundërshtimin e logjikës, sepse ata i shpallën luftë asaj dhe u veçuan nga të gjitha të mirat ligjore dhe logjike të qarta të botës. Ata besuan se çdo gjë absurde është e mundur dhe në bazë të kësaj ata kanë bërë një legjislacion që nuk çon diçka prej kësaj botën për te dobishmëria.”.”31 Judaisti Comino ka thënë të vërtetën në fjalën e tij: “Zoti është më i Lartë se sa të thuhet se ai ka qëndruar në mitër, në mestruacionet e pista, në ngushticën e barkut, në errësirë, apo se Atë e kanë parë sytë trupore, apo se Atë e ka kapluar kotja apo gjumi, apo se ka nxjerr gazra në rrobat e tij, apo se ka urinuar në shtratin e tij, apo se ka qarë, apo se ka qeshur32 , apo se Atë e ka kapur paaftësia apo harresa, apo frika, apo se Ai ka dëshiruar çka në duart e njerëzve, apo është burgosur, apo se ai ia ka mbathur, apo të thuhet se Ai ka ngrën, apo ka pirë, apo se Ai është përngjasuar me banorët e tokës, apo se Ai nuk ka mundur të përmbush urdhërin e tij, megjithëse ishte në pushtetin e Tij, derisa zbriti në tokë në mënyrë që Ai t’i udhëzojë dhe t’i shpëtojë njerëzit prej Satanait, apo të thuhet se Ai ka ardhur që t’i nxjerr njerëzit nga humbja dhe t’i pastrojë prej mëkateve, kështu që judaistët bënë lojra me të, e dënuan, e kryqëzuan dhe e poshtëruan; apo të thuhet se Ai ka qëndruar tri ditë në varr! Çfarë mëkati kishte përpara Krishtit apo pas tij më të madh se sa mëkati që 31 ‘Udhëzimi i të hutuarit’ fq. 20-21, botimi i Universitetit Islamik të Medines së shndritshme. 32 [Shënim i përkthyesit]: E qeshura nuk është cilësi e metë. Kjo cilësi është vërtetuar në sunet për Allahun, andaj kije parasysh këtë!
  • 53.
    53 ishte në kohëne tij?! Ne kemi vërejtur se Satanai ka vazhduar t’i lëndojë e t’i devijojë të tjerët, që nga koha kur ka ardhur Krishti, ashtu sikurse ka qenë përpara ardhjes së tij, ngase ai ua ka përçarë fenë tuaj në sekte të ndryshme dhe u ka bërë ju që të dëshmoni për njëri-tjetrin me devijim. Apostujt janë vrarë, janë ndëshkuar, e janë poshtëruar në shumë vende. Mizoria, agresioni, vrasja dhe mosbesimi ka vazhduar të rrjedhi te kristianët dhe te popujt e tjerë deri në këtë gradë.”33 Sa i përket përfundimit të tradhtarit Juda Iskariot, autorët e ungjilleve kanë rënë në disa mendime për të. Këtë po ua paraqesim në vijim: Në librin ‘Veprat e Apostujve’ thuhet: “Ai (Juda Iskarioti), pra, fitoi një arë, me shpërblimin e paudhësisë, dhe duke rënë kokëposhtë, plasi në mes dhe të gjitha të brendshmet e tij iu derdhën.” [Veprat 1;17] Domethënë se ai ka blerë një tokë pjellore me paratë që ka marrë prej judave si shpërblim ndaj spiunimit për vendndodhjen e Krishtit dhe se ai pastaj ka rënë në tokë dhe ka vdekur. Mateu thotë: “Dhe, mbasi e lidhën, e çuan dhe e dorëzuan në duart e Ponc Pilatit, guvernatorit. Atëherë Juda, që e kishte tradhtuar, kur pa se e dënuan Jezusin, u pendua dhe ua ktheu krerëve të priftërinjve dhe pleqve të tridhjetë siklat prej argjendi, duke thënë: “Mëkatova duke tradhtuar gjakun e pafaj”. Por ata thanë: “Po ne ç'na duhet? Punë për ty!”. Dhe ai, mbasi i hodhi siklat prej argjendi në tempull, u largua dhe shkoi e u var në litar.” [Ungjilli i Mateut 27;2-5] Shiko mospërputhjen ndërmjet këtyre dy transmetimeve. Nëse Juda është ai i cili u 33 ‘Rishikim i studimeve të të tri feve’ fq. 57.
  • 54.
    54 kryqëzua dhe uvarros, atëherë cili qe përfundimi i trupit të tij në varr?! Pra, ne mundemi të arrijmë te përgjigja e kësaj pyetje nëpërmjet disa premisave: 1 - Rojet kanë lajmëruar kryepriftërinjtë për çdo gjë që ka ndodhur, kështu që ata u mblodhën me pleqtë dhe u konsultuan. Ata u dhanë ushtrisë shumë argjend duke u thënë: “Thoni: Dishepujt e tij erdhën natën dhe e vodhën, ndërsa ne po flinim...” Mateu thotë: “kjo e thënë u përhap ndër Judenjtë deri ditën e sotme.” [Ungjilli i Mateut 28;13-15] Domethënë: Kjo fjalë u përhap ndër çifutët deri në ditën e shkrimit të këtij libri, i cili qe nga viti 65G ose pas tij. Ne e pyesim Mateun: Kush është burimi i kësaj thënje pasi kanë kaluar më shumë se sa tridhjet vite apo dyzet vite nga ngritja e Krishtit në qiell, ngase Mateu sigurisht nuk ka prezantuar në këtë ngjarje? A mos ka pasur lidhje ushtria me nxënësit e Krishtit?! Dihet se populli kishte frikë të shoqëroheshin me nxënësit se mos i akuzojnë pastaj se ata kanë dalur nga feja, prandaj, nuk është e çuditshme që disa njerëz - sido të jetë synimi i tyre - e kanë vjedhur trupin. 2 - Gjëja e parë që i ka shkuar në mendje Maria Magdalenas kur ajo nuk e ka gjetur trupin te varri ditën e tretë është se armiqtë e kanë vjedhur atë, kështu që ajo lajmëroi Pjetrin dhe një tjetër nxënës dhe ata vrapuan për te varri. Ajo që nënkupton kjo është se fjala se trupi i të kryqëzuarit është vjedhur nuk është një fjalë e re që po e themi sot, por kjo gjë është përhapur që në kohën e kryqëzimit, madje, Mateu e ka ruajtur këtë në Ungjillin e tij. Pjetri, i cili ishte nga nxënësit më të afërt të
  • 55.
    55 Krishtit, nuk ekundërshtoi fjalën e Maria Magdalenës, por nxitoi për te varri për të njohur të vërtetën e asaj që ajo tha. Ky mendim vazhdoi te kristianët e parë derisa u përhap se Krishti iu shfaq disa nxënësve të tij. Ky është justifikim i mjaftueshëm për mos gjendjen e trupit në varr dhe është argument i mjaftueshëm që tregon për gënjeshtrën e asaj thënje. E vërteta është se trupi i të kryqëzuarit është vjedhur nga varri për ndonjë arsye; ose e kanë vjedhur çifutët për të shuajtur trazirat, ose e kanë vjedhur nxënësit për të fshehur të vërtetën. Sa i përket Krishtit, ai nuk është kryqëzuar, as nuk është varrosur, por Allahu e ka ngritur te Vetja e Tij me trupin dhe me shpirtin e tij. Pas vrasjes së Judas, nxënësit janë mbledhur për të zgjedhur nxënësin e dymbëdhjetë. Për këtë post, kanë kadiduar dy persona: Just dhe Matia. Shorti i ra këtij të fundit, ‘Matias’, që nga ai moment, ai është angazhuar me pozitën e nxënësit të dymbëdhjetë.34 Komentuesit kanë rënë në disa mendime pas shpëtimit të Isait prej kryqëzimit: A e ka ngritur atë Allahu me shpirtin dhe me trupin e tij apo vetëm me shpirtin e tij. Shumica e dijetarëve janë të mendimit se ai është ngritur në qiell me trupin dhe me shpirtin e tij. 35 Ndërsa një grup tjetër dijetarësh janë të mendimit se Isai - paqja qoftë me të - pas shpëtimit prej kryqit, është fshehur nga sytë e njerëzve, se ai e 34 ‘Veprat e Apostujve’ 1;23-26. 35 Shih: ‘Fet’hul Bari’ vëll. 6 fq. 267. Ebu Hajjan ka transmetuar në tefsirin e tij ‘el-Bahr el-Muhit’ në Suren Ali Imran nga ibën Atijjeh el-Garnati se ka thënë: “Umeti ka rënë në konsensus në atë që ka përmbajtur hadithi muteuatir se Isai ‫ﷺ‬ është gjallë në qiell, se ai do të zbresi në fundin e kohës, se ai do të vrasi derrin, do të thyej kryqin, do të vrasi dexhalin (antikrishtin), do të përhapi drejtësinë, do të triumfojë umetin e Muhammedit ‫ﷺ‬, do të bëjë haxhin dhe do të bëjë umren.” Mbaroi këtu fjala e tij.
  • 56.
    56 plotësoi kohën etij në tokë dhe jetoi derisa Allahu ia mori jetën atij ashtu sikurse vdesin profetët dhe të dërguarit, kurse shpirti i tij i pastër është ngritur në shenjtërimin e Allahut të Lartëmadhëruar, ashtu sikurse i ngrihet shpirti i çdo profeti, dëshmori dhe besniku. Ata kapen me pamjen e jashtme të Fjalës së Allahut të Lartësuar: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱗ‬ ‫ﱘ‬ ‫ﱙ‬ ‫ﱚ‬ ‫ﱛ‬ ‫ﱜ‬ ‫ﱝ‬ ‫ﱞ‬ ‫ﱟ‬ ‫ﱠ‬ ‫ﱡ‬ ‫ﱢ‬ ‫ﱣ‬ ‫ﱤ‬ ‫ﱥ‬ ‫ﱦ‬ ‫ﱧ‬ ‫ﱠ‬ :‫ران‬‫م‬ ‫ع‬ ‫آل‬ ٥٥ “Unë do të të marr ty dhe do të të ngre lart pranë Meje dhe do të të pastroj ty prej atyre që nuk besojnë dhe do t’i bëj ata që të ndjekin ty (besimtarët e vërtetë) përmbi ata që mohojnë (Allahun një e të vetëm, që mohojnë Pejgamberët e Allahut, si disa që mohojnë Musain ose Isain ose Muhammedin sal-lAllahu ‘alejhi ue sel-lem) deri në Ditën e Ringjalljes.” [Surja Ali Imran, 55] Gjithashtu, ata kapen me Fjalën e Allahut të Lartësuar: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬ ‫ﲱ‬ ‫ﲲ‬ ‫ﲳ‬ ‫ﲴ‬ ‫ﲵ‬ ‫ﲶ‬ ‫ﲷ‬ ‫ﲸ‬ ‫ﲹ‬ ‫ﲺ‬ ‫ﲻ‬ ‫ﲼ‬ ‫ﲽ‬ ‫ﱠ‬ :‫ائدة‬ ‫الم‬ ١١٧ “por kur Ti më more mua lart, Ti ishe Gjithëvëzhgues mbi ta dhe Ti je Gjithëdëshmues për çdo gjë.” [Surja Maideh, 117] Ndërsa Kadijanitë e kohës tonë janë të mendimit se Krishti është kryqëzuar, mirëpo, ata besojnë se ai ka zbritur i gjallë nga kryqi, se ai është varrosur i gjallë dhe se kur erdhi dita e tretë ai u ngrit nga varri i tij dhe ju drejtua Indisë; kur ka mbërritur te qyteti ‘Srinagar’ në rajonin e Kashmirit, ai ka jetuar në të derisa ka vdekur ndërkohë që ka qenë në moshën njëqind e dhjetë vjeç!
  • 57.
    57 Muslimanët dhe kristianëte kanë refuzuar fuqishëm këtë fjalë dhe nuk janë pajtuar me të. Akkad e ka studiuar këtë temë në librin e tij ‘Gjenia e Krishtit’ dhe ka dalur në përfundimin se varri i cili pretendohet se është i Isait nuk është realisht i tij, por është i një çifuti që e ka emrin Jozasif. Këto janë tri mendimet për ngjarjen e Krishtit pas shpëtimit nga kryqëzimi. Mendimi i parë është i sakti. Ai, gjithashtu, është mendimi i shumicës së komentuesve, sepse, nëse ngritja nuk është reale me trup dhe me shpirt, atëherë i bie se Isai nuk ka dallim nga të tjerët, ngase Allahu ia ngren vendin çdo profeti. Sa i përket Fjalës së Allahut të Lartësuar: “Unë do të të marr (jetën) ty dhe do të të ngre lart pranë Meje” [Surja Ali Imran, 55] Këtu ka paraprirje dhe vonim, domethënë: “Unë do të ngrej ty, më pas, Unë do të marrë jetën sipas ligjit të natyrës (që ka vendosur Allahu) se çdo njeri patjetër do të shijojë vdekjen.” Pra, ajo që duket është se ai do të vdes pas zbritjes së tij në fundin e kohës, për shkak se ka ardhur në dy sahihet nga hadithi i Ebu Hurejras, Allahu qoftë i kënaqur me të, se Pejgaberi - paqja dhe lavdërimi i Allahut qofshin mbi të - ka thënë: " ‫ِي‬‫ذ‬َّ‫ل‬‫ا‬ َ‫و‬ ‫ِي‬‫س‬ْ‫ف‬َ‫ن‬ ِ‫ه‬ِ‫د‬َ‫ي‬ِ‫ب‬ َّ‫َن‬‫ك‬ِ‫ش‬‫ُو‬‫ي‬َ‫ل‬ ْ‫ن‬َ‫أ‬ َ‫ل‬ ِ‫ز‬ْ‫ن‬َ‫ي‬ ُ‫م‬ُ‫ك‬‫ِي‬‫ف‬ ُ‫ن‬ْ‫ب‬‫ا‬ َ‫م‬َ‫ي‬ ْ‫ر‬َ‫م‬ ‫ا‬ً‫م‬َ‫ك‬َ‫ح‬ ،‫ا‬ً‫ط‬ِ‫س‬ْ‫ق‬ُ‫م‬ َ‫ِر‬‫س‬ْ‫ك‬َ‫ي‬َ‫ف‬ ،َ‫ِيب‬‫ل‬َّ‫ص‬‫ال‬ َ‫ل‬ُ‫ت‬ْ‫ق‬َ‫ي‬ َ‫و‬ ،َ‫ير‬ ِ ‫ز‬ْ‫ن‬ ِ‫خ‬ْ‫ال‬ َ‫ع‬َ‫ض‬َ‫ي‬ َ‫و‬ ،َ‫ة‬َ‫ي‬ ْ‫ز‬ ِ‫ج‬ْ‫ال‬ َ ‫ِيض‬‫ف‬َ‫ي‬ َ‫و‬ ُ‫ل‬‫ا‬َ‫م‬ْ‫ال‬ ‫ى‬َّ‫ت‬َ‫ح‬ َ ‫ل‬ ُ‫ه‬َ‫ل‬َ‫ب‬ْ‫ق‬َ‫ي‬ ‫د‬َ‫ح‬َ‫أ‬ ". “Pasha Atë, në Dorën e të Cilit është shpirti im, është afruar koha që të zbresë te ju biri i Merjemes si gjykues i drejtë. Ai do të thyej kryqin, do të vrasë derrin, do të heq xhizjen dhe atëherë do të përhapet pasuria aq sa nuk do ta pranoi më njeri.” 36 [Bukariu nr. 3448, Muslimi r 155] 36 Bukariu në kapitullin ‘Profetët’, tema: ‘Zbritja e Isait, birit të Merjemes ‫’ﷺ‬. Fjala e tij: “do të thyej kryqin” sinjalizon për kotësimin e fesë krishtere,
  • 58.
    58 Ndërsa të krishterëtbesojnë se ai është kryqëzuar në tokë, pastaj është varrosur, pastaj është ringjallur nga varri pas tri ditësh dhe se ai i është shfaqur për dyzet ditë nxënësve të tij dhe disa njerëzve të tjerë në disa vende, dhe më pas ka hipur në qiell. Nuk ka dyshim se kjo është një ngjarje e vetme dhe e papërsëritur, mirëpo, shkrimtarët e ungjilleve kanë mospërputhje në rrëfimin e pjesëve të kësaj ngjarje, gjë e cila të heq besueshmërinë për ngjarjen e kryqëzimit. Shikoje tani këtë ngjarje, ashtu sikurse ndodhet në librat e tyre, së bashku me sqarimin e mospërputhjeve që gjendet ndërmjet tyre: Mateu thotë: “Dhe ndërsa ai ende po fliste, ja Juda, një nga të dymbëdhjetët, erdhi, dhe bashkë me të një turmë e madhe me shpata dhe me shkopinj, e dërguar nga krerët e priftërinjve dhe nga pleqtë e popullit. Tani ai që e tradhtonte u kishte dhënë atyre një shenjë, duke thënë: “Atë që unë do të puth, ai është; kapeni” [26;47-48] ... Atëherë të gjithë dishepujt e lanë dhe ikën.[26;56] ... Dhe ata që e kishin arrestuar Jezusin e çuan te Kajafa, kryeprifti, ku tashmë ishin mbledhur skribët dhe pleqtë [26;56- 57] ... Tani krerët e priftërinjve, pleqtë dhe gjithë sinedri kërkonin ndonjë dëshmi të rreme kundër Jezusit, për ta vrarë, por nuk gjetën asnjë; ndonëse u paraqitën shumë dëshmitarë të rremë, nuk e gjetën. Por në fund u paraqitën dy dëshmitarë të sepse ai do të thyej kryqin realisht dhe asgjëson pretendimin e kristianëve se gjoja ata e madhërojnë atë. Hadithet për zbritjen e Mesihut janë transmetime muteuatir. Shih për këtë temë: ‘Citimi i haditheve muteuatir për zbritjen e Mesihut’ të Shejkh Muhammed Enver Shah el-Kashmiri, të cilin e ka recensuar Ebu Guddah.
  • 59.
    59 rremë, të cilëtthanë: “Ky ka thënë: “Unë mund ta shkatërroj tempullin e Perëndisë dhe ta rindërtoj për tri ditë”.” [26;59-61] ... Dhe ata, duke u përgjigjur, thanë: “Ai është fajtor për vdekje!”. Atëherë e pështynë në fytyrë, e goditën me shuplaka; dhe disa të tjerë i ranë me grushta, duke thënë: “O Krisht, profetizo! Kush të ra?” [26;66-68] ... Kur erdhi mëngjesi, të gjithë krerët e priftërinjve dhe pleqtë e popullit bënin këshill kundër Jezusit për ta vrarë. Dhe, mbasi e lidhën, e çuan dhe e dorëzuan në duart e Ponc Pilatit, guvernatorit. [27;1-2] … Dhe Jezusi qëndroi para guvernatorit; dhe qeveritari e pyeti duke thënë: “A je ti mbreti i Judenjve?”. Dhe Jezusi i tha: “Ti po thua!”. [27;11] … Tani me rastin e festave guvernatori e kishte zakon t'i lironte popullit një të burgosur, atë që populli kërkonte. Kishin në ato kohë një të burgosur me nam, me emër Baraba. Kur u mblodhën njerëzit, Pilati i pyeti ata: “Kë doni t'ju liroj, Barabën apo Jezusin, që quhet Krisht?”. Sepse ai e dinte mirë se atë ia kishin dorëzuar nga smira. [27;15-18] … Por krerët e priftërinjve dhe pleqtë ia mbushën mendjan turmës që të kërkonte Barabën, dhe Jezusi të vritej. Dhe guvernatori duke vazhduar u tha atyre: “Cilin nga të dy doni që t'ju liroj?”. Ata thanë: “Barabën!”. Pilati u tha atyre: “Ç'të bëj, pra, me Jezusin, që quhet Krisht?”. Të gjithë i thanë: “Të kryqëzohet!”. Por guvernatori tha: “Po ç'të keqe ka bërë?”. Mirëpo ata po bërtisnin edhe më fort: “Të kryqëzohet!”. Atëherë Pilati, duke parë se nuk po arrinte gjë, madje se trazimi po shtohej gjithnjë e më shumë, mori ujë dhe i lau duart para turmës, duke thënë: “Unë jam i pafaj për gjakun e këtij të drejti; mendojeni ju”. Dhe gjithë populli duke u përgjigjur tha: “Le të jetë gjaku i tij mbi ne dhe mbi fëmijët tanë!”. Atëherë ai ua liroi
  • 60.
    60 atyre Barabën; dhembasi e fshikulloi Jezusin, ua dorëzoi, që të kryqëzohet. [27;20-26] … Dhe duke dalë, takuan një njeri nga Kirena, që quhej Simon, të cilin e detyruan ta mbartë kryqin e Jezusit. Dhe, kur arritën në vendin që quhej Golgota, domethënë ‘Vendi i kafkës’, i dhanë të pijë uthull të përzier me vrer; por ai, mbasi e provoi, nuk deshi ta pinte. Mbasi e kryqëzuan, i ndanë me short rrobat e tij, që të përmbushej ç'ishte thënë nga profeti: “I ndanë ndërmjet tyre rrobat e mia dhe hodhën short mbi tunikën time”. Pastaj u ulën dhe e ruanin. Përmbi krye të tij, i vunë gjithashtu motivacionin e shkruar të dënimit të tij: “KY ÉSHTÉ JEZUSI, MBRETI I JUDENJVE”. [27;32-37] … “Që nga ora gjashtë deri në orën nëntë errësira e mbuloi gjithë vendin. Rreth orës nëntë, Jezusi briti me zë të lartë duke thënë: “Eli, Eli, lama sabaktani?”. Domethënë: “Perëndia im, Perëndia im, përse më ke braktisur?”. [27;45-46] … Ishin aty edhe shumë gra që vërenin nga larg; ato e kishin ndjekur Jezusin që nga Galilea për t'i shërbyer; midis tyre ishte Maria Magdalena, Maria, nëna e Jakobit dhe e Ioseut; dhe nëna e bijve të Zebedeut. [27;55-56] … Dhe të nesërmen, që ishte mbas ditës së Përgatitjes, krerët e priftërinjve dhe farisenjtë u mblodhën te Pilati, duke thënë: “Zot, na ra në mend se ai mashtruesi, sa ishte gjallë, tha: “Pas tri ditësh unë do të ringjallem”. Prandaj urdhëro që varri të ruhet mirë deri në ditën e tretë, se mos vijnë dishepujt e tij natën e ta vjedhin trupin dhe pastaj t'i thonë popullit: “U ringjall së vdekuri”; kështu mashtrimi i fundit do të ishte më i keq se i pari”. Por Pilati u tha atyre: “Rojen e keni; shkoni dhe e
  • 61.
    61 siguroni varrin, sit'ju duket më mirë”. Dhe ata, pra, shkuan dhe e siguruan varrin dhe, përveç rojës, vulosën gurin. Tani në fund të së shtunave, kur po zbardhte dita e parë e javës, Maria Magdalena dhe Maria tjetër shkuan për të parë varrin. Dhe ja, ra një tërmet i madh, sepse një engjëll i Zotit zbriti nga qielli, erdhi dhe e rrokullisi gurin nga hyrja e varrit dhe u ul mbi të. Pamja e tij ishte si vetëtima dhe veshja e tij e bardhë si bora. Dhe nga frika e tij, rojet u drodhën dhe mbetën si të vdekur; por engjëlli, duke iu drejtuar grave, u tha atyre: “Mos kini frikë, sepse unë e di se ju kërkoni Jezusin, që u kryqëzua. Ai nuk është këtu, sepse u ringjall, sikurse kishte thënë; ejani, shikoni vendin ku qe vënë Zoti. Shkoni shpejt t'u thoni dishepujve të tij se ai u ringjall së vdekuri; dhe ja, po shkon përpara jush në Galile; atje do ta shihni; ja, jua thashë”. Ato, pra, u larguan me të shpejtë nga varri me frikë dhe me gëzim të madh; dhe rendën ta çojnë lajmin te dishepujt e tij. [27;62-66 dhe 28;1-8] … Rojtarët arritën në qytet dhe u raportuan krerëve të priftërinjve të gjitha ato që kishin ndodhur. Atëherë këta bënë këshill me pleqtë dhe vendosën t'u japin ushtarëve një shumë të madhe denarësh, duke u thënë atyre: ''Thoni: Dishepujt e tij erdhën natën dhe e vodhën, ndërsa ne po flinim. Dhe në qoftë se kjo i shkon në vesh guvernatorit, ne do ta bindim dhe do të bëjmë në mënyrë që ju të mos kini merak''. Dhe ata i morën denarët dhe bënë ashtu si i kishin mësuar, dhe kjo e thënë u përhap ndër Judenjtë deri ditën e sotme. Pastaj të njëmbëdhjetë dishepujt shkuan në Galile… [28;11-16]”37 37 Shih kapitullin 26, 27, 28 nga Ungjilli i Mateut; dhe kapitullin 14, 15, 16 nga Ungjilli i Markut; dhe kapitullin 22, 23, 24 nga Ungjilli i Lukas; dhe kapitullin 18, 19, 20, 21 nga Ungjilli i Gjonit.
  • 62.
    62 Kjo është historiae kryqëzimit, ringjalljes nga varri, vajtjes te Galileu dhe shfaqjes së Krishtit te nxënësit e tij, sikurse janë treguar në ungjillet. Tani, le të studiojmë kontradiktat në pjesët e kësaj ngjarje: 1 - Mateu, Luka dhe Marku e kanë konsideruar puthjen e Judas si shenjë për të treguar se ai është Krishti dhe se Krishti nuk e ka deklaruar indetitetin e tij. Ndërsa Gjoni thotë: “Atëherë Juda mori një grup ushtarësh dhe rojat e dërguara nga krerët e priftërinjve dhe nga farisenjtë, erdhi atje me fenerë, pishtarë dhe me armë. Atëherë Jezusi, duke ditur gjithçka që do t'i ndodhte, doli dhe i pyeti: “Kë kërkoni?”. Ata iu përgjigjën: “Jezusin Nazareas”. Jezusi u tha atyre: “Unë jam!”. Por Juda, që po e tradhtonte, ishte edhe ai me ta. Sapo ai u tha atyre: “Unë jam”, ata u zmbrapsën dhe ranë për dhe. Atëherë Jezusi i pyeti përsëri: “Kë kërkoni?”. Ata thanë: “Jezusin Nazareas”. Jezusi u përgjigj: “Ju kam thënë se unë jam; prandaj nëse më kërkoni mua, i lini këta të shkojnë”; që të përmbushej fjala që kishte thënë: “Nuk kam humbur asnjë nga ata që më ke dhënë”.” [Ungjilli i Gjonit 18;3-9] Sikur të jetë çështja kështu sikurse ka thënë Gjoni, atëherë kjo do t’u konsideronte nga mrekullitë e shumta të Krishtit; kurse shkrimtarët e ungjilleve do e kishin për detyrë të shpejtonin në rrëfimin e kësaj mrekullie. Gjithashtu, ne pyesim se çfarë mëkati ka bërë Juda, sepse ai nuk i ka treguar ushtarëve dhe krerëve të priftërinjve për vendin e Krishtit, por vet Krishti ua ka zbuluar atyre indetitetin e tij.
  • 63.
    63 2 - NëUngjillin e Mateut tregohet: “Atëherë të gjithë dishepujt e lanë dhe ikën.” [Ungjilli i Mateut 26;56] Ndërsa te Ungjilli i Markut thuhet: “Atëherë dishepujt e lanë dhe ikën të gjithë. Dhe një farë djaloshi, që ishte i mbështjellur me një çarçaf mbi trupin e zhveshur, po e ndiqte, por ata e kapën. Por ai e lëshoi çarçafin dhe iku lakuriq nga duart e tyre.” [Ungjilli i Markut 14; 50-52] Ndërsa Luka dhe Gjoni nuk e kanë përmendur fare këtë braktisje. Nëse ata nuk ja kanë mbathur, atëherë çfarë qëndrimi kanë pasur ata gjatë arrestimit të Krishtit? 3 - Mateu ka përmendur se grupi që e ka kapur Jezusin, e ka marrë atë dhe kanë shkuar së bashku te Kajafa, kryeprifti. Ndërsa Marku dhe Luka nuk e ka përmendur emrin e kryepriftin. Ndërsa Gjoni thotë: “E çuan më parë te Ana, sepse ishte vjehrri i Kajafës, që ishte kryeprifti i atij viti. Kajafa ishte ai që i kishte këshilluar Judenjtë se ishte e leverdishme që një njeri të vdiste për popullin.” [Ungjilli i Gjonit 18;13-14] Kajafa është emër aramik që do të thotë ‘shkëmb’. Ai ishte kryetari i priftërinjve juda në vitin 27G-36G. Në fillimin, kjo punë zgjaste gjatë gjithë jetës, mirëpo, në atë kohë ishte shteti romak ai që e vendoste dhe e hiqte nga detyra kryepriftin. Ndërsa ‘Anna’ me dy ‘n’ është emër hebre i shkurtuar nga fjala ‘Annanja’ që do të thotë se Zoti e ka begatuar. Ai ishte kryepriftin i Jeruzalemit, mirëpo, kur Krishti u kap, ai nuk ishte në punën e kryepriftit. Pyetja këtu është se ku kanë shkuar ata me Krishtin pasi e kanë kapur? Gjoni thotë se ata kanë shkuar te Ana, ndërsa Mateu thotë se kanë shkuar te Kajafa.
  • 64.
    64 4 - Mateudhe Marku thonë: “krerët e priftërinjve, pleqtë dhe gjithë sinedri kërkonin ndonjë dëshmi të rreme kundër Jezusit, për ta vrarë...” [Ungjilli i Mateut 26;59] Ndërsa Luka dhe Gjoni nuk e kanë përmendur temën e dëshmisë së rremë, por janë mjaftuar me vet pretendimin e tij përpara kryepriftin se ai është Messia. Prandaj, ata kanë thënë: “Ç'nevojë kemi akome për dëshmi? Ne vetë e dëgjuam nga goja e tij.” [Ungjilli i Lukas 22;71] Pra, a është mëkati i Krishtit deri në atë gradë saqë të bëhet detyrë ekzekutimi i tij vetëm pse ai pretendoi se është Messia apo pse është lutur për shkatërrimin e Jeruzalemit?! 5 - Mateu dhe Marku thonë: “e lidhën Jezusin e çuan jashtë e ia dorëzuan Pilatit. Dhe Pilati e pyeti: “A je ti mbreti i Judenjve?”...” [Ungjilli i Markut 15;1-2] Ndërsa Luka thotë: “Dhe filluan ta paditin duke thënë: “Këtë ne e gjetëm që përmbyste kombin tonë dhe ndalonte t'i jepeshin taksa Cezarit, duke u vetëquajtur një mbret, Krishti”.” [Ungjilli i Lukas 23;1-2] Ndërsa Gjoni ndryshon nga të gjithë dhe thotë: “Pastaj nga Kajafa e çuan Jezusin në pretorium; ishte mëngjes herët. Por ata nuk hynë në pretorium, që të mos bëheshin të papastër, por të mund të hanin Pashkën. Dhe kështu Pilati doli jashtë drejt tyre dhe tha: “Ç'padi sillni kundër këtij njeriu?”. Ata u përgjigjën dhe i thanë: “Nëse ai të mos ishte keqbërës, nuk do ta kishim dorëzuar”. Atëherë Pilati u tha atyre: “Merreni ju dhe gjykojeni sipas ligjit tuaj.” Por Judenjtë i thanë: “Neve nuk na lejohet të vrasim njeri”... Dhe, si foli këtë, doli përsëri para Judenjve dhe u
  • 65.
    65 tha atyre: “Unënuk po gjej në të asnjë faj!”.” [Ungjilli i Gjonit 18;28-38] 6 - Mateu është veçuar ndër të gjithë kolegët e tij me përmendjen se kur Pilati e ka marrë vesh shfajsimin e tij, atëherë ai i ka larë duart përpara të gjithave duke u thënë: “Unë jam i pafaj për gjakun e këtij të drejti...” [Ungjilli i Mateut 27;24] 7 - Po ashtu, Luka është veçuar ndër të gjithë kolegët e tij me përmendjen se kur Pilati mori vesh se Krishti ishte Galileas, ndërkohë që Galileu ishte në juridiksionin të Herodit, atëherë ai e dërgoi te Herodi përpara se ta dërgonte atë te ushtria për kryqëzim: “Kur Herodi pa Jezusin, u gëzua shumë; prej shumë kohësh ai donte ta shihte, sepse kishte dëgjuar shumë për të dhe shpresonte të shihte ndonjë mrekulli të kryer prej tij. Ai i drejtoi shumë pyetje, por Jezusi nuk u përgjigj fare. Ndërkaq krerët e priftërinjve dhe skribët rrinin aty dhe e paditnin me furi. Atëherë Herodi, me ushtarët e vet, mbasi e fyu dhe e talli, e veshi me një rrobe të shkëlqyeshme dhe ia riktheu Pilatit. Atë ditë Herodi dhe Pilati u bënë miq me njëri-tjetrin, ndërsa më parë ishin armiq.” [Ungjilli i Lukas 23;8-12] 8 - Po ashtu, Gjoni është veçuar ndër të gjithë kolegët e tij me fjalën e tij: “Atëherë ai ua dorëzoi që të kryqëzohej. Dhe ata e morën Jezusin dhe e çuan tutje. Dhe ai, duke mbartur kryqin e tij, u nis drejt vendit që quhej "Kafka", që në hebraisht quhet "Golgota",” [Ungjilli i Gjonit 19;16-17] Ndërsa Mateu, Marku dhe Luka thonë: “Dhe duke dalë, takuan një njeri nga Kirena, që quhej Simon, të cilin e detyruan ta mbartë kryqin e Jezusit.” [Mateu 27;32, Luka 23;26, Marku 15;21]
  • 66.
    66 Dennis Eric Neynham,profesor teolog në universitetin e Londrës, komenton rreth kësaj në librin e tij ‘Komentimi i Ungjillit të Markut’: “Është e qartë se kisha, për të cilën Shën Marku ka shkruajtur Ungjillin e tij, i njihte mirë këto dy persona, ‘Aleksandrus’ dhe ‘Ronse’, prandaj, nuk ka pasur ndonjë motiv që të flasi për ata më shumë se sa kaq. Me sa duket, qëllimi prej këtij fragmenti është garancia e saktësisë së ngjarjes që thotë se Simoni ka mbartur kryqin. Ndoshta, motivi në fshirjen e këtij transmetimi prej Ungjillit të Gjonit - sidomos mbartjen e kryqit nga Simoni Kirenas - është se në kohën kur është shkruajtur Ungjilli i katërt (100-125) vazhdonte t’u përhapte në rrethet e Gnostikistëve - të cilët kanë marrë famë më pas - pretendimi se Simoni ka zënë vendin e Jezusit dhe se ai është kryqëzuar në vend të tij.”38 9 - Po ashtu, askush përveç Gjonit nuk ka përmendur se nëna e Krishtit ishte me gratë që erdhën nga Galileu, pra, me motrën e nënës së tij, bashkëshorten e Kleopas dhe me Marian Magdalenën, dhe se ato kanë qëndruar aty gjatë ndodhisë, dhe se Krishti kur pa nënën e tij dhe dishepullin të cilin e donte, atëherë i tha nënës së tij: “O grua, ja biri yt!”. Pastaj i tha dishepullit: “Ja nëna jote!”.” [Ungjilli i Gjonit 19;26-27] Nga erdhi ky dishepull ndërkohë që më parë u përmend se të gjithë dishepujt ja mbathën dhe u fshehën nga frika e vrasjes atëherë kur u arrestua Krishti?! 10 - Mateu, Marku dhe Luka thonë: “Rreth orës nëntë, Jezusi briti me zë të lartë duke thënë: “Eli, Eli, lama sabaktani?”. Domethënë: “Perëndia im, Perëndia im, përse më ke 38 Shih: ‘Krishti në burimet e besimeve kristiane’ fq. 272.
  • 67.
    67 braktisur?”... dhe dhafrymë.” [Ungjilli i Mateut 27;46-50] Ndërsa Gjoni nuk e ka përmendur këtë britmë dhe shton gjëra të tjera që nuk i kanë përmendur tre të tjerët. 11 - Mateu dhe Gjoni kanë përmendur se Maria Magdalena dhe një tjetër Mari kanë ardhur për të parë nga afër varrin pasi kaloi e shtuna dhe pas agimit në fillimin e javës. [Mateu 28;1, Gjoni 20;1] Ndërsa Luka dhe Marku thonë: “Maria Magdalena dhe Maria, nëna e Jakobit, dhe Salomeja blenë aroma për të shkuar të vajosin Jezusin.” [Luka 23;56, Marku 16;1] 12 - Kur Maria ka hyrë te varri, ajo ka parë një djalë të ri të ulur te varri. Kështu thotë Mateu dhe Marku. [Mateu 28;2, Marku 16;5] Ndërsa Luka dhe Gjoni thonë se personat që rrinin ulur te varri ishin dy. [Luka 24;4, Gjoni 20;12] 13 - Mateu thotë: “Mos kini frikë, shkoni të lajmëroni vëllezërit e mi që të shkojnë në Galile dhe atje do të më shohin.” [Mateu 28;10] Ndërsa Marku dhe Luka thonë se ai që i ka folur kështu nuk është Krishti, ngase ai ka thënë: “Mos u trembni! Ju kërkoni Jezusin Nazareas që ka qenë kryqëzuar; ai u ringjall, nuk është këtu; ja vendi ku e kishin vënë.” [Marku 16;6] 14 - Gjoni thotë: “...kur ishte ende errët, Maria Magdalena shkoi te varri dhe pa se guri ishte hequr nga varri. Atëherë rendi te Simon Pjetri dhe te dishepulli tjetër, të cilin Jezusi e donte, dhe u tha atyre: “E kanë hequr Zotin nga varri dhe nuk e dimë ku e vunë'”.” [Gjoni 20;1-2] 15 - Mateu thotë: “Tani në fund të së shtunave, kur po zbardhte dita e parë e javës, Maria Magdalena dhe Maria tjetër shkuan për të parë varrin. Dhe ja, ra një tërmet i madh, sepse një engjëll
  • 68.
    68 i Zotit zbritinga qielli, erdhi dhe e rrokullisi gurin nga hyrja e varrit dhe u ul mbi të.” [Mateu 28;1-2] Ndërsa Marku thotë: “Dhe thonin në mes tyre: “Kush do të na rrokullisë gurin nga hyrja e varrit?''. Por, kur ngritën sytë, panë se guri ishte rrokullisur, megjithëse ishte shumë i madh.”.” [Marku 16;3-4] Të dy këto citate janë të përafërta sepse ëngjëjt e kanë ngritur gurin nga varri përballë grave. Ndërsa Luka dhe Gjoni nuk janë përputhur me dy shokët e tyre. Luka ka thënë: “Dhe gjetën që guri ishte rrokullisur nga varri.” [Luka 24;2] Ndërsa Gjoni ka thënë: “Maria Magdalena shkoi te varri dhe pa se guri ishte hequr nga varri.” [Gjoni 20;1] Nuk ka dyshim në gënjeshtrën e njërës prej këtyre dy lajmeve rreth heqjes së gurit. 16 - Mateu, për temën e ringjalljes së Krishtit nga varri, thotë: “Atëherë disa skribë dhe farisenj e pyetën duke thënë: “Mësues, ne duam të shohim ndonjë shenjë prej teje”. Por ai duke iu përgjigjur u tha atyre: “Ky brez i mbrapshtë dhe kurorëshkelës kërkon një shenjë, por asnjë shenjë nuk do t'i jepet, përveç shenjës së profetit Jona. Në fakt ashtu si Jona qëndroi tri ditë e tri net në barkun e peshkut të madh, kështu Biri i njeriut do të qëndrojë tri ditë e tri net në zemër të tokës.” [Ungjilli i Mateut 12;38-40] Mirëpo, këto dy shenja nuk kanë ndodhur në përputhje me profetizimin, sepse Krishti - sikurse thonë ungjillet e pretenduara - është varrosur pasditën e ditës së premte dhe ka qëndruar në varr ditën e të shtunës dhe natën e të dielës. Ndërsa në ditën e diel, herët në mëngjes, ai u ringjallë nga varri. Sipas kësaj, qëndrimi i tij në varr ishte një ditë e dy netë.
  • 69.
    69 Sa i përkettë qenit ringjallja nga varri shenjë për gjeneratën e ligë, edhe kjo nuk ka ndodhur, sepse ringjallja e tij nuk ka qenë shenjë për vet dishepujt e tij, ngase shumica e tyre dyshuan të jetë ringjallur Krishti nga varri, vaj hallin çfarë mundet të thuhet për të tjerët?!! Mateu thotë: “Pastaj të njëmbëdhjetë dishepujt shkuan në Galile, në atë mal që u kishte caktuar Jezusi dhe, kur e panë, e adhuruan; por disa dyshuan.” [Mateu 28;16-17] Marku thotë: “Në fund iu shfaq të njëmbëdhjetëve kur ishin në tryezë dhe i qortoi për mosbesimin e tyre dhe për ngurtësinë e zemrës, sepse nuk u kishin besuar atyre që e kishin parë të ringjallur.” [Marku 16;14] Kjo ishte gjendja e dishepujve, kurse sa i përket armiqve prej çifutëve, ata kanë përhapur në mesin e njerëzve se dishepujt kanë vjedhur trupin e Krishtit dhe se askush prej tyre nuk ka besuar në këtë mrekulli të dukshme e mahnitëse. Mateu thotë: “Ndërsa ato po shkonin, ja që disa nga rojtarët arritën në qytet dhe u raportuan krerëve të priftërinjve të gjitha ato që kishin ndodhur. Atëherë këta bënë këshill me pleqtë dhe vendosën t'u japin ushtarëve një shumë të madhe denarësh, duke u thënë atyre: “Thoni: Dishepujt e tij erdhën natën dhe e vodhën, ndërsa ne po flinim. Dhe në qoftë se kjo i shkon në vesh guvernatorit, ne do ta bindim dhe do të bëjmë në mënyrë që ju të mos kini merak”. Dhe ata i morën denarët dhe bënë ashtu si i kishin mësuar, dhe kjo e thënë u përhap ndër Judenjtë deri ditën e sotme39 .” [Mateu 28;11-15] 39 Domethënë: deri në ditët e shkrimit të Ungjillit të tij. Sipas përcaktimit më të hollë, ai është shkruajtur nga fundi i shekullit të parë, andaj, ringjallja e Mesihut nuk ishte shenjë për brezin e ligë. Kristianët e kanë për detyrë t’i përgjigjen kësaj.
  • 70.
    70 Kështu kanë filluartë përhapen në mesin e të krishterëve të parë transmetimet për ‘ringjalljen’ e Krishtit nga të vdekurit dhe për shfaqjen e tij pas ‘vdekjes’. Vlen të thuhet për këtë temë se publikimi i lajmit rreth ringjalljes së Krishtit është vonuar deri në gjashtë javë për shkak se Pjetri dhe të tjerë e mohonin këtë. Pra, lajmi i kësaj nuk është përhapur në përgjithësi te të krishterët vetëm pas pesëdhjetë ditësh, sikurse thotë libri ‘Veprat e Apostujve’ të cilin e ka shkruajtur Luka pas më shumë se gjashtëdhjetë vite nga ngritja e Krishtit. 17 - Mateu është veçuar ndër autorët e tjerë të ungjilleve me fjalën e tij se krerët e priftërinjve dhe farisenjtë u mblodhën te Pilati dhe i kërkuan që një roje të rrijë te varri deri në ditën e tretë, mirëpo ai nuk pranoi dhe u tha: “Rojen e keni; shkoni dhe e siguroni varrin, si t'ju duket më mirë...” [Mateu 27;65] Kjo është një ngjarje e shpikur dhe kontradiktore, sepse rojet e varrit ishin vet çifutët. Ndërsa në kapitullin e fundit thotë: “Atëherë këta bënë këshill me pleqtë dhe vendosën t'u japin ushtarëve një shumë të madhe denarësh, duke u thënë atyre: ''Thoni: Dishepujt e tij erdhën natën dhe e vodhën, ndërsa ne po flinim.” [Mateu 28;12-13] Nëse rojet janë vet çifutët, atëherë pse është ky ryshfet dhe për kë është? Nga na erdhi kjo ushtri e shtetit, ndërkohë që Pilati nuk e ka pranuar kërkesën e tyre dhe i ka urdhëruar që ta ruajnë vet varrin? Unë çuditem me këtë shkrimtar i cili nuk ka pasur kujdes në shkrimin e gjërave më të thjeshta!!!
  • 71.
    71 18 - Markue ka mbyllur Ungjillin e tij me fjalën e tij: “Pastaj u tha atyre: “Dilni në mbarë botën dhe i predikoni ungjillin çdo krijese; ai që beson dhe është pagëzuar, do të jetë i shpëtuar; por ai që nuk ka besuar, do të jetë i dënuar. Dhe këto janë shenjat që do t'i përcjellin ata që do të besojnë: në emrin tim ata do t'i dëbojnë demonët, do të flasin gjuhë të reja; do t'i kapin me dorë gjarpërinjtë, edhe nëse do të pijnë diçka që shkakton vdekjen, nuk do t'u bëjë asnjë të keqe; do t'i vënë duart mbi të sëmurët dhe këta do të shërohen”.” [Ungjilli i Markut 16;15-18] Në këtë fjalë ka: edhe të vërtetë, edhe gënjeshtër. E vërteta: Është se Allahu i ka zbritur Ungjillin Isait, se Isai ‫ﷺ‬ i ka urdhëruar pasuesit e tij që të predikojnë me Ungjillin, ndërkohë që ata nuk e kanë tani këtë Ungjill, por kanë katër Ungjille të ndryshme dhe janë shkruajtur nga katër autor të njohur. Çdo Ungjill i tyre është shkruajtur pas shumë vitesh e pas një kohe të gjatë që nga ngritja e Krishtit ‫ﷺ‬ në qiell. Gënjeshtra: Janë mrekullit që ka treguar Marku për besimtarët. Ibën Hazmi thotë: “Ky është një premtim që duket haptazi se është gënjeshtër, ngase, askush prej tyre nuk pretendon se flet ndonjë gjuhë që nuk e dinë; askush prej tyre nuk pretendon se dëbon demonët; askush prej tyre nuk pinë helm dhe si pasojë mos të dëmtohet. Ata vet e pranojnë se Gjoni, autori i Ungjillit, është vrarë me helm. Nuk i takon një profeti të vijë me premtime të dështuara e të rrejshme, e si vallë mundet të vijë ‘Zoti’ me këto premtime të rrejshme?! Dijeni se, ata që kanë shkruajtur këto ungjille, e kanë pasur gjënë më të lehtë t’i mveshin gënjeshtra Mesihut ‫ﷺ‬.”40 40 ‘el-Fasl fil Milel uel Ehua uen Nihal’ vëll. 2 fq. 56.
  • 72.
    72 Kështu, ne shikojmëse shkruesit e Ungjilleve bien në kontradikta në rrëfimin e historisë së kryqëzimit dhe ringjalljes. Të gjitha këto mospërputhje janë thelb i çështjes, sepse ngjarja nuk është përsëritur, porse është një ngjarje e vetme. Pra, si mundet të ketë kaq shumë mospërputhje në transmetime?! Nuk ka dyshim se këto mospërputhje e largojnë besueshmërinë prej transmetimeve krishtere rreth çështjes së kryqëzimit, i cili është dhe themeli i fesë kristiane sot. Të krishterët i kanë pranuar shumë kohë më parë këto mospërputhje e kontradikta në Ungjillet e pretenduara të tyre. Habib Sa’id, njëri nga shkrimtarët e tyre, thotë: “Duhet ta pranojmë pa dyshim se ka pak dallime, kontradikta e mospërputhje në këto transmetime. Kjo gjë është vërejtur që në shekullin e dytë. Heretikët i kanë marrë këto si mjet për të kritikuar. Në atë kohë, kritika ishte e kufizuar në dallimet e zinxhirit të prejardhjes së Jezusit - sikurse e ka transmetuar Mateu dhe Luka - dhe në renditjen e kohëve historike të disa ngjarjeve të transmetuara nga Gjoni të cilat bien në kontradiktë në krahasim me transmetimet e tre ungjilleve të tjerë. Askush nuk ka pretenduar pagabueshmërinë e fjalëve në transmetimet e Ungjilleve, ngase autorët u ishin nënshtruar faktorëve mendor e psikologjik, sikurse u nënshtrohet zakonisht çdo autor, në çdo gjeneratë. Ne nuk na bënë dëm gjë nëse shfaqemi apo pretendojmë se ndërmjet Ungjilleve nuk ka disa dallime të parëndësishme. Disa nga këto dallimi e kontradikta mundet që të arsyetohen pa vështirësi,. Dijetarët, në kohët e fundit, kanë hedhur dritë në shumë prej këtyre problemeve.”41 41 ‘Fetë e botës’ 277.
  • 73.
    73 Këto rreshta demaskojnëlogjikën e mendjes kristiane në pranimin e transmetimeve kontradiktore në ngjarjet historike dhe në zinxhirin e prejardhjes, megjithëse ata besojnë se këto libra dhe këto autorë të tyre janë të shenjtë. Kam përshtypjen se analizimi i teksteve që kanë ardhur vetëm në çështjen e kryqëzimit dhe ringjalljes, mjafton si refuzim ndaj atij që përpiqet të ulë poshtërsinë e ekzistencës së kontradiktave dhe mospërputhjeve në transmetime. Charles Guignebert ka një tjetër interpretim për këtë, se: “Ngjarjet që kanë lidhje veçanërisht me kryqëzimin kanë humbur shumë qartësi në memorien e besimtarëve përpara se të shkruhen Ungjillet. Ajo, në imagjinatën e tyre, është ndikuar me legjendat e ndryshme të përhapura në lindje.”42 Më pas, ai thotë: “Kështu, ne nuk kemi mundësi të dallojmë qartë anët historike të indetitetit të Isait dhe nuk posedojmë referenca të duhura për të përcaktuar ngjarjet e jetës së tij me përpikëri.”43 Pas gjithë kësaj, Pali, themeluesi i krishterimit të ri, pretendon dhe thotë: “Pastaj iu shfaq një herë të vetme më shumë se pesëqind vëllezërve, prej të cilëve më të shumtët rrojnë edhe sot, kurse disa kanë rënë në gjumë. Më pas iu shfaq Jakobit dhe pastaj të gjithë apostujve. Më së fundi m'u shfaq edhe mua, si në dështimit.” [I Korintasve44 , 15;6-8] 42 ‘Kristianizmi, lindja dhe evolimi i tij’ fq. 29. 43 ‘Kristianizmi, lindja dhe evolimi i tij’ fq. 29. 44 Korinasi (Anglisht: Corinth, Greqisht: Κόρινθος, Hebraisht: ‫)קורינתוס‬ është qëndra e qarkut të Akaisë (Achaia) në shtetin Grek. Ai ndodhet 40 milje larg Athinës nga ana perëndimore. Ajo çka është kontradiktore në këtë është se transmetimet krishtere citojnë se Krishti është shfaqjur dyzet ditë,
  • 74.
    74 Me sa duket,për besimin në ringjalljen e Krishtit nga varri kishte konflikt ndërmjet pasuesve të Krishtit në fillimin e epokës së tij. Pali ishte njëri nga ata që thërriste për te ky besim. Kryesisht, shkruesit e Ungjilleve e kanë marrë prej tij, sepse mesazhet e Palit45 janë shkruajtur dhjetra vite përpara shkrimit të Ungjilleve të pretenduara. Në mesazhin e parë të Korinasve, Pali kritikon mohuesit e ringjalljes së Krishtit me thënjen e tij: “Por, në qoftë se predikohet se Krishti u ringjall prej së vdekurish, si atëherë disa nga ju thonë se ajo nuk është ringjallje e të vdekurve? Në qoftë se ajo nuk është ringjallje e të vdekurve, as Krishti nuk u ringjall. Por në qoftë se Krishti nuk është ringjallur, predikimi ynë është i kotë dhe i kotë është edhe besimi juaj.” [I Korintasve 15;12-14] Ai aludon këtu për nxënësin e afërt, i cili ishte më i dashuri te Krishti, për Simon Pjetrin i cili mohonte ringjalljen e Krishtit nga varri. Ky besimi vazhdoi të ishte i diskutueshëm deri në Këshillin Ekumenik të Nikeas që është mbajtur në vitin 325G, ku është marrë vendimi sipas shumicës për vërtetësinë e besimit të ringjalljes së Krishtit, etj... Këtë do ta përmendim me hollësi në vijim. ndërsa Pali ka hyrë në fenë krishtere në vitin 35G, që do të thotë: shtatë vjet pas fundit të Krishtit. 45 Disa autor kristianë anojnë nga mendimi se këto mesazhe janë shkruajtur nga viti 50G deri në vitin 60G. Shih: ‘Amshueshmëria e katër Ungjilleve’ fq. 34 në gjuhën Urdu. Nga ana tjetër, i pari që ka shkruajtur librin e tij të quajtur Ungjill është Marku, i cili është shkruajtur nga viti 70G. Shih: ‘Fetë botërore’ fq. 272.
  • 75.
    75 Pas ngritjes sëMesihut ‫ﷺ‬ në qiell Pasi Krishti u ngrit në qiell, pasuesit e tij u shpërndan në vendet fqinje të Palestinës nga frika e shtypjes së judave, sepse komplotet e tyre kundër pasuesve të Krishtit nuk kishin mbaruar akoma. Ata kanë shkuar te prijësi Herod Agrippa i parë, i cili ka marrë fronin e babait të tij Herod në vitin 41G-44G, kështu që arrestuan Pjetrin, nxënësin më të dashur të Krishtit, dhe e dërguan në burg; kurse Jakobin, nxënësin e Krishtit, e vranë. Më pas, udhëheqja fetare u transferua nga Jakobi i vrarë, te Jakobi, biri i marangozit Jozef.46 Atëherë, kristanët u ndan në dy grupe në kishën e Jeruzalemit: njëra prej tyre ishte i mendimit se ligji i Moisiut nuk është i detyrueshëm për ata që përqafojnë thirrjen e Palit prej johebrenjve; kurse grupi tjetër ishte i mendimit se ligji i Moisiut është obligim për pasuesit, pra, për çdokënd që hynë në fenë e Krishtit ‫ﷺ‬. Pjetri ishte përkrahës i këtij mendimi të fundit. Pali e ka diskutuar këtë temë dhe ka thënë: “Në qoftë se ti, që je Jude, rron porsi johebrenjtë dhe jo si Judenjtë, pse i detyron johebrenjtë të rrojnë si Judenj?” [Galatas 2;14] 46 ‘Jakobi, biri i Jozefit’: Ka mendime rreth prejardhjes së tij. Është thënë se ai është biri i Jozefit, nga fëmijët që ka pas me një bashkëshorte tjetër përpara se të fejohej me Marian. Është thënë se ai është prej fëmijëve të motrës së Marias, ngase Jozefi është martuar me Marian pasi ka lindur birin e saj të parë, Mesia. Allahu e di më së miri për saktësinë e këtyre transmetimeve, ngase të krishterët nuk kanë konsensus për ndonjë gjë. Ky person nuk e ka pranuar fenë e Mesias gjatë jetës së Mesias (Gjoni 7;5). Pasi hipjes së Krishtit në qiell, Pali ka kontaktuar me të në Jeruzalem (Veprat 15;13) për ta bindur për komplotin që ka kurdisur Pali për t’i dhënë fund kristianizmit. Prandaj, ne shohim se ai ishte një nga përkrahësit më të mëdhenj të ideologjive të Palit, prej të cilave është anulimi i ligjit të Moisiut për të konvertuarit në fenë kristiane prej johebrenjve. Ai, sipas pretendimit të tyre, është vrarë i gurëzuar në vitin 62G, ashtu sikurse profesori i tij Pali.
  • 76.
    76 Po ashtu, konfliktindërmjet çifutëve dhe pasuesve të Krishtit nuk kishte mbaruar akoma. Ne shohim se në kohën e perandorit Claudius 51G-52G ka pasur një kaos në Romë ndërmjet kristianëve dhe çifutëve, saqë prijësi e kuptojë rrezikun e tij. Kur në fronin e prijësit romak u ul mbreti zullumqar Nero në vitin 68G, ai arrestoi Palin dhe një grup prej pasuesve të tij dhe i hodhi përpara kafshëve të egra që ua këpusnin trupat e tyre. Zemërimi i tij iu shtua atëherë kur të krishterët i urrenin paganët romak, kështu që ai dha urdhëro që trupat e tyre të lyhen me dyllë dhe të ndizen me zjarre në mënyrë që të jenë ndriçues për disa festa të tij në kopshtet e kështjellës së tij; kurse Pali u vra i kryqëzuar. Thuhet se motivi kryesor në përndjekjen e Neros i kthehet flakës tronditëse e cila është ndezur te veprat e artit grek, te tempujt e shenjta, te kështjellat madhështore, në të cilën nuk ka shpëtuar prej shkatërrimit përveç katër lagjeve nga katërmbëdhjet lagje, kështu që prijësi romak i akuzoi kristianët për këtë vepër, sepse ata i urrenin tempujt pagane, shtëpitë pagane dhe statujat. Nuk besoj se ky është motivi i përndjekjes së kristianëve, që ka vazhduar edhe disa shekuj pas Neros, andaj duhet patjetër të njohim motivet reale të kësaj përpara se të rrëfejmë historinë e saj. Ja disa nga këto motive: 1 - Kristianizmi është shfaqur si një grup i ri përballë një kombi hebre, i cili ishte shoqëri e fortë në perandorinë romake, pavarësisht se romakët nuk ishin të kënaqur me disa sjellje të hebrenjve, ata kanë mbyllur sytë ndaj tyre dhe i kanë lejuar hebrenjtë që të vazhdojnë me liri të plotë në traditat e trashëguara. Ndërsa grupit të ri, nuk i është lejuar që të praktikojë teoritë e tij sikurse kjo liri, sepse të krishterët, me përqafimin e fesë së re, kanë kryer mëkat të madh sipas shtetasve
  • 77.
    77 të tyre. Poashtu, hebrenjtë kanë pasur dorë në nxitjet e prijësit romak kundër të krishterave. Shkrimtari kristian, Habib Sa’id, thotë: “Hebrenjtë, të cilët kanë hequr dorë ndaj përbuzjes së idhujve që adhuronin shtetasit e tyre, kanë shijuar lirinë në ushtrimin e fesë së tyre josociale, andaj, patjetër duhet të ketë motive të tjera për shkak të të cilave dishepujt e Mesias kanë hasur fatkeqësira persekutuese prej të cilave janë përjashtuar pasardhësit e Abrahamit. Dallimi ndërmjet dy grupeve është i qartë. Ai ka peshën e tij të rrezikshëm te pikëpamja e të hershmëve, ngase hebrenjtë ishin një kombë, kurse të krishterët ishin një grup i vogël.”47 2 - Këputja e lidhjeve të kristianëve të parë prej çdo të adhuruari romak dhe prej shenjtërimit të perandorisë romake, ngase zotëria Mesih ka thirrur për te Teuhidi (veçimi i adhurimit vetëm për Zotin) dhe për te braktisja e çdo simboli të shirkut (adhurimit të dikujt tjetër përkrah Zotit) e të paganizmit. Prandaj, paganët shpërthyen kundër të krishterëve dhe i paraqitën ata te populli pagan sikur ata janë të devijuar e mohues. 3 - Kanë ndodhur gabime trashanike te kristianët e parë, ngase, kur ata besuan se fundi i botës është shumë afër mbarimit dhe kur prisnin me shpresat e tyre Ditën e Ringjalljes, atëherë ata nuk i kushtuan rëndësi natyrshmërisë së situatës dhe obligimeve shtetërore. Atëherë, dashuria e zemrës së tyre për mbretërimin qiellor të shenjtë i dëmtonte dukshëm interesat e vendit romak. Shërbimi ushtarak, përshembull, ishte i urryer te ta dhe e morën paaftësinë e tyre - sikurse thonë - arsye për mospërkushtimin e tyre ndaj kërkesave të zakonshme të jetës normale. Simboli i tyre për këtë ishte: ‘Unë jam 47 ‘Historia e krishterimit - fillimi i kristianizmit’ fq. 53.
  • 78.
    78 njeri i veçuarprej shoqërisë’. Thirrësi fanatik e i dhunshëm, ‘Tertullian’, i cili ka jetuar nga fundi i shekullit të dytë dhe nga fillimi i shekullit të tretë, e ka pranuar se kristianët që u caktuan për shërbimin e shtetit në pozicione të ndjeshme nuk kanë qenë të sinqertë ndaj shetit romak. Prandaj, është normale që shteti të mos jetë i gatshëm të toleroi kundrejt qëndrimit të atyre kristianëve që punonin në shtet dhe kundrejt atyre që u largonin prej punëve e prej shërbimëve shtetërore. Tertulliani i ka këshilluar ata që mos të pranojnë shërbimin ushtarak dhe shumë prej tyre kanë punuar me këshillën e tij.48 4 - Shteti romak i detyronte një farë takse popullit të vet, jo vetëm të krishterëve, por të gjithëve. Mirëpo, të krishterët nuk kanë pranuar të japin taksën për zotërinë e tyre pagan, sepse ata prisnin fundin e botës. Ky besim të cilin ua ka shpikur Pali në fillimin e thirrjes kristiane, gjithashtu, mosndodhja e fundit të botës, i ka dëmtuar shumë kristianët, aq sa vet të krishterët iu kundërvunë pushtetit të kishës dhe të gjitha ligjeve të fesë. 5 - Kristianëve u vinte kundërvënia nga ana e popullit më shpesh se sa nga ana e shtetit, ngase pushtetarët në përgjithësi ishin njerëz intelektual e tolerant, kurse shumica e banorëve paganë nuk e kanë pëlqyer veçimin e kristianëve, mësimet e tyre dhe besueshmërinë e tyre në vetvetet e tyre, kështu që, ata i nxitën pushtetarët e tyre që t’i ndëshkojnë ata të devijuar që nënçmojnë të adhuruarit e tyre. Tertulliani ka treguar për urrejtjen e përgjithshme kundrejt të krishterëve.49 Për shkak të këtyre motiveve dhe për shkak të disa motiveve të tjera, filloi përndjekja e të krishterëve që ka zgjatur për disa shekuj. 48 ‘Historia e civilizimit’ vëll. 3 fq. 372. 49 ‘Historia e civilizimit’ vëll. 3 fq. 372.
  • 79.
    79 Shekulli i dytë: Shekullii dytë filloi dhe traditat e vendit i mori përsipër prijësi romak ‘Trajan’ në vitin 106G. Kristianëve filluan t’u binin ndëshkime të llojllojshme, ndëshkime nga më të rëndat; u vranë një grup i madh prej thirrësve, prej nxënësve ndjekës të Gjonit dhe prej pasuesve të tyre. Atëherë, kristianët u strehuan te shoqëritë e fshehta për të kryer lutjet e tyre, për të dëgjuar këshillat fetare dhe për të lexuar librin e Allahut të cilin Ai ia ka zbritur zotërisë tonë Mesih ‫ﷺ‬. Në librin ‘Historia e civilizimit’ tregohet kjo që vijon: “Blaine, i cili ishte prijës në Azi, i ka shkruajtur perandorit Trajan një libër në të cilin i tregon metodologjinë me të cilën ai sillej me të krishterët. Ai thotë në të: “Unë kam ndjekur procedurën në vijimë me ata që akuzohen se janë të krishterë: Në fillim i pyes nëse janë të krishterë. Nëse ata e pranojnë, atëherë unë ua përsërisë së dyti dhe së treti pyetjen duke i kërcënuar me vrasje. Nëse ata këmbëngulin, atëherë unë zbatoj për ta ndëshkimin e ekzekutimit, duke qenë i bindur se trashësia e tyre e poshtër dhe këmbëngulja e tyre e fortë e meriton këtë dënim. Akuza për disa libra, të cilat nuk kishin emrat e autorëve, ju është drejtuar shumë prej tyre, mirëpo ata e kanë mohuar të jenë të krishterë, kanë përsëritur lutjet ndaj zotëve, emrat e të cilëve u janë përmendur përballë tyre; u janë dhënë verë dhe temjan për shëmbëlltyrat e zotëve; madje ata e kanë sharë Mesian. Thuhet se është e vështirë t’i imponosh të krishterët e vërtetë. Disa prej tyre e kanë pohuar se janë të krishterë, mirëpo ata e kanë pranuar të keqen e tyre se mblidheshin në disa ditë përpara lindjes së diellit për ta adhuruar Mesian si Zot dhe për të kënduar disa kantina si nderim për të. Ata kanë dhënë besën, jo për kryerjen e kësaj të keqe, por për mos të vjedhur, për mos të vrarë, për mos të thyer kurorën dhe për të përmbushur besën. Atëherë, unë e pashë si të domosdoshme për të njohur realitetin që të dënoj dy gra për të cilat është përmendur se i
  • 80.
    80 frikësohen kishës, përshkak se unë kam parë vetëm përralla të ekzagjeruar në të.”.”50 Në këtë shekull, të krishterët u konsideronin të ndyrë; atyre nuk u lejohej të hynin në banjë dhe vende publike. Ata - sikurse ndodhte në kohën e Neros - u hidhnin te kafshët e egra që t’i hanin në anfiteatra publike, kurse kundërshtarët e tyre prezantonin në këtë shfaqje për t’u argëtuar.51 Hebrenjtë ishin prapra të gjitha këtyre vrasjeve dhe komploteve. Në librin ‘Sider Hadroradeth’ tregohet kjo që vijon: “Rabini Juda ishte i dashur te perandori romak. Ai i ka treguar perandorit se kristianët janë shkaktarët e ekzistencën së sëmundjeve infektive. Në bazë të kësaj, ai arriti të marrë urdhërin për vrasjen e të gjithë kristianëve që banonin në Romë në vitin 3915 sipas përllogaritjes hebreje, i cili është i barazvlefshëm me vitin 155G.” Në të njëjtin libër thuhet: “Perandori ‘Mark Aurel’ ka vrarë të gjithë kristianët bazuar në këshillën e hebrenjve.” Shekulli i tretë: Në gjysmën e dytë të shekullit të tretë, fronin e mori ‘Decius’ (249-251G). Ai ishte më i ashpërti nga të gjithë në zbritjen e ndëshkimeve dhe sprovave kundër të krishterëve. Patriarku i Aleksandrisë, i cili i ka parë e i ka dëshmuar disa nga këto ndëshkime e persekutime të Decius, thotë: “Neve na është marrë fryma aq sa frika dhe rreziku na ka rrethuar nga çdo anë atëherë kur u ndryshua mbreti i cili ishte më pak i keq se sa të tjerët 50 Përcjellur nga libri ‘Ligjërata për krishtërimin’ të Shejkh Ebu Zuhrah fq. 35-36. 51 ‘Përndjekjet fetare në Kristianizëm dhe Islam’ fq. 35.
  • 81.
