19-6-2013 2
“Wanneer begintiets?
Wanneer begon ‘goed onderwijsbestuur?’
Vanaf het moment dat deze woordcombinatie werd uitgevonden?
Of bestond het al daarvoor en werd het alleen niet zo genoemd?”
Citaat: H. Klifman, Governance voor de schoolleider primair onderwijs, 2008
3.
19-6-2013 3
Mijlpalen &geschiedenis
Onderwijsbestuur bestaat al heel lang en is ook al heel lang in beweging.
1806 – Eerste wettelijke grondslagen voor ons nationaal onderwijsstelsel
‘De Wet voor het lager onderwijs en onderwijs in de Bataafse
Republiek’
1907 – Sinds pacificatie van 1907 is de rijksoverheid verantwoordelijk
voor het hele onderwijsstelsel. De stelselverantwoordlijkheid ligt
vast in de Grondwet.
1980 - Grotere sprong naar jaren tachtig toen ook in de onderwijssector
het denken over bestuur en beleid begon te veranderen.
Kernwoorden: deregulering, meer autonomie voor scholen
1988 - Beleidslijn ‘De school op weg naar 2000, een besturingsfilosofie
voor de negentiger jaren’ ook doorgetrokken naar primair en
voortgezet onderwijs.
4.
19-6-2013 4
Mijlpalen &geschiedenis
Doelstellingen:
• Vergroten autonomie van scholen (lumpsumbekostiging)
• Schaalvergroting en versterking medezeggenschap
• Minder voorschriften voor en meer toetsing achteraf
In de jaren tachtig en negentig werden door de overheid ingerijpende
fusieprocessen in gang gezet die tot aanzienlijkje schaalvergroting leidden
Doel: vergroten eigen beleidsruimte betere beheersing van de
overheidsuitgaven.
5.
19-6-2013 5
Besturen –beheren - verantwoorden
Activiteiten van de overheid verplaatsen zich naar bevoegdheden en
verantwoordelijkheden van de spelers in het onderwijsbestel
2005 - Nieuwe wetten op onderwijstoezicht.
Introductie term ‘Governance’
-> beleidsnotitie Governance:
ruimte geven,
verantwoording vragen en
leren van elkaar.
Zorgplicht wordt steeds vaker aan toegenomen beleidsruimte van besturen
gekoppeld.
6.
19-6-2013 6
Besturen –beheren - verantwoorden
Wat betekent dit voor besturen:
1. In spelen op
2. Rekening houden mett
3. Verantwoording afleggen aan
Relevante partijen en hun omgeving – belanghebbenden.
Wet- en regelgeving
Wetvoorstel‘Governance’ waarbij de volgende zaken geregeld worden:
• De opdracht aan ieder schoolbestuur om zorg te dragen voor
een goed bestuurde school (zorgplicht goed bestuur);
• Het tot stand brengen van een scheiding tussen de functies van
bestuur en intern toezicht;
• Toepassing van het beginsel van horizontale of
maatschappelijke verantwoording;
• De mogelijkheid voor een schoolbestuur om bestuurlijke taken
en bevoegdheden te delegeren aan de schoolleider;
• Het gebruik door het schoolbestuur van een code voor goed
bestuur.
Bron: Goed bestuur primair onderwijs, AVS & VOS/ABB, 2007
19-6-2013 8
