Downloaded 11 times
Virusi
- 1.
- 2. ДЕФИНИЦИЈА И ОПШТИ ОСОБИНИ •Се наоѓаат помеѓу живиот и неживиот свет. • Присуството на нуклеински киселини и способноста таа да се менува (мутира) со Што вирусите се прилагодуваат на промените во надворешната средина како и присуството на протеини се својства на живите организми. • Од друга страна, во однос на живиот свет, вирусите немаат клеточна градба (ацелуларни се), нити способност за остварување на метаболитички процеси. • Како резултат на тоа што се им недостига можат да се размножуваат само внатре во живите клетки.
- 3. • Надвор одклетката на домаќинот не покажуваат особини на живи суштества, дури можат и да кристализираат. • Кристализирани вируси ја задржуваат способноста за инфицирање на клетките. • Зрела вирусна,слободна честичка способна да инфицира клетката на домаќинот е позната како вирион. • Со влегување во клетката вирион станува активен т.е. вирус.
- 4. • Вирусте воклетката ја превземаат контролата над молекуларниот апарат на домаќинот и го користи за сопствено размножавање. • Клетките на домаќинот почнуваат да ги создаваат деловите на вирусот, а не материи кои се потребни за нормално функционирање на клетката. • Вируси се сметаат за искључиво внатеклеточни– облигатни паразити (лат. облигатен = обавезан,задолжителен).
- 5. • Големината навирусите се движи од 10 – 300 нм (1 nm=1000 mm) • Можат да се видети само со електронски микроскоп што значи да су ултрамикроскопски ( лат. ултра = прекомерно ; грч. миkро = ситно; scopeo = гледам).
- 6. ГРАДБА И ХЕМИСКИСОСТАВ • Вируси најчесто се градени од само две компоненти: • нуклеински киселини и • протеини (капсид), • Тие заедно образуваат нуклеокапсид. • Некои вируси покрај наведениве делови садржат и додатна обвивка изграден од липиди и гликопротеини (липидите се со потекло од мембраната на клетката домаќин)
- 7. Геном на вирусите •Единствени ги немаат двете нуклеински киселини, • Најмал геном на планетата • Вирусниот геном го сочинуваат нуклеинска киселина,која може да е или DNK или RNK • Нуклеинските киселини можат да бидат едноверижни, двоверижни, кружни • 150-200000 нуклеотиди т.е. геном можат да содржат од неколку гени до неколку стотици гени.
- 8. Капсид • Капсид јеобвивка, изграден од протеини, који ја обвиткуваат нуклеинската киселина. • Тој е составен од еднакви протеински единици – капсомери. • Капсидот има улога: • Ја штити нуклеинската киселина од разорното дајство на ензимите на клетката домаќин; • овозможува пренесување на нуклеинската киселина од една до друга клетка домаќин (како “пакет”); • реактивните групи во капсидот овозможуваат вирусот да може да се врзи за рецепторите (осетливи места) на клетката домаќин; • Протеините на капсидот имаат својства на антигени.
- 9. • Симетрија на вирусите •кубична – икосаедарна • хелична – спирална • комплексни честички
- 11. • Вируси можат,покрај наведените соединенија да содржат и ензими кои им овозможуваат да ги нападнат клетките, како и ензими за размножување во тие клетки.
- 12. ПОДЕЛБА на ВИРУСИТЕ • Вируситесе класифицираат врз основа на • нуклеинските киселини кои ги содржат, • симетријата на капсидот, •големината, • присуство или одсуство на дополнителна обвивка.
- 13. • Според нуклеинскатакиселина која ја содржат, се делат на • ДНК вируси • ДНК вируси, со неколку исклучоци, се размножуваат во јадрото на клетката домаќин. • ДНК вируси се нпр. Херпес вируси (предизвикуваат орални и генитални инфекции, мононуклеози и др.) и аденовируси (респираторни и цревни инфекции). • РНК вируси. • За сите досега познати РНК вируси утврдено е дека се размножуваат во цитоплазмата на клетката домаќин. • РНК вируси се ретровируси (предизвикуваат СИДА), вируси предизвикувачи на рубеола,
- 14. ТРОПИЗАМ нa ВИРУСИТЕ (СПЕЦИФИЧНОСТ) •Вируси покажуваат специфичност (особеност) во препознавање и сврзување за рецепторите на клетките на домаќинот. • Тоа ја одредува нивната особина да ги инфицираат одредени клетки или организми, што се означува како тропизам. Анимални (животински) вируси ги инфицираат животните, растителни вируси – растенија, а бактериофаги - бактерии.
- 15. БАКТЕРИОФАГИ (ФАГИ) • Вирусикои ги инфицираат бактериите и во нив паразитираат,и се познати како бактериофаги или поедноставно фаги. • Фагите можат да имаат двоверижна ДНК (поретко едноверижна ДНК) или могу имати едноверижна РНК.
- 16. Градба на фагите • Изграденисе од глава, опаш и базална плоча со влакненца. • Главата на фагот ја сочинуваат нуклеинска киселина и капсид. • Опашот содржи ензими кои го разложуваат клеточниот зид на бактеријеата со Што овозможува влегување на фагот во бактеријата. • Базалната плоча со влакненцата служи за прикрепување на на фагот за бактериската
- 17. РАЗМНОЖУВАЊЕ на ВИРУСИТЕ • Вирусисе размножуваат на начин кој е единствен во живиот свет Клетката домаќин, по влегувањето на вирусот во неа, произведува неколку десетина до неколку стотини вирусни нуклеински киселини и над илјада протеински капсомери, а после тоа овие делови се спојуваат во поголем број вирусни честички.
- 18. ЛИТИЧКИ ЦИКЛУС • Фазