Bağlı Veri Bulutu Üzerinde Yazılım Geliştirme
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×
 

Bağlı Veri Bulutu Üzerinde Yazılım Geliştirme

on

  • 926 views

31 Mayıs 2012 tarihinde UYMS'6 etkinliğinde Prof. Dr. Oğuz Dikenelli tarafından verilen eğitim semineri

31 Mayıs 2012 tarihinde UYMS'6 etkinliğinde Prof. Dr. Oğuz Dikenelli tarafından verilen eğitim semineri

Statistics

Views

Total Views
926
Views on SlideShare
922
Embed Views
4

Actions

Likes
1
Downloads
10
Comments
0

1 Embed 4

https://twitter.com 4

Accessibility

Upload Details

Uploaded via as Adobe PDF

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

Bağlı Veri Bulutu Üzerinde Yazılım Geliştirme Bağlı Veri Bulutu Üzerinde Yazılım Geliştirme Presentation Transcript

  • Bağlı Veri Bulutu Üzerinde Yazılım Geliştirme
  • İçerik● Gereksinim● Bağlı veri çözümü● Bağlı verinin sorgulanması● Bağlı veri uygulamalarının mimarisi● Durum çalışmaları
  • Bilgiyi birçok değişik kaynakta arıyoruzBugün: Bir pazardaymış gibi
  • … bazen çok fazla seçenek içinde ...
  • Yarın: Hazır sofra gibiBilgi bilgiyi yanında getirecek
  • Aradığımızabir seferdeulaşamıyoruz
  • Beğenilen müzikler, takımlar ve katılınan etkinlikler bir sosyal ağda bulunuyor Dağınık verilere bir örnek
  • Ziyaret edilen mekanlarile ilgili bilgiler bir başka sosyal ağda bulunuyor
  • İki ayrı veri kaynağına bölünmüş veriler
  • Bir mekanda yerbildirimi yapmışolanların sevdiği müzikler
  • HTML URI HTTP WWW mimarisininbileşenleri üzerine...
  • http://seagent.ege.edu.tr/resource/Oguz Bir mekanda yer bildirimi yapmış olanların sevdiği müzikler
  • http://seagent.ege.edu.tr/resource/Oguz Benimle aynı takımı tutan aynı şehirdeki arkadaşlarımın bu şehirde yer bildirimi yaptıkları mekanlar
  • http://seagent.ege.edu.tr/resource/Oguz http://seagent.ege.edu.tr/property/city http://seagent.ege.edu.tr/resource/Izmir http://seagent.ege.edu.tr/property/location Benimle aynı takımı tutan aynı şehirdeki arkadaşlarımın bu şehirde yer bildirimi yaptıkları mekanlar
  • Tek tanımlayıcı Tektanımlayıcı Yeni veri kaynakları
  • Tek tanımlayıcı Tektanımlayıcı Ortak dil Yeni veri kaynakları
  • İçerik✔ Gereksinim● Bağlı veri çözümü● Bağlı verinin sorgulanması● Bağlı veri uygulamalarının mimarisi● Durum çalışmaları
  • Bağlı Veri Çözümü *● Varlıkları tanımlamak için URIler kulanın (yalnızca sayfalar için değil)● HTTP URIler kullanın ● Evrensel olarak tekil isimler, dağıtık aidiyet ● Erişilebilmeyi sağlar● Verdiğiniz URIye erişmek istendiğinde gerekli bilgiyi RDF olarak verin● Başka URIlere RDF bağlantıları yapın ● Böylece ilişkili veriye ulaşılabilsin* http://www.w3.org/DesignIssues/LinkedData.html
  • http://dbpedia.org/resource/İzmir_Clock_Towerhttp://dbpedia.org/ontology/locationhttp://dbpedia.org/resource/İzmir http://www.itusozluk.com/image/izmir-saat-kulesi_225.jpg
  • http://dbpedia.org/resource/İzmirhttp://dbpedia.org/ontology/leaderNamehttp://dbpedia.org/resource/Aziz_Kocaoğlu http://www.itusozluk.com/image/izmir-saat-kulesi_225.jpg
  • Temel Kavramlar *● Kaynaklar ● Bilgi kaynakları: Sayfalar, belgeler, resimler, videolar, … – Temsiller: HTML, RDF/XML, PDF, JPEG, … ● Bilgi-dışı kaynaklar: İnsanlar, ürünler, yerler, proteinler, konferanslar, …● HTTP URI ● Bilgi kaynakları: HTTP 200 OK ● Bilgi dışı kaynaklar: HTTP 303 See Other* http://linkeddatabook.com/editions/1.0/#htoc8
  • Bilgi Dışı Kaynakların Çözümlenmesi http://dbpedia.org/resource/Izmir http://dbpedia.org/data/Izmirhttp://www4.wiwiss.fu-berlin.de/bizer/pub/linkeddatatutorial/deref-ont-uri-rdf.png
  • RDF Veri Modeli● Varlıklar hakkındaki bilginin temsili● RDF – Resource Description Framework ● Kaynak Tanımlama Çerçevesi● Üçlüler ● Özne – Yüklem – Nesne ● Basit cümleler – Oğuz | has the email address | oguz.dikenelli@ege.edu.tr – Oğuz | is employed by | Ege University.
  • RDF Veri Modeli ... RDF/XML RDF/N3
  • RDF Veri Modeli ... Başka bir kaynağa işaret ediyor<http://etmen.ege.edu.tr/etmen/foaf/halac/foaf.rdf#tayfun> <http://xmlns.com/foaf/0.1/based_near> <http://dbpedia.org/resource/İzmir>
  • RDF Veri Modeli ... Diğer kaynak çözümleniyor... owl:sameAs geonames:311046 <http://dbpedia.org/resource/İzmir><http://dbpedia.org/ontology/country><http://dbpedia.org/resource/Turkey>
  • RDF Veri Modeli ... owl:sameAs geonames:311046 Aynı varlığın diğer tanımları bağlanmış <http://dbpedia.org/resource/İzmir><http://dbpedia.org/ontology/country><http://dbpedia.org/resource/Turkey>
  • RDF Veri Modeli ... owl:sameAs geonames:311046 Gerektiğinde çözümlemeye devam edilerek yeni kaynaklara ulaşılıyor...<http://dbpedia.org/resource/Ankara><http://dbpedia.org/ontology/country><http://dbpedia.org/resource/Turkey>
  • Bağlı Veri Yayınlama Yolları● Statik RDF dosyaları● Üçlü veritabanları● İlişkisel veritabanlarının bağlı veri görünümünde yayınlanması● CVS, Excel, Bibtex gibi biçemler için RDF dönüştürücüler kullanılması● Mevcut uygulamalar ya da Web APIleri için sarmalayıcılar gerçekleştirme
  • Bağlı Veri Yayınlama Yolları ...● Seçim ● Ne kadar veri yayınlayacaksınız? ● Şu anda var olan verinizi nasıl saklıyorsunuz? ● Veriniz ne kadar sıklıkla değişiyor? ● …
  • RDB2RDFİlişkisel veritabanından RDFe eşleme
  • D2R Server SPARQL to SQLhttp://www4.wiwiss.fu-berlin.de/bizer/d2r-server/publishing/images/architecture.png
  • http://seagent.ege.edu.tr/vocabulary/Product http://seagent.ege.edu.tr/vocabulary/name Products Saha-İlişki Tablo-kavram eşlemesi ID Name eşlemesi 1 HD Television 2 Playstation Tanımlayıcı 3 iPhone oluşturulması 4 LCD Monitor http://seagent.ege.edu.tr/resource/2map:ProductClassMap a d2rq:ClassMap; d2rq:uriPattern "http://seagent.ege.edu.tr/resource/@@Products.ID@@"; d2rq:class http://seagent.ege.edu.tr/vocabulary/Product; .map:ProductName a d2rq:PropertyBridge; d2rq:belongsToClassMap map:ProductClassMap; d2rq:property http://seagent.ege.edu.tr/vocabulary/name; d2rq:column "Products.Name"; .
  • Bağlı Veri Bulutuhttp://richard.cyganiak.de/2007/10/lod/
  • İçerik✔ Gereksinim✔ Bağlı veri çözümü● Bağlı verinin sorgulanması● Bağlı veri uygulamalarının mimarisi● Durum çalışmaları
  • Bağlı Veri Sorgu Dili● Bilinmeyen bağlantıların keşfi● Üçlü desenleri ● Oğuz Dikenellinin çocuklarının isimleri nedir? seagent:Oguz family:child ?child ?child foaf:name ?name● Sorgu biçimleri ● SELECT ● ASK ● CONSTRUCT ● DESCRIBE
  • Stadyum kapasitesi 40 binden büyük olan bir takımda oynayan ve 10 milyondan fazla nüfusu olan bir ülkede doğmuş olan kaleciler● Olivier Kahn is a Soccer Player Bir üçlü için 3 farklı soru sorulabilir ● ?who is a Soccer Player ● Olivier Kahn is a ?what ● Olivier Kahn ?what Soccer Player Bunların bir araya getirilmesiyle daha karmaşık sorgular oluşturulabilir
  • SPARQL Uç NoktalarıSELECT * WHERE { SERVICE <http://dbpedia.org/sparql> { ?dbCity dbp-owl:country dbpedia:Turkey } SERVICE <http://linkedgeodata.org/sparql> { ?lgdCity owl:sameAs ?dbCity }} sorgu sonuç HTTP
  • Birleşik sorgulama● Dağıtık veri kümelerinin bir arada sorgulanması● Veri Kümesi Üst-verisi ● VOID – Vocabulary of Interlinked Datasets ● VOID Kayıtçıları
  • İçerik✔ Gereksinim✔ Bağlı veri çözümü✔ Bağlı verinin sorgulanması● Bağlı veri uygulamalarının mimarisi● Durum çalışmaları
  • Bağlı Veri Tüketimi● Uygulama ihtiyaçları ● Bağlı veriye erişme – Okuma – Sorgulama – Arama (Sindice vb.) ● Kimlik çözümleme ● Sözlük eşleme ● Kaynak izleme ● Veri kalitesi değerlendirme
  • Bağlı Veri Tüketimi ...● Uygulama mimarisinin seçimindeki etkenler ● Kullanılacak veri kaynaklarının sayısı ● Gereksinim duyulan veri tazeliği derecesi ● Kullanıcı etkileşimleri ve sorgular için gereksinim duyulan yanıt zamanı ● Çalışma zamanında yeni veri kaynaklarının keşfinin kapsamı
  • Tümleştirme Desenihttp://linkeddatabook.com/editions/1.0/images/Consumingarchitecture1_small.png
  • CanlıÇözümleme Deseni
  • SorguBirleştirme Deseni
  • Araç Kümesi● RDF/OWL API● Sorgu motoru● SPARQL Sunucusu● RDF Saklayıcı (Üçlü/Dörtlü Saklayıcı)● RDB2RDF Sunucusu● RDF Dönüştürücü● Çıkarsama Motoru● Toplayıcı● Kimlik Çözümleyici● Sözlük Eşleyici● …
  • İçerik✔ Gereksinim✔ Bağlı veri çözümü✔ Bağlı verinin sorgulanması✔ Bağlı veri uygulamalarının mimarisi● Durum çalışmaları
  • Avustralya E-Devlet Know Where You LiveDunny Directories UV Rating Farmers Market
  • İngiltere E-Devlet ● ● 8,400 kaynak 210 uygulama Pitchup.comNumberhood UK Pharmacy UK Roadworks
  • ● 445,287 kaynak ABD E-Devlet ● ● 172 kurum 1,248 resmi uygulama ● 236 vatandaş uygulamasıFly On Time National Obesity Comparison Tool Employement Market Explorer
  • BBC● Programlar● Müzikler● 2010 Dünya Kupası
  • NY Times
  • SAP
  • Sosyal Ağ Bağlayıcı
  • Sorular ???