Doğalayan Teknolojiler (Emerging Technologies); Yükselen Teknolojiler (Rising Technologies); Yeni Teknolojiler (New Technologies)

1. Doğalayan Teknolojiler
(Emerging Technologies)
Dr. Davut Çulha

2. Özdevinirler ve Devinler
(Robots and Drones)
• Özdevinir (Robot)
– Otomatik ya da yarı-otomatik araçlardır. (Autonomous
or semi-autonomous devices.)
– Beyin, aracın içerisinde bulunur. (The brain of a robot
resides in that device.)
• Devin (Drone)
– Otomatik araçlardır. (Autonomous devices.)
– Beyin, araçtan bağımsızdır. (The brain of the device is
disconnected from the device.)
– Araçlar, uzaktan kontrol yönlendirilir. (A remote
control station can direct the drones.)

3. Devinler
(Drones)
• Devinlerin Çeşitleri (Types of Drones)
– Uçan Devinler (Flying Drones)
• İnsansız Hava Araçları da denilmektedir. (Unmanned Aerial Vehicle)
• Bu devinler uçarlar. (These drones fly.)
– Yüzen Devinler (Swimming Drones)
• Bu devinler su altında yüzerler. (These drones swim under water.)
– Yüzegezen Devinler (Sailing Drones)
• Bu devinler su üstünde giderler. (These drones sail like ships.)
– Süren Devinler (Driving Drones)
• Bu devinler tekerlek benzeri parçaları aracılığıyla hareket ederler.
(These drones drive over their wheel parts.)
– Yürüyen Devinler (Walking Drones)
• Bu devinler ayakları ile hareket ederler. (These drones move with their
feet.)

4. Özdevinirler
(Robots)
• Özdevinirlerin Çeşitleri (Types of Robots)
– Uçan Özdevinirler (Flying Robots)
• Bu özdevinirler uçarlar. (These robots fly.)
– Yüzen Özdevinirler (Swimming Robots)
• Bu özdevinirler su altında yüzerler. (These robots swim under
water.)
– Yüzegezen Özdevinirler (Sailing Robots)
• Bu özdevinirler su üstünde giderler. (These robots sail like ships.)
– Süren Özdevinirler (Driving Robots)
• Bu özdevinirler tekerlek benzeri parçaları aracılığıyla hareket
ederler. (These robots drive over their wheel parts.)
– Yürüyen Özdevinirler (Walking Robots)
• Bu özdevinirler ayakları ile hareket ederler. (These robots move
with their feet.)

5. Tarımda Kullanım
(Usage in Agriculture)
• Özdevinirlerin ve devinlerin tarımda
kullanımıyla, tarım kolaylaşacak. (With robots
and drones, the agriculture will be easier.)
(2016)
• Tarımdaki verimlilik artacak. (The productivity
will increase.) (2016)

6. Sağlıkta Kullanım
(Usage in Health)
• Cerrahi ameliyatlar daha kolay olacak. (The
surgical operations will be easier.) (2016)

7. Askeri Amaçlı Kullanım
(Usage in Military)
• Asker özdevinirler, ordularda kullanılacak.
(Soldier robots will be used in armies.) (2015)
• Rusya, uzaktan kontrol edilebilen, Platform-M
adında bir asker özdevinir üretti. (Russia
produced a soldier robot called Platform-M,
which can be controlled remotely.) (2015)
• Yalnızca, asker özdevinirlerin olacağı savaşlar
olacak. (There will wars that only soldier
robots will fight.) (2015)

8. Ulaşımda Kullanım
(Usage in Transportation)
• Süren devinler trafiğe çıktı. (There are
autonomous vehicles in the traffic.) (2015)
• Süren devinleri kiralayan şirketler kurulacak.
(Hiring companies for autonomous vehicles
can be founded.) (2015)
• Audi, Audi R8 e-tron adında elektrikli bir süren
devin üretti. (Audi produced an autonomous
and electric car named Audi R8 e-tron.) (2015)

9. Özdevinirlerin Büyüklüğü
(Size of Robots)
• Çok küçük veya çok büyük özdevinirler üretilebilir.
(A very big or a very small robot can be
produced.) (2015)
• Böcek büyüklüğünde özdevinirler üretilmiştir.
(There are very small robots whose sizes are the
same with insects.) (2015)
• Böcekten bile küçük büyüklükte özdevinirler
yapılacaktır. (There will be very small robots
whose sizes will be much smaller than insects.)
(2015)

10. Böcek Özdevinirler
(Insect Robots)
• Seul Üniversitesi, su üzerinde zıplayan bir
böcek özdevinir üretti. (Seul University
produced an insect robot which jumps over
water.) (2015)
• Bilkent ve Harvard Üniversiteleri, hamam
böceğinden esinlenerek bir böcek özdevinir
üretti. (Bilkent and Harvard Universities
produced an insect being inspired by roach.)
(2015)

11. Böcek Özdevinirler
(Insect Robots)
• Üretilen böcek özdevinirin yapışkanlı ayakları
olduğundan her yere tırmanabiliyor. (The
insect robot has 4 sticky feet. Therefore, it can
climb everywhere.) (2015)
• O böcek özdevinir, düz duvara tırmanabiliyor.
(It will climb over walls like.) (2015)
• O böcek özdevinir, kurtarma amaçlı
kullanılabilecek. (They will be used for rescue
purposes.) (2015)