    81 dhe erdhi nëvend të tij një tjetër mbret. Ai nuk ulej në fronin e mbretërisë derisa të gjitha shikimet të drejtoheshin kah nesh, në mënyrë që të kryente përndjekjen ndaj nesh. Është realizuar hamendësimi jonë atëherë kur u lëshua një dekret peshërëndë, kështu që, u përhap frika tek të gjithë, kurse disa prej tyre ia mbathën. Çdo kristianë është dëbuar nga shërbimi i shtetit, sado e madhe të ishte zgjuarsia e tij. Çdo person për të cilin thuhej se ishte i krishterë, u sillte menjëherë te tempulli i paganëve dhe iu kërkonte të flijonte diçka për statujën. Ndëshkimi i atij të cilit nuk pranonte të flijonte diçka për statujën ishte se ai vet do të bëhej i flijuari, pasi të mbartej për te statuja i terrorizuar... Disa njerëz që ishin të dobët në besim e mohuan kristianizmin e tyre; disa morën shembullin e tyre, kurse disa janë kapur pas vuajtjes së arratisjes ose është hedhur në gropat e burgjeve.” Decius vendosi një guvernator që ishte më pak mizor në fillim. Ai është ‘Diocletian’. Të krishterët shpresuan mirësi prej tij sepse drejtori i tij i afërt ishte njëri nga të krishterët, deri atëherë kur kristianët egjiptas menduan ta bënin vendin e tyre të pavarur prej pushtetit romak dhe ja dhanë pushtetin njërit prej tyre. Atëherë, Diocletiani erdhi në Egjipt me shpejtësi të madhe ndërkohë që ishte i zemëruar për shkak të lëvizjes së çlirimit dhe pavarësisë, kështu që, ai filloi t’i zbres kristianëve ndëshkimet më të rënda. Ai urdhëroi të shkatërrohen kishat, të digjen librat, të kapen peshkopët e pastorët dhe të futen në burgje. Në këtë ngjarje, sikurse përmendin disa historianë, janë vrarë treqind mijë persona në vitin 284G. Koha e tij është quajtur koha e dëshmorëve. Gjatë kësaj kohe, një grup prej besimtarëve monoteistë u strehuan nëpër shpella dhe u fshehën në to. Këta janë ata të cilët i ka përmendur Allahu në Suren Kehf:
  • 82.
    82 ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱳ‬ ‫ﱴ‬ ‫ﱵ‬ ‫ﱶ‬ ‫ﱷ‬ ‫ﱸ‬ ‫ﱹ‬ ‫ﱺ‬ ‫ﱻ‬ ‫ﱼ‬ ‫ﱽ‬ ‫ﱾ‬ ‫ﱿ‬ ‫ﲀ‬ ‫ﲁ‬ ‫ﲂ‬ ‫ﲃ‬ ‫ﲄ‬ ‫ﲅ‬ ‫ﲆ‬ ‫ﲇ‬ ‫ﲈ‬ ‫ﲉ‬ ‫ﲊ‬ ‫ﲋ‬ ‫ﲌ‬ ‫ﲍ‬ ‫ﲎ‬ ‫ﱠ‬ :‫ف‬ ‫كه‬ ‫ال‬ ٩ - ١٠ “A mendonse bujtësit e Shpellës dhe Mbishkrimi (njoftimi për ta ose emrat e tyre) ishin nga Shenjat Tona të mrekullueshme? (Kujto kohën) kur djemtë e rinj ikën për t’u fshehur (prej popullit të tyre mosbesimtar) te Shpella duke thënë: “Zoti ynë! Derdh mbi ne Mëshirë nga Ti Vetë dhe na e lehtëso neve brengën që kemi për në Rrugën e Drejtë!”.” [Surja Kehf, 9-10] Derisa erdhi guvernatori Theodosius, i cili ka marrë fronin përgjatë viteve 408-450G dhe ka hyrë në fenë kristiane. Zgjimi i atyre që ishin shtatë veta ka ndodhur në vitin 445G ose 446G.52 Dëshmia më e vjetër në këtë temë është ajo që ka shkruajtur njëri nga të krishterët e Shamit (Levantit). Ai është James Serugi (ang. Jacob of Serugh), i cili ka lindur në vitin 452G, domethënë: dy vjet pas zgjimit të banorëve të shpellës. Ai ishte prift i madh në vendin e 52 Sipas kësaj, përllogaritja e kohës që ata kanë qëndruar në shpellë i bie të jetë 166 vite, mirëpo, për disa është e ndërlikuar Fjala e Allahut të Lartësuar, ngase Ai ka njoftuar se ata kanë qëndruar në shpellën e tyre “treqind vite duke shtuar nëntë”. Shumica e komentuesve, prej të cilëve është ibën Kethiri, janë të mendimit se ky numër është lajmërim prej Allahut të Lartësuar për kohën e qëndrimit të banorëve të shpellës në shpellë, kurse disa të tjerë janë të mendimit se ky numër është ajo që thonë Ithtarët e Librit (kristianët dhe çifutët), prandaj Allahu i Lartësuar nga çdo e metë ka thënë pas saj: “Thuaju: “Allahu e di më mirë se sa qëndruan.”.” [Surja Kehf, 26] Sikur qëndrimi i tyre të ishte sa numëri i përmendur, atëherë Allahu i Lartësuar nuk do ta kishte thënë këtë. Ky është mendimi i ibën Abbasit, Katades dhe e Matraf ibën Abdullahit. Shih shtjellimin e kësaj te tefsiri i ibën Xherir et-Taberiut vëll. 8 fq. 152.
  • 83.
    83 Shamit. Ai ika shkruajtur këshillat e tij në gjuhën sirianike në vitin 472G. Ky transmetim i ka rënë në dorë komentuesve të Kuranit, sikurse Taberiut dhe të tjerëve. Ata kanë përcjellur prej tij shumë transmetime në lidhje me njoftimet e banorëve të shpellës. Këto këshilla janë përkthyer në gjuhën latine e në gjuhën greke dhe janë përhapur në Evropë. Ai është burimi i vetëm i historianeve evropianë për të njohur ngjarjen e banorëve të shpellës. Po ashtu, shumë prej thirrësve të krishterë kanë emigruar për në Iran duke u arratisur kështu me fenë e tyre dhe duke thirrur të tjerët për te ajo. Shteti Iranian i kishte dhënë leje atyre që të përhapnin parimet fetare të tyre, me kusht që asnjëri nga sekti Zoroastrizëm të hyjë në fenë kristiane. Ata kanë qëndruar një farë kohe në Iran nën sigurin dhe mbrojtjen e shtetit iranian, derisa hyri në fenë kristiane perandori Kostandin. Ai ishte përkrahje dhe bereqet për të krishterët. Ai i ka liruar prej burgut të gjithë të burgosurit; ka lëshuar një dekret që të merret feja kristiane si fe zyrtare e vendit dhe ka caktuar disa të krishterë në pozicione të ndjeshme në mënyrë që të ndryshojë shtetin romak pagan në një shtet kristianë. Kur të krishterët panë dashurinë e perandorit romak ndaj fesë kristiane, atëherë ata filluan ta donin atë. Mirëpo, ndërmjet dy shteteve, romake dhe iraniane, kishte armiqësi, kështu që shteti iranian filloi t’i përndjek kristianët e Iranit nën akuzën e miqësimit të prijësit romak, derisa mbaroi çështja me paqësimin ndërmjet dy shteteve në vitin 376G. Kjo kohë që kristianët kanë kaluar në Iran ka pasur pasoja të këqija në besimin kristianë, ngase përgjatë kësaj kohe janë futur zakonet
  • 84.
    84 pagane zoroastriste, tëcilat do t’i sqarojmë në temën e doktrinës së trinitetit. Shekulli i katërt: Në shekullin e katërt, sidomos pas konvertimit në fenë kristiane të Kostandinit, perandorit romak, atëherë u ndryshua komlet çështja, atëherë u themeluan shoqata fetare. Ndër shoqatat më të ashpërta ishte ‘Kryqi i Shenjtë’, qëllimi i të cilit ishte çrrënjosja e të gjithë romakëve që nuk besojnë në Krishtin, kështu që kristianët filluan të hakmerreshin prej romakëve paganë që i kanë përndjekur përgjatë tre shekujsh. Përndjekja e kristianëve nuk ishin më e lehtë se sa përndjekja që kanë bërë prijësit romak të mëparshëm, madje, kjo periudhë është përshkruajtur si periudha më ç’njerzore në histori. Kjo përndjekje nuk i është drejtuar vetëm pabesimtarëve paganë, por i është drejtuar edhe të krishterëve që mohonin hyjninë e Krishtit, ngase prijësi romak, i cili përqafoi fenë e Palit, i ka përndjekur në mënyrën më të rëndë kundërshtarët e tij prej të krishterëve. Prandaj, ne shohim se në këtë shekull ka ndodhur një ndryshim i madh në fenë kristiane. Kristianizmi filloi të anonte kah hyjnizimi i Krishtit dhe kah doktrina e trinitetit pas konvertimit të Palit në fenë kristiane dhe pas konvertimit të disa judaistëve që kishin synime të fshehta. Konflikti ishte i vazhdueshëm e i pandërprerë ndërmjet besimtarëve të Krishtit që thërrisnin në monoteizëm dhe ndërmjet pasuese të Palit që thërrisnin në hyjnizimin e Krishtit. Pali ka pasur ndikim të madh në librat që janë shkruajtur në kohën e përndjekjes, sidomos ungjillet dhe mesazhet, prandaj ne shohim disa kontradikta në metodë, në shprehje dhe në koncepte. Po ashtu, kjo ka qenë një nga motivet e humbjes së zinxhirit të transmetimit.
  • 85.
    85 Shejkh Rrahmetullah el-Hindi- Allahu e mëshiroftë - thotë në librin e tij ‘Triumfi i të vërtetës’: “Ne i kemi kërkuar disa herë dijetarëve të mëdhenj të tyre zinxhirin e transmetimit të pandërprerë, por ata nuk kanë mundur dot ta sjellin atë. Disa priftërinj, në vendmbledhjen e debatit që u krye ndërmjet nesh dhe ndërmjet tyre, janë justifikuar duke thënë: “Shkaku i humbjes së zinxhirit të transmetimit është se të krishterëve u kanë rënë fatkeqësira dhe trazira përgjatë treqind e trembëdhjetë viteve.” Ne kemi kërkuar në librat e tyre për të gjetur zinxhir transmetimi, por nuk kemi parë gjë tjetër në to përveç hamendjes. Ata thjesht flasin me hamendje dhe kapen pas disa rrethanave. Unë kam thënë se hamendja nuk vlen fare në këtë temë. Përderisa ata nuk vijnë me ndonjë argument të mjaftueshëm dhe me zinxhir transmetimi të pashkëputur, atëherë neve na mjafton vetëm ndalimi, kurse sjellja e argumentit është detyrë e tyre, jo detyrë e jona.” E vërteta është se këto përndjekje i kanë bërë ata të shkruajnë libra fshehtazi në errësirën e natës, prandaj kanë futur në to dhe kanë fshirë prej tyre çka të donin. Ata kanë gënjyer dhe kanë shpifur për Krishtin e për dishepujt sepse mbikqyrja e obliguar për ekzistencën e zinxhirit të transmetimit kishte humbur. Po ashtu, kristianizmi është ndikuar nga grupet romake dhe egjiptase që kanë hyrë në fenë kristiane në shekullin e parë. Ajo është ndikuar nga filozofia e huaj në çështjet e hyjnizimit, sikurse çështja e hyjnizimit të Krishtit dhe çështja e doktrinës së trinitetit. Prandaj, orientalisti Gauthier pretendon në librin e tij ‘Hyrje në studimin e filozofisë islamike’ se triniteti nuk është prej fesë kristiane, porse është prej filozofisë greke. Unë do ta shpjegoj këtë çështje në temën e trinitetit, në dashtë Allahu.
  • 86.
    86 Thirrja e Mesihutsipas Kuranit të Lartë Pasi kemi mbaruar me rrëfimin e historisë së Mesihut dhe thirrjes së tij në Testamentin e Ri, është mirë që këtu të përmendim Mesihun dhe thirrjen e tij ashtu sikurse e ka përshkruajtur Kurani i Lartë, i cili është dhe libri i fundit që Allahu ka zbritur si udhëzim dhe dritë për mbarë botën. Nëna e Isait (Jezusit), Merjemes (Marias) dhe jeta e saj 35. Kujto kur gruaja e Imranit tha: “Zoti im, unë Ty ta kam kushtuar atë që është në barkun tim, që të të shërbejë vetëm Ty; andaj, pranoje prej meje! Se Ti, me të vërtetë, dëgjon dhe di çdo gjë.” 36. E kur ajo lindi, tha: “Zoti im! Unë linda femër, - Allahu e di më mirë se çfarë lindi ajo, - e mashkulli nuk është si femra. Unë ia vura emrin Merjeme dhe i kam lënë atë me pasardhësit e saj nën mbrojtjen Tënde nga djalli i mallkuar”. 37. Zoti e pranoi atë (Merjemen) me ëndje, e bëri që të rritet mirë dhe e la nën kujdestarinë e Zekerias. Sa herë që hynte Zekeria në dhomën e saj, gjente pranë saj ushqim dhe e pyeste: “O Merjeme! Nga të vjen ky ushqim?” Ajo përgjigjej: “Ky është nga Allahu, se Allahu e furnizon kë të dojë, pa kufi”. [Surja Ali Imran 35-37] 42. (Kujto) kur engjëjt thanë: “O Merjeme! Allahu të ka zgjedhur, të ka pastruar dhe të ka parapëlqyer ty mbi të gjitha gratë e botës. 43. O Merjeme! Bindju Zotit tënd! Bëj sexhde dhe përkulu në ruku bashkë me ata që përkulen (duke adhuruar Allahun)!”
  • 87.
    87 44. Këto janëlajme të fshehta, që po t’i shpallim ty (o Muhammed). Ti nuk ishe i pranishëm kur ata hodhën short se kush prej tyre do të merrte nën kujdes Merjemen dhe nuk ishe i pranishëm kur ata diskutonin. [Surja Ali Imran 42-44] Lindja e Mesihut 16. Dhe trego (o Muhammed) në Libër për Merjemen, kur u tërhoq nga familja e saj në një vend në lindje, 17. duke e fshehur veten nga ata. Ne i dërguam Shpirtin Tonë, i cili iu paraqit asaj si një njeri i plotë. 18. Ajo i tha: “Unë kërkoj që të më mbrojë i Gjithëmëshirshmi prej teje, nëse i frikësohesh Allahut. 19. Ai tha: “Në të vërtetë, unë jam vetëm një i dërguar i Zotit tënd, që të të dhuroj ty një djalë të pastër.” 20. Ajo tha: “Si mund të kem unë djalë, kur asnjë mashkull nuk më ka prekur e nuk jam as e pacipë?!” 21. Iu përgjigj: “Kështu është! Zoti yt ka thënë: ‘Kjo për Mua është e lehtë. Ne do ta bëjmë atë shenjë për njerëzit dhe mëshirë nga ana Jonë’. Dhe kjo është punë e kryer.” 22. Ajo mbeti me barrë e u tërhoq me të në një vend të largët. 23. Dhembjet e lindjes e detyruan atë që të shkonte te trungu i një hurme. Ajo tha: “Ah, sikur të kisha vdekur para kësaj (ngjarjeje) dhe të isha harruar krejt!” 24. Një zë e thirri nga poshtë: “Mos u pikëllo, se Zoti yt të ka bërë një burim uji poshtë teje!
  • 88.
    88 25. Shkunde trungune palmës, që të bien mbi ty hurma të freskëta! 26. Ha, pi dhe qetësohu. Nëse vëren ndonjë njeri, i thuaj: “Unë jam betuar në të Gjithëmëshirshmin se do të agjëroj, prandaj sot nuk do të flas me askënd.” 27. Dhe u kthye te populli i vet, duke mbajtur fëmijën. Ata i thanë: “O Merjeme, ke bërë diçka të turpshme! 28. O motra e Harunit! Babai yt nuk ka qenë njeri i keq, as nëna jote nuk ka qenë grua e shthurur.” [Surja Merjem 16-28] Prej mrekullive të Mesihut 27. Dhe u kthye te populli i vet, duke mbajtur fëmijën. Ata i thanë: “O Merjeme, ke bërë diçka të turpshme! 28. O motra e Harunit! Babai yt nuk ka qenë njeri i keq, as nëna jote nuk ka qenë grua e shthurur.” 29. Ajo bëri me shenjë nga i biri. Ata thanë: “Si t’i flasim ne fëmijës që është në djep?” 30. Ai (Isai në djep) tha: “Unë jam rob i Allahut. Ai më ka dhënë Librin (Ungjillin), më ka bërë profet. [Surja Merjem 27-30] 114. “O Allah, o Zoti ynë! - tha Isai, i biri i Merjemes - Zbritna një sofër nga qielli, që të jetë festë për ne, për të parin dhe të fundmin tonë dhe të jetë mrekulli prej Teje dhe na jep mirësi, se Ti je Dhuruesi më i mirë!”
  • 89.
    89 115. Allahu upërgjigj: “Unë do t’jua zbres sofrën. Por cilindo nga ju që nuk beson pas kësaj, do ta dënoj ashtu siç nuk kam dënuar askënd në botë”. [Surja Maideh 114-115] 87. …Edhe Isait, birit të Merjemes Ne i dhamë shenja të qarta dhe e mbështetëm atë edhe me Shpirtin e Shenjtë (Melekun Xhibril ‘alejhis–selam, engjëllin Gabriel)…” [Surja Bekareh 87] 110. Allahu do të thotë: “O Isa, i biri Merjemes, kujtoje mirësinë Time ndaj teje dhe nënës sate: se si të forcova ty me Shpirtin e Shenjtë (Xhebrailin), kështu që ti u predikoje njerëzve, kur ishe foshnjë në djep dhe i rritur; se si të mësova Librin dhe Urtësinë, Teuratin dhe Ungjillin; se si me vullnetin Tim krijoje një figurë shpendi prej balte, pastaj fryje në të dhe ajo bëhej zog me vullnetin Tim; se si me vullnetin Tim i shëroje të lindurit të verbër e të lebrosurit; se si me vullnetin Tim i ngjallje të vdekurit; se si i pengova sulmet e bijve të Israilit kundër teje, atëherë kur iu solle atyre prova të qarta e mohuesit në radhët e tyre thanë: “Kjo është vetëm magji e kulluar!” [Surja Maideh 115] Isai është një nga profetët e bijve të Israelit 49. Dhe do ta bëjë atë (Isain) të Dërguar te Bijtë e Israilit (e do t’u thotë): “Kam ardhur te ju me një shenjë nga Zoti juaj: …” [Surja Ali Imran 49] 6. Dhe (kujto) kur Isai, biri i Merjemes tha: “O Bijtë e Israilit! Unë jam i Dërguari i Allahut tek ju duke vërtetuar Teuratin që ka ardhur para meje…” [Surja Saff, 6] 59. “…dhe Ne e bëmë atë shembull për bijtë e Israelit (krijimin dhe lindjen e tij pa baba). [Surja Zukhruf, 59]
  • 90.
    90 Thirrja e Mesihut 72.Sigurisht që mohuan ata të cilët thanë: “Allahu është Mesihu (Isai), biri i Merjemes.” Ndërsa vetë Mesihu (Isai) u tha: “O Bijtë e Israilit! Adhuroni Allahun, Zotin tim dhe Zotin tuaj. Nuk ka dyshim se kushdo që i shoqëron diçka në adhurim Allahut, atëherë Allahu e ka bërë haram (të ndaluar) Xhennetin për të dhe vendbanimi i tij do të jetë Zjarri. Dhe për Dhalimunët (mosbesimtarët, keqbërësit e mizorët) nuk do të ketë asnjë ndihmues.” [Surja Maideh 72] 50. Dhe unë kam ardhur të përforcoj atë që ka qenë para meje nga Teurati, të bëj të ligjshme për ju disa nga ato gjëra që kanë qenë të ndaluara për ju. Dhe kam ardhur tek ju me provë nga Zoti juaj. Kështu pra, kini frikë Allahun dhe m’u bindni mua. 51. Vërtet Allahu është Zoti im dhe Zoti juaj, adhuroni pra Vetëm Atë. Kjo është Udha e Drejtë.” [Surja Ali Imran, 50-51] 63. Dhe kur erdhi Isai me Dëshmitë e qarta (nga Ne), tha: “Unë kam ardhur tek ju me El-Hikmeh (Profetësinë) dhe me qëllim që t’ju bëj të qartë juve disa nga çështjet për të cilat keni mosmarrëveshje, kështu që kini frikë Allahun dhe m’u bindni mua. 64. Vërtet që Allahu! Ai është Zoti im dhe Zoti juaj. Adhuroni pra vetëm Atë. Kjo është Rrugë e Drejtë.” [Surja Zukhruf 63-64] 52. Kur Isai e kuptoi vendosmërinë e tyre në mosbesim, atëherë tha: “Cilët do të jenë ndihmuesit e mi në Çështjen e Allahut?” Havarijunët (nxënësit, apostujt) e tij thanë: “Ne jemi ndihmësit e Allahut; ne besojmë Allahun, andaj dëshmo se vërtetë jemi muslimanë (të nënshtruar ndaj Allahut).
  • 91.
    91 53. Zoti ynë!Ne besojmë në atë çfarë Ti na ke dërguar dhe ndjekim të Dërguarin Tënd (Isain), andaj na shkruaj prej dëshmuesve (të së vërtetës, se askush tjetër nuk e meriton adhurimin përveç Allahut).” [Surja Ali Imran 52-53] Mesihu nuk është gjë tjetër veçse rob i Allahut dhe një i Dërguar prej të Dërguarve të Tij 171. …Mesihu Isa, biri i Merjemes, ishte vetëm i Dërguar i Allahut dhe Fjala e Tij (“Bëhu!”- dhe ai u bë) dhuruar Merjemes dhe shpirt (si shpirtërat e tjerë) i krijuar prej Tij,…” [Surja Nisa, 171] 75. Dhe Mesihu, biri i Merjemes, nuk ishte veçse i Dërguar si shumë të Dërguar të tjerë që patën kaluar para tij. Nëna e tij (Merjemja) ishte e drejtë, e besueshme dhe që të dy ushqeheshin (si çdo njeri tjetër, ndërsa Allahu as ha dhe as pi dhe nuk ka nevojë për asgjë)…” [Surja Maideh, 75] 172. Mesihu (Isai) kurrë nuk do ta përbuzte të ishte rob i Allahut, as edhe Melekët që janë pranë (Allahut). Dhe kushdo që nuk pranon adhurimin e Tij (të Allahut Një e të Vetëm) dhe tregohet mendjemadh, (padyshim) Ai do t’i mbledhë të gjithë tek Ai (Ditën e Gjykimit). [Surja Nisa, 172] 30. Ai (Isai në djep) tha: “Me të vërtetë që unë jam rob i Allahut. Ai më ka dhënë mua Librin (Inxhilin) dhe më ka bërë Pejgamber; 31. Dhe Ai më ka bërë mua të bekuar kudo që të jem dhe më ka urdhëruar të fal namain dhe të jap Zekatin (pagesën e detyruar mbi pasurinë) sa të jem gjallë.
  • 92.
    92 32. Dhe tëbindur ndaj nënës sime dhe nuk më ka bërë mospërfillës e të mjerueshëm. 33. Dhe Selam (paqë) qoftë mbi mua ditën që u linda, ditën që do të vdes, dhe ditën që do të sillem përsëri në jetë (Ditën e Ringjalljes)!” 34. I tillë është Isai, biri i Merjemes. Kjo është thënie e të vërtetës për të cilën ata dyshojnë e kundërshtojnë. [Surja Merjem, 30-34] 59. Ai (Isai) ka qenë vetëm një rob. Ne i dhuruam Mirësinë Tonë atij dhe Ne e bëmë atë shembull për bijtë e Israelit (krijimin dhe lindjen e tij pa baba). [Surja Zukhruf, 59] Mesihut i është zbritur Inxhili 27. …dhe Ne dërguam Isain, birin e Merjemes dhe atij i dhamë Inxhilin (Ungjillin). [Surja Hadid, 27] 46. ...dhe Ne i dhamë atij Inxhilin në të cilin kishte udhëzim dhe dritë… [Surja Maideh, 46] Përgëzimi i Mesihut se pas tij do të vijë i Dërguarit i Allahut, Muhammedi ‫ﷺ‬ 6. Dhe (kujto) kur Isai, biri i Merjemes tha: “O Bijtë e Israilit! Unë jam i Dërguari i Allahut tek ju duke vërtetuar Teuratin që ka ardhur para meje dhe jam përgëzues i një të Dërguari që do të vijë pas meje, – emri i të cilit do të jetë Ahmed!…” [Surja Saff, 6]
  • 93.
    93 Kur erdhi kyi Dërguar, atëherë ata e mohuan atë: 89. Dhe kur erdhi tek ata një Libër nga Allahu (Kur’ani) duke përforcuar atë (Teuratin) i cili është me ta, edhe pse një kohë ata e kishin lutur Allahun (për sjelljen e Muhammedit sal-lAllahu ‘alejhi ue sel-lem.) me qëllim që të fitonin përmbi ata që nuk besuan, dhe kur tek ata erdhi ajo që ata e kishin dalluar, atëherë ata e mohuan atë. Le të bjerë pra Mallkimi i Allahut përmbi mosbesimtarët. [Surja Bekareh, 89] 101. Dhe kur atyre u erdhi një i Dërguar nga Allahu (Muhammedi sal-lAllahu ‘alejhi ue sel-lem.) duke vërtetuar atë që ata e kishin në dorë (në Teurat), një palë prej atyre që u është dhënë Teurati, e hodhën tej pas shpine Librin e Allahut si të ishte diçka që nuk e dinin! [Surja Bekareh, 101] 109. Shumë nga ithtarët e Librave të Parë dëshirojnë që si e si të mund t’ju tërheqin tek jobesimtarët pasi të keni besuar, nga zilia që kanë në shpirtin e tyre, madje edhe pasi e vërteta (se Muhammedi sal-lAllahu ‘alejhi ue sel-lem. është i Dërguari i Allahut) u është bërë e qartë…” [Surja Bekareh, 109] Ata që e hyjnizojnë Mesihun ‫ﷺ‬ janë shpallur si pabesimtarë 17. Padyshim që në mosbesim janë ata të cilët thanë se Allahu është Mesihu, biri i Merjemes. Thuaju: “Atëherë kush ka fuqi sadopak kundër Allahut, nëse Ai do të shkatërronte Mesihun (Isain), birin e Merjemes, nënën e tij dhe gjithë ata që janë në tokë së bashku?” Dhe Allahut i takon sundimi i qiejve dhe i tokës dhe i gjithë ç’ka mes tyre. Ai krijon çfarë Ai do dhe Allahu është i Zoti për të bërë gjithçka. [Surja Maideh, 17]
  • 94.
    94 72. Sigurisht qëmohuan ata të cilët thanë: “Allahu është Mesihu (Isai), biri i Merjemes.” Ndërsa vetë Mesihu (Isai) u tha: “O Bijtë e Israilit! Adhuroni Allahun, Zotin tim dhe Zotin tuaj. Nuk ka dyshim se kushdo që i vë shok në adhurim Allahut, atëherë Allahu e ka bërë haram (të ndaluar) Xhennetin për të dhe vendbanimi i tij do të jetë Zjarri… [Surja Maideh, 72] 116. Kujto edhe kur Allahu do të thotë (në Ditën e Ringjalljes): “O Isa, biri i Merjemes! A mos u the ti njerëzve, ‘Më adhuroni mua dhe nënën time si dy zota përkrah Allahut’?” Ai (Isai) do të thotë: “I Pastër nga çdo e metë je Ti! Kurrë nuk më takonte mua të thosha një gjë të tillë, për të cilën unë nuk kisha aspak të drejtë ta zija me gojë. Sikur ta kisha thënë një gjë të tillë, Ti padyshim që do ta dije atë. Ti e di se ç’ka thellë në brendësinë time edhe pse unë nuk di asgjë se ç’ke Ti në Veten Tënde. Padyshim që Ti dhe vetëm Ti je i Gjithëdituri për Gajbin (për gjithçka të panjohur, për të gjitha të fshehtat). 117. Kurrë nuk u kam thënë ndonjë gjë përveç çfarë Ti më urdhërove të them: ‘Adhuroni Allahun, Zotin tim dhe Zotin tuaj’… [Surja Maideh, 116-117] 31. Ata (jehuditë dhe të krishterët) morën rabinët dhe murgjit e tyre si perëndi në vend të Allahut (duke iu bindur atyre në gjërat që i bënë ata vetë të ligjshme ose të paligjshme sipas dëshirave të tyre pa u urdhëruar nga Allahu dhe në kundërshtim me Ligjet e Allahut), (morën për Zot të tyre) edhe Mesihun, birin e Merjemes,… [Surja Teubeh, 31]
  • 95.
    95 Kundërshtimi që ika bërë Kurani ekstremistëve prej ithtarëve të Librit të Parë 171. O ithtarët e Librit! Mos e kaloni kufirin në besimin tuaj dhe për Allahun thoni vetëm të vërtetën! Mesihu – Isai, i biri i Merjemes, është vetëm i Dërguar i Allahut dhe Fjala e Tij, të cilën ia ka dërguar Merjemes, si dhe shpirt (i krijuar) nga Ai. Pra, besojini Allahut dhe të dërguarve të Tij! Dhe mos thoni: “Tre Zota”! Hiqni dorë, se është më mirë për ju! Allahu është vetëm një Zot! Ai është tepër i lartësuar e i pastër për të pasur fëmijë. E Tij është gjithçka që gjendet në qiej dhe në Tokë. Allahu mjafton për rregullimin e gjithësisë. [Surja Nisa, 171] 77. Thuaju: “O ithtarë të Librave të Parë! Mos i kaloni kufinjtë në fenë tuaj (duke besuar diçka) jashtë të vërtetës, dhe mos ndiqni dëshirat e kota të njerëzve që e humbën rrugën kohë më parë dhe që bënë të humbin edhe shumë të tjerë dhe që e humbën krejt vetveten nga Rruga e Drejtë.” [Surja Maideh, 77] Kjo është kështu, ngase lindja e Mesihut pa baba ishte shkak i mosmarrëveshjes së gjerë. Ndërkohë që judaistët thonë se Mesihu është kopil, se nëna e tij është imorale dhe se ai ka ardhur me marrëdhënie të jashtëligjshme, nga ana tjetër, kristianët pretendojnë se Isai është Perëndi në formën e njeriut dhe se ai ka ardhur që të shpëtojë bijtë e Ademit prej mëkateve të tyre; që nga krijimi i Ademit, e deri në Ditën e Ringjalljes. Prandaj, Kurani zbriti për të sqaruar prishjen e besimit të të dyja palëve dhe i përshkruan ata me ekstremizëm të shëmtuar, me dalje prej të vërtetës dhe me largim nga rruga e drejtë.
  • 96.
    96 Ata nuk ekanë kryqëzuar Mesihun porse Ai e ka ngritur atë te Vetja e Tij 157. Edhe për shkak të thënies së tyre (duke u mburrur): “Ne e vramë Mesihun, Isain, birin e Merjemes, të Dërguarin e Allahut,”- por ata nuk e vranë atë, as nuk e kryqëzuan, por kështu iu duk atyre; dhe ata që kanë mosmarrëveshje për këtë, kanë mjaft dyshime në të. Ata nuk kanë aspak dije (të qartë), duke mos ndjekur gjë tjetër, veçse hamendje, pasi sigurisht që ata nuk e vranë atë (Isain): 158. Por Allahu e ngriti atë (Isain) lart (me trup e me shpirt) pranë Vetes së Tij… [Surja Nisa, 157-158] Zbritja e Mesihut përpara Kijametit 159. Dhe të gjithë nga ithtarët e Librave të Parë (jehudi e të krishterë) doemos do të besojnë në të (Isain, birin e Merjemes vetëm si i Dërguar i Allahut dhe qenie njerëzore) para vdekjes së tij (Isait, kur të zbresi përpara ndodhisë së Kijametit). Dhe Ditën e Kijametit ai (Isai) do të jetë dëshmues kundër tyre. [Surja Nisa, 159]
  • 97.
    97 Ndikimi i Palitjuda në fenë kristiane dhe shndërrimi i saj nga një fe monoteiste në një fe politeiste Thirrja e Mesias, paqja qoftë me të, ishte në monoteizmin e pastër, ashtu sikurse të gjithë thirrjet e pejgamberëve dhe profetëve. Të gjithë apostujt dhe nxënësit e Mesias - i cili u ngrit prej tyre - ishin në këtë monoteizëm, derisa apostulli Pal hyri në fenë kristiane. Ai më përpara ishte prej judaistëve fanatik kundër fesë krishtere. Ai ka lindur në Tars, por është rritur në Jeruzalem, e kurse emri i tij original është Saul.53 Ky juda fanatik nuk ishte prej nxënësve të Mesias ose të apostujve, madje, ai as që e ka parë ndonjëherë Mesian në jetën e tij; as nuk ka dëgjuar ndonjë këshillë prej tij. Ai ishte armik i përbetuar i kristianëve dhe i përndiqte ata vazhdimisht. Ai e ka treguar këtë gjë për veten e tij në librin ‘Veprat’, në të cilin thotë se ai ka udhëtuar prej Jeruzalemit për në Damask me qëllim që t’i marrë kristianët dhe t’i dorëzojë ata në burgje e në sheshin e dënimit. Ja ku janë dhe ato që ka përmendur ai për veten e tij: Në librin ‘Veprat’ 8;1-3, thuhet: “Por Sauli e kishte miratuar vrasjen e tij. Në atë kohë u bë një përndjekje e madhe kundër kishës që ishte 53 Ne nuk njohim shumë rreth jetëshkrimit të Palit, përveç asaj që ai ka përmendur për veten e tij në disa nga mesazhet e tij; ndër të cilave është ajo që ka thënë për veten e tij se ai është rrethprerë në ditën e tetë; se ka qenë nga fisi Benjaminit nga raca izraelite; se ishte një hebre prej hebrenjve; se ishte në sektin Farisi; kurse nga ana e xhelozisë fetare ai ka thënë se ka qenë përndjekës i kishës. Babai i tij ishte nga ata që zbavitej me baritoren greke. Atëherë, qyteti Tars ishte qendër kulture ku ishte gjallëruar filozofia stoicism. Kështu, Pali është rritur dhe është edukuar në këtë ambient filozofik grek dhe ka marrë një pjesë të konsideruar prej këtyre shkencave filozofike, gjurmët të cilave u kthyen në ideologjitë e Palit pasi u konvertua në fenë krishtere.
  • 98.
    98 në Jeruzalem; dhetë gjithë u shpërndanë nëpër krahinat e Judesë dhe të Samarisë, me përjashtim të apostujve. Disa njerës të përshpirtshëm e varrosën Stefanin dhe bënë gjëmë të madhe për të. Por Sauli (Pali) po shkatërronte kishën: hynte shtëpi më shtëpi, merrte me vete burra dhe gra dhe i fuste në burg.” [Veprat, 8;1-3] Pali thotë për vetveten e tij në mesazhin drejtuar banorëve të Galatas, 1;13-14: “Sepse ju keni dëgjuar për sjelljen time të atëhershme në judaizëm, si e përndiqja me egërsi të madhe kishën e Perëndisë dhe e shkatërroja. Dhe si përparoja në judaizëm më tepër se shumë bashkëkohës të kombit tim, duke qenë jashtëzakonisht i zellshëm për traditat e etërve të mi.” [Galatas, 1;13-14] Luka thotë për të në librin ‘Veprat’ 9;1-2: “Ndërkaq Sauli, duke shfryrë akoma kërcënime dhe kërdi kundër dishepujve të Zotit, shkoi te kryeprifti, dhe kërkoi nga ai letra për sinagogat e Damaskut, me qëllim që, po të gjente ndonjë ithtar të Udhës, burra o gra, të mund t’i sillte të lidhur në Jeruzalem.” [Veprat, 9;1-2] Pali thotë në librin ‘Veprat’ 22;1-5: ““Vëllezër dhe etër, dëgjoni çfarë ju them tani për mbrojtjen time.” Kur dëgjuan se u fliste atyre në gjuhën hebraike, heshtën edhe më shumë. Pastaj ai tha: “Në të vërtetë unë jam një Juda, lindur në Tars të Kilikisë dhe rritur në këtë qytet te këmbët e Gamalielit, edukur me përpikërinë e ligjit të etërve tanë, plotë me zell për Perëndinë, sikurse jeni ju të gjithë sot; Unë kam përndjekut këtë Udhë deri në vdekje, duke lidhur dhe duke future në burg burra dhe gra, sikurse jep dëshmi për mua kryeprifti dhe gjithë sinedri i pleqve, prej të cilëve mora edhe letra për vëllezërit dhe shkova në
  • 99.
    99 Damask për tësjell të lidhur në Jeruzalem ata që ishin atje, që të ndëshoheshin.” [Veprat, 22;1-5] Pra, kështu ishte jeta e këtij juda në vrasjen e kristianëve, në përndjekjen dhe privimin e tyre prej strehimit. Kur ai nuk arriti të ç’rrënjos besimin prej zemrës së besimtarëve të Mesias, atëherë ai vendosi të zgjedh një tjetër hile me të cilën ndryshoi totalisht historinë e krishterimit nga fillimi i saj. Papritmas, ai publikoj konvertimin e tij në fenë kristiane. Për këtë, ai rrëfen për veten e tij, sikurse qëndron te ‘Veprat’ 22;6-11: “Dhe më ndodhi që, kur isha duke udhëtuar dhe po i afrohesha Damaskut, aty nga mesi i ditës, papritmas një dritë e madhe nga qielli vetvetiu rreth meje. Dhe unë rashë përdhe dhe dëgjova një zë që po më thoshte: ‘Saul, Saul, përse më pëndjek?’ Dhe unë u përgjigja: ‘Kush je ti, o Zot?’ Edhe ai më tha: ‘Unë jam Jezus Nazareasi, të cilin ti e përndjek.’ Edhe ata që ishin me mua e panë dritën dhe u trembën, por nuk dëgjuan zërin e atij që më fliste. Unë thash: ‘O Zot, ç’duhet të bëj?’ Zoti më tha: ‘Çohu dhe shko në Damask! Atje do të të thuhet çfarë të është urdhëruar të bësh.’ Dhe mbasi unë nuk shihja asgjë për shkak të shkëlqimit të asaj drite, më morën për dore ata që ishin me mua, dhe hyra në Damask.”” [Veprat, 22;6-11] Luka tregon për konvertimin e Palit në fenë kristiane në librin Veprat 9;4-9, ku thotë: “Dhe, si u rrëzua përtokë, dëgjoi një zë që i thoshte: “Saul, Saul, përse më përndjek?”. Dhe ai tha: “Kush je, Zot?”. Dhe Zoti tha: “Unë jam Jezusi, që ti e përndjek; është e rëndë për ty të godasësh me shkelm kundër gjembave”. Atëherë ai, duke u dridhur i tëri dhe i trembur, tha: “Zot, ç’don ti të bëj unë?”. Dhe Zoti: “Çohu dhe hyr në qytet, dhe do të të thuhet ç’duhet të bësh. Dhe njerëzit që udhëtonin me të ndaluan të
  • 100.
    100 habitur, sepse dëgjonintingullin e zërit, por nuk shikonin njeri. Pastaj Sauli u çua nga toka, por, kur i çeli sytë, nuk shihte asnjeri; atëherë e morën për dore dhe e çuan në Damask. Dhe mbeti tri ditë pa të parit, as hëngri as piu.” [Veprat, 9;4-9] Më pas, Luka përmend në fundin e kësaj ndodhie një fjali e cila e ndryshojë totalisht historinë e kristianëve. Kjo e nxorri atë nga fetë monoteiste për te fetë pagane e zjarrëputiste. Ajo është fjala e tij: “Dhe filloi menjëherë të predikojë Krishtin në sinagoga se ai është Biri i Perëndisë. Dhe të gjithë ata që e dëgjonin çuditeshin dhe thoshin: ‘Po a nuk është ky që në Jeruzalem përndiqte të gjithë ata që e thërrisnin këtë emër…’….” [Veprat, 9;20-21] Thirrja e Palit nuk kishte ndonjë pranim te nxënësit e Mesias dhe te apostujt e tij, madje të gjithë ata dyshuan në fjalën dhe thirrjen e Palit, në fjalën se Krishti ishte ‘Bir i Perëndisë’. Dijetari francez, Maurice Bucaille thotë: “Pali është konsideruar tradhëtar i ideologjisë së Krishtit, sikurse e ka cilësuar kështu familja e Krishtit dhe dishepujt e tij.” Jacques (i cili ishte i afërt me Mesian dhe është zgjedhur kryetar e krishterimit pas Krishtit në kufijtë e viteve 70) thotë: “…Kjo është kështu ngase ai është referenca e krishterimit sipas llogarisë së atyre të cilëve Mesia i ka mbledhur përreth tij për të përhapur mësimet e tij. Duke qenë se ai nuk e ka njohur Mesian gjatë jetës së tij, ai e ka arsyetuar legjitimitetin e mesazhit të tij duke theksuar se Mesia i është shfaqur atij rrugës për në Damask pas ringjalljes.” 54 Gjermani Artist De Jonah thotë në librin e tij ‘Islami’: “Transmetimet e ndodhisë së kryqëzimit dhe flijimit janë prej shpikjeve të Palit dhe prej hipokritëve të ngjashëm me të.” 54 ‘Studimi i Librave të Shenjtë’ fq. 73.
  • 101.
    101 Zotëria Muhammed Zekijud-Dinen-Nexhxhar Betahta (i cili ka qenë kristianë dhe më pas është konvertuar në Islam) thotë në librin e tij ‘Islami është drita e universeve’: “Prej gjërave të çuditshme që kanë bërë judaistët është se një mëkatar prej tyre me emrin ‘Saul’, i cili e ka luftuar krishterimin, i cili ka vrarë besimtarë dhe ka lënduar apostujt, duke qenë se nuk arriti dot t’i jap fund krishterimit me këtë përndjekje dhe duke qenë se nuk pati sukses për t’i larguar besimtarët prej të vërtetës në të cilin kishin besuar, atëherë ai synoi të bëjë një hile që ta mundësojë atë ta shkatërrojë fenë prej themelit dhe që t’i jap fund atij. Ai shfaqi sikur ishte prej pasuesve të Mesihut, u emërtua me emrin Pal, dhe që atëherë ai filloi të devijoi njerëzit në besimin e tyre, sikurse qëndron te libri ‘Veprat’: “Dhe filloi menjëherë të predikojë Krishtin në sinagoga se ai është Biri i Perëndisë.” [Veprat, 9;20] Nxënësit e Mesias kanë dyshuar në vërtetësinë pretendimit të Palit se gjoja ai beson në krishterim, për shkak se ata kishin parë prej tij gjëra që e kundërshtojnë këtë, ngase përpara kësaj dite, ai i përndiqte kristianët dhe i dorëzonte te prijësi i romakëve, pastaj, papritmas, ai shfaq konvertimin e tij në krishterim! Mirëpo, Barnaba i ka bindur ata se si ai ka parë ‘Zotin’ rrugës dhe se ai i ka folur atij. Duke filluar nga ajo ditë, Pali kishte ndikim të fuqishëm dhe lëvizje të vazhdueshme në propagandën e krishterimit nën shoqërinë e Barnabas, mirëpo edhe Barnaba nuk i duroi risitë dhe trillimet e tij, sidomos thirrjen e tij se Mesia është bir i Zotit dhe kështu ai publikoi distancimin prej tij. Barnaba thotë në Ungjillin e tij: “Janë të zbrazët nga devotshmëria dhe besimi, ata të cilët pretenduan se ungjillëzojnë mësimet e Mesias duke përhapur ndër to dhe mësime të tjera blasfemie; ata të cilët e thërrisnin Mesian ‘Bir të Perëndisë’; refuzonin rrethprerjen me të cilën Perëndia ka urdhëruar
  • 102.
    102 gjithmonë; dhe lejoninçdo mish të pisët - ndër të cilëve ishte dhe Pali.” 55 Po ashtu, Pjetri, kryetari i apostujve, e ka kundërshtuar Palin në fundin e mesazhit të tij të dytë, ku thotë: “Prandaj, shumë të dashur, duke i pritur këto gjëra, përpiquni të jeni përpara tij të papërlyer dhe të paqortueshëm, në paqe. Dhe kini parasysh se durimi i Zotit tonë është në shërbim të shpëtimit, sikurse ju ka shkruar edhe vëllai ynë i dashur Pal, sipas diturisë që iu dha; Ashtu bën ai në të gjitha letrat e tij, ku flet për këto gjëra. Në to ka disa gjëra të vështira për t’u kuptuar, të cilat të paditurit dhe të paqëndrueshmit i shtrëmbërojnë, sikurse bëjnë me Shkrimet e tjera, për humbjen e tyre.” [II Peter, 3;14-16] Për shkak të kësaj rezistence nga ana e Barnabasë dhe Pjetrit kundrejt thirrjes së Palit, kristianët në lindje nuk u ndikuan nga thirrja e Palit, prandaj ai u strehua për te popujt e evropës dhe atje filloi të shpërndajë mësimet e tij, pak e nga pak, duke i bëri të lejuara të gjithë gjërat e ndaluara, dhe duke anuluar të gjitha ligjet e Musait. Kështu, ideologjia e tij u përputh me ëndjet e paganëve në evropë, andaj u shtuan pasuesit e tij gjatë jetës së tij dhe pas vdekjes së tij. Sa i përket banorëve të Azisë, Pali është ankuar për ta me fjalën e tij te mesazhi drejtuar ‘Timoteut’: “Ti e di se të gjithë ata që janë në Azi më kthyen krahët…” [2 Timoteut 1;15] 55 Ungjilli i Barnabasë: Parathënia 3-7
  • 103.
    103 Burimet e njohurivetë Palit Pali, sikurse kemi sqaruar më parë, nuk ishte nxënës i Mesias dhe nuk kishte dëgjuar ndonjëherë ndonjë këshillë prej tij, përkundrazi, ai ka vazhduar në mohimin dhe inatin kundër tij gjatë gjithë jetës së Mesias. Burimet e kristianëve, të cilat janë të besueshme historikisht, nuk kanë sqaruar burimet e njohurive dhe parimeve të Palit, megjithëse katërmbëdhjetë mesazhet e tij zënë një pjesë të madhe të Biblës, megjithëse ato përmbajnë për të krishterët parime në besim, në ligje dhe në bazat e fesë, në jetën e tyre personale dhe në përgjithësi. Këto libërtha përmbajnë këndime shpirtërore, ashtu sikurse në to ka dhe gjëra që kanë lidhje me martesën dhe divorcin. Pavarësisht kësaj, burimet e kristianëve, gjer tani, nuk kanë sqaruar burimet e njohurive të Palit, përveç nëse thuhet: Ai i ka mësuar këto parime e dispozita drejtëpërdrejtë prej Mesias nëpërmjet shpalljes, sikurse pretendon ai vet dhe thotë: “Tani, o vëllezër, po ju vë në dijeni se ungjilli që është shpallur nga unë, nuk është sipas njeriut, sepse unë nuk e kam marrë as e kam mësuar nga ndonjë njeri, por e kam marrë nëpërmjet një zbulese nga Jezu Krishti.” [Galatas 1;11] Ndërsa, nëpërmjet studimit të parimeve të Palit, duket qartë se ai i ka marrë këto prej romakëve paganë, të cilët ju përulnin diellit dhe zjarrit; prej indianëve Brahmin, të cilët thonin se ka tri zota; dhe prej filozofëve grekë. Kështu, ky çifut fanatik shpiku një fe të re, u bë një mësues i madh, dhe pretendoi se Mesia e ka mësuar atë drejtëpërdrejtë. Kundrejtë parimeve të tij pagane, një pakicë e vogël e kristianëve u udhëzua për te monoteizmi dhe e mohuan të jetë Zot Mesia, sikurse Pjetri dhe Barnaba, deri në fillimin e shekullit të katërt. Atëherë, e ka mbajtur flamurin e monoteizmit egjiptiani Arius (Arivs) i cili ka vdekur në
  • 104.
    104 vitin 336G. Kyështë personi te i cili i atribuohen arianët. Ariusi ishte një priftë në kishën e Aleksandrisë dhe thirrte për te mohimi i të qenit Jezusi Zot. Ai ishte i fortë në vërtetimin e argumentit se Mesia nuk është Zot, e as bir i Zotit, porse ishte thjesht një njeri i krijuar. Ai i ka kundërshtuar të gjithë ato shprehje të cilat kanë ardhur në ungjillet dhe që të lënë të kuptosh se Mesia është Zot, ngase këto ungjille janë shkruajtur pas dhjetra vitesh pas mesazheve të devijuara të Palit. Nuk është larg mundësive që ata të cilët i kanë shkruajtur ungjillet t’i kenë marrë këto devijime prej këtyre mesazheve, prandaj, shenjtori Justin, i cili ka jetuar në mesin e shekullit të dytë, i quante ungjillet me emrin ‘Shënimet e Apostujve’. Sa hyri shekulli i katërt, sipas lindjes së krishtit, konflikti ndërmjet pasuesve të Palit dhe të Ariusit u ashpërsua dhe arriti cakun e tij. Për shkak të këtij konflikti u derdh gjaku i mijëra njerëzve të pafajshëm, derisa erdhi sundimtari i romakëve, Kostandini i madh, dhe publikoi konvertimin e tij në fenë kristiane. Ai urdhëroi që të mbahet një mbledhje fetare (këshillë ekumenik, sinod) ku përfshinë në të përfaqësuesit e të gjitha kishave në botën krishtere, në mënyrë që t’i jap fund konfliktit ndërmjet pasuesve të Ariusit dhe atyre që e kundërshtojnë atë. Atëherë, u mblodhën në Nikea (Nicaea, Izmiri i sotëm në Turqi) 2048 peshkopë, porse ata ranë në një mosmarrëveshje të madhe dhe nuk mundën të kishin një konsensus mendimesh. Eusebius i Cesarea, njëri prej bashkëkohorëve të Kostandinit, e ka përshkruajtur këtë situatë me fjalën e tij: “E njëjta mangësi ka ndodhur edhe në vendet e tjera të largëta, për shkak se nxitësit e konfliktit në Aleksandri dërguan delegat për te peshkopët e vendeve
  • 105.
    105 të ndryshme qëpërkrahnin njërën nga të dy palët dhe u bashkuan në të njëjtën frymë të konfliktit.” 56 I njëjti autor, ka përshkruajtur me fjalën e tij situatën ku ka arritur populli kristianë: “…për shkak se peshkopët në çdo qytet, realisht, ishin në konflikt me peshkopë të tjerë, një popull dilte kundër një populli tjetër dhe kështu ata filluan të përplasen me njëri-tjetrin si shkëmbët përrallore, madje disa shkonin përtej kufijve të logjikës me acarim dhe me frymë revolucionare.”  Disa prej tyre thonin: “Mesihu dhe Merjemja ishin dy Zota përveç Perëndisë.”  Disa prej tyre thonin: “Pozita e Mesihut karshi Atit është sikurse pozita e flakës së zjarrit që ndizet prej flakës së zjarrit. Nuk është pakësuar flaka e parë për shkak të ndezjes së flakës së dytë.”  Disa prej tyre thonin: “Merjemja nuk ka mbajtur fëmijë në barkë për nëntë muaj, porse një dritë ka kaluar në barkun e Merjemes, ashtu sikurse kalon uji në ulluk, ngase fjala e Perëndisë ka hyrë te ajo prej veshit, dhe ka dal menjëherë prej organit gjenetal të saj.”  Disa prej tyre thonin se ka tri Zota: “Një i mirë, një i keq dhe një ndërmjet këtyre të dyve.”  Disa prej tyre thonin: “Zoti dhe Perëndia jonë është Jezu Krishti.”  Disa prej tyre thonin: “Mesihu është njeri i krijuar prej Perëndisë, sikurse ndonjëri prej nesh në thelbin e tij (të qenies njerëzore). se fillimi i fëmijës është prej Merjemes, dhe se ai është përzgjedhur për të qenë shpëtimtarë i thelbit njerëzor. Atë e ka shoqëruar Begatia Hynore dhe ai është krijuar prej saj me dashurinë dhe dëshirën, andaj u quajt dhe bir i Perëndisë.” 56 Jeta e Kostandinit të madh fq. 73.
  • 106.
    106  Disa prejtyre thonin se: “Perëndia është një në thelb dhe është një person i quajtur me tri emra.” Ata nuk besojnë në Fjalën dhe në Shpirtin e Shenjtë.  Disa prej tyre thonin: “Mesihu është Zot i vërtetë, dhe është njeri i vërtetë; me dy natyra dhe dy dëshira të ndryshme.”  Disa prej tyre thonin: “Ai është me një natyrë dhe me një dëshirë të vetme.”57 ... e shumë mendime të tjera prej mendimeve të tyre. Çdokush mbronte mendimin e tij, debatonte për të, i kundërshtonte të tjerët dhe i konsideronte heretik. Konflikti ndërmjet tyre u ashpërsua, aq sa ata filluan të mallkonin njëri-tjetrin. Shumë prej tyre u tërhoqën dhe mbetën vetëm 318 peshkopë. Me sa duket, Kostandini anonte te mendimi që thoshte se Mesia është Zot, për shkak se ai përpara kësaj ishte pagan, dhe më pas është konvertuar për në fenë kristiane, dhe kështu, tendenca e tij pagane u përputh me fjalën se Mesia është Zot58 , andaj përzgjodhi 318 peshkopë përkrahës të kësaj ideologjie ndër të gjithë ata që ishin 57 Libri i Shejkhul-Islam ibën Tejmijjeh ‘Përgjigja e saktë’ vëll. 3 fq. 22-23. 58 Historianët vazhdojnë të dyshojnë për konvertimin e Kostandinit në fenë krishtere me vetëbindje për fenë krishtere. Mendimi që dominon më shumë është se ai ka hyrë në fenë krishtere për shkak të një urtësie politike, e cila është se ai ka arritur disa triumfe në disa beteja nëpërmjet ndihmës së kristianëve kundër paganëve. Nëna e tij, Helena, u konvertua në fenë krishtere dhe i sqaroi birit të saj disa nga vlerat e fesë krishtere, prandaj, Kostandini nuk kishte opsion tjetër përpara, përveç publikimit të hyrjes së tij në fenë krishtere, në mënyrë që të arrijë simpatinë e të krishterëve. Sa i përket besimit të tij, besimi i tij vazhdoi të jetë pagan ashtu sikurse ka qenë më parë, prandaj, ata që e rrethonin atë vazhdonin të ishin dijetarët dhe filozifët paganë. Argumenti më i madh për këtë është se në Këshillin Ekumenik të Nikeas, ai ka pranuar ideologjinë pagane në fenë e Mesias dhe nuk e ka pranuar thirrjen monoteiste ashtu sikurse pritej prej njerëzve të tillë si ai që largohen prej politeizmit dhe paganizmit të papastër. Po ashtu, nuk është vërtetuar se ai është pagëzuar sipas ritualit kristianë.
  • 107.
    107 mbledhur. Ai formoinjë mbledhje të veçantë për ta dhe ia la në dorë atyre zgjidhjen e kësaj mosmarrëveshje. Ai e mori unazën dhe shpatën e tij, ia dha atyre dhe u tha: “Sot, unë ju kam dhënë pushtet në këtë mbretëri që ju të bëni çfarë t’ju duket më mirë për fenë dhe për besimtarët.” Ata e madhëruan dhe e lavdëruan mbretin, e ngjeshën shpatën e tij dhe i thanë: “Shfaqe fenë kristiane dhe mbroje atë.” Ata i vendosën atij dyzet libra që përmbajnë tradita, ligje dhe gjëra që mbreti duhet të veprojë me të. Si përfundim, ata morën disa vendime, por nga vendimet më të rëndësishme ishte veçanërisht vendimi për besimin se Mesia është Zot; për shpalljen se Ariusi dhe pasuesit e tij janë heretikë; për ndalimin e leximit të librave që nuk pohojnë se Mesia është Zot; për djegien e të gjitha librave të Ariusit dhe se fshehja e cilitdo libër prej tyre konsiderohet krim për të cilin personi ndëshkohet me vrasje.59 Peshkopi Theophilus i St. Mark thotë në librin e tij me dorëshkrimë ‘Kopështi i luleve në komentimin e simbolit’: “Përafërsisht, shtatëdhjetë vjet pas vdekjes së Mesias, kur apostulli Markus filloi të shkruai Ungjillin e tij, atëherë filloi mosmarrëveshja në mendime. Më pas, mosmarrëveshjet evoluan gjersa arriti kulmin në vitin 325G, atëherë kur u mblodhën në këshillin ekumenik të gjithë grupet kristiane, nga lindja e perëndimi. Të gjithë ata ranë në ujdi, pasi studiuan dhe diskutuan vijat kryesore të krishterimit nga ana e besimit dhe librat e shenjta, pra, ranë dakort për parimet në vijim: 1. Pranimi i treshes: Ati, Biri dhe Shpirti i Shenjtë, si simbol i krishterimit. 2. Besimi se Mesia erdhi për të shpëtuar botën prej mëkatit të trashëguar të Ademit. 59 ‘Historia e qytetërimit’ vëll. 3 fq. 396.
  • 108.
    108 3. Të qenitpagëzimi shtyllë prej shtyllave themelore të krishterimit, pavarësish a bëhet vetëm me spërkatjen e ujit apo me zhytjen e një pjese të madhe të trupit në uji pas lutjes së priftit për atë uji; bazuar në pagëzimin që i ka bërë Gjon pagëzori (Jahja, paqja qoftë me të) Mesias në lumin e Jordanisë. 4. ‘Dhënia e kulaçit me vaj’ e cila domethënë se çdo blatim sinjalizon trupin e Mesias dhe se pirja e verës sinjalizon për gjakun e derdhur të Mesias mbi drurin e kryqit.” 60 Shejkhul-Islam ibën Tejmijjeh - Allahu e mëshiroftë - thotë: “Patriarku romak (Sylvestre) dërgoi prej nga vetja dy persona (Paktar dhe Vicentius) dhe ranë në ujdi që ta dëbojnë Ariusin dhe pasuesit e tij. Ata e mallkuan atë dhe çdokënd që thotë sipas fjalës së tij. Ata vendosën një amanet (Besojma e Nikeas) dhe kanë pohuar se Biri ka lindur prej Atit përpara ekzistencën së krijesave; se Biri është njësoj në natyrë me Atin, i pakrijuar. Ata ranë dakort që festa e kristianëve të jetë ditën e diel, pas festës së judaistëve…” Më pas, ai ka thënë:“Kostandini i ka ligjëruar atyre tri gjëra: 1. Njëra prej tyre: Thyerjen e statujave dhe vrasjen e çdokujt që e adhuron atë. 2. E dyta: Që mos të qëndrojë në punët e shtetit askush tjetër përveç fëmijëve të kristianëve dhe që ata të jenë prijës dhe komandantë. 3. E treta: Që të premten e pashkëve dhe të premten pas tij, njerëzit të mos punojnë dhe të mos ketë në to luftë.” 61 60 ‘Fetë në peshore’ fq. 45. 61 Libri: ‘Përgjigja e saktë’ vell. 2 fq. 432-433.
  • 109.
    109 Kështu u rrëzuakisha e Asyūṭit, kisha e Maqedonisë dhe kisha e Palestinës. Të gjitha ato thërrisnin se Mesia ishte njeri i krijuar, sipas mendimit të Ariusit. Shumë prej judaistëve u vranë për shkak se nuk pranuan krishterimin, ashtu sikurse janë therrur shumë derra, janë gatuar, dhe janë shpërndarë në dyert e kishave. Çdokush që dilte ditën e pashkëve prej kishës, hante një kafshat prej mishit të derrit, në të kundërt, përfundimi i tij ishte vrasja. Pasuesit e Ariusit, pavarësish se u fshehën një pjesë të kohës për shkak të frikës prej shpatës dhe kamzhikut, mirëpo ata shumë shpejtë u mblodhën pas vdekjes së Kostandinit dhe dolën para mbretit të ri, i cili ishte Kostandini, biri i mbretit Kostandin. Ata i thanë atij: “Treqind e tetëmbëdhjetë peshkopët që u mblodhën në Nikea kanë gabuar dhe kanë devijuar nga e vërteta në fjalën e tyre se: Biri është njësojë në thelb me Atin. Urdhëro të mos thuhet kjo fjalë, ngase kjo është gabim!” Mbreti dëshirojë ta bënte këtë gjë, mirëpo peshkopët e Shtëpisë së Shenjtë i shkruajtën atij, dhe i thanë: “Në kohën e babait tënd të lumtur është shfaqur kryqi dhe yjet në qiell, në mes të ditës. Në ditët e tua, o mbret, është shfaqur mbi Kraníon - i cili është Golgotha - një kryq prej drite, e cila ia kalon dritës së diellit në mes të ditës.” Ata thanë: “Pasuesit e Ariusit janë të devijuar nga e vërteta dhe heretikë. Ata janë mallkuar prej treqind e tetëmbëdhjetë peshkopë, po ashtu, edhe ata që thotë sipas fjalës së tyre janë mallkuar.” Ataherë mbreti e pranoi fjalën e tyre. 62 Këtu ka disa pyetje që duhen parashtruar rreth këtij këshilli ekumenik. Ato janë: 62 ‘Përgjigja e saktë për atë që ka ndryshuar fenë e Mesias’ vell. 2 fq. 439, e Shejkhul-Islam ibën Tejmijjeh - Allahu e mëshiroftë - .
  • 110.
    110 A mundet qënjë këshillë të bëjë të lejuar dhe të bëjë të ndaluar diçka pa u kthyer te citatet? Sa vlerë ka mendimi i mbretit që shfaqet sikur ka pranuar krishterimin, ndërkohë që nuk ishte as shenjtorë e as priftë? Si të besojmë atë që kanë thënë peshkopët e Shtëpisë së Shenjtë në mesazhin e tyre drejtuar Kostandinit, birit të Kostandinit se është shfaqur kryqi në qiell? Si të besojmë peshkopin Eusebius (Eusebi) i cili pohojë se Mesia është Zot, për shkak të frikës prej shpatës, atëherë kur ai pa se mbreti anonte te ky besim, më pas, ai shkojë dhe thirri për te ideologjia e Ariusit i cili e mohonte të ishte Mesia Zot? Këto pyetje që vërtiten, dhe të tjera përveç tyre, janë motive që të lënë të dyshosh rreth vendimeve të këtyre këshilleve ekumenike. Në këtë këshillë nuk është marrë vendimi për të qenin Shpirti i Shenjtë Perëndi. Për shkak të kësaj, ndërmjet pasuesve të Mesias ka plasur mosmarrëveshja edhe një herë tjetër rreth tij. Është mbledhur në Kostandinopojë një tjetër këshillë ekumenik në vitin 381G me urdhër të mbretit ‘Theodhosi I i madh’, i cili është shquar si ‘Këshilli i parë ekumenikë në Kostandinopojë’. Numri i pjesëmarrësve në të arritën në njëqindë e pesëdhjetë peshkopë. Ata debatuan dhe studiuan fjalën e Macedoniusit dhe e gjetën atë të thoshte se Shpirti i Shenjtë është i krijuar dhe nuk është Perëndi. Patriarku i Aleksandrisë i tha: “Nuk është Shpriti i Shenjtë te ne veçse Shpirti i Perëndisë, dhe Shpirti i Perëndisë nuk është gjë tjetër veçse Jeta e Tij. Nëse ne themi se Jeta e Tij është e krijuar, atëherë ne e kemi konsideruar atë qenie jo të gjallë, dhe një gjë e tillë është herezi.” Atëherë, ata mallkuan çdokënd që thotë me këtë fjalë dhe mallkuan një grup prej peshkopëve dhe patriarkëve të tyre. Ata thonin edhe
  • 111.
    111 fjalë të tjeraqë atyre nuk u pëlqenin, dhe sqaruan se Shpirti i Shenjtë është Krijues, i pakrijuar; Perëndi e vërtetë prej një Perëndie të vërtetë; se Ati, Biri dhe Ai janë njësojë në thelb dhe në natyrë. Atëherë, ata i shtuan amanetit (kanunit të besimit, Besojma e Nikesë) të cilën ua vendosën treqind e tetëmbëdhjetë peshkopë: “…besojmë në Shpirtin e Shenjtë si Zot i cili jep jetë; që ka dal prej Atit dhe që është i madhëruar së bashku me Atin dhe të Birin.” Kështu, ky këshillë ekumenikë mbarojë me vendimin se Shpirti i Shenjtë është Zot dhe aty sqaruan se Biri, Ati dhe Shpirti i Shenjtë janë tri persona dhe se janë njëshmëri në trinitet dhe trinitet në njëshmëri. Mbaroj çështja me dënimin e Macedoniusit dhe çdokënd që ishte sipas mendimit të tij prej peshkorëve. Shehrrastani e ka përmbledhur konceptin e këtyre dy vendimeve në librin ‘Fetë dhe besimet’ me fjalën e mëtejme: “Besojmë në një Hyj të vetëm, Atin e gjithëpushtetshëm, Krijuesin e qiellit e të tokës, të gjitha sendeve që shihen dhe nuk shihen. Edhe në një Zot të vetëm, Jezu Krishtin, një të vetmin Birin e Hyjit, të lindur prej Atit para të gjithë shekujve. Hyj prej Hyjit, Dritë prej Dritës, Hyji i vërtetë prej Hyjit të vërtetë. Të lindur, jo të krijuar, të njëgjëjtë me Atin: Nëpërmjet të cilit u krijuan të gjitha sendet. Ai për ne njerëzit dhe për shpëtimin tonë zbriti prej qiellit. E u mishërua për virtyt të Shpirtit të Shenjtë në kraharorin e virgjërës Mari: e u bë njeri. Dhe u kryqëzua për ne nën Poncin Pilat; Pësoi dhe u varros, dhe u ngjall të tretën ditë sipas Shkrimeve, e u ngrit në qiell dhe rri në të djathtën e Atit. Dhe përsëri do të vijë me lavdi për të gjykuar të gjallët e të vdekurit, e Mbretëria e tij nuk do të ketë mbarim. Edhe në Shpirtin e Shenjtë, që është Zot dhe jetëbërës: që rrjedh prej Atit dhe prej Birit. Dhe së bashku me Atin dhe Birin adhurohet dhe lavdërohet, që foli me anë të profetëve. Edhe në një Kishë të vetme, të shenjtë, katolike
  • 112.
    112 dhe apostolike. Dëshmojnjë pagëzim të vetëm për faljen e mëkateve. Pres ngjalljen e të vdekurve. Dhe jetën e pasosur.” 63 Me këtë, triniteti është stabilizuar në besimin krishterë dhe që atëherë ajo doli nga fetë monoteiste për te fetë politeiste. Atëherë, ky besim është shpallur zyrtarë dhe atëherë është obliguar çdokush që është kristianë të përqafojë këtë besim, në të kundërt, gjykohet me herezi çdokush që thotë ndryshe nga kjo fjalë. Pas këtyre dy vendimeve të përmendura, shekulli i katërt dhe i pestë mbaroi duke u diskutuar, duke u shkruajtur dhe duke u shpjeguar paqartësitë, saqë kjo kohë është quajtur te kristianët si ‘Periudhat e Këshilleve Ekumenike’ (AGE OF CONCILS PERIOD). Në shekullin e gjashtë është ndarë shteti i kristianëve apo shteti i politeistëve në dy shtete të mëdha: Pjesa Lindore dhe pjesa Perëndimore. Pjesa Lindore përfshinë ballkanin, Greqin, Egjiptin, Etiopinë dhe disa shtete aziatike; për kryeqytet kishte Kostandinopojën, kurse prifti i madh është quajtur në kishën lindore ‘Patriark’. Ndërsa pjesa Perëndimore përfshinte shumicën e shteteve evropiane; për kryeqytet kishte Romën; kurse prifti i madh në kishën romake u quajt ‘Papa’. Më pas, kanë ndodhur konflikte të ashpërta ndërmjet të dy kishave; asaj lindore dhe asaj perëndimore, në çështjet politike, sociale dhe fetare, gjersa erdhi epoka e shndritshme e Islamit dhe e zhduku - lavdi Allahut - politeizmin e krishterimit prej kishës lindore, sidomos në gadishullin arabik. 63 ‘Fetë dhe besimet’ vëll. 2 fq. 63-64
  • 113.
