Dokumen ini menerangkan penggunaan angkup vernier dan mikrometer, dua alat pengukur panjang yang peka. Angkup vernier dapat mengukur panjang dengan ketepatan 0.01 cm dan memiliki skala utama serta skala vernier, sementara mikrometer mempunyai julat 0-25 mm dan kepekaan 0.01 mm. Terdapat juga penjelasan tentang cara membaca bacaan dan menentukan ralat sifar untuk kedua-dua alat tersebut.

1. Angkup Vernier

2. 1. Angkup vernier ialah alat pengukur yang
digunakan untuk mengukur panjang.
2. Ia adalah lebih peka daripada pembaris
meter. Ia boleh mengukur panjang
sehingga kejituan 0.01 cm.
3. Rajah di atas menunjukkan ilustrasi
angkup Vernier. Bagi pelajar SPM, anda
perlu mengingati nama bagi semua
bahagian serta fungsinya.

3. Mengambil Bacaan Daripada Angkup
Vernier:
1.Sebuah angkup vernier mempunyai dua
skala, iaitu skala utama dan skala vernier.
2.Skala utama dibaca di tanda sifar bagi skala
vernier.
3.Skala vernier pula di baca di titik di mana
garis skalanya segaris dengan garis skala
utama.
4.Bacaan angkup vernier = bacaan skala
utama + bacaan skala vernier.

4. 5. Skala vernier mempunyai panjang 9mm,
dibahagi kepada 10 bahagian. Oleh itu
setiap bahagian mempunyai panjang
0.9mm.

6. Bacaan skala utama = 2.2cm
Bacaan skala vernier = 0.07cm
Bacaan angkup vernier = 2.27cm
Ralat Sifar bagi Angkup Vernier
1.Ralat sifar angkup vernier ditentukan dengan
merapatkan kedua-dua rahangnya.
2.Ralat sifar mesti dihapuskan daripada bacaan
yang diperolehi.
Bacaan Sebenar
= Bacaan Angkup Vernier - Ralat Sifar

7. Contoh:
Rajah di bawah menunjukkan bacaan bagi 3 angkup
vernier yang berlainan apabila rahang mereka
dirapatkan. Cari ralat sifar bagi setiap angkup
vernier itu.
Ralat sifar = + 0.02 cm

8. Ralat sifar = −0.06cm
https://www.youtube.com/watch?x-yt-
ts=1422579428&v=kTLhmptHAPc&x-yt-cl=85114404

9. Tolok Skru Mikrometer

10. Julat dan Kepekaan
1.Julat mikrometer ialah 0-25mm.
2.Kepekaan suatu mikrometer ialah 0.01mm.
Teknik Mengguna Mikrometer
1.Memutarkan bidal sehingga objek yang
diukur dipegang dengan tidak terlalu kuat oleh
anvil dan spindal.
2.Selepas itu, racet diputarkan sehingga bunyi
"klik" didengari. Ini adalah untuk mengelakan
tekanan yang terlalu kuat dikenakan ke atas
objek diukur.
3.Baca bacaan mikrometer.

11. • https://www.youtube.com/watch?x-yt-
ts=1422579428&v=VlvPaNXx32s&x-yt-cl=85114404
Bagaimana Membaca Bacaan Mikrometer?
• Bacaan = Bacaan skala utama + Bacaan
skala bidal.
Julat bacaan skala utama = 0 - 25 mm
Julat bacaan skala bidal = 0 - 0.49mm

12. Bacaan skala utama = 5.5mm
Bacaan skala bidal = 0.28mm
Bacaan sebenar = 5.5mm + 0.28mm = 5.78mm

13. Langkah berjaga-jaga
1.Anvil dan spindal dibersihan dengan kertas
tisu atau kain supaya tiada kekotoran di
atasnya mempengaruhi bacaan.
2.Bidal dirapatkan sehingga bunyi "klik"
pertama kali didengari.
3.Ralat sifar mesti ditentukan dan
dihapuskan semasa memcatat bacaan.