12. Böcek Özdevinirler
(Insect Robots)
• Standford Üniversitesi, kertenkeleden esinlenerek
bir böcek özdevinir üretti. (Standford University
produced a robot being inspired by a lizard.)
(2015)
• O böcek özdevinir, kendi ağırlığının 100 katını
çekebiliyor. (It can drag loads which are 100 times
greater than its weight.) (2015)
• O böcek özdevinir, yapışkanlı ayakları ile her
yerde hareket edebiliyor. (It has sticky feet so that
it can move everywhere.) (2015)

13. Böcek Özdevinirler
(Insect Robots)
• 9gr ağırlığında bir özdevinir, 1kg çekebiliyor. (A
robot weighting 9gr drags 1kg.) (2015)
• 20mg ağırlığında bir özdevinir, 500mg ağırlığı
çekebiliyor. (A robot weighting 20mg drags
500mg.) (2015)
• Günümüzdeki en etkili özdevinir olan uTug
(20mg), kendi ağırlığının 2000 katını çekebiliyor.
(Now, the most effective robot uTug (20mg) drags
2000 times of its weight.) (2015)

14. Özbilinçlilik Testi
(Self-consciousness Test)
• Bir insan kendini bilir. Buna özbilinçlilik denir. (A human
knows himself/herself. It is called slef-consciousness.)
(2015)
• Örneğin bir kör insan, görmediğinin farkındadır. (For
example, a blind human knows that he/she does not
see anything.) (2015)
• Örneğin bir sağır, duymadığının farkındadır. (For
example, a deaf human knows that he cannot hear the
sounds.) (2015)
• Ancak, bir özdevinir için özbilinçlilik çok karmaşıktır.
(For a robot, the self-consciousness is very complex.)
(2015)

15. Özbilinçlilik Testi
(Self-consciousness Test)
• Nevyork Ranseler Politeknik Enstitüsü, 3
özdevinire, özbilinçlilik testi uyguladı. (New York
Ransselaer Polytechnic Institute applied a self-
consciousness test to 3 robots.) (2015)
• O özdevinirler, testi geçti. Bu tarihte bir ilkti. (The
robots passed the test which was the first in
history.) (2015)
• Test şöyle: 3 özdevinirden 2’sinin konuşma
yeteneği kapatılmıştır. (The test: There were 3
robots in the test. The speaking abilities of 2
robots were switched off.)

16. Özbilinçlilik Testi
(Self-consciousness Test)
• Şu soru, özdevinirlere soruldu: «Konuşabiliyor musun?»
(The following question was asked to the 3 robots: «Can
you speak?»)
• Konuşma yeteneği açık olan özdevinir «Bilmiyorum» dedi.
(The robot whose speaking ability is on said «I do not
know».)
• Sonra, ses duyduğunu anladı. (Then, it realized that he
heard a speech.)
• Sonra, sesin kendi sesi olduğunu anladı. (Then, it
understood that it was its own voice.)
• Sonuç olarak, konuşabildiğini anladı. (Therefore, it realized
that it could speak.)
• En sonunda, «Konuşabiliyorum» dedi. (At last, it said «I can
speak».)

17. Özbilinçlilik Testi
(Self-consciousness Test)
• Bir insan için, özbilinçlilik testi çok basittir. (For a
human, this test is very simple.)
• Ancak, bir özdevinir için çok karmaşıktır. (However for a
robot, it is very complex.)
• Öncelikle, özdevinir soruyu dinlemeli, soruyu anlamalı,
soruyu yanıtlamalı, kendi sesini anlamalı, soruyla
durumu bağdaştırmalı, sonuç olarak da konuşabildiğini
anlamalıdır. (First of all, the robot should listen the
question, it should understand the question, it should
answer the question, it should realize its voice, it
should relate this case with the question, it should
conclude the case, and at last it should realize that it
can speak.)

18. Kendini Onaran Özdevinir
(Robot Repairing Itself)
• Fransız INRIA Enstitüsü, kendini onarabilen bir
özdevinir üretti. (French INRIA Institute
produced a robot who can repair itself.) (2015)
• Bu özdevinirin 6 bacağı bulunuyor. Biri
bozulduğunda kendini, kalan bacaklarla
hareket etmeye uyumlandırıyor. (The robot
was designed with 6 legs. When one leg was
out of service, it adapts itself and moves
correctly.) (2015)

19. Devinler
(Drones)
• Uçan devinler ile bir köprü inşa edildi. (A
bridge was built using flying drones.) (2015)
• Yüzen devinler ile sualtı kaynakları
belirlenebilir. (The underwater sources can be
determined using swimming drones.) (2015)
• Karmaşık binalar, çeşitli devinler kullanılarak
yapılabilir. (Complex buildings can be made
using different kinds of drones.) (2015)

20. Devinlerin Hizmet İçin Kullanımı
(Usage in Service Sector)
• Singapurlu Infinium Özdevinirbilim firması,
uçan devinleri lokantalarda kullanmaya
başladı. (Infinium Robotics firm from
Singapore started to use flying drones in
restaurants.) (2015)

21. İletişimde Kullanım
(Usage in Communication)
• Facebook firması, uçan devinler ile internet sağlayıcılığı
yapacak. (Facebook will use flying drones to provide
internet.) (2015)
• Kullanılacak devinler, güneş enerjisiyle 3 ay kesintisiz
çalışabilecek. (The drones work with solar energy, and
they will fly up to 3 months without requiring any
energy.) (2015)
• Brezilya, Facebook’tan, Sao Paulo kenti için uçan devinli
internet hizmeti alacak. (Brazil will take the internet
service from Facebook for the Sao Paulo city.
Approximately 200,000 people will use this free
internet.) (2015)