    113 Përmbledhja e asajqë ka shpikur Pali në fenë kristiane 1. Ai e ka shndërruar atë nga një fe monoteiste, në një fe politeiste. 2. Ai ka thirrur se Mesihu dhe Shpirti i Shenjtë është Perëndi. 3. Ai shpiku ngjarjen e flijimit për faljen e mëkateve të njerëzimit. 4. Ai vendosi që dita e dielë të jetë e shenjtë te kristianët, me pretendimin se Mesihu është ringjallur atë ditë prej varrit, në vend të ditës së shtunë që ishte e shenjtë te judaistët. 5. Ai vendosi që prijësit shpirtërorë të kenë drejtën të ligjërojnë, pasi kjo qe e drejtë vetëm te profetët. Ashtu sikurse ai vendosi që këshillet ekumenike të kenë të drejtë t’i japin fund mosmarrëveshjeve nëpërmjet vendimeve të tyre. Numrat e këshilleve, deri më tani, kanë arritur në njëzet; e para ishte Këshilli i Nikeas më 325G, kurse i fundit ishte Këshilli i Romës më 1869G, i cili mori vendimin se Papa është i pagabueshëm. Duke filluar që atë kohë, Papa ka ndenjur në kishën e Romës në karrigen e Pjetrit, dhe që atëherë, gjykimi i tij është konsideruar i padiskutueshëm. Prej vendimeve politike të rëndësishme që ka marrë kisha e Romës në këtë kohë është shfajësimi i hebreve prej gjakut të Mesihut. 6. Ai ka publikuar shfuqizimin e Teuratit (Toras, ligjit), atëherë kur pa njësojë rezistencën e ashpërt prej judave dhe kristianëve. Kjo ishte thjesht parapregatitje për futjen e paganëve në fenë kristiane, për shkak se Teurati ishte pengesë e fortë në rrugën e Palit. Ai publikoi se vetëm besimi në Krishtin mjafton për shpëtimin. Ai thotë në mesazhin e tij drejtuar Galatasve 3;11-14: “Sepse me anë të ligjit askush nuk shfajësohet përpara Perëndisë, sepse: “I drejti do të rrojë me anë të besimit.” Dhe ligji nuk është nga besimi, por “njeriu që do t’i bëjë ato, do të rrojë me anë të tyre.” Krishti na shpengoi nga mallkimi i ligjit, sepse u bë mallkim për
  • 114.
    114 ne (duke qenëse është shkruar: “I mallkuar është kushdo që varet në dru”), që bekimi i Abrahamit t’u vijë johebrenjve me anë të Jezu Krishtit, që ne të marrim premtimin e Frymës me anë të besimit.” [Galatasve 3;11-14] Duke u nisur nga shfuqizimi që i bëri Teuratit, Pali arriti të anuloi shumë prej ligjeve që ishin të njohura te judaistët dhe te vetë Mesihu, prej të cilave është rrethprerja (syneti). Pali thotë: “Ja, unë, Pali, po ju them se, në qoftë se rrethpriteni, Krishti nuk do t’ju bëjë dobi aspak. Edhe i dëshmoj përsëri çdo njeriu që rrethpritet, se ai është i detyruar të zbatojë mbarë ligjin.” [Galatasve 5;2-3] Gjithashtu, ai thotë: “Të gjithë ata që duan të duken të mirë në mish, ju shtrëngojnë që të rrethpriteni vetëm që të mos përndiqeni për kryqin e Krishtit. Sepse as vetë ata që rrethpriten nuk e zbatojnë ligjin, por duan që ju të rrethpriteni, që ata të mburren në mishin tuaj. Sa për mua, mos ndodhtë kurrë që unë të mburrem me tjetër gjë, veç për kryqin e Zotit tonë Jezu Krisht, për të cilin bota është kryqëzuar tek unë edhe unë te bota. Sepse në Jezu Krishtin as rrethprerja, as parrethprerja s’kanë ndonjë vlerë, por krijesa e re.” [Galatasve 6;12-15] Kështu, Pali e anuloi gjykimin e rrethprerjes, ashtu sikurse ja bëri të lejuar ngrënien e mishit të derrit kristianëve të rinjë që hynin në fenë e tij, megjithëse kjo gjë ishte e ndaluar në ligjin e Musait.64 Kështu veproi Pali dhe kështu ai shfuqizoi ligjin e Teuratit dhe i anuloi dispozitat e tij, ndërkohë që Mesihu e ka thënë haptaz se ai nuk ka ardhur për shfuqizimin e Teuratit. Mateu transmeton fjalët e Mesihut: “Mos mendoni se unë erdha për të shfuqizuar ligjin ose 64 Shih, përshembull, në Levitiku 11;1-7, në ‘Fjalët e urta’ 11;22, në ‘Mateu’ 7;6,dhe në ‘II Peter’ 2;22.
  • 115.
    115 profetët; unë nukerdha për t’i shfuqizuar, po për t’i plotësuar. Sepse në të vërtetë ju them: Deri sa qielli dhe toka, të kalojnë asnjë jotë a asnjë pikë e ligjit nuk do të kalojnë, para se të plotësohet gjithçka. [Mateu 5;17-18] Judaisti Sa’d ibën Mansur (Izz Al-dawla) Ibën Kammuna, i cili ishte prej personave që kanë jetuar në shekullin e shtatë sipas hixhretit, thotë në librin e tij ‘Rishikimi i studimeve të të tri feve’ fq. 54: “Ndryshimi i ligjeve të Teuratit, si lejimi i mishit të derrit, braktisja e rrethprerjes dhe larjes është transmetuar prej apostujve, jo prej zotërisë Mesia, ngase ai ka vazhduar të kapet pas dispozitave të tij derisa e kapën judaistët. Ai i urdhëronte njerëzit për të punuar me të dhe ka thënë: “Mos mendoni se unë erdha për të shfuqizuar ligjin” Ai e ka thënë këtë atëherë kur njerëzit kujtuan se ai neglizhon në disa ligje të tij, kurse ai u ka sqaruar atyre se kjo nuk është neglizhim. Ai ja ka sqaruar atyre ashtu sikurse përputhet me dispozitën e tyre, sikurse është përmendur kjo në Ungjill. Shokët e tij vazhduan të kapen pas tij për njëfarë kohe të gjatë, derisa shfaqën kundërshtimin e tij, publikuan shfuqizimin e tij dhe se veprimi me të ishte detyrë vetëm për sa kohë ishte shfaqur zotëria Mesia. Ky mendim u shpeshtua në fjalimet e apostullit Pal.” Kur Pali falimentoi në bindjen e banorëve të lindjes prej judaistëve dhe kristianëve, atëherë ai u drejtua kah vendet e evropës, dhe shpiku në fenë kristiane një ideologji të re, e cila është pretendimi se thirrja e Mesihut ishte botërore, ndërkohë që realisht thirrja e Mesihut ishte vetëm për judat. Disa paganë i kanë fyer ata me fjalën ‘kristianë’, kurse Pjetri ju drejtua atyre dhe u tha: “Në qoftë se ju fyejnë për emrin e Krishtit, lum ju…” [I Peter 4;14] Prandaj, ne shohim se Kurani i Lartë është shmangur prej këtij emërtimi dhe i ka përshkruar me emrin Nesara.
  • 116.
    116 Allahu i Lartësuarthotë: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﲹ‬ ‫ﲺ‬ ‫ﲻ‬ ‫ﲼ‬ ‫ﲽ‬ ‫ﲾ‬ ‫ﲿ‬ ‫ﳀ‬ ‫ﳁ‬ ‫ﳂ‬ ‫ﳃ‬ ‫ﳄ‬ ‫ﳅ‬ ‫ﳆ‬ ‫ﳇ‬ ‫ﳈ‬ ‫ﳉ‬ ‫ﳊ‬ ‫ﳋ‬ ‫ﳌ‬ ‫ﳍ‬ ‫ﳎ‬ ‫ﳏ‬ ‫ﱠ‬ :‫مران‬ ‫ع‬ ‫آل‬ ٥٢ “Atëherë kur e kuptoi Isai vendosmërinë e tyre në mosbesim, tha: “Cilët do të jenë ndihmuesit e mi në Çështjen e Allahut?” Havarijunët (nxënësit, apostujt) e tij thanë: “Ne jemi ndihmësit e Allahut; ne besojmë Allahun dhe dëshmo se vërtetë jemi muslimanë (të nënshtruar ndaj Allahut).” [Surja Ali Imran 52] Shumë dijetarë kanë theksuar se krishterimi u konsideronte një sekt prej sekteve të judaizmit deri në kufijtë e viteve 70G dhe se ai quhej Nasranie, për shkak se ungjillet që gjenden tani deklarojnë se Mesihu ka thënë se nuk ka ardhur te askush tjetër përveçse te çifutët. Në Ungjillin e Mateut thuhet: “Por ai u përgjigj dhe tha: ”Unë nuk jam dërguar gjetiu, përveç te delet e humbura të shtëpisë së Izraelit”.” [Mateu 15;24] Ndërsa në Ungjillin e Barnabas thuhet: “Perëndia më ka bërë profet në shtëpinë e Israelit me qëllim shërimin e të dobëtve.” Prandaj, Mesihu ka zgjedhur dymbëdhjet nxënësa sipas numrit të fiseve të judave. Në Ungjillin e Mateut thuhet: “Atëherë Pjetri iu përgjigj duke thënë: ”Ja, ne i lamë të gjitha dhe të ndoqëm; çfarë do të fitojmë, pra?”. Jezusi u tha atyre: ”Në të vërtetë po ju them, në krijimin e ri, kur Biri i njeriut të ulet në fronin e lavdisë së vet, edhe ju që më keni ndjekur do të uleni mbi dymbëdhjetë frone për të gjykuar të dymbëdhjetë fiset e Izraelit.” [Mateu 19;27-28]
  • 117.
    117 Gjithashtu, në Ungjilline Mateut thuhet: “Këta janë të dymbëdhjetët që Jezusi i dërgoi mbasi u dha këto urdhëra: ”Mos shkoni ndër paganë dhe mos hyni në asnjë qytet të Samaritanëve, por shkoni më mirë te delet e humbura të shtëpisë së Izraelit.” [Mateu 10;5-6] Kurani i Lartë e ka treguar këtë fakt në disa ajete. Prej tyre: Është Fjala e Allahut të Lartësuar: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬ ‫ﱩ‬ ‫ﱪ‬ ‫ﱫ‬ ‫ﱬ‬ ‫ﱭ‬ ‫ﱮ‬ ‫ﱯ‬ ‫ﱰ‬ ‫ﱱ‬ ‫ﱲ‬ ‫ﱠ‬ :‫مران‬ ‫ع‬ ‫آل‬ ٤٩ 49. Dhe do ta bëjë atë (Isain) të Dërguar te Bijtë e Israilit (e do t’u thotë): “Kam ardhur te ju me një shenjë nga Zoti juaj:..” [Surja Ali Imran, 49] Është Fjala e Allahut të Lartësuar: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱁ‬ ‫ﱂ‬ ‫ﱃ‬ ‫ﱄ‬ ‫ﱅ‬ ‫ﱆ‬ ‫ﱇ‬ ‫ﱈ‬ ‫ﱉ‬ ‫ﱊ‬ ‫ﱋ‬ ‫ﱌ‬ ‫ﱍ‬ ‫ﱎ‬ ‫ﱏ‬ ‫ﱐ‬ ‫ﱑ‬ ‫ﱒ‬ ‫ﱓ‬ ‫ﱔ‬ ‫ﱕ‬ ‫ﱖ‬ ‫ﱗ‬ ‫ﱘ‬ ‫ﱙ‬ ‫ﱚ‬ ‫ﱛ‬ ‫ﱜ‬ ‫ﱝ‬ ‫ﱞ‬ ‫ﱟ‬ ‫ﱠ‬ ‫ﱡ‬ ‫ﱠ‬ :‫صف‬‫ال‬ ٦ 6. Dhe (kujto) kur Isai, biri i Merjemes tha: “O Bijtë e Israilit! Unë jam i Dërguari i Allahut tek ju duke vërtetuar Teuratin që ka ardhur para meje dhe jam përgëzues i një të Dërguari që do të vijë pas meje, – emri i të cilit do të jetë Ahmed!” Por kur ai (Ahmedi, d.m.th., Muhammedi sal-lAllahu ‘alejhi ue sel-lem) erdhi tek ata me argumente të qarta, ata thanë: “Kjo është magji e qartë.” [Surja Saff, 6]
  • 118.
    118 Dhe ajete tëtjera të shumta që theksojnë se thirrja e Mesihut ishte vetëm për çifutët. Hauarijunët (apostujt, nxënësit) ishin në këtë mendim, gjersa erdhi Pali dhe i ndryshoi këto koncepte. Shkrimëtarët e kristianëve e pranojnë këtë në librat e tyre. Habib Sa’id, historiani fanatik kristianë, thotë në librin e tij ‘Fetë e botës’ fq. 284: “Ungjilli në vetvete është mesazh gjithëpërfshirës. Nuk ka në të diçka që të kufizohet vetëm për një popull, apo për një rracë, apo për një gjeneratë të vetme. Apostujt nuk e kanë kuptuar në fillim se kufijtë e ngushta të judaizmit kanë marrë fund, porse gjenia e apostullit Pal ka arritur të kuptojë shumëfishin e mesazhit nga ky aspekt. Ai e ka kuptuar se ky mesazh është për hebretë, për arabët, për barbarët, për grekët, për mashkullin dhe për femrën, pa bërë dallim ndërmjet tyre. Me të vërtetë, shfaqia e Perëndisë te Krishti është zbrazur prej çdo racizmi apo tendence të ngushtë. Ajo është e gjërë për gjithë njerëzimin, dhe Ungjilli është shpëtim prej mëkateve për të gjithë njerëzimin.” Ky është dhe mendimi i William Pathon në librin e tij ‘Fetë e mëdha të botës’, mirëpo, Pali nuk ka ardhur me ndonjë fjalë të zotërisë tonë Mesih që të argumentohet për mendimin se mesazhi i krishterimit është botërorë.
  • 119.
    119 Burimet e fesëkristiane Në fillimet e shekullit të pestë sipas lindjes së krishtit, mendimi i kristianëve u stabilizua në mbështetjen te njëzeteshtatë libra. Ata kanë vendosur se vetëm ato janë librat e shenjtë dhe i kanë quajtur ato ‘Testamenti i Ri’ (New Testament). Ky emer është i anasjelltë me ‘Testamentin e Vjetër’ (Old Testament) i cili përmban libra të shenjtë sipas judaistëve. ‘Bibla e Shenjtë’ (HOLY BIBLE) është i përbërë nga këto dy testamente. Kristianët pretendojnë se besojnë në Biblën e Shenjtë. Ne e kemi studiuar Testamentin e Vjetër, kurse tani le të studiojmë Testamentin e Ri. Librat e Testamentit ndahen të tre pjesë, ose në tre koleksione dhe dy libra. 1. Koleksioni i parë: Katër Ungjillet. 2. Koleksioni i dytë: Koleksioni i letrave të Palit. Ato janë katërmbëdhjetë libra. 3. Koleksioni i tretë: Librat katolike, të cilat janë shtatë libra. Ndërsa dy librat janë: 1) Libri i parë: Veprat e Apostujve, të cilin e ka shkruajtur Luka. 2) Libri i dytë: Libri i Zbulesës së Gjonit.
  • 120.
    120 Librat e kristianëvejanë shkruajtur përgjatë një historie të errët, për shkak të dy faktorëve kryesor:  E parë: Vazhdimi i përndjekjes së kristianëve.  E dyta: Shfrytëzimit i rastit të përndjekjes nga ana e Palit. Faktori i parë: I cili është përndjekja e kristianëve. Ne kemi përmendur më parë se kristianët janë përballur me shumë përndjekje e shumë ashpërsi prej perandorëve romak dhe prej grupeve të judaistëve, që kur zotëria Mesih ka filluar thirrjen e tij, e deri kur u dha urdhëri për ekzekutimin e tij. Përndjekjet nuk kanë mbaruar me kaq, por kanë vazhduar në shekujt në vazhdim, pikërisht deri në fillimet e shekullit të katërt sipas lindjes së Krishtit. Kjo errësirë i ka dhënë rastin shkrimtarëve që të shkruajnë çfarë të dojnë, të fshijnë çfarë të dojnë, sepse mbikqyrja e obliguar nga shoqëria e vërtetë kristiane kishte marrë fund dhe nuk ka pasur ndonjë parandalues që t’i ndalojë shkrimtarët, historianët, mashtruesit dhe shpifësit prej manipulimeve të tyre të poshtra. Disa kristianë janë justifikuar për mospërputhjet që gjenden nëpër Ungjille me vet faktin se ato janë shkruajtur përgjatë kohës së përndjekjeve që u është bërë krishtërimit të parë. Faktori i dytë: Është se Pali i ka shfrytëzuar këto situata që e ka rrethuar krishterimin dhe gjendjen e dobët të kristianëve, andaj ai pretendoj rrejshëm se ka hyrë në fenë kristiane. Ai ka pasur kulturë të lartë rreth besimeve romake politeiste, ashtu sikurse ka pasur lidhje me filozofët stoikë, të cilët janë pasues të Zenon, themeluesit të shkollës stoicism në shekullin e tretë përpara lindjes së Krishtit. Ideologjia e stoicizmit mbizotëronte në Athinë në shekullin e dytë përpara lindjes së Krishtit dhe prej aty ka ardhur në konolitë romake.
  • 121.
    121 Kjo ideologji thërretpër të pranuar se ekziston një shpirt që drejton botën. Më pas, ajo tregon se ky shpirt është pjesë prej kësaj bote që qarkullon në materien e tij ashtu sikurse rrjedh uji te druri apo zjarri te prushi. Më pas, ata dalin në konkluzionin se dy elementët fizike dhe shpirtërore në univers nuk kanë ndonjë ekzistencë më vete, por nëpërmjet materies dhe shpirtit përbëhet një gjë e vetme e cila është ekzistenca reale. Kjo quhet në stoicizëm ‘panteizëm’. Pali ka qenë njohës i mirë i kësaj filozofie përpara se të shfaq hyrjen në fenë kristiane, kështu që, ai përziu ndërmjet fesë monoteiste dhe fesë politeiste. Ai i ka mbushur librat dhe këshillat e tij me filozofin e devijuar stoicism. Shkrimtarët e Ungjilleve nuk ishin nxënës të drejtpërdrejt të Mesihut. Ata kanë marrë shumë gjëra prej ideologjive pagane të devijuara të Palit, sepse Ungjillet e Mateut, Makut, Lukas dhe Gjonit tek të cilat bazohen kristianët nuk janë njohur veçse në fillimet e shekullit të tretë. I pari që i ka përmendur ato është Arinos në vitin 209G; nga këtu është larguar besueshmëria prej këtyre ungjilleve dhe librave të krishtere. Thuhet se i pari që i ka mbledhur këto tri Ungjille në një Ungjill të vetëm është Tatian në kufijtë e vitit 170G.65 Kristianët e parë e kanë ndjerë rrezikun e kësaj situate të frikshme që do ta shndërrojë thirrjen e Mesihut në paganizëm, mirëpo kjo ndjesi nuk ka qenë e përkrahur me pushtet. Kështu që, ajo ra shumë shpejt përpara përroit rrëmbyes që përfshiu krishterimin në fillimin e historisë së saj dhe shumë prej viktimave të tyre ishin ungjillet, fletushkat dhe këshillat. Është e sigurt se këto libra të humbur përmbanin thirrjen e saktë të Mesihut, sikur mos të ishte kështu, atëherë pasuesit paganë të Palit nuk do t’i kishin fshehur, as nuk do t’i kishin asgjësuar ato. 65 Shih: ‘Hyrje në Testamentin e Ri’ fq. 146, të autorit Kajs Fehim Aziz.
  • 122.
    122 Autori i librit‘Dallimi ndërmjet të të vërtetës dhe të kotës’ thotë: “Më njofto, o i mashtruar, çfarë garancie keni ju për vërtetësinë e transmetuesve të fesë tuaj dhe çfarë dëshmie keni ju për vërtetësinë e fjalëve të themeluesve të ideologjisë tuaj? Ju e dini bindshëm dhe e pranoni së bashku me të gjithë njerëzit se Isai - paqja qoftë me të - nuk ka marrë ndonjëherë ndonjë kalem për të shkruajtur, se ai nuk ka lënë diçka të shkruajtur nga fjalët e tij, se ai nuk ka autorizuar ndonjërin që të mbledhi fjalët e tij, se ai nuk i ka diktuar dikujt ligjin e tij - por të gjitha këshillat e tij ishin gojërisht - , se ato nuk ishin të përmbledhur e të shkruajtur në kohën e Mesihut, paqja qoftë me të, as në një kohë të përafërt me të, sepse feja juaj është rritur në Nazaret në mesin e një grupi peshkatarësh... që ishin shumë të pakët në numër. Për shkak të përzierjes me çifutët dhe për shkak se injoranca mbizotëronte në mesin e tyre, ata nuk kanë pasur mundësi të shkruanin gjë prej fjalëve të Mesihut, paqja qoftë me të.” 66 Më pas, ai thotë ndërkohë që përmend mospërputhjet që gjenden nëpër Ungjille: “Shkrimi më i vjetër i ungjilleve i kthehet viteve ndërmjet 60-120, më pas, ato janë bërë objekt gabimesh në transmetim pas rishkrimit të tyre përgjatë dy shekujve. Ndoshta ato janë bërë objekt të ndryshimit qëllimisht, në mënyrë që kopjuesi i shkrimeve të bëjë pajtimin ndërmjet saj dhe grupit që i përkatëson kopjuesi i shkrimit dhe synimeve të tyre. Shkrimtarët që kanë jetuar përpara fundit të shekullit të parë sipas lindjes së Krishtit nuk kanë transmetuar gjë prej këtyre ungjilleve të njohura.” 67 66 Përcjellur nga Doktor Muhammed Shameh, recensim i librit të Ebu Ubejdeh el-Khazrrexhi: ‘Ndërmjet Islamit dhe Krishtërimit’. 67 ‘Historia e civilizimit’ vëll. 11 fq. 207.
  • 123.
    123 Përpara jush poju sjellim tabelën e përafërt të shkrimit të librave krishtiane: Nr. Viti G Emri i librit Kategorizimi i librave 1-2 3 4-5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20-21 22 23 24 25 26 27 28 50 50-51 55 56 59-60 “-” “-” “-” 68 90 95 95-112 95 95 95 95 95 100 100 100-125 Mesazhi i parë dhe i dytë drejtuar Thesalonikasve Mesazhi drejtuar Galatasve Mesazhi i parë dhe i dytë drejtuar Korinasve Mesazhi drejtuar Romakëve Mesazhi drejtuar Filipianëve Mesazhi drejtuar Filemonit Mesazhi drejtuar Kolosianëve Ka mundësi të jetë dhe Mesazhi Efesianëve Ungjilli i Markut Ungjilli i Lukas Veprat e apostujve Ungjilli i Mateut Zbulesa e Gjonit Mesazhi drejtuar Hebrenjve Mesazhi i parë i Pjetrit Mesazhi i Judas Mesazhi i Jakobit Mesazhi i parë dhe i dytë i Timoteut Mesazhi drejtuar Titit Ungjilli i Gjonit Mesazhi i parë i Gjonit Mesazhi i dytë i Gjonit Mesazhi i tretë i Gjonit Mesazhi i Ignatius (Injacit) Mesazhet e Polikartit Librat e Palit Shumica e Ungjilleve dhe Libri i Veprave Koleksioni i mesazheve katolike Mesazhe thirrjeje Mesazhe kundër ignosticizmit
  • 124.
    124 Nr.2 Viti Emrii librit Kategorizimi i librave 29 30 31 32 33 135 150 150 Mesazhi i Barnaba Mësimet e dymbëdhjet apostujve Mesazhi i dytë i Pjetrit Përcaktimi zyrtarizimit të të katër ungjilleve Mesazhi i dytë i Kliment68 Me këtë tabelë që ka vendosur Frederick Grant nuk synohet përcaktimin përfundimtar i datës së përpilimit të këtyre librave, ngase në shumë raste gjejmë se këto data ose janë të pasigurta ose janë vetëm të përafërta.69 Profesor Ahmed Abdul-Uehhab, autori i librit ‘Mesihu në burimet e besimeve kristiane’ ka komentuar rreth kësaj tabele dhe ka thënë: “Ajo që vihet re është se shumë prej librave kristianë që përmban Testamenti i Ri, në fillim janë shkruajtur, më pas u janë atribuar disa personave që kanë vdekur apo janë vrarë përpara datave që janë përmendur në këtë tabelë, me një disatancë më shumë se dhjetë vjet! Shembull për këtë është ajo që i është atribuar Pjetrit dhe Palit, të cilët janë vrarë përpara vitit 70. Të parit (Pjetrit) i atribuohet ‘Mesazhi i parë i Pjetrit’ që është shkruajtur përafërsisht në vitin 95 sipas lindjes së Krishtit, ‘Mesazhi i dytë i Pjetrit’ i cili është 68 Ignosticizmi është një lëvizje shpirtërore që është shfaqur përpara Mesihut dhe që ka mundur të ndryshojë krishterimin në një fe përrallore. Kryetari i kësaj lëvizje në kohën e apostujve ishte ‘Simoni’. Pasuesit e tij e kanë quajtur atë ‘Mesia’. Ky person i tërhiqte emocionet e njerëzve të thjeshtë me magji, kështu që, shumë prej të krishterëve të parë hynë në ideologjinë e tij. 69 ‘Mesihu në burimet e besimeve kristiane’ fq. 31. Libra apostujsh të mëvonshëm
  • 125.
    125 shkruajtur përafërsisht nëvitin 150 sipas lindjes së krishtit. Ashtu sikurse i atribuohet të dytit (Palit) ‘Mesazhi i parë dhe i dytë drejtuar Timoteut’ dhe ‘Mesazhi drejtuar Titit’ të cilat janë shkruajtur përafërsisht në vitin 100 sipas lindjes së krishtit.” Më pas, ai thotë: “Në të gjitha rastet, ne duhet të kujtojmë se data në të cilën ka shumë gjasa të ketë përfunduar jeta e Mesihut në tokë dhe të jetë ngritur në qiell është përafërsisht në vitin 33G. Sipas kësaj, Ungjilli më i vjetër (Ungjilli i Markut) është shkruajtur pas largimit të Mesihut përafërsisht pas 35 vitesh, kurse Ungjilli më i ri (Ungjilli i Gjonit) është shkruajtur 70-90 vite pas Mesihut. E gjitha kjo ka ndodhur në kohëra ku është shquar mizoria dhe paganizmi.”70 Pas kësaj hyrje, le të kthehemi në studimin e burimit që quhet ‘Testamenti i Ri’. Ai ndahet në dy kategori: 70 ‘Mesihu në burimet e besimeve kristiane’ fq. 31.
  • 126.
    126 Katër Ungjillet 1) Ungjillii Mateut: Ajo që dihet është se shkruesi i këtij Ungjilli është Mateu tagrambledhësi, njëri prej dymbëdhjetë apostujve. Përpara lidhjes së tij me Mesihun, ai ishte tagrambledhës për romakët në Kapernaum të Palestinës. Kur Mesihu e ka thirrur atë te feja e tij, ai i besoi atij, kështu që, ai e mori atë për nxënës. Në Ungjillin e tij thuhet: “Pastaj Jezusi, duke shkuar tutje, pa një burrë që rrinte në doganë, i quajtur Mate, dhe i tha: ''Ndiqmë!''. Dhe ai u çua dhe e ndoqi. Dhe ndodhi që, kur Jezusi u ul në tryezë në shtëpi, erdhën shumë tagrambledhës dhe mëkatarë dhe u ulën në tryezë bashkë me të dhe me dishepujt e tij. Farisenjtë, kur e panë këtë, u thanë dishepujve të tij: ''Pse Mësuesi juaj ha bukë me tagrambledhësit dhe me mëkatarët?''. Jezusi, mbasi i dëgjoi, u tha atyre: ''Nuk janë të shëndoshët ata që kanë nevojë për mjekun, por të sëmurët.”71 [Mateu 9;9-12] Kjo është kështu sepse judaistët i shihnin tagrambledhësit me shikim përçmues, sepse ajo punë e shtyn personin për te padrejtësia, ashtu sikurse nënpunësi në shtetin romak pushtues i çifutëve ishte ndihmues i shtetit për vendosjen e shtyllave të tij. Mateu është bazuar në shkrimin e Ungjillit të tij në dy burime: E para: Lukja, i cili është koleksion i këshillave të Profetit Isa ‫ﷺ‬ . Këto i ka mbledhur vet Mateu, por ato kanë humbur para shumë kohësh, mirëpo Mateu ka futur disa pjesë të tij në Ungjillin e tij. 71 Historia ku është përmendur Mateu në këto vargje dhe në këtë metodë të bënë të dyshosh se autori është pikërisht apostulli Mate.
  • 127.
    127 E dyta: Shumëvargje ai i ka marrë prej Ungjillit të Markut72 , madje, ai ka përcjellë 666 (gjashtëqind e gjashtëdhjet e gjashtë) versete që janë në Ungjillin e Markut.73 Pas ngritjes së Mesihut në qiell, Mateu qarkulloi nëpër vende duke përgëzuar me thirrjen e Mesihut, derisa ka arritur në Etiopi. Ai ka ndenjur në të më shumë njëzet e tre vite, derisa ka vdekur në vitin 70G. Njerëzit kanë rënë në mendime rreth gjuhës origjinale të këtij Ungjilli. Disa prej historianeve arab kanë mendimin se Mateu e ka shkruajtur Ungjillin e tij në gjuhën hebraike74 , kurse Gjoni i biri i Zebdit e ka përkthyer atë në gjuhën latine. Mirëpo, kopja e Ungjillit që ka arritur në duart tona është përkthimi në gjuhën greke, i cili ka mbaruar në vitin 60G, direkt pas shkrimit të tij. Shkrimtarët kanë rënë në mendime rreth personit se kush e ka përkthyer. Disa prej tyre thonë se vet Mateu e ka përkthyer atë në gjuhën greke. Ibën Khalduni dhe ibën Patriku, i cili është një historian kristianë në shekullin e tretë sipas hixhretit, janë të mendimit se përkthyesi është Gjoni, autori i njërit Ungjill. Prej gjërave që dijetarët kristianë kanë rënë në mospajtim është se Ungjilli që ka shkruajtur Mateu, a ka mbetur lojë e kohës apo ka humbur fare? Disa prej autorëve evropianë janë të mendimit se nuk dihet përfundimi i Ungjillit të Mateut. Sa i përket Ungjillit që gjendet në 72 Shih: “Historia e civilizimit” vëll. 11 fq. 209. 73 ‘Amshueshmëria e Ungjilleve’ vëll. 1 fq. 127. Fjala e saktë është se numri i verseteve të Markut arrijnë në 668, kurse numri i verseteve të Mateut arrijnë në 10071. 74 Ky është mendimi i autorit të librit ‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ fq. 833.
  • 128.
    128 mesin e njerëzvenë kohën tonë, ai është libër i një autori të panjohur. Ai nuk ka qenë i njohur përpara vitit 173G sipas profesor Haring sepse ai thotë: “Ungjilli i Mateut është shkruajtur ndërmjet viteve 80-100G. Njerëzit kujtojnë se ai është libër i shkruajtur nga apostulli Mate, ndërkohë që fjala e saktë është se autori i tij është një tjetër person që e ka fshehur indetitetin e tij për ndonjë arsye.”75 Irenus, gjithashtu, beson se ky Ungjill nuk është shkruajtur nga apostulli Mate, për arsye se ekzistojnë shumë përfitime nga Ungjilli i Markut, madje, disa pasues të tij e kanë shkruajtur atë në kufijt e viteve 85-90G.76 Padituria rreth datës së përpilimit të këtij libri dhe të përkthyesit të tij bënë që të humbet besueshmëria e këtiij Ungjilli që gjendet te kristianët sot. Shejkh Ebu Zuhrah thotë: “Nuk ka dyshim se padituria rreth datës së përpilimit, padituria rreth kopjes origjinale që ishte në hebraishte, padituria rreth përkthyesit, rreth devotshmërisë së tij, rreth diturisë së tij për fenë dhe për dy gjuhët: gjuhës nga e cila ka përkthyer dhe gjuhës drejt së cilës ka përkthyer, - të gjitha këto të çojnë në humbjen e hallkave të studimit shkencor. Nëse studiuesi toleron në njohjen e datës së përpilimit, datës së përkthimit dhe ato që kanë të bëjnë me të, pra, për të gjitha këto, shkenca na ndalon të sillemi lirshëm e të tolerojmë derisa mos të shihet se zinxhiri të jetë i plotë në rastin nëse nuk njihet ai i cili ka përkthyer. Ne kemi dashur të njohim origjinalin në mënyrë që të dinim, a ishte përkthimi në përputhje me origjinalin apo ka ndonjë devijim, të dimë a e ka kuptuar përkthyesi domethënien e shprehjeve, pavarësisht nëse këto domethënie janë të drejtpërdrejta apo të tërthorta apo janë krejtësisht sipas vet autorit 75 Shih: ‘Historia e fletushkave qiellore’ fq. 111. 76 ‘Historia e civilizimit’ vëll. 11 fq. 208.
  • 129.
    129 dhe sipas synimevetë tij. Mirëpo ne e kemi të vështirë të dimë origjinalin.”77 Gjëja më e rëndësishme me të cilën ka dalluar Ungjilli i Mateut është fakti se ai është zgjerim i Testamentit të Vjetër - në njëfarë forme - në pohimin se Mesihu ka ardhur vetëm që ta plotësojë historinë e bijve të Israelit, prandaj, ai sinjalizon në më shumë se një vend se Mesihu i ka drejtuar nxënësit e tij vetëm te judat dhe i ka ndaluar që të hyjnë në qytetin e samirinëve. Maurice Bucaille e përmbledh mendimin e tij rreth Ungjillit të Mateut me fjalën e tij: “Gjëja me të cilën ka dalluar Ungjilli i Mateut përpara së gjithash është fakti se ai është Ungjill për grupin e judave (çifutëve).”78 77 ‘Ligjërata rreth kristianizmit’ fq. 53-54. 78 ‘Studimi i librave të shenjtë në dritën e njohurive bashkëkohore’ fq. 83.
  • 130.
    130 2) Ungjilli iMarkut. Emri i Markut është Gjoni, kurse nofka e tij latinisht është Markus, që në gjuhën latine domethënë: ‘çekan’. Ai ka lindur në Jeruzalem, aty ku tij ka qenë nëna e tij, kurse me origjinë ai është hebre. Autori i librit ‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ thotë: “Mendohet se Makrus është i riu që ndoqi Mesian natën e qetësimit të tij.”79 Kur Pjetri e thirrte atë, ai i thoshte ‘bir’. Ai është shoqëruesi i Palit dhe i Barnabas në udhëtimet e tyre përgëzuese në Qipro dhe në Azinë e vogël. Më pas, ai ka qenë shoqërues i Pjetrit, të madhit apostull. Ai ka kaluar një pjesë të jetës së tij me të dhe e ka ndjekur atë deri në Romë. Dituritë që ka përfituar Marku e kanë pasur burimin nga Pali dhe nxënësit e tij. Marku ishte djali i vëllait të Barnabas. Pali thotë në mesazhin e tij drejtuar banorëve të Kolosianëve: “Aristarku, i burgosur me mua, ju përshëndet bashkë me Markun, kushëririn e Barnabës (për të cilin keni marrë mësimin, po të vijë te ju, ta mirëprisni),”80 [Kolosianëve 4;10] Marku ishte motivi i konfliktit ndërmjet Palit dhe Barnabas: “Pas disa ditësh Pali i tha Barnabës: “Le të kthehemi të shohim vëllezërit tanë në çdo qytet, ku kemi shpallur fjalën e Perëndisë, për të parë si janë”. Dhe Barnaba donte të merrte me vete Gjonin, të quajtur MARKU / Mark. Por Pali mendonte se nuk duhej marrë me vete atë që ishte ndarë prej tyre në Pamfili, dhe 79 ‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ fq. 853. 80 Kolos është një qytet i Frigjisë (ang. Phrygia) në Azinë e vogël, i cili ndodhet në lumin Likos (Anglisht: Lycus ose Lykos; Greek: Λύκος; Turqisht: Çürüksu) afër takimit me njërin nga degët e tij që quhet ‘Maeander’ në një largësi 12 milje nga Laodicea.
  • 131.
    131 nuk kishte shkuarme ata në punë. Atëherë lindi një grindje saqë ata u ndanë njëri nga tjetri; pastaj Barnaba, mbasi mori markun, lundroi për në Qipro. 81 [Veprat 15;36-39] Më pas, Marku kthehet tek Pali dhe i shërben atij.82 Luka, autori i librit Veprat, e përshkruan këtë grindje sikur me qenë nga çështjet më të lehta, mirëpo fjala që ka përdorur është misterioze. Thelbi i arsyes së grindjes ishte diçka më e fortë se sa kjo. Blake Luck thotë në shpjegimin e librit ‘Veprat e Apostujve’: “Tani, Luka sqaron motivin e grindjes që ka ndodhur ndërmjet Palit dhe Barnabas. Fjala që ka përdorur është ‘PARAXAUSMUS’ kurse përkthyesi anglez James ka shtuar fjalën ‘SHARP’. Më pas, Pali dhe Barnabas grinden edhe një herë tjetër.” 83 Luka nuk ka sqaruar motivet e kësaj grindje më shumë se sa thënja se Barnaba dëshironte ta merrte me vete Markun në udhëtimet e tij përgëzuese, kurse Pali nuk e ka pranuar këtë propozim. Nuk duhet të mendohet se vetëm ky ishte motivi i grindjes së tyre, por ka disa motive të tjera të cilat autorët e Ungjilleve i kanë fshehur. Thënë ashiqari, motivi i kësaj grindje ka lidhje me teorinë e devijuar të Palit në personalitetin e Mesihut - paqja qoftë me të - . Le t’i kthehemi temës tonë dhe të themi: I pari që e ka përmendur Ungjillin e Markut është historiani B.S.B. që ka vdekur në vitin 34G. Ai e ka përmendur atë në librin e tij ‘Historia e kishës’. Ai ka marrë 81 ‘Veprat’ 15;36-39. Pamfilia ndodhet nga ana veriore e detit romak dhe është ndërmjet Kilikias (Anglisht: Cilicia; Greqisht: Κιλικία; Hebraisht: ‫קיליקיה‬ ; Aramisht: Կիլիկիա) dhe Likjas (Anglisht: Lycia). 82 Mesazhi i Palit drejtuar Filipianëve 1; 24. 83 Shih: ‘COMMETORY ON ACTS’ fq. 118, përcjellë nga libri ‘Çfarë është Krishtërimi?’ fq. 128 në gjuhën Urdu.
  • 132.
    132 pjesë në konferencëne Nikeas dhe ka qenë prift në Sham (Levant). Ai thotë në këtë libër historik:“Markus e ka origjinën nga judat (çifutët) e greqisë. Ai ishte koleg i Palit dhe i Barnabas, pastaj ai u grind me ta dhe shkoi te Pjetri. Kur Pjetri u vra nga përndjekjet e perandorit Nero, atëherë Marku filloi të shkruaj historinë e zotërisë Mesia.” Ky historian i transmeton këto informacione prej një historiani të shekullit të dytë, prej Papias, i cili ka shkruajtur në vitin 140G. Papias thotë: “Unë i kam dëgjuar këto transmetime nga një person prej shekullit të parë.” Mirëpo ai nuk e ka përmendur emrin e këtij personi.”84 Historianët janë të mendimit se ai ka për qëllim Markun. Gjithashtu, Papias thotë: “Marku e ka shkruajtur Ungjillin e tij nga ato që mbante mend prej gjërave që i ka transmetuar Pjetri.”85 Mirëpo, Marku nuk ka përmendur në Ungjillin e tij se Mesihu është ringjallur nga varri i tij dhe se ai është ngritur në qiell. Prandaj, West Kat, Hort dhe shumë prej autorëve të shekullit njëzet kanë thënë se: Historia e ringjalljes së Mesihut dhe ngritjes së tij janë bashkangjitur me Ungjillin e Markut në shekullin e dytë pas vdekjes së Markut. Pas vrasjes së apostullit Pal, Marku është drejtuar kah veriu i afrikës, pastaj ka shkuar në Egjipt dhe ka krijuar shkollën Aleksandrike që sot është nën udhëheqjen e koptëve të cilët mendojnë se janë pasardhës të Markut. Marku ka vdekur i vrarë në të në vitin 67G. Ky Ungjill që i atribuohet Markut, thuhet se ai e ka shkruajtur në kufijt e vitit 63G ose 65G. Ai e ka shkruajtur atë në gjuhën greke në qytetin e Romës, mirëpo disa dijetarë kristianë thonë se Marku nuk ka qenë prej nxënësve të Mesihut, por ka mësuar nga Pjetri. Ata thonë se pasi Pjetri ra dëshmor në kohën e perandorit 84 Shih: ‘Historia e fletushkave qiellore’ fq. 118. 85 ‘Historia e civilizimit’ vëll. 11 fq. 207.
  • 133.
    133 Nero, atëherë aifilloi të përpilojë mësimet krishtere, se ai e ka shkruajtur atë në gjuhën latine në Romë, mirëpo ajo kopje ka humbur, pastaj ajo është përkthyer në gjuhën greke gjë e cila është sot në duart tona. Nga ky përkthim i gjuhës greke janë përhapur përkthimet e tjera të tij. Dijetarët kristianë e pranojnë faktin se në përkthimin grek ka disa gabime ashiqare. Këto gabime vazhdojnë të jenë në të sipas mendimit të Arinos Zaguel. Thuhet se Marku dhe mësuesi i tij, Pjetri, e mohonin hyninë e Mesihut. Prandaj, Wells thotë: “Kritikët anojnë nga mendimi se Ungjilli më i saktë që flet për jetën e Mesihut është Ungjilli i Markut.”
  • 134.
    134 3) Ungjilli iLukas. Profesor Beraket ka thënë për të në librin e tij ‘Historia e Ungjillit’: “Ai ka qenë me origjinë greke; ka hyrë në fenë kristiane pasi ishte në fe pagane dhe e ka shoqëruar Palin për një kohë të gjatë. Ai e ka shkruajtur këtë Ungjill nga fundi i shekullit të parë, ashtu sikurse ka shkruajtur librin e tij ‘Veprat e Apostujve’.”86 Luka ka lindur në Antiokia, ka studiuar mjekësinë dhe e ka praktikuar atë me sukses të madh. Më pas, ai ka përqafuar fenë kristiane. Ai ka qenë me Palin në shumë prej udhëtimeve të tij përgëzuese. Pali e thërriste atë me nofkën ‘mjek i dashur’. Në mesazhin e tij drejtuar Kolosianëve thotë: “I dashur Lluka, mjeku, dhe Dema ju përshëndesin.” [Kolosianëve 4; 14] Pra, Luka nuk ishte nga shokët dhe nxënësit e Mesihut që e kanë parë apo i kanë shërbyer atij, por ishte nga ata që kanë ndjekur Palin atëherë kur ai ka arritur qytetin Troas në bregdetin e detit romak. Ai ka shënuar çdo gjë që ka dëgjuar prej tij. Ungjilli që i atribuohet atij është një nga ungjillet më të rëndësishëm te kristianët. Mosmarrëveshja rreth përcaktimit të gjuhës në të cilën Luka e ka shkruajtur këtë Ungjill vazhdon të jetë, pra, a është shkruajtur në gjuhën greke apo në gjuhën latine. Data e shkrimit të këtij libri i kthehet viteve 63G ose 65G. Ai e ka filluar me një shprehje që tregon se ai e ka shkruajtur këtë për të madhin Teofil. Ajo shprehje është: “Mbasi shumë vetë ndërmorën të renditin tregimin e ngjarjeve që ndodhën në mesin tonë, ashtu si na i përcollën ata që ishin bërë nga fillimi dëshmitarë okularë dhe shërbyes të fjalës, m'u duk e mirë edhe mua, pasi i hetova të gjitha gjërat me kujdes që nga fillimi, të t'i shkruaj sipas radhës, fort i nderuari 86 Shih: ‘Historia e fletushkave qiellore’ fq. 120.
  • 135.
    135 Teofil, që titë njohësh vërtetësinë e gjërave që të kanë mësuar.” [Luka 1;1-4] Me sa duket prej hapjes së librit, ky libër është shkruajtur për historitë e ngjarjeve që u kanë ndodhur kristianëve të parë, jo për fjalët e Mesihut ‫ﷺ‬, megjithatë, në të gjenden shumë fjalë të Mesihut. Luka i ka kushtuar rëndësi renditjes së ngjarjeve të kaluara të Mesihut dhe përputhjen ndërmjet tyre. Ai libër synon udhëzimin e mohuesve, jo judave, sepse ai nuk ishte prej judave. Ai ka marrë shumë prej shkrimeve të Markut, ngase Ungjilli i Markut përmban 661 versete, kurse Luka ka transmetuar prej tij 350 versete. Në Ungjillin e tij ka shumë vargje që gjenden te Ungjilli i Mateut të cilat nuk gjenden te Ungjilli i Markut. Me sa duket, ai i ka marrë këto vargje prej Ungjillit të Mateut, ose të dy ata i kanë marrë këto vargje prej një burimi të përbashkët87 për të cilin ne nuk e kemi gjet dot.88 87 [Shënim i përkthyesit]: Studiuesit e kanë quajtur këtë burim të përbashkët me ‘Burimi K’ (ang. ‘The Q source’), disa e kanë quajtur ‘Dokumenti K’ (ang. ‘Q document’), apo ‘Ungjilli K’ (ang. ‘Q Gospel’), ose vetëm me gërmën ‘Q’ e cila simbolizon fjalën në Gjermanisht: ‘Quelle’, që do të thotë ‘burimi’. 88 ‘Historia e civilizimit’ vëll. 3 fq. 209.
  • 136.
    136 4) Ungjilli iGjonit. Gjoni ishte njëri nga të mëdhenjt e dymbëdhjet apostujve. Babai i tij ishte nga të parët që kanë pranuar fenë kristiane. Ai ishte prej thirrësve të mëdhenj të kristianizmit. Mesihu e donte atë dhe e quante apostull i dashur. Njëri nga Ungjillet i atribuohet atij. Thuhet se ai e ka shkruajtur atë në vitin 90G. Pra, ky është Ungjilli më i ri i shkruajtur, ngase shkrimi i tij është vonuar rreth tridhjet vjet. Mirëpo, ky Ungjill që i atribuohet shokut të Mesihut, a është vërtet prej shkrimeve të tij apo është i dikujt tjetër? Për këtë ka shumë mosmarrëveshje ndërmjet dijetarëve kristianë; të hershmit e tyre e mohojnë të jetë ky Ungjill i Gjonit. Autori i Enciklopedisë Britanike thotë: “Sa i përket Ungjillit të Gjonit, nuk ka pikën e dyshimit se ai është një libër i falsifikuar. Autori i tij ka dashur kundërshtimin e dy apostujve me njëri-tjetrin; ata janë shenjtorët Mate dhe Gjon. 89 Autori i librit fals ka pretenduar se është apostulli që e do Mesian. Kisha e mori këtë fjali në pamjen e saj të jashtme dhe janë bindur se autori është pikërisht apostulli Gjon. Ata e vendosën të cituar emrin e tij në këtë librin, megjithëse autori i tij me siguri nuk është Gjoni. Ky libër nuk del përtej të qenit një shembull për librat e Teuratit (Torës, ligjit) të cilat nuk kanë lidhje ndërmjet tyre dhe personave që thuhen se janë autor të tyre. Ne na vjen shumë keq për ata që derdhin të gjithë mundin e tyre për të bërë lidhjen - qoftë edhe me lidhjen më të dobët - ndërmjet këtij personi i cili ishte filozof dhe që e ka shkruajtur këtë libër në gjeneratën e dytë dhe ndërmjet apostullit të madh Gjon, i cili ishte thjesht një peshkatar. Ne na vjen keq për ta sepse punët e tyre u shkojnë kot për shkak se ata ngatërrohen pa udhëzim.” 89 Ai ka për qëllim Markun sepse ai e ka emrin Gjon, sikurse kemi treguar në studimin e Ungjillit të tij.
  • 137.
    137 Në Enciklopedinë Francezethuhet: “Gjonit i është atribuar ky Ungjill dhe tri libra të tjerë prej Testamentit të Ri, mirëpo studimet bashkëkohore në çështjet e feve nuk i dorëzohet saktësisë së këtij atribimi.” Po ashtu, dijetarët kristianë në shekullin e dytë e kanë mohuar të jetë ky Ungjill i shkruajtur nga apostulli Gjon. Ja vlen të përmendim se ky mohim ishte nga Arinos i cili ka mësuar nga Polikarpi (Polycarp 80 – 167) nxënësi i drejtpërdrejt i apostullit Gjon, i cili ishte nxënës i Mesihut. Po ashtu, është gjendur një sekt kristianë në shekullin e dytë me emrin ‘Alogin’ i cili e mohonte këtë Ungjill dhe të gjitha këto që i janë atribuar Gjonit. Autori i Enciklopedisë Britanike është i mendimit se autori i këtij libri është ‘Serenthas’.90 Shkaku pse është ngritur kjo betejë është për shkak se Ungjilli i Gjonit është i pari që pohon hyjninë e Mesihut dhe trinitetin. Argument për të është se Mateu, Luka dhe Marku, të cilët e kanë shkruajtur më parë, nuk i kanë pohuar në Ungjillet e tyre këto besime. Sa i përket përkthimeve që janë shfaqur në shekujt mëvonë, ato i kanë ndryshuar kuptimet origjinale dhe kanë vendosur fjalë që aludojnë për këto besime të prishura. Vihet re me këtë se shkrimtari i këtij Ungjilli vazhdon të jetë misterioz, madje studiuesit e feve nuk kanë rënë në pajtim akoma për kohën në të cilën është shkruajtur ky Ungjill. Zhytja në temat e studimit të këtij Ungjilli të çon në mendimin se autori i tij nuk është prej apostujve, por ishte prej filozofëve grek, ngase ai ka futur në të shumë prej temave filozofike që kanë lidhje me teologjinë në Greqi, sidomos teorinë filozofike judaiste ‘Filo’ (Fhilo), ndërkohë që dihet te studiuesit se apostulli Gjon ishte prej njerëzve të thjeshtë. 90 ‘Enciklopedia Britanike’ vëll. 13 fq. 98.
  • 138.
    138 Në librin ‘Veprate Apostujve’ thuhet: “Ata, kur e panë çiltërsinë e Pjetrit dhe të Gjonit dhe duke kuptuar se ishin njerëz të pamësuar dhe pa arsim...” [Veprat 4;13] Po ashtu, në të shkruesi shfaqet sikur me qenë në rangun e lartë të popullit të judave, ndërkohë që Gjoni faktikisht ishte prej peshkatarëve. Gjithashtu, metoda e këtij Ungjilli ndryshon komlet nga metoda e ungjilleve të përparmë në shprehje, në sqarim dhe në lëndët e librit. James Mike e pranon se libri ka përzier ndërmjet apostullit Gjon dhe Gjonit të madh që e ka shkruajtur këtë Ungjill. Dijetari pakistanez kristianë, prifti Beraketullah thotë: “Ky Ungjill nuk mundet të jetë shkruajtur nga apostulli Gjon, sepse lëndët e këtij libri dëshmojnë se shkruesi i këtij libri është njeri me pushtet në kishë.” Më pas, ai përmend disa fragmente për të vërtetuar këtë pretendim të tij.91 Sa i përket faktit se në Ungjillin e Gjonit gjenden disa fragmente ku tregojnë se shkruesi i tij është nga ata që Mesihu ‫ﷺ‬ e do, për këtë gjë thotë West Kost, i cili është shpjegues i ungjilleve: “Me sa duket, këto fragmente janë bashkëngjitur më pas me Ungjillin.” Ky është dhe mendimi i Bishop Gore prej bashkëkohorëve. E çuditshme është se këto fragmente nuk gjenden te kopja e Sinas, madje West Cot e thotë ashiqare se ata të cilët besojnë në hyjninë e Mesihut i kanë shtuar këto fragmente në Ungjillin e Gjonit në mëryrë që ato të jenë argument kundër atyre që e kundërshtojnë hyjninë e Jezusit. Po ashtu, shkruesi i këtij Ungjilli nuk pretendon të regjistrojë jetëshkrimin e Mesihut në Ungjillin e tij ashtu sikurse kolegët e tij. 91 ‘Amshueshmëria e katër ungjilleve’ vëll. 2 fq. 131.
  • 139.
    139 Will Durant thotë:“Kur ai ka folur për Mesian, ai në pikëpamjen teologjike e ka përshkruajtur me fjalë të tilla si: ‘Fjala e Perëndisë’, ‘Krijuesi i botës’, dhe ‘Shpëtuesi i njerëzimit’, duke kundërshtuar kështu ungjillet e tjera në shumë detaje dhe në përshkrimin e përgjithshëm që i bën Mesias. Sa i përket gjërave që gjenden në këtë libër prej karakteristikës së përafërt me karakteristikën e atyrë që thonë se shpëtimi është vetëm me besim, madje me njohje, dhe gjërat që përforcojnë mendimet metafizike, pra, këto gjëra i kanë bërë shumë studiues të fesë kristiane të luhaten në besimin se autori i këtij libri është apostulli Gjon.” 92 Nën dritën e këtyre informacioneve, ne mundet të themi se shkruesi i tij është ndikuar nga ideologjitë e devijuara të Palit, me frymëzimin e tij ose është ndikuar nga ndonjëri prej pasuesve të tij. Ai e ka shkruajtur këtë Ungjill për të refuzuar mohuesit e ideologjive të Palit. Me kalimin e kohës, kristianët e morën atë për të shenjtë siç e kanë për zakon, megjithëse në të ka plotë mashtrime. 92 ‘Historia e civilizimit’ vëll. 11 fq. 209.
  • 140.
    140 Përmbajtja e ungjilleve: Pasikemi njohur të katër ungjillet dhe autorët e tyre, ja vlen që të flasim për gjërat që përmbajnë këto ungjille në përgjithësi. Prej gjërave që përmbajnë këto ungjille janë: historitë, besimet, ligjet, moralet dhe temat rreth formimit të familjes. a. Historitë: Kjo temë ka zënë pjesën më të madhe te të gjithë ungjillet, sikurse është historia e Marias, shtatëzania e saj me Mesian, lindja e tij dhe thirrja e tij për te feja. Megjithëse për këto ungjille ka mosmarrëveshje ndërmjet njerëzve rreth përcaktimit të autorëve të tyre dhe gjuhës në të cilën janë shkruajtur, prapëseprapë, ato janë enciklopedia më e madhe që gjendet gjer më sot për njohjen e historisë së Mesihut ‫ﷺ‬. b. Besimi: Sa i përket anës së besimit, të gjitha ungjillet vërtiten rreth hyjnisë së Mesihut, se ai është Bir i Atit, se Perëndia është tri persona: Ati, Biri dhe Shpirti i Shenjtë, dhe se Mesihu është kryqëzuar për t’u falur mëkati i përhershëm i mëparshëm. Këto janë temat e studimit ku janë përqëndruar ungjillet në çështjen e besimit. Mirëpo, duke qenë se besimi se Mesihu ishte Zot nuk ka qenë diçka unanime ndërmjet dijetarëve kristianë në shekullin e parë, duke qenë se disa hauarijun (apostuj) ishin akoma gjallë në këtë shekull, sikurse Pjetri dhe Barnaba, dhe duke qenë se ata e mohonin hyjninë e Mesihut, = ne kemi gjetur në këto ungjille - sidomos në ungjillin e Gjonit - shumë versete që tregojnë edhe për natyrën njerëzore të Mesihut dhe që thotë se ai nuk ishte bir i
  • 141.
    141 Perëndisë. Prandaj, këtoungjille nuk kanë qenë të zbrazët prej përmendjes së natyrës njerëzore të Krishtit, pavarësisht përpjekjeve të gënjeshtarëve shpifës. Krishti, duke iu drejtuar Marias, thotë: ““Mos më prek, sepse ende nuk u ngjita te Ati im; por shko te vëllezërit e mi dhe u thuaj atyre se unë po ngjitem tek Ati im dhe Ati juaj, te Perëndia im dhe Perëndia juaj”.” [Ungjilli i Gjonit 20;17] Fjala e tij: “...te Perëndia im dhe Perëndia juaj'” është refuzim kundër atyre që e kanë konsideruar atë Zot dhe që e kanë bërë atë Zot përveç Allahut. Për këtë fjalë, tregohet në Kuranin e Lartë: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬ ‫ﲝ‬ ‫ﲞ‬ ‫ﲟ‬ ‫ﲠ‬ ‫ﲡ‬ ‫ﲢ‬ ‫ﲣ‬ ‫ﲤ‬ ‫ﲥ‬ ‫ﲦ‬ ‫ﲧ‬ ‫ﲨ‬ ‫ﲩ‬ ‫ﱠ‬ :‫ائدة‬ ‫الم‬ ١١٧ “Kurrë nuk u kam thënë ndonjë gjë përveç asaj që Ti më urdhërove të them: ‘Adhuroni Allahun, Zotin tim dhe Zotin tuaj...’” [Surja Maideh, 117] Gjithashtu, Mesihu ka thënë: “...sepse Ati është më i madh se unë.” [Gjoni 14;28] Ai e pranon madhështinë e Allahut dhe ndarjen e tij prej Tij. Sa i përket fjalës ‘bir’, ajo është përdorur shpesh në trashëgimin izraelite si metaforë, jo se është vërtetë bir i Allahut. Gjithashtu, Mesihu thotë: “dhe fjala që po dëgjoni nuk është imja, por e Atit që më ka dërguar.” [Gjoni 14; 24] Po ashtu, nëpër ungjille gjenden fragmente ku Mesihu flitet se është bir i njeriut, bir i Adamit, bir i Marias etj...
  • 142.
    142 c. Legjislacioni ikrishterimit: Prej studimit të ungjilleve kuptohet se legjislacioni i Isait ka aprovuar ato që kanë ardhur në Testamentin e Vjetër dhe ligjet që u ka dhënë judave Musai (Moisiu) - paqja qoftë me të - . Ai nuk ka përjashtua prej kësaj vetëm se një pjesë të pakët, ku janë shfuqizuar disa ligje judaike, ndërsa disa të tjerë janë ndryshuar. Në porosinë e shquar që i atribuohet Isait - paqja qoftë me të - e cila quhet ‘porosia e malit’ ose ‘fjalimi i malit’ për shkak se Isai e ka dhënë ndërkohë që ka qenë në majën e malit dhe e kanë dëgjuar një pjesë e madhe e njerëzve: tregohet se Moisiu ua ka bërë të lejuar divorcin, për shkak të zemrës së tyre të ngurtë, kurse ai - domethënë Mesihu - raporton se ai i cili e ndan gruan e tij - përveç për arsye të imoralitetit - është sikur e bënë atë të bëjë imoralitet, dhe se ai i cili martohet me një grua të martuar është sikur me pas bërë imoralitet me të.93 “Atëherë ai u tha atyre: “Ai që lë gruan e vet dhe martohet me një tjetër, shkel kurorën me të. Po ashtu, nëse gruaja lë burrin e vet dhe martohet me një tjetër, shkel kurorën.” [Ungjilli i Markut 10;11-12] Në të tregohet se të dy bashkëshortët shoqërojnë një trup të vetëm pas martesës së tyre, andaj ata nuk kthehen në dy pas kësaj. Mesihu thotë: “Prandaj njeriu të mos ndajë atë që Perëndia e ka bashkuar!” [Ungjilli i Markut 10;9] 93 Ungjilli i Mateut 5;31-32.
  • 143.
    143 Në Ungjill kaardhur për ndëshkimin: “Ju keni dëgjuar se qe thënë: “Sy për sy dhe dhëmb për dhëmb”. Por unë po ju them: Mos i rezisto të ligut; madje, në qoftë se dikush të qëllon mbi faqen e djathtë, ktheja dhe tjetrën, dhe në qoftë se dikush do të të nxjerrë në gjyq për të të marrë tunikën, jepi edhe mantelin. Dhe në qoftë se dikush të detyron të ecësh një milje, ti bëji dy me të.” [Ungjilli i Mateut 5; 38-41] Gjoni ka transmetuar në Ungjillin e tij në kapitullin e tetë rreth gurëzimit të gruas që thyen kurorën: “Atëherë farisenjtë dhe skribët i prunë një grua që ishte kapur duke shkelur kurorën dhe, mbasi e vunë në mes, i thanë Jezusit: “Mësues, kjo grua është kapur në flagrancë, duke shkelur kurorën. Por në ligj Moisiu na ka urdhëruar të vriten me gurë gra të tilla, por ti ç'thua?”. Flisnin kështu për ta vënë në provë dhe për të pasur diçka për ta paditur. Por Jezusi, duke u shtënë se nuk dëgjoi, u përkul dhe shkruante me gisht në dhe. Dhe, kur ata vazhdonin ta pyesnin, ai u drejtua dhe u tha atyre: “Kush nga ju është pa mëkat, le ta hedhë i pari gurin kundër saj!”. Pastaj u përkul përsëri dhe shkruante në dhe. Atëherë ata, e dëgjuan këtë dhe të bindur nga ndërgjegjja, u larguan një nga një, duke filluar nga më të vjetrit e deri te të fundit; kështu Jezusi mbeti vetëm me atë grua, që qëndronte atje në mes. Jezusi atëherë u ngrit dhe, duke mos parë tjetër përveç gruas, i tha: “O grua, ku janë ata që të paditnin? Askush nuk të dënoi?”. Dhe ajo u përgjigj: “Askush, Zot”. Atëherë Jezusi i tha: “As unë nuk të dënoj; shko dhe mos mëkato më”.” [Ungjilli i Gjonit 8;3-11] Ajo që nënkupton kjo është se Mesihu ‫ﷺ‬ e ka shfuqizuar gurëzimi si ndëshkim për atë që thyen kurorën sikurse ka qenë në ligjin e
  • 144.
    144 Musait. Mirëpo, ainuk ka ardhur si shfuqizues, por ka ardhur që vetëm ta plotësojë ligjin e Musait ‫ﷺ‬.94 Ligji i Musait ka cituar se duhet t’i duam të dashurit dhe t’i urrejm armiqt, kurse Mesihu ka thënë që t’i duam të gjithë të dashurit dhe armiqt. Në Ungjillin e Mateut thuhet: “Ju keni dëgjuar se qe thënë: “Duaje të afërmin tënd dhe urreje armikun tënd”. Por unë po ju them: “Duani armiqtë tuaj, bekoni ata që ju mallkojnë, u bëni të mirë atyre që ju urrejnë, dhe lutuni për ata që ju keqtrajtojnë dhe ju përndjekin, për të qenë bij të Atit tuaj, që është në qiej, sepse ai bën të lindë diellin e tij mbi të mirët dhe mbi të këqijtë, dhe bën të bjerë shi mbi të drejtët dhe të padrejtët.” [Ungjilli i Mateu 5;43-45] Ligji i Musait e ka ndaluar vrasjen, kurse Mesihu ka shkuar edhe më larg se sa kaq, ai ka ndaluar të mendohet për të bërë keq të përgjithësi. Ai thotë sikurse tregohet në Ungjillin e Mateut: “Ju keni dëgjuar se u qe thënë të lashtëve: “Mos vrisni”; dhe: “Kushdo që vret do t'i nënshtrohet gjyqit”” [Ungjilli i Mateut 5;21] d. Martesa dhe formimi i familjes: Të gjitha ungjillet paralajmërojnë prej martesës dhe nxisin për beqari. Pali thotë në mesazhin e tij të parë drejtuar banorëve të Korinasve: “Por ai që është i qëndrueshëm në zemër të vet dhe që nuk i nënshtrohet nevojës, por është zot i vullnetit të vet dhe e ka vendosur në zemër të vet të ruajë virgjëreshën e tij, bën mirë. Prandaj ai që marton bën mirë, ai që nuk e marton bën edhe më mirë.” [I Korinasve 7;37-38] 94 Në Ungjillin e Mateut 5;17 thuhet: “Mos mendoni se unë erdha për të shfuqizuar ligjin ose profetët; unë nuk erdha për t'i shfuqizuar, po për t'i plotësuar.”
  • 145.
    145 Gjithashtu, Pali thotë:“Tani lidhur me ato që më shkruat, mirë është për njeriun të mos prekë grua.” [I Korinasve 7;1] Gjithashtu, ai thotë: “Por të pamartuarve dhe grave të veta po u them se për ta është mirë nëse qëndrojnë si unë, por në qoftë se s'kanë vetkontroll, le të martohen, sepse është më mirë të martohesh se të digjesh.” [I Korinasve 7;8-9] Tani kemi mbaruar fjalën për katër ungjillet tek të cilat bazohen të gjithë sektet kristiane, andaj, le të flasim tani për burimet e tjera të mësimeve kristiane të cilat janë libra të shenjtë. Ato ndahen në tri koleksione: 1. Koleksioni i parë: Mesazhet e Palit. Ato janë katërmbëdhjetë mesazhe. 2. Koleksioni i dytë: Mesazhet katolike.Ato janë shtatë mesazhe. 3. Koleksioni i tretë: Dy librat, të cilat janë ‘Veprat e Apostujve’ dhe libri ‘Zbulesa e Gjonit’. Koleksioni i parë: Mesazhet e Palit. Pali i ka shkruajtur këto mesazhe në kohëra të ndryshme, që me sa duket, fillon përafërsisht nga viti 45G dhe mbaron në vitin 65G. Ai i ka dërguar disa prej tyre nëpër vende dhe kombe të ndryshme, kurse disa ja ka dërguar nxënësve të tij. Autori i Enciklopedisë Britanike është i mendimit se katër nga katërmbëdhjetë mesazhet që i atribuohen Palit i ka shkruajtur njëri nga nxënësit e Palit njëzet vjet pas vdekjes së tij. Në vijim po ju sjellim këto mesazhe:
  • 146.
    146 1 - Mesazhidrejtuar Romakëve. Romakëve: Ai është një qytet i vjetër, që Romuli (Anglisht: Romulus, Latin: roːmʊlʊs) e ka themeluar në vitin 753 para lindjes së Krishtit dhe pikërisht ai ishte mbreti i parë në të. Më pas, kjo mbretëri e vogël është shndërruar në perandori dhe ka mbizotëruar në detin mesdhe. Roma ishte kryeqyteti i kësaj perandorie romake. Pali ka arritur nënshtetësin romake dhe ka shkuar që të përgëzojë në të, por është vrarë brenda vitit 68G. 2-3 Dy mesazhet drejtuar Korinasve: Korinasi (Anglisht: Corinth, Greqisht: Κόρινθος, Hebraisht: ‫)קורינתוס‬ është qëndra e qarkut të Akaisë (Achaia) në shtetin Grek. Me sa duke, Pali i ka shkruajtur banorëve të tij brenda vitit 57G, kurse motivi i shkrimit ishte përçarja e pasuesve të tij dhe pasuesve të Pjetrit rreth hyjnisë së Mesihut. 4 - Mesazhi drejtuar Galatasve: Galatia është një shtet në pjesën qëndrore të gadishullit të Azisë së vogël. Pali e ka shkruajtur këtë mesazh brenda vitit 55G ose vitit 57G, atëherë kur ai është informuar se njerëzit në atë vend i mohonin ideologjitë e tij të devijuara. Ata e mohonin atë për shkak se ai kishte dalur nga mësimet e Mesihut ‫ﷺ‬. Ata thanë se ai është i infiltruar në besim, kurse njohja e tij rreth ungjillit ka ardhur në mënyrë indirekte. 5 - Mesazhi drejtuar Efesianëve: Efesia është fjalë greke që ka kuptimin e diçkaje të dëshiruar. Ajo është qëndra e qarkut të Romakëve ‘Asia’ nga e majta e bregut të lumit Kaister (Cayster). Pali e ka shkruajtur këtë mesazh nga Roma brenda vitit 62G. Tema e tij është për thirrjen e banorëve të Efesias
  • 147.
