ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
SOZIOLINGUISTIKA ARLOKO
TEKNIKARIEN FORMAZIO
PREMIEN AZTERKETA
Andoainen, 2008ko apirilean

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
PROIEKTUAREN KOKAPENA:
Zergatik?
3 konstatazio:
• Soziolinguistika arloan lanean dabiltzan teknikariak, kopuru
kontsideragarri bat badira egun eta joera hazkorra dute
• Teknikari hauen profila, heterogeneoa eta anitza da
• Oinarrizko formazio soziolinguistikoa osatzen joatea ageriko premia
bilakatu da: Hiznet, Teknikaria…
Hortaz,
ZEINTZUK DIRA EGUNGO TEKNIKARIEN FORMAZIO PREMIAK?

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
PROIEKTUAREN KOKAPENA:
Zertarako?
2 helburu:
• Indarrean eta arlo akademikoko esparru desberdinetatik Euskal
Herrian soziolinguistikaren irakaskuntzaren eskaintza zerrendatzea.
• Lehenengo fase honetan egindako diagnosia kontutan hartuta
teknikari eta profesionalen formazio premiak zerrendatzea izango da

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
PROIEKTUAREN KOKAPENA:
Nola?
2 urrats:
• Egungo unibertsitate mailako soziolinguistikaren irakaskuntza zertan
den jaso, bertako irakasleen ahotik.
• Teknikari eta profesionalen formazio premiak ezagutzeko azterketa
kualitatiboa egin: galdetegia eta elkarrizketak.

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
PROIEKTUAREN KOKAPENA:
1. urratsa: 2006 udazkenean (Bat Soziolinguistika aldizkaria 61. zkia)
2006-2007KO SOZIOLINGUISTIKA IKASKETEN ESKAINTZA
ERAKUNDEA FAKULTATEA PROGRAMA STATUSA IKASGAIAK
FILOLOGIAK
(ING, FRA, ALEM, EUSK, KLAS), SOZIOLINGUISTIKA (Ikasgai 1)
LIZENTZIATURA
FILOLOGIA, HISTORIA ETA INTERPRETAZIOA ETA ITZULPENGINTZA (GAZT. (Hautazkoa)
EUSKAL HERRIKO ETA EUSK)
GEOGRAFIA FAKULTATEA
UNIBERTSITATEA (GASTEIZ) SOZIOLINGUISTIKAREN OINARRIAK
HIZKUNTZALARITZA, SAILARTEKO
DOKTOREGOA ETA HASTAPENAK (Ikasgai 1)
DOKOTOREGO PROGRAMA
(Derrigorrezkoa)
EHU + BARTZELONAKO FILOLOGIA, HISTORIA ETA UKITUTAKO HIZKUNTZEN
HIZKUNTZALARITZA, UNIBERTSITATE ARTEKO
UNIBERTSITATEA + JAUME I GEOGRAFIA FAKULTATEA PROGRAMA
DOKTOREGOA SOZIOLINGUISTIKA (Ikasgai 1)
UNIBERTSITATEA (GASTEIZ) (Derrigorrezkoa)
EUSKAL HERRIKO GIZARTE ETA KOMUNIKAZIO
SOZIOLOGIAN LIZENTZIATURA LIZENTZIATURA (6 Ikasgai) (Hautazkoak)
UNIBERTSITATEA ZIENTZIEN FAKULTATEA (LEIOA)
IRAKASLE IKASKETAK (2 Ikasgai)
MONDRAGON PSIKOPEDAGOGIAN LIZENTZIATURA (4 Ikasgai)
HUHEZI
UNIBERTSITATEA ESPEZIALISTA TITULUA
HIZKUNTZEN KUDEAKETAN ADITU TITULUA
.
SOZIOLINGUISTIKA (Ikasgai 1)
DEUSTUKO FILOSOFIA ETA LETREN EUSKAL FILOLOGIAN LIZENTZIATURA LIZENTZIATURA )
(Derrigorrezkoa)
UNIBERTSITATEA FAKULTATEA
FILOLOGIA SAILA ETA SOZIOLOGIA SAILA IKERKETA ARLOA
PAUEKO ETA ATURRIKO MASTERRA (2 Ikasgai) (Hautazkoak)
BAIONAKO IRAKASGAIEN ARTEKO
HERRIETAKO FAKULTATEA.
EUSKAL FILOLOGIA/ EUSKAL IKASKETAK
UNIBERTSITATEA LIZENTZIATURA
UEU SOZIOLINGUISTIKA SAILA 20 ORDUKO IKASTAROA SOZIOLINGUISTIKA
GRADUONDOKOA
UEU + EHU HIZKUNTZA TEKNOLOGIAK (HIZTEK)
(ESPEZIALISTA TITULUA)
GRADUONDOKOA
HIZNET (26 Ikasgai)
EUSKO IKASKUNTZA ASMOZ (ONLINE) (ESPEZIALISTA TITULUA)
LINGUANET IKASTAROA
RENOKO UNIBERTSITATEA EUSKAL MINTEGIA EUSKAL IKASKETAK

