Jest to prezentacja dotycząca kuchni, folkloru i języka kaszubskiego. Została wykorzystana podczas warsztatów, w ramach projektu realizowanego przez Gminną Bibliotekę Publiczna w Chmielniku i Gminną Radę Kół Gospodyń Wiejskich pt.: "CO Z TEGO, ŻE DOBRE NASZE, CHCEMY POZNAĆ ZYLC, KWAŚNICE KOŁDUNY I KASZE". Projekt realizowany jest od 15 lipca do 31 paździenika 2015 roku na terenie gminy Chmielnik. Dofinansowanie zyskał ze środków Działaj Lokalnie VIII Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności realizowanego przez Akademię Filantropii w Polsce oraz Ośrodka Działaj Lokalnie Fundację Generator Inspiracji.

2. POŁOŻENIE
Kaszuby to kraina znajdująca
się na północy Polski.
Niewątpliwie jest częścią
Pomorza(na zachód od Wisły),
jednak trudno jest dokładnie
wyznaczyć granice regionu
ponieważ nie są to tereny
historyczne. To co możemy
jeszcze powiedzieć o
Kaszubach to fakt, iż
rozpościerają się od Morza
Bałtyckiego na południe i
obejmują swym zasięgiem
zarówno piaszczyste plaże
wybrzeża, przepiękne lasy i
malownicze jeziora.

4. Język kaszubski a język polski
O ile kwestia klasyfikacji języka kaszubskiego nie dla
wszystkich jest oczywista, to fakt podobieństwa tych dwóch
języków trudno jest zanegować. Jeden z Profesorów twierdził
nawet, że kaszubski jest bardziej polski niż sam język polski.
Ta zaskakująca teza jest tylko pozornie absurdalna- w mowie
kaszubskiej nadal istnieją słowa, fony i dźwięki, które z
języka polskiego już zniknęły. Jednakże oprócz wielu
wspólnych cech, te dwa języki dzieli wiele różnic. Pierwszą z
nich łatwo jest wychwycić uchem już po chwili rozmowy-
język kaszubski sprawia wrażenie o wiele "twardzego".
Wystarczy też zerknąć na dowolny utwór napisany w tym
języku, aby odkryć nieznane litery alfabetu. Do tego
dochodzą niebagatelne różnice gramatyczne. Ale i to nie
kwestionuje silnego pokrewieństwa kaszubskiego z językiem
polskim.

5. CO OZNACZAJĄ KASZUBSKIE BARWY?
BARWY KASZUBSKIE
"Siedem kolorów znamionuje tą
krainę. Odnajdujemy je w
hafcie, malarstwie na szkle,
ludowych strojach. Jest to kolor
chabrowy, jak piękne
kaszubskie jeziora, niebieski,
jak kaszubskie niebo,
granatowy, jak niezmierzona
głębia morza, żółty, jak zboża
dojrzewające na polach i jak
słońce, zielony, jak lasy pełne
zwierza, czerwony, jak krew,
którą każdy Kaszub gotów
przelać w obronie swojej ziemi i
jak maki we wiankach
dziewcząt, i wreszcie brązowy
lub czarny, jak ziemia na polu

6. Muzyka i tańce to
nieodłączny element zabawy
ludności Kaszubskiej.
Muzyka kaszubska przetrwała
po dziś dzień. O zamiłowaniu
Kaszubów do śpiewu
świadczy fakt działania w
regionie ponad 100 zespołów
artystycznych śpiewu i tańca
oraz chórów.

7. Taniec Kaszubski
Tańce kaszubskie – tańce rozpowszechnione
na obszarze występowania grupy
etnicznej Kaszubów. Ilustrują pracę, obyczaj,
zabawę. Stąd też pochodzą ich nazwy:
• “Szewc” - podstawą układów tanecznych jest
naśladowanie pracy szewca takiej jak szycie i
wbijanie ćwieków; tańczony w parach.
• “Kùflôrz” ("rëboczi tuńc") – wyraża radość
rybaków z pomyślnego połowu; wykonują go
tylko mężczyźni z kuflem piwa w ręku i w
“korkach”.
•"Cepôrz" – w tańcu inscenizuje się, pokazuje
i chwali pracę “cepôrza”, czyli “drenowanie”
cepami; również kobiety odgrywają tu dużą
rolę, bo zbierają i wiążą słomę.

