MIRANDO QUEN FALTA Mercedes González.  Podemos falar dun mundo igual para homes e mulleres? Na educación A s mulleres somos máis E studamos máis e aprobamos máis Traballamos máis
Mirando quen falta? No libro de Anaya, de 1º de Bacharelato en xeral e despois de repasar todo o texto, páxina a páxina, podemos concluír que as mulleres non están, agás na unidade 13, a última do libro titulada:  O mundo nos inicios do século XXI  donde se trata en tres apartados o movemento feminista,(Ap. 5:  Feminismo e novos movementos sociais ) ao lado do movemento dos negros, os verdes, pacifistas e homosexuais.
E onde máis non están? Na crise do Antigo Réxime: texto de Condorcet sobre a igualdade dos homes e mulleres.  Non se fala do importante papel que desempeñaron no asalto á Bastilla e como despois de conseguida a liberdade, quedan á marxe dos dereitos legais como se ve na Declaración dos Dereitos do Home e do Cidadán de 1789. Non se di que ante esta situación as mulleres protestan e Olimpia de Gouges fai unha Declaración dos Dereitos da Muller e da Cidadá, que non aparece por ningures.
Na familia? Aparecen na sociedade do século XIX (ambito privado) Familia burguesa Familia obreira E no movemento obreiro: Clara Zetkin, celebración do día da Muller Traballadora (8 marzo)
Nas guerras? No exercicio 1 fala da substitución dos homes nas fábricas na 1ª Guerra Mundial.  Chamamento do goberno ás mulleres para que recollan a colleita no campo, a falta de homes E nas frontes? E na retagarda?
E nas imaxes ? Son cadros, non imaxes reais. A liberdade. Delacroix  No agro e na industria téxtil foron case a totalidade da man de obra, xunto cos nenos e nenas, pero non hai imaxes. Le Courbet
Os estudos das mulleres Aparecen nos anos 60 cando xa se acadaran conquistas legais en occidente. O feminismo reclamaba igualdade real. Descubriron: que as mulleres estaban fóra do relato histórico que a súa contribución fora omitida conscientemente que as mulleres occidentais sempre estiveron subordinadas legal e ideoloxicamente ao varón
E cal era a norma? Considerar o mundo baixo a perspectiva do varón (Androcentrismo) A historia dos homes era contada como a historia da humanidade Exemplo: a linguaxe (utilización de  “ home ”  para referirse a homes e mulleres, ou sufraxio universal cando só era masculino)
Sufraxio universal.1931 “ Los ciudadanos de uno y otro sexo, mayores de veintitrés años, tendrán los mismos derechos electorales, conforme determinan las leyes ”   (Cortes Españolas, 1931)
Clara Campoamor He trabajado para que los hombres encuentren a las mujeres en todas partes, no solo donde ellos van a buscarlas.
Perdemos os dereitos (1939-75) Asusta pensar que todos os dereitos xurídicos, políticos e familiares que obtiveron as mulleres entre 1931-39 fóronlles arrebatados pola forza na ditadura franquista, e que se viron obrigadas a consumir os anos da súa vida nunha permanente minoría de idade, máis brutal para aquelas que coñeceron outro estado de cousas, as que podían comparar
Marxinación A marxinación das mulleres foi regulada por lei, tiñan necesidade de autorización do marido para asinar contratos de traballo, herdar, administrar o propio soldo, prestar testemuña nos xuizos e exercer actividades comerciais. A lexislación recuperou leis anteriores (Código Civil de 1889)  Pero o Codigo Penal castigábaas como maiores de idade, con penas diferentes aos homes
Conceptos básicos para ver:  Concepto de xénero Concepto de patriarcado
O xénero É o comportamento que se espera de nós, en función do sexo. O que coñecemos como “home” e como “ muller ”  non consiste nun conxunto de atributos naturais, senón que se trata de construcións culturais  ( Gerda Lerner ) Ex: O corpo das mulleres como canon de beleza
Modelos de muller No cristianismo, polo positivo: a virxe María. Polo negativo: a pecadora Eva. Ata o século XVIII Modelo científico: inferioridade biolóxica da muller no século XIX-XX Roberto Nóvoa Santos:  La indigencia espiritual del sexo femenino
Relixión No estado nacionalcatólico a Igrexa controla  a moral, a vida privada (normas de conduta)