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
2. urratsa: 2007 urtarrila – 2008 otsaila
1. OINARRI TEORIKOA:
Egitekoaren analisia
Egitekoen analisia beharrezkoa da lana eraginkorki burutzeko kontuan hartu
beharreko helburu eta irizpideak ezagutzeko. Horrela, lan postu horri dagozkion
egitekoen ezagupen ahalik zehatzena lortuta, egiteko horiek garatzeko
beharrezko ezagutza, trebetasun eta abileziak identifikatu ahal izango dira.
Analisi Funtzionala
Lan arlo bat eraginkorki garatzeko, langile batek izan behar lituzkeen
konpetentziak ezagutzeko ikerketa metodologia bat da. Egitekoen analisia
egiteko teknika bat da.

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
1. OINARRI TEORIKOA:
Formazio premien sailkapena:
Honen inguruan eredu desberdinak aurkitu dira: gaitasunak, konpetentziak,
ezagutzak, abileziak, trebeziak… Guk eredu gisa egun hezkuntzan (ikus
2037/1992 dekretua, EAEko Lehen hezkuntzarako curriculum-a ezartzen duena)
erabiltzen diren kategoriak hartu ditugu oinarri. Jatorrizko definizioak erabili
arren, izendapenak egokitu ditugu, ulerterrazagoak egite aldera.
• Kontzeptualak edo teorikoa: gertakariak, kontzeptuak, printzipioak…
• Prozedurazkoa edo teknikoa: prozedurak, teknika, estrategiak, trebetasunak,
errutinak…
• Jarrerazkoa edo ezaugarri pertsonalak: baloreak, jarrerak, arauak…

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
Elkarrizketa
2. PROZESUA: Galdetegia gidoia
Parte Parte Galdetegia Informazioa
hartzaileen hartzaileen ustiatu eta osatzeko
sarea definitu galdetegia lehen ondorioak elkarrizketak
eta osatu osatu eta bidali atera egin
Galdetegi eta
Jardunaldiko sintesia: Web bidezko
elkarrizketetatik
-Oinarrizko formazioa Kontrastea
lehen txostena
-Aurrera begira zer? egin
osatu
Sintesia 1. Txostena +
laburpena

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
2. PROZESUA:
2.1 Parte hartzaileen sarea
Udaletako teknikariak Lantokietako teknikariak Gizarte teknikariak
Erakundea Bitartekoa Erakundea Bitartekoa Erakundea Bitartekoa
Hernaniko Udala Elkarrizketa Emun Koop. E. Elkarrizketa Topagunea Elkarrizketa eta
Lasarte-Oriako Udala Elkarrizketa eta Galdetegia Galdetegia (2)
Bergarako Udala Galdetegia Elhuyar Aholkularitza Elkarrizketa Urtxintxa Elkarrizketa eta
Bermeoko Udala Galdetegia eta Galdetegia (soziolinguistika saila) Galdetegia (2)
Baztango Udala Galdetegia Artez Galdetegia
Zaraitzuko Ibaxaren Galdetegia
batzordea

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
2. PROZESUA:
2.2 Galdetegia:
-Osatu: analisi funtzionalerako eredua oinarri hartuta
-Ustiatu eta lehen ondorioak atera:
- Gaitasun teoriko, tekniko eta pertsonaletan: arazo/hutsune nagusiak & garrantzia
gehien zeri
- Zereginen mapak: lanari dagokion helburu gakoa eta horren baitako zereginak
- Teknikari idealaren profila: gaitasun mota bakoitzerako ateratako ezagutza
beharrak

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
2. PROZESUA:
2.3 Elkarrizketak:
- Materiala osatu:
- Zereginen mapak
- Gidoiak