    147 në besimin ehyjnisë së Mesihut, në besimin se ai është Bir i Zotit dhe në besimin vetëm në Krisht, jo në ligjin e Moisiut (Musait). 6 - Mesazhi drejtuar Filipianëve: Filipia është një qytet në Maqedoni. Fjala më e saktë është se ai e ka shkruajtur këtë mesazh brenda vitit 63G. Në këtë mesazh, ai i ka thirrur banorët e Filipisë që të besojnë Mesihun dhe i ka paralajmëruar ata prej leximit të Ungjillit në mënyrë që mos të zbulohet mosbesimi dhe hipokrizia që fsheh ky njeri. 7 - Mesazhi drejtuar Kolosianëve: Kolosia (Colosse) është një qytet në Frigji të Azisë së vogël. Ai ndodhet në lumin Likos (Anglisht: Lycus ose Lykos) afër takimit me njërin nga degët e tij (që quhet ‘Maeander’). Pali e ka shkruajtur atë brenda vitit 62G, ku ka thirrur banorët e Kolosias që të besojnë vetëm Mesihun. Po ashtu, ai ua zbukuron atyre hyjninë e Mesihut dhe e bënë atë kusht të shpëtimit. 8-9 Dy mesazhet drejtuar Thesalonikasve: Thesalonikas është një qytet në Maqedoni që tani quhet Selanik. Me sa duket, ai e ka shkruajtur mesazhin e parë brenda vitit 52G, ndërsa i dyti është shkruajtur direkt pas së parës si shpjegim dhe sqarim për disa shprehi që ndodhen në të. Tema e këtij mesazhi ishte ringjallja e Krishtit, se të gjithë ata që besojnë Krishtin do të ringjallen atëherë kur të jetë afruar koha e mbretërimit të Perëndisë dhe se ringjallja do të ndodh në natën e në ditën e saj.
  • 148.
    148 10-11 Dy mesazhetdrejtuar Timoteut: Timoteu ishte shoqërues i Palit dhe përkrahës i tij. Pali e thirrte atë me nofkën ‘bir’ dhe ‘i dashur’. Ky person ka hyrë në fenë e devijuar të Palit dhe nuk i është ndarë atij në disa udhëtime. 12 - Mesazhi drejtuar Titit: Titi ishte shoqërues i Palit. Pali e ka dërguar atë në Korinas dhe i ka lidhur çështjet e kristianëve atje me të, dhe më pas në Kretë (Crete). Ky mesazh i është drejtuar atij dhe në të ai ka sqaruar mësimet përrallore tek të cilat ai thërriste. 13 - Mesazhi drejtuar Filemonit: Filemoni ka hyrë në fenë e Palit. Tema e këtij mesazhi është se Ansimos robi i Filemonit ishte larguar prej zotërisë së tij dhe i kishte marrë atij diçka prej pasurisë. Kur ai ka mbërritur në Romë dhe kur Pali e ka takuar atë, atëherë ai hyri në fenë e tij dhe u pendua për veprën që kishte bërë. Pali dëshiroi që ai të qëndronte me të, mirëpo ai nuk pranoj pa marrë lejen e zotërisë së tij, kështu që, ai shkoi te zotëria e tij dhe zotëria e tij e pranoj justifikimin e tij. 14 - Mesazhi drejtuar Hebrenjve: Kisha lindore e vjetër ka rënë në mosmarrëveshje me kishën perëndimore në përcaktimin e autorit të këtij mesazhi. Kisha lindore ka mendimin se atë e ka shkruajtur Pali. Thartolian, historiani kristianë në shekullin e dytë, ka thënë se atë e ka vendosur Barnaba, kurse Luther është i mendimit se atë e ka vendosur Apollos. Tema e tij është thirrja për besimin e Krishtit dhe për mos t’i kushtuar rëndësi Testamentit të Vjetër.
  • 149.
    149 Në përgjithësi, këtomesazhe japin një pamje të shtjelluar për shumë nga besimet e fesë kristiane, për ligjet, adhurimet dhe moralet e saj. Një pjesë e madhe e tyre i ka kushtuar rëndësi pohimit të hyjnisë së Mesihut, pohimit se ai ishte bir i Perëndisë dhe pohimit të parimit të trinitetit. Në këtë kohë, krishterimi bazohet në këto mesazhe më shumë se sa te librat e tjera të shenjta, madje kur përmendet në përgjithësi fjala ‘i Dërguar’ (apostull) për qëllim te ta kihet ky juda që ka pretenduar se ka pranuar fenë kristiane. Këto mesazhe janë marrë si burime themelore për shpjegimin e ungjilleve dhe për sqarimin e gjërave të pakuptueshme në të gjatë Këshillit Ekumenik të Nikeas, sidomos fragmentet që kanë lidhje me hyjninë e Mesihut. Koleksioni i dytë: Mesazhet Katolike: Ato janë shtatë mesazhe: 1 - Mesazhi i Jakobit: Ai është i njohur si Jakobi i vogël, i biri i Halfit. Ai ishte nga nxënësit e Mesihut. Thuhet se shkruesi i tij ishte Jakobi i biri i marangozit Jozef. Ky mesazh është shkruajtur brenda viteve 50-60G. Shkruesi i tyre ishte i ndikuar shumë me ideologjitë e Palit. James Mike është i mendimit se provat vërtetojnë se shkruasi i këtij mesazhi nuk është Jakobi. 2-3 - Dy mesazhet e Pjetrit95 : Pjetri ishte kryetari i apostujve pas Mesihut ‫ﷺ‬. Atij i atribuohen këto dy mesazhe, mirëpo, dijetarët e përpiktë dyshojnë në këtë për 95 Autori i Enciklopedisë Britanike, sikurse tregohet te vëll. 17 fq. 646, është i mendimit se mesazhi i parë është shkruajtur pas vdekjes së Palit.
  • 150.
    150 shkak se Pjetrika pasur qëndrime vendimtare kundër ringjalljes së Mesihut, hyjnisë së tij dhe kundër thirrjes së devijuar të Palit. 4-5-6 - Mesazhet e Gjonit: Të tri këto mesazhe i atribuohen Gjonit, autorit të Ungjillit. Thuhet se ajo është shkruajtur brenda vitit 90G ose 100G. Tema e tij vërtitet rreth pohimit të hyjnisë së Mesihut, se ai është ringjallur nga varri i tij dhe se ai do të kthehet së shpejti. Ajo përputhet shumë me Ungjillin e Gjonit. Prej këtyre mesazheve kuptohet se një grup besimtarësh e mohonin hyjninë e Mesihut, se ata ishin të kapur me besimin monoteist dhe se e refuzonin thirrjen e Palit. Atyre u janë drejtuar këto mesazhe. Ky Gjon, sikurse është vërtetuar, nuk është prej Hauarijunëve (apostujve). 7 - Mesazhi i Judas: Ai është vëllai i Jakobit, jo Juda Iskarioti. Ky mesazh është një përmbledhje fetare diskutimore. Ai është shkruajtur në gjysmën e dytë të shekullit të parë. Arsya për të cilën është shkruajtur ky mesazh është paralajmërimi i kristianëve prej atyre që thërrasin vetëm te njohja e jo te besimi. Në përgjithësi, të shtata mesazhet janë shkruajtur në kohëra të ndryshme; më i vjetri është shkruajtur përafërsisht në vitin 50G, kurse më i riu është shkruajtur në vitin 90G. Ata janë rënditur në Testamentin e Ri sipas renditjes së mëparshme. Ato përmbajnë disa ligje, morale dhe besime kristiane që përputhen me ideologjitë politeiste të devijuara të Palit. Koleksioni i këtyre mesazheve quhet ‘Librat e mësimit’ të Testamentit të Ri, për shkak se ato përmbajnë ligje.
  • 151.
    151 Këto mesazhe, gjithashtu,ishin të dyshimta derisa është bërë Këshilli Ekumenik i Nikeas. Më pas, kristianët i kanë konsideruar këto mesazhe si burim thelbësor për njohjen e fesë kristiane. Këto libra kanë pasur ndikim të madh në shndërrimin e kësaj feje në një fe politeiste greke dhe romake. Koleksioni i tretë: Libri ‘Veprat e Apostujve’ dhe libri ‘Zbulesa e Gjonit’: Libri ‘Veprat e Apostujve’ i atribuohet Lukas, autorit të Ungjillit. Ai e ka shkruajtur atë brenda vitit 63G, domethënë: në të njëjtin vit në të cilin ka shkruajtur dhe Ungjillin. Tema e tij: Tema e tij është rreth historisë së jetës së apostujve. Historia e një grupi të nxënësve dhe ndjekësve ka ndikim të madh në fenë kristiane. Fjala ‘Veprat’ e ka kuptimin e historisë së jetës së tyre ose ajo çfarë vepruan ata dhe çfarë është transmetuar prej tyre. Fjala ‘apostujve’ apo të dërguarit e Isait në popujt e ndryshëm nëpër botë për të përhapur krishterimin ndërmjet njerëzve. Ata janë dymbëdhjetë apostuj, por, ata pastaj e kanë futur edhe Palin, të cilit - sipas pretendimit të tij - i është shfaqur Mesihu pas ngritjes në qiell. Gjatë paraqitjes së historisë së jetës së apostujve ka ardhur dhe studimi i shumë temave fetare dhe të besimeve krishtere. Luka i ka kushtuar rëndësi sidomos jetëshkrimit të Palit, luftës së tij në përhapjen e krishtërimit dhe mrekullit që janë shfaqur nëpërmjet tij. Shumica e këtij libri ka zënë vetëm jetëshkrimin e Palit. Prej hyrjes së librit duket se ai e ka shkruajtur këtë libër për të njëjtin person për të cilin ka shkruajtur Ungjillin e tij, pra, për Teofilin. Ai thotë duke ju drejtuar atij: “Tregimin e parë e bëra, o
  • 152.
    152 Teofil, mbi tëgjitha gjërat që Jezusi nisi të bëjë dhe të mësojë, deri në ditën në të cilën u muarr në qiell, pasi u kishte dhënë urdhërime nëpërmjet Frymës së Shenjtë apostujve që ai kishte zgjedhur. Atyre, pasi pati vuajtur, iu paraqit i ngjallur me shumë prova bindëse, duke u parë prej tyre për dyzet ditë dhe duke folur për gjërat e mbretërisë së Perëndisë.” [Veprat 1;1-3] Në këtë libër, Luka flet shumë për çështjet e besimit dhe ligjit. Libri ‘Zbulesa e Gjonit’: Këtë libër e ka shkruajtur autori i Ungjillit të Gjonit në kohën e perandorisë romake perëndimore, në vitin 81G deri në vitin 96G. Burimi i këtij libri është një ëndërr që Gjoni ka pretenduar se ka parë, se atij i janë shpallur shumë fakte fetare kristiane dhe se ka parë shumë ndodhi të të ardhmes. Ky libër përmban çështjet në vijim:  Në të tregohet pushteti i Mesihut në qiell, se ai mbikëqyr nga lartë çështjet e kishës dhe kujdestarët e saj. Në të sqarohen veprat e ëngjëjve në qiell dhe se si ato i nënshtrohen Mesihut.  Në të tregohet se njerëzit do të ringjallen Ditën e Gjykimit, se ata do të paraqiten përpara Mesihut, se ai do t’i marrë ata në llogari për veprat e tyre dhe do të shpërblejë mirëbërësin për veprat e mira të tij, kurse keqbërësin do ta ndëshkojë për shkak të veprës së keqe të tij.  Në të përmendet një pjesë e ngjarjeve që do t’i ndodhi botës njerëzore në përgjithësi dhe botës kristiane në veçanti, në një pamje simbolike të paqartë. Kisha nuk i ka marrë për bazë këto libra vetëm se në vitin 363G. Përpara këtij viti, ato ishin shumë të dyshuara në faktet e tyre dhe në saktësinë e të qenit autor i tij Gjoni, madje vet Këshilli Ekumenik i Nikeas që është mbajtur në vitin 325G nuk i ka pranuar këto libra.
  • 153.
    153 Shumë studiues vazhdojnëtë dyshojnë se autor i këtij libri është Gjoni. Imam Ibën Hazmi ishte i ashpër në refuzimin e këtyre librave dhe i ka përshkruajtur ato se janë gënjeshtra, se kanë kontradikta me njëra-tjetrën, dhe se në to ka devijime e mosbesime. Sa i përket pranimit zyrtar të të gjithë Testamentit të Ri, ajo që vërehet është se pranimi zyrtar i librave të tij ka marrë kohë përafërsisht 350 vite. Për këto libra ka pasur shumë ngatërresa deri në fillimin e shekullit të katërt. Azbios e ka përshkruajtur këtë situatë dhe i ka ndarë librat në tre kategori: 1) Librat që janë pranuar në përgjithësi. 2) Librat që vazhdojnë të jenë të diskutueshme, porse janë pranuar gjerësisht. 3) Librat që nuk janë pranuar.
  • 154.
    154 Kategorinë e parëe përfaqësojnë librat në vijim:  Katër Ungjillet. (Mateut, Markut, Lukas dhe Gjonit)  Veprat e apostujve.  Librat e Palit.  Mesazhi i parë i Pjetrit.  Mesazhi i parë i Gjonit.  Mundet t’i bashkëngjitet kësaj kategorie Zbulesa e Gjonit. Kategorinë e dytë e përfaqësojnë librat në vijim:  Mesazhi i Jakobit.  Mesazhi i Judas.  Mesazhi i dytë i Pjetrit.  Mesazhi i dytë dhe i tretë i Gjonit. Kategorinë e tretë e përfaqësojnë librat në vijim:  Librat e veprave të Palit.  Zbulesa e Pjetrit.  Bariu Hermas.  Mesazhi i Barnaba.  Një pjesë nga Zbulesa e Gjonit.96 Këto libra të cilat nuk i kanë pranuar kristianët janë pak në krahasim me listën e gjatë. Po ju paraqesim në vijim listën e librave më të shquar që nuk janë pranuar, ashtu sikurse përmend enciklopedia amerikane: 96 ‘Enciklopedia Britanike’ vëll. 2 fq. 514.
  • 155.
    155  Ungjilli iTomas (ang. Gospel of Thomas).  Ungjilli i Pseudo-Mateut (ang. Gospel of Pseudo- Matthew).  Ungjilli i Hebrenjve (ang. Gospel of the Hebrews).  Ungjilli i Nazaretasve (ang. Gospel of the Nazarenes).  Ungjilli i të Dymbëdhjetëve (ang. Gospel of the Twelve).  Ungjilli i Ebionitëve (ang. Gospel of the Ebionites).  Ungjilli i Egjiptasve (ang. Gospel of the Egyptians).  Ungjilli i Pjetrit (ang. Gospel of Peter). Ky ungjill ishte i njohur në fund të shekullit të dytë.  Ungjilli i Basilius (ang. Gospel of Basilides), i cili ishte i njohur në mesin e shekullit të dytë.  Ungjilli i Markionistëve (ang. Gospel of Marcion), i cili është kopje prej Ungjillit të Lukas dhe është shkruajtur nga markionistët.  Ungjilli i Apelles (ang. Gospel of Apelles), i cili është nxënës i markionistëve.  Ungjilli i Nasins.  Ungjilli i Filipit (ang. Gospel of Philip).  Ungjilli i Matias (ang. Gospel of Matthias).  Ungjilli i Marias (ang. Gospel of Mary).  Ungjilli i Bartolomeut (ang. Gospel of Bartholomew).  Ungjilli i Nikodimos (ang. Gospel of Nicodemus).  Ungjilli i Gamalielit (ang. Gospel of Gamaliel).  Ungjilli i Përsosmërisë (ang. Gospel of Perfection).  Ungjilli i Andreut (ang. Gospel of Andrew).  Ungjilli i Barnabas (ang. Gospel of Barnabas).  Ungjilli i Ankratinëve (ang. Gospel of the Encratites, Diatessaron).  Ungjilli i Hesithijobs.
  • 156.
    156  Ungjilli iJudas (ang. Gospel of Judas).  Ungjilli i Tadeasit (ang. Gospel of Thaddaeus).  Ungjilli i së Vërtetës (ang. Gospel of Truth).97 Pas studimit të këtyre librave në mënyrë të shtjelluar, këtu lindin disa pyetje: Prej tyre: Si janë shkruajtur këto libra? A janë shkruajtur me frymëzim apo me ixhtihadin (me përpjekjen për t’ia qëlluar të vërtetës) e vet shkrimtarëve? Nëse është i saktë supozimi i parë, lind pyetja se kush është argumenti në frymëzimin e këtyre autorëve, sidomos pasi njohëm se Pali nuk ishte prej nxënësve të Jezusit, madje disa prej tyre e mohojnë të jetë shoqëruar ndonjëherë me të? Nëse është i saktë supozimi i dytë, atëherë lind pyetja se, a konsiderohet ixhtihadi (përpjekja për t’ia qëlluar të vërtetës) i tyre burim themelor i fesë? Nëse përgjigja është kjo e dyta, atëherë prej kësaj rezulton se ixhtihadi vazhdon dhe mundet që pas çdo kohe t’u shtohen këtyre burimeve themelore edhe libra të ngjashme me to. Prej tyre: Kur janë pranuar zyrtarisht këto libra? Duket qartë se këto libra ishin të diskutueshme përpara Këshillit Ekumenik të Nikeas në vitin 325G. Atëherë janë pranuar disa prej këtyre librave, kurse disa libra të tjera janë pranuar mëvonë deri në Këshillin Ekumenik të Ludisjas në vitin 364G, sikurse ‘Mesazhi i Palit drejtuar hebrenjve’, ‘Mesazhi i dytë i Pjetrit’, ‘Mesazhi i dytë dhe i tretë i Gjonit’, ‘Mesazhi i Jakobit’, ‘Mesazhi i Judas’, dhe ‘Zbulesa e Gjonit’. 97 ‘Enciklopedia Amerikane’ vëll. 13 fq. 70-71.
  • 157.
    157 Pra, sa vlerëkanë këto libra që nuk kanë qenë burime themelore në fillimin e krishtërimit për tre shekuj e më shumë? Prej tyre: Këto libra nuk kanë ndonjë zinxhirë transmetimi të pashkëputur, sepse ato nuk janë njohur veçse nga gjuha e Arinos në vitin 200G dhe nga Klimens në vitin 216G. Prej tyre: Gjatë ballafaqimit ndërmjet këtyre librave bëhen të qarta shumë mospërputhje dhe kundërthënie. Pra, si mundet të shpjegohen këto, ngase këto mospërputhje nuk janë vetëm në ligje, por janë mospërputhje edhe në ndodhira të papërsëritshme? Prej tyre: Këto libra japin shenjë për ekzistencën e mosmarrëveshjes ndërmjet kishave kristiane në lindje dhe në perëndim në çështjet bazike, pikërisht për çështjen që ka lidhje se, a është Mesihu vetëm njeri apo është Zot. A mundet të pranohen mendimet e këtyre autorëve pa studimin dhe analizimin e tyre? A mundet të pranohen mendimet e tyre pa bërë ballafaqimin me mendimet e tjera? Jo! Madje, nuk mundet që studiuesi të kalojë pa përgjigjen e këtyre pyetjeve dhe pyetjeve të tjera.
  • 158.
    158 Ideologjitë e Palitnë këto burime Ja vlen që tani ne të hedhim një vështrim të shpejtë rreth ndikimit të ideologjive të Palit në këto burime. Duhet patjetër të njohim llojin e lidhjes së Palit me shkrimtarët e këtyre burimeve: 1. Ungjilli i Mateut: Autori i tij nuk është prej apostujve (hauarijunëve), por ai ka marrë prej Ungjillit të Markut. 2. Ungjilli i Markut: Autori ishte shok i Palit në udhëtimet e tij. 3. Ungjilli i Lukas: Autori është njeriu i dashur i Palit. 4. Ungjilli i Gjonit: Autori i tij nuk është prej apostujve. Ungjilli i tij realisht tregon teorinë e devijuar të Palit në hyjnizimin e Jezusit. 5. Libri Veprat: Autori i tij është Luka, i cili ishte i dashuri i Palit. 6. Librat e Palit: Ai vet është autori i tyre. 7. Libri i Jakobit. 8. Librat e Pjetrit. 9. Libri i Gjonit. 10. Letra e Judas. Pasi sollëm fjalët dhe pasi ne i kemi analizuar temat për të cilët kishin nevojë për diskutim, a është e logjikshme të thuhet se kjo fe në të cilën besojnë kristianët është feja e Mesihut, paqja qoftë me të? Jo! Kurrësesi! Përkundrazi, ajo është feja e Palit. Ajo është feja judaistit të devijuar.98 98 Për më shumë shtjellim, shih librin: ‘Krishtërimi në Pakistan’ në gjuhën Urdu fq. 95, i Dr. Muhammed Nadir es-Sadikij. Shpjegojnë teorinë e Palit
  • 159.
    159 Kopjet e Testamentittë Vjetër dhe atij të Riut Nuk gjendet ndonjë kopje origjinale të Testamentit të Vjetër në gjuhën origjinale në të cilën është shkruajtur sipas konsensusit të historianëve kristianë. Kopja që gjendet sot është përkthim nga kopja origjinale. Ajo që dihet është se këto libra janë përkthyer vonë deri në shekullin e katërt. Nga këto kopje, tre prej tyre janë shquar. Ato janë: E para: Kopja e Vatikanit (Codex Vaticanus): Dijetarët kristianë e kanë gjetur këtë kopje përafërsisht para pesëqind vitesh. Studiuesit kanë rënë në disa mendime rreth datës së shkrimit të kësaj kopje. Profesor Haig është i mendimit se ajo është shkruajtur në shekullin e katërt, kurse prifti Marsh është i mendimit se ajo është shkruajtur në gjuhën greke rreth shekullit të pestë ose në shekullin e gjashtë. Kësaj kopje i mungojnë disa pjesë, prej tyre: - Fillimi i librit të Zanafillës në kapitullin 46. - Nga Psalmat: nga 105 deri te 137, nga Testamenti i Vjetër. Sa i përket Testamentit të Ri, atij i mungojnë: - Nga mesazhi i Palit drejtuar Hebrenjve: duke filluar nga kapitulli 9, e deri te kapitulli 14. - Mesazhet e Palit drejtuar Titit, Filemonit dhe Zbulesa e Gjonit, derisa i ka bashkangjitur një person në shekullin e pesëmbëdhjetë. - Shkruesi ka lënë një pjesë boshë në Ungjillin e Markut, duke filluar nga kapitulli 16, verseti 9, e deri në versetin 2.
  • 160.
    160 E dyta: TekstiAleksadrian (Alexandrian text-type): Kjo kopje i ka mbërritur mbretit të britanisë ‘Charles I’ në shekullin 17. Ajo gjendet sot në muzeun britanik. Asaj i mungojnë disa pjesë, prej të cilave është: - Nga fillimi i Ungjillit të Mateut, deri në kapitullin 25 te fundi i versetit 6. - Nga Ungjilli i Gjonit: nga kapitulli 6 verseti 50, deri te kapitulli 8 verseti 52. E treta: Kopja e Sinais (Codex Sinaiticus): Për gjetjen e kësaj kopje transmetohet një ngjarje e çuditshme. Ajo është se një dijetarë gjerman i cili quhej ‘Constantin von Tischendorf’ ishte apasionuar për studimin e kopjeve të vjetra të Biblës. Kështu që, ai udhëtoi në Sinai, kaloi te Khanqah rrëzë tokës së Sinai dhe rastësisht pa disa letra të vjetra që i kishte mbledhur një murg për t’u ngrohur me ndezjen e zjarrit nëpërmjet tyre. Ai shpejtoi t’i marrë këto letra dhe pasi ai u sigurua se këto letra ishin marrë nga ‘Përkthimi Shtatëdhjetëve’ (Ang: Septuagint, Greqishtja e lashtë: Ἡ μετάφρασις τῶν Ἑβδομήκοντα) atëherë ai i kërkoi me këmbëngulie mugut që t’ia jepte atë dhe i kërkoi që t’i tregonte vendin në të cilin gjendej. Murgu e kuptoi se ato janë letra me vlerë, andaj nuk e pranoi kërkesën e tij, kështu që ai u kthye te vendi i tij dhe u përgatit për një udhëtim tjetër në Egjipt. Ai u lidh me prijësin e Egjiptit, mirëpo ai nuk i dha asnjë lehtësim për të arritur tek kjo kopje, kështu që kontaktoi me ambasadën mbretërore të Rusisë. Ai i njoftoi ata për këto letra kështu që arriti të udhëtonte në Sinai si përfaqësues i ambasadën Ruse në vitin 1859G. Ai e kërkoi këtë kopje të vjetër në bibliotekën e Khanqah, derisa arriti ta gjej pasi dha shumë pasuri. Ai
  • 161.
    161 shkoi me tote mbreti i Rusisë dhe ia tregoi atij këtë kopje, kështu që, ai urdhëroi që kjo kopje të vendosej në muzeun mbretëror Rus. Studiuesit janë të mendimit se kjo kopje është shkruajtur në shekullin e katërt. Ajo përmban të dy testamentet: Testamentin e Vjetër dhe Testamentin e Ri. Apokrifa: Librat e fshehta (ang. Apocrypha, grq. ἀπόκρυφος). Kjo kopje mbaron pas versetit 8 nga kapitulli i fundit të Ungjillit të Markut pa lënë pjesë boshe pas saj, pastaj ka filluar me Ungjillin e Lukas, andaj shumë dijetarë kanë pretenduar pas studimit të saj se fjalët pas versetit 8 për ringjalljen e Mesihut nga varri e deri në fund të tij, është ngjarje e shpikur dhe e rrejshme në Ungjillin e Markut, nga ku janë bazuar dhe shkruesit e ungjilleve të tjera.99 Pas gjetjes së kësaj kopjeje të lashtë, kristianët u aktivizuan duke shkruajtur ‘Agrafa dhe Logia’, e cila është fjalë greke e që do të thotë ‘Fjala e transmetuar gojërisht pa përpilim’. Kristianët besojnë se autorët e ungjilleve nuk i kanë kushtuar rëndësi mbledhjes së fjalëve të Mesihut ‫ﷺ‬ ashtu sikurse i kanë kushtuar rëndësi historisë së Mesihut, kështu që shumë prej tyre u përpoqën t’i mbledhin fjalët që i atribuohen Isait ‫ﷺ‬, mirëpo ata falimentuan për shkak të rrethanave që i ka rrethuar kristianët që nga koha kur është shfaqur Mesihu. Përpara fundit të shekullit shtatëmbëdhjetë, shkrimtarët janë aktivizuar për të mbledhur fjalët, pas gjetjes së kopjes së Sinai.100 99 Shih: ‘Historia e letrave qiellore’ fq. 124-127. 100 Shih shtjellime të tjera në librin: ‘Urtësia e Feve’ fq. 86.
  • 162.
    162 Inxhili i Isait‫ﷺ‬ Ne musliman besojmë me besim të thellë se Allahu i Lartësuar i ka zbritur Profetit të Tij Isa ‫ﷺ‬ një libër të quajtur ‘Inxhil’101 që do të thotë ‘Përgëzim’. Isai ‫ﷺ‬ përgëzonte me të ndërkohë që qarkullonte nëpër qytete. Ungjillet që gjenden sot aludojnë rreth një Ungjilli që Isai ‫ﷺ‬ ka pasur. Në Ungjillin e Mateut thuhet: “Jezusi shkonte kudo nëpër Galile, duke mësuar në sinagogat e tyre, duke predikuar ungjillin e mbretërisë dhe duke shëruar çdo sëmundje dhe çdo lëngatë në popull.” [Mateu 4;23] Nuk ka dyshim se Ungjilli që përmend Mateu dhe Marku nuk kihet për qëllim ungjillet e vet autorëve të tyre, porse është një Ungjill që ka pasur Isai ‫ﷺ‬. Ai përgëzonte me të ndërkohë që qarkullonte nëpër qytete dhe fshatra. Nuk ka ndonjë pengesë që autorët e ungjilleve të kenë marrë disa mësime prej Mesihut nga Ungjilli i tij dhe t’i kenë vendosur në ungjillet e tyre, duke përzier kështu të vërtetën me të kotën. Argumenti më i madh në ekzistencën e një Ungjilli të Isait, pas vet faktit se Allahu e ka përmendur në Kuranin e Lartë, është shprehja e Palit në mesazhet e tij: “Para së gjithash, falënderoj Perëndinë tim me anë të Jezu Krishtit për të gjithë ju, sepse për besimin tuaj është folur në gjithë botën. Sepse Perëndia, të cilit unë i shërbej me frymën time nëpërmjet ungjillit të Birit të tij, është dëshmitari im...” [Romakëve 1;8-9] 101 Kjo fjalë është marrë nga fjala greke ευαγγελιον evangelion, që do të thotë: ‘lajm i mirë’ ose ‘përgëzim’ dhe ‘lajm i gëzueshëm’. Ata e kanë përkthyer këtë fjalë në anglisht dhe kanë thënë: ‘GOOD SPELL’ e cila është e përbërë me dy fjalë ‘GOOD’ dhe ‘SPELL’ që do të thotë ‘lajm i mirë’.
  • 163.
    163 Kjo është shprehjae tij në mesazhin e tij të parë drejtuar banorëve të Korinasve: “...Po ne nuk e përdornim këtë të drejtë; po durojmë çdo gjë, për të mos i vënë asnjë pengesë ungjillit të Krishtit.” [1 Korinasve 9;12] Dhe fjala e tij: “Kështu edhe Zoti urdhëroi që ata që shpallin ungjillin, nga ungjilli të rrojnë.” [1 Korinasve 9;14] Dhe fjala e tij: “Dhe këtë e bëj për hir të ungjillit, që të bëhem edhe unë pjestar i tij.” [1 Korinasve 9;23] Këto shprehje i kemi transmetuar prej ungjilleve që gjenden tek kristianët. Ky emër është përsëritur më shumë se një herë. Ungjilli apo libri për të cilin është treguar në këto versete nuk kihen për qëllim vet ungjillet që gjenden sot dhe që i atribuohen autorëve të tyre, por është një tjetër Ungjill që nuk gjendet tek këta ungjille të sotëm. Dijetarët e kristianëve e kanë pranuar se ekziston një mesazh i shkurtër në të cilin janë përmendur gjendjet e Mesihut. Ky Ungjill është Ungjilli origjinal. Ka shumë të ngjarë që ajo ishte për pasuesit të cilët nuk e kanë dëgjuar Mesihun me veshët e tyre dhe nuk i kanë parë ngjarjet e tij me sytë e tyre, kështu që ai ishte në pozitë të zemrës. Gjendjet kristiane ishin të shkruajtur në të sipas rrallës, mirëpo ky mesazh është humbur ose e kanë humbur vet kristianët, në mënyrë që ajo mos të jetë argument kundër tyre në ideologjinë e hyjnizimit të Mesihun dhe në mohimin e profetësisë së Muhammedit të birit të Abdullahit, vulës së Profetëve ‫ﷺ‬. Pas studimit të këtyre ungjilleve, autorëve të tyre dhe lëndëve që përmbajnë ato, ne mundemi të themi ashiqari se këto mësime nuk janë prej Allahut sepse Ai nuk na ka urdhëruar kurrë ne me politeizëm, se feja e Tij është fe e monoteizmit (besimit në një Zot
  • 164.
    164 dhe adhurimit tënjë Zoti të vetëm), dhe se Ai i ka dërguar të gjithë Profetët e Tij me këtë gjë. Ku mundet që kristianët të thonë se këto janë prej Allahut?! Ne muslimanë besojmë bindshëm se Mesihu ishte një i Dërguar prej të Dërguarve të bijve të Israelit, se ai është personi mbi të cilin është zbritur Inxhili dhe se ai nuk është vrarë as nuk është kryqëzuar, por atyre u është dukur ashtu. ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﲡ‬ ‫ﲢ‬ ‫ﲣ‬ ‫ﲤ‬ ‫ﲥ‬ ‫ﲦ‬ ‫ﲧ‬ ‫ﲨ‬ ‫ﲩ‬ ‫ﲪ‬ ‫ﲫ‬ ‫ﱠ‬ :‫ائدة‬ ‫الم‬ ٧٥ “Dhe Mesihu, biri i Merjemes, nuk ishte veçse i Dërguar si shumë të Dërguar të tjerë që patën kaluar para tij.” [Surja Maideh, 75] ‫ﭐ‬‫ﱡ‬ ‫ﱁ‬ ‫ﱂ‬ ‫ﱃ‬ ‫ﱄ‬ ‫ﱅ‬ ‫ﱆ‬ ‫ﱇ‬ ‫ﱈ‬ ‫ﱉ‬ ‫ﱊ‬ ‫ﱋ‬ ‫ﱌ‬ ‫ﱍ‬ ‫ﱎ‬ ‫ﱏ‬ ‫ﱐ‬ ‫ﱑ‬ ‫ﱒ‬ ‫ﱠ‬ :‫ائدة‬ ‫الم‬ ٤٦ “Ne vazhduam gjurmët e tyre me Isain, birin e Merjemes, duke vërtetuar Teuratin që pat ardhur para tij dhe Ne i dhamë atij Inxhilin në të cilin kishte udhëzim dhe dritë...” [Surja Maideh, 46]
  • 165.
    165 Ungjilli i Barnabas Barnaba: Sipasfjalës më të saktë, ai ishte një nga nxënësit e Mesihut, sikurse ka deklaruar në Ungjillin e tij për veten e tij. Ai është Iose, biri i Levitit, biri i Abrahamit; nga judat e Levitëve, me prejardhje nga Qipro. Ai vinte nga një familje e pasur. Pas besimit në Mesihun, ai hoqi dorë nga të gjitha gjërave që posedonte dhe filloi të ndjek Mesihun në qëndrimin dhe në udhëtimin e tij, saqë dishepujt e kanë etiketuar me emrin ‘Barnaba’, fjalë e cila është në gjuhën aramike e që do të thotë ‘biri i ngushëllimit’. Në librin ‘Veprat e Apostujtve’ thuhet: “Kështu Iose, i mbiquajtur nga apostujt Barnaba (që do të thotë "biri i ngushëllimit"), Levit, me prejardhje nga Qipro, kishte një arë, e shiti dhe solli fitimin dhe i vuri te këmbët e apostujve.” [Veprat 4;36-37] Shkrimtari kristianë, Hegomen Bishoy Aabdel-Massih, thotë: “Pasi Barnaba u njoh me zotërinë Mesia, atëherë ai e zgjodhi atë një ndër të dërguarit e tij që të ungjillëzoi, mirëpo Barnaba nuk qëndroi shumë në Juda (Jeruzalem) për shkak se atij i erdhën disa lajme nga Qipro, gjë cila e ka bërë atë të udhëtojë atje. Kur ai ka mbërritur atje, ai ka gjetur se babai i tij ka vdekur, se është varrosur dhe se ka lënë trashëgimin e tij për birin e tij Barnaba.”102 Barnaba është ai i cili i ka bërë me dije dishepujt se Pali është bërë besimtar, pasi ata ju frikësonin atij për shkak të përndjekjeve që ai i bënte nxënësve të Mesihut, kështu që ai nuk iu nda atij për një kohë 102 ‘Jeta e Barnabas’ fq. 15.
  • 166.
    166 të gjatë nëpredikimin e fesë kristiane, deri atëherë kur ai e ka kuptuar shpifjen e tij ndaj Allahut dhe të Dërguarit të Tij, kështu që u nda prej tij dhe u pajtua me birin e motrës së tij, Markun, autorin e njërit nga katër Ungjilleve. Librat krishterë kanë dëshmuar për devotshmërinë dhe besimin e Barnabas.103 Ndarja e Barnabas me Palin nuk ka qenë ashtu sikurse e përshkruajn shkruesit e Ungjilleve, sikur gjoja shkaku i përçarjes ishte se Pali nuk donte t’u merrte Marku në udhëtimet e tij ungjillëzuese, sepse ky shkak është zhdukur pasi Marku u bë njëri nga përkrahësin më të mëdhenj të Palit. Barnaba ka vazhduar të ketë kujdes prej Palit dhe prej thirrjes së tij të devijuar. Ai e ka hapur Ungjillin e tij duke refuzuar shpifjet e Palit, ku thotë: “O ju të dashur! Zoti i madh dhe i mrekullueshëm, na ka vizituar në këto ditë të fundit, përmes Profetit të tij Jezu Krisht, me mësime dhe mrekulli të mëdha të mëshirshme, për arsye të së cilës shumë - duke u mashtruar nga Satanai, nën pretekstin e devotshmërisë - po predikojnë doktrinën më të pafytyrë, duke thirrur: ‘Jezusi, bir i Zotit’, duke hedhur poshtë rrethprerjen për të cilën Perëndia ka urdhëruar gjithnjë dhe duke lejuar çdo mish të papastër; midis të cilëve edhe Pali është mashtruar, për të cilin nuk flas pa pikëllim...” [Ungjilli i Barnabas, parathënia] Më pas, ai ka folur për shkakun e shkrimit të tij: “...kjo është arsyeja pse po shkruaj të vërtetën që kam parë dhe dëgjuar, marrëdhëniet që kam pasur me Jezusin, në mënyrë që ju të mund të shpëtoni, dhe jo të mashtroheni nga Satanai, dhe pastaj të shkatërroheni në gjykimin e Zotit.” [Ungjilli i Barnabas, parathënia] 103 ‘Veprat e Apostujve’ 11;23-24
  • 167.
    167 Në këtë hyrje,ai aludon për diçka të madhe që kemi sqaruar më parë. Ai është anulimi i ligjit të rrethprerjes, lejimi mishit të derrit dhe anulimi i ligjeve të tjera të Moisiut për paganët që hyjnë në fenë kristiane. Barnaba ka prezantuar në mbledhjen e Jeruzalemit, ka treguar hollësisht për udhëtimet e tij përpara njerëzve të mbledhur në Ataki, Qipro dhe Azi dhe ka mbrojtur mendimin e tij karshi hyrjes së paganëve në fenë kristiane. Më pas, ai ka qëndruar në Qipro për të predikur për fenë kristiane derisa judaistët u revoltuan kundër thirrjes së tij, e kapën dhe e çuan përpara Hypatios, guvernatorit të Salamisit. Mirëpo, ai e shfajsoi atë nga të gjitha akuzat që i kishin mveshur atij. Judaistët e morën atë dhe e çuan te vendi ku luhej me kuaj, jashtë qytetit. Ata e kanë goditur atë me goditje të dhimbshme, pastaj e kanë gurëzuar derisa ka vdekur. Disa prej tyre ndezën zjarr që të digjnin trupi e tij dhe më pas janë larguar prej vendit. Kur Marku e mori vesh këtë ngjarje, atëherë ai shkoi te vendi ku luhej me kuaj, e mbarti trupin e tij, e qefinosi dhe e vendosi brenda një shpelle jashtë qytetit.104 Ai vendosi në gjoksin e Barnabas një kopje prej Ungjillit, në muajin qershor të vitit 61G. Ky ishte fundi i apostullit Barnaba. Në fillimet e shekullit të pestë, pas Këshillit Ekumenik të Qipros në vitin 401G, është zbuluar varri i Barnabas dhe është gjetur Ungjilli që Marku ka vendosur në gjoksin e tij. Kur ky lajm është përhapur nëpër Qipro, atëherë mbreti kërkoi që ta shoh këtë Ungjill, kështu që ai dërgoi te ai priftin ‘Anthimus’, të cilit i kthehet merita e zbulimit të varrit dhe i cili ka marrë pjesë në Këshillin Ekumenik të Qipros. Këtë lajm, të krishterët e transmetojnë në librat e tyre me transmetim muteuatir-tëpadiskutueshëm, mirëpo, për të fshehur të vërtetën, ata i shtojnë këtij lajmi se Ungjilli që është gjetur në varrin 104 ‘Jeta e Barnabas’ fq. 67-68.
  • 168.
    168 e Barnabas ishteshkruar nga Mateu. Është e pamundur që libri i cilin është vendosur sipër gjoksit të tij të jetë Ungjilli i Mateut, për disa arsye: 1 - Historianët kanë rënë në disa mendime për datën e shkrimit të Ungjillit të Mateut. Fjala më e saktë është se ai është shkruajtur pas vitit 65G. 2 - E supozojmë se ai është shkruajtur përpara këtij viti, mirëpo apostulli Barnaba nuk ka pasur nevoj për këtë Ungjill, sepse, kur Marku e ka vendosur Ungjillin sipër gjoksit të tij, ai ka thënë se ai e donte leximin e tij. Apostulli nuk e do librin të cilin e ka shkruajtur një person që nuk e ka parë Mesihun dhe që nuk ka qenë prezet në ngjarjet të cilat kanë ndodhur përreth tij. Pra, fjala e saktë është se ai është nga shkrimet e tij. 3 - Mbreti e ka kërkuar me të shpejtë këtë Ungjill: ose që t’i mbylli derën trazirave të cilave i frikësohej të ndodhnin pas zbulimit të tij, ose për shkak të gjërave që përmbante ky Ungjill i ri. Pra, kush ishte shtysa që e bëri atë të shpejtojë, nëse ky do të ishte Ungjilli i Mateut, sepse Ungjilli i Mateut ishte i njohur te ai dhe te të tjerët. 4 - Më pas, ky Ungjill është fshehur në pallatin mbretëror. Ungjilli i Barnabas në dokumentat e hershme: Pas gjetjes së Ungjillit të Barnabas në varrin e tij, çështja e tij u bë e famshme te klasa e lartë dhe te klasa e thjeshtë e njerëzve. Dijetarët dhe predikuesit u bazonin te ai në udhëtimet e tyre ungjillëzuese, kështu që ndodhi një zhurmë e madhe në mesin e të krishterëve. Kur Papa ‘Gelasius I’ është ulur në fronin papnor në vitin 492G, ai ka ndaluar prej leximit të Ungjillit të Barnabas për shkak se ai i
  • 169.
    169 kundërshton shumë çështjetë përmendura në Ungjillet e tjera, sidomos ajo e cila ka të bëjë me hyjnizimin e Mesihut dhe me kryqëzimin e tij. Kur është zbuluar Ungjilli i Barnabas? Më pas, ky Ungjill është fshehur nga sytë e njerëzve deri në shekullin e tetëmbëdhjetë. Kramer, njëri nga këshilltarët e mbretit të Prusisë105 , e ka gjetur atë në vitin 1709G në gjuhën italiane. Më pas, kjo kopje dhe biblioteka e Kramer është transferuar në pallatin mbretëror të Vienës në vitin 1784G. Ai është përkthyer nga origjinali italian për në gjuhën angleze dhe është publikuar në vitin 1907G nga shtëpia botuese Clarendon në Oxford. Në fillimet e shekullit të tetëmbëdhjetë është gjetur një kopje spanjolle që ishte e përkthyer nga kopja italiane. Për këtë kopje aludon orientalisti George Sale në parathënien e përkthimit të Kuranit të Lartë.106 Këtë kopje spanjolle e ka përkthyer në gjuhen angleze Dr. Mankhos, njëri nga anëtarët e fakultetit mbretëror në Oxford, në vitin 1784G. Më pas, ai ia ka dhënë këtë përkthim dhe origjinalin spanjoll Hoyt, njërit nga profesorët e famshëm. Hoyt i tregonte nxënësve disa fragmente nga ky përkthim. Dr. Khalil Seadeh i ka studiuar këto fragmente dhe i ka gjetur se ato janë në përputhje me kopjen italiane.107 Më pas, në evropë është ndalur për një farë kohe përhapja e këtij Ungjilli që është përkthyer në anglisht. Nga leximi i hyrjes së shjelluar që Dr. Khalil Seadeh ka vendosur në parathënien e përkthimit të Ungjillit të Barnabas në gjuhën arabe duket se kopja angleze së bashku me origjinalin e tij italian kanë qenë kopjet ku janë bazuar për 105 Është një shtet nga shtetet e hershme të Gjermanisë veriore. Berlini ishte kryeqyteti i tij. 106 Meududi: ‘Judaizmi dhe kristianizmi’ fq. 461 në gjuhën Urdu. 107 Shih për më hollësisht parathënien e Dr. Khalil Seadeh të përkthimit të Ungjillit të Barnabas në arabisht.
  • 170.
    170 përkthimin e tijnë gjuhën arabe. Ai i cili ka demaskuar kopjen italiane është murgu latin që thirret ‘Framinio’. Përpara kësaj, ai ka gjetur disa fletushka të ‘Irenaeus’, ndër të cilave ishte një mesazh ku ai qortonte Shën Palin dhe referohej në këtë qortim te Ungjilli i Barnabas. Nga ai moment, ai kishte shumë dëshirë që ta gjente këtë Ungjill. Rastisi që ai të ishte një farë kohe afër Papës Sixtus V. Një ditë, ai hyri me të në bibliotekën e papës dhe pa dremitjen në sytë e papës, kështu që ai dëshiroi ta çonte gjithë kohën e tij në lexim derisa të zgjohej papa. Rastësisht, atij i ra dora te ky Ungjill dhe atëherë ai gati sa nuk fluturoi nga gëzimi i madh për shkak të këtij zbulimi. Mirëpo, ai e fshehu këtë thesar me vlerë në njërën anë të palltos, pastaj ndejti derisa u zgjua papa dhe i mori leje për t’u larguar ndërkohë që thesari ishte me të. Kur ai u veçua me veten e tij, ai e lexoi atë me pasion të madh, kështu që ai pranoi fenë Islame direkt pas saj.108 Dr. Khalil Seadeh ka bërë krahasimin ndërmjet dy kopjeve, kopjes spanjolle dhe kopjes italiane, dhe ka vërejtur se ato përputhen fjalë për fjalë me njëra-tjetrën, përveç në dy çështje të vogla. Ato janë: se kopja italiane thotë: “Kur tradhtari Juda erdhi me ushtrinë romake në mënyrë që ai t’u dorëzonte atyre Jezusin, atëherë Jezusi ishte duke u lutur në kopshtin anash dhomës në të cilin po flinin dishepujt e tij. Kur ai e ndjeu ardhjen e ushtrisë, atëherë ai u frikësua dhe hyri në dhomë. Kur Zoti e pa se rreziku është shumë i afërt, atëherë Ai dërgoi katër ëngjëjt e tij dhe ata e ngritë natë nga dritarja për në qiellin e tretë. Kur tradhtari Juda hyri te dhoma, atëherë Zoti i ndryshoi atij pamjen dhe zërin, kështu që ai u bë komplet i ngjashëm me Jezusin. Kur dishepujt u zgjuan, ata e panë atë dhe nuk dyshuan se ai ishte Jezusi.” Ndërsa transmetimi spanjoll përputhet fjalë për fjalë me atë italianë, 108 Kjo ngjarje është përcjellur këtu nga Dr. Khalil Seadeh.
  • 171.
    171 vetëm se epara thotë: “përveç Pjetrit.” Domethënë se ajo ka përjashtuar Pjetrin ndër ata dishepuj që nuk kanë dyshuar se Juda ishte Jezusi. Më pas, ajo ka përmendur emrin e njërit engjëll që ka ngritur Jezusin nga dritarja, se ai ishte ‘Azraeli’; ndërsa te kopja italiane thuhet se ishte ‘Urieli’. A është kusht që shkruesi i Ungjillit të jetë apostull? Iued Simon, autori i librit ‘Ungjilli fals i Barnabas’, thotë: “Edhe nëse supozojmë se ai është pikërisht personi që e ka shkruajtur Ungjillin që i është atribuar në kohën e tashme, prapëseprapë, nuk lejohet të besohet çdo gjë që ai thotë, sepse kushti thelbësor në besimin e Ungjillit është që shkruesi të jetë njëri nga nxënësit e Mesihut ose shoqërues i tij, që i ka parë të gjitha veprat e tij.”109 A nuk kemi të drejtë që ne ta pyesim Iued Simonin dhe të krishterët e tjerë: Ku ishte ky kusht i juaj te Ungjilli i Lukas, duke qenë se Luka - sikurse e thotë autori i librit ‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ - ishte shok i Palit, se ai së bashku me të i dërgojnë përshëndetje dhe paqje Kolosianëve, se Pali i thoshte ‘mjek’. ‘i dashur’, ‘bashkëpunëtori im’ dhe etiketime të tjera, pra, si mundet t’u lejohet të krishterëve të besojnë në këtë Ungjill që konsiderohet i treti në Biblën e Shenjtë, ndërkohë që shkruesi i tij nuk ishte apostull e as nxënës, por ishte shok i Palit çifut që ka pretenduar se ka hyrë në fenë kristiane?! Çfarë thonë të krishterët për Markun, autorin e Ungjillit të dytë, ndërkohë që dyshimi është i shquar rreth të qenit ai një nxënës i Jezusit? Maksimumi që është thënë për të është se ai e ka ndjekur atë natën e arrestimit, që do të thotë se ai nuk ka dëgjuar ndonjë fjalim dhe predikim të tij. Përkundrazi, ai është shoqëruar me Palin pas ngritjes të Mesihut në qiell dhe ka qëndruar me të një kohë 109 ‘Ungjilli fals i Barnabas’ fq. 63.
  • 172.
    172 të gjatë derisaështë ndarë prej tij atëherë kur ka njohur poshtërsinë dhe shpifjen e tij ndaj Allahut dhe të Dërguarit të Tij, kështu që u pajtua me Barnaban në thirrjen për në fenë kristiane. Pra, a mundet ta bëjë kompetent Markun për të shkruajtur Ungjillin shoqërimi që i ka bërë Mesihut një çastë të natës ndërkohë që ai nuk ka prezantuar në ngjarjet që kanë ndodhur në jetën e Mesihut? Madje, a mundet të jetë Ungjilli i tij bazë për njohjen e biografisë së zotërisë Mesih më shumë se sa vetëm të qenit thjesht një përgëzim për të? Autori i librit ‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ thotë: “Lënda që paraqet Marku në Ungjillin e tij është shumë e hollësishme. Ai tregon historinë e jetës së Krishtit, veprat e tij, kryqëzimin e tij, ringjalljen e tij me të shpejtë... Marku i është përkushtuar veçanërisht rrëfimit të gjërave që ka vepruar Krishti, më shumë se sa i është përkushtuar mësimeve të Krishtit. Ai përmend vetëm katër fjalë të urta nga Krishti, ndërsa nga ana tjetër përmend 18 mrekulli të Krishtit dhe regjistron vetëm një fjalim të tij.” Megjithëse rrëfimi i këtyre ngjarjeve kërkon prezantimin dhe shikimin e këtyre ngjarjeve, pra, si mundet që të krishterët i besojnë këtij Ungjilli ndërkohë që autori i tij nuk i ka parë vet këto ngjarje? Nga këtu bëhet e qartë gabimi i Iued Simon, i cili ka kushtëzuar që shkruesi i Ungjillit të jetë nga nxënësit e Mesihut ose prej apostujve, në bazë të cilës ai kundërshton Ungjillin e Barnabas. Sikur t’ju dorëzonim kushtit që ka përmendur Iued Simon për shkrimin e Ungjillit, atëherë këtë kusht ne nuk do ta gjenim vetëm se te apostulli Barnaba. Po, vetëm te Barnaba, sepse ai është ai i cili i ka besuar Mesihut gjatë jetës së tij, i ka parë ngjarjet dhe mrekullit që kanë ndodhur në kohën e tij, i ka dëgjuar predikimet e Mesihut me të dy veshët e tij në vende të ndryshme, pastaj i ka regjistruar në librin e tij. Barnaba është ai të cilin Mesihu e ka porositur që ta mbrojë atë
  • 173.
    173 pasi të ngrihetnë qiell, që t’u sqarojë njerëzve realitetin e thirrjes dhe mesazhit të tij. Lexoni kapitullin dyqind e njëzet e një nga Ungjilli i Barnabas, ku thotë: “Jezusi iu kthye atij që po i shkruan këto fjalë dhe i tha: “Barnabas, ki kujdes shumë të shkruash Ungjillin tim dhe gjithçka që ndodhi gjatë qëndrimit tim në botë dhe shkruaj atë që i ndodhi Judës, në mënyrë që besimtarët mos të mashtrohen dhe që secili të besojë te e vërteta”. Atëherë shkrimtari u përgjigj: “O mësues, unë do ta bëj këtë, nëse Zoti do, por nuk e di se çfarë i ndodhi Judës, sepse nuk e pashë.” Jezusi u përgjigj: “Këtu janë Gjoni dhe Pjetri që kanë parë gjithçka. Ata do të njoftojnë për atë çfarë ka ndodhur.” Pastaj Jezusi na urdhëroi të thërrasim dishepujt e tij besnikë për ta parë atë. Kështu, Jakobi dhe Gjoni thirrën të shtatë dishepujt me Nikodemin dhe Jozefin dhe shumë të tjerë nga të shtatëdhjetë e dy, dhe hëngrën së bashku me Jezusin. Ditën e tretë Jezusi tha: “Shkoni në malin e Ullinjve me nënën time, sepse unë do të ngjitem prej andej në qiell”.” [Kapitulli 221] Secili që lexon Ungjillin e Barnabas gjen ngjashmëri në shprehje, në fjala dhe në ndjesi, ndërmjet tij dhe ndërmjet Ungjilleve dhe librave të tjerë kristianë. Nuk mundet që një musliman të thotë se Allahu është shpirt, sepse shpirti është i krijuar. Po ashtu, nuk mundet të thuhet për Allahun fjala ‘i bekuar’, sepse kjo nënkupton se dikush tjetër e ka bekuar. E vërteta është se Allahu e ka bekuar Veten e Tij me Fjalën e Tij: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﲦ‬ ‫ﲧ‬ ‫ﲨ‬ ‫ﲩ‬ ‫ﲪ‬ ‫ﱠ‬ :‫مؤمنون‬ ‫ال‬ ١٤ “Plotë bekim është Allahu, Krijuesi më i mirë.” [Surja Mu’minun, 14]
  • 174.
    174 Po ashtu, kyUngjill bie ndesh me Kuranin në shumë mësime të tij. Pra, vështirë të pretendojmë se autori i tij ishte musliman. Mohimi që i kanë bërë të krishterët atribimit të këtij Ungjilli Barnabas: Kur u shfaq ky Ungjill ndërkohë që ai në një farë mase pohonte ato gjëra me të cilat ka ardhur Kurani i Lartë, atëherë ndodhi një bujë e madhe dhe një luhatje e rëndë në rrallët e të krishterëve, kështu që shkrimtarët, ligjëruesit dhe predikuesit shpejtuan ta kritikojnë atë; prej tyre kishte që shkruajtën libër për të treguar falsitetin e këtij Ungjilli që i atribuohet apostullit Barnaba, sikurse Iued Simon, i cili është njëri nga shkrimtarët e shquar kristianë në botën arabe me libra të shumtë në mbrojtje ndaj fesë krishtere dhe në thirrjen për te kjo fe. Lexo përmbledhjen e asaj që ai ka shkruajtur në librin e tij ‘Ungjilli i Barnabas është Ungjill fals’. Këtu do të paraqesim vetëm përmbledhjen e asaj që ka lidhje me temën tonë nga ana Isamike: 1 - Sikur të supozojmë se Ungjilli i Barnabas ekzistonte gjatë shfaqjes së Islamit së bashku me Ungjillet krishtere të shkruar nëpërmjet Mateut, Markut, Lukas dhe Gjonit, atëherë Kurani do të nxiste për t’u kapur pas të parit, jo pas të dytit. 2 - Sikur ky Ungjill të ekzistonte në kohën ndërmjet shekullit të tetë dhe të katërmbëdhjetë, në të cilin ishin komentuesit e hershëm sikurse Taberiu, ibën Kethiri, atëherë ata nuk do të kishin rënë në mendime në përcaktimin e personit për të cilin kanë thënë se është kryqëzuar në vend të Mesihut, porse do të kishin konsensus mendimesh se ai është Juda Iskarioti, ashtu sikurse ka ardhur te Ungjilli i Barnabas.
  • 175.
    175 3 - Tëgjithë historianët që kanë jetuar deri në fund të shekullit të katërmbëdhjetë sipas lindjes së Krishtit përafërsisht, kanë regjistruar se Ungjilli i të krishterëve është shkruajtur nëpërmjet Mateut, Markut, Lukas dhe Gjonit; sikurse el-Mes’udij në ‘Murrawuixhudh dheheb’, ibën Kethiri në ‘el-Bidajeh ue en-Nihajeh’, el-Mikrizi në ‘el-Kaul el-Ibrizij’, dhe ibën Ethiri në ‘el-Kamil’. 4 - Historianët muslimanë nuk e kanë regjistruar emrin ‘Barnaba’ në listën e emrave të nxënësve të Mesihut, ashtu sikurse thotë Barnaba se është nga nxënësit e Mesihut në faqen 16, 25, 67, 69, 112, 138, 155, 168, 171, 248, 323. Përkundrazi, ata janë mjaftuar vetëm me përmendjen e emrave të cilat i ka përmendur Luka dhe të tjerët. Pra, kjo thekson faktin se ai nuk ka ekzistuar deri në shekullin e katërmbëdhjetë. [Shkurtimisht] Dr. Khalil Seadeh është i mendimit se shkruesi i këtij Ungjilli është hebre andalezian me origjinë. Ai ka përqafuar Islamin pasi është bërë kristianë dhe pasi ka lexuar Ungjillet e të krishterëve. Ai është argumentuar për këtë mendim me këto që vijojnë: 1 - Se Jezusi e mohon të qenit ai Zot dhe bir i Zotit. 2 - Se biri që ka synuar Ibrahimi të flijojë për Allahun është Ismaili, jo Is’haku. 3 - Se Mesia apo Krishti i shumëpritur nuk ishte Jezusi, por Muhamedi. Ai ka përmendur Muhammedin me fjalë të qartë vazhdimisht në shumë kapituj. Ai ka thënë se ai është i Dërguari i Allahut dhe se kur Ademi është përzënë nga xheneti, atëherë ai ka parë të shkruar sipër derës së tij me gërma prej drite: ‘La ilahe il- lAllah Muhammedun Rrasulullah’ (Nuk ka të adhuruar tjetër me të drejtë përveç Allahut dhe Muhammedi është i Dërguar i Allahut).
  • 176.
    176 4 - SeJezusi nuk është kryqëzuar, por është mbartur në qiell. Ai i cili është kryqëzuar është tradhtari Juda, i cili ka marrë pamjen e tij. Kështu që kjo u përputh tërësisht me Kuranin. ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱩ‬ ‫ﱪ‬ ‫ﱫ‬ ‫ﱬ‬ ‫ﱭ‬ ‫ﱮ‬ ‫ﱯ‬ ‫ﱰ‬ ‫ﱠ‬ :‫اء‬ ‫س‬ ‫ن‬ ‫ال‬ ١٥٧ “...por ata nuk e vranë atë, as nuk e kryqëzuan, por kështu iu duk atyre...” [Surja Nisa, 157] 5 - Gjykimi i rrethprerjes. Kjo është pikëpamja e të krishterëve karshi këtij Ungjilli. Këtë e kemi përmendur shkurtimisht. Ne muslimanë nuk na intereson shumë të jetë vërtetë ky Ungjill i Barnabas apo jo, sepse Zoti ynë na e ka përmendur me shumë hollësi lindjen e Mesihut, thirrjen e tij, vështirësitë të cilat ka hasur gjatë thirrjes dhe se si ishte fundi i tij në tokë. Po ashtu, Ai na ka treguar devijimet dhe ndryshimet që i kanë ndodhur Ungjillit të cilin ia ka zbritur zotërisë tonë Isa ‫ﷺ‬. Pra, çështja e të qenit ky Ungjill i Barnabas është thjesht një çështje shkencore, ngase ky Ungjill është shfaqur në rrethin krishterë dhe qëndron i ruajtur në njërën nga bibliotekat krishtere që nuk mund të shkojnë të tjerë përveç të krishterëve. Po ashtu, merita e zbulimit dhe e përkthimit të tij, nga gjuha italiane në gjuhën angleze dhe më pas në gjuhën arabe, i kthehet vetëm njërit nga të krishterët. Çfarë i ka shtyrë ata të mohojnë se ky është Ungjilli i Barnabas pasi vet të krishterët e kanë pranuar se Papa Gelasius I, i cili është ulur në fronin e papatit në vitin 492G, ka lëshuar një dekret ku citon emrat e librave të ndaluara për t’u lexuar, ndër të cilave ishte libri i Ungjillit të Barnabas, sikurse e kemi përmendur më herët. A nuk do të thotë kjo se ky Ungjill ishte i njohur deri në fundin e shekullit të pestë,
  • 177.
    177 domethënë një shekullpërpara dërgimit të Profetit ‫ﷺ‬, se ai u lexonte e u studionte derisa erdhi Papa Gelasius I dhe ndaloi që ai të lexohet për shkak se kundërshtonte qartë besimet kristiane të Palit dhe mësimet e tyre prej të cilave ishte hyjnizimi i Mesihut? Më pas, ky Ungjill qëndroi larg syve të njerëzve. Ajo që dihet në histori është se muslimanët kishin njohuri të famshme për studimin e feve të tjera, nga fundi i shekullit të dytë sipas hixhretit e deri në ditët e Shejkhul- Islam ibën Tejmijjeh, Allahu e mëshiroftë. Ibën Xherir et-Taberi, Jakubi, el-Mes’udij, el-Bejrutij, ibën Hazmi dhe Shehrastani kanë shkruajtur rreth feve dhe sekteve një grup librash të vyer dhe askush prej tyre nuk e ka gjetur këtë Ungjill të ndaluar. Sikur ky Ungjill të ishte shkruajtur në epokat islamike, sikurse pretendon Dr. Khalil Seadeh, atëherë ata shkrimtarë dhe historianë do ta kishin lexuar atë dhe do të kishin transmetuar prej tij në mënyrë që t’i refuzojnë të krishterët dhe në mënyrë që ta kotësojnë fjalën e tyre se Mesihu dhe Shpirti i Shenjtë është Zot. Po ashtu, ata kanë rënë në mendime rreth personit që ka marrë pamjen e Mesihut, megjithëse Ungjilli i Barnabas tregon ashiqari se ai është Juda Iskarioti. Sikur muslimanët ta kishin ditur këtë Ungjill në epokat e tyre, atëherë ata nuk do të kishin mendime të ndryshme për këtë. Sa i përket kundërshtimit të Dr. Khalil Seadeh se: “ai ka ardhur në përputhje me ligjin Islam në rrethprerje dhe në të tjera.” Ne e refuzojmë atë me pyetjen: Kush është ai i cili e ka ndaluar rrethprerjen? A është Mesihu apo Pali? Sigurisht, përgjigja e tij do të jetë se Pali është ai që e ka ndaluar rrethprerjen. Ajo që dihet është se rrethprerja ishte nga synetet (traditat) e Ibrahimit, Ismailit, Musait, Isait, sikurse kanë ardhur në librat e Testamentit të vjetër dhe atij të Ri. Më pas, Pali ka ardhur dhe ka shfuqizuar rrethprerjen. Ai ka thënë në mesazhin e tij drejtuar Galatasve: “Ja, unë, Pali, po ju them se, në qoftë se rrethpriteni, Krishti nuk do t’ju bëjë dobi
  • 178.
    178 aspak. Edhe idëshmoj përsëri çdo njeriu që rrethpritet, se ai është i detyruar të zbatojë mbarë ligjin.” [Galatasve 5;2-3] Ai, gjithashtu, thotë në mesazhin e tij drejtuar Korinasve: “A u thirr ndokush kur ishte i rrethprerë? Le të mos bëhet i parrethprerë. Dikush u thirr kur ishte i parrethprerë? Le të mos rrethpritet. Rrethprerja nuk është asgjë dhe parrethprerja nuk është asgjë, vetëm zbatimi i urdhërimeve të Perëndisë ka rëndësi.” [I Korinasve 7;18-19] Nëpërmjet kësaj duket se ajo që ka përmendur Barnaba ishte në përputhje me mësimet e Isait ‫ﷺ‬. Pra, argumentimi i tij me faktin se në këtë Ungjill është përmendur rrethprerja dhe se gjoja shkruesi i tij ishte musliman - nuk është i saktë. Përkundrazi, pse nuk mund të themi se ai ishte pasues i Mesihut ‫ﷺ‬, i cili nuk e ka shfuqizuar rrethprerjen, por e ka aprovuar atë për pasuesit e tij. Për çdo të huaj që kërkonte të hynte në fenë judaiste ishte obligim që t’iu nënshtronte këtij obligimi, sado të ishte mosha e tij. Kështu ka vazhduar gjendja në jetën e Mesihut, derisa erdhi Pali dhe e shfuqizoi atë. Sa i përket faktit se Ungjilli i Barnabas e përmend ashiqari emrin e Profetit ‫ﷺ‬ dhe se ai nuk e përmend tërthorazi, gjë e cila Dr. Khalil Seades i është dukur problematike për t’u kuptuar, kjo është kështu për shkak të gjërave që vijojnë: 1 - Se Kurani i Lartë e përmend ashiqari emrin e Profetit ‫ﷺ‬ nëpërmjet gjuhës së Isait ‫ﷺ‬. Kjo ndodhet në Fjalën e Tij: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱁ‬ ‫ﱂ‬ ‫ﱃ‬ ‫ﱄ‬ ‫ﱅ‬ ‫ﱆ‬ ‫ﱇ‬ ‫ﱈ‬ ‫ﱉ‬ ‫ﱊ‬ ‫ﱋ‬ ‫ﱌ‬ ‫ﱍ‬ ‫ﱎ‬ ‫ﱏ‬ ‫ﱐ‬ ‫ﱑ‬ ‫ﱒ‬ ‫ﱓ‬ ‫ﱔ‬ ‫ﱕ‬ ‫ﱖ‬ ‫ﱗ‬ ‫ﱘ‬ ‫ﱙ‬ ‫ﱚ‬ ‫ﱛ‬ ‫ﱜ‬ ‫ﱝ‬ ‫ﱞ‬ ‫ﱟ‬ ‫ﱠ‬ ‫ﱡ‬ ‫ﱠ‬ :‫صف‬‫ال‬ ٦
  • 179.
    179 “Dhe (kujto) kurIsai, biri i Merjemes tha: “O Bijtë e Israilit! Unë jam i Dërguari i Allahut tek ju duke vërtetuar Teuratin që ka ardhur para meje dhe jam përgëzues i një të Dërguari që do të vijë pas meje, - emri i të cilit do të jetë Ahmed!”.” [Surja Saff, 6] Pra, çfarë e ndalon Barnaban të përmendi ashiqari emrin e Profetit ‫ﷺ‬ pasi është vërtetuar se ai e ka marrë këtë dituri drejtëpërdrejtë prej mësuesit të tij, prej zotërisë Isa ‫ﷺ‬. 2 - Nuk mundet të jetë i përkthyer ky emër prej gjuhëve të huaja dhe të jetë kuptimi i tij në gjuhën arabe ‘Muhammed’ dhe ‘Ahmed’, sikurse thotë dijetari anglez Odin Jones në librin e tij ‘Zanafilla e fesë kristiane’: “Të krishterët nuk mundet ta mohojnë fjalën ‘Pariklitos’ apo ‘Pariklit’, që do të thotë Muhammed (i lavdëruar).” Pavarësisht se ky dijetarë pretendon se muslimanët i kanë futur këto fjalë në Ungjille nga shkujdesja e të krishterëve. Shto këtu atë që ka thënë zotëria Muhammed Rashid Rida në parathënien e Ungjillit të Barnabas si refuzim ndaj problemit të Dr. Khalil Seadeh: Shejkh Muhammed Bajram ka përcjellur nga një udhëtar anglez se ai ka parë në biblotekën papore në Vatikan një kopje prej Ungjillit ku shkruhej me bojë të kuqe përpara dërgimit të Pejgamberit ‫ﷺ‬ dhe thuhej: “dhe jam përgëzues i një të Dërguari që do të vijë pas meje, - emri i të cilit do të jetë Ahmed”. Kjo është në përputhje fjalë për fjalë me tekstin e Kuranit. Mirëpo, nuk është transmetuar nga ndonjëri prej muslimanëve që të ketë parë ndonjë gjë nga këto Ungjille ku të ketë përgëzime të drejtëpërdrejta. Me sa duket, në bibliotekën e Vatikanit gjenden Ungjille dhe libra që janë ndaluar në shekujt e para. Sikur t’u shfaqnin, atëherë do t’u largonte çdo dyshim për Ungjillin e Barnabas dhe të tjerëve. Nuk është e pamundur që përkthyesi i Ungjillit të Barnabas në gjuhën italiane ta ketë
  • 180.
