Download to read offline
![06.1 logical database design[transform erd into relations]](https://cdn.slidesharecdn.com/ss_thumbnails/06-1logicaldatabasedesigntransformerdintorelations-111210095637-phpapp02-thumbnail.jpg?width=640&height=640&fit=bounds)
บทที่ 6
- 1.
- 2. โมเดลจำลองควำมสัมพันธ์ระหว่ำงข้อมูล (Entity-Relationship Model: E-R Model) เป็น อีกแนวคิดที่ใช้เครื่องมืออย่ำงหนึ่งในกำรออกแบบฐำนข้อมูล ซึ่งได้รับควำมนิยมเช่นเดียวกับโมเดลเชิง สัมพันธ์ ในหน่วยนี้จะกล่ำวถึงแนวคิดและขั้นตอนในกำรเขียนโมเดลแบบ E-R แนวคิดเกี่ยวกับโมเดลแบบ E-R กำรสร้ำงโมเดลแบบ E-R จะมีแนวคิดที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ เรื่องของเอนทิตี คุณลักษณะ ควำมสัมพันธ์ระหว่ำงเอนทิตี รวมทั้งสัญลักษณ์ในโมเดลแบบ E-R
- 3. 1. เอนทิตี ในกำรสร้ำงโมเดลแบบ E-Rจะต้องกำหนดว่ำในระบบที่ออกนั้นๆ จะประกอบด้วยเอนทิตี อะไรบ้ำง เช่น ในระบบฐำนข้อมูลงำนทะเบียนนักศึกษำจะประกอบด้วยเอนทิตีนักศึกษำเอนทิตีกำร ลงทะเบียน เอนทิตีวิชำ และเอนทิตีอำจำรย์เป็นต้น 2. คุณลักษณะของเอนทิตี เป็นกำรกำหนดแอททริบิวต์ต่ำงๆ ในแต่ละเอนทิตีนั่นเอง นอกจำกนี้ยังอำจประกอบด้วย รำยละเอียด เช่น แอททริบิวต์ใดเป็นคีย์หรือเป็นข้อมูลที่แปลค่ำมำ เป็นต้น 3. ควำมสัมพันธ์ระหว่ำงเอนทิตี เป็นกำรระบุว่ำเอนทิตีต่ำงๆ มีควำมสัมพันธ์กันอย่ำงไร ลักษณะควำมสัมพันธ์อำจเป็นแบบหนึ่ง ต่อหนึ่ง หนึ่งต่อกลุ่ม หรือแบบกลุ่มต่อกลุ่ม โดยคำนึงถึงกำรที่ข้อมูลทุกข้อมูลหรือเพียงบำงข้อมูลของ เอนทิตีหนึ่ง มีควำมสัมพันธ์กับข้อมูลของเอนทิตีหนึ่ง ซึ่งพอจะกล่ำวให้ละเอียดลงไปได้ดังนี้
- 4. 3.1 แบบ TotalParticipation เป็นลักษณะที่ข้อมูลทุกข้อมูลของเอนทิตีหนึ่งมีควำมสัมพธ์กับ ข้อมูลของอีกเอนทิตีหนึ่ง ตัวอย่ำงเช่น ถ้ำกำหนดว่ำอำจำรย์แต่ละคนจะสังกัดคณะวิชำใด คณะวิชำหนึ่ง เท่ำนั้น จะสำมำรถแสดงดัง รูปที่ 6.1 อำจำรย์ควำมสัมพันธ์ “ทำงำน” คณะวิชำ จำกตัวอย่ำงข้ำงต้น จะเห็นได้ว่ำ ถ้ำไม่มีเอนทิตีอำจำรย์ ก็ย่อมจะไม่มีเอนทิตีคณะวิชำ ใน ลักษณะเช่นนี้เรำเรียกเอนทิตีคณะวิชำว่ำเป็น เอนทิตีชนิดอ่อนแอ (Weak Entity) เอนทิตีอ่อนแอ จะมีควำมสัมพันธ์กับอีกเอนทิตีหนึ่งที่มีควำมหมำยกับตัวมัน (Owner Entity) และเรำเรียกควำมสัมพันธ์ระหว่ำงเอนทิตีอ่อนแอกับเอทิตีที่มีควำมหมำยกับตัวมันว่ำเป็นควำมสัมพันธ์ ชนิด Identifying Relationship
- 5. 3.2 แบบ PartialParticipation เป็นลักษณะที่ข้อมูลของเอนทิตีหนึ่ง มีควำมสัมพันธ์กับข้อมูลของ อีกเอนทิตีหนึ่ง ตัวอย่ำง กำหนดว่ำจะมีอำจำรย์เพียงบำงคนเท่ำนั้นที่เป็นคณบดี จะสำมำรถแสดงดังรูปที 6.2 อำจำรย์ ควำมสัมพันธ์ “เป็นคณบดี” คณะวิชำ จำกตัวอย่ำงข้ำงต้น จะเห็นได้ว่ำ ข้อมูลอำจำรย์เพียงบำงคนเท่ำนั้นจะไปสัมพันธ์ กับข้อมูลของคณะวิชำว่ำใครเป็นคณบดีในขณะนั้น
- 6.
- 7. กำรออกแบบฐำนข้อมูลโดยใช้โมเดลแบบ E-R จะขอกล่ำวถึงขั้นตอนในกำรออกแบบฐำนข้อมูลโดยใช้โมเดลแบบ E-Rประกอบตัวอย่ำงไปตำม ลับดับ ได้แก่ ขั้นตอนที่ 1 กำหนดเอนทิตี เป็นกำรกำหนดเอนทิตีที่ควรจะมีอยู่ในฐำนข้อมูลหนึ่งๆ โดยพิจำรณำด้วยว่ำเอนทิตีใดเป็นเอนทิตี อ่อนแอ เช่น ฐำนข้อมูลวิทยำลัยแห่งหนึ่ง ประกอบด้วยเอนทิตีดังนี้ 1. เอนทิตีอำจำรย์แสดงรำยละเอียดของอำจำรย์แต่ละคน 2. เอนทิตีแผนกวิชำ แสดงรำยละเอียดของแผนกวิชำ 3. เอนทิตีรำยวิชำ แสดงรำยละเอียดวิชำที่เปิดสอนในแผนกวิชำนั้นๆ
- 8. ขั้นตอนที่ 2 กำหนดควำมสัมพันธ์ เป็นกำรกำหนดประเภทของควำมสัมพันธ์ระหว่ำงเอนทิตีว่ำมีควำมสัมพันธ์กันอย่ำงไร ตัวอย่ำงเช่นจำกเอนทิตีที่กำหนดในขั้นตอนที่ 1 จะสร้ำงควำมสัมพันธ์ระหว่ำงเอนทิตีได้ดังนี้ แสดงควำมสัมพันธ์แบบ 1:N ระหว่ำงเอนทิตีคณะวิชำกับอำจำรย์โดยข้อมูลของเอนทิตี อำจำรย์มีควำมสัมพันธ์กับคณะวิชำ เป็นแบบ Total Participation แสดงควำมสัมพันธ์แบบ 1:N ระหว่ำงเอนทิตีคณะวิชำกับอำจำรย์ แสดงควำมสัมพันธ์แบบ M:N ระหว่ำงเอนทิตีรำยวิชำกับอำจำรย์ แสดงควำมสัมพันธ์แบบ1:N ระหว่ำงเอนทิตีคณะวิชำกับรำยวิชำ
- 9. ขั้นตอนที่ 3 กำหนดคุณลักษณะของเอนทิตี กำหนดว่ำแต่ละเอนทิตีมีรำยละเอียดอย่ำงไรประกอบด้วยแอททริบิวต์อะไรบ้ำง แอททริบิวต์ ใดเป็นคีย์หลัก (Primary Key) แอททริบิวต์ใดแปลค่ำมำ(Deride Attribute) หรือเป็นแอททริบิวต์ผสม (Composite Attribute) ตัวอย่ำงเช่น พิจำรณำจำกเอนทิตีที่กำหนดในขั้นตอนที่ 1 1. เอนทิตีอำจำรย์ประกอบด้วย รหัสอำจำรย์ชื่อ วันที่เริ่มทำงำน เงินเดือน
- 10. 2. เอนทิตีแผนกวิชำ ประกอบด้วยรหัสแผนก ชื่อแผนก ที่ทำกำร 3.เอนทิตี้รำยวิชำ ประกอบด้วย รหัสวิชำ ชื่อวิชำ จำนวนหน่วยกิต
- 11. ขั้นตอนที่ 4 กำหนดคีย์ กำหนดคีย์ของแต่ละเอนทิตีว่ำจะใช้แอททริบิวต์ใดเป็นคีย์หลัก (Primary Key)ของเอนทิตี นั้นๆ พิจำรณำจำกขั้นตอนที่ 3 จะได้ว่ำ 1. เอนทิตีอำจำรย์มีรหัสอำจำรย์เป็นคีย์หลัก 2. เอนทิตีแผนกวิชำ มีรหัสแผนกเป็นคีย์หลัก 3. เอนทิตีรำยวิชำ มีรหัสวิชำเป็นคีย์หลัก
- 12. ขั้นตอนที่ 5 นำข้อมูลจำกขั้นตอนที่1ถึง ขั้นตอนที่ 4 มำวำดโมเดลแบบ E-R นำรำยละเอียดในขั้นตอนที่ 1 ถึง 4 มำพิจำรณำทบทวนแล้วเขียนเป็น E-R Model โดยใชสัญลักษณ์ ตัวอย่ำงเช่น
- 13. กำรสร้ำงฐำนข้อมูลเชิงสัมพันธ์จำกโมเดลแบบ E-R 1. กำรสร้ำงรีเลชั่นต่ำงๆจำกเอนทิตีในE-R Model และสร้ำงควำมสัมพันธ์ของรีเลชั่นจำก เอนทิตีกรณีที่ควำมสัมพันธ์ระหว่ำงเอนทิตีเป็นแบบ M : N มักจะสร้ำงรีเลชั่นขึ้นใหม่ เพื่อแปลง ควำมสัมพันธ์ให้เป็นแบบ 1 : N ดังนั้น ฐำนข้อมูลนี้จึงประกอบด้วยรีเลชั่น อำจำรย์แผนกวิชำ รำยวิชำ และกำรมอบหมำยรำยวิชำ