A Igrexa que todo o controla
A educación das nenas Sección Femenina
Escola de nenas
Ideal feminino do franquismo Una verdadera Margarita está siempre atareada: forra libros, los recoge cuando los hermanos los dejan rodando. Entretiene al más chico de sus hermanos, viste a la muñeca, borda el tapete, arregla el cuarto. Teje, cose... le entusiasma que la manden a un recado, porque no hay nada más bello que servir. No hay que ser nunca una niña empachada de libros, no hay que ser una intelectual. De mayores, si hay que elegir una carrera, que sea una carrera de mujer: enfermera, puericultora o maestra. ( El libro de las Margaritas )
Matrimonio “ Ya lo sabes: cuando estés casada, jamás te enfrentarás con el, ni opondrás a su ingenio tu genio y a su intransigencia la tuya. Cuando se enfade, callarás: cuando grite, bajarás la cabeza sin replicar; cuando exija, cederás a no ser que tu conciencia cristiana te lo impida: En esta caso no cederás pero tampoco te opondrás directamente: esquivarás el golpe, te harás a un lado y dejarás que pase el tiempo (…) Soportar, esa es la fórmula. Amar es soportar”  (en Roca i Girona, 1946)
Patriarcado Unha toma de poder por parte dos homes sobre as mulleres, que pasa polo sometemento e a apropiación da súa forza de traballo  (Victoria Sau) Durante máis de 2500 anos, as mulleres estiveron en desvantaxe educativa Escaso tempo libre Minoría de privilexiadas
Traballos no campo.1950
Traballos na cidade.2010-1957
Excepcións:  Simone de Beauvoir Minoría de mulleres privilexiadas con acceso á educación.
Ocultación- Exclusión Investigar para atopar ás mulleres: María Lejárraga, Georges Sand, Marie Curie, Dhuoda ( Manual pour mon fils, S.IX) Ver ás que non figuran: Hildegarda de Bingen, Cristinne de Pizán, non están nos titulos de propiedade nin nos censos
As sufraxistas: quen eran?
Revolución Industrial Traballo produtivo: esfera pública Traballo reprodutivo: esfera privada División entre masculino e feminino, pero as mulleres traballaban en ambas esferas en traballos peores, mal pagados e moitas veces con pouca consideración social
Mundo feminino.Modistas Traballo a domicilio. (1940)
Conservas Alonso. Vigo
Na fábrica textil de 1850
Na fábrica téxtil hoxe
Exemplos de participación das mulleres en situacións revolucionarias: Revolución Francesa (1789)  Revolución Rusa (1917)  1ª Guerra Mundial (1914-18) Guerra Civil Española ( 1936)  Segunda Guerra Mundial (1939-45), etc. Incorporábanse aos frontes militares ou encargabánse de manter a vida cotiá e a produción. Sempre aportaron reivindicacións específicas que non eran aceptadas polos homes, que tendían a desmobilizalas, cando a situación se resolvía. As mulleres e as revolucións
As mulleres nas guerras Milicianas. Guerra Civil Española 1936
Guerra civil española
Unha guerra hoxe (Kurdistán)
Fábricas de bombas Man de obra. Retagarda Guerra Civil  1936
Fronte de Madrid (Gerda Taro)
Mundo privado, mundo público
Natureza e cultura. Anos 60
Violencia de xénero. Control das mulleres Afecta a todas as mulleres independentemente da condición social, cultural etnia ou país. En calquera situación social dáse un incremento da violencia represora cando as estruturas de poder se senten ameazadas polas reivindicacións dos subordinados. A violencia de xénero está ligada ao mantemento da subordinación das mulleres. Constitúe unha relación de poder
Día internacional de Mujer Trabajadora 2008
Para as avoas As nosas antepasadas feministas debémoslles os dereitos dos que hoxe gozamos, á súa resistencia fronte as burlas, o desprezo, a hostilidade e as penas morais e xurídicas do poder patriarcal. Nestes cen anos de feminismo é moito máis o andado que o que resta por andar. Pero a involución é posible, son dereitos conquistados que é preciso manter mediante o esforzo de todos e todas
Mulleres do mundo!

Mirando quen falta

  • 1.
    MIRANDO QUEN FALTAMercedes González. Podemos falar dun mundo igual para homes e mulleres? Na educación A s mulleres somos máis E studamos máis e aprobamos máis Traballamos máis
  • 2.