    180 përmendur emrin ‘Muhammed’të përkthyer dhe se origjinali nga ku është përkthyer është përmendur ndonjë fjalë që e ka kuptimin e emrit të tij, sikurse fjala ‘Pariklitus’. Një neglizhencë e tillë në përkthim është e zakont prej të krishterëve, sikurse e ka përmendur Shejkh Rrahmetullah me argumente dëshmuese të shumta prej librave të tyre, në çështjen e shtatë të metodës së gjashtë nga kapitulli i gjashtë të librit të tij ‘Triumfi i të vërtetës’. Më pas, ai ka shtuar sqarim në përgëzimin e dymbëdhjetë në Testamentin e Ri.110 Me këtë rast, unë po përcjell disa fragmente nga Testamenti i Vjetër dhe Testamenti i Ri ku tregojnë për ardhjen e një tjetër Profeti në fundin e kohës, për Muhammedin, birin e Abdullahit, paqja dhe lavdërimit më i mirë qofshin për të dhe Allahu është udhëzuesi për në rrugën e drejtë. 110 ‘Triumfi i të vërtetës’ vëll. 2 fq. 531.
  • 181.
    181 Profeti Muhammed nëTestamentin e Vjetër Së pari: Zotëria jonë Musa ‫ﷺ‬ ka thënë: “Ky është bekimi me të cilin Moisiu, njeri i Perëndisë, bekoi bijtë e Izraelit, para se të vdiste. Dhe u tha: “Zoti erdhi nga Sinai dhe u ngrit mbi ta në Seir; u paraqit në madhështinë e tij nga mali Paran, arriti nga mesi i një morie shenjtorësh; nga e djathta e tyre dilte për ta një ligj i zjarrtë”.” [Ligji i Përtërirë 33;1-2] Këtu tregohen qartë tri dërgesat: ajo e Musait, e Isait dhe e Muhammedit - lavdërimit dhe shpëtimi i Allahut qoftë me ta - . Ndoshta kjo është vërtetësi e Fjalës së Tij të Lartësuar: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱛ‬ ‫ﱜ‬ ‫ﱝ‬ ‫ﱞ‬ ‫ﱟ‬ ‫ﱠ‬ ‫ﱡ‬ ‫ﱢ‬ ‫ﱣ‬ ‫ﱤ‬ ‫ﱠ‬ :‫ن‬ ‫تي‬ ‫ال‬ ١ - ٣ “(Betohem) për fikun dhe për ullirin! Për (kodrën) Turi Sinanë! Për këtë qytet të sigurtë (Mekën)!” [Surja Tin, 1-3] Toka tek e cila ka emigruar Ibrahimi dhe në të cilën ka lindur Mesihu, mbinë fiku dhe ulliri. Pikërisht ai vend kihet për qëllim me fjalën e Musait: “...dhe u ngrit mbi ta në Seir...” Ndërsa Turi Sinai është vendi ku i ka folur Allahu Musait. Ndërsa Parani është Meka. Argumenti që Parani është Meka, vendlindja e të Dërguarit të Allahut ‫ﷺ‬, është se Teurati kur përmend jetëshkrimin e zotërisë tonë Ibrahim - paqja qoftë me të - me bashkëshorten e tij dhe Haxheren, (Agarin) dhe kur përmend emigrimin e tij nga shtëpia e Saras, thotë: “Tani Sara pa që djali që i kishte lindur Abrahamit nga Agari, egjiptasja, qeshte. Atëherë ajo i tha Abrahamit: “Përzëre këtë shërbyese dhe birin e saj, sepse i biri i kësaj shërbyese nuk duhet të jetë trashëgimtar me birin tim, me Isakun”... Por Perëndia i
  • 182.
    182 tha Abrahamit: “...dëgjotërë ato që të thotë Sara, sepse nga Isaku do të dalin pasardhës që do të mbajnë emrin tënd. Edhe nga djali i kësaj shërbyeses unë do të bëj një komb, sepse është një pasardhës i yt”... dhe engjëlli i Perëndisë thirri Agarin nga qielli dhe i tha: "Çfarë ke, Agar? Mos ki frikë, se Perëndia ka dëgjuar zërin e djaloshit aty ku ndodhet. Çohu, çoje djaloshin dhe mbaje fort me dorën tënde, sepse unë do të bëj prej tij një komb të madh". Atëherë Perëndia ia hapi sytë dhe ajo pa një pus uji: kështu vajti të mbushë calikun me ujë dhe i dha të pijë djaloshit. Dhe Perëndia qe me djaloshin; ai u rrit, banoi në shkretëtirë dhe u bë shenjëtar harku. Ai banoi në shkretëtirën e Paranit dhe nëna e tij e martoi me një grua nga Egjipti.” [Zanafilla 21;6-21] 111 Së dyti: Në të tregohet gjithashtu se Isaia ka thënë: “Unë jam Zoti, ky është emri im; nuk do t'i jap lavdinë time asnjë tjetri, as lavdërimet e mia shëmbëlltyrave të gdhendura. Ja, gjërat e mëparshme kanë ndodhur, dhe tani po ju njoftoj gjëra të reja; unë jua bëj të njohura para se të mbijnë. I këndoni Zotit një kantik të ri, lëvdimin e tij nga skajet e tokës, o ju që zbrisni në det, dhe atë që ai përmban, ishujt dhe banorët e tyre. Shkretëtira dhe qytetet e tij të lartojnë zërin e tyre, bashkë me fshatrat në të cilat banojnë ata të Kedarit. Le të ngazëllojnë banorët e Selas, le të lëshojnë britma nga maja e maleve. Le t'i japin lavdi Zotit, le ta shpallin lëvdimin e tij në ishuj. Zoti do të shkojë përpara si një hero, do të nxisë dëshirën e tij të zjarrtë si një luftëtar, do të lëshojë një klithmë, po një klithmë therëse; do të triumfojë mbi armiqtë e tij... Zoti u gëzua për hir të drejtësisë 111 Shih gjithashtu librin: ‘Vërtetimi i profetësisë së Pejgamberit ‫’ﷺ‬ fq. 157 të ez-Zejdit.
  • 183.
    183 së tij; dota bëjë ligjin e tij të madh dhe të mrekullueshëm. Por ky është një popull që e kanë vjedhur dhe zhveshur; janë zënë të gjithë nga leqe në burgjet e nëndheshme dhe janë mbyllur në burgje. Janë bërë objekt plaçkitjeje, por askush nuk i ka çliruar; të zhveshur, por askush nuk ka thënë: “Ktheji!”.” [Isaia 42;8-13 dhe 21-22] Ky sihariq është më i qartë se sa ai që kaloi në tregimin e dërgimit të një profeti në gadishullin arabik. Kjo bëhet e qartë me çështjet në vijim:  Me fjalën “I këndoni Zotit një kantik të ri” kihet për qëllim ligji i ri. Ajo që dihet është se Mesihu nuk ka ardhur me ligj të veçantë, por ai ka ardhur thjesht që të plotësojë ligjin e Musait. Nuk mundet të thuhet se për këtë sihariq kihet për qëllim Isa ‫ﷺ‬ për disa motive që do t’i përmendim. Pra, duhet patjetër të interpretohet se në të kihet për qëllim Muhammedi ‫ﷺ‬, në mënyrë që këto cilësi të jenë të përshtatshme te dikush.  “Shkretëtira dhe qytetet e tij të lartësojnë zërin e tyre, bashkë me fshatrat në të cilat banojnë ata të Kedarit.” Ajo që dihet është se Kedari është djali i madh i Ismailit - paqja qoftë me të - . Ai banonte në gadishullin arabik. Pra, kjo fjalë është deklaratë e qartë se Profeti që do të vijë me kantik të ri do të dërgohet prej arabëve, si pasoj të dërgimit të tij, banorët e gadishullit do të lartësohen. Kjo është realizuar praktikisht me dërgimin e të Dërguarit ‫ﷺ‬.  “Le të ngazëllojnë banorët e Selas, le të lëshojnë britma nga maja e maleve. Le t'i japin lavdi Zotit, le ta shpallin lëvdimin e tij në ishuj.” Sela është një mal në Medineh, sikurse qëndron te fjalori (Fjalori Biblës së Shenjtë): “Sela është një mal në Medineh.” Ndërsa Suleja është një mal i vogël në Medineh. Ky
  • 184.
    184 fragment prej përgëzimitështë citat i drejtpërdrejt për vendin ku do të dërgohet Pejgamberi ‫ﷺ‬. Dihet se haxhi është shtyllë prej pesë shtyllave të Islamit. Mali Arafat dhe lugina e tij ka një rëndësi simbolik në haxh, saqë i Dërguari ‫ﷺ‬ ka thënë: “Haxhi është Arafat.” Për qëllim kihet qëndrimi në sheshin e Arafatit. Atje, hixhinjtë që vijnë nga anët e botës lavdërojnë Zotin dhe i përulen Atij. Të parët që kanë bërë haxhin janë ndjekësit e Muhammedit ‫;ﷺ‬ janë banorët e Selas, domethënë banorët e Medines. Pejgamberi ‫ﷺ‬ ka banuar në Sela (Medineh) dhe ka dalur me shokët e tij në haxhin e lamtumirës për herë të parë. Numri i tyre ishte rreth njëqind mijë. Ata erdhën duke bërë lavdërime për Zotin nga anët e gadishullit arabik; ai ka qëndruar me shokët e tij në Arafat dhe këtu u realizua fjala e tij: “Le të ngazëllojnë banorët e Selas, le të lëshojnë britma nga maja e maleve.”  “Zoti do të shkojë përpara si një hero...” Në këtë sinjalizohet qartë fuqia e muslimanëve arab, e cila ka filluar prej Medines dhe i ka mposhtur armiq e Islamit. Herët, banorët e Marokut kanë thënë: “Islami është ngritur luftues si hero. Ai thërret, bërtet dhe tregohet i fortë ndaj armiqve të tij.”  Në fillimin e citatit të fjalës së Isaias thuhet: “Ja, gjërat e mëparshme kanë ndodhur, dhe tani po ju njoftoj gjëra të reja; unë jua bëj të njohura para se të mbijnë.” Kjo tregohet qartë se kjo do të ndodh në të ardhmen. Kjo është si një sihariq për zotërinë tonë Muhammed ‫ﷺ‬, nëpërmjet së cilit është realizuar: kantiku i ri (ligji i ri); ngritja e arabëve (përhapja e britmës së tyre anë e mban botës), dhe triumfi i tyre ndaj armiqve.
  • 185.
    185 Së treti: Aika thënë gjithashtu: “Ja shërbëtori im, që unë përkrah, i zgjedhuri im që më kënaq shpirtin. Kam vënë Frymën time mbi të; ai do t'ju sjellë drejtësinë kombeve. Nuk do të bërtasë, nuk do ta ngrerë zërin, nuk do të bëjë të dëgjohet zëri i tij nëpër rrugë. Nuk do ta copëtojë kallamin e thyer dhe nuk do ta shuajë kandilin që bën tym; do ta paraqesë drejtësinë sipas së vërtetës. Ai nuk do të ligështohet dhe nuk do të dekurajohet; deri sa të vendosë drejtësinë mbi tokë; dhe ishujt do të presin ligjin e tij”. Kështu thotë Perëndia, Zoti...: “Unë, Zoti, të kam thirrur sipas drejtësisë dhe do të të zë për dore, do të të ruaj dhe do të bëj aleancën e popullit dhe dritën e kombeve, për t'u hapur sytë të verbërve, për të nxjerrë nga burgu të burgosurit dhe ata që dergjen në terr.” [Isaia 42;17] Ebu Ubejdeh (vd. 582H) ka thënë pasi ka përmendur këtë citat: “Kjo është konsideruar deklarat e qartë për Muhammedin ‫ﷺ‬ dhe për cilësit e tij. Sa e sa aspekte ju ndalojnë ju ta interpretoni këtë për dikënd tjetër përveç Muhammedit ‫ﷺ‬ ?!”112 Në këtë citat qëndrojnë disa çështje që tregojnë se përgëzimi është për Muhammedin ‫ﷺ‬:  “...ai do t'ju sjellë drejtësinë kombeve.” Nuk mundet që ky përgëzim të interpretohet se kihet për qëllim zotëria Mesih ‫ﷺ‬, sepse ai nuk ka qenë i Dërguar për tek të gjithë kombet (d.m.th. te johebrenjtë), sikurse ka deklaruar ai vet dhe ka thënë: ““Unë nuk jam dërguar gjetiu, përveç te delet e humbura të shtëpisë së Izraelit”. Por ajo erdhi dhe e adhuroi, duke thënë: “O Zot, 112 ‘Ndërmjet Islamit dhe Krishterimit’ fq. 225.
  • 186.
    186 ndihmomë!”. Ai upërgjigj, duke thënë: “Nuk është gjë e mirë të marrësh bukën e fëmijëve dhe t’ua hedhësh këlyshëve të qenve”.” [Ungjilli i Mateut 15;24-26] Mesihu i ka thënë nxënësve të tij kur i ka dërguar të përcjellin mesazhin e tij: ““Mos shkoni ndër paganë dhe mos hyni në asnjë qytet të Samaritanëve, por shkoni më mirë te delet e humbura të shtëpisë së Izraelit.”” [Ungjilli i Mateut 10;5-6] Ndërsa Muhammedi ‫ﷺ‬ është dërguar për të gjithë njerëzit: Imam Bukhariu ka transmetuar në sahihun e tij, në librin e namazit, kapitulli i fjalës së Pejgamberit ‫ﷺ‬: “Më është bërë mua toka xhami dhe pastrues.” se ai ‫ﷺ‬ ka thënë: " ُ‫يت‬ِ‫ْط‬‫ع‬ُ‫أ‬ ‫ا‬ً‫س‬ْ‫م‬َ‫خ‬ ْ‫م‬َ‫ل‬ َّ‫ن‬ُ‫ه‬َ‫ط‬ْ‫ع‬ُ‫ي‬ ‫د‬َ‫ح‬َ‫أ‬ َ‫ن‬ِ‫م‬ ِ‫اء‬َ‫ي‬ِ‫ب‬ْ‫ن‬َ ْ ‫اْل‬ ‫ِي‬‫ل‬ْ‫ب‬َ‫ق‬ : ُ‫ت‬ ْ‫ر‬ ِ ‫ص‬ُ‫ن‬ ِ‫ب‬ْ‫ع‬ُّ‫الر‬ِ‫ب‬ َ‫ة‬ َ‫ِير‬‫س‬َ‫م‬ ، ٍ ‫ر‬ْ‫ه‬َ‫ش‬ ْ‫ت‬َ‫ل‬ِ‫ع‬ُ‫ج‬ َ‫و‬ َ‫ِي‬‫ل‬ ُ‫ض‬ ْ‫ر‬َ ْ ‫اْل‬ ‫ًا‬‫د‬ ِ‫ْج‬‫س‬َ‫م‬ ،‫ا‬ ً‫ور‬ُ‫ه‬َ‫ط‬ َ‫و‬ ‫ا‬َ‫م‬ُّ‫ي‬َ‫أ‬ َ‫و‬ ٍ‫ل‬ُ‫ج‬ َ‫ر‬ ْ‫ن‬ِ‫م‬ ‫ِي‬‫ت‬َّ‫م‬ُ‫أ‬ ُ‫ه‬ْ‫ت‬َ‫ك‬َ‫ْر‬‫د‬َ‫أ‬ ُ‫ة‬ َ ‫َل‬َّ‫ص‬‫ال‬ ،ِ‫ل‬َ‫ص‬ُ‫ي‬ْ‫ل‬َ‫ف‬ ْ‫ت‬َّ‫ل‬ ِ‫ح‬ُ‫أ‬ َ‫و‬ َ‫ِي‬‫ل‬ ،ُ‫م‬ِ‫ئ‬‫َا‬‫ن‬َ‫غ‬ْ‫ال‬ َ‫ان‬َ‫ك‬ َ‫و‬ ِ‫ب‬َّ‫ن‬‫ال‬ ُّ‫ي‬ ُ‫ث‬َ‫ع‬ْ‫ب‬ُ‫ي‬ ‫ى‬َ‫ل‬ِ‫إ‬ ِ‫ه‬ِ‫م‬ ْ‫و‬َ‫ق‬ ،ً‫ة‬َّ‫ص‬‫َا‬‫خ‬ ُ‫ت‬ْ‫ِث‬‫ع‬ُ‫ب‬ َ‫و‬ ‫ى‬َ‫ل‬ِ‫إ‬ ِ ‫اس‬َّ‫ن‬‫ال‬ ،ً‫ة‬َّ‫ف‬‫َا‬‫ك‬ ُ‫يت‬ِ‫ْط‬‫ع‬ُ‫أ‬ َ‫و‬ َ‫ة‬َ‫ع‬‫َا‬‫ف‬َّ‫ش‬‫ال‬ ". “Mua më janë dhënë pesë gjëra, të cilat nuk i janë dhënë asnjë profeti përpara meje: Unë jam ndihmuar me futjen e frikës te armiku me një distance prej një muaji udhëtim. Mua më është bërë e gjithë toka xhami dhe pastrues; secili njeri nga populli im që e kap namazi, atëherë ai le ta fal atë. Mua më janë bërë të lejuara plaçkat e luftës. Profeti më përpara u dërgonte vetëm te populli i tij, kurse unë jam dërguar te të gjithë njerëzit. Mua më është dhënë ndërmjetësimi (shefati i madh në Ditën e Gjykimit).” [Bukariu nr.438; Muslimi 521]  “Ai nuk do të ligështohet dhe nuk do të dekurajohet; deri sa të vendosë drejtësinë mbi tokë...” Ky është citat i qartë se ky profet për të cilin ka profetizuar Isaia do t’i bëjë ballë me gjithë fuqi të gjitha sfidave të armiqve të tij, do të triumfojë ndaj tyre dhe do të shfaqet e vërteta në tokë. Sa i përket kristianëve që e interpretojnë këtë përgëzim se është për Mesihun, ata besojnë se Mesihu u mund dhe u kryqëzua me gjykimin e pushtetarit romak. Pra, cili interpretim është më i dobët se sa ky?!
  • 187.
    187  “...ishujt dotë presin ligjin e tij...” Ky fragment, gjithashtu, është tregues se profetësia e këtij profeti të shumëpritur është botërore. Ajo që dihet është se judat u trasferuan në gadishullin arabik duke pritur shfaqjen e tij në të, andaj kanë banuar përreth Jethribit (Medines).  “Unë, Zoti, të kam thirrur sipas drejtësisë dhe do të të zë për dore, do të të ruaj dhe do të bëj aleancën e popullit dhe dritën e kombeve...” Në këtë tregohet qartë se profeti i shumëpritur do të përcjellë mesazhin e tij nën ruajtjen e përkujdesin e Allahut dhe se askush nuk mundet ta prek atë me ndonjë të keqe. Po ashtu, në këtë citat sinjalizohet përgjithësimi i mesazhit të tij, për izraelitët dhe për të tjerët. Kjo cilësi nuk është e përshtatshme me askënd tjetër përveç Muhammedit ‫ﷺ‬, sikurse kemi thënë më parë. Së katërti: Ai ka thënë gjithashtu: “Çohu, shkëlqe, sepse drita jote ka ardhur, dhe lavdia e Zotit u ngrit mbi ty. Sepse ja, terri mbulon tokën dhe një errësirë e dëndur mbulon popujt; por mbi ty ngrihet Zoti dhe lavdia e tij duket mbi ty. Kombet do të ecin në dritën tënde dhe mbretërit në shkëlqimin e daljes sate. Ngrej sytë e tu rreth e qark dhe shiko; mblidhen të gjithë dhe vijnë te ti; bijtë e tu do të vijnë nga larg dhe bijat e tua do t'i sjellin në krahë. Atëherë do të shikosh dhe do të jesh i kënaqur, zemra jote do të rrahë fort dhe do të hapet sepse bollëku i detit do të vijë te ti, pasuria e kombeve do të vije tek ti. Një mori devesh do të të mbulojë, dromedarë të Madianit dhe të Efahut, ato të Shebas do të vijnë të gjitha, duke sjellë ar dhe temjan dhe do të shpallin lëvdimet e Zotit. Të tëra kopetë e
  • 188.
    188 Kedarit113 do të mblidhenpranë teje, deshtë e Nebajothit114 .” [Isaia 60;1-7] Prej këtij citati përfitohen çështjet që vijojnë:  Zinxhiri profetik të cilin e ka përmendur Musai - paqja qoftë me të - me fjalën e tij: “Këta janë emrat e bijve të Ismaelit, simbas emrit të brezave të tyre:...” [Zanafilla 25;13-15] Në citatin e Isaias gjejmë përmendjen Nebajothit dhe Kedarit me shenja të veçanta që i përshtaten arabëve dhe shtetit islam. Ato shenja janë: 1 - Devetë e shumta. 2 - Kopetë e shumta të Kedarit. 3 - Deshtë e shumtë të Nebajothit.  Fjala e tij: “pasuria e kombeve do të vije tek ti” domethënë: thesaret e kombeve të çliruara.  Fjala e tij: “...do të ngjiten mbi altarin tim si një ofertë e pëlqyer” sinjalizon ditën e kurban bajramit në Mina dhe malin Arafat. 113 ‘Kedari’ është emri i djalit të dytë të Ismailit - paqja qoftë me të - , sikurse ka ardhur në librin ‘Zanafilla’ 25;13-15 gjatë përmendjes së emrave të fëmijëve të tij. Ai është emër semitik dhe do të thotë ‘ai është shëruar dhe është nxirë’. Në librin ‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ thuhet: “Ai është babai i fisit më të shquar arab. Vendi i tyre quhet, gjithashtu, Kedari. Ata ishin njerëz me shumë bagëti. Ata janë mjeshtra në luftë, sidomos në goditjen me shigjeta.” 114 ‘Nebajothi’ është emri i djalit të madh të Ismailit - paqja qoftë me të - . Shih te libri ‘Zanafilla’ 25;13-15. Atij i atribuohet një nga fiset arabe që janë përshkruajtur se kanë shumë bagëti.
  • 189.
    189 Së pesti: Nëlibrin e Danielit thuhet: “Ti ishe duke shikuar, o mbret, dhe ja një figurë e madhe; kjo figurë e stërmadhe, me një shkëlqim të jashtëzakonshëm, ngrihej para teje me një pamje të tmerrshme. Koka e kësaj figure ishte prej ari të kulluar, gjoksi i saj dhe krahët e saj ishin prej argjendi, barku i saj dhe kofshët e saj prej bronzi, këmbët e saj prej hekuri, këmbët e saj pjesërisht prej hekuri dhe pjesërisht prej argjile. Ndërsa po shikoje, një gur u shkëput, por jo nga dora e njeriut, dhe goditi figurën në këmbët e saj prej hekuri dhe argjile dhe i copëtoi. Atëherë hekuri, argjila, bronzi, argjendi dhe ari u copëtuan bashkë dhe u bënë si kope byku në lëmë gjatë verës; era i mori me vete dhe nuk u gjet më asnjë gjurmë e tyre. Por guri që kishte goditur figurën u bë një mal i madh, që mbushi tërë tokën. Kjo është ëndrra; tani do të japim interpretimin përpara mbretit. Ti, o mbret, je mbreti i mbretërve, sepse Perëndia i qiellit të ka dhënë mbretërinë, pushtetin, forcën dhe lavdinë. Ngado që të banojnë bijtë e njerëzve, kafshët e fushës dhe shpendët e qiellit, ai i ka lënë në duart e tua dhe të ka bërë të sundosh mbi gjithë ata. Ti je koka e artë. Mbas teje do të dalë një mbretëri tjetër, më e vogël, më e ulët nga jotja; pastaj një mbretëri tjetër prej bronzi, që do të sundojë mbi gjithë dheun. Mbretëria e katërt do të jetë e fortë si hekuri, sepse hekuri copëton dhe thërrmon çdo gjë; ashtu si hekuri që copëton, kjo mbretëri do t'i copëtojë dhe do t'i thërrmojë tërë këto mbretëri. Siç e pe, këmbët dhe gishtërinjtë ishin pjesërisht prej argjile poçari dhe pjesërisht prej hekuri, kështu kjo mbretëri do të ndahet; megjithatë, ajo do të ketë fortësinë e hekurit, sepse ti ke parë hekurin të përzier me argjilë të butë. Dhe ashtu si gishtërinjtë e këmbëve ishin pjesërisht prej hekuri dhe pjesërisht prej argjile, kështu ajo mbretëri do të jetë
  • 190.
    190 pjesërisht e fortëdhe pjesërisht e brishtë. Siç e pe hekurin të përzier me argjilën e butë, ata do të përzihen nga fara njerëzore, por nuk do të bashkohen njeri me tjetrin, pikërisht ashtu si hekuri nuk amalgamohet me argjilën. Në kohën115 e këtyre mbretërve, Perëndia i qiellit do të nxjerrë një mbretëri, që nuk do të shkatërrohet kurrë; kjo mbretëri nuk do t'i lihet një populli tjetër, por do të copëtojë dhe do të asgjësojë tërë këto mbretëri, dhe do të ekzistojë përjetë, pikërisht ashtu siç e pe gurin të shkëputet nga mali, jo nga dora e njeriut, për të copëtuar hekurin, bronzin, argjilën, argjendin dhe arin. Perëndia i madh i ka bërë të njohur mbretit atë që ka për të ndodhur tani e tutje. Éndrra është e vërtetë dhe interpretimi i saj është i sigurt”.” [Danieli 2;31-45] Në këto fjalë, Teurati rrëfen ëndrrën e mbretit Nebukadnetsar dhe interpretimin e kësaj ëndrre. Në këtë ëndërr, ai pa disa gjëra që e kanë frikësuar, andaj ai thirri fallxhorët dhe magjistarët që t’ja interpretonin atij këtë ëndërr. Ai i ka kërcënuar me vrasje nëse interpretimi i tyre do të ishte i gabuar. Gjithashtu, ai ka kërkuar prej tyre që ata t’ja sqarojnë atij ëndrrën që ka parë mbreti në mënyrë që ai të kuptojë vërtetësinë e tyre dhe zotësinë e tyre në interpretimin e ëndrrave. Mirëpo, ata nuk mundën t’i japin përgjigje mbretit, kështu që mbreti lëshoi një dekret që ata të vriten. Pastaj, lajmi mbërriti te Danieli, i cili ishte njëri nga katër profetët e mëdhenj të ligjit të Moisiut. Ai i kërkoi Allahut që ta frymëzojë dhe t’i jap sukses atij që 115 Këtë pjesë të fundit të ëndrrës, Shejkhul-Islam ibën Tejmijjeh e ka përmendur kështu: “Sa i përketë gurit që ka shkatërruar atë statujë të madhe, ai është një Profet që Zoti i qiejve dhe i tokës do ta dërgojë te një fis i fortë. Ai do të godas të gjithë mbretërit e tokës dhe popujt e tyre, derisa e gjithë toka të mbushet prej tij dhe prej popullit të tij. Pushteti i atij profeti do të vazhdojë deri në mbarimin e fesë.” [Përgjigja e saktë për atë që ka ndryshuar fenë e Mesihut vëll. 4 fq. 3-4]
  • 191.
    191 t’ia qëllonte tëvërtetës në mënyrë që të shpëtonte nga vrasja. Pas kësaj, ai shkoi te mbreti dhe i rrëfeu përballë atij komentimin e ëndrrës së tij, kështu që mbreti u gëzua. Në këtë komentim të ëndrrës, Danieli sinjalizon për shfaqjen e Profetit të Islamit në fundin e kohës. Kjo është kështu për shkak të çështjeve në vijim: Sepse kjo ëndërr dhe komentimi i saj është e vërtetë, sikurse ka thënë profeti Daniel. Ne i shohim qartë në histori epokat që ka përmendur Danieli. Ne gjejmë se: 1 - Në Vitin 701 p.e.s. është mbretëria e Babilonisë. Danieli e ka simbolizuar atë me kokën prej ari në kohën e Nebukadnetsar. 2 - Në vitin 612 p.e.s. është mbretëria Kaldeane në kohën e Midasit. Ai e ka simbolizuar atë me argjendin. 3 - Në vitin 326 p.e.s. është mbretëria Greke në kohën e maqedonasit Aleksandër. Ai e simbolizon atë me bronzë. 4 - Në vitin 53 p.e.s. është perandoria Romake në kohën e Pompeit. Ai e simbolizon atë me hekurin. 5 - Në vitin 612G është perandoria bizantine në perëndim dhe perandoria perse sasaniane në lindje. 6 - Në vitin 647G është Islami. Në të, i Dërguari i Allahut ‫ﷺ‬ i ka shkruajtur mbretërve duke i thirrur në Islam. Në të janë zhvilluar betejat islamike për të mbrojtur sulmin e armiqve të Islamit. Në të është shkatërruar perandoria bizantine në perëndim dhe perandoria perse në lindje.
  • 192.
    192 Së gjashti: Nëlibrin ‘Ligji i Përtërirë’ thuhet: “Zoti, Perëndia yt, do të krijojë për ty një profet si unë në mes teje dhe vëllezërve të tu; atë keni për ta dëgjuar, në bazë të gjithë atyre gjërave që i kërkove Zotin, Perëndinë tënd, në Horeb, ditën e asamblesë, kur the: “Të mos dëgjoj më zërin e Zotit, Perëndisë tim, dhe të mos shoh më këtë zjarr të madh, që unë të mos vdes”. Dhe Zoti më tha: “Atë që thanë, është mirë; unë do të nxjerr për ta një profet nga gjiri i vëllezërve të tyre dhe do të vë në gojën e tij fjalët e mia, dhe ai do t'u thotë atyre të gjitha ato që unë do t'i urdhëroj. Dhe do të ndodhë që nëse dikush nuk i dëgjon fjalët e mia që ai thotë në emrin tim, unë do t'i kërkoj llogari. Por profeti që pretendon të thotë në emrin tim një gjë për të cilën unë e kam urdhëruar ta thotë ose që flet në emër të perëndive të tjera, ai profet do të vritet”.” [Ligji i Përtërirë 18;15-20] Te libri ‘Veprat e Apostujve’ thuhet: “Ky është ai Moisi që u tha bijve të Izraelit: “Zoti, Perëndia juaj do të nxjerrë për ju, nga mesi i vëllezërve tuaj, një profet si mua. Dëgjojeni!”.” [Veprat 7;37] Ky përgëzim ka ardhur ndër porositë e Musait - paqja qoftë me të - dhe ndër këshillat e tij që i ka publikuar përpara gjithë bijve të Israelit. Në kapitullin e parë të librit ‘Ligji i Përtërirë’ është thënë: “Këto janë fjalët që Moisiu i drejtoi Izraelit matanë Jordanit, në shkretëtirë, në Arabah, përballë Sufit, midis Paranit, Tofelit, Labanit, Hatserothit dhe Zahabit. Ka njëmbëdhjetë ditë rrugë nga mali Horeb, duke ndjekur rrugën e malit Seir, deri në Kadesh-Barnea. Në vitin e dyzetë në muajin e njëmbëdhjetë, ditën e parë të muajit, Moisiu u foli bijve të Izraelit, simbas porosive që i kishte dhënë Zoti, mbas mundjes së Sihonit, mbretit të Amorejve që banonte në Heshbon, dhe të Ogut,
  • 193.
    193 mbretit të Bashanitqë banonte në Ashtaroth dhe në Edrej. Matanë Jordanit, në vendin e Moabit, Moisiu filloi ta shpjegojë këtë ligj, duke thënë: “Zoti, Perëndia ynë, na foli në Horeb dhe na tha: ...” [Ligji i Përtërirë 1;1-6] Në kapitullin e katërt thuhet: “Tani, pra, o Izrael, dëgjo statutet dhe dekretet që po ju mësoj, që t'i zbatoni në praktikë...” [Ligji i Përtërirë 4;1] Në këtë porosi, në të cilën Musai ka publikuar ligjet dhe dekretet, ka ardhur dhe paralajmërimi për ardhjen e një Profeti të shumëpritur e me pozitë të madhe. Kristianët janë munduar ta përshtatin këtë profetësi për Mesihun - paqja qoftë me të - . Pjetri thotë: “dhe ai të dërgojë Jezu Krishtin që ju ishte predikuar më parë juve... Vetë Moisiu, në fakt, u tha etërve: “Zoti, Perëndia juaj do të ngjallë për ju një profet si unë nga mesi i vëllezërve tuaj; dëgjojeni në të gjitha gjërat që ai do t'ju thotë! Dhe do të ndodhë që kushdo që nuk do ta dëgjojë atë profet, do të shkatërrohet në mes të popullit”.” [Veprat 20-23] Nuk ka ndonjë pengesë për miratimin e kësaj fjale nëse Mesihu ishte si Musai - paqja qoftë me ta - , mirëpo realiteti është ndryshe nga kjo nga çdo lloj aspekti, pavarësisht faktit se Mesihu ishte rob dhe i Dërguar i Allahut. Sqarimi i kësaj është në vijim: 1 - Musa thotë: “një profet nga gjiri i vëllezërve të tyre” Ajo që dihet është se vëllezërit e bijëve të Israelit janë bijtë e të afërmve të tyre ose të xhaxhallarëve të tyre që bashkohen në prejardhje nga ana e baballarëve. Fjala ‘vëllezër’ është është përdorur shpesh me këtë kuptim në Testamentin e Vjetër. Në librin ‘Numrat’ thuhet: “Pastaj Moisiu dërgoi lajmëtarë në Kadesh te mbreti i Edomit për t'i thënë: “Kështu thotë Izraeli, vëllai yt: Ti i njeh të gjitha
  • 194.
    194 fatkeqësitë që kemipësuar...” [Numrat 20;14] Ajo që kihet për qëllim me fjalën e tij: “Izraeli, vëllai yt” është populli Izraelit, domethënë se ata janë nga nipat e Jakobit, birit të Isakut, sikurse ka qenë mbreti Edom prej nipave të Esaut, birit të Isakut.116 Ky kuptim ka ardhur qartazi në librin ‘Ligji i Përtërirë’ ku është thënë: “Dhe urdhëron popullin duke i thënë: Jeni duke kaluar kufirin e bijve të Ezaut, vëllezërve tuaj, që banojnë në Seir...” [Ligji i Përtërirë 2;4] Prej kësaj u bë e qartë se Profeti i shumëpritur që ka përmendur Musai nuk do të jetë prej bijëve të Israelit (Jakobit, birit të Isakut), sepse, po të ishte prej tyre, atëherë ai do të thoshte: “një profet nga vet ju”, jo nga bijët e Esaut, birit të Isakut, sepse nuk ka ardhur ndonjë profet prej bijëve të tij sipas konsensusit të mendimeve të historianeve. Pra, nuk përshtatet fjala e tij: “një profet nga gjiri i vëllezërve të tyre” vetëm se për Muhammedin, birit të Abdullahit, i cili bashkohet në prejardhje me bijtë e Israelit në gjyshin e tyre të lartë, Ibrahim (Abraham) ‫ﷺ‬ . 2 - Fjala “një profet si unë” apo “një profet si ti” është si një citat për përgëzimin se profeti i shumëpritur është vetëm Muhammedi ‫ﷺ‬. Ai është Profeti i vetëm, i cili është dërguar pas një farë kohe pas Musait - paqja qoftë me të - . Vetëm atij i përshtaten këto cilësi që ka shprehur Musai me fjalën e tij “një profet si unë” apo “një profet si ti”: a) Musai ishte një profet me ligj të ri e të veçantë. Po ashtu, Muhammedi, biri i Abdullahit, ishte një profet me një ligj të ri e të veçantë. Sa i përket Isait - paqja qoftë me të - , ai nuk ishte 116 Shih librin ‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ te fjala ‘Edom’.
  • 195.
    195 një profet meligj të veçantë, sikurse ka thënë vet ai: ““Mos mendoni se unë erdha për të shfuqizuar ligjin ose profetët; unë nuk erdha për t'i shfuqizuar, po për t'i plotësuar.”” [Ungjilli i Mateut 5;17] b) Musai është martuar përpara mesazhit hyjnor të tij dhe kishte pasardhës. Në librin ‘Eksodi’ thuhet: “Pastaj ajo lindi një bir që ai e quajti Gershom...” [Eksodi 2;22] Po ashtu, Muhammedi, biri i Abdullahit, është martuar përpara mesazhit hyjnor të tij dhe kishte pasardhës. Sa i përket Isait - paqja qoftë me të - , ai nuk është martuar derisa është ngritur në qiell. c) Musai është martuar me më shumë se një grua pas mesazhit hyjnor. Gruaja e tij e parë ishte Sefora, e bija e priftit të Madainit.117 Më pas, ai është martuar me gruan etiopase, për të cilën ka folur Haruni (Aaroni) dhe Merjemja (Miriami, motra e Musait), kurse Zoti e ka mbrojtur.118 Po ashtu, Muhammedi ‫ﷺ‬ është martuar me më shumë se një grua. Për shkak të kësaj gjëje, çifutët dhe kristianët e fyejnë atë për poligaminë.119 Sa i përket Isait - paqja qoftë me të - , ai nuk është martuar fare. 117 Libri ‘Eksodi’, kapitulli 2. 118 Libri ‘Numrat’ 12;1-14. 119 [Shënim i përkthyesit]: Shejkh Rahmetull-llah bin Khalilurr-Rrahman el-Kiraneuij el-Hindi el-Uthmani el-Hanefi (vd. 1308H) - Allahu e mëshiroftë - thotë në librin e tij ‘Triumfi i të vërtetës’ vëll. 4 fq. 1349-1351: “…unë çuditem tërësisht prej atyre inatçive se, nëse ata shohin në ligjin e tjetrit diçka që sipas mendimit të tyre nuk është i mirë, atëherë ata thonë: “Kjo gjë nuk lejohet të jetë prej Perëndisë së Shenjtë, të Urtë dhe të Drejtë.” ose thonë: “Kjo gjë nuk shkon me postin e profetësisë.” Ndërkohë që, nëse gjendet diçka më e poshtër në ligjet e tyre, atëherë kjo është prej Perëndisë apo është diçka e denjë me postin e profetësisë.
  • 196.
    196 Shembuj:  Urdhëri qëi ka dhënë Perëndia Ezekielit për të mbartur mëkatin e familjes së Israelit dhe të Judas mbi veten e tij, dhe që ai të hajë treqind e nëntëdhjetë ditë bukë të pjekur me jashtëqitjen e njeriut. [Shih: ‘Ezekiel’ 4;4-12]  Po ashtu, urdhëri që i ka dhënë Perëndia Isaias - paqa qoftë me të - që të ecë për tri vite lakuriq fare në mes të grave dhe burrave, megjithëse ai është akoma me mendjen në vend. [Shih: ‘Isaia’ 20;2-4]  Po ashtu, urdhëri që i ka dhënë Oseas që të marrë për grua një prostitutë dhe një fëmijë të kurvërisë dhe që të dashuroi një grua të shthurur e të dashur te burri i saj. [Shih: ‘Osea’ 1;2-3] Të gjitha këto, sipas tyre, janë prej Perëndisë së Urtë e të Shenjtë, dhe këto janë të denja për postin e atyre profetëve të shenjtëruar, ndërsa, nga ana tjetër, lejimi i martesës me Zejneben, pasi ajo u divorcua prej burrit të saj dhe pasi kaloi id’den e saj, nuk mundet të jetë prej Perëndisë dhe nuk është vepër e denjë për postin e profetësisë së Muhammedit - sal-lAllahu alejhi ue sel-lem - !  Po ashtu, Jakubi (Jakobi) - paqa qoftë me të - , i cili ishte biri i parëlindur i Perëndisë sipas citatit të Torës - [Shih: ‘Eksodi’ 4;22] -, nuk bie nga grada e profetësisë për shkak se ai ra në dashuri me Rakelën; i shërbeu babait të saj katërmbëdhjetë vite; mori katër gra dhe u martua me dy motra. [Shih: ‘Zanafilla’ 29;15-30]  Po ashtu, Daudi (Davidi) - paqa qoftë me të - i cili ishte biri tjetër i Perëndisë i parëlindur sipas citatit të Zeburit (Psalmës) - [Shih: ‘Psalmat’ 89;27] -, nuk i bie posti i profetësisë për shkak se ai ka marrë shumë gra e robëresha për vete, përpara se të bëjë kurvëri me gruan e Uriah, porse të gjitha këto gra ishin dhuratë prej Perëndisë dhe prej Kënaqësisë së Tij, aq sa Daudi - paqa qoftë me të - është i denjë për të thënë Allahu për të: “Nëse ke pak gra, atëherë do ishte mirë të më thoje që të shtoja shumë e më tepër.”[Shih: ‘II i Samuelit’ 12;8] Madje, nuk buron prej Tij ndonjë qortim për shkak të shumimit të grave që merrte për martesë, madje, dhe për kurvërinë me gruan e tjetrit dhe për vrasjen
  • 197.
    197 d) Musai -paqja qoftë me të - ishte njeri luftëtar dhe i ka komanduar bijtë e Israelit nëpër luftërat e tyre.120 Muhammedi ‫ﷺ‬ i ka luftuar vet armiqtë e Allahut në shumë prej betejave.121 që i bënë atij tjetrit me hile, në mënyrë që t’ia marrë gruan atij! [Shih: ‘II i Samuelit’ 11;1-27]  Po ashtu, Sulejmanit (Solomonit) - paqa qoftë me të - , i cili ishte bir i Perëndisë sipas dëshmisë së librave të tyre të shenjta, nuk i bie posti i profetësisë për shkak se ka marrë njëmijë gra e robëresha për martesë, kurse në fundin e jetës së tij doli nga feja, dhe adhuroi statujat! [Shih: ‘1 i Mbretërve’ 11;1-11] Përkundrazi, profetësia e tij mbetet e padiskutueshme, ndërsa të tri librat e tij - domethënë: ‘Fjalët e urta’, ‘Predikuesi’ dhe ‘Kantiku i Kantikëve’ - mbeten libra hynorë!  Po ashtu, Lutit (Lotit) nuk i bie profetësia për shkak se ai bëri imoralitet me dy bijat e tij! [Shih: ‘Zanafilla’ 19;30-38]  Po ashtu, profetësia nuk bie prej ‘birit të vetëm të Perëndisë’ dhe apostujve të tij të lavdishëm, për shkak të dashurisë së tyre ndaj veprave të turpshme dhe të disa nxënësve dhe për shkak të udhëtimit me gra të huaja nëpër qytetet e vendeve lindore. Madje, ata nuk i akuzojnë fare, pavarësish përzieries së rëndë me gratë e huaja, dhe për shkak të faktit se pinin shumë verë! Kurse, nga ana tjetër, Muhammedi - sal-lAllahu alejhi ue sel-lem - bie nga grada e profetësisë për shkak se kishte shumë gra, për shkak se u martua me Zejneb, dhe për shkak se ai lejoi martesën me robëreshën e tij, pasi ai e kishte ndaluar këtë gjë!!… Allahu na ruajt prej fanatizmit të kotë, prej arbitraritetit, prej kryeneçisë dhe prej padrejtësisë!...” 120 Shih detajet e kësaj në: ‘Eksodi’ 17;8-11, dhe ‘Numrat’ 1;1-3 / 21;21-24, dhe ‘Ligji i Përtërirë’ 10;41-44. 121 [Shënim i përkthyesit]: Gjithashtu, për shkak të kësaj gjëje, çifutët dhe kristianët e akuzojnë fenë Islame se ajo është fe e luftës dhe se ajo është përhapur me shpatë! =
  • 198.
    198 Sa i përketse feja Islame është fe e luftës, ne themi se në Testamentin e Vjetër, në librin ‘Psalmat’ thuhet: “Le të kenë në gojën e tyre lavdet e Perëndisë dhe në dorën e tyre një shpatë që pret nga të dy anët; për t’u hakmarrë me kombet dhe për t’u dhënë ndëshkime popujve, për t’i lidhur mbretërit e tyre me zinxhirë dhe fisnikët e tyre me pranga hekuri,…” [Psalmat 149;6-8] Ibën Kajjimi - Allahu e mëshiroftë - thotë pasi citon fragmentet e mësipërme nga Bibla: “Kristianët i qortojnë ata që i luftojnë jobesimtarët me shpatë! Ndër tyre ka njerëz që këtë e bëjnë motiv për t’i larguar njerëzit prej Muhammedit ‫ﷺ‬! Nga injoranca dhe devijimi i tyre, ata nuk e dinë se Musai (Moisiu) i ka luftuar jobesimtarët; pas tij Jusha bin Nun (Jozueu); pas tij Daudi (Davidi), Sulejmani (Solomoni), edhe profetë të tjerë; dhe para të gjithë këtyre Ibrahimi (Abrami) - shpëtimi dhe bekimet e Allahut qofshin mbi të gjithë ata - !” Shejkh Rahmetull-llah bin Khalilurr-Rrahman el-Kiraneuij el-Hindi el- Uthmani el-Hanefi (vd. 1308H) - Allahu e mëshiroftë - thotë në librin ‘Triumfi i të vërtetës’ vëll. 4 fq. 1259: “Çështja e dytë: Se profetët e mëparshëm, gjithashtu, i kanë luftuar jobesimtarët, i kanë kapur për skllavë gratë dhe pasardhësit e tyre, dhe i kanë marrë pasuritë e tyre. Kjo gjë nuk është e veçantë vetëm në ligjin e Muhammedit ‫ﷺ‬ (sipas pretendimit të tyre) sikurse nuk i fshihet atij që ka njohuri rreth librave të të dy testamenteve. Për këtë që thamë, ka shumë fragmente që dëshmojnë, por, unë po mjaftohem duke sjellë vetëm disa prej tyre: Në librin ‘Ligji i Përtërirë’ 20;10-17 thuhet: “Kur t’i afrohesh një qyteti për ta sulmuar, do t’i ofrosh së pari paqen. Në qoftë se pranon ofertën tënde të paqes dhe t’i hap dyert e tij, tërë populli që ndodhet aty ka për të paguar haraçin dhe do të të shërbejë. Por në rast se nuk do të bëjë paqe me ty dhe kërkon luftë kundër teje, atëherë ti do ta rrethosh. Kur më vonë Zoti, Perëndia yt, do të ta japë në dorë, do të vrasësh me shpatë tërë meshkujt e tij; por gratë, fëmijët, bagëtinë dhe të gjitha ato që ndodhen në qytetet, tërë prenë e tij, do t’i marrësh si plaçkën tënde; dhe do të hash plaçkën e armiqve të tu që Zoti, Perëndia yt, të ka dhënë. Kështu do të veprosh në të gjitha qytetet që janë shumë larg nga ti dhe që nuk janë qytete të këtyre kombeve. Por nga qytetet e këtyre popujve që Zoti, Perëndia yt, të jep si trashëgimi, nuk ke për të lënë asgjë që merr frymë; por do të vendosësh shfarosjen e plotë të tyre, domethënë të Hitejve, të Amorejve, të Kananejve, të Perezejve, të
  • 199.
    199 Hivejve dhe tëJebusejve, ashtu si të ka urdhëruar Zoti, Perëndia yt...” [Ligji i Përtërirë 20;10-17] Vetëm ky fragment, mjafton si përgjigje ndaj raportimeve të tyre të dobëta. Dijetarët e Islamit, prej selefëve dhe atyre që erdhën më pas, i kanë transmetuar këto fragmente gjatë përballjeve me ta, mirëpo ata heshtin ndaj tyre, sikur mos me i pas parë këto në fjalët e kundërshtarit. Ata nuk japin përgjigje ndaj tyre; as me dorëzim, e as me interpretim!...” Më pas, autori i librit që përmendëm më sipër citon fragmente të tjera nga Bibla ku tregohen se shumë profetë të mëparshëm kanë luftuar me shpatë.  Për Musain (Moisiun) - paqa qoftë me të - , thuhet në Bibël, sikurse qëndron te ‘Numrat’ 31;1-54: “Pastaj Zoti i foli akoma Moisiut, duke i thënë: “Merrua hakun bijve të Izraelit kundër Madianitëve; pas kësaj do të bashkohesh me popullin tënd”. Atëherë Moisiu i foli popullit, duke thënë; “Disa njerëz ndër ju të armatosen për luftë dhe të marshojnë kundër Madianit për të kryer hakmarrjen e Zotit mbi Madianin. Do të dërgoni në luftë një mijë burra nga çdo fis, nga të gjitha fiset e Izraelit”. Kështu u rekrutuan ndër divizionet e Izraelit një mijë burra nga çdo fis, domethënë dymbëdhjetë mijë burra, të armatosur për luftë. Pastaj Moisiu i nisi për luftë, njëmijë njerëz nga çdo fis, së bashku me Finehasin, birin e priftit Eleazar, që kishte në dorë veglat e shenjta dhe boritë e alarmit. Dhe luftuan kundër Madianit, ashtu si e kishte urdhëruar Zoti Moisiun, dhe vranë tërë meshkujt.” [Numrat’ 31;1-7]  Për Jusha bin Nun (Jozueun) - paqa qoftë me të - , thuhet në Bibël, sikurse qëndron te ‘Jozueu’ 6;21-24: “Dhe shfarosën gjithçka ishte në qytet, duke vrarë me shpatë burra e gra, fëmijë dhe pleq e madje qe, dele dhe gomarë. Pastaj Jozueu u tha dy burrave që kishin vëzhguar vendin: “Shkoni në shtëpinë e asaj prostitute dhe nxirrni jashtë gruan dhe tërë ato gjëra që i përkasin asaj, siç i jeni betuar”. Atëherë të rinjtë që kishin vëzhguar vendin shkuan dhe nxorën jashtë Rahabin, të atin, të ëmën, të vëllezërit dhe gjithçka i përkiste asaj; kështu nxorën jashtë të gjithë të afërmit e saj dhe i lanë jashtë kampit të Izraelit. Pastaj i vunë zjarrin qytetit dhe tërë gjërave që ai përmbante; morën vetëm argjendin, arin dhe sendet prej bronzi e hekuri, që i vunë në thesarin e shtëpisë së Zotit.” [Jozueu’ 6;21-24; Shih dhe 8;8-28, dhe 10;11-43, dhe 11; 8-23]  Për Daudin (Davidin) – paqa qoftë me të – , thuhet në Bibël, sikurse qëndron te ‘II i Samuelit’ 10;17-18: “Kur Davidi u njoftua për këtë
  • 200.
    200 gjë, mblodhi tërëIzraelin, kaloi Jordanin dhe arriti në Helam. Sirët u rradhitën kundër Davidit dhe nisën betejën. Por Sirët ua mbathën përpara Izraelit; dhe Davidi vrau nga Sirët njerëzit e shtatëqind qerreve dhe dyzet mijë kalorës, goditi Shobakun, komandantin e ushtrisë së tyre, i cili vdiq në atë vend.” [II i Samuelit 10;17-18]  Për Ibrahimin (Abramin) - paqa qoftë me të - thuhet në Bibël, sikurse qëndron te ‘Zanafilla’ 14;14-17: “Kur Abrami mësoi se vëllai i tij ishte zënë rob, ai armatosi njerëzit e stërvitur, shërbyes të lindur në shtëpinë e tij, gjithsej treqind e tetëmbëdhjetë veta dhe i ndoqi mbretërit deri në Dan. Ai i ndau forcat e tij kundër tyre natën, dhe me shërbyesit e tij i sulmoi dhe i ndoqi deri në Hobah, që ndodhet në të majtë të Damaskut. Kështu ai rimori tërë pasurinë dhe solli me vete edhe Lotin, të vëllanë, dhe tërë pasurinë e tij, si edhe gratë dhe popullin. Mbas kthimit të tij nga disfata e Kedorlaomerit dhe të mbretërve që ishin me të, mbreti i Sodomës vajti ta presë në luginën e Shavehut (që është Lugina e mbretit).” [Zanafilla 14;14- 17] Shejkh Rahmetull-llah el-Hindi - Allahu e mëshiroftë - thotë në librin ‘Triumfi i të vërtetës’ vëll. 4 fq. 1301-1302, pasi citoi citatet e mësipërme: “..Pasi paraprinë këto pesë çështje, them: Nuk ka vend për t’u qortuar çështja e xhihadit islamik sipas citatit dhe logjikës:  Sa i përket citatit: Kjo, për shkak të çështjeve (citateve) që u përmendën më parë.  Sa i përket logjikës: Kjo, ngase është vërtetuar me argument të saktë se, përmirësimit të fuqisë teorike i jepet përparësi ndaj përmirësimit të fuqisë praktike. Kjo premisë është e padiskutueshme te të gjithë fetë. Prandaj, veprat e mira nuk bëjnë dobi, sipas tyre, pa patur besim. Kristianët nuk na kundërshtojnë te kjo temë, sepse, sipas tyre nuk shpëton vetëm me veprat e mira pa patur besim në Mesian; dhe për shkak se bujari, i buti, modesti që nuk beson në Isain - paqa qoftë me të - është më i keq, sipas tyre, se sa koprraci, nevrik, mendjemadh, mirëpo që beson në Isain - paqa qoftë me të - . Po ashtu, është vërtetuar nëpërmjet përvojës së saktë se njeriu mundet të vërej gabimin e tij nëpërmjet vërejtjes së tjetrit. Po ashtu, është vërtetuar nëpërmjet përvojës së saktë se njeriu nuk i bindet kryesisht të vërtetës, për shkak të prestigjit dhe fuqisë së popullit të tij; se nuk ia vë veshin personit të llojit tjetër, porse neveritet prej të dëgjuarit të tij, sidomos kur kjo fjalë
  • 201.
    201 kundërshton natyrat ellojit të tij dhe bazat e tyre, si pasoj, prej pranimit të fjalës së tyre ka vështirësi në kryerjen e adhurimeve trupore dhe të pasurisë, ndryshe është kur thyhet prestigji dhe fuqia e popullit të tij, ngase atëherë ai nuk kundërshton për të dëgjuar. Po ashtu, është vërtetuar nëpërmjet përvojës së saktë se armiku, nëse sheh te kundërshtari se anon kah rehatia dhe qetësia, atëherë ai e sulmon mbretërinë e tij. Ky është dhe shkaku më i madh në shterrimin e shteteve të kaluara. Pas sundimit të tyre, atëherë ndodh dëmi i madh për fenë...” Sa i përket se feja Islame është përhapur me shpatë, për këtë, Shejkh Rahmetull-llah el-Hindi - Allahu e mëshiroftë - thotë në librin e tij ‘Triumfi i të vërtetës’ vëll. 1 fq. 50: “...Mjafton fjala e priftit George Sale, përkthyesit të Kuranit, për ta refuzuar këtë. Unë po e përcjellë fjalën e tij prej kopjes së botuar në vitin 1850G (në parathënien e përkthimit të Kuranit në anglisht): “Pak njerëz ishin ata që përpara mërgimit (hixhretit) nuk kishin në shtëpitë e tyre ndonjë pjestarë të familjes muslimanë.” Më pas, ai thotë: “Ai që thotë se Islami është përhapur vetëm me fuqinë e shpatës, fjalën e ka thjesht një akuzë të zbrazur prej argumentit, ngase në shumë vende nuk është përmendur fare emri i shpatës, por, megjithatë është përhapur në të Islami.”…” Më pas, Shejkh Rrahmetullah el-Hindi - Allahu e mëshiroftë - thotë në vëll. 1 fq. 55-56: “(Karl Gottlieb Pfander, i cili ka jetuar gjatë viteve 1803-1866), ka thënë në faqen 280, në nënkapitullin e pestë të kapitullit të tretë: “Kur khilafeti ju stabilizua Umerit, atëherë ai dërgoi ushtrin arabe në drejtim të Iranit, dhe atëherë ai urdhëroi që, nëse banorët e Iranit pranojnë fenë e Muhammedit me të mirë e me kënaqësi, atëherë lëri, në të kundërt, bëjini ata besimtarë të Kuranit dhe pasues të Muhammedit me imponim e me dhunë.” Kjo, gjithashtu, është gabim trashanik dhe është gënjeshtër e kulluar. Umeri - Allahu qoftë i kënaqur me të - nuk ka urdhëruar që banorët e Iranit të hyjnë në fenë Islame me imponim e me dhunë. A nuk e sheh ky se Umeri - Allahu qoftë i kënaqur me të - ka prezantuar vet në luftën e Shtëpisë së Shenjtë (Jeruzalemit). Pasi ai mori kontrollin e saj dhe e çliroi atë, atëherë ai nuk imponoi njeri prej trinitarëve, as nuk dhunoi ndonjërin prej tyre që të pranojnë fenë Islame. Përkundrazi, ai i dha atyre disa kushte madhështore. Ai nuk ka hequr ndonjë kishë prej kishave të tyre, porse është sjellur me ta në mënyrë të mirë, gjë për të cilën e ka lavdëruar dhe komentuesi (i Biblës) Tomas Njuton (Thomas Newton, i cili ka jetuar gjatë viteve 1704–1782, te komentimi i Biblës, vëll. 2 fq. 63-64)...”
  • 202.
    202 Më pas, ShejkhRrahmetullah el-Hindi - Allahu e mëshiroftë - thotë në vëll. 1 fq. 58-60: “Karl Gottlieb Pfander thotë në faqen 283, kapitulli i tretë, nënkapitulli i pestë: “Ata e vrasin atë që del nga feja Islame, bazuar në gjykimin e Kuranit, ndërkohë që është mëse e qartë se e drejta dhe realiteti nuk vërtetohet me goditjen e shpatës. Është e pamundur që njeriu të arrijë me imponim e me dhunë në gradën e atij që beson në Perëndinë me zemër, që e do Perëndinë me zemër dhe që frenohet prej veprave të poshtra. Përkundrazi, imponimi dhe padrejtësia pengojnë t'i bindesh Perëndisë dhe t'i besosh Atij.” Them: Kjo akuzë i bie edhe Teuratit (Toras) në mënyrën më të poshtër, ngase në vargun 20, prej kapitullit 22, të librit Eksodi, thuhet: “Kush i bën flijime një perëndie tjetër, veç Zotit, do të shfaroset (vritet).” [Eksodi 22;20] Në kapitullin 32 të librit Eksodi tregohet se Moisiu - paqa qoftë me të - ka urdhëruar sipas ligjit të Zotit për biijtë e Levitikut që të vrasin adhuruesit e viçit. Kështu, ata vranë njëmijë e njëzet e tre persona. Në librin ‘Eksodi’ 35;2 tregohet për ditën e shtunë: “Do të punohet gjashtë ditë, por dita e shtatë do të jetë për ju një ditë e shenjtë, një e shtunë pushimi, e shenjtëruar ndaj Zotit. Kushdo që bën ndonjë punë atë ditë do të dënohet me vdekje.” [Eksodi 35;2] Një izraelit mblodhi dru ditën e shtunë, andaj Musai - paqa qoftë me të - urdhëroi që ai të gurëzohet me ligjin e Zotit. Këshut, bijtë e Israelit e vranë atë, sikurse është deklaruar në kapitullin 15 të librit ‘Numrat’. Në kapitullin 13 të Ligji i Përtërirë tregohet se, nëse ndonjë profet thërret për te adhurimi i ndonjë Perëndie tjetër, ai duhet të vritet, edhe nëse ai është me mrekulli të mëdha. Po ashtu, nëse ndonjëri prej njerëzve të tjerë shkojnë me dëshirë për te Perënditë e tjera, atëherë ai duhet të gurëzohet, edhe nëse ky thirrës është i afërm apo shok, ai nuk duhet mëshiruar. Po ashtu, nëse banorët e një vendi dalin nga feja, atëherë duhet patjetër të vriten të gjithë banorët e vendit dhe kafshët e saj; duhet të digjet qyeteti, malli dhe pasuria e tij; duhet të mbeten grumbull gërmadhash dhe nuk duhet të rindërtohet më kurrë: (“Në qoftë se një ndër qytetet e tua që Zoti, Perëndia yt, të jep për të banuar, dëgjon të thuhet që njerëz të çoroditur kanë dalë nga gjiri juaj dhe kanë mashtruar banorët e qytetit të tyre duke thënë: “Shkojmë t'u shërbejmë perëndive të tjera”, që ju nuk i keni njohur kurrë, ti do të bësh hetime, kërkime dhe do të marrësh me kujdes në pyetje; dhe në qoftë se është e vërtetë dhe e sigurt që ky veprim i neveritshëm është kryer me të vërtetë në gjirin tënd, atëherë do të
  • 203.
    203 vrasësh me shpatëntënde banorët e atij qyteti, duke vendosur shfarosjen e tij dhe gjithçka që ndodhet në të; do të vrasësh edhe bagëtinë e tij. Pastaj do të mbledhësh tërë plaçkën e tij në mes të sheshit dhe do ta djegësh me zjarr qytetin dhe tërë plaçkën e tij përpara Zotit, Perëndisë tuaj; ajo do të mbetet një grumbull gërmadhash për gjithnjë dhe nuk do të rindërtohet më kurrë.”) [Ligji i Përtërirë 13;12-16] Në kapitullin 17 të librit Ligji i Përtërirë tregohet se, në qoftë se vërtetohet që ndokush adhuron dikënd tjetër përveç Allahut, ai duhet të gurorëzohet; qoftë burrë apo grua: (“Në rast se gjendet midis teje, në një nga qytetet që Zoti, Perëndia yt, po të jep, një burrë apo një grua që bën atë që është e keqe për sytë e Zotit, Perëndisë tënd, duke shkelur besëlidhjen e tij, dhe që shkon t'u shërbej perëndive të tjera dhe bie përmbys para tyre, para diellit, hënës apo tërë ushtrisë qiellore, gjë që unë nuk të kam urdhëruar, dhe që të është referuar dhe që ke dëgjuar të flitet për të, atëherë hetoje me kujdes; dhe në qoftë se është e vërtetë dhe e sigurtë se ky akt i neveritshëm është kryer në Izrael, do ta çosh në portat e qytetit tënd atë burrë ose grua që ka kryer këtë veprim të keq, dhe do ta vrasësh me gurë atë burrë ose atë grua; dhe kështu ata do të vdesin Ai që duhet të vdesë do të dënohet me vdekje me deponimin e dy apo tri dëshmitarëve, por nuk do të dënohet me vdekje askush me deponimin e një dëshmitari të vetëm. Dora e dëshmitarëve do të jetë e para që do të ngrihet kundër tij për t'i shkaktuar vdekjen; pastaj do të ngrihet dora e të gjithë popullit; kështu do të çrrënjosësh të keqen nga gjiri yt.”) [Ligji i Përtërirë 17;2-7] Këto ligje të ashpërta nuk ndodhen në Kuran. Çudi është me këtë pastor fanatik, se si Teuratit (Toras) nuk i bie ndonjë qortim për shkak të këtyre ligjeve të ashpërta, ndërsa, nga ana tjetër, Kurani qortohet!...” Më pas, Shejkh Rrahmetullah el-Hindi - Allahu e mëshiroftë - thotë në vëll. 4 fq. 1273: “Dijetarët e protestantëve pretendojnë rrejshëm se feja Islame është përhapur me shpatë. Ky pretendim nuk është i saktë, sikurse e ke marrë vesh më parë. Veprat e tyre bien ndesh me fjalët e tyre, ngase ata - ashtu sikurse të parët e tyre prej trinitarëve - kur sundonin komplet, atëherë mundoheshin t’i shfarrosnin kundërshtarët. Unë po transmetojë disa prej ndodhive të tyre, prej librave të tyre. Po të transmetoj gjendjen e tyre në raport me judaistët prej librit ‘Zbulimi i gjurmëve në historitë e Profetëve të bijëve të Israeli’, andaj them:
  • 204.
    204 Sa i përketIsait - paqja qoftë me të - , ai thoshte: ““Jepni, pra, Cezarit atë që i përket Cezarit dhe Perëndisë atë që i përket Perëndisë.”” [Ungjilli i Mateut 22;21] Autori i tij thotë në faqen 27: “Kostandini i madh, i cili ishte përpara hixhretit (mërgimit profetik) përafërsisht 300 vite më parë, ka urdhëruar që t'u prenin veshët çifutëve, dhe të internoheshin në vende të ndryshme. Më pas, në shekullin e pestë prej shekujve krishtere, mbreti i romakëve ka urdhëruar që të nxirreshin prej vendit të Aleksandrisë, i cili ishte vendstrehimi i tyre për një farë kohe dhe vinin prej çdo ane dhe qetësoheshin në të. Ai urdhëroi që të shkatërrohen sinagogat e tyre; i ndaloi adhurimet e tyre; urdhëroi që mos të pranohej dëshmia e tyre; urdhëroi që mos të zbatohej testamenti i tij nëse ndonjëri prej tyre lente ndonjë testament në pasurin e tij për ndonjërin...”…” Shejkh Rrahmetullah el-Hindi përmend pastaj shumë ngjarje ku tregohet dhuna që kanë përndorur kristianët dhe më pas thotë në vëll. 4 fq. 1279: “Më pas, ai thotë në faqen 33: “Papa, i cili është i madhi i sektit katolik, ka vendosur disa ligje të ashpërta kundrejt judaistëve.” Mbaron këtu fjala e autorit të librit ‘Zbulimi i gjurmëve në historitë e Profetëve të bijëve të Israeli’. Autori i librit ‘Biografia e të mëparshmëve’ ka thënë: “Sundimtari i gjashtë prej Kostandinit të parë ka urdhëruar nëpërmjet konsultit të prijësave të tij në vitin 279G që të kristianizohet çdokush që është nën sundimi romak, kurse ata që nuk kristianizohen, vriten.” Çfarë dhune ka më shumë sesa kjo?!!! Tomas Njuton (Thomas Newton) ka një komentim të Biblës ku shpjegon profetësitë për ndodhitë e të ardhmes të përfshira në Biblël. Ky komentim është botuar në vitin 1803G në Londër. Në faqen 65 prej vëllimit të dytë sqaron sundimin që kanë arritur t'i bëjnë trinitarët Jeruzalemit: “Ata e çliruan Jeruzalemin më datë 15 të muajit Temmuz (Korrik) sipas kalendarit Roman, në vitin 1099G, pasi e kanë rrethuar përgjatë pesë javëve. Ata i vranë jokristianët. Ata vranë më shumë se sa 70'000 musliman; i grumbudhuan çifutët dhe i dogjën me flakë. Ata gjetën nëpër xhamia plaçka lufte madhështore.”…” Më pas, Shejkh Rrahmetullah el-Hindi - Allahu e mëshiroftë - tregon shumë fakte historike ku përmenden dhunat e të krishterëve karshi kundërshtarëve të tyre.
  • 205.
    205 e) Musai kalindur me baba dhe me nënë në mënyrë të natyrshme, po ashtu ishte dhe lindja e Muhammedit ‫ﷺ‬. Ndërsa Isai ‫ﷺ‬ ka lindur me nënë, pa baba, në mënyrë hyjnore të mrekullueshme.