8. STRÓJ KASZUBSKI MĘSKI

9. STRÓJ KASZUBSKI DAMSKI

10. Kuchnia Kaszubska
Kaszuby posiadają bogate dziedzictwo, a
jednym z elementów jest kuchnia kaszubska, która
wykorzystuje bogactwo lasów, jezior , sadów, łąk,
pól i mórz.
Kuchnia kaszubska ściśle związana jest z
życiem codziennym mieszkańców, ich pracą jak
również pozycją, którą zajmowali w
społeczeństwie. Posiłki przygotowywano i
podawano najczęściej w południe, kiedy biły
dzwony kościelne.

11. Przykładowe kaszubskie dania:
Zylc czyli galareta wieprzowa –
SKŁADNIKI:
2 golonki wieprzowe
2 nogi wieprzowe
Pół głowy wieprzowej
1kg mięsa wieprzowego
włoszczyzna
2 duże cebule
ziele,listek, majeranek, ocet ,sól,
pieprz do smaku
PRZYGOTOWANIE :
Wszystkie części wieprzowe oczyścić i dobrze wymoczyć w zimnej wodzie. Najlepiej po 2-3 godzinach zlać wodę i
zalać od nowa, znowu na kilka godzin. Następnie przygotować garnek odpowiedniej wielkości i włożyć wymoczone
mięso zalać wodą, dodać ziele, listki sól i pieprz. Gotować do miękkości. Pod koniec gotowania dodać oczyszczoną i
pokrojoną w duże kawałki włoszczyznę i cebule pokrojoną w grube plastry.
Mięso wyjąć z wywaru, obrać z kości i mielić w maszynce o dużych oczkach. Wywar przecedzić i dodać do niego
zmielone mięso. Doprawić majerankiem i octem wedle uznania. Zylc można wlewać co miseczek udekorowanych
marchewką z wywaru lub na dłuższe przechowanie do słoików, które zagotowujemy, żeby się zamknęły.
Przechowywać najlepiej w chłodnej piwnicy. Takie słoiki postoją w chłodzie spokojnie 2-3 miesiące

12. PÓŁGĘSEK
Składniki :
- piersi gęsie
- peklosól 20g/kg
- pieprz + inne przyprawy
wg. upodobań
Przepis :
Wykrawamy piersi gęsi ze skórą.
Nacieramy peklosolą oraz przyprawami i
odstawiamy do lodówki lub w chłodnym
miejscu na 3-5 dni. Najlepiej użyć do
tego gliniaka. Dociskamy czymś.
Wyjmujemy po tym czasie i wieszamy
celem ocieknięcia i wstępnego
osuszenia. Następnie wieszamy w
wędzarni i wędzimy dymem o temp. do
max 40, lepiej ok 20-20 stopni 1-2 dni
(po ok 8h). Można wędzić po zawinięciu
w folię celulozową.
Nie należy wędzić w wyższej temp. pierś
gęsi to delikatne mięsko.

13. ZUPA KASZUBSKA
Składniki :
* włoszczyzna(marchew, por, seler, pietruszka-
korzeń)
* mała cebula
* kawałek białej kapusty
* sól, pieprz
* kminek 2 łyżeczki
• koncentrat pomidorowy(3 łyżeczki) lub pomidory
w puszce
* kość wieprzowa
Przepis:
Włoszczyznę obrać, umyć i pokroić.
Razem z kością ugotować w garnku
z ok. 1,5 l wody i odcedzić. Kapustę
poszatkować i ugotować bez
przykrycia w małej ilości wody z
kminkiem i z pokrojoną cebulą,
dodać do wywaru. Mąkę
rozmieszać ze śmietaną dolać do
zupy, pomieszać i zagotować. Na
końcu zupę doprawić i dodać
pomidory albo przecier. Podawać z
warzywami z wywaru albo z
ziemniakami.

14. Wątróbka drobiowa z jabłkiem
* wątróbka drobiowa -
50 dekagramów
* Przyprawa Knorr – 1 łyżka
* mała cebula - 4 sztuki
* jabłko - 2 sztuki
* Sok z 0.5 cytryny
* mąka - 1 łyżka
* majeranek - 1 łyżeczka
Składniki :
Przygotowanie:
Na dużej patelni rozgrzać masło i wrzucić
wątróbkę. Obsmażyć na ostrym ogniu ze
wszystkich stron, zmniejszyć płomień,
dodać cebulę pokrojoną w półplasterki,
krótko podsmażyć i dodać jabłko
pokrojone w ósemki.
Doprawić roztartym w dłoniach
majerankiem, solą i pieprzem. Dusić
jeszcze przez chwilę aż wątróbka będzie
usmażona, a jabłko miękkie.

15. … A teraz…
Zapraszamy do odkrywania bogactwa kuchni
kaszubskiej 
Oprac. Małgorzata Drążek