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
AZTERKETAREN EMAITZAK:
4- EGUNGO
3- TEKNIKARI
1- HELBURUAK eta 2- OZTOPO FORMAZIO
IDEALAREN
EGINBEHARRAK NAGUSIAK ESKAINTZAREN
EZAUGARRIAK
HAUTEMATEA
ONDORIOAK
1- Zer egin behar du teknikari batek?
2- Zeintzuk izaten dira oztopo nagusiak? Eta ohikoenak?
3- Zein gaitasun teoriko, ezagutza tekniko eta izaerazko ezaugarri edukiko
lituzke eskatzen zaizkion funtzio guztiak “bikain” betetzeko gai den teknikariak?
Zein ezaugarri dira lehentasunezkoak hiru teknikari motetako bakoitzaren
kasuan?
Non sumatzen dira hutsunerik handienak?
4- Nola baloratzen da egungo formazio eskaintza?
Zein behar asetzen ditu? Nola hobetu liteke?

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
BEHARREZKO EZAGUTZA TEORIKOAK
TEORIA NAGUSIAK EUSKARA / EUSKAL HERRIA BESTE ESPERIENTZIAK
Soziolinguistika - Hizkuntzen ekologia Euskararen - Ezagutza eta erabilera Hizkuntza - egoera
arloko teoria - Hizkuntz ukipena egoera datuak gutxituak - hizkuntza
nagusiak (bereziki - Elebitasuna/diglosia zehatza - Gizarte esparru bakoitzeko mundu politikak
hizkuntza - Hizkuntz eskubideak egoera mailan - oinarri teorikoak
normalkuntzari - Txepetx - ... - esperientzia
dagozkionak) - Fishman arrakastatsuak
- Kataluniako zenbait Euskararen bilakaera historikoa - ...
eskola Soziolinguistika arloko
- ... esperientziak nazioartean
Euskarari eta normalkuntzaren
gaiari buruzko diskurtsoak
Erabilgarri - Psikolinguistikakoak Mundu mailan hizkuntzen
gerta - Gizarte psikologiakoak Euskalgintzaren - Eragileak statusean eragiteari buruz aurki
litezkeen - Soziologiakoak ezagutza - Diskurtsoak daitezkeen diskurtsoak
beste oinarri - Marketing-a - Harremanak
teorikoak - ... - ...
Normalkuntza esperientzia arrakastatsuen
ezagutza
Euskararen ezagutza (corpusa)
Teknikariaren lan
esparruaren/ sektorearen ezagutza

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
BEHARREZKO GAITASUN TEKNIKOAK
BULEGOKO LANA SOZIOLINGUISTIKA ARLOKO KOORDINAZIOA ETA
LANERAKO TEKNIKAK KOMUNIKAZIOA
Planifikazioa eta - Denbora aurreikuspenak
antolaketa - Denboraren kudeaketa Aurrez aurreko eta jendaurreko
- Diagnosirako metodologia komunikaziorako teknikak
- Lehentasunak ezartzea Plangintzaren
- Diseinurako metodologia
- ... prozesua
- Jarraipena euskarri
Informazio bilaketa, hautaketa informatiko bidez
- Bileren dinamizazioa
eta kudeaketa - Ebaluaziorako metodologia Talde lanerako
- ...
- ... teknikak
Txostengintza
Proiektuen kudeaketarako metodologia
Ofimatika, e-posta,...
- Eztabaida taldeak
Teknika kualitatiboak - Elkarrizketak
- ...
Metodologia parte - Reflect-action
hartzailea - Ikerketa-ekintza
- ...
Motibazioan eragiteko teknikak
Erabilera neurketak egiteko
metodologia eta teknikak
Emaitza estatistikoen irakurketa
Itzulpengintza teknikak

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
BEHARREZKO EZAUGARRI PERTSONALAK
IZAERAZKO EZAUGARRIAK JARRERA
Komunikaziorako - Tratu pertsonalean Gaiarekiko - Lanaren helburuekiko
gaitasuna - Jendaurreko egoeretan inplikazioa adostasuna
- ... - Egiten denean sinestea
Hausnarketarako gaitasuna - Euskaltzalea izatea
- ...
Egokitzeko gaitasuna - Malgua izatea Jarrera irekia - Jakin-mina, ikasteko gogoa
- Inprobisaziorako gaitasuna - Aurreiritziei uko egiten jakitea
- ... - Besteen ekarpenak kontuan
edukitzea
Tratu pertsonalerako - Jendearengan emozioen aldetik - ...
erraztasuna eragitea Jarrera positiboa - Baikorra izatea
- Eskatzen eta eskertzen jakitea - Ilusioa transmititzea
- Konbentzitzeko erraztasuna - ...
- Erakartzen jakitea
- ... Jarrera kritikoa - Norberaren eta besteen lana
Metodikotasuna - Txukuna izatea etengabe ezbaian jartzea
- Auto-diziplina mantentzea - Hobekuntzarako bideak
- ... bilatzea
Indarra - Egoera zailak kudeatzen jakitea - ...
- Jarrera tinkoa mantentzen jakitea
- ... Ekimena edukitzea
Sormena
Alaitasuna, umorea