  • 206.
    206 Profeti Muhammed nëTestamentin e Ri Autori i Ungjillit të Gjonit ka transmetuar fjalën e Gjon pagëzorit, Jahjas - paqja qoftë me të - si në vijim: “Dhe kjo është dëshmia e Gjonit, kur Judenjtë i dërguan nga Jeruzalemi priftërinj dhe levitë për ta pyetur: “Kush je ti?”. Ai edhe e rrëfeu, edhe nuk e mohoi, dhe rrëfeu: “Unë nuk jam Krishti”. Atëherë ata e pyetën: “Kush je, pra? A je Elia?”. Ai tha: “Nuk jam!”. “Je ti profeti?”. Dhe ai përgjigjej: “Jo!”. Atëherë ata i thanë: “Kush je ti, që t'u japim përgjigje atyre që na dërguan? Ç'thua për veten tënde?”. Ai u përgjigj: “Unë jam zëri i atij që bërtet në shkretëtirë: drejtoni udhën e Zotit, sikurse tha profeti Isaia”. Dhe ata që qenë dërguar, ishin nga farisenjtë; ata e pyetën dhe i thanë: “Atëherë pse ti pagëzon, kur nuk je as Krishti, as Elia, as profeti?”. Gjoni iu përgjigj atyre, duke thënë: “Unë pagëzoj me ujë, por midis jush është një që ju nuk e njihni. Ai është ai që vjen pas meje e më paraprin, të cilit unë nuk jam i denjë t'ia zgjidh lidhësen e sandaleve”. Këto gjëra ndodhën në Betabara, përtej Jordanit, ku Gjoni po pagëzonte.” [Ungjilli i Gjonit 1;19-28] Pra, bijtë e Israelit ishin në pritje për tre profetë: ‘Mesihun (Krishtin)’, ‘Elian’ dhe ‘Profetin’. Më pas, autori i Ungjillit të Gjonit sjell përgëzimet e tjera, duke filluar nga kapitulli katërmbëdhjetë, deri te kapitulli gjashtëmbëdhjetë. Ai ka thënë: “Nëse më doni, zbatoni urdhërimet e mia. Dhe unë do t'i lutem Atit dhe ai do t'ju japë një Ngushëllues tjetër, që do të qëndrojë përgjithmonë me ju...” [Ungjilli i Gjonit 14;15-17]
  • 207.
    207 “Ju kam thënëkëto gjëra, ndërkaq jam me ju; por Ngushëlluesi, Fryma e Shenjtë, që Ati do ta dërgojë në emrin tim, do t'ju mësojë çdo gjë dhe do t'ju kujtojë të gjitha këto që ju thashë.” [Ungjilli i Gjonit 14;25-26] “Nuk do të flas më gjatë me ju, sepse po vjen princi i kësaj bote dhe ai nuk ka asgjë në mua;” [Ungjilli i Gjonit 14;30] “Por kur të vijë Ngushëlluesi, që do t'ju dërgoj prej Atit, Fryma e së vërtetës, që del nga Ati im, ai do të dëshmojë për mua.” [Ungjilli i Gjonit 15;26] “Megjithatë unë ju them të vërtetën: është mirë për ju që unë të shkoj, sepse, po nuk shkova, nuk do të vijë te ju Ngushëlluesi; por, po shkova, unë do t'jua dërgoj. Dhe kur të ketë ardhur, ai do ta bindë botën për mëkat, për drejtësi dhe për gjykim.” [Ungjilli i Gjonit 16;7-8] “Kam edhe shumë gjëra të tjera për t'ju thënë, por ato ende ju nuk mund t'i mbani. Por, kur të vijë ai, Fryma e së vërtetës, ai do t'ju prijë në çdo të vërtetë, sepse ai nuk do të flasë nga vetja, por do të thotë gjitha ato gjëra që ka dëgjuar dhe do t'ju kumtojë gjërat që do vijnë.” [Ungjilli i Gjonit 16;12-14] Këto përgëzime të Gjonit në Ungjillin e tij janë të qarta në nënkuptimin e tyre. Ato nuk kanë shumë nevojë për t’u mendituar, por lexuesi sheh me meditimin më të vogël se kjo fjalë përshtatet fjalëpërfjalë për Pejgaberin tonë Muhammed ‫ﷺ‬. Për këtë ka treguar Fjala e Allahut të Lartësuar:
  • 208.
    208 ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱁ‬ ‫ﱂ‬ ‫ﱃ‬ ‫ﱄ‬ ‫ﱅ‬ ‫ﱆ‬ ‫ﱇ‬ ‫ﱈ‬ ‫ﱉ‬ ‫ﱊ‬ ‫ﱋ‬ ‫ﱌ‬ ‫ﱍ‬ ‫ﱎ‬ ‫ﱏ‬ ‫ﱐ‬ ‫ﱑ‬ ‫ﱒ‬ ‫ﱓ‬ ‫ﱔ‬ ‫ﱕ‬ ‫ﱖ‬ ‫ﱗ‬ ‫ﱘ‬ ‫ﱙ‬ ‫ﱠ‬ :‫صف‬‫ال‬ ٦ “Dhe (kujto) kurIsai, biri i Merjemes tha: “O Bijtë e Israilit! Unë jam i Dërguari i Allahut tek ju duke vërtetuar Teuratin që ka ardhur para meje dhe jam përgëzues i një të Dërguari që do të vijë pas meje, - emri i të cilit do të jetë Ahmed!”.” [Surja Saff, 6] Ky përgëzim i shkon përshtat Muhammedit ‫ﷺ‬ për disa motive që vijojnë: 1 - Mesihu e ka përshkruajtur atë se ai është ‘Ngushëllues’ dhe se ai do të vijë pas tij. Ajo që dihet është se Muhammedi ‫ﷺ‬ është dërguar direkt pas tij dhe se ndërmjet tyre nuk ka pasur profet tjetër. Kurani ka përcjellur fjalën e Mesihut: “...dhe jam përgëzues i një të Dërguari që do të vijë pas meje, - emri i të cilit do të jetë Ahmed!” [Surja Saff, 6] - si ngushëllim për bijtë e Israelit. Kjo është e qartë kur ai i ka njoftuar se nëse ata besojnë, atëherë veprat e mira të tyre nuk do të asgjësohen, porse do të shpërblehen. Madje, ai i ka njoftuar ata se do të kenë dy shpërblime; një shpërblim për besimin e tyre në Mesihun, dhe një shpërblim për besimin e tyre në Pejgamberin Muhammed ‫ﷺ‬. 2 - Ai e ka përshkruajtur atë se “ai do ta bindë botën për mëkat... Për mëkat, sepse nuk besojnë në mua.” Vërtetë ka ndodhur se i Dërguari e ka pranuar profetësinë e tij - paqja qoftë me të - me argumente e fakte. Ai i ka shpallur si pabesimtarë ata të cilët nuk besojnë në të dhe i ka kërcënuar me ndëshkimin e dhembshëm. Allahu i Lartësuar ka thënë:
  • 209.
    209 ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱓ‬ ‫ﱔ‬ ‫ﱕ‬ ‫ﱖ‬ ‫ﱗ‬ ‫ﱘ‬ ‫ﱙ‬ ‫ﱚ‬ ‫ﱛ‬ ‫ﱜ‬ ‫ﱝ‬ ‫ﱞ‬ ... ‫ﱠ‬ ‫آل‬ :‫ران‬ ‫م‬ ‫ع‬ ٥٥ “(Përkujto) KurAllahu i tha: “O Isa! Unë do të të marr ty dhe do të të ngre lart pranë Meje dhe do të të pastroj ty prej atyre që nuk besojnë...” [Surja Ali Imran, 55] ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱳ‬ ‫ﱴ‬ ‫ﱵ‬ ‫ﱶ‬ ‫ﱷ‬ ‫ﱸ‬ ‫ﱹ‬ ‫ﱺ‬ ‫ﱻ‬ ‫ﱠ‬ :‫مران‬ ‫ع‬ ‫آل‬ ٥٦ “Sa për ata që nuk besojnë, Unë do t’i ndëshkoj ata me dënim të ashpër në këtë botë dhe në Botën Tjetër...” [Surja Ali Imran, 56] Po ashtu, ai e ka bindur dhe e ka qortuar botën për çështjen e largimit të tij nga kjo botë. Për këtë ka ardhur Fjala e Allahut të Lartësuar: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱠ‬ ‫ﱡ‬ ‫ﱢ‬ ‫ﱣ‬ ‫ﱤ‬ ‫ﱥ‬ ‫ﱦ‬ ‫ﱧ‬ ‫ﱨ‬ ‫ﱩ‬ ‫ﱪ‬ ‫ﱫ‬ ‫ﱬ‬ ‫ﱭ‬ ‫ﱮ‬ ‫ﱯ‬ ‫ﱰ‬ ‫ﱱ‬ ‫ﱲ‬ ‫ﱳ‬ ‫ﱴ‬ ‫ﱵ‬ ‫ﱶ‬ ‫ﱷ‬ ‫ﱸ‬ ‫ﱹ‬ ‫ﱺ‬ ‫ﱻ‬ ‫ﱼ‬ ‫ﱽ‬ ‫ﱾ‬ ‫ﱿ‬ ‫ﲀ‬ ‫ﲁ‬ ‫ﲂ‬ ‫ﲃ‬ ‫ﲄ‬ ‫ﲅ‬ ‫ﱠ‬ :‫اء‬ ‫س‬ ‫ن‬ ‫ال‬ ١٥٧ “Edhe për shkak të thënies së tyre (duke u mburrur): “Ne e vramë Mesihun, Isain, birin e Merjemes, të Dërguarin e Allahut,”- por ata nuk e vranë atë, as nuk e kryqëzuan, por kështu iu duk atyre; dhe ata që kanë mosmarrëveshje për këtë, kanë mjaft dyshime në të. Ata nuk kanë aspak dije (të qartë), duke mos ndjekur gjë tjetër, veçse hamendje, pasi sigurisht që ata nuk e vranë atë (Isain).” [Surja Nisa 157]
  • 210.
    210 3 - Fjalae tij: “Kam edhe shumë gjëra të tjera për t'ju thënë, por ato ende ju nuk mund t'i mbani.” tregon se feja e Isai - paqja qoftë me të - nuk ka qenë e plotë, sepse logjikat njerëzore nuk ishin pjekur akoma, kështu që erdhi Muhammedi ‫ﷺ‬, i biri i Abdullahit, për të cilin Mesihu është shprehur se është ‘Fryma e së Vërtetës’, - si plotësues i fesë së tij dhe vërtetues i saj. Ai i pranoi ligjet e pandryshueshme, që nuk ndikohen në varësi të kohës dhe vendit, sikurse Teuhidin, çështjet e cilësive të Zotit, krijimin e botës, realitetin e Xhenetit dhe Zjarrit, dhe shfuqizoi ligjet e përkohshme, qoftë ato me kohë të gjatë apo të shkurtër, pasi i mbaroi koha, dhe erdhi me ligje më të suksesshme se sa ligjet pozitive që janë të bëra nga njerëzit. Fjala e tij: “ai nuk do të flasë nga vetja, por do të thotë gjitha ato gjëra që ka dëgjuar dhe do t'ju kumtojë gjërat që do vijnë.” Në të tregohet qartë se Pejgamberi ‫ﷺ‬ do të njoftoi për gjëra të fshehta prej shpalljes së Allahut të Lartësuar, jo prej vetes së tij, sikurse ka thënë Allahu i Lartësuar: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬ ‫ﲧ‬ ‫ﲨ‬ ‫ﲩ‬ ‫ﲪ‬ ‫ﲫ‬ ‫ﲬ‬ ‫ﲭ‬ ‫ﲮ‬ ‫ﲯ‬ ‫ﲰ‬ ‫ﲱ‬ ‫ﲲ‬ ‫ﲳ‬ ‫ﲴ‬ ‫ﲵ‬ ‫ﲶ‬ ‫ﲷ‬ ‫ﲸ‬ ‫ﲹ‬ ‫ﲺ‬ ‫ﲻ‬ ‫ﲼ‬ ‫ﱠ‬ :‫ران‬‫م‬ ‫ع‬ ‫آل‬ ٤٤ “Kjo është pjesë nga njoftimet për Ghabin (për të fshehtën) me të cilat Ne të frymëzojmë ty (O Muhammed). Ti nuk ke qenë me ta kur ata hodhën short me penat e tyre të shkrimit se cili duhej të ngarkohej për t’u kujdesur për Merjemen, nuk ishe me ta as edhe kur ata u kundërshtuan mes veti.” [Surja Ali Imran, 44]
  • 211.
    211 Gjithashtu, Jezusi uka thënë atyre: “A nuk keni lexuar kurrë në Shkrimet: “Guri, që ndërtuesit e nxorën të papërdorshëm, u bë guri i qoshes. Kjo është vepër e Zotit, dhe është e mrekullueshme në sytë tonë”? Prandaj unë po ju them se juve do t'ju hiqet mbretëria e Perëndisë dhe do t'i jepet një kombi që do ta bëjë të japë fryt. Dhe ai që do të bjerë mbi këtë gur do të bëhet copëcopë; dhe ai mbi të cilin do të bjerë ai do të jetë i thërrmuar”. Dhe krerët e priftërinjve dhe farisenjtë, kur i dëgjuan shëmbëlltyrat e tij, e kuptuan se po fliste për ta.” [Ungjilli i Mateut 21;42-45] Në këto versete, zotëria Mesia tregon për moralet e këqija të bijve të Israelit, për mospërfilljen e ligjit të Musait, për mospërkujdesin me gjërat të cilat kanë sjell profetët pas tij, për revoltimin e tyre ndaj ligjit të Allahut, andaj, Mesihu i ka paralajmëruar ata duke u thënë se Allahu do ta heq mbretërimin e Allahut prej duarve të tyre dhe se ai do t’u jepet një tjetër kombi, sepse ai punon në përputhje të ligjit të Allahut dhe pikërisht ai do të korr frytet e tij. Ky komb është populli i Muhammedit ‫ﷺ‬, birit të Abdullahit. Mesihu ka sjell një shembull konkret për veprat dhe sjelljet e këqija të tyre. Ai ka thënë: “Ishte një pronar shtëpie, i cili mbolli një vresht, e rrethoi me gardh, gërmoi një vend ku të shtrydhte rrushin, ndërtoi një kullë dhe, mbasi ua besoi disa vreshtarëve, u nis në një vend të huaj. Dhe kur erdhi koha e të vjelave, ai dërgoi shërbëtorët e vet te vreshtarët, për të marrë frutat e tij, por vreshtarët i kapën shërbëtorët e tij, njërin e rrahën, një tjetër e vranë dhe një tjetër e vranë me gurë. Përsëri, ai dërgoi shërbëtorë të tjerë, më shumë se të parët, dhe këta vreshtarët i trajtuan në të njëjtën mënyrë. Më në fund ai i dërgoi atyre birin e vet duke thënë: “Për djalin tim do të kenë respekt!”. Por vreshtarët, kur e panë të birin, i thanë njeri tjetrit: “Ky është trashëgimtari; ejani, ta vrasim dhe
  • 212.
    212 marrim si pronëtrashëgiminë e tij”. Dhe e kapën, e nxorën jashtë nga vreshti dhe e vranë. Tani, kur të vijë i zoti i vreshtit, çfarë do t'u bëjë këtyre vreshtarëve?”. Ata i thanë: “Ai do t'i vrasë keqas ata faqezinj dhe do t'ua besojë vreshtin vreshtarëve të tjerë, të cilët do t'i japin prodhimet në kohën e vet”.” [Ungjilli i Mateut 21;33-41] Pas këtij shembulli konkret të gjendjes së bijve të Israelit, Mesihu ka thënë atë që paraprimë më parë. Një kuptim si ky ka ardhur në një hadith të saktë nga i Dërguari i Allahut ‫ﷺ‬, në të cilin thotë: " ‫ا‬َ‫م‬َّ‫ن‬ِ‫إ‬ ْ‫م‬ُ‫ك‬ُ‫ؤ‬‫ا‬َ‫ق‬َ‫ب‬ ‫ا‬َ‫م‬‫ِي‬‫ف‬ َ‫ف‬َ‫ل‬َ‫س‬ ْ‫م‬ُ‫ك‬َ‫ل‬ْ‫ب‬َ‫ق‬ َ‫ن‬ِ‫م‬ ،ِ‫م‬َ‫م‬ُ ْ ‫اْل‬ ‫ا‬َ‫م‬َ‫ك‬ َ‫ْن‬‫ي‬َ‫ب‬ ِ‫ة‬ َ ‫َل‬َ‫ص‬ ِ ‫ر‬ْ‫ص‬َ‫ع‬ْ‫ال‬ ‫ى‬َ‫ل‬ِ‫إ‬ ِ‫ب‬‫و‬ُ‫ر‬ُ‫غ‬ ، ِ ‫س‬ْ‫م‬َّ‫ش‬‫ال‬ َ‫ِي‬‫ت‬‫و‬ُ‫أ‬ ُ‫ل‬ْ‫ه‬َ‫أ‬ ِ‫ة‬‫ا‬ َ‫ر‬ ْ‫و‬َّ‫ت‬‫ال‬ ‫ال‬ َ‫ة‬‫ا‬ َ‫ر‬ ْ‫و‬َّ‫ت‬ ‫وا‬ُ‫ل‬ِ‫م‬َ‫ع‬َ‫ف‬ ‫ى‬َّ‫ت‬َ‫ح‬ ‫ا‬َ‫ذ‬ِ‫إ‬ َ‫ف‬َ‫ص‬َ‫ت‬ْ‫ن‬‫ا‬ ُ‫ار‬َ‫ه‬َّ‫ن‬‫ال‬ ،‫وا‬ُ‫ز‬َ‫ج‬َ‫ع‬ ‫وا‬ُ‫ط‬ْ‫ع‬ُ‫أ‬َ‫ف‬ ‫ا‬ً‫ط‬‫ا‬ َ‫ِير‬‫ق‬ ،‫ا‬ً‫ط‬‫ا‬َ‫ِير‬‫ق‬ َّ‫م‬ُ‫ث‬ َ‫ِي‬‫ت‬‫و‬ُ‫أ‬ ُ‫ل‬ْ‫ه‬َ‫أ‬ ِ‫ل‬‫ي‬ ِ‫ج‬ْ‫ن‬ِ ْ ‫اْل‬ َ‫ل‬‫ي‬ ِ‫ج‬ْ‫ن‬ِ ْ ‫اْل‬ ‫وا‬ُ‫ل‬ِ‫م‬َ‫ع‬َ‫ف‬ ‫ى‬َ‫ل‬ِ‫إ‬ ِ‫ة‬ َ ‫َل‬َ‫ص‬ ِ ‫ر‬ْ‫ص‬َ‫ع‬ْ‫ال‬ َّ‫م‬ُ‫ث‬ ،‫وا‬ُ‫ز‬َ‫ج‬َ‫ع‬ ‫وا‬ُ‫ط‬ْ‫ع‬ُ‫أ‬َ‫ف‬ ‫ا‬ً‫ط‬‫ا‬ َ‫ِير‬‫ق‬ ،‫ا‬ً‫ط‬‫ا‬ َ‫ِير‬‫ق‬ َّ‫م‬ُ‫ث‬ ‫َا‬‫ن‬‫ِي‬‫ت‬‫و‬ُ‫أ‬ َ‫آن‬ ْ‫ر‬ُ‫ق‬ْ‫ال‬ َ‫ف‬ ‫َا‬‫ن‬ْ‫ل‬ِ‫م‬َ‫ع‬ ‫ى‬َ‫ل‬ِ‫إ‬ ِ‫ب‬‫و‬ُ‫ر‬ُ‫غ‬ ، ِ ‫س‬ْ‫م‬َّ‫ش‬‫ال‬ ‫َا‬‫ن‬‫ي‬ِ‫ْط‬‫ع‬ُ‫أ‬َ‫ف‬ ِ‫ْن‬‫ي‬َ‫ط‬‫ا‬َ‫ِير‬‫ق‬ ِ‫ْن‬‫ي‬َ‫ط‬‫ا‬ َ‫ِير‬‫ق‬ ... " “Koha e qëndrimit juaj në raport me popujt që kanë kaluar është sa koha ndërmjet namazit të ikindisë, deri në perëndimin e diellit. Ithtarëve të Teuratit u është dhënë Teurati; ata punuan deri në mes të ditës, pastaj nuk mundën të punonin, kështu që, secili prej tyre mori nga dy kirat. Ithtarëve të Inxhilit u është dhënë Inxhili; ata punuan deri në namaz të ikindisë, pastaj nuk mundën të punonin dot, kështu që, secili prej tyre mori nga dy kirat. Më pas, neve na u dha Kurani; ne punuam me të deri në perëndim të diellit, kështu që, secilit prej nesh iu dha nga dy kirat...” [Bukhariu nr. 557]
  • 213.
    213 Citati që paraprimënga Isai - paqja qoftë me të - përmban disa çështje që tërheq vëmendjen e lexuesve. Ato janë: “Guri, që ndërtuesit e nxorën të papërdorshëm, u bë guri i qoshes.” Është thënë se për qëllim kihet gjyshi i të Dërguarit, zotëria jonë Ismail, biri i Ibrahimit - paqja qoftë me ta - . Mirëpo, konteksti i citatit tregon se për qëllim me këtë gur, që çifutët nuk e kanë pranuar, kihet profetësia e Muhammedit ‫ﷺ‬, sepse vargu i profetëve është si muri i ndërtesës së profetësisë , i cili ndërtohet gur mbi gur. Kur ky varg ka arritur te Isai - paqja qoftë me të - , atëherë bijtë e Israelit nuk mundën t’i përmballojnë vështirësitë e saj për shkak të veprave të tyre të këqija, kështu që erdhi Profeti i Allahut, Muhammed ‫ﷺ‬, dhe e plotësoi atë boshllëk të ndërtesës së profetësisë, vulosi këtë varg, shfuqizoi ligjet e mëparshme, dhe u preferua mbi të gjithë profetët. Prandaj, është e saktë të thuhet se ai është guri të cilin e nxorën të papërdorshëm dhe se ai u shndërrua në një gur qosheje. Kjo është ajo për të cilën ka treguar i Dërguari i Allahut ‫ﷺ‬ me fjalën e tij: " ‫ِي‬‫ل‬َ‫ث‬َ‫م‬ ُ‫ل‬َ‫ث‬َ‫م‬ َ‫و‬ ِ‫اء‬َ‫ي‬ِ‫ب‬ْ‫ن‬َ ْ ‫اْل‬ ْ‫ن‬ِ‫م‬ ،‫ِي‬‫ل‬ْ‫ب‬َ‫ق‬ ِ‫ل‬َ‫ث‬َ‫م‬َ‫ك‬ ٍ‫ل‬ُ‫ج‬ َ‫ر‬ ‫َى‬‫ن‬َ‫ب‬ ‫ا‬ً‫ن‬‫ا‬َ‫ي‬ْ‫ن‬ُ‫ب‬ ُ‫ه‬َ‫ن‬َ‫س‬ْ‫ح‬َ‫أ‬َ‫ف‬ ُ‫ه‬َ‫ل‬َ‫م‬ْ‫ج‬َ‫أ‬ َ‫و‬ ، َّ ‫ل‬ِ‫إ‬ َ‫ع‬ ِ ‫ض‬ ْ‫و‬َ‫م‬ ٍ‫ة‬َ‫ن‬ِ‫ب‬َ‫ل‬ ْ‫ن‬ِ‫م‬ ٍ‫ة‬َ‫ي‬ِ‫و‬‫ا‬ َ‫ز‬ ْ‫ن‬ِ‫م‬ ،ُ‫ه‬‫ا‬َ‫ي‬‫ا‬ َ‫و‬ َ‫ز‬ َ‫ل‬َ‫ع‬َ‫ج‬َ‫ف‬ ُ‫اس‬َّ‫ن‬‫ال‬ َ‫ون‬ُ‫ف‬‫و‬ُ‫ط‬َ‫ي‬ ِ‫ه‬ِ‫ب‬ َ‫ُون‬‫ب‬َ‫ج‬ْ‫ع‬َ‫ي‬ َ‫و‬ ،ُ‫ه‬َ‫ل‬ َ‫ون‬ُ‫ل‬‫و‬ُ‫ق‬َ‫ي‬ َ‫و‬ : َّ ‫ََل‬‫ه‬ ْ‫ت‬َ‫ع‬ ِ ‫ض‬ ُ‫و‬ ِ‫ه‬ِ‫ذ‬َ‫ه‬ ‫؟‬ُ‫ة‬َ‫ن‬ِ‫ب‬َّ‫ل‬‫ال‬ َ‫ل‬‫ا‬َ‫ق‬ : ‫َا‬‫ن‬َ‫أ‬َ‫ف‬ ،ُ‫ة‬َ‫ن‬ِ‫ب‬َّ‫ل‬‫ال‬ ‫َا‬‫ن‬َ‫أ‬ َ‫و‬ ُ‫م‬َ‫ت‬‫َا‬‫خ‬ َ‫ين‬ِ‫ي‬ِ‫ب‬َّ‫ن‬‫ال‬ ". “Shembulli im dhe shembulli i profetëve përpara meje është si një njeri që ndërtoi një ndërtesë dhe e zbukuroi atë, përveç një tulle në një cep të tij. Njerëzit filluan të vijnë vërdallë tij duke u mahnitur me të dhe duke thënë: “A nuk po vendoset kjo tullë?” Unë jam ajo tullë. Unë jam vula e Profetëve.” [Muslimi nr. 2286]
  • 214.
    214 Krisianët vazhdojnë tëkapen me atë se Gjoni ka përdorur fjalën greke, për të shprehur rreth profetit të shumëpritur. Ajo fjalë është ‘PARACLETUS’, kuptimi i të cilit është: Thirrësi për te një vend; thirrësi për ndihmën e tij; paralajmëruesi; kërkuesi’. Kuptimi i tij në dialektin helen është: ‘Ngushëlluesi; ai i cili të mbjell në vete qetësi’. Mirëpo komentuesit e Ungjilleve nuk kanë rënë dakort në përkthimin e kësaj fjale: Origen, herë e përkthen me fjalën ‘CONSOLATOR’ dhe herë e përkthen me fjalën ‘DEPRECTOR’, kurse disa përkthyes të tjetë nuk e kanë pranuar këtë përkthim, sepse ky përkthim bie ndesh me rregullat e greqishtes. Prandaj, disa prej tyre e kanë përkthyer me fjalën ‘TEACHER’; kurse ‘Tertullian’ dhe ‘Agostein’ kanë anuar nga fjala ‘ADVOCATE’; kurse disa të tjerë kanë anuar nga fjala ‘COMFORTER’ dhe ‘CONSOLER’ e të tjerë përveç këtyre fjalëve. Në gjuhën greke gjendet një tjetër fjalë ‘PERICLYTOS’. Kjo e ka kuptimin e emrit Muhammed nga çdo lloj aspekti. Prejardhja e asaj fjale është e përafërt me atë të fjalës ‘PARACLETUS’.122 Me këtë bëhet e qartë se Mesihu e ka shprehur këtë fjalë me gjuhën sirianike, kurse ithtarët e ungjilleve e kanë përkthyer atë në greqisht. Cila është fjala origjinale që ka përdorur Mesihu, paqja qoftë me të? Ungjillet që gjenden sot nuk na tregojnë për njohjen e kësaj fjale, mirëpo disa historianë musliman kanë bërë një studim në këtë fushë, në mënyrë që ta njohin atë fjalë, kështu që ata gjetën se fjala ishte ‘Munhammana’. Ibën Is’haku, duke përcjellur fjalën e Isait - paqja qoftë me të - , thotë: “Kush më urren mua, urren edhe Atin tim. Po të mos kisha bërë në mes tyre vepra që askush tjetër nuk ka bërë, nuk do të kishin faj; por tani, përkundrazi, e kanë parë, dhe më kanë urryer mua dhe Atin tim. Por kjo ndodhi që të përmbushet fjala 122 ‘Judaizmi dhe Kristianizmi’ fq. 459, e Meududit.
  • 215.
    215 e shkruar nëligjin e tyre: “Më kanë urryer pa shkak”. Por kur të vijë ‘Munhammana’, që do t'ju dërgoj prej Atit, Fryma e së vërtetës, që del nga Ati im, ai do të dëshmojë për mua. Edhe ju, gjithashtu, do të dëshmoni, sepse ishit me mua që nga fillimi”.” [Ungjilli i Gjonit 15;23-27] Ibën Is’haku thotë: “Fjala ‘Munhammana’ në gjuhën sirianike është Muhammedi, kurse në gjuhën greke është ‘Periklitos’. Nuk është e çuditshme që Mesihu ta ketë përdorur fjalën ‘Munhammana’, që në arabisht është ‘Muhammed’, kurse në greqisht është ‘Periklitos’. Një personë nga vet ata ka dëshmuar për këtë; ai është Naxhashi, mbreti i Habeshes (Etiopisë), ku ka thënë: “Mirësevini ju dhe ajo që keni sjell prej Tij. Unë dëshmoj se ai është i Dërguar i Allahut, se ne e gjejmë atë në Ungjill, dhe se ai është personi për të cilin ka përgëzuar Isai, i biri i Merjemes. Sikur mos të ishte pozita ime prej mbreti, unë do të vija deri te ai që t’i mbaja nallonet e tij.”123 .”124 Shejkh Meududi - Allahu i Lartësuar e mëshiroftë - thotë: “Përpara se të përcaktojmë konceptet e këtyre përgëzimeve, ne duhet të njohim gjuhën e banorëve të Palestinës në kohën e Mesihut. Ajo ishte ishte gjuha sirianike (SIRIAC) nga aramishtja, sepse gjuha hebraishte kishte marrë fund rreth dyqind vite më parë, në kohën e 123 Hadithin e transmeton Ebu Daudi në librin ‘Xhenazja’, tema: ‘Namazi për myslimanin që vdes në vendin e shirkut’, nëpërmjet Israilit, kurse ky nga Ebu Is’hak, kurse ky nga Ebu Berdeh, kurse ky nga babai i tij. Ky hadith ka një transmetim tjetër që dëshmon për të. Ai është hadithi që transmetohet nga ibën Mes’udi në një tekst të gjatë. Zinxhirin e transmetimit të tij e ka treguar Ahmedi (1/461) nëpërmjet Zuhejr ibëm Muauijeh, kurse ky nga Ebu Is’hak, kurse ky nga Abdullah ibën Utbeh, kurse ky nga ibën Mes’udi. 124 ‘ ‫الروض‬ ‫اْلنف‬ ’ vëll. 2 fq. 375, e ibën Hishamit.
  • 216.
    216 Selokinit (SELEUCIDE), kursegreqishtja ishte e kufizuar te rangu i njerëzve intelektual dhe te ata që bënin punë shtetërore. Banorët e Palestinës flisnin me një dialekt të veçantë të gjuhës sirianike. Nëpërmjet kësaj mundet që të njihet, gjithashtu, se ungjillet që gjenden sot e që janë shkruajtur më vonë, janë shkruajtur në greqisht, dhe se fjalët e këshillat e Mesihut nuk janë shkruajtur në gjuhën origjinale, e cila është gjuha sirianike. Kështu që, njerëzit e ungjilleve janë bazuar në transmetimet gojore që ishin të përhapura në mesin e njerëzve dhe i kanë përkthyer ato në gjuhën greke, e cila ishte gjuha e diturisë dhe e intelektit.” Këtu mbetet një pyetje, e cila është: A është burimi i informacioneve të Nexhashiut për këtë Profetë të shumëpritur nga Ungjilli i Gjonit apo është nga një burim tjetër? Ne mundet t’i përgjigjemi kësaj pyetje me dy përgjigje: E para: Se mundet që ndonjë kopje origjinale e Ungjillit të Gjonit të ketë mbetur deri në kohën e Nexhashiut dhe mundet që ai të ketë lexuar prej saj. E dyta: Se atij i ka mbërritur ndonjë kopje prej Ungjilli të Barnabas, i cili është ndaluar të lexohet përreth njëqind vite përpara tij. Kështu, ai e ka njohur emrin e Profetit dhe cilësitë e tij të përmendura në të. Gjithashtu, mundet që transmetimet gojore të jenë burim të informacioneve të tij. Të gjitha këto janë të mundshme për atë që kërkon të vërtetën dhe derdh me këmbëngulje mundin e tij për të arritur te realiteti i cili është i prerë për këtë temë. Dhe Allahu e di më së miri. Tani, le t’i kthehemi fjalës së Dr. Khalil Seadeh rreth përmendjes së drejtpërdrejt të Pejgamberit ‫ﷺ‬ në Ungjillin e Barnabas dhe fjalës
  • 217.
    217 së tij: “Sikurai të tregonte për ardhjen e Profetit të muslimanëve në mënyrë indirekte me shenja që përshtaten me të, por pa deklaruar emrin e tij, atëherë kjo do të ishte më e mirë në arritjen e qëllimit.” Faktikisht, fjala e tij është argument për saktësinë se ky Ungjill është i Barnabas, sepse shkrimtari i tij - sikurse e përshkruan doktor Seadeh - ka zgjuarsi, ka filozofi të lartë dhe ka shumë njohuri... pra, nëse ai do të ishte gënjështar, atëherë si mundet që ky parim fillestarësh t’i fshihej atij?!125 125 Shih: ‘Krishterimi’ fq. 175.
  • 218.
    218 Pjesë nga Ungjillii Barnabas: Kemi mbaruar me rrëfimin e historisë së Ungjillit të Barnabas, me mënyrën e zbulimit të tij dhe me studimin se a është ky libër i tij apo jo, kurse tani është e denjë të përmendim këtu disa pjesë nga ky Ungjill, në mënyrë që të plotësohet dobia. 1) Përgëzimet për ardhjen e Muhammedit ‫ﷺ‬, të Dërguarit të Allahut. Në kapitullin dyzet e tre thuhet: “Jezusi zbriti te tetë dishepujt që ishin duke pritur poshtë. Dhe të katër i thanë të tetëve ato që kishin parë. Atë ditë, të gjithë atyre ju largua çdo dyshim për Jezusin, përveç Judës Iskariot i cili nuk besoi gjë. Jezusi u ul rrëzë malit dhe ata hëngrën nga frutat e egra, sepse nuk kishin bukë. Andrea tha: “Ju na keni treguar shumë për Mesian, andaj na ndero ne me rrëfimin e qartë të çdo gjëje”. Jezusi tha: “Çdokush bën diçka që e kënaq atë. Por unë po ju them të vërtetën, Zoti, i cili është i përsosur, nuk ka nevojë për gjë, pasi Ai Vetë është i Vetmjaftueshëm. Kur Ai dëshiroi të punoi, Ai krijoi para së gjithash shpirtin e të Dërguarit të Tij, për të cilin Ai vendosi të krijojë gjithçka, në mënyrë që krijesat të gjejnë gëzim dhe lumturi tek Zoti, dhe që të gëzojë të Dërguarin i Tij me të gjitha krijesat e Tij që do të jenë rob të Zotit. Pse e donte Ai këtë? Të vërtetën po ju them se çdo Profet u dërgua në kombin e tij si një shenjë e mëshirës së Zotit, prandaj mesazhi i tyre u drejtohej vetëm popujve tek të cilëve ishin dërguar. Por kur të vijë i Dërguari i Zotit (Muhammedi), Zoti do t’i jap diçka që është si vulë në dorën e Tij, në mënyrë që të sjellë shpëtimin dhe mëshirën për të gjithë kombet e botës, të cilët do të marrin mësimin e tij. Ai do të vijë me fuqi mbi të padrejtit dhe do të shkatërrojë adhurimin e statujave, në mënyrë që Satanai të
  • 219.
    219 poshtërohet. Kjo ështëajo që Perëndia i ka premtuar Abrahamit, duke thënë: "Vini re, Unë do të bekoj të gjitha fiset e tokës me pasardhësit e tu, ashtu sikurse ti, o Abraham, ke shkatërruar statujat, po ashtu, dhe bijtë e tu do të shkatërrojnë statujat”. Jakobi tha: “O mësues, na trego për kë është bërë ky premtim? Judenjtë thonë se bëhet fjalë për Isakun, kurse Ismaelitët thonë se është për Ismaelin. Jezusi u përgjigj: “Djali kujt ishte Davidi dhe pasardhësi kujt ishte?” Jakobi u përgjigj: “Nga Isakut, sepse Isaku ishte babai i Jakobit, kurse Jakobit i lindi Juda, prej të cilit e ka prejardhjen Davidi.” Pastaj Jezusi tha: “Kur i Dërguari i Zotit të vijë, nga prejardhje e kujt do të jetë?” Dishepujt u përgjigjën: “Nga Davidi.” Pastaj Jezusi tha: “Ju mashtroni vetveten, sepse Davidi në shpirt e quan atë zot, duke thënë: ‘Perëndia i tha zotit tim: Ulu në të djathtën time, derisa t'i bëjë armiqtë tuaj stol të këmbëve të tu. Zoti do të dërgoi skeptrin tënd, të cilin do ta bëjë të jetë pushtet mbi armiqtë e tu.’ Nëse i Dërguari i Zotit do të ishte i biri i Davidit, si mund që Davidi ta quajë atë ‘Zot’? Më besoni, të vërtetën po ju them se premtimi u bë në lidhje me Ismaelin dhe jo me Isakun.” Në kapitullin dyzet e katër thuhet: “Atëherë dishepujt thanë: “Mësues, është shkruar në librin e Moisiut që premtimi u bë për Isakun.” Jezusi u përgjigj me një rënkim: “Kjo është ajo që është shkruar, por Moisiu nuk e shkroi atë, as Joshua, por rabinët që nuk kanë frikë nga Zoti. Të vërtetën po ju them, nëse i merrni parasysh fjalët e engjëllit Gabriel, do të zbuloni ligësinë e skribëve dhe mjekëve tanë, sepse engjëlli ka thënë: “Abraham, e gjithë bota do ta dijë se si të do Zoti ty. Por si do ta njohë bota dashurinë që ke ti për Zotin? Patjetër duhet që diçka të bëhet për hir të Zotit.” Abrahami u përgjigj: “Këtu është shërbëtori i Zotit, i gatshëm të bëjë çfarë të dojë Zoti.” Pastaj Zoti tha:
  • 220.
    220 “Abraham, merr djalintënd të parëlindur, Ismailin, dhe eja ta flijosh atë në mal”. Si mund të jetë Isaku i parëlinduri nëse Ismaili ishte shtatë vjeç kur lindi Isaku?” Atëherë dishepujt thanë: “Gënjeshtra e dijetarëve tanë është e qartë. Na thuaj të vërtetën, sepse ne e dimë se ti je i dërguar nga Zoti.” Jezusi tha: “Të vërtetën po ju them se Satanai gjithmonë kërkon të shkatërrojë ligjin e Zotit. Kjo është arsyeja pse përkrahësit e tij, të cilët janë hipokritë dhe të ligj, ndoti pothuajse të gjitha gjërat. Ata janë të parët në mësimdhënien e gënjeshtrën dhe janë të fundit me jetesën imorale. Mjerë për ju, hipokritë! Për lavdërimet e kësaj bote, do t’ju shndërrohen në poshtërim dhe ndëshkim në Ferr. Prandaj ju them: I Dërguari i Zotit është një shkëlqim që i jep gëzim pothuajse gjithçkaje që Zoti ka bërë, sepse është zbukuruar me frymën e mirëkuptimit dhe këshillës, me frymën e urtësisë dhe forcës, me një frymë frike dhe dashurie, me frymën e maturisë dhe mesatarisë. Është zbukuruar me frymën e dashurisë dhe mëshirës, me frymën e drejtësisë dhe devotshmërisë, me frymën e butësisë dhe durimit, prej të cilit Zoti i ka dhënë tre herë më shumë se të gjitha krijesave të tij. Oh, e bekuar do të jetë koha kur ai do të vijë në botë! Më besoni, unë kam parë atë dhe e kam respektuar, ashtu si të gjitha profetët e kanë parë atë, pasi ai është fryma e tij ndaj kujt Zoti dha profecinë. Kur unë e pashë atë, atëherë shpirti im u mbush plot gëzim e ngushëllim dhe thashë: “O Muhamed, Zoti qoftë me ty! Dhe më ndero mua të zgjidh këpucët e tua, në mënyrë që të jem një profet i madh dhe i shenjtë i Zotit!” Pas këtyre fjalëve, Jezusi e falënderoi Perëndinë.”
  • 221.
    221 Në kapitullin epesëdhjetë e katër thuhet pas sqarimit të asaj që do të ndodh afër fundit të botës: “Pasi të kalojnë këto shenja, dyzet vjet errësirë do të kalojnë në të gjithë botën. Nuk do të jetë gjallë askush tjetër përveç Zotit të vetëm dhe Atij i përket lavdia dhe madhështia përjetë. Kur të kenë kaluar dyzet vjet, Zoti do t'i japë jetë të Dërguarit të Tij, i cili do të ngrihet përsëri si dielli, duke ndriçuar si një mijë diell. Ai do të ulet dhe nuk do të flasë sepse do të jetë si i çrregullt. Zoti do të ringjallë 40 engjëjt e tij të preferuar, të cilët do të kërkojnë të Dërguarin e Zotit, dhe pasi ta gjejnë atë, ata do ta ruajnë atë. Pastaj, Zoti do t'u japë jetë të gjithë engjëjve që do të vijnë si bleta rreth të Dërguarit të Zotit. Pastaj, Zoti do t'u japë jetë të gjithë profetëve, një nga një duke ndjekur Adamin, të gjithë do të shkojnë dhe do të puthin dorën e të Dërguarit të Zotit [Muhamed]. Pastaj, Zoti do t'u japë jetë të gjithë të zgjedhurve që do të thërrasin: “Muhamed, na kujto!”. Duke dëgjuar zërat e tyre, i Dërguari i Zotit do të zgjohet duke filluar të mendojë se çfarë të bëjë, duke pasur frikë për ta.” Në kapitullin pesëdhjet e pesë thuhet: “Zoti do t'i thotë të Dërguarit të Tij: “Je i mirëpritur, o robi im besnik. Më kërko çfarë të duash se do ta arrish atë”. I Dërguari i Zotit do të përgjigjet: “O Zot, më kujtohet që kur Ti më ke krijuar mua, the se ti e ke krijuar botën, parajsën, engjëjt dhe njerëzit nga dashuria për mua, në mënyrë që ata të lavdërojnë ty, kurse unë të jem robi Yt. Prandaj, unë të lutem Ty o Zot, i Gjithëmëshirshëm e i Drejtë, që të kujtosh premtimin Tënd ndaj robit Tënd.” Zoti do t’i përgjigjet atij si një mik që bën shaka me mikun e tij, do t’i thotë: “A ke dëshmitar për këtë, o miku im Muhammed?" Ndërsa ai do t’i thotë me respekt: “Po, o Zot!” Zoti do të përgjigjet: “Shko e thirri o Gabriel!” Atëherë do të vijë Gabrieli te i Dërguari i Zotit dhe do t’i thotë: “Zotëria im,
  • 222.
    222 cilët janë dëshmitarëte tu?” I Dërguari i Allahut do të përgjigjet: “Ky është Adami, Abrahami , Ismaeli, Moisiu, Davidi dhe Jezusi, djali i Marisë”. Engjëlli do të shkojë të thërrasë dëshmitarët, ndërkohë ata do të jenë të frikësuar. Kur të vijnë, atëherë Zoti do të thotë: “A e kujtoni atë që thotë i Dërguari Im?” Ata do të thonë: “Çfarë, o Zot?” Zoti do të thotë: “Se kam krijuar gjithçka për hir të tij, në mënyrë që gjithçka të më lëvdojë.” Pastaj, secili prej tyre do të përgjigjet: “Ka tre dëshmitarë më të mirë se ne, o Zot!” Zoti do të pyesë: “Kush janë këta tre dëshmitarë?” Moisiu do të përgjigjet: “I pari është libri që më ke dhënë mua.” Davidi do të përgjigjet: “I dyti është libri që më ke dhënë mua.” Ai që po ju flet (Jezusi) do të thotë: “Zot, Satanai ka mashtruar gjithë botën dhe ka thënë se unë jam biri e ortak i Juaj, por libri që më dhatë tha se unë jam me të vërtetë rob i Juaj, dhe ai pranon gjithçka që ka thënë i Dërguari Juaj.” Atëherë, i Dërguari i Zotit do të flasë e do të thotë: “Kështu thotë libri që ti më ke dhënë mua, o Zot”.” Në kapitullin nëntëdhjet e gjashtë thuhet: “Pas lutjes, kryeprifti tha me zë të lartë: “Prisni, o Jezus, sepse ne e kemi detyrë që të njohim se kush je ti, në mënyrë që të qetësohet populli jonë.” Jezusi u përgjigj: “Unë jam Jezusi, bir i Marisë, nga fisi i Davidit, Unë jam një njeri i vdekshëm dhe që i frikësohet Zotit dhe kërkoj që ju ta nderoni e ta madhëroni vetëm Zotin.” Kryeprifti u përgjigj: “Në librin e Moisiut është shkruar që Zoti ynë duhet të na dërgojë Mesian, i cili do të vijë të shpallë vullnetin e Zotit dhe do të në këtë botë me Mëshirën e Zotit. Prandaj, të lutem na trego të vërtetën. A jeni ju Mesia i Zotit që ne presim?” Jezusi u përgjigj: “Vërtetë kjo është ajo që Zoti ynë premtoi, por nuk jam unë, sepse ai u krijua para meje dhe do të vijë pas meje.” Kryeprifti u përgjigj:" Sidoqoftë, me fjalët dhe
  • 223.
    223 shenjat tuaja, nebesojmë se ju jeni një Profet dhe një njeri i shenjtë i Zoti, për të cilin ju lutem në emër të gjithë Judesë dhe Izraelit, të na tregoni, për hir të Zotit, si do të vijë Mesia?” Jezusi u përgjigj: “Për Zotin, në praninë e të cilit është shpirti im, unë nuk jam Mesia që e presin të gjitha fiset e tokës, siç i premtoi Zoti babait tonë Abrahamit, duke thënë: 'Me pasardhësit tuaj unë do të bekoj të gjitha fiset e tokës.” Mirëpo, kur Zoti të më largojë nga kjo botë, Satanai do të nxisë përsëri këtë mashtrim të mallkuar dhe do t'i bëjë ata që nuk kanë devotshmëri të besojnë se unë jam Zoti dhe bir i Zotit. Për shkak të kësaj, fjalët e mia dhe mësimi im do të ndoten aq shumë sa vetëm tridhjetë besnikë do të mbeten besimtarë. Atëherë, Zoti do të mëshirojë botën dhe do të dërgojë të Dërguarin e Tij për të cilin krijoi gjithçka. Ai do të vijë nga jugu me forcë për të shkatërruar idhujt dhe idhujtarët dhe do t'i heqë Satanit sundimin që ka mbi njerëzit. Ai do të vijë me Mëshirën e Zotit për të shpëtuar ata që besojnë në të. Lum ata që besojnë në fjalët e tij!” Në kapitullin nëntëdhjetë e shtatë thuhet: “Jezusi tha: “Fjalët e juaj nuk më ngushëllojnë, sepse errësira vjen nga aty ku pritet drita. Ngushëllimi im është në ardhjen e të Dërguarit të Zotit i cili do të shkatërrojë çdo keqkuptim rreth meje dhe besimi i tij (feja) do të përhapet në të gjithë botën, sepse kjo është ajo që Zoti i premtoi Abrahamit, babait tonë. Unë vetëm ngushëllohem nga fakti që besimi i tij nuk do të marrë fund, sepse Zoti do ta ruaj atë të saktë.” Kryeprifti pyeti: “A do të vijnë profetë të tjerë pas të Dërguarit të Zotit?” Jezusi u përgjigj: “Pas tij nuk do të ketë profetë të vërtetë e të dërguar nga Zoti, por një numër i madh i profetëve të rremë do të vijnë dhe pikërisht kjo gjë më pikëllon mua, sepse ata në fakt do të nxiten nga Satani i cili do të
  • 224.
    224 çojë në njëgjykim të drejtë të Zotit dhe ata do të fshihen nën pretekstin e Ungjillit tim”. Herodi tha: “Si është një gjykim i drejtë i Perëndisë, me ardhjen e këtyre keqbërësve?” . Jezusi u përgjigj: “Prej drejtësisë është që kushdo që nuk beson në të vërtetën për shpëtimin e tij, beson në gënjeshtrën për mallkimin e tij, siç thashë, bota gjithmonë i ka përbuzur profetët e vërtetë dhe i ka dashur të rremët, siç ishte e mundur të shihej në kohën e Mikahut dhe Jeremiah, sepse çdokush e pëlqen të ngjashmin e tij”. Kryeprifti tha: “Si është emri i Mesias të shumëpritur dhe cila shenjë tregon ardhjen e tij?” Jezusi u përgjigj: “Emri i Mesias është i admirueshëm, sepse vetë Zoti e ka quajtur kur krijoi shpirtin e tij dhe e vendosi në një shkëlqim qiellor dhe tha: “Duro, o Muhammed, sepse për ty unë dua të krijoj parajsën, botën dhe një mori të madhe krijesash, të cilat do t’i bëj dhuratë ty. Dhe kush të bekon ty, ai do të bekohet; dhe kush të mallkon ty, ai do të jetë i mallkuar! Kur të dërgoj në botë, do të dërgoj si të Dërguarin Tim për shpëtim. Fjala jote do të jetë e vërtetë deri në atë pikë sa qiejt dhe toka do të dështojnë, por feja jote nuk do të dështojë kurrë. Emri i tij i bekuar është Muhamed”. Pastaj njerëzit ngritën zërin dhe thanë: “O Zot, na dërgo të Dërguarin tënd! O Muhamed, eja shpejt për shpëtimin e botës!”.” Në kapitullin njëqind e tridhjetë e gjashtë thuhet se Mesihu ka thënë: “Unë po ju them se i Dërguari i Zotit (Muhammedi) gjithashtu do të shkojë atje (në ferr), për të soditur drejtësinë e Zotit. Atëherë ferri do të dridhet në praninë e tij. Ai do të jetë njeri (prej mishi), të gjithë ata që janë njerëzorë, prej mishi, do të dënohen, për sa kohë që i Dërguari i Zotit do të shikojë ferrin, ata do të qëndrojnë pa ndëshkim. Por ai do të qëndrojë në të vetëm sa hap e mbyll sytë. Zoti do ta bëjë këtë vetëm që krijesat të dinë se ka marrë përfitimin nga i Dërguari i Zotit. Kur të
  • 225.
    225 shkojë atje, tëgjithë djajtë do të bërtasin dhe do të përpiqen të fshihen nën prushin e ndezur, duke i thënë njëri-tjetrit: “Ikni, ikni, sepse Muhamedi po vjen, armiku ynë!” Kur Satani ta dëgjojë këtë, ai do ta godasë fytyrën me të dy duart dhe duke bërtitur do të thotë: “Për turpin tim, ti je më i nderuar se unë dhe kjo nuk është e drejtë!” Sa i përket besimtarëve, të cilët do të jenë në shtatëdhjet e dy grada. Dy gradat e para do të jenë ata të cilat kanë pasur besim pa punë të mira, njëri është i trishtuar për punët e mira dhe tjetri i kënaqur me të keqen, ata do të qëndrojnë në ferr shtatëdhjetë mijë vjet. Pas atyre viteve, engjëlli Gabriel do të shkojë në ferr dhe do t’i dëgjojë ata të thonë: “O Muhamed, ku janë premtimet që na ke dhënë se ata që hyjnë në fenë tënde nuk do të qëndrojnë përgjithmonë në ferr!” Atëherë engjëlli i Zotit do të kthehet në Parajsë, dhe pasi t'i jetë afruar me nderim të Dërguarit të Zotit, ai do t'i tregojë atij atë që ka dëgjuar. Atëherë i Dërguari i Tij do t'i flasë Zotit dhe do t'i thotë: “Zot, Perëndia im, kujto premtimin që i është bërë shërbëtorit tënd, lidhur me ata që kanë marrë (pranuar) besimin tim, se nuk do të duhet të qëndrojnë përgjithmonë në ferr”. Zoti do të përgjigjet: “Më kërko çfarë të duash, miku Im, sepse Unë do të të jap gjithçka që më kërkon”.” Në kapitullin njëqind e dyzet e dy tregohet fjala e kryepriftërinjve, shkruesve dhe farisenj: “Por nëse (Mesihu) bëhet mbret, ai sigurisht që nuk do të qetësohet, derisa të shohë adhurimin e Zotit të praktikuar sipas asaj që ka shkruajtur Moisiu. Dhe ç'është më e keqja, ai thotë se Mesia (Muhamedi) nuk do të vijë nga prejardhja e Davidit, por nga linja e Ismaelit, dhe jo nga Isaku. Kjo është ajo që na tha një nga dishepujt e tij kryesorë (Juda). Çfarë fryti do të ketë nëse ne e lëmë atë të jetojë? Sigurisht që Ismaelitët mund të merrnin vlerësimin, famën midis
  • 226.
    226 Romakëve dhe atado t'u jepnin atyre rajonin tonë në zotërim, dhe Izraeli përsëri do të ishte një skllav siç ishte në të kaluarën”.” 2) Distancimi i Isait prej atyre që e morën atë për Zot: Në kapitullin pesëdhjetë e dy thuhet: “Të vërtetën po ju them, ndërkohë që po ju flas, zemra ime dridhet, sepse bota do të më thërras ‘Zot’, dhe se unë do të duhet të jap llogari për këtë. Pasha Zotin, në praninë e të cilit qëndron shpirti im, unë jam një njeri i vdekshëm, si njerëzit e tjerë, dhe Zoti më dërgoi si Profet për shtëpinë e Izraelit, për shërimin e të sëmurëve dhe përmirësimin e mëkatarëve, unë jam shërbëtor i Zotit. Ju jeni dëshmitarë se unë i qortoj të ligët, të cilët do të vijnë pas largimit tim nga kjo botë, për të shkatërruar të vërtetën e Ungjillit tim përmes ndërhyrjes së Satanit. Por unë do të kthehem në fund dhe Henori dhe Elia do të vijnë me mua dhe ne do të dëshmojmë kundër të ligëve, fundi i të cilëve do të jetë mallkim.” Duke thënë këtë, Jezusi qau, pastaj dishepujt e tij qanë me të madhe dhe ngritën zërin duke thënë: "Fal, o Zot! O Zot, ki mëshirë për shërbëtorin tënd të pafajshëm”. Jezui u përgjigj: “Amen! Amen!”.” Në kapitullin nëntëdhjetë e tre thuhet: “Pasi ngriti dorën për të kërkuar heshtjen, Jezusi tha: “Ju keni bërë një mëkat të madh, bij të Izraelit, sepse më keni quajtur Zot të juaj, ndërkohë që unë jam thjesht një njeri. Kam frikë se për këtë arsye Zoti do të dërgojë një fatkeqësi të rëndë në qytetin e shenjtë, që të largojë të huajt. Oh, një mijë herë i mallkuar qoftë Satani që të çoi drejt kësaj!” Duke thënë këtë, Jezusi e goditi fytyrën e tij me të dy duart, pas së cilës u ngrit një zhurmë e madhe për shkak të të qarës së popullit saqë askush nuk mund ta dëgjonte atë që po
  • 227.
    227 thoshte Jezusi. Pastajai ngriti përsëri dorën për të kërkuar heshtjen dhe kur u qetësuan lotët e tyre, ai shtoi: “Unë rrëfehem para qiellit dhe unë thërras të dëshmoj të gjithë ata që banojnë në tokë, se unë jam i distancuar për gjithçka që keni thënë, sepse unë jam një njeri i lindur nga një grua e vdekshme; jam i nënshtruar ndaj gjykimit të Zotit, i vuaj mjerimet e të ngrënit dhe të fjeturit, të ftohtit dhe të nxehtit, ashtu si të gjithë njerëzit e tjerë... Jezusi iu afrua priftit me respekt, por ai filloi të përkulej për ta adhuruar Jezusin, atëherë Jezusi bërtiti: “Kini kujdes atë që bëni, prift i Zotit të gjallë! Mos mëkato kundër Zotit tonë!” Prifti u përgjigj: “Populli i Judesë është luhatur nga shenjat dhe mësimet tuaj saqë ajo e thotë haptaz se ju jeni Zoti. Pastaj, i detyruar nga njerëzit, unë erdha këtu së bashku me guvernatorin Romak dhe Mbretin Herod. Pra, me gjithë zemër lutemi që kënaqesh me largimin e konfliktit që ka lindur midis njerëzve, në emrin tuaj, sepse disa njerëz thonë se ju jeni Zot, të tjerët thonë se ju jeni bir i Zotit, kurse të tjerët thonë se ju jeni një Profet”. Jezusi u përgjigj: “Dhe ti, kryeprift i Zotit, pse nuk e shuajte këtë konflikt? A e ke humbur mendjen gjithashtu? A kanë rënë në harresë profecitë dhe ligji i Perëndisë tonë? Oh, mjerë Judat që janë mashtruar nga Satanai!”.” Në kapitullin nëntëdhjetë e katër thuhet: “Pastaj, Jezusi tha: “Unë deklaroj para qiellit dhe bëj thirrje për të dëshmuar të gjithë ata që banojnë në tokë, se unë jam i distancuar nga ato që këta njerëz kanë thënë për mua, se unë jam më tepër se një njeri. Unë jam njeri, i lindur nga një grua, i nënshtruar gjykimit të Zotit, jetoj si njerëzit e tjerë, i prekshëm nga mjerimet e zakonshme. Pasha Zotin, në praninë e të cilit është shpirti im, se ti, o kryeprift, ke kryer një mëkat të rëndë duke thënë atë që thatë. Zotit i lutemi që hakmarrja e madhe mos të bie në qytetin e
  • 228.
    228 shenjtë për shkaktë këtij mëkati!” Atëherë kryeprifti tha: “Zoti na faltë! Ndërsa ti lutu për ne!”. Guvernatori dhe Herodi thanë: “O Zotëria im, është e pamundur që një njeri të bëjë atë që bën ti, prandaj ne nuk e kuptojmë atë që thua.” Jezusi u përgjigj: “Ajo që thua është e vërtetë, se Zoti bënë të mirën për njeriun, ashtu si Satani bënë të keqjen, sepse njeriu është si një dyqan: ai i cili hyn në të, punon dhe shet sipas vullnetit të tij. Por ti o guvernator, dhe ti o mbret, e thoni këtë sepse jeni të huaj ndaj ligjit tonë, në fakt, nëse do të lexonit testamentin dhe besëlidhjen e Zotit tonë, do ta dinit se Moisiu, me një shkop e ktheu ujin në gjak; pluhurin në pleshta; vesën në stuhi; dritën në errësirë; ai solli bretkosa dhe minj në Egjipt sa që këta mbuluan tokën; ai hapi detin në të cilin u mbyt Faraoni. Nga të gjitha këto, unë nuk kam bërë asnjë. Çdokush e pranon se Moisiu është njeri që tani është i vdekur! Joshua ndaloi diellin dhe hapi Jordanin, gjëra që unë ende nuk i kam bërë, megjithatë të gjithë thonë për të se ai është njeri. Çdokush e pranon se tani ai është i vdekur! Elija ka zbritur zjarr të dukshëm nga qielli; ka zbritur dhe shi, gjë që unë nuk e bëra, megjithatë të gjithë thonë se Elia ishte njeri! Dhe shumë profetë të tjerë të shenjtë, miq të Zotit, të cilët me ndihmën e Zotit kanë bërë gjëra që nuk i kupton dot intelekti i atyre që nuk e njohin Zotin tonë të Plotfuqishëm dhe të Mëshirshëm, i cili është i bekuar përjetë!”.” 3) Kryqëzimi i tradhtarit Juda në vend të Isait: Në kapitullin njëqind e dymbëdhjetë thuhet: “Dije, o Barnaba, që për këtë arsye unë duhet të ruhem. Unë do të shitem nga njëri nga dishepujt e mi, për tridhjetë copa argjendi. Unë jam i bindur se ai që do të më shes, do të vritet në emrin tim, sepse Zoti do të më ngrej nga toka dhe do të ndryshojë pamjen e tradhtarit, në
  • 229.
    229 mënyrë që tëgjithë të kujtojnë se ai jam unë. Megjithatë, kur ai të vdesë me turp, unë do të qëndroj një kohë të gjatë në botë me këtë çnderim, por kur të vijë Muhamedi, i Dërguari i shenjtë i Zotit, atëherë ky turp do të fshihet nga unë. Zoti do ta bëjë këtë sepse unë e kam pranuar të vërtetën e Mesias dhe ai do të më shpërblejë duke bërë me dije se unë jam gjallë dhe i distancuar nga ajo vdekje famëkeqe”.” Në kapitullin njëqind e tridhjetë e nëntë thuhet: “Ai që shkruan (Barnaba), Jakobi dhe Gjoni e gjetën Jezusin, ndërkohë që ata ishin duke qarë i thanë: “O mësues, pse ike nga ne? Ne, me plot dhembje, të kemi kërkuar. Të gjithë dishepujt e tu të kanë kërkuar duke qarë”. Jezusi u përgjigj: “Unë ika sepse e dija që një ushtri djajsh po përgatiteshin për mua për atë që do ta shihni së shpejti. Kryepriftërinjtë me pleqtë e popullit do të ngrihen kundër meje dhe do të marrin leje nga guvernatori Romak për të më vrarë, sepse ata kanë frikë se unë dua të grabis mbretërinë e Izraelit. Përveç kësaj, unë do të shitem dhe do të tradhtohem nga njëri prej dishepujve të mi, ashtu siç ishte shitur Jozefi në Egjipt, por Zoti i drejtë do ta bëjë atë të bjerë, siç thotë Profeti David: “Ai që i hap gropën vëllait të tij, ka për të rënë vet në gropë.” Por Zoti do të më shpëtojë nga duart e tyre dhe do të më largojë mua nga kjo botë.” Të tre dishepujt kishin frikë, por Jezusi i ngushëlloi duke thënë: “Mos kini frikë, sepse askush nga ju nuk do të më tradhtojë”. Atëherë, të tre dishepujt u ngushëlluan.”
  • 230.
    230 Sektet krishtere Kemi folurmë parë për historinë e krishterimit përgjatë shekujve dhe nëpërmjet këtij studimi ne kemi vërtetuar se krishterimi ka kaluar dy faza kryesore, të cilat janë: 1. Krishterimi nga dërgimi i Mesihut deri në Këshillin e Nikeas. 2. Krishterimi pas Këshillit të Nikeas. Në të dyja fazat ne kemi gjetur se krishterimi ka marrë dy drejtime të kundërta: 1. Drejtimi i parë: Se Mesihu është Perëndi dhe se ai është bir i Perëndisë. 2. Drejtimi i dytë: Se Mesihu është rob dhe i Dërguar i Zotit. Drejtimi i parë: Se Mesihu është Perëndi dhe se ai është bir i Perëndisë. Drejtimin e parë e përfaqësonin sektet në vijim: 1 - Sekti Markionist (ang. Marcionism): Ky sekt i atribuohet një prifti që quhej Markion apo Marsion. Ai ishte nga njerëzit e shekullit të dytë. Ai është dëbuar e privuar për shkak të besimit se ka dy Zota: Njëri prej tyre: Është Ai i drejti që i ka zbritur Torën Moisiut dhe e ka bërë atë popull të përzgjedhur.
  • 231.
    231 I dyti: ËshtëAi që përfaqësohet nga Isai ‫ﷺ‬, i cili shpëtoi njeriun nga mëkatet e tij. Prej dispozitave më të rëndësishme të këtij sekti në çështjet e ligjit është se ky sekt e ka ndaluar fare martesën për të gjithë. 2 - Sekti Barbaranian: Ky sekt thërriste në hyjnizimin e Mesihut dhe të nënës së tij. Ndoshta për këtë sekt tregon Kurani i Lartë me Fjalën e Tij: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱬ‬ ‫ﱭ‬ ‫ﱮ‬ ‫ﱯ‬ ‫ﱰ‬ ‫ﱱ‬ ‫ﱲ‬ ‫ﱳ‬ ‫ﱴ‬ ‫ﱵ‬ ‫ﱶ‬ ‫ﱷ‬ ‫ﱸ‬ ‫ﱹ‬ ‫ﱺ‬ ‫ﱻ‬ ‫ﱼ‬ ‫ﱽ‬ ‫ﱾ‬ ‫ﱿ‬ ‫ﲀ‬ ‫ﲁ‬ ‫ﲂ‬ ‫ﲃ‬ ‫ﲄ‬ ‫ﲅ‬ ‫ﲆ‬ ‫ﲇ‬ ‫ﲈ‬ ‫ﲉ‬ ‫ﲊ‬ ‫ﲋ‬ ‫ﲌ‬ ‫ﲍ‬ ‫ﲎ‬ ‫ﲏ‬ ‫ﲐ‬ ‫ﲑ‬ ‫ﲒ‬ ‫ﲓ‬ ‫ﲔ‬ ‫ﲕ‬ ‫ﲖ‬ ‫ﲗ‬ ‫ﲘ‬ ‫ﲙ‬ ‫ﲚ‬ ‫ﲛ‬ ‫ﲜ‬ ‫ﱠ‬ :‫ائدة‬ ‫الم‬ ١١٦ “Kujto edhe kur Allahu do të thotë (në Ditën e Ringjalljes): “O Isa, biri i Merjemes! A mos u the ti njerëzve, ‘Më adhuroni mua dhe nënën time si dy zota përkrah Allahut’?” Ai (Isai) do të thotë: “I Pastër nga çdo e metë je Ti! Kurrë nuk më takonte mua të thosha një gjë të tillë, çfarë unë nuk kisha aspak të drejtë ta zija me gojë. Sikur ta kisha thënë një gjë të tillë, Ti padyshim që do ta dije atë. Ti e di se ç’ka thellë në brendësinë time edhe pse unë nuk di asgjë se ç’ke Ti në Veten Tënde. Padyshim që Ti dhe vetëm Ti je i Gjithëdituri për Gajbin (për të gjitha të fshehtat).” [Surja Maideh, 116] Ky sekt është zhdukur, megjithatë, ai ka lënë pasoja të këqija në fenë kristiane.
  • 232.
    232 3 - SektiAlian: Ky sekt thotë se Mesihu është Zot, është bir i Zotit dhe e përshkruan realitetin e tij, shtatzëninë e nënës së tij dhe kryqëzimin e tij në një formë të veçantë. Ky sekt është i mendimit se vrasia dhe kryqëzimi ishte imagjinar dhe e supozuar, jo se është reale. 4 - Sekti trinitarian: Të cilin e udhëhiqte kisha Aleksandrisë. Ky sekt ishte i mendimit se Zoti është tri persona; Ati, Biri dhe Fryma e Shenjtë. Ky është sekti që është shndërruar më pas në doktrinë zyrtare për të gjithë të krishterët pas Këshillit të Nikeas. Drejtimi i dytë: Se Mesihu është rob dhe i Dërguar i Zotit. Teuhidi (monoteizmi: besimi në një Zot dhe adhurimi i një Zoti të vetëm), që kur Mesihu është ngritur në qiell e deri në Këshillin Ekumenik të Nikeas, ishte kryesisht dominues mbi të gjitha sektet krishtere, mirëpo, ato filluan të prishen pas hyrjes së Palit në fenë krishtere derisa politeistat, shpikësit në fe dhe përrallexhit dominuan mbi njerëzit monoteist në Këshillin Ekumenik të Nikeas. Nga sektet më të rëndësishme të krishtere që besonin në monoteizëm dhe që ka duruar vështirësitë dhe përndjekjet në rrugë të ruajtjes së fesë së saj është: 1 - Sekti Ebionites: Ebionites (greqisht: Ἐβιωναῖοι, Ebionaioi, që rrjedhin nga hebraishtja ‫אביונים‬ ebionim, që do të thotë ‘të varfër’) janë ndjekësit e priftit Ebion. Ky sekt besonte në të gjithë ligjin e Musait. Ai e konsideronte Isain Messian e shumëpritur, për të cilin kanë folur
  • 233.