    Mirando quen falta?No libro de Anaya, de 1º de Bacharelato en xeral e despois de repasar todo o texto, páxina a páxina, podemos concluír que as mulleres non están, agás na unidade 13, a última do libro titulada: O mundo nos inicios do século XXI donde se trata en tres apartados o movemento feminista,(Ap. 5: Feminismo e novos movementos sociais ) ao lado do movemento dos negros, os verdes, pacifistas e homosexuais.
  • 3.
    E onde máisnon están? Na crise do Antigo Réxime: texto de Condorcet sobre a igualdade dos homes e mulleres. Non se fala do importante papel que desempeñaron no asalto á Bastilla e como despois de conseguida a liberdade, quedan á marxe dos dereitos legais como se ve na Declaración dos Dereitos do Home e do Cidadán de 1789. Non se di que ante esta situación as mulleres protestan e Olimpia de Gouges fai unha Declaración dos Dereitos da Muller e da Cidadá, que non aparece por ningures.
  • 4.
    Na familia? Aparecenna sociedade do século XIX (ambito privado) Familia burguesa Familia obreira E no movemento obreiro: Clara Zetkin, celebración do día da Muller Traballadora (8 marzo)
  • 5.
    Nas guerras? Noexercicio 1 fala da substitución dos homes nas fábricas na 1ª Guerra Mundial. Chamamento do goberno ás mulleres para que recollan a colleita no campo, a falta de homes E nas frontes? E na retagarda?
  • 6.
    E nas imaxes? Son cadros, non imaxes reais. A liberdade. Delacroix No agro e na industria téxtil foron case a totalidade da man de obra, xunto cos nenos e nenas, pero non hai imaxes. Le Courbet
  • 7.
    Os estudos dasmulleres Aparecen nos anos 60 cando xa se acadaran conquistas legais en occidente. O feminismo reclamaba igualdade real. Descubriron: que as mulleres estaban fóra do relato histórico que a súa contribución fora omitida conscientemente que as mulleres occidentais sempre estiveron subordinadas legal e ideoloxicamente ao varón
  • 8.
    E cal eraa norma? Considerar o mundo baixo a perspectiva do varón (Androcentrismo) A historia dos homes era contada como a historia da humanidade Exemplo: a linguaxe (utilización de “ home ” para referirse a homes e mulleres, ou sufraxio universal cando só era masculino)
  • 9.
    Sufraxio universal.1931 “Los ciudadanos de uno y otro sexo, mayores de veintitrés años, tendrán los mismos derechos electorales, conforme determinan las leyes ” (Cortes Españolas, 1931)
  • 10.
    Clara Campoamor Hetrabajado para que los hombres encuentren a las mujeres en todas partes, no solo donde ellos van a buscarlas.
  • 11.
    Perdemos os dereitos(1939-75) Asusta pensar que todos os dereitos xurídicos, políticos e familiares que obtiveron as mulleres entre 1931-39 fóronlles arrebatados pola forza na ditadura franquista, e que se viron obrigadas a consumir os anos da súa vida nunha permanente minoría de idade, máis brutal para aquelas que coñeceron outro estado de cousas, as que podían comparar
  • 12.
    Marxinación A marxinacióndas mulleres foi regulada por lei, tiñan necesidade de autorización do marido para asinar contratos de traballo, herdar, administrar o propio soldo, prestar testemuña nos xuizos e exercer actividades comerciais. A lexislación recuperou leis anteriores (Código Civil de 1889) Pero o Codigo Penal castigábaas como maiores de idade, con penas diferentes aos homes
  • 13.
    Conceptos básicos paraver: Concepto de xénero Concepto de patriarcado
  • 14.
    O xénero Éo comportamento que se espera de nós, en función do sexo. O que coñecemos como “home” e como “ muller ” non consiste nun conxunto de atributos naturais, senón que se trata de construcións culturais ( Gerda Lerner ) Ex: O corpo das mulleres como canon de beleza
  • 15.
    Modelos de mullerNo cristianismo, polo positivo: a virxe María. Polo negativo: a pecadora Eva. Ata o século XVIII Modelo científico: inferioridade biolóxica da muller no século XIX-XX Roberto Nóvoa Santos: La indigencia espiritual del sexo femenino
  • 16.