- 14. 2. กำหนดคีย์ต่ำงๆ ได้แก่กำรกำหนดคีย์หลัก (Primary Key) ของแต่ละรีเลชั่นรวมทั้งคีย์นอก (Foreign Key) และข้อกำหนดต่ำงๆที่จะใช้อ้ำงอิงถึงคีย์หลักในอีกรีเลชั่นหนึ่ง ในกำรกำหนดรำยละเอียด ของคีย์หลักและคีย์นอก ท ำโดยใช้ภำษำ SQLในกำรสร้ำงรีเลชั่น ตัวอย่ำง ฐำนข้อมูลของวิทยำลัย จำกกำรออกแบบฐำนข้อมูลโดยใช้ E-RModel จะกำหนดคีย์ หลักและคีย์นอกของแต่ละรีเลชั่น ดังนี้ รีเลชั่นอำจำรย์มีแอททริบิวต์รหัสอำจำรย์เป็น Primary Key ควำมสัมพันธ์ระหว่ำงรีเลชั่นแผนวิชำกับรีเลชั่น อำจำรย์เป็นแบบ 1: N ดังนั้น รีเลชั่นอำจำรย์จึงต้องมีแอททริบิวต์รหัสแผนกเพิ่มเข้ำไปเป็นคีย์นอก เพื่อใช้ ในกำรเชื่อมโยงข้อมูลกับรีเลชั่นแผนกวิชำ ตัวอย่ำง กำรใช้ภำษำสำหรับนิยำมข้อมูลในกำรสร้ำงรีเลชันอำจำรย์ในที่นั้จะกำหนดให้ TEACHER หมำยถึง รีเลชั่นอำจำรย์ TEACH_NO หมำยถึง รหัสอำจำรย์ TEACH_NM หมำยถึง ชื่ออำจำรย์ TEACH_DT หมำยถึง วันที่เริ่มท ำงำน SALARY หมำยถึง เงินเดือน FACT_NO หมำยถึง รหัสแผนก (ที่เพิ่มเข้ำไปเพื่อใช้เป็นคีย์นอก) และ FACULTY หมำยถึง รีเลชั่นแผนกวิชำ
- 15. CREATE TABLE TEACHER (TEACH_NOCHAR(3) NOT NULL, TEACH_NM CHAR(40), TEACH_DT CHAR(6), SALARY INTEGER, FACT_NO CHAR(3), PRIMARY KEY (TEACH_NO), FOREIGN KEY (FACT_NO) REFERENCES FACULTY); จะสำมำรถเขียนคำสั่งSQL ได้ดังนี้ รีเลชั่นแผนกวิชำ มีแอททริบิวต์รหัสแผนกเป็น Primary Key รีเลชั่นรำยวิชำ มีแอททริบิวต์รหัสวิชำป็น Primary Key รีเลชั่นกำรมอบหมำยวิชำ เป็นรีเลชั่นที่เชื่อมควำมสัมพันธ์ระหว่ำงรีเลชั่นอำจำรย์และรีเลชั่นรำยวิชำ Primary Key ของรีเลชั่นนี้ คือ Primary Key ของรีเลชั่นอำจำรย์และรีเลชั่นวิชำ ได้แก่ รหัสอำจำรย์ และรหัสวิชำ โดยมีรหัสอำจำรย์เป็นForeign Key ที่อ้ำงอิงถึงรหัสอำจำรย์ซึ่งเป็นคีย์หลักของรีเลชั่น อำจำรย์และมีรหัสวิชำเป็น Foreign Key ที่อ้ำงอิงถึงรหัสวิชำ ซึ่งเป็นคีย์หลักของรีเลชั่นวิชำ
- 16. 3. ก ำหนดแอททริบิวต์ในแต่ละรีเลชั่นจำกรำยละเอียดคุณลักษณะของเอนทิตี 4. น ำผลจำกข้อ 2 และ 3 มำพิจำรณำทบทวนข้อมูลในแต่ละรีเลชั่น เพื่อให้รีเลชั่นอยู่ใน รูปแบบบรรทัดฐำนระดับที่ 3 เป็นอย่ำงน้อย จำกที่กล่ำวมำในหน่วยนี้ จึงเห็นได้ว่ำโมเดลแบบ E-R จะเป็นกำรสร้ำงโมเดลจำลอง ควำมสัมพันธ์ของข้อมูล โดยนำแนวคิดของกำรออกแบบฐำนข้อมูลมำประกอบกำรพิจำรณำเพื่อให้ ได้ฐำนข้อมูลที่เหมำะสมนั่นเอง