    233 librat e Testamentittë Vjetër. Ai e mohonte hyjnin e Mesihut dhe e konsideronte atë thjesht një njeri e të Dërguar. Ky sekt ka pasur një Ungjill të veçantë që quhej ‘Ungjilli i Ebionitëve’. Ai është ndër Ungjillet e ndaluara që të lexohen dhe është i pakonsiderueshëm te të krishterët. Më pas, ky sekt u zhduk, pas shekullit të katërt sipas lindjes së krishtit, me forcën ligjit dhe pushtetit, pas vendimit të Këshillit Ekumenik të Nikeas. 2 - Sekti Shamshati: Ky sekt i atribuohet Pal Shamshatit nga Antiokia, që ka qenë nga viti 260G. Ky sekt e mohonte hyjnin e Mesihut dhe ishte i mendimit se ai ishte thjesht një njeri i Dërguar. Ibën Hazmi e lavdëron shumë këtë prift dhe ka treguar ideologjinë e tij se ai thoshte se Isa ishte rob i Zotit dhe i Dërguar i Tij, ashtu sikurse Profetët e tjerë, paqja qoftë me ta. Ai thoshte se nuk e di se çfarë është ‘fjala’ dhe ‘Shpirti i Shenjtë’. 3 - Sekti Arian: Ky sekt i atribuohet priftit egjiptian Arius, i cili ka qenë nga murgjit e kishës së Aleksandrisë. Më pas, ai e ka luftuar kishën e Aleksandrisë në fjalën e saj se Mesihu ishte Zot dhe bir i Atit Zot.
  • 234.
    234 Grupet më tëshquara të krishterimit: Historia kristiane dallon me sektet dhe grupet e shumta që ka në raport me historinë e të gjithë feve në botë. A mund të besohet nëse thuhet se vetëm në Amerikë ka dyqind e pesëdhjetë sekte kristiane?! Përfaqësuesi i lajmeve botërore ka kryer një studim për sektet kristiane në ditën e dymbëdhjetë të muajt Gusht të vitit 1957G dhe i ka shpërndarë në njërën prej publikimeve të tyre se: sektet kristiane kanë arritur më shumë se një mijë e katërqind. Pra, është shumë e vështirë të studiohen të gjitha këto sekte në mënyrë të shtjelluar, prandaj, ne do të mjaftohemi me hedhjen e dritës mbi tri sekte kryesore që gjenden sot në botën kristiane. Sa i përket grupeve të tjera, ato kryesisht kanë lindur prej tyre. 1 - Sekti Katokik: Origjina e fjalës së tij është fjala greke ‘Katholikos’, që do të thotë ‘e përgjithshme’ apo ‘botërore’. Domethënë se sekti katolik është feja kristiane botërore. Këtij sekti i atribuohen në përgjithësi të krishterët në perëndim, prandaj dhe kisha e tij quhet ‘Kisha Perëndimore’, apo ‘Kisha Latine’ apo ‘Kisha Patriarkale’, duke ju atribuar kështu Pjetrit, kryetarit të apostujve, ngase ky sekt e sheh veten si trashëgimtar të Pjetrit. Ky sekt ndjek sistemin papor126 . Papa është ai i cili vendos ligjin pas Isait ‫ﷺ‬ dhe të gjithë Papat e Romës janë pasardhësit e tij. Papa është i pagabueshëm në pikëpamjen katolike; prej tij nuk del ndonjë gabim; dëshira e tij është dëshirë hyjnore; urdhërat e tij janë urdhëra hyjnore që padiskutim duhen të ndiqen. Fjala ‘Papa’ e ka origjinën nga fjala latine ‘Pope’, kurse në 126 Gradat e priftit renditen sikurse në vijim: 1 - Dhjaku. 2 - Prifti. 3 - Peshkopi. 4 - Peshkop metropolitane. 5 - Patriku 6 - Papa. Papa është ai që zotëron pushtetin e lartë në fenë krishtere.
  • 235.
    235 greqisht i thuhet‘Patriarch’. Autori i Enciklopedisë të historisë botërore thotë: “Në vitin 425G, numri i Papave në botën kristiane ishte pesë; katër prej tyre ishin në lindje, në Kostandinopojë, Jeruzalem, Antioki dhe në Aleksandri; kurse i pesti ishte në Romë.”127 Kur kishat e lindjes u dobësuan për disa motive, atëherë u shtua ndikimi i kishës së Romës derisa Papa u bë përfaqësues i të gjitha kishave katolike, me pretendimin se ajo është pranë varrit të Pjetrit, i cili u vra në Romë. Papa e konsideron veten e tij në tokë si nxënësi i madh i Mesihut, sikur Mesihu e ka bërë atë në pozitën e tij pas ngritjes në qiell, në mënyrë që të sqarojë e të komentojë besimin dhe ligjin. Papa është i pagabueshëm në pikëpamjen e të krishterëve dhe prej tij nuk buron ndonjë gabim. Kryetari i kësaj kishe në kohën e tashme është kryetari i shtetit të Vatikanit. Urdhërat e tij janë të padiskutueshme. Francis Somorel thotë: “Mesihu kishte pushtet legjislativ, pushtet ekzekutiv dhe pushtet gjygjësor. Ai ia ka dhënë këto pushtete nxënësve të tij, kurse ata me rolin e tyre ia kanë dhënë pasardhësve të tyre, kështu që të gjitha pushtetet u grumbulluan te Papat.”128 Prifti Horshid, dijetari i historisë së kishës së Romës, transmeton dhe thotë: “Papa ka të drejtë të shfuqizojë ligjin dhe ka të drejtë të anuloi të gjitha dispozitat e përmendura te dy Testamentet; te i vjetri dhe i riu. Kardinal Zabela e ka bërë Papën më të lartë se sa Zoti në vitin 1567G (I Pastër nga çdo e metë është Allahu).”129 127 ‘Enciklopedia e historisë së botës’ vëll. 2 fq. 152. 128 ‘Fetë të vendosur në peshore’ fq. 44. 129 ‘Historia e kishës së Romës’ fq. 66.
  • 236.
    236 Një raportim përaktivitetet ungjillëzuese në Indi thotë: “Në fenë kristiane, Papa është poseduesi i parajsës, poseduesi i tokës dhe poseduesi i popullit të thjeshtë.”130 Klerikët dhe Papat i kanë shfrytëzuar pozitat e tyre, kështu që u përhap shthurja në mesin e tyre, si: pirja e verës, imoraliteti, vjedhja, e të tjera. Xhad el-Menfluti thotë: “Në ato ditë, klerikët ishin kryesisht pianeca, ishin larg disa mëkateve sikurse mëkati i imoralitetit dhe jetonin në jetesë të kamur; përpiqeshin të shkonin pas kënaqësive botërore; ishin të shkujdesur ndaj kryerjes së obligimeve të shërbimit për të cilat ishin autorizuar.” Gjithashtu, ai thotë: “Papati nuk ka shpëtuar prej këtyre cilësive të këqija, të cilat në përgjithësi ishin karakter për jetën e kishës në atë kohë. Përgjatë njëqind e pesëdhjetë vitesh, duke filluar nga viti 890G, gjendja e Papatit ra në gradat më të ulëta.” Më pas, ai thotë: “Për disa vite, ky pozicion ishte në duart e disa grave të humbura, që përfaqësonin njërën nga familjet. Ato ja jepnin këtë pozicion atyre që i pëlqenim ato.”131 Prifti Beraketullah thotë për tre prej Papave: “Ata ishin prej njerëzve imoral. Ata kanë grabitur enë dhe gjëra me vlerë që ishin në posedim të kishës.” Ai thotë: “Unë nuk habitem kur lexoj se ata ishin të varur nga vera, merrnin ryshfete dhe kryenin imoralitete. Ungjillizuesit që punonin për Tatarët u martonin me shumë gra dhe i posedonin gratë e babait të tyre pas vdekjes së tij.”132 130 Në faqen 31, në vitin 1956G. 131 ‘Historia e krishterimit në shekujt mesjetar’ fq. 40-41. 132 ‘Historia e kishave të Azisë dhe Indisë në shekujt mesjetar’ fq. 416-419.
  • 237.
    237 Historiani amerikan, WillDurant thotë: “Në vitin 955G është caktuar John Mazzonih (Xhovani XII), nipi i Mazzonit, në pozicionin e Papas. Kështjella e tij ishte qëndra e prostitutave dhe banditëve; ishte qendra e imoralitetit dhe veprave të këqija.”133 Kam frikë se zgjatem nëse do të rrefej historinë e papatit në fenë krishtere dhe sjelljet e këqija të tyre në pozicionin fetar që kanë zënë.134 Unë mjaftohem me kaq dhe i kthehem sërisht temës, andaj them: Prej detyrave të Papas është që ai të dërgojë predikues nëpër anë e mban botës, kështu që ndikimi i kishës katolike romake u zgjerua saqë kisha angleze iu nënshtrua pushtetit të Papës. Katolikët u përqendruan në perëndim, në Itali, Francë, Belgjikë, Spanjë, Portugali dhe në Amerikën jugore. Numri i katolikëve që ndjekin kishën katolike është rreth gjashtë milion. Prej shpikjeve që ka publikuar Papa pas dy mijë vitesh është shfajësimi i judave prej gjakut të Mesihut. Prej punëve të Papas është lëshimi i Indulgjencës (INDULGENCE), pra, faljes së mëkateve që kanë kaluar dhe atyre që do të vijnë në të ardhmen, pa pasur nevojë që të pendohesh apo pa ju kthyer e drejta atij që i është bërë padrejtësi. Kur Papa dëshiron të mbledh pasuri për diçka, atëherë ai boton Indulgjencat dhe ua shpërndan pasuesve të tij, në mënyrë që ata t’i shesin, ashtu sikurse shiten aksionet nëpër kompani. Shitja e Indulgjencave realisht është leje për të kryer të gjitha krimet, sepse parajsa u është garantuar atyre 133 ‘Age of fith’ vëll. 4 fq. 538, botuar në New York 1950G. 134 Për të ruajtur pozicionin e tyre, ata krijuan një gjykatë papati me emrin ‘I NQESITION’, dhe kanë lëshuar prej kësaj gjykate 10659 vendime kundër kundërshtarëve të tyre që të digjen të gjallë dhe 291450 vendime për punë të rënda në burgje; e gjitha kjo ka ndodhur ndërmjet viteve 1421-1881G.
  • 238.
    238 nëpërmjet blerjes sësaj. Autori i librit ‘BOOK’S THOLOGICAL - DICTIONARY’ ka përmendur gjëra interesante për Indulgjencën. Prej tyre, përshembull, është se njerëzit garonin në hapjet e agjencive për shitjen e Indulgjencave dhe shkruanin në to: “O ju njerëz! Ejani të bleni Indulgjenca, ngase dera e parajsës është hapur. Nëse nuk futesh tani, atëherë kur do të futesh?! Ti ke mundësinë që të fusësh babai tënd në parajsë në këmbim të dymbëdhjetë qindarka. A deri në këtë gradë të koprracisë je ti?” Ata të vendosnin ty një shumë të caktuar parash për ndonjë mëkat. Përshembull: për dëshminë e rrejshme nëntë paund; për vjedhjen dymbëdhjetë paund; për imoralitetin me të virgjërën nëntë paund; për imoralitetin me gruan e martuar shtatë paund e gjysëm. Nën titullin ‘Pozita e peshkopit tek të krishterët’ thotë prifti Hanna Makar el-Isauij në mesazhin e tij drejtuar Ebu Ubejdeh el- Khazrraxhit, i cili ka vdekur në vitin 582 sipas hixhretit: “Zoti u ka lënë në duart e peshkorëve gjëra që nuk ua ka lënë të tjerëve, ngase çdo gjë që ai bënë në tokë, Zoti e bënë në qiell. Kur ne bëjmë ndonjë mëkat, ata i pranojnë pendimet dhe i falin mëkatet. Në duart e tyre është përmirësimi i të gjallëve dhe i të vdekurve.”135 Ja dhe teksti i Indulgjencës: “Zoti ynë Jezus të mëshiron ty o ... (shkruhet emri i atij të cilit do t’i falet mëkati) dhe të liron prej meritave të të gjitha lëndimeve të shenjta. Unë, me pushtetin e apostullit që më është dhënë, të liroj ty prej të gjitha ndëshkimeve, dispozitave dhe veprimeve ligjore të kishës që ti ke merituar. Gjithashtu, unë të liroj ty prej të gjitha tejkalimeve dhe mëkateve që ke kryer, sado të mëdhaja e të 135 ‘Ndërmjet Islamit dhe Krishterimit’ fq. 91.
  • 239.
    239 tmerrshme të jenë;pavarësisht se ato janë të ruajtura te biri ynë i shenjtë Papa dhe froni apostullik. Unë i fshij të gjitha papastërtitë e mëkateve dhe të gjitha shenjat e fajit që ndoshta ti i ke sjellë vetes tënde në këtë rast dhe i heq të gjitha ndëshkimet prej teje...Në emër të Atit, Birit dhe Frymës së Shenjtë.” Besimet më të rëndësishme të këtij sekti: 1 - Ky sekt beson se Shpirti i Shenjtë ka dal prej Atit dhe prej Birit Perëndi, pra, së bashku prej Atit dhe prej Birit Perëndi. 2 - Kjo kishë beson në barazinë e plotë ndërmjet Atit Perëndi dhe Birit Perëndi. 3 - Kjo kishë beson se Krishti ka dy natyra dhe dy dëshira; që do të thotë se ai ka një natyrë hyjnore dhe një natyrë tjetër njerëzore. 4 - Ata besojnë se ekziston një Ferrë i vogël në zemër të tokës, i cili djeg shpirtrat që kanë kryer mëkate gjatë jetës, derisa ato të pastrohen prej barrës së mëkateve dhe të meritojnë të hyjnë në parajsën qiellore. Ky besim nuk e ka burimin prej Ungjillit, por e ka nga Papa Gregory I në vitin 593G. 5 - Lutja e priftërinjve të kishës largojnë ndëshkimin prej shpirtrave të lënduara. Nga këtu ka lindur doktrina e indulgjencës. Ajo është se përfaqësuesit e kishës kanë mundësi të çlirojnë shpirtat e shkatërruara në dënim nëpërmjet lutjes së tyre për ta. 6 - Rrëfimi: Rrëfimi është që njeriu t’i rrëfejë priftit mëkatet që ka bërë, pastaj ai duhet t’i shfaqi atij pendimin dhe t’i theksojë atij se nuk do të kthehet më te ai mëkat, kështu që prifti ia pranon atij këtë pendim dhe lutet për të mirën e tij dhe lëshon për të një indulgjencë.
  • 240.
    240 Ky besim nukka qenë i njohur në fillimet e krishterimit. Më pas, ky besim është bërë i detyrueshëm në Këshillin Ekumenik të dymbëdhjetë në vitin 1215G. Në të është marrë vendimi se kisha papore ka autoritin të fal dhe t’ia dhuroi faljen kujtdo. 7 - Eukaristia (greq. ευχαριστία = falënderimi; ang. Eucharist): Me Eukaristin kihet për qëllim darka që ka bërë Isai me nxënësit e tij. Ata pretendojnë se buka dhe vera që përgatisin ata që luten dhe me të cilën ata ushqehen në disa festa shndërrohet në trupin dhe gjakun e Krishtit. Në Ungjillin e Mateut thuhet: “Dhe ndërsa po hanin, Jezusi mori bukën, e bekoi, e theu, dhe ua dha dishepujve dhe tha: ''Merrni, hani; ky është trupi im''. Pastaj mori kupën, dhe falenderoi, dhe ua dha atyre duke thënë: ''Pini prej tij të gjithë, sepse ky është gjaku im, gjaku i besëlidhjes së re, i cili është derdhur për shumë për faljen e mëkatëve.” [Mateu 26;26-28] Në Këshillin Ekumenik të Trantit (ang. Council of Trent), i cili është mbajtur në vitin 1545G dhe në 1563G, është marrë vendimi për obligueshmërinë e këtij adhurimi. Njerëzit mblidhen ditën e diel dhe dëgjojnë fjalimin e priftit. Më pas, secili prej tyre i jep priftit një dhurat sipas mundësisë. Më pas, ata hanë e pinë pasi të përkulen, ngase ata kujtojnë se Krishti është prezentë atë eukaristi. Ai që do të prezantojë në eukaristi duhet të agjërojë nga gjysma e natës. Ajo që nënkupton me fjalën agjërim është mosngrënja. Ata kanë të drejtë të pinë, ndërsa udhëtarët mundet ta prishin agjërimin. 8 - Kisha Katolike e ndalon rreptësisht divorcin dhe nuk e lejon anulimi e martesës për asnjë lloj motivi, sado e madhe të jetë motivi, madje edhe tradhëtia bashkëshortore nuk është motiv për divorc.
  • 241.
    241 9 - Pagëzimi(ang. Paptism): Pagëzimi është një ritual i larjes me uji. Të gjitha sektet krishtere kanë konsensus për domosdoshmërinë e pagëzimit. Sipas pretendimit të tyre, Profeti i Zotit, Jahja, biri i Zekerijes (Gjon Pagëzori), pagëzonte përpara kësaj në lumin e Jordanisë nga jugu i Jerikos (ang. Jericho). Në Ungjillin e Markut tregohet: “Gjoni erdhi në shkretëtirë duke pagëzuar dhe duke predikuar një pagëzim pendese për faljen e mëkateve.” [Marku 1;4] Pagëzimi nënkupton larjen e trupit të mëkatarëve në mënyrë që kjo t’i shtyjë ata për te pendesa. Krishti ishte një ndër ata të cilët e ka pagëzuar Gjoni (Jahja),136 prandaj është etiketuar me nofkën ‘Pagëzori’.137 Pas pagëzimit të Jezusit, atë e vrau Herod Antipas. Historiani juda, i cili ishte bashkëkohorë i Krishtit, Josefin thotë: “Gjoni ishte një njeri me zemër dhe logjik të madhe. Ai ka nxitur popullin hebre për t’u përpjekur drejt përsosmërisë dhe i ka nxitur ata që të kapen pas drejtësisë në sjelljet e tyre karshi vëllezërve të tyre. Ai i ka nxitur ata të vazhdojnë drejt Zotit dhe që të kryejnë pagëzimin. Pastaj, njerëzit shpejtuan drejt tij nga çdo anë, kështu që Hedro u shqetësua nga frika se mos ndikon ky njeri për kaos. Nën këto dyshime, ai i vendosi prangat në duar dhe e ka çuar në kalanë e Makarios ku dhe i është prerë koka.”138 136 Ungjilli i Mateut 3;13. 137 Shih për më shumë shtjellim librin ‘Gjon Pagëzori’ të Abdur-Rrazzak Novel; shtëpia botuese ‘esh-Shab’ në Kairo. 138 ‘Pasqyrime historike të përmendura në Ungjill’ fq. 54-55. [Shënim i përkthyesit]: Dr. Sulejmen bin Salim es-Suhejmi thotë: “Ai që shfleton historinë dhe librat e feve sheh se rituali i pagëzimit ekzistonte herët përpara fesë krishtere dhe ishte e përhapur tek të gjitha kontinentet, si dhe mbizotëronte te fetë pagane të mëparshme...
  • 242.
    242 Po ju sjellëshembull, në mënyrë që të krahasohet dhe të sqarohet përputhja ndërmjet krishterimit dhe feve të mëparshme në çështjen e pagëzimit. Përshembull: Pagëzimi ishte te feja perse Mithras (ang. Mithraism). Pasuesit e tij u pagëzonin në emër të tij (Mithrasit). Tamam kështu është dhe tek kristianët. Në Budaizëm tregohet fjalëpërfjalë: “Shpëtimtari Buda u pagëzua dhe gjatë pagëzimit të tij me uji ishte prezent shpirti i Perëndisë. Ai nuk ishte vetëm Perëndia Madhështor, por ishte Shpirti i Shenjtë në të i cilin u mishërua Kotama kur u shkri te virgjëreshat Maja.” Bëj krahasimin ndërmjet kësaj dhe asaj që gjendet tek të krishterët. Gjon Pagëzori e pagëzoi Jezusin te lumi i Jordanit ndërkohë që Shpirti i Perëndisë ishte prezent. Ai nuk ishte vetëm Zoti i madhërishëm, por ai ishte dhe Shpirti i Shenjtë i cili ishte në të, pastaj u mishërua atëherë kur u shkri te virgjëreshat Mari. Ai është Ati, Biri dhe Shpirti i Shenjtë. Këtu bëhet e qartë përputhja ndërmjet pagëzimit kristianë dhe pagëzimit pagan dhe se kristianizmi është ndikuar prej tij. Këshilltar Muhammed Izat et-Tahtaui thotë: “Duket se pagëzimi me konceptin krishterë ka ardhur prej banorëve të persëve, mësimet e të cilëve i kanë pranuar romakët 68 vjet përpara Krishtit nëpërmjet disa piratëve, kështu që i përhapën ideologjitë e tyre anë e mban perandorisë.” Profesor Ahmed Abdul-Gafur Atar thotë: “Pagëzimi krishter, është marrë tërësisht si ritual me të gjitha pjesët e tij prej feve pagane. Nuk ka gjë në të veçse gjendet gjithashtu tek këto fe.” Pra, pagëzimi është marrë prej feve pagane të mëparshme. Ky është njëri aspekt. Nga aspekti tjetër, pagëzimi nuk përmendet fare në Teurat dhe as ia ka ligjëruar Allahu Musait ‫ﷺ‬. Mirëpo, kristianët pretendojnë se kjo çështje e ka bazën e dukshme dhe ia atribuojnë këtë profetëve dhe apostujve. Dihet se argumentimi me librat e tyre nuk është i saktë, për shkak se është vërtetuar ndryshimi i tij sipas ëndjeve e dëshirave të tyre. Megjithatë, ne mundet t’i debatojmë ata sikurse vijon: 1 - Pagëzimi që i ka bërë Gjoni Krishtit, sipas transmetimeve të Ungjilleve, është nga argumentet më të forta se Krishti e pranonte të qenin rob për Zotin e tij. Sikur ai të ishte Zot, sikurse pretendojnë ata, atëherë ai nuk do t’u pagëzonte nga Gjoni ndërkohë që ai ishte Krijuesi i Gjonit. Pra, a logjikohet të plotësohet Bamirësi, i cili është Krishti, nëpërmjet pagëzimit të profetit të tij të krijuar, Gjonit? Kjo fjalë është prej mendjelehtësisë. 2 - Pyeten të krishterët: A ka qenë i shenjtë Krishti përpara pagëzimit apo jo? Nëse thonë se ai ishte i shenjtë, atëherë nuk ka pas dobi pagëzimi; e
  • 243.
    243 nëse thonë senuk ishte i shenjtë, atëherë si mundet të besojnë ata se ai që nuk është i shenjtë është Zot apo bir i Zotit? A nuk është e gjitha kjo veçse fjalë pa mend dhe një farë dështimi? 3 - Imam Kurtubiu thotë në refuzimin e tij ndaj të krishterëve: “Ky uji në të cilin pagëzoheni, a është i shenjtë apo nuk është i shenjtë? Nëse është i shenjtë, atëherë kush është ai që e ka shenjtëruar? Nëse thoni se Allahu është Ai i cili e ka shenjtëruar, atëherë u thuhet se nga e keni marrë vesh këtë? Më pas, nëse ju e thoni këtë, atëherë refuzoheni me të kundërtën dhe u thuhet: Përkundrazi, Ai e ka bërë atë të papastër. Nëse thoni se ne e kemi shenjtëruar atë, atëherë ne themi: Kush jeni ju saqë të shenjtëroni diçka? A mundet të shenjtërojë dikush që vet nuk është i shenjtë? Jo. Përkundrazi, ju jeni mëkatarë dhe vazhdoni t’i shtoni mëkatet tuaj në çdo kohë. Si mundet të shenjtëroni të tjerët ndërkohë që ju nuk shenjtëroni dot veten tuaj? Me këtë, ne dalim në konkluzionin se uji në të cilin pagëzoheni nuk është i shenjtë. Nëse është kështu, atëherë pse kushtëzoni që pagëzimi të jetë me uji e jo me urinë, ngase ajo nuk është e papastër sipas jush. Nuk ka ndryshim ndërmjet ujit dhe urinës ngase secili prej tyre nuk është i shenjtë.” 4 - Sa i përket pretendimit të tyre se ai i cili nuk pagëzohet do të hyjë në Xhehennem, Abdullah et-Terxhumani, i cili ishte një priftë dhe pastaj Allahu e udhëzoi për te Islami, është përgjigju për këtë gjatë sqarimit të prishjes së rregullave të fesë krishtere: “Atyre u thuhet: Çfarë thoni për Ibrahimin, Is’hakun, Jakubin dhe për të gjithë profetët, a janë në Xhenet apo jo? Patjetër që do të thonë se janë në Xhenet. Atëherë, atyre u thuhet: Çfarë thoni për Ademin, Nuhun dhe pasardhësit e tij, ngase ata nuk janë rrethprerë e as nuk janë pagëzuar? Ata janë në Xhenet sipas teksteve të Ungjilleve të tyre dhe sipas konsensusit të dijetarëve të tyre. Ata nuk kanë përgjigje fare për këtë. Dije se ky rregull i pagëzimit është nga shpikjet e rreme në Ungjillet e tyre. Ata kanë shpifur për Allahun dhe për të Dërguarin e Tij Isa ‫ﷺ‬.” 5 - Fjala e tyre: “Ne besojmë në një pagëzim për faljen e mëkateve.” - është fjalë kontradiktore me fjalën e tyre se mëkati i Ademit ka përfshirë të gjithë pasardhësit e tij, se ata nuk çlirohen dot prej tyre vetëm se me vrasjen e Krishtit dhe me ato vështirësi që ka kaluar ai, për shkak të cilave është quajtur ‘Qengji i Perëndisë’ dhe ‘Shpëtimtari i Botës’. Pra, nëse pagëzimi është motiv për faljen e mëkatit, atëherë ata vet e kanë pranuar se nuk ka nevoj të vritet Krishti ‫ﷺ‬. Të gjitha këto janë pakujdesi dhe injoranca. Këto nuk burojnë vetëm se nga mosperceptimi.
  • 244.
    244 6 - Prejargumenteve që tregojnë kotësinë e fjalës së krishterëve se pagëzimi është pastrim për të pagëzuarin prej mëkatit të Ademit është verseti që ka ardhur te libri ‘Ligji i Përtërirë’ dhe libri ‘Ezekiel’: “Shpirti që mëkaton do të vdesë, i biri nuk do të mbartë paudhësinë e atit dhe ati nuk do të mbartë paudhësinë e birit; drejtësia e të drejtit do të jetë mbi të, pabesia e të pabesit do të bien mbi të.” [Ezekiel 18;20] Te libri ‘Ligji i Përtërirë’ tregohet: “Nuk do të dënohen me vdekje etërit për bijtë e tyre, as do të vriten bijtë për etërit e tyre; secili do të dënohet me vdekje për mëkatin e vet.” [Ligji i Përtërirë 24;16]... 7 - Sa i përket fjalës se pagëzimi është mjet për shpëtimin, kjo nuk është diçka e padiskutueshme ndërmjet të krishterëve. Evangjelistat e mohojnë të jetë pagëzimi ndërmjetës efektiv në përcjelljen e hirit hyjnor te zemra e të pagëzuarit. Ata thonë se pagëzimi është shenjë e jashtme e veçantë dhe se ajo është diçka e kërkuar të bëhet haptaz gjatë hyrjes së pagëzuarit të rritur në kishën e Krishtit, me kusht që argumentet të jenë të mjaftueshme se ai ka hyrë shpirtërisht me besim në shorëqinë e kishës. Pra, vetëm larja nuk të bënë dobi për faljen e mëkateve dhe për daljen nga mosbesimi, por duhet patjetër qëllimi, besimi dhe vepra. 8 - Sa i përket pretendimit të tyre se pagëzimi është vula e hirit hyjnorë, ashtu sikurse rrethprerja në ligjin e Moisiut, dhe se pagëzimi ka zënë vendin e rrethprerjes, kjo është e qartë se është fjalë e kotë, ngase nuk ka mospërputhje ndërmjet të krishterëve se Isai ‫ﷺ‬ ishte bërë synet (rrethprerë). Në Ungjillin e Lukas thuhet: “Dhe kur kaluan të tetë ditët, pas të cilave ai duhej rrethprerë, ia vunë emrin Jezus, emër të dhënë nga engjëlli para se ai të ngjizej në bark.” [Ungjilli i Lukas 2;21] Rrethprerja ishte ligji i Ibrahimit dhe e Musait ‫ﷺ‬ dhe është prej ligjeve të vërtetuara në Teurat. Isai është dërguar si plotësues i Teuratit (ligjit). Ai thotë në lidhje me këtë: “Mos mendoni se unë erdha për të shfuqizuar ligjin ose profetët; unë nuk erdha për t'i shfuqizuar, po për t'i plotësuar. Sepse në të vërtetë ju them: Deri sa qielli dhe toka, të kalojnë asnjë jotë a asnjë pikë e ligjit nuk do të kalojnë, para se të plotësohet gjithçka.” [Ungjilli i Mateut 5;17-19] Allahu tregon fjalën e Isait ‫ﷺ‬: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬ ‫ﲚ‬ ‫ﲛ‬ ‫ﲜ‬ ‫ﲝ‬ ‫ﲞ‬ ‫ﲟ‬ ‫ﲠ‬ ‫ﲡ‬ ‫ﲢ‬ ‫ﲣ‬ ‫ﲤ‬ ‫ﲥ‬ ‫ﲦ‬ ‫ﱠ‬ :‫ران‬‫م‬ ‫ع‬ ‫آل‬ ٥٠ “Dhe (kam ardhur te ju) për t’ju vërtetuar Teuratin, që është para meje dhe që t’ju lejoj disa gjëra që i keni pasur të ndaluara.” [Surja Ali Imran 50].” [Burimi: ‘Pagëzimi tek të krishterët’ fq. 41-50]
  • 245.
    245 Sa i përketmënyrës së pagëzimit, ajo është se ai që dëshiron të hyjë në fenë krishtere vjen te dhoma e posaçme brenda kishës; shtrihet në drejtim nga perëndimi dhe thotë: “O Satana! Unë distancohem prej teje dhe prej të gjitha veprave të tua.” Më pas, ai drejtohet nga lindja dhe thotë haptaz besimet krishtere. Më pas, ai sillet te një tjetër dhomë; zhvishet prej të gjitha veshjeve të tij dhe atëherë prifti ia lyen trupin me vaj, të cilit i ka lexuar disa lutje të posaçme. Më pas, ai zhytet në vaskën me uji të pagëzimit dhe atëherë prifti i thotë: “A beson në Atin, Birin dhe Frymën e Shenjtë, me detajet e njohura të këtij besimi?” Nëse ai përgjigjet dhe thotë ‘Po’, - atëherë ai nxirret prej vaskës me uji dhe lyhet sërisht me vaj. Më pas, atij i jepet një veshje e bardh, e cila simbolizon daljen prej të gjitha mëkateve. Pas kësaj, ai ka të drejtë të marrë pjesë në eukaristinë dhe atëherë ai konsiderohet prej besimtarëve të sinqertë në fenë krishtere. Autori i librit ‘Bazat dhe degët’ thotë për pagëzimin: “Pagëzimi është një detyrë e shenjtë. Larja me uji me emrin e Atit, Birit dhe Frymës së Shenjtë simbolizon pastrimin e shpirtit prej papastërtisë së mëkatit me gjakun e Jezu Krishtit.” Ai është fundi i ‘hirit Hyjnor’ (ang. Grace), ashtu sikurse ishte rrethprerja te ligji i Moisiut. Pagëzimi tregon për pranimin publikisht të besimit të tyre, bindjes së tyre ndaj Atit, Birit dhe Frymës së Shenjtë, si Zot dhe i adhuruar i vetëm i tyre. Atyre nuk u lejohet të pagëzohen ndryshe, vetëm nëse ata pranojnë besimin e tyre haptaz përpara kishës së Zotit.139 Sa i përket Krishtit, ai nuk ka pagëzuar ndonjërin, sikurse e citojnë këtë Ungjillet që gjenden tani. 139 ‘Jezu Krishti’ fq. 210, përcjellur nga libri ‘Krishterimi’ i Ahmed Shibli.
  • 246.
    246 2 - SektiOrtodoks (ang. Orthodoxy; greq: ὀρθοδοξία, orthodoxía): Ajo, gjithashtu, është fjalë e përbërë me dy fjalë; njëra prej tyre është ‘ORTHOS’ që do të thotë ‘i vërtetë’; ndërsa e dyta është ‘DOXA’ që do të thotë ‘ideologjia’. Pra, e gjitha ajo do të thotë ‘Ideologjia e Vërtetë’. Kisha e tyre quhet ‘Kisha Lindore’ apo ‘Kisha Greke’, sepse shumica e pasuesve të tyre janë nga romakët lindor dhe prej vendeve lindore. Kjo kishë është ndarë prej kishës katolike në vitin 1054G për shkak të disa gjërave për të cilat nuk kanë rënë dakort. Ajo ndjek sistemin klerik, i cili fillon me patrikun dhe mbaron me priftërinjtë. Pasuesit e këtij sekti janë të shpërndarë në lindje, në Greqi, Turqi dhe Rusi. Në kohën e tashme, ata kanë katër patrika: një patrik në Kostandinopojë, i cili është më i madhi i tyre; i dyti është patriku i Aleksandrisë; i treti është patriku i Antiokias; kurse i katërti është patriku i Jeruzalemit. Parimet më të rëndësishme të kishës Ortodokse: 1 - Kjo kishë është e mendimit se Shpirti i Shenjtë ka dal vetëm prej Atit. 2 - Kisha ortodokse e lejon ndarjen ndërmjet dy bashkëshortëve në rastin e tradhëtisë bashkëshortore dhe e ndalon martesën ndërmjet divorcuesit dhe të divorcuarës. 3 - Disa kisha ortodokse janë të mendimit se Krishti ka vetëm një natyrë hyjnore, kurse kishat e tjera pretendojnë se Krishti ka dy natyra: një natyrë hyjnore, sepse ai është bir i Perëndisë; dhe një natyrë njerëzore, sepse ai është bir njeriu. Kështu që u grumbulluan
  • 247.
    247 te ai hyjniadhe njerëzia. Ky besim është vendosur zyrtar në vitin 451G. 3 - Protestantët: Duke filluar nga shekulli i dymbëdhjetë, krishterimi u përgatit për një reformë fetare të përgjithshme të një shkalle të gjerë, në mënyrë që të çlirohej prej ekstremizmit të kishës romake, sepse tirania e Papas e ka bërë krishterimin thjeshtë një koleksion pikturash dhe ritualesh të zbrazura prej kuptimeve shpirtërore e morale. Kështu që popujt kristianë filluan të kërkonin lirinë e tyre fetare dhe ideologjike, andaj u shfaqën disa grupe në shumë vende krishtere. Të gjithë ata ishin ndikuar prej frymës së ndarjes prej kishës romake. Nga udhëheqisit më të shquar të këtyre grupeve është: Italiani ‘Kanari’, ‘Tatshlim’ dhe ‘Udon’. Ky i fundit pretendoi se ai vet është Isai, i cili është shfaqur për t’i kthyer njerëzit prej rrugës së gabuar. Ai është arrestuar në vitin 1148G dhe është burgosur deri në vdekje. Prej tyre ishte, gjithashtu, ‘Pirro Druis’, i cili është djegur i gjallë në qytetin e Toulouse të Francës në vitin 1124G. Po ashtu, në Angli është shfaqur ‘John Wyclif’ dhe ‘Jan Hus’, të cilët kanë pasur ndikim të qartë në kishën romake. Fuqia e reformatorëve kristianë u rrit në Gjermani, Francë dhe Angli. Shumë njerëz i kanë ndjekur ata në këto vende, derisa është shfaqur ‘Martin Luther’ në Gjermani. Ai ka lindur në vitin 1482G nga dy prindër të varfër, mirëpo babai i tij dha gjithë mundin e tij në mënyrë që biri i tij të dal me rezultatet më të larta të intelektit. Ai i ka mundësuar atij që të jetë jurist, kështu që e dërgoi atë në universitet, por ai nuk gjente dëshirë të mjaftueshme për ndjekjen e këtij studimi, për shkak të prirjes së tij për studimin e teologjisë. Më pas, atë e dominoi tendenca fetare. Ai ishte shumë i devotshëm, kështu që
  • 248.
    248 klerikët e kishëse vendosën atë nën përkujdesin e tyre derisa u caktua mësues i filozofisë. Tendenca e tij fetare e ka shtyrë atë që të shkojë për vizitë në Romë dhe të bekohet nëpërmjet takimit me klerikët, mirëpo, sapo vendosi këmbën e tij në Romë, ai pa gjëra që e befasuan dhe e shqetësuan. Ai priste të shihte adhurim, asketizëm dhe ndershmëri, mirëpo e gjeti qytetin e Romës të zhytur në argëtim, kurse klerikët e tij ishin të zhytur në poshtërsira. Ai i gjeti ata të pretendonin se kanë në dorë çelsat e mbretërisë së qiejve dhe të tokës, se ata kanë në dorë pranimin e pendimit dhe se ata falin kë të duan, aq sa duan. Martin Luther u shokua rëndë nga kjo gjë, andaj, ai filloi të shfaq haptazi distancimin e tij prej sjelljeve të klerikëve dhe filloi të thërras kundër pagueshmërisë së Papës dhe kundër lëshimit të indulgjencës. Ai thoshte: “Sado shenjtëri të ketë arritur njeriu, ai kurrë nuk posedon të drejtën e faljes për dikënd, as të drejtën e mbulimit të mëkatit që ka kryer.” Kështu që, njerëzit e thjeshtë dhe ata të klasës së lartë filluan të ndikohen prej thirrjes së tij, sepse ai kishin argumente e fakte që priftërinjtë në kohën e tij nuk i kishin. Kisha nuk qëndroi e heshtur përpara këtij revolucioni të ri, i cili ishte më i fortë në gjuhën dhe synimin e tij në krahasim me revolucionet e mëparshme. Kisha e ka kërkuar atë të gjykohet për shkak të revolucionit kundër Papës së shenjtë e të pagabueshëm, mirëpo ai nuk iu përgjigj thirrjes së Papës, as nuk prezantoi që të gjykohet përpara tij, për shkak se disa prijës e mbështetën atë. Kështu që, Papa nuk kishte zgjidhje tjetër vetëm se të lëshonte një dekret për t’iu mohuar e drejta prej të gjitha pozicioneve fetare. Po ashtu, perandori lëshoi një dekret për t’iu mohuar atij të gjitha të drejtat civile. Martin Luther u zemërua për shkak të sjelljes së Papës dhe filloi të thërras haptaz për luftimin kundër tiranisë së kishës.
  • 249.
    249 Duke u nisurnga këtu, ky sekt u quajt ‘Protestant’, domethënë protestues kundër sjelljeve të Papës. Ai vazhdoi kështu derisa vdiq, mirëpo thirrja e tij vazhdoi të lulëzoi e të forcohet, aq sa Papa u frikësua për veten e tij, andaj i thirri klerikët e këtij sekti për pajtim. Kjo është kryer pas vdekjes së Lutherit. Më pas, janë krijuar kisha të reja që janë quajtur më pas ‘Kisha Protestante’. Parimet më të rëndësishme të sektit Protestant: 1 - Kisha protestante nuk ka pushtet mbi ndonjë kishë tjetër. Çdo kishë është e lirë në udhëheqjen dhe në sjelljet e saj. Lidhja ndërmjet saj dhe kishave të tjera është si lidhja ndërmjet administratave me ministrin. 2 - Bibla e Shenjtë është burimi i vetëm i njohjes së fesë krishtere. 3 - Çdo të krishteri i lejohet të studiojë e të kuptojë domethëniet e Biblës së Shenjtë, pasi të ketë mësuar rregullat themelore për njohjen e Biblës së Shenjtë. Prandaj, Bibla është përkthyer në gjuhën gjermane në mënyrë që ta lexojë atë çdo gjerman. 4 - Kisha nuk ka të drejtën e indulgjencës (faljes së mëkateve), ngase kjo është kompetencë e Krijuesit. 5 - Ky sekt e ka mohuar atë se Krishti mishërohet në trupin e çdokujt që hanë darkën e Zotit (eukaristin). Po ashtu, ai e ka mohuar shndërrimin e bukës në eshtra të Krishtit dhe venën në gjakun e Krishtit. Ata janë mjaftuar me darkën e Zotit si përkujtim ndaj flijimit të Krishtit për krijesat.
  • 250.
    250 6 - Kjokishë i kundërshton ritualet, festimet dhe adhurimet që i bëjnë kishat e tjera për zonjën Maria, për nënën e Krishtit. Ajo është e mendimit se të gjitha këto janë gjëra të shpikura. 7 - Ky sekt nuk i merr pikturat dhe statujat në kisha, ngase ato janë simbole pagane. Disa studiues janë të medimit se këtë ideologji të krishterët reformator e kanë marrë prej muslimanëve. 8 - Ky sekt nuk kryen lutje me ndonjë gjuhë të pakuptueshme: Zakonisht, të krishterët i bënin lutjet e tyre me një gjuhë që nuk e kuptonin, sikurse gjuha latine dhe gjuha koptike, sepse në thelb është se adhurimi i priftit është adhurim për atë që është nën pushtetin e tij. Kështu që, Luther dhe pasuesit që ishin me të vendosën që lutja të jetë me gjuhë të kuptueshme, sepse lutja është kërkes që i bënë adhuruesi të adhuruarit dhe është drejtim i zemrës kah i adhuruari, andaj duhet që fjalët të jenë të kuptueshme për adhuruesin. 9 - Nënshtrimi ndaj disa vendimeve të Këshilleve Ekumenik dhe refuzimi i disave prej tyre: Arsya e logjikës i thërret reformatorët që t’i rishikonin sërisht vendimet e Këshilleve Ekumenik, argumentet e tyre dhe vlerat e tyre fetare, dhe t’i peshojnë ato me peshoren e Librit të Shenjtë, në mënyrë që të marrin atë që është në përputhje me të dhe të braktisin atë që nuk është në përputhje me të. Mirëpo, reformatorët nuk i kanë përdorur këto kritere për studimin e vendimeve të Këshilleve Ekumenik dhe të ideologjive të obliguara, nga frika se mos braktisin vendimet e Këshillit të Nikeas, i cili u ka obliguar atyre hyjnizimin e Krishtit dhe të Shpirtit të Shenjtë. 10 - Ky sekt nuk ndryshon nga sektet e tjerë në doktrinën e trinitetit, në hyjnin e Krishtit, në thënien se ai është bir i Perëndisë, në kryqëzimin e tij, në ringjalljen e tij dhe në flijimin të tij për shkak të mëkatit të amshueshëm të njerëzimit, të cilin e ka bërë Adami.
  • 251.
    251 Arsya e logjikësi thërret udhëheqësit e protestantëve që t’i rishikojnë këto çështje kryesore, ngase burimi i tyre nuk është Libri i Shenjtë, as fjalët e Krishtit, por për burim kanë judaistin Pal, i cili ka pretenduar krishterimin dhe i ka dhënë një imazhë të keq mësimit të Krishtit nëpërmjet futjes së shumë traditave të farisenjve, mësimeve të Testamentit të Vjetër, dhe absurditeteve të Talmudit dhe të filozofëve stoikë. Pali i ka bërë të gjitha këto në emër të zotërisë Krisht, kurse dijetarët e të krishterëve, sidomos protestantët, mbetën me duar lidhur përpara mësimeve pagane të tij, megjithëse besimtarët e parë të krishterë, si: Pjetri, Arius, e deri te Rinani dhe Tolstoy, i kanë refuzuar këto mendime që ka hedhur Pali. Sekti protestant është përhapur në shumë vende evropiane, prej të cilave është Anglia, Gjermania, Danimarka, Zvicra, Hollanda, Norvegjia dhe Shtetet e Bashkuara të Amerikës. Duke pasur parasysh mundësitë e tyre të mëdha, ata filluan të pushtojnë shumë fortesa katolike në Sudanin jugor, në Kinë dhe në Japoni. Ata kanë ungjillëzues dhe në vendet islamike.
  • 252.
    252 Doktrina e trinitetitdhe kotësimi i tij Doktrina e trinitetit (TRINITARIAN DOCTRINE): Çështja e të krishterëve është stabilizuar në doktrinën e trinitetit140 pas Këshillit Ekumenik të Nikeas që është mbajtur në vitin 325G. Përpara kësaj, të krishterët kishin mosmarrëveshje për këtë doktrinë; disa prej tyre besonin në monoteizëm, thërrisnin drejt tij dhe e mohonin hyjnin e Krishtit dhe doktrinën e trinitetit. Ata e sulmuan me luftë apostullin Pal dhe ndjekësit e tij dhe e akuzuan atë se ai ka shkatërruar fenë krishtere pasi nuk mundi t’i jap fund asaj me shpatë dhe me pushtet, kështu që ai hyri në fenë krishtere, më pas, ai e nxori atë nga monoteizmi për te paganizmi. Kristianët që pranuan thirrjen e Palit kishin prurje të ndryshme prej judaizmit, paganizmit dhe filozofisë. Mirgimet e Arianëve141 në rrugët e Levantit (Shamit) dhe Egjiptit përgjatë njëmijë viteve përpara Krishtit apo më shumë, kanë lënë pasoja të qarta te banorët e këtyre vendeve. Në fund, feja e 140 Fjala ‘trinitet’ e ka prejardhjen prej fjalës ‘tre’. Kjo fjalë ka qenë e njohur në gjuhën arabe përpara Islamit. Kurani e ka përdorur këtë fjalë në disa vende; prej tyre: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬ ‫ﱻ‬ ‫ﱼ‬ ‫ﱽ‬ ‫ﱾ‬ ‫ﱿ‬ ‫ﲀ‬ ‫ﲁ‬ ‫ﲂ‬ ‫ﲃ‬ ‫ﱠ‬ :‫ائدة‬ ‫الم‬ ٧٣ “Pa dyshim, janë jobesimtarë ata që thonë: “Allahu është njëri prej Trinisë!”.” [Surja Maideh, 73] Kjo fjalë është arabizuar nga fjala greke ‘Τριάς = Trias’ ose nga fjala latine ‘Trinitas’. I pari i cili e ka përdorur fjalën greke është ‘Teofili’, peshkopi i Antiokisë, në vitin 170G. Sipas kësaj, triniteti te të krishterët është nga besimet e shpikura në shekullin e dytë. Ai nuk ka qenë i njohur në shekullin e parë. 141 [Shënim i përkthyesit]: Fjala ‘Arian’ është term që kanë përdorur popujt indo-iranianë në epokat e hershme si një emërtim për vetveten e tyre, përkundër popujve ‘jo indo-arianë’ ose ‘jo indo-iranianë’. Popujt e lashtë iranianë përdorën termin ‘Arya’ si shenjë dalluese raciale për veten e tyre dhe për të sinjalizuar për vendin e tyre legjendarë ‘Airyanem Vaejah’ në shkrimet e shenjta të ‘Upastas’.
  • 253.
    253 Arianëve u stabilizuanë besimin e trinitetit. Ky besim thotë se Zoti ka qenë përpara ekzistencës, kështu që ai dëshiroi të njoh krijesën, andaj dhe krijoi botën dhe e quajti veten e tij ‘Brahma’ (Krijuesi). Më pas, prej tij doli Zoti i dytë, në mënyrë që ai të përkujdeset e ta ruaj këtë botë, kështu që e quajti veten e tij në këtë fazë ‘Vishnu’ (Furnizuesi). Duke qenë se përfundimi i krijesave ishte drejt shterimit dhe mbarimit, ngase bota nuk ekziston përgjithmonë sikurse Krijuesi, atëherë prej tij doli Zoti i tretë dhe në këtë fazë ai e quajti veten e tij ‘Shiva’ (The Auspicious). Ai realisht është një Zot, por ka tri cilësi vetore; secili nga këta përfaqëson një qenie të ndarë nga tjetra. Nuk ka dyshim se banorët e atyre vendeve janë ndikuar prej kësaj shprehje primitive. Kur Pali ka dashur ta luftoi fenë krishtere nga brenda, atëherë ai shpiku disa kuptime të reja të përafërta me këto koncepte, të cila konsideroheshin në atë kohë si kulmi i mendimit të njeriut, kështu që ai futi paganizmin hindu në fenë krishtere, në mënyrë që ta nxjerrë atë nga fetë monoteiste. Disa prej studiuesve janë të mendimit se feja krishtere është ndikuar prej besimeve babilonase, të cilët besonin në tri Zota. Ata janë: 1. Zoti i qiellit, tokës dhe i detit. 2. Zoti i diellit dhe i hënës. 3. Zoti i drejtësisë dhe i ligjit. Habib Sa’id thotë: “Ky besim ishte i përhapur te fetë më të rëndësishme pagane në kohët e hershme dhe të tashme. Te Fenikasit (ang. Phoenicia), në çdo qendër prej qendrave të kolonizuara të tyre ka pasur tri Zota. Arkeologët kanë gjetur në Byblos një trinitet.”
  • 254.
    254 Poshtë po japimtabelën e trinitetit tek fetë e përparme: Babilonasit Hindusët Egjiptjanët Fenikasit 1 Zoti i Qiellit, i Tokës dhe i Detit. Brahma 142 (Krijuesi) Osiris Eliun (caktimi) 2 Zoti i Diellit dhe i Hënës. Vishnu (Furnizuesi) Isis Ulosuros (Zotëria) 3 Zoti i Drejtësisë dhe i Ligjit. Shiva (Shkatërruesi) Horus Ulomus (I Amshuari) Egjiptianët, gjithashtu, kanë pasur tri Zota. Ata shprehen për këtë me një trekëndësh që i ka të barabartë brinjët dhe këndet e tij.143 Ndoshta, babilonasit janë të parët që kanë përdorur trinitetin. Kjo ka ndodhur në njëmijëshen e katërt përpara lindjes së Krishtit. Babilonasit besonin se ka shumë Zota, mirëpo ata i kanë sistemuar këto Zota në treshe - domethënë se i bënë në grupe - , secili grup dallon nga tjetra nga vendi dhe pozita. Grupi i parë ishte në krye të Zotave dhe përbëhej nga Zoti i qiellit, i tokës dhe i detit. Grupi i dytë përbëhej nga Zoti i hënës dhe i diellit. Ndërsa grupi i tretë përbëhej nga Zoti i drejtësisë dhe i ligjit.144 Profesor John Hick, i cili është profesor i teologjisë në universitetin Birmingham të Anglisë, ka folur në një kapitull të librit 142 Fjala e saktë është kjo që kemi vendosur në tabel, sikurse kemi përmendur më parë. Ndërsa Habib Sa’id i ka përmendur kështu: 1 - Buda 2 - Brahma 3 - Vishnu. Fjala e tij ‘Buda’ është gabim. 143 ‘Fetë e botës’ fq. 304. 144 ‘Historia e filozofisë’ fq. 6, i Dr. Medkur.
  • 255.
    255 të tij ‘Jezusidhe fetë botërore’ dhe ka krahasuar ndërmjet Jezusit dhe Budas në çështjen e mishërimit. Ai ka thënë: “Njeriu Gautama (Buda)145 u shikonte sikur ai ishte Zoti i amshueshëm i cili është mishëruar apo se ai është biri i Zotit. Në librin ‘Mahayana’ Buda i lartësuar njësohet me të të vërtetën absolute, ashtu sikurse njësohet te krishterimi personi i birit të amshueshëm me Atin Zot.” Më pas, John Hick thotë: “Mirëpo, ne nuk duhet të harrojmë se besimi fetar krishter, sikur të përcillej në lindje te India, në vend që të përcillej në perëndim te perandoria romake, atëherë do të ishte e mundshme të shfaqej rëndësia fetare e Jezusit dhe të pranohej në shoqërinë indiane në formën e avatarit (AWTAR) të shenjtë.”146 Unë i shtoi kësaj dhe i them shkruesit: Jezusi është i konsideruar te disa libra hindu, si përshembull te ‘Purāṇa’ avatari i Vishnus. Ëngjëjt kanë përgëzuar për ardhjen e tij dhe kanë kënduar lavdinë e tij në qiell. Avatari është nga besimet kryesore te hindutë. Në gjuhën e tyre origjinale, ai domethënë ‘zbritje’. Ata kanë për qëllim se Zoti ‘Brahma’ ose ‘Vishnu’ ose ‘Shiva’ ka zbritur në tokë brenda njeriut për një kohë e për një synim të caktuar. Ne do ta trajtojmë këtë temë më hollësisht, në dashtë Allahu, te libri ynë për hinduizmin. Dijetari hinduist, Bahara Lal Uarma, thekson se feja krishtere është ndikuar prej budizmit.147 Prifti ‘Hanna Makar el-Isauij’ thotë në mesazhin e tij drejtuar Ebu Ubejdeh el-Khazraxhit, i cili ka vdekur në vitin 582H: “Zoti ka zbritur me Qenien e Tij prej qiellit dhe është mishëruar në barkun e virgjëreshës Mari. Ai ka marrë një pjesë prej dritës si mbulesë, 145 Ai është ‘Gautama Buddha’, i cili ka qenë përafërsisht pesë shekuj përpara Krishtit. 146 ‘Jezusi dhe fetë botërore’ fq. 119. 147 ‘Uejshu dera dershen’ fq. 257, që do të thotë: ‘Fetë e botës’.
  • 256.
    256 sikurse ka paraprirënë urtësinë e Tij të amshueshme, ngase në fillim fjala ishte Zoti. Ai është i krijuar nëpërmjet trupit dhe është njëkohësisht Krijues nëpërmjet Vetes. Ai e ka krijuar trupin e Tij. Ai e ka krijuar nënën e Tij. Nëna e Tij ishte njerëzore përpara tij, kurse Ai ishte hyjni përpara saj.”148 Pikërisht ky është avatari (AWATAR) te hinduistët. Gjithashtu, studiuesit janë të mendimit se triniteti në fenë krishtere është produkt i mendimit të platonizmit bashkëkohorë. Kjo është kështu ngase Platoni (PLOTIN), udhëheqësi i shkollës së Aleksandrisë që ka qenë në vitin 205-270G, ka qenë i mendimit në lidhje me universin dhe me fillimin e tij se Zoti është krijuesi i çdo gjëje; se Ai nuk cilësohet me ndonjë cilësi prej cilësive të reja; se Ai nuk është substancë, as aksidencë; se mendimi i Tij nuk është si mendimi i jonë; se dëshira e Tij nuk është si dëshira jonë; se Ai është i cilësuar me çdo cilësi të përsosur ashtu sikurse i takon Atij; se Ai i dhuron gjërave mirësinë e ekzistencës, kurse Ai nuk ka nevojë për dikënd që ta sjellë në ekszistencë; se gjëja e parë që ka buruar prej këtij Krijuesi është ‘logjika’, kurse prej ‘logjikës’ ka dal ‘shpirti’ i cili është njësi i shpirtave. Ai thotë se prej kësaj trinie buron çdo gjë dhe se prej saj lind çdo gjë. Kjo doktrinë ishte e njohur para shumë kohësh përpara Këshillit Ekumenik të Nikeas. Kjo ishte doktrina filozofike e shkollës së Aleksandrisë. Patriarku i Aleksandrisë ishte përkrahësin më i madh i doktrinës së trinitetit në Këshillin Ekumenik të Nikeas. Pra, nuk është çudi nëse themi se feja krishtere është ndikuar prej filozofisë platonike bashkëkohore. Sidoqoftë, çfarëdolloj drejtimi pagan të ketë ndikuar për doktrinën e trinitetit në fenë krishtere, prapëseprapë, ajo nuk është prej thirrjes 148 ‘Ndërmjet Islamit dhe Krishterimit’ fq. 83-84.
  • 257.
    257 së Mesihut, aska qenë prej besimit të tij. Për këtë na tregon Kurani i Lartë me Fjalën e Tij: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﲋ‬ ‫ﲌ‬ ‫ﲍ‬ ‫ﲎ‬ ‫ﲏ‬ ‫ﲐ‬ ‫ﲑ‬ ‫ﲒ‬ ‫ﲓ‬ ‫ﲔ‬ ‫ﲕ‬ ‫ﲖ‬ ‫ﲗ‬ ‫ﲘ‬ ‫ﲙ‬ ‫ﲚ‬ ‫ﲛ‬ ‫ﲜ‬ ‫ﲝ‬ ‫ﲞ‬ ‫ﲟ‬ ‫ﲠ‬ ‫ﲡ‬ ‫ﲢ‬ ‫ﲣ‬ ‫ﲤ‬ ‫ﲥ‬ ‫ﲦ‬ ‫ﱠ‬ :‫توبة‬ ‫ال‬ ٣٠ “Hebrenjtë thonë: “Uzejri është i biri i Allahut”, të krishterët thonë: “Mesihu është i biri i Allahut”. Këto janë fjalët e tyre, nga goja e tyre, i imitojnë fjalët e jobesimtarëve të mëparshëm. I vraftë Allahu! Si po shmangen (nga e vërteta)!” [Surja Teubeh, 30] Mirëpo, si janë futur këto ideologji në fenë krishtere? Përgjigja është e thjeshtë. Përgjigja është se Pali hyri në fenë krishtere ndërkohë që ai ishte i mirëinformuar me filozofinë greke që përfaqësonte shkolla e Aleksandrisë. Më pas, ai ka shfrytëzuar situatën e të krishterëve dhe gjendjen e keqe të tyre, kështu që ai i shpiku atyre ideologji e teori të reja që ngjasojnë nga larg me teoritë pagane të hershme, prandaj dhe paganët që hynë në fenë krishtere e pranuan atë. Disa nga dishepujt e kanë luftuar këtë thirrje të Palit, mirëpo kjo rezistencë nuk ka pasur sukses për shkak të personalitetit të fortë të Palit dhe të ideologjive të tij. Leon Gauthier thotë: “Feja krishtere ka marrë shumë ideologji filozofike greke. Teologjia krishtere është marrë nga i njëjti burim ku është derdhur teoria bashkëkohore e Platonit, prandaj dhe shohim shumë ngjashmëri ndërmjet tyre.”149 149 ‘Hyrje për studimin e filozofisë islamike’ fq. 93, përcjellur nga libri ‘Krishterimi’ fq. 112 i Dr. Ahmed Shibli.
  • 258.
    258 Sa i përketMesihut, ai kurrë se ka sqaruar doktrinën e trinitetit gjatë jetës së tij, as nuk ka sinjalizuar për të, as ka thënë: “Perëndia është i përbërë me tri persona.” apo “Unë jam Perëndia që kam zbritur në tokë që të fal mëkatet e juaja.” Përkundrazi, ai i bënte lutje Zotit që t’i fali mëkatet e tij, ashtu sikurse ka thënë më shumë se gjashtëdhjetë herë në Ungjillet që gjenden sot se ai është ‘bir i Adamit’. Në kohët e fundit, autorët krishterë e kanë ndjer vështirësinë e vërtetimit të trinitetit nëpërmjet thirrjes së Mesihut. Ne shohim se shumë prej tyre janë distancuar prej saj dhe e kanë kritikuar atë. Në fillimet e shekullit njëzet, është shquar ndër ta dijetari gjerman, profesor ‘Harnic’, i cili është shquar me ligjëratat e tij për fenë krishtere në gjuhën gjermane. Këto ligjërata të tij janë mbledhur ‘DAS WESEN DES CHRISTENTUMS’ dhe janë përkthyer në anglisht ‘WHAT IS CHRISTIANITY?’. Ai e ka filluar dhe e ka përsëritur fjalën e tij në këto ligjërata se Mesihu ‫ﷺ‬ nuk ka thirrur kurrë për te adhurimi i vetes së tij, por ai gjithnjë thërriste për te Perëndia, për te Ati Krijues, i cili është në qiell. Ai e vendoste urdhërin e tij pas urdhërit të Tij, më pas iu bindte Atij, bënte durim ndaj llojlloj vështirësive për hirë të Tij dhe iu dorëzonte caktimit të Tij. Ky është realiteti që shohim se janë te Ungjillet.150 Ndër ata që e mohonin doktrinën e trinitetit në mesin e shekullit të tretë ishte ‘Spilios’, i cili ka thënë: “Triniteti nuk është diçka reale te Zoti, por është thjesht një publikim i jashtëm. Ajo është diçka e re e përkohshme dhe nuk është e amshueshme.” 150 Shih: fq. 147, botuar në New York në vitin 1912G.
  • 259.
    259 Më pas, nëshekullin e katërt është shfaqur egjiptiani ‘Arius’, i cili thërriste se vetëm Ati është i amshueshëm, kurse Biri dhe Shpirti i Shenjtë janë të krijuar dhe të veçantë ndër të gjitha krijesat. Më pas, ka ardhur pagani ‘Asnasios’, i cili ka ardhur me argumente për doktrinën e trinitetit dhe që e pranuan të krishterët në Këshillin Ekumenik të Nikeas. Domethënia e trinitetit tek të krishterët: Autori i librit ‘Fjalori i Biblës së Shenjtë’ thotë: “Natyra e Perëndisë shpjegohet me tri persona të barabartë: Ati Perëndi, Biri Perëndi dhe Shpirti Shenjtë Perëndi. Atit i përket krijimi; Birit Perëndi i përket flijimi; kurse Shpirtit të Shenjtë i përket shenjtërimi. Mirëpo, veprat hyjnore i ndahen tri personave në mënyrë të barabartë.” Ne e kemi kuptuar Atin Perëndi, po çfarë kuptimi ka ‘Biri Perëndi’ dhe ‘Shpirti i Shenjtë Perëndi’? Të krishterët thonë: 1 - Qenia hyjnore është Ati Perëndi. Ai është krijuesi i qiejve dhe i tokës. Ai është i Plotëfuqishëm për të bërë çdo gjë. Prej cilësive thelbësore të Tij është: krijimi, drejtësia, flijimi dhe shpëtimi. 2 - Fjala që ka hedhur te barku i Marias është Biri. Ai është hyjni ashtu sikurse hyjnia e Atit, pa dallimin më të vogël, ngase ai përfaqëson logjikën dhe dashurinë. 3 - Cilësia e jetës dhe e diturisë, të cilat janë të pandashme prej Qenies Hyjnore, është Shpirti i Shenjtë (HOLY SPIRIT). Shpirtit të Shenjtë i atribuohet vepra e shenjtërimit.
  • 260.
    260 Me këto tripersona interpretohet Qenia Hyjnore e Vetme. Tre në Një; Një në Tre. 1. Ati Perëndi (GOD THE FATHER). 2. Biri Perëndi (GOD THE SON). 3. Shpirti i Shenjtë Perëndi (GOD THE HOLY CHOST). Gjendet dhe një tjetër interpretim. Ai është se: Perëndia është Një. Ai është në tri persona të barabartë në thelb. Në Ungjillin e Mateut thuhet: “Shkoni, pra, dhe bëni dishepuj nga të gjithë popujt duke i pagëzuar në emër të Atit e të Birit e të Frymës së Shenjtë,” [Ungjilli i Mateut 28;19] Ati e ka krijuar botën nëpërmjet Birit; Biri e ka kryer flijimin; ndërsa Shpirti i Shenjtë shenjtëron zemrën dhe jetën. Mirëpo, të tri këto persona bashkëpunojnë së bashku në mënyrë të barabartë në të gjitha veprat hyjnore. Fjala ‘QNOMA’ (sirianisht: ‫ܣܘܪܝܝܐ‬ = qnoma; në greqishten e vjetër: ὑπόστᾰσις = hypóstasis) është fjalë sirianike (ang. syriac) që do të thotë ‘person themelor’ ose ‘person kryesor’, ajo është njësoj me fjalën greke ‘NOMOS’ domethënë: ligji. Mirëpo, kishat lindore kanë preferuar përdorimin e fjalës ‘QNOMA’ në vend të fjalës ‘Person’ sepse në trinitet synohet që çdo ‘qnoma’ të jetë i vetëmjaftueshëm dhe që secili të ketë një qenie të veçantë. Ky është kulmi i kuptimit të dijetarëve krishterë rreth domethënies së trinitetit. E vërteta është të thuhet se, sa herë që njeriu fillon studimin e domethënies së trinitetit tek të krishterët, ai bie në dyshim të madh dhe nuk mundet të thotë diçka që ta qetëson zemrën, prandaj dhe kristianët kanë shpikur shprehjen e famshme për njeriun e thjeshtë dhe për dijetarin mendimtarë në mënyrë të barabartë. Ajo
  • 261.
    261 shprehje është se:“Unë besoj por nuk kuptoj.” Nuk e di se ku është dobia te një fe që nuk mund të kuptohet e të logjikohet?! Sidoqoftë, aktualiteti është se vet dijetarët kristianë nuk kanë arritur të sjellin argumente nëpërmjet së cilave mundet të kuptohet domethënia e trinitetit, vaj hallin çfarë mundet të thuhet për të tjerët! Prandaj, nën hijen e fesë krishtere ka jetuar një grup mendimtarësh - që nga koha e ngritjes së Mesihut e deri në ditët tona - që e mohojnë trinitetin dhe besojnë në monoteizëm, sikurse: Apostulli Barnaba; egjiptiani Arius në gjysmën e parë të shekullit të katërt sipas lindjes së Krishtit; gjermani Servitius në gjysmën e dytë të shekullit të gjashtëmbëdhjetë; Sherbri, i cili ka vdekur përpara gjysmës së shekullit të shtatëmbëdhjetë; dhe mijëra mendimtarë krishterë të tjerë e kanë mohuar trinitetin dhe kanë thënë se ajo është e pamundur të kuptohet, mirëpo zëri i tyre ka shkuar kotë. Kisha nuk u ka vënë veshin fare fjalëve të tyre, ngase kjo gjë ia heq asaj shenjtërinë që gëzon te njerëzit e thjeshtë dhe te injorantët. Kush do t’ia kërkoi asaj blerjen e indulgjencës pas kësaj? Këtu po ju rrëfej një ngjarje që u ka ndodhur tri personave që kanë pranuar fenë krishtere nëpërmjet mundit të një prifti që i ka mësuar atyre parimet e fesë krishtere, sidomos doktrinën e trinitetit. Ata nuk ju ndan atij dhe i shërbenin derisa erdhi njëri prej miqve të tij për vizitë. Kur ai dëgjoi se ata kanë hyrë në fenë krishtere, atëherë ai u gëzua me ta dhe dëshiroi të sigurohej për saktësinë e besimit të tyre në doktrinën e trinitetit, kështu që ai pyeti njërin prej tyre për domethënien e doktrinës së trinitetit. Ai iu përgjigj duke i thënë: “Zotëria im prift më ka begatuar mua dhe më ka mësuar se Zotët janë tri; njëri është në qiell; i dyti ka lindur në barkun e Marias; kurse i treti i ka zbritur Zotit të dytë në formën e një pëllumbi pasi ka arritur moshën tridhjet vjeç.” Prifti u zemërua. Ai e dëboi atë prej mëshirës
  • 262.