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
ONDORIOAK (I)
• Teknikariak: talde heterogeneoa (teknikari moten artean eta multzo
bakoitzaren barruan alde handiak)
Premia batzuk komunak (horien bila gabiltza)
• Unibertsitateetako eskaintza ez da nahikotzat jotzen.
• Formazio eskaintza eskasa → Barne formazioak garrantzi handia.

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
ONDORIOAK (II)
• Garrantzi gutxien duten ezaugarrietan hutsune gehien:
UDAL T.: Lehentasunezkoak: ezaugarri pertsonalak
Hutsune gehien: Gaitasun teknikoetan (Talde lanerako teknikak eta planifikazioa + antolaketa)
LAN MUNDUKO T.: Lehentasunezkoak: gaitasun teknikoak
Hutsune gehien: Ezagutza teorikoetan (Soziolinguistika arloko teoria nagusiak)
JENDARTE T.: Lehentasunezkoak: ezaugarri pertsonalak eta gaitasun teknikoak
Hutsune gehien: Ezagutza teorikoetan (Soziolinguistika arloko teoria nagusiak
eta euskararen normalkuntzari buruzko gizarteko diskurtsoak)

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
ONDORIOAK (III)
• HIZNET:
Teoria mailan beharrak asetu
Praktikotasunarekiko lotura zuzenagoa eskatu
Metodologia: Lanean dabilenarentzat abantailak.
Lanerako prestatu nahi duen ikaslearentzat parte hartze zuzenagoa eskatu
• Ezaugarri pertsonal edo izaerazkoen garrantzia
Arlo honetan formatzea besteetan baina zailagoa.
Formazio eskaintzaren metodologiaren bidez lantzea proposatu

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
ONDORIOAK (IV)
• Gizarteko eta lan munduko beste sektoreentzat Soziolinguistikazko Oinarrizko
Formazio eskaintzaren beharra
• Normalkuntzako esperientzia arrakastatsuen zabalpena eta trukea bultzatu eta
egituratzeko beharra

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
JARDUNALDIA: OINARRIZKO FORMAZIOA
TEORIA: - Soziolinguistikako teoria nagusietara sarrera
- Euskararen egoera zehatza
- Esperientzia arrakastatsuak
- Beste oinarri teorikoak
TEKNIKA: - Plangintzaren pausoak
- Bileren dinamizazioa
- Lanaren antolaketa
JARRERA / IZAERA: - Komunikazioa
- Inplikazio positiboa eta irekia
- Sormena
- Pazientzia

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
JARDUNALDIA: AURRERA BEGIRA ZER ? (I)
• Formazio eskaintzaren gidaritza norbaitek hartu
beharko luke: Administrazioa, Unibertsitatea,
Klusterra,…
• Eskaintza aberasteko:
- Gradu ikasketak
- HIZNET eguneratu
- Modulu labur eta aplikatuak (langileak
birziklatzeko)
- Beste eragileentzat prestakuntza (Oinarrizko
formazioa)
• Ezaugarri pertsonaletan dauden beharrak zehatzago detektatu eta landu.

ARRUE PROGRAMA 04-05
ARRUE PROGRAMA
Haurren eta gazteen hizkuntzaeskolako testuinguruan
Hizkuntzen erabilera ikertzen erabilera ikerketa-lana
JARDUNALDIA: AURRERA BEGIRA ZER ? (II)
• Esperientzien trukea sustatu:
- Ebaluaziorako sistema bateratua
- Porrot eta arrakasten berri zabaldu (posible da?)
- Esperientzia arrakastatsuen prozedurak eta baliabideak zabaldu
(jardunaldiak, liburuak, internet,…)
- Esperientzia arrakastatsuen bankua sortu
• Barne formazioa egituratuta duten erakundeen arteko elkarlana eta koordinazioa