    Relixión No estadonacionalcatólico a Igrexa controla a moral, a vida privada (normas de conduta)
  • 17.
    A Igrexa quetodo o controla
  • 18.
    A educación dasnenas Sección Femenina
  • 19.
  • 20.
    Ideal feminino dofranquismo Una verdadera Margarita está siempre atareada: forra libros, los recoge cuando los hermanos los dejan rodando. Entretiene al más chico de sus hermanos, viste a la muñeca, borda el tapete, arregla el cuarto. Teje, cose... le entusiasma que la manden a un recado, porque no hay nada más bello que servir. No hay que ser nunca una niña empachada de libros, no hay que ser una intelectual. De mayores, si hay que elegir una carrera, que sea una carrera de mujer: enfermera, puericultora o maestra. ( El libro de las Margaritas )
  • 21.
    Matrimonio “ Yalo sabes: cuando estés casada, jamás te enfrentarás con el, ni opondrás a su ingenio tu genio y a su intransigencia la tuya. Cuando se enfade, callarás: cuando grite, bajarás la cabeza sin replicar; cuando exija, cederás a no ser que tu conciencia cristiana te lo impida: En esta caso no cederás pero tampoco te opondrás directamente: esquivarás el golpe, te harás a un lado y dejarás que pase el tiempo (…) Soportar, esa es la fórmula. Amar es soportar” (en Roca i Girona, 1946)
  • 22.
    Patriarcado Unha tomade poder por parte dos homes sobre as mulleres, que pasa polo sometemento e a apropiación da súa forza de traballo (Victoria Sau) Durante máis de 2500 anos, as mulleres estiveron en desvantaxe educativa Escaso tempo libre Minoría de privilexiadas
  • 23.
  • 24.
  • 25.
    Excepcións: Simonede Beauvoir Minoría de mulleres privilexiadas con acceso á educación.
  • 26.
    Ocultación- Exclusión Investigarpara atopar ás mulleres: María Lejárraga, Georges Sand, Marie Curie, Dhuoda ( Manual pour mon fils, S.IX) Ver ás que non figuran: Hildegarda de Bingen, Cristinne de Pizán, non están nos titulos de propiedade nin nos censos
  • 27.
  • 28.
    Revolución Industrial Traballoprodutivo: esfera pública Traballo reprodutivo: esfera privada División entre masculino e feminino, pero as mulleres traballaban en ambas esferas en traballos peores, mal pagados e moitas veces con pouca consideración social
  • 29.
  • 30.
  • 31.
  • 32.
  • 33.
    Exemplos de participacióndas mulleres en situacións revolucionarias: Revolución Francesa (1789) Revolución Rusa (1917) 1ª Guerra Mundial (1914-18) Guerra Civil Española ( 1936) Segunda Guerra Mundial (1939-45), etc. Incorporábanse aos frontes militares ou encargabánse de manter a vida cotiá e a produción. Sempre aportaron reivindicacións específicas que non eran aceptadas polos homes, que tendían a desmobilizalas, cando a situación se resolvía. As mulleres e as revolucións
  • 34.
    As mulleres nasguerras Milicianas. Guerra Civil Española 1936
  • 35.
  • 36.
    Unha guerra hoxe(Kurdistán)
  • 37.
    Fábricas de bombasMan de obra. Retagarda Guerra Civil 1936
  • 38.
    Fronte de Madrid(Gerda Taro)
  • 39.
  • 40.
  • 41.
    Violencia de xénero.Control das mulleres Afecta a todas as mulleres independentemente da condición social, cultural etnia ou país. En calquera situación social dáse un incremento da violencia represora cando as estruturas de poder se senten ameazadas polas reivindicacións dos subordinados. A violencia de xénero está ligada ao mantemento da subordinación das mulleres. Constitúe unha relación de poder
  • 42.
    Día internacional deMujer Trabajadora 2008
  • 43.
    Para as avoasAs nosas antepasadas feministas debémoslles os dereitos dos que hoxe gozamos, á súa resistencia fronte as burlas, o desprezo, a hostilidade e as penas morais e xurídicas do poder patriarcal. Nestes cen anos de feminismo é moito máis o andado que o que resta por andar. Pero a involución é posible, son dereitos conquistados que é preciso manter mediante o esforzo de todos e todas
  • 44.