    262 së Zotit dhetha: “Ky është njeri i panjohur.” Më pas, ai pyeti të dytin, kurse ai iu përgjigj: “Zotëria im më ka mësuar se Zotët janë tri. Njëri prej tyre është kryqëzuar, kurse tani kanë mbetur dy.” Prifti u zemërua me të. Ai e mallkoi dhe e dëboi atë. Më pas, i erdhi rralla të tretit. Ai ishte i zgjuar dhe u frikësua se mos prifti e dëbonte dhe e mallkonte, andaj ai filloi të lavdërojë Perëndinë, më pas lavdëroi Krishtin, më pas tha: “Zotëria im, nëpërmjet bekimit të Krishtit, më ka mësuar se domethënia e trinitetit është se njëri është në tri, kurse tri janë në një.” Prifti u gëzua me të dhe ishte gati të shfaqte suksesin e tij, vetëm nëse i gjori nuk do të vazhdonte në përgjigje duke thënë se: “Njëri prej tyre u kryqëzua dhe vdiq, kështu që vdiqën të gjithë për shkak të njëshmërisë, përndryshe do t’u mohonte njëshmëria.” Kështu që, prifti u zemërua dhe e dëboi edhe atë. Kjo është domethënia e trinitetit. Sa herë dëshiron ta kuptosh, atëherë bie në një problem më të madh e më të keq. Megjithatë, unë po të sqaroj atë që kanë thënë të krishterët rreth temës së trinitetit.
  • 263.
    263 Besimi katolik rrethQenies së Zotit Katolikët thonë: Zotët janë tre. Ata dallojnë nga njëri-tjetri dhe janë të ndarë nga njëri-tjetri. Ata janë: Ati, Biri dhe Shpirti i Shenjtë. Ata e interpretojnë versetin e parë të Ungjillit të Gjonit: “dhe Fjala ishte pranë Perëndisë” [Ungjilli i Gjonit 1;1] se ‘Fjala’ dallon nga ‘Biri’ i Tij. Pra, Ati nuk është Biri dhe Biri nuk është Ati. Mirëpo ata janë një gjë e vetme në natyrë, në qenie, në urtësi e në ekzistencë. Sipas kësaj, Krishti te ata është i barabartë me Atin në hyjninë e Tij, por është poshtë Atit në natyrën njerëzore të tij. Ky, gjithashtu, është mendimi i protestantëve. Për këta ka treguar Kurani i Lartë me Fjalën e Tij: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱻ‬ ‫ﱼ‬ ‫ﱽ‬ ‫ﱾ‬ ‫ﱿ‬ ‫ﲀ‬ ‫ﲁ‬ ‫ﲂ‬ ‫ﲃ‬ ‫ﲄ‬ ‫ﲅ‬ ‫ﲆ‬ ‫ﲇ‬ ‫ﲈ‬ ‫ﲉ‬ ‫ﲊ‬ ‫ﲋ‬ ‫ﲌ‬ ‫ﲍ‬ ‫ﲎ‬ ‫ﲏ‬ ‫ﲐ‬ ‫ﲑ‬ ‫ﲒ‬ ‫ﲓ‬ ‫ﲔ‬ ‫ﲕ‬ ‫ﲖ‬ ‫ﱠ‬ :‫ائدة‬ ‫الم‬ ٧٣ “Pa dyshim, janë jobesimtarë ata që thonë: “Allahu është njëri prej Trinisë!” Nuk ka veçse një Zot të Vetëm të vërtetë! Nëse nuk heqin dorë nga ato që thonë, patjetër që jobesimtarët nga mesi i tyre do t’i godasë një dënim i dhembshëm.” [Surja Maideh, 73] Dhe në këtë ajet: ‫ﭐﱡ‬ ‫ﱠ‬ ‫ﱡ‬ ‫ﱢ‬ ‫ﱣ‬ ‫ﱤ‬ ‫ﱥ‬ ‫ﱦ‬ ‫ﱧ‬ ‫ﱨ‬ ‫ﱩ‬ ‫ﱪ‬ ‫ﱫ‬ ‫ﱬ‬ ‫ﱭ‬ ‫ﱮ‬ ‫ﱯ‬ ‫ﱰ‬ ‫ﱱ‬ ‫ﱲ‬ ‫ﱳ‬ ‫ﱴ‬ ‫ﱵ‬ ‫ﱶ‬ ‫ﱷ‬ ‫ﱸ‬ ‫ﱹ‬ ‫ﱺ‬ ‫ﱻ‬ ‫ﱼ‬ ‫ﱽ‬ ‫ﱾ‬ ‫ﱠ‬ :‫اء‬ ‫س‬ ‫ن‬ ‫ال‬ ١٧١ “Dhe mos thoni: “Tre zota”! Hiqni dorë, se është më mirë për ju! Allahu është vetëm një Zot. I Pastër nga çdo e metë është Ai!
  • 264.
    264 Ai është tepëri lartësuar për të pasur fëmijë. E Tij është gjithçka që gjendet në qiej dhe në Tokë. Allahu mjafton për rregullimin e gjithësisë.” [Surja Nisa, 171] Është zhvilluar debat i gjatë rreth këtyre tri personave. Të krishterët vazhdojnë të përkrahin besimin e tyre të prishur rreth Qenies së Zotit të Lartësuar me llojlloj mënyrash. Mirëpo, larg mundësive është pranimi i këtij besimi te njerëzit e mençur përgjatë njëzet shekujve. Lexo disa fjalë të tjera që bëjnë të qeshësh, ashtu sikurse i ka thënë njëri prej priftërinjve të tyre, i cili është Iljas Makar: 1 - Ai i cili dëshiron shpëtimin, përpara së gjithash, ai duhet të kapet pas besimit katolik. Domethënë pas besimit të përgjithshëm në kishën krishtere. 2 - Çdokush që nuk e memorizon këtë besim pa prishje, ai padyshim ka për t’u shkatërruar përjetësish. 3 - Besimi katolik është që të adhurojmë një Zot në tri dhe tri në një. 4 - Që mos t’i përziem personat me njëri-tjetrin dhe mos të bëjmë ndarjen e tyre në thelb. 5 - Ati ka një personalitet më vete; Biri ka një personalitet më vete; Shpirti i Shenjtë ka një personalitet tjetër. 6 - Mirëpo, Ati, Biri dhe Shpirti i Shenjtë janë një Hyjni e vetme; kanë një aftësi të barabartë dhe një madhështi të përjetshme, të përbashkët.
  • 265.
    265 7 - Atinuk është i krijuar; Biri nuk është i krijuar; Shpirti i Shenjtë nuk është i krijuar. 8 - Ashtu sikurse është Ati, është i Biri. Po ashtu edhe Shpirti i Shenjtë. 9 - Ati nuk është i kufizuar; Biri nuk është i kufizuar; Shpirti i Shenjtë nuk është i kufizuar. 10 - Ati është i përjetshëm; Biri është i përjetshëm; Shpirti i Shenjtë është i përjetshëm, 11 - mirëpo përjetshmëria e tyre nuk është tre, por një përjetshmëri e vetme. 12 - Po ashtu, nuk janë tri të pakrijuar, as tri të pakufizuar, por është një i pakrijuar; një i pakufizuar. 13 - Po ashtu, Ati është sistemuesi i gjithçkaje; Biri është sistemuesi i gjithëçkaje; Shpirti i Shenjtë është sistemuesi i gjithëçkaje, 14 - mirëpo ata nuk janë tri sistemues të gjithçkasë, por është vetëm një sistemues i gjithëçkasë. 15 - Po ashtu, Ati është Perëndi; Biri është Perëndi; Shpirti i Shenjtë është Perëndi, 16 - mirëpo, ata nuk janë tri Perëndi, por është vetëm një Perëndi i vetëm. 17 - Po ashtu, Ati është Zot; Biri është Zot; Shpirti i Shenjtë është Zot,
  • 266.
    266 18 - mirëpo,ata nuk janë tri Zota, por është vetëm një Zot i vetëm. 19 - Ashtu sikurse e vërteta krishtere na ngarkon ne që të pranojmë se secili nga këto persona me qenien e tij është Perëndi dhe Zot, 20 - po ashtu, feja katolike na ndalon ne që të themi se ekzistojnë tri Perëndi e tri Zota. 21 - Ati nuk është i bërë nga ndokush. Ai nuk është i krijuar as është i kufizuar. 22 - Biri nga Ati i vetëm nuk është i bërë e i krijuar, por është i lindur. 23 - Shpirti i Shenjtë nga Ati dhe Biri nuk është i bërë, i krijuar apo i lindur, por ka dal prej tyre. 24 - Pra, është vetëm një At, jo tri Atër; është vetëm një Bir, jo tri Bijë; është një Shpirt i Shenjtë i vetëm, jo tri Shpirtëra të Shenjtë. 25 - Në këtë trinitet nuk ka kush të ketë qenë përpara tjetrit apo pas tij, as nuk ka kush që të jetë më i madh apo më i vogël, 26 - por të gjithë personat janë së bashku të përjetshëm e të barabartë. 27 - Prandaj, në gjithë atë që u përmend, ne duhet ta adhurojmë njëshmërinë në trinitet dhe trinitetin në njëshmëri. 28 - Pra, ai që dëshiron shpëtimi, ai duhet të sigurohet kështu në trinitet.
  • 267.
    267 29 - Shpëtimii imponon atij që të besojë e të pranojë me besueshmëri në mishërimin e Zotit tonë Jezu Krisht, 30 - ngase besimi i drejtë është që ti të besosh e të pranosh me amanet se Zoti ynë Jezu Krisht është Biri i Perëndisë; se ai është Perëndi dhe njeri. 31 - Ai është Perëndi prej thelbit të Atit dhe është i lindur përpara kohës. Ai është njeri prej thelbit të nënës së tij dhe është ekzistent në këtë kohë. 32 - Ai është Perëndi i përsosur dhe njeri i përsosur. Ai është qenie me shpirt logjikues dhe me trup njerëzor. 33 - Ai është i barabartë me Atin në hyjninë e Tij dhe është poshtë Tij nga pikëpamja natyrës së tij njerëzore. 34 - Pavarësisht se ai është Perëndi dhe njeri, ai prapëseprapë është një Krisht i vetëm, jo dy. 35 - Mirëpo, ai nuk është një nëpërmjet shkrirjes së hyjnisë së tij në trup, por me marrjen e natyrës njerëzore hyjni. 36 - Ai është një në përgjithësi, jo nëpërmjet përzierjes së thelbeve, por me njëshmërinë e personalitetit, 37 - ngase, ashtu sikurse shpirti logjikues dhe trupi njeriut është një, po ashtu Perëndia dhe njeriu Krisht është një.
  • 268.
    268 38 - Aiështë ai i cili u lëndua në mënyrë që të na shpëtojë ne, i cili zbriti në ferr151 dhe u ringjallë në ditën e tretë ndër të vdekurit. 39 - Ai është ngritur në qiell dhe është ulur në të djathtën e Atit që kontrollon gjithëçkanë. 40 - Nga atje, ai ka për të ardhur që të marrë në llogari të gjallët e të vdekurit. 41 - Kur të vijë ai, atëherë do të ringjallen të gjithë njerëzit me trupat e tyre dhe do të japin llogarin e tyre për veprat e tyre personale. 42 - Ata që kanë bërë vepra të mira do të hyjnë në parajsën e përjetshme, kurse ata që kanë bërë vepra të këqija do të hyjnë në zjarrin e përjetshëm. 43 - Ky është besimi katolik pa të cilin nuk mundet të shpëtojë njeriu nëse nuk beson me amanet e me bindje.152 151 Domethënë: Në botën e shpirtërave, ose në gremin ose kihet për qëllim qëndrimi i Krishtit nën pushtetin e vdekjes deri në ditën e tretë. Sikurse e ka shpjeguar autori i librit ‘Besimi im’ fq. 65. 152 ‘Qnome-et e të krishterëve’ 69-72.
  • 269.
    269 Besimi Ortodoks rrethQenies së Zotit Ata thonë: Perëndia është një në tri persona. Interpretimi i kësaj te ata është se Ai ka zbritur nga qielli153 , është fshehur nëntë muaj në barkun e virgjëreshës Mari. Kur ai hyri në barkun e saj, ai ishte një pikë, pastaj ishte gjak i ngjizur, pastaj një copë mishi, pastaj është shndërruar në një embrion i plotë, pastaj ka dal një foshnjë i quajtur Jezus. Ai u rritë ashtu sikurse rriten fëmijët dhe kur ka arritur moshën tridhjetë vjeç, atëherë atij i është dhënë profetësia. Pas dy vitesh, atë e kanë kryqëzuar judaistët dhe e kanë varrosur. Pas tri ditësh, ai u ringjallë dhe ju shfaq dishepujve dyzet ditë. Më pas, ai është ngritur në qiell dhe është ulur në të djathtën e Perëndisë. Ai ishte Ati përpara mishërimit. Ai është Biri pas mishërimit. Ai ishte Shpirti i Shenjtë, ngase ai ishte ndërmjetësi ndërmjet Atit dhe Birit. Sipas kësaj Allahu është Isai dhe Isai është Allahu, ngase fjala e dëshmisë tek i krishteri është që të thotë: “Dëshmoj se nuk ka Zot tjetër përveç Perëndisë, i cili është i paortak, një i vetëm në tri persona: Ati, Biri dhe Shpirti i Shenjtë. Atij i përket lavdia, nderi dhe pushteti deri në pafundësi.” Pali thotë në mesazhin e parë të tij drejtuar Timoteut: “Perëndia u shfaq në mish, u shfajësua në Frymë, u duk ndër engjëj, u predikua ndër johebrenj, u besua në botë, u ngrit në lavdi.” [I Timoteut 3;16] Dijetari ortodoks, Habib Xhorxhos thotë: “Flijuesi jonë i madhërishëm ka zbritur prej qiellit të lavdisë së tij përpara se të njësohet me njeriun nëpërmjet trupit real me shpirt logjikues, kështu që ngeli barrë nëpërmjet fuqisë së Shpirtit të Shenjtë në barkun e 153 I Pastër nga çdo e metë është Allahu prej asaj që thonë ata.
  • 270.
    270 shenjtores virgjëresh Maria,duke marrë kështu çdo gjë që kemi përveç mëkatit sepse ai është i Shenjti i të shenjtëve.” Papat e kishave kanë sjellë shembuj për njësimin e hyjnisë me natyrën njerëzore me një shembull të përafërt ku na sqaron ne këtë njëshmëri të lartë. Ai shembull është se njeriu është i përbërë prej dy pjesësh; njëra prej tyre është trupi i dendur i marrë prej dheut, kurse e dyta është shpirti logjikues. Nëpërmjet ekzistencës së këtyre të dyjave dhe njësimin e tyre pa përzierie e pa shkrirje shndërrohet në një person të vetëm me një natyrë të vetme. Kështu është njësuar hyjnia me natyrën njerëzore. Ai njësim është pjesa e dendur me shpirtin logjikues. Nëpërmjet njësimit të tyre pa përzierje është shndërruar Krishti në një Qenie e vetme, në një thelb i vetëm dhe me një natyrë e dëshirë të vetme.154 Pra, Allahu, sipas besimeve të të krishterëve, është shndërruar në trup njeriu brenda Krishtit. Ai ka zbritur nga qielli në tokë që të fal mëkatet e bijëve të Ademit. Ai ka jetuar në mesin e njerëzve me një jetë normale, pastaj është kryqëzuar dhe është varrosur, pastaj është ringjallur dhe është ngritur në qiell. Pra, Allahu dhe Mesihu është një gjë e vetme. Ata kanë një natyrë e një dëshirë të vetme. I Lartësuar nga çdo e metë është Allahu. Për këtë doktrinë ka treguar Allahu në Fjalën e Tij: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﲈ‬ ‫ﲉ‬ ‫ﲊ‬ ‫ﲋ‬ ‫ﲌ‬ ‫ﲍ‬ ‫ﲎ‬ ‫ﲏ‬ ‫ﲐ‬ ‫ﲑ‬ ‫ﲒ‬ ‫ﲓ‬ ‫ﲔ‬ ‫ﲕ‬ ‫ﲖ‬ ‫ﲗ‬ ‫ﲘ‬ ‫ﲙ‬ ‫ﲚ‬ ‫ﲛ‬ ‫ﲜ‬ ‫ﲝ‬ ‫ﲞ‬ ‫ﲟ‬ ‫ﲠ‬ ‫ﲡ‬ ‫ﲢ‬ ‫ﲣ‬ ‫ﲤ‬ ‫ﲥ‬ ‫ﱠ‬ :‫ائدة‬ ‫الم‬ ١٧ 154 ‘Përmbledhja e bazave të besimit të kishës kopte ortodokse’ fq. 28.
  • 271.
    271 “Pa dyshim, janëjobesimtarë ata që thonë: “Allahu është Mesihu, i biri i Merjemes!” Thuaj: “Kush mund ta pengojë Allahun, nëse Ai dëshiron ta zhdukë Mesihun, të birin e Merjemes dhe nënën e tij, si dhe gjithçka që gjendet në Tokë?”.” [Surja Maideh, 17] Dhe Fjala e Allahut të Plotëfuqishëm: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﱖ‬ ‫ﱗ‬ ‫ﱘ‬ ‫ﱙ‬ ‫ﱚ‬ ‫ﱛ‬ ‫ﱜ‬ ‫ﱝ‬ ‫ﱞ‬ ‫ﱟ‬ ‫ﱠ‬ ‫ﱡ‬ ‫ﱢ‬ ‫ﱣ‬ ‫ﱤ‬ ‫ﱥ‬ ‫ﱦ‬ ‫ﱧ‬ ‫ﱨ‬ ‫ﱩ‬ ‫ﱠ‬ :‫ائدة‬ ‫الم‬ ٧٢ “Pa dyshim, janë jobesimtarë ata që thonë: “Allahu është Mesihu, i biri i Merjemes!”, sepse vetë Mesihu ka thënë: “O bijtë e Izraelit, adhuroni Allahun, që është Zoti im dhe Zoti juaj!” [Surja Maideh, 73] Ne mund t’i refuzojmë të krishterët për shpifjet e tyre rreth Qenies së Zotit të Lartësuar nga çdo e metë me disa çështje, prej tyre: 1 - Nëse ata kanë për qëllim me këto persona se ata janë tri qenie dhe se secila është e vetëmjaftueshme, atëherë kjo gjë është e kotë, ngase Allahu është një, jo tre. Gjithashtu, kjo bie ndesh me besimit e tyre në monoteizëm. 2 - Nëse ata kanë për qëllim se njëri prej tyre është qenie, kurse dy të tjerët janë dy cilësi, atëherë atyre u thuhet: Pse nuk e konsideroni cilësinë e ‘fuqisë’ person? Po ashtu, edhe cilësinë e diturisë, pse nuk e konsideroni person? Po ashtu, edhe cilësitë e tjera, pse nuk i konsideroni persona?
  • 272.
    272 3 - Nëseata thonë se natyra hyjnore dhe natyra njerëzore është njësuar, kështu që ai është shndërruar në At dhe Bir, atëherë atyre u thuhet: Nëse dy gjërat njësohen, atëherë ato ose të dy janë ekzistent ose të dy janë inekzistent ose njëri është ekzistent kurse tjetri është inekzistent. Sa i përket të parës, ajo është absurde, ngase dy gjëra nuk shndërrohen në një. Sa i përket të dytës, ajo vet në origjinë është inekzistente, kështu që nuk ka nevoj të sqarojmë kotësinë e saj. Sa i përket të tretës, ajo bie ndesh me logjikën, ngase ajo që ekziston nuk njësohet. 4 - Nëse ata kanë për qëllim me fjalën njësim se ato janë përzier dhe janë përbërë, atëherë themi se kjo është e palogjikshme, ngase njësimi nëpërmjet përzierjes dhe përbërjes nuk ndodh vetëm se te trupat e dendur, kurse ‘fjala’ sipas tyre nuk është trup. 5 - Nëse ata kanë për qëllim me fjalën njësim përbërjen ndërmjet dy pjesëve, sikurse përbërja ndërmjet trupit dhe shpirtit logjikues të njeriut, atëherë u thuhet: Kjo fjalë të çon për te fjala se secili prej tyre ka nevojë për tjetrin. Ne e dimë me siguri se Allahu ka qenë ekzistentë përpara Isait, me një kohë të pakufizuar, ngase cilësia e Tij hyjnore nuk ka nevojë për cilësinë njerëzore. 6 - Nëse kanë për qëllim me fjalën njësim njësimin sikur njësimi i gdhendjes së gurit me dyllin, nëse me këtë ata kanë për qëllim se qenia e Krishtit u shndërruar njësoj me qenien e Krijuesit, atëherë themi se kjo është absurde ngase është e pamundur të shndërrohet një trup i krijuar në një qënie të pastër prej të metave e të amshuar; nëse me këtë ata kanë për qëllim se ai ka arritur një aftësi të veçantë që nuk e ka arritur dikush tjetër, atëherë themi se kjo nuk do të thotë se ai është Zot, përndryshe i bie që çdo profet e i dërguar që ka shfaqur mrekullira është Zot.
  • 273.
    273 7 - Nësekanë për qëllim me fjalën njësim se Ati ka sjellë në ekzistencë një fëmijë prej Vetes së Tij, atëherë kjo të çon në regresin e pafund në shkaqe, ngase biri sjellë në ekzistencë birin deri në pafundësi. 8 - Atyre u thuhet: Nëse ju e merrni Mesihun për Zot për shkak se ai ka lindur pa baba ndërkohë që kjo është diçka e mahnitshme, atëherë i bie që lindja e Adamit dhe Evas është më e mahnitshme dhe se ato janë më parësor me qenë hyjni e të adhuruar. Pse, pra, nuk i keni konsideruar ata të dy si Zota?! Nëse ju e merrni Mesihun për Zot për shkak se ai është ngritur në qiell, atëherë u thuhet se përpara tij është ngritur në qiell edhe Elia - sipas besimit tuaj - pasi u shfaqën nëpërmjet tij mrekulli të shumta. Atë nuk e ka gjetur gjë e keqe. Sikur t’u lejonte adhurimi i njeriut, atëherë ai do të kishte më të drejtë për t’u adhuruar se sa ai që është arrestuar, është poshtëruar, është ndëshkuar dhe është kryqëzuar sikurse pretendoni ju. 9 - Ndërsa fakti se ai është quajtur në Ungjillet e falsifikuara ‘Bir i Perëndisë’, u thuhet se edhe përpara tij është quajtur Israeli ‘Bir i Perëndisë’. Gjithashtu, autorët e Ungjilleve kanë përmendur edhe persona të tjerë që janë thirrur Bijë të Perëndisë.155 Vet Mesihu i ka quajtur dishepujt e tij vëllezër të tij. Dijetari francezë, Charles Guignebert ka një tjetër mendim për interpretimin e fjalës ‘Bir’. Ai thotë: “Rezultati i sigurtë i studimeve të studiuesve është se Jezusi kurrë nuk ka pretenduar se është ‘Mesia i shumëpritur’ dhe se ai kurrë nuk ka thënë për veten e tij që është ‘Bir i Perëndisë’. Kjo shprehje nuk ishte aktualisht në lidhje me 155 Shih: ‘Luka’ 3, ‘Jeremia’ 31;9, ‘Psalmat’ 27;89, ‘Isaia’ 63;16, ‘Jobi’ 38;7, ‘Zanafilla’ 6;2. Gjithashtu, shih hollësitë e tjera te libri ‘Triumfi i të vërtetës’, tema tretë, kapitulli dytë. Gjithashtu, shih librin ‘Përgjigja e saktë për atë që ka ndryshuar fenë e Mesihut’ vëll 3 fq. 196.
  • 274.
    274 judaistët veçse njëgabim trashanik gjuhësor dhe një farë mendjelehtësie në fe. Po ashtu, asnjë tekst prej teksteve të Ungjilleve nuk na lejon ne përgjithësimin e shprehjes ‘Bir i Perëndisë’ për Jezusin. Këtë gjuhë nuk ka filluar ta përdorë askush tjetër përveç të krishterëve të cilët janë ndikuar prej kulturës greke. Ajo është gjuha që ka përdorur Shën Pali, ashtu sikurse e ka përdorur dhe autori i Ungjillit të katërt. Në to janë gjendur kuptime të thella e mjaftë të qarta në lidhje me ta.”156 10 - Kur Xhibrili ka ardhur te Merjemja, ai e ka përgëzuar se do të lindi një fëmijë dhe nuk ka thënë se ajo do të lindi një Perëndi. 11 - Krishti e ka pranuar natyrën e tij njerëzore dhe e ka mohuar të jetë Perëndi. Në Ungjillin e Markut tregohet se kur ai tregoi diçka prej tmerrësisë së çashtit të fundit të botës dhe kur ai tregoi disa shenja të saj, ai tha: “Sa për atë ditë dhe atë orë, askush nuk e di, as engjëjt në qiell, as Biri, por vetëm Ati.” [Ungjilli i 13;32] 12 - Si mundet të jetë Zot ky njeri ndërkohë që Jahja, biri i Zekerias (Gjon Pagëzori) e ka pagëzuar atë me ujë?157 13 - Si mundet të jetë Zot ai ndërkohë që ai lutej dhe thoshte në lutjen e tij: “Ati im, në qoftë se është e mundur, largoje prej meje këtë kupë; megjithatë, jo si dua unë, por si do ti.” [Ungjilli i Mateut 26;39] Dhe thërriste në kryq në krye të tyre: “Eli, Eli, lama 156 ‘Kristianizmi, lindja dhe evolimi i tij’ fq. 39. Autori thotë: “Ne besojmë se ka mundësi që Jezusi ta ketë përshkruajtur veten e tij si ‘rob i Zotit’ dhe se ai u është paraqitur njerëzve me këtë cilësi. Fjala hebraishte ‘robi im’ përkthehet shpesh në gjuhën greke me fjalën ‘shërbëtori’ dhe ‘fëmija’ në mënyrë të barabartë. Evolimi i fjalës ‘fëmijë’ në fjalën ‘bir’, nuk është diçka e vështirë, mirëpo koncepti ‘bir i Perëndisë’ e ka burimin prej botës ideologjike greke.” 157 Ungjilli i Markut 1;9 dhe Ungjilli i Lukas 3;21.
  • 275.
    275 sabaktani?”. Domethënë: “Perëndiaim, Perëndia im, përse më ke braktisur?”.” [Ungjilli i Mateut 27;46] 14 - Si mundet të jetë Zot, ndërkohë që ai ka pirë verë, sikurse thonë ata, ka ngrën peshkë dhe është lodhur derisa i rrodhi djersa në fytyrë për shkak të dobësisë?!158 158 [Shënim i përkthyesit]: Të krishterëve u thuhet se ju e keni të pamundur ta vërtetoni se Jezusi është Zot. Dijetari i madh, Imami, Shejkhul-Islam Ahmed ibën Abdul-Halim ibën Tejmijjeh el-Harrani (v. 728H) - Allahu e mëshiroftë - thotë në librin ‘Përgjigja e saktë për atë që ka ndryshuar fenë e Mesihut’ vëll. 1 fq. 491-492: “Vërtetimi se Mesihu është Zoti:  ose është nëpërmjet logjikës,  ose është nëpërmjet dëgjimit (librit të shpallur). Logjika, nuk e vërteton dot këtë gjë, përkundrazi, ajo e pamundëson këtë gjë. Ata nuk pretendojnë vërtetimin e kësaj gjëje nëpërmjet logjikës, por, maksimumi që thonë është se: ‘kjo gjë është ‘e mundur’ logjikisht, jo se është e vërtetuar nëpërmjet logjikës’, megjithëse edhe kjo fjalë është e kotë. Ata pretendojnë se kjo gjë është vërtetuar vetëm nëpërmjet dëgjimit (shpalljes, librit), pra, është ajo çka ata transmetojnë prej fjalëve të Profetëve; fjalë të cilat ata pretendojnë se janë të vërtetuara prej Profetëve dhe se këto fjalë tregojnë faktin se Mesihu është Zoti… Në këtë pozitë, atyre u thuhet:  Ju nuk mundet ta vërtetoni ndryshe se Mesihu është Zoti, veçse nëpërmjet këtyre librave. Si pasoj⤵  Ju nuk mundet ta vërtetoni ndryshe saktësinë e këtyre librave, veçse nëpërmjet vërtetimit se apostujt ishin të dërguar të Zotit, të pagabueshëm. Si pasoj⤵  Ju nuk mundet ta vërtetoni ndryshe se ata janë të dërguar të Zotit, veçse nëpërmjet vërtetimit se Mesihu është Zoti! 🔄 Pra, ky është falsitet cirkular 🔄, ngase nuk mundet të njihet ndryshe qenia e Mesihut si Zot, veçse nëpërmjet vërtetimit të këtyre librave. Ndërsa këto libra nuk munden të vërtetohen ndryshe, veçse nëpërmjet vërtetimit se ata janë të dërguar të Zotit. Ndërsa kjo gjë nuk vërtetohet ndryshe, veçse nëpërmjet vërtetimit se Jezusi është Zoti. Pra, vërtetimi i të qenit Jezusi Zot është e varur nga vërtetimi i të qenit Jezusi Zot, po ashtu, vërtetimi se
  • 276.
    276 Si mundet tëjetë Zot ndërkohë që atë e ka grabitur Satanai dhe e ka dërguar aty ku ai nuk dëshironte?!159 apostujt janë të dërguar të Zotit është e varur nga të qenit ata të dërguar të Zotit. Si përfundim, kjo gjë shkoj në një formë argumentimi cirkular fals.” Sa i përket logjikës, logjika e pamundëson të jetë Jezusi Zot, ngase logjika pohon se Krijuesi patjetër është i cilësuar me përsosmërinë absolute, kurse Jezusi ishte nga ata që hante ushqim, gjë e cila tregon për nevojën e tij për atë ushqim. Ne mundet ta formulojmë këtë argument në një ekuacion logjikë: Premisa e parë: Zoti është i përsosur me përsosmërinë absolute, gjë e cila mohon prej Tij çdo cilësi të metë, ndër të cilat është ‘të ushqyerit’. Allahu i Plotëfuqishëm thotë për këtë fakt: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﲎ‬ ‫ﲏ‬ ‫ﲐ‬ ‫ﲑ‬ ‫ﲒ‬ ‫ﲓ‬ ‫ﲔ‬ ‫ﲕ‬ ‫ﲖ‬ ‫ﲗ‬ ‫ﲘ‬ ‫ﲙ‬ ‫ﱠ‬ :‫عام‬ ‫األن‬ ١٤ “Thuaj: “A të marr mbrojtës tjetër, përveç Allahut, Krijuesit të qiejve dhe Tokës? Ai e ushqen (botën), ndërsa Vetë nuk ushqehet”.” [Surja Enaam, 14] Premisa e dytë: Jezusi hante ushqim, gjë e cila tregon për nevojën e tij për atë ushqim. Rezultati: Jezusi nuk është Zot, ngase Zoti nuk ka nevojë për ushqim, kurse Jezusi ka pasur nevojë për ushqim. Allahu i Lartësuar thotë në Kuranin e Lartë për Jezusin: ‫ﭐ‬‫ﱡ‬‫ﭐ‬ ‫ﲡ‬ ‫ﲢ‬ ‫ﲣ‬ ‫ﲤ‬ ‫ﲥ‬ ‫ﲦ‬ ‫ﲧ‬ ‫ﲨ‬ ‫ﲩ‬ ‫ﲪ‬ ‫ﲫ‬ ‫ﲬ‬ ‫ﲭ‬ ‫ﲮ‬ ‫ﲯ‬ ‫ﲰ‬ ‫ﲱ‬ ‫ﲲ‬ ‫ﲳ‬ ‫ﲴ‬ ‫ﲵ‬ ‫ﲶ‬ ‫ﲷ‬ ‫ﲸ‬ ‫ﲹ‬ ‫ﲺ‬ ‫ﲻ‬ ‫ﲼ‬ ‫ﱠ‬ :‫ائدة‬ ‫الم‬ ٧٥ “Mesihu, i biri i Merjemes, është vetëm një i dërguar. Edhe para tij kanë kaluar të dërguar. Nëna e tij përherë ka qenë e drejtë. Që të dy hanin ushqim. Shiko si ua shpjegojmë atyre shpalljet tona dhe shih si largohen nga e Vërteta!” [Surja Maideh, 75] Allahu i Lartëmadhëruar e ka përmendur këtu vetëm premisën e dytë, ngase premisa e parë dihet, kurse rezultati nënkuptohet nga premisa dhe nga vet tema për të cilën po flitej në ajetet e mëparshme rreth mohimit të të qenit Jezu Krishti Zot. 159 Shih shtjellimin e kësaj te libri ‘Përgjigja e saktë për atë që ka ndryshuar fenë e Mesihut’ vëll 3 fq. 85. [Shënim i përkthyesit]: Shejkh Muhammed Takijjud-Din el-Hilali - Allahu e mëshiroftë - thotë në librin ‘Argumentet nga Ungjilli se Isai është rob e jo
  • 277.
    277 15 - Se’idibën Patrik ka thënë: “Njësimi ndërmjet Atit dhe Birit është si shembulli i rrezes së diellit, i cili ka lindur nga vet dielli dhe që ka mbushur me dritë çdo gjë që ka ndërmjet qiellit dhe tokës. Megjithëse në çdo shtëpi ka dritë prej dritës së tij, drita nuk është ndar prej diellit, prej të cilit ai ka lindur vërtetë, ngase ajo nuk është shkëputur prej substancës së tij dhe prej dritës. Po ashtu, Perëndia ka banuar te natyra njerëzore pa iu ndar Ati. Ai është me natyrën njerëzore dhe njëkohësisht është me Atin dhe me Shpirtin e Shenjtë.” Këtij i thuhet: Nëse supozohet se ky shembull është i saktë, ky ngjason në disa aspekte me fjalën e atij që thotë se Zoti është me Qenien e Tij në çdo vend, ashtu sikurse rrezja e dritës shfaqet në ajër dhe në tokë. Kristianët e përcaktojnë këtë njësim vetëm me natyrën njerëzore të Krishtit duke i përjashtuar të gjithë natyrat e tjera. Nëse këtë shembull e sjellë ai që thotë se Zoti është me Qenien e Tij në çdo vend, atëherë kjo do të ishte e kotë, vaj hallin po ta sjellin të krishterët? Kjo është e kotë, ngase drita është vetëm në ajër dhe mbi sipërfaqen e tokës, jo poshtë çative, gropave dhe në brendësi të tokës. Ky shembull është i kotë nga disa aspekte.160 Zot’ në faqen 11: “Lexo nga fillimi i kapitullit të katërt prej Ungjillit të Mateut deri te verseti i gjashtë dhe i shtatë. Në të deklarohet ashiqari se Isai është rob, kurse Allahu është Zot, ngase në versetin e shtatë Isai thotë: ““Éshtë shkruar gjithashtu: “Mos e tundo Zotin, Perëndinë tënd””.” [Mateu 4;7] Në këtë kapitull ne lexojmë se Djalli aktualisht e mbarti Mesihun dhe e çoi atë nga një vend në një tjetër. Si mundet Djalli të mbartë të Gjithëmëshirshmin?! I Lartësuar nga çdo e metë është Allahu, lartë një blasfemie të tillë është Ai. Pastaj, Djalli e urdhëron atë të bjerë në sexhde para tij dhe ta adhurojë atë, madje edhe duke e joshur atë me pasuri e gjë dynjaje. Si mundet Djalli, qoftë edhe të guxojë sadopak një nismë të tillë me Zotin? Kur Djalli donte që Jezusi t’i shkonte për vijë urdhrave të tij, ai (Jezusi) iu përgjigj duke i thënë se ishte e shkruar (në librat e parë): “Adhuro Zotin, Perëndinë tënde, dhe shërbeji vetëm atij.” [Mateu 4;10]” 160 Shih shtjellimin e kësaj te libri ‘Përgjigja e saktë për atë që ka ndryshuar fenë e Mesihut’ vëll 3 fq. 85.
  • 278.
    278 16 - Simundet të jetë Zot ndërkohë që ai nuk mund të bënte asgjë nga vetja e tij?!161 17 - Ata pretendojnë se Krishti është lindur i pagabueshëm dhe se ai është ‘Bir i Perëndisë’, kështu që i bie se Profeti e ka obligim ta besojë këtë gjë nëse është në kohën e tij, ndërkohë, ne shohim se Jahja (Gjon Pagëzori) - paqja qoftë me të - i cili ishte njëri nga profetët e bijve të Israelit dhe ishte në kohën e tij, nuk e ka pranuar birërinë e tij e as hyjninë e tij. Ajo që dihet është se Profeti është njeriu më i ditur në kohën e tij në temën e teologjisë. 18 - Cilësitë e përsosura të Allahut janë të amshueshme dhe nuk ndikohen nga koha, vendi dhe personat. Sikur triniteti të ishte monoteizmi i vërtetë i Zotit, atëherë Musai ‫ﷺ‬, të cilit i është zbritur Teurati dhe në ligjin e të cilit ishte Isai, do ta kishte obligim ta sqaronte këtë trinitet dhe ta sqaronte hyjninë e Mesias së shumëpritur, në mënyrë që njerëzit të mos bien në mosbesim dhe devijim. Përkundrazi, ne gjejmë në Testamentin e Vjetër disa citate që e kundërshtojnë këtë besim. Në librin ‘Eksodi’162 , kapitulli njëzet dhe tridhjetë e katër, thuhet se: Nëse ndonjë profet apo ndonjë njeri që pretendon frymëzimin në gjumë thërret për te adhurimi i dikujt tjetër përveç Allahut, atëherë ai thirrës duhet vrarë, edhe nëse ai bënë shumë mrekulli.163 Po ashtu, duhet gurëzuar edhe ai që nxit ndonjë 161 Shih: ‘Ungjilli i Gjonit’ 5;19-30. 162 [Shënim i përkthyesit]: Shih: ‘Eksodi’ 20;3-5 dhe 20;23; si dhe 34;14 dhe 34;17. 163 [Shënim i përkthyesit]: Në librin ‘Ligji i Përtërirë’ 13;1-5 thuhet: “Në rasat se midis jush del një profet apo një ëndërrimtar dhe ju propozon një shenjë apo një mrekulli, dhe shenja apo mrekullia për të cilën ju foli realizohet dhe ai thotë: “Le të shkojmë pas perëndive të tjera që ti
  • 279.
    279 prej të afërmvedhe shokëve të tij për te kjo, qoftë nxitësi dhe i nxituri; ai nuk duhet mëshiruar.164 Në kapitullin e shtatëmbëdhjetë nga libri i cituar thuhet: “Nëse ai qëndron në adhurimin e dikujt tjetër përveç Allahut, atëherë ai duhet gurëzuar; qoftë burrë apo grua.”165 Në librat e Testamentit të Ri - në të cilat janë Ungjillet dhe mesazhet - tregohet qartë se Perëndinë nuk e ka parë ndonjëherë ndonjëri.166 nuk i ke njohur kurrë dhe le t'u shërbejmë”, ti nuk do të dëgjosh fjalët e këtij profeti apo të këtij ëndërrimtari, sepse Zoti, Perëndia juaj, ju vë në provë për të ditur në se e doni Zotin, Perëndinë tuaj, me gjithë zemër dhe me gjithë shpirt. Do të shkoni pas Zotit, Perëndisë tuaj, do të keni frikë nga ai, do të respektoni urdhërimet e tij, do t'i bindeni zërit të tij, do t'i shërbeni dhe do të jeni të lidhur ngushtë me të. Por ai profet ose ai ëndërrimtar do të vritet, sepse ka folur në mënyrë që t'ju largojë nga Zoti, Perëndia juaj, që ju nxori nga vendi i Egjiptit dhe ju çliroi nga shtëpia e skllavërisë, për t'ju çuar jashtë rrugës në të cilën Zoti, Perëndia yt, të ka urdhëruar të ecësh. Në këtë mënyrë do të shkulësh të keqen nga gjiri yt.” 164 [Shënim i përkthyesit]: Në librin ‘Ligji i Përtërirë’ 13;6-11 thuhet “Në rast se vëllai yt, bir i nënës sate, biri yt ose bija jote, gruaja që prehet mbi gjirin tënd apo shoku që ti e do si shpirtin tënd të nxit fshehtazi, duke thënë: “Shkojmë t'u shërbejmë perëndive hyjnive të popujve që ju rrethojnë, që janë pranë apo larg teje, nga një skaj i tokës deri në skajin tjetër të tokës, mos iu nënshtro atij dhe mos e dëgjo; syri yt nuk duhet të ketë mëshirë për të; mos e kurse, mos e fsheh. Por ti duhet ta vrasësh; dora jote të jetë e para që të ngrihet kundër tij, për ta vrarë; pastaj le të vijë dora e gjithë popullit. Ti do ta vrasësh me gurë dhe ai do të vdesë, sepse ka kërkuar të të largojë nga Zoti, Perëndia yt, që të nxori nga Egjipti, nga shtëpia e skllavërisë. Kështu tërë Izraeli do ta dëgjojë këtë ngjarje dhe do të ketë frikë, e nuk ka për të kryer më asnjë veprim të keq si ky në gjirin tënd.” 165 [Shënim i përkthyesit]: Shih: ‘Ligji i Përtërirë’ 17;2-7. 166 ‘Ungjilli i Gjonit’ 1;18 dhe 5;37. ‘Kolosianëve’ 1;15. ‘I Timoteut’ 1;17. ‘II Timoteut’ 6;16.
  • 280.
    280 Krishtin, për tëcilin pretendojnë se është Perëndi, e kanë parë një grup i madh i njerëzve, madje e kanë dënuar dhe e kanë lënduar, madje, sipas pretendimit të tyre, ai është kryqëzuar. Nëse ndokush thotë: “Shprehja se ai është Perëndi është në kuptim metaforik.” - atëherë atij i thuhet: Nëse është në kuptim metaforik, atëherë çfarë dobie ka në këtë natyrë hyjnore dhe njerëzore?! Sidomos fakti që ju e keni pranuar se Perëndin nuk e sheh ndokush. Krishtin e kanë parë njerëzit, atëherë kjo i bie që ai nuk është Perëndi. 19 - Ata thonë: “Triniteti dhe monoteizmi janë dy realitete për një qenie hyjnore.” Ndërsa ne themi: Ky është bashkim ndërmjet dy gjërave të kundërta, gjë e cila është absurde, ngase, nëse gjendet monoteizmi, mohohet triniteti; nëse gjendet triniteti, mohohet monoteizmi. Nuk mundet që trinitariani të jetë monoteistë, as monoteisti të jetë politeistë. 20 - Ata thonë: “Te Krishti janë grumbulluar dy natyra; natyra hyjnore dhe natyra njerëzore.” Themi: Njësimi ndërmjet realitetit të natyrës hyjnore dhe realitetit të natyrës njerëzore është absurde, sepse realiteti i natyrës hyjnore ndryshon nga realiteti i natyrës njerëzore, ngase i pari është i amshueshëm, ndërsa tjetri është i krijuar dhe me ekzistencë të mundshme. Bashkimi ndërmjet të amshueshmit dhe të krijuarit është absurde. 21 - Ata thonë: “Krishti është mishëruar në hipostasin e Zotit.” Ne themi: Kjo është e kotë, ngase ky mishërim:  Ose është si përzierja e ujit në lule, si përzierja e vajit në simsim (ang. sesame) dhe si përzirja e pijes së ëmbëlt në kallamin e sheqerit, - në këtë rast, secila prej tyre ka nevojë për trup.
  • 281.
    281  Ose kymishërim është si përzierja e ngjyrës te lulja, - në këtë rast trupi ku është përzier është substancë, kurse ajo që është përzier në të është aksidencë. = Në të dy rastet, hipostasi i Zotit, i cili është substanca, ka nevojë për trup, kurse ai që ka nevojë për trup është i krijuar, (jo i amshuar). Sa i përket aksidencës, ajo nuk ka nevojë për ndonjë trup, kurse Krishti kishte trup. Pra, në të dyja rastet, kjo i bie të jetë e kotë, ngase, nëse ne e pranojmë se ai ishte trup, atëherë ai i bie të jetë i krijuar; përndryshe, nëse nuk e pranojmë se Krishti ishte trup, atëherë kush qenka dënuar e kryqëzuar? Kjo bie ndesh me realitetin.
  • 282.
    282 Besimi i Shëlbimit(shpëtimit, çlirimit prej mëkateve, flijimit) dhe ndikimi i tij në doktrinën e trinitetit: Baza e doktrinës së trinitetit, sipas të krishterëve, është flijimi. Flijimi është se, Biri Perëndi ka zgjedhur për veten e tij kryqëzimin në mënyrë që të pastrojë mëkatet e bijëve të Adamit dhe se, nëse ai nuk do t’u kryqëzonte, atëherë njeriu do të mbeste deri në Ditën e Kijametit i ndytë e i papastër prej mëkateve.167 Kristianët thonë: Njeriu është mëkatar që nga koha kur ka lindur, sepse profeti i Zotit, Adami ‫ﷺ‬ dhe bashkëshortia e tij, e cila ishte gruaja e parë në tokë, kanë kryer një gabim, i cili ka kaluar te pasardhësit nëpërmjet spermës. Veprat e mira nuk janë shkak për shpëtim, ngase, nëse Perëndia i mëshiron robërit e Tij për shkak të veprave të tyre të mira, atëherë cilësia e mëshirës ia kalon cilësisë së drejtësisë. Drejtësia është që Perëndia t’i gjykojë të gjithë bijtë e Adamit për shkak të mëkatit që ka kryer Adami dhe që i ka kaluar pasardhësve të tij nëpërmjet spermës. Ata thonë: Drejtësia dhe mëshira nuk bashkohen, kështu që Perëndia zgjodhi Veten e Tij që të 167 Kjo është një teori e shpikur në fenë krishtere, ngase ‘Adolf Harnack’ tregon se disa mesazhe të rëndësishme krishtere nuk e kanë përmendur kryqëzimin dhe teorinë e flijimit. Ai thotë në librin e tij ‘History of Dogma’: “Në asnjë vend prej mësimeve të të dymbëdhjetëve nuk përmendet shpëtimi që paraqet Krishti, madje dhe te rrëfimi i Ungjillit (në lidhje me vdekjen dhe ringjalljen e tij) nuk është vërejtur gjë prej kësaj. Shkrimet e gjata të Hermesit sqarojnë se kjo gjë nuk ka ndodhur realisht. Në to nuk përmendet fare lindja, vdekja dhe ringjallja e Jezusit... Megjithëse autori kishte një rast të përshtshëm për shkak të së cilës e ka përmendur këtë. Ai e përshkruan veprën e Jezusit se është: 1 - Ruajtje e popullit prej mëkatit. 2 - Pastrim i popullit prej mëkatit. 3 - Informim i tyre për mënyrën e jetës dhe se është përhapje e ligjit hyjnor. Shih: ‘Mesihu në burimet e besimeve kristiane’ fq. 275.
  • 283.
    283 lindi në formëne Krishtit në barkun e Marias. Ashtu sikurse ai nuk ka gabim, ai nuk dëshiroi që të lindi me spermë, kështu që lindi pa lidhje ndërmjet ndonjë burri dhe nënës së tij, kështu që ai u bë i pagabueshëm. Më pas, ai e ka dhënë veten e tij për flijim, në mënyrë që të pastrojë bijtë e Adamit prej mëkateve. Perëndia i dytë te ata - i cili është Biri Perëndi - ka bërë për njerëzimin atë që nuk e ka bërë Ati Perëndi. Autori i Enciklopedisë Britanike tregon domethënien e ‘flijimit’ me këto fjalë: “Me ‘besimin e shëlbimit’ tek të krishterët kihet për qëllim flijimi që ka dhënë Krishti për shpëtimin e bijve të Adamit. Me këtë besim, njeriu riafrohet te mëshira e Zotit pasi ishte dëbuar prej saj për shkak të mëkatit që ka kryer Adami. Cilësia e të folurit të Zotit është shëmbëllyer dhe ka marrë formën e njeriut Bir, në mënyrë që njeriu të afrohet sërisht te mëshira e Zotit.” Ne mundet të sqarojmë kotësinë e këtij besimi me disa çështje, prej tyre: 1 - Kristianët janë të mendimit se të gjithë bijët e Ademit janë mëkatar, që nga koha e Ademit deri te koha e Krishtit e pas tij, mirëpo Bibla e refuzon këtë shpifje aty ku përshkruan Jahjan (Gjon Pagëzorin), birin e Ademit Habil, profetin Daniel, profetin Zekeria dhe bashkëshorten e tij, mbretin Ezekia, profetin Samuel, se janë të pagabueshëm dhe se nuk kanë kryer ndonjëherë ndonjë mëkat. Pra, librat krishter e refuzojnë këtë besim të shpikur. 2 - Thënja se: Mesihu ka zgjedhur kryqëzimin, në mënyrë që të mbajë mbi supe mëkatet e bijve të Ademit, kështu që, kushdo që beson në të, ai është pastruar prej të gjitha mëkateve, edhe nëse kryen vepra të këqija; se besimi në Mesihun mjafton për shpëtimin e tij, kështu që nuk ka nevojë për vepër, = pra, ky besim, gjithashtu,
  • 284.
    284 është i refuzuarsipas mësimeve të librave krishterë, sepse ato thonë ashiqari se askush nuk mban barrën e mëkatit të tjetrit. Në librin ‘Ligji i Përtërirë’, i cili është libri i pestë në Testamentin e Vjetër, thuhet: “Nuk do të dënohen me vdekje etërit për bijtë e tyre, as do të vriten bijtë për etërit e tyre; secili do të dënohet me vdekje për mëkatin e vet.” [Ligji i Përtërirë 24;16] Në librin ‘Ezekiel’ thuhet: “Shpirti që mëkaton do të vdesë, i biri nuk do të mbartë paudhësinë e atit dhe ati nuk do të mbartë paudhësinë e birit...” [Ezekiel 18;20] Sipas mësimeve të librave të shenjtë te vet të krishterët është se, kushdo që bënë një vepër të mirë, atë e ka për veten e tij; ndërsa ai që bënë një vepër të keqe, atë e ka kundër vetes së tij. Këto versete të qarta te Testamenti i Vjetër janë të mjaftueshme për t’i refuzuar të krishterët që thonë se Krishti i ka mbartur mbi supe të gjitha mëkatet e bijve të njerëzimit dhe e ka dhënë veten e tij flijim për ta. 3 - Pretendimi i të krishterëve se mëkati që ka kryer Ademi në Xhenet dhe që e ka larguar atë prej Tij, se ai ka kaluar te pasardhësit e tij nëpërmjet spermës, është pretendim pa argument. Madje, prej kësaj rrjedhon të ketë kaluar mëkati nëpërmjet gruas, jo nëpërmjet spermës së burrit, ngase Havaja (Eva) është ajo e cila e ka thirrur atë për te mëkati, jo Ademi, sikurse e ka deklaruar këtë libri i tyre i shenjtë. Pra, si mundet të jetë Mesihu i pagabueshëm për shkak se ai ka lindur prej gruas ndërkohë që gruaja ishte ajo e cila e thirri atë për te mëkati. Fjala e tyre se Mesihu ka lindur i pagabueshëm, në mënyrë që të pastrojë prej mëkateve të gjithë bijtë e njerëzimit, është fjalë e palogjikshme.
  • 285.
    285 Pas gjithë kësaj,unë e pranoj se nuk e kam kuptuar domethënien e fjalës ‘një në tre dhe tre në një’, as ka për ta kuptuar njeri, ngase Allahu nuk e ka ngarkuar njeriun të kuptojë atë që nuk logjikohet apo nuk kuptohet e më pas të besojë pakuptim. Atë që dijë unë dhe që e dinë të gjithë njerëzit është se: 1+1+1=3. Sa i përket fjalën se: 1+1+1=1, këtë llogari nuk e di as unë e askush tjetër. Igumeni Basilious Is’hak, autori i librit ‘Dituria për trinitetin’, e ka konsideruar atë përtej mundësive për t’u konceptuar. Mensuri thotë në librin e tij ‘Triniteti dhe monoteizmi’: “Është e kotë të mundohemi të kuptojmë këtë çështje me logjikët tona të mangëta.” Iued Simon thotë në librin e tij ‘Allahu, qenia, lloji dhe njëshmëria e Tij’: “Ne nuk e mohojmë se triniteti është përtej logjikës dhe konceptimit. Shumë klerik dhe filozof janë munduar të sqarojnë njoftimet e Biblës së Shenjtë për Allahun apo për trinitetin dhe monoteizmin e Tij, mirëpo, ata nuk kanë mundur dot ta sqarojnë atë, ngase ata kanë devijuar prej fjalëve të tij dhe janë bazuar vetëm te logjikët e tyre.” Prifti Teufik Xhejjid thotë në librin e tij ‘Sekreti i amshueshmërisë’: “Triniteti është një sekret i vështirë për t’u kuptuar. Ai i cili tenton të konceptojë plotësisht sekretin e trinitetit është sikurse ai person që tenton të vendosi në dorën e tij të gjithë ujin e oqeanit.” Përkundër këtyre fjalëve të dijetarëve kristianë, ne nuk mundet të themi gjë tjetër përveç se: Nëse të gjithë filozofët, peshkopët dhe profesorët e mëdhenj nuk munden dot ta kuptojnë këtë trinitet, atëherë si mundet ta kuptojë atë populli i thjeshtë? A ngarkohet njeriu të besojë një Zot që është i përbërë prej tre pjesësh dhe që është një? Mjerë ai, mjerë ai që e thotë këtë. Të vërtetën ka thënë Allahu i Madhërishëm:
  • 286.
  • 287.
    287 Dallimi ndërmjet Islamitdhe Krishterimit Islami Krishtërimi 1 - Islami thërret në veçimin e Allahut në qenien dhe cilësit e Tij, dhe thotë: Ai është i Vetmi që e meriton adhurimin; askush tjetër përveç Tij. “Thuaj: “Ai është Allahu, Një dhe i Vetëm. Allahu është Es-Samed (I Vetëmjaftueshëm, Absolut me të gjitha Cilësitë e përsosura në shkallën më të Lartë, për të Cilin kanë nevojë të gjitha krijesat dhe të gjitha Atij i drejtohen). Ai as nuk lind, as nuk është i lindur. Dhe s’ka asnjë të barabartë ose të krahasueshëm me Të (Një, i Vetëm, i Pashok).” [Surja Ikhlas] 1 - Krishterimi thërret për tek triniteti: Ati, Biri dhe Shpirti i Shenjtë, si dhe thonë se të tre ata e meritojnë adhurimin. 2 - Mesihu është rob dhe i Dërguar i Allahut. 2 - Mesihu është biri i Allahut. 3 - Mesihu ka ardhur për të nxjerrë njerëzit nga humbja për tek udhëzimi. 3 - Meshu ka ardhur për t’i shpëtuar njerëzit prej mëkateve.
  • 288.
    288 4 - Islamithërret për në besim dhe vepër. “...e kushdo tjetër që besoi në Allahun dhe Ditën e Fundit dhe që punoi drejtësi e mirësi, do të kenë shpërblimin që u takon te Zoti i tyre (Allahu).” [Surja Bekare, 62] 4 - Krishterimi thërret për në besimin e birit Zot, i cili është Mesihu, dhe thërret në besimin e faljes së mëkateve edhe nëse vetëm beson. 5 - Mesihu ishte bamirës dhe i sjellshëm me nënën e tij: “Dhe të bindur ndaj nënës sime dhe nuk më ka bërë mospërfillës e të mjerueshëm.” [Surja Merjem, 32] 5 - Mesihu ishte i pasjellshëm me nënën e tij dhe ishte mohues i vlerës së saj. [Gjoni 2;1-4 dhe Mateu 12;47-48] 6 - Allahu e ka mbështetur Mesihun me Shpirtin e Shenjtë, i cili është Xhibrili: “dhe e mbështetëm atë edhe me Shpirtin e Shenjtë (Melekun Xhibril).” [Surja Bekare, 87] 6 - Shpirti i Shenjtë nuk e ka ndihmuar Mesihun dhe nuk e ka shpëtuar prej kryqëzimit. 7 - Mesihu ishte i nderuar në këtë botë dhe në Botën Tjetër: “emri i tij do të jetë Mesihu Isa i biri i Merjemes, i nderuar në këtë botë dhe në Botën Tjetër” [Surja Ali Imran, 45] 7 - Ushtarët e kanë goditur, e kanë pështyer në fytyrë, më pas e kanë kryqëzuar. 8 - Allahu e ka prishur kurthin e çifutëve dhe i ka pamundësuar ata që ta vrisnin atë. 8 - Çifutët e kanë goditur dhe e kanë kryqëzuar.
  • 289.
    289 9 - Paqjaështë me Mesihu në të gjitha gjendjet: “Dhe Selami (paqa) është me mua ditën që u linda edhe ditën që do të vdes edhe ditën që do të sillem përsëri në jetë (Ditën e Ringjalljes)!” [Surja Merjem, 33] 9 - Ai është kryqëzuar për shkak të mëkateve të bijve të Adamit. Vdekja e tij ishte një vdekje e një të mallkuari sipas pretendimit të ungjilleve. [Galatas 3;13] 10 - Hauarijunët (nxënësit e Mesihut) ju përgjigjën thirrjes së Mesihut: “Havarijjunët i thanë: “Ne jemi ndihmuesit e Allahut!” [Surja Saff, 14] 10 - Nxënësit ja mbathën larg fytyrës së Mesihut dhe e kanë braktisur në sprovë. 11 - Allahu është Falës i Madh dhe Mëshirëbërës. Ai e pranon pendin e robërve: “Ai ia ka bërë detyrë Vetes së Tij Mëshirën.” [Surja Enaam, 12] “ndërsa Mëshira Ime përfshin gjithçka.” [Surja Araf, 156] 11 - Allahu është tiran. Ai nuk e pranon pendimin e Adamit derisa Ai të hakmerret prej Birit të Tij. 12 - Allahu nuk ka nevoj për ndërmjetës në pranimin e adhurimit. 12 - Allahu nuk e pranon pendimin dhe adhurimin vetëm nëpërmjet Papas. 13 - Ligji Islam është burimi i udhëzimit dhe lumturisë. 13 - Ligji është mallkim në qafën e kristianëve.
  • 290.
    290 14 - Profetëtdhe të Dërguarit, sipas këndvështrimit Islam, janë robër të mirë të Allahut. 14 - Profetët dhe të Dërguarit, sipas dy Testametëve, të vjetrit dhe të riut, janë më të ulët se sa njerëzit e thjeshtë. Prej tyre ka që ka bërë imoralitet me dy vajzat e tij. Prej tyre ka që ka pirë verë dhe është zhveshur fare përpara njerëzve. 15 - Profetët janë të pagabueshëm (në mëkatet e mëdha, në vazhdueshmërinë e mëkateve të vogla, në thirrje). 15 - Papa është i pagabueshmi. 16 - Askush nuk ka të drejtën të shfuqizojë ndonjë ligj prej ligjeve të Islamit, përveç Allahut dhe të Dërguarit të Tij. 16 - Papa ka të drejtë që të shfuqizojë ligjet krishtere. 17 - Kurani është Libri i Allahut i cili është mrekulli e pathyeshme në sfidë. 17 - Ungjillet që gjenden te kristianët janë shkrime të filanit dhe fistekut... 18 - Kurani ka përmendur fjalën e Mesihut: “Në qoftë se Ti i ndëshkon ata, ata janë robët e Tu, dhe nëse Ti i fal, vërtet që Ti, Vetëm Ti je i Gjithëfuqishmi, më i Urti Gjithëgjykues.” [Surja Maideh, 118] 18 - Mesihu është lutur kundër farisenjve dhe sidikunëve që të shkatërrohen.
  • 291.
    291 Ky është njëparalelizim i shpejt ndërmjet Islamit dhe Krishterimit, ku sqaron dukshëm se si kristianët e kanë ulur Profetin e Zotit në gradën më të ulët; kurse Islami e ka ngritur atë në grada të larta dhe e ka distancuar nga akuzat e shumta që i janë mveshur atij. Të gjitha falënderimet dhe lavdërimet i përkasin Allahut, Zotit të botëve. Lavdërimi dhe shpëtimi qofshin për profetin tonë dhe për të gjithë profetët e tjerë.
  • 292.
    292 Përmbajtja  Parathënia...................................................................................3  Historiae Mesihut ‫ﷺ‬................................................................12  Gjenealogjia e Mesihut...............................................................14  Vërejtjet rreth gjenealogjisë së Jezusit e cila është përmendur te Ungjilli i Mateut dhe Ungjilli i Lukas........................................19  Datëlindja e Mesihut ‫ﷺ‬ .............................................................24  Maria, Nëna e Mesihut ‫ﷺ‬, shtatëzania e saj dhe rritja e fëmijës 28  Disa nga mrekullit e Mesihut ‫ﷺ‬ ................................................33  Thirrja e Mesihut ‫ﷺ‬...................................................................36  Disa vërejtje rreth përcaktimit të emrave të dishepujve të përmendura në Bibël ..................................................................38  Motivet e judaistëve në armiqësimin e thirrjes së Mesihut ‫ﷺ‬ ....40  Falsiteti i ngjarjes së kryqëzimit.................................................44  Dëshmia e vetë kristianëve për kontradiktat që ndodhen në ngjarjen e kryqëzimit .................................................................72  Historia e të krishterëve në tri shekujt e parë pas ngritjes së Mesihut ‫ﷺ‬ në qiell.....................................................................75  Të krishterët pas ngritjes së Mesihut ‫ﷺ‬ në qiell ........................75  Shekulli ë yd i ............................................................................79  Shekulli i tretë ............................................................................80  Shekulli i katërt ..........................................................................84  Mesihu ‫ﷺ‬ sipas Kuranit të Lartë ............................................86  Nëna e Isait, Merjemja dhe jeta e saj..........................................86  Lindja e Mesihut ‫ﷺ‬ ....................................................................87  Prej mrekullive të Mesihut ‫ﷺ‬ .....................................................88  Isai, Profeti i bijëve të Israelit ....................................................89  Thirrja e Isait ‫ﷺ‬ ..........................................................................90
  • 293.
    293  Mesihu nukishte gjë tjetër veçse rob i Allahut dhe një nga të Dërguarit e Tij............................................................................91  Mesihut i është zbritur Ungjilli ..................................................92  Përgëzimi i Mesihut për ardhjen pas tij e të Dërguarit të Allahut, Muhammedi ‫ﷺ‬............................................................................92  Shpallja si heretik e atyre që e hyjnizojnë Mesihun ‫ﷺ‬...............93  Kundërshtimi që i ka bërë Kurani ekstremistëve prej ithtarëve të Librit të Parë ..............................................................................95  Ata nuk e kanë kryqëzuar Mesihun ‫ﷺ‬ porse Allahu e ka ngritur atë te Vetja e Tij ........................................................................96  Zbritja e Mesihut ‫ﷺ‬ përpara Kijametit .......................................96  Roli i Palit juda në fenë kristiane............................................97  Ndikimi i Palit juda në fenë kristiane dhe shndërrimi i saj nga një fe monoteiste në një fe politeiste................................................97  Burimet e njohurive të Palit......................................................103  Përmbledhja e asaj që ka shpikur Pali në fenë kristiane...........113  Burimet e të Krishterëve........................................................119  Kategoria e parë: Katër Ungjillet...........................................126  1 - Ungjilli i Mateut..................................................................126  2 - Ungjilli i Markut .................................................................130  3 - Ungjilli i Lukas ...................................................................134  4 - Ungjilli i Gjonit...................................................................136  Përmbajtja e Ungjilleve:......................................................140  1 - Historitë.........................................................................140  2 - Besimi ...........................................................................140  3 - Legjislacioni i krishterimit............................................142  4 - Martesa dhe formimi i familjes.....................................144  Kategoria e dytë: Librat e shenjtë...........................................145  Koleksioni i parë: Mesazhet e Palit ........................................145  1 - Mesazhi drejtuar Romakëve................................................146
  • 294.
    294  2-3 Dymesazhet drejtuar Korinasve........................................146  4 - Mesazhi drejtuar Galatasve.................................................146  5 - Mesazhi drejtuar Efesianëve ...............................................146  6 - Mesazhi drejtuar Filipianëve...............................................147  7 - Mesazhi drejtuar Kolosianëve.............................................147  8-9 Dy mesazhet drejtuar Thesalonikasve................................147  10-11 Dy mesazhet drejtuar Timoteut......................................148  12 - Mesazhi drejtuar Titit .......................................................148  13 - Mesazhi drejtuar Filemonit ..............................................148  14 - Mesazhi drejtuar Hebrenjve .............................................148  Koleksioni i dytë: Mesazhet Katolike.....................................149  1 - Mesazhi i Jakobit ...............................................................149  2-3 - Dy mesazhet e Pjetrit ......................................................149  4-5-6 - Mesazhet e Gjonit ........................................................150  7 - Mesazhi i Judas ..................................................................150  Koleksioni i tretë: Libri ‘Veprat e Apostujve’ dhe libri ‘Zbulesa e Gjonit’....................................................................................151  Libri: Veprat e Apostujve.........................................................151  Libri: Zbulesa e Gjonit.............................................................152  Pali dhe ideologjitë e tij në këto burime...................................158  Kopjet e Testamentit të Vjetër dhe Testamentit të Ri ........159  E para: Kopja e Vatikanit.........................................................159  E dyta: Teksti Aleksadrian ......................................................160  E treta: Kopja e Sinais..............................................................160  Apokrifa (librat e fshehtë)........................................................161  Ungjilli i Isait ‫ﷺ‬ ......................................................................162  Barnaba dhe Ungjilli i tij.......................................................165  Ungjilli i Barnabas në dokumentet e vjetra..............................168  Kur është zbuluar Ungjilli i Barnabas ......................................169  A është kush që shkruesi i Ungjillit të jetë Apostull ................171
  • 295.
    295  Mohimi qëi kanë bërë të krishterët atribimit të këtij Ungjilli Barnabas...................................................................................174  Përgëzimet për ardhjen e Profetit Muhammed ‫ﷺ‬ në Testamentin e Vjetër..............................................................181  Përgëzimet për ardhjen e Profetit Muhammed ‫ﷺ‬ në Testamentin e Ri.....................................................................206  Pjesë nga Ungjilli i Barnabas ...................................................218  Përgëzimet për ardhjen e Profetit Muhammed ‫ﷺ‬ në Ungjillin e Barnabas...................................................................................218  Distancimi i Isait prej atyre që e kanë konsideruar atë Zot ......226  Kryqëzimi i tradhëtarit Juda në vend të Isait............................228  Sektet e të krishterëve............................................................230  Drejtimi i parë: Mesihu ‫ﷺ‬ është Perëndi. Këtë drejtim e përfaqësojnë sektet në vijim: ...................................................230  1 - Sekti Markionist..................................................................230  2 - Sekti Barbaranian................................................................231  3 - Sekti Elian...........................................................................232  4 - Sekti trinitarian....................................................................232  Drejtimi i dytë: Mesihu është rob dhe i Dërguar i Zotit. Këtë drejtim e përfaqësojnë sektet në vijim: ....................................232  1 - Sekti Ebionitë......................................................................232  2 - Sekti Shamshati...................................................................233  3 - Sekti Arian ..........................................................................233  Sektet më të shquara të krishterimit: ..................................234  1 - Sekti Katolik .......................................................................234  Besimet më të rëndësishme të këtij sekti.............................239  2 - Sekti Ortodoks ....................................................................246  Parimet më të rëndësishme të kishës Ortodokse .................246  3 - Sekti Protestant ...................................................................247  Parimet më të rëndësishme të sektit Protestant ...................249
  • 296.
    296  Doktrina etrinitetit dhe kotësimi i tij...................................252  Doktrina e trinitetit...................................................................252  Domethënia e trinitetit tek të krishterët....................................259  Besimi Katolik rreth Qenies së Allahut të Lartësuar nga çdo e metë..........................................................................................263  Besimi Ortodoks rreth Qenies së Allahut të Lartësuar.............269  Argumentet rreth kotësimit të trinitetit.....................................271  Besimi i Shëlbimit (shpëtimit, çlirimit prej mëkateve, flijimit) dhe ndikimi i tij në doktrinën e trinitetit...................................282  Dallimi ndërmjet fesë Islame dhe fesë Krishtere.................287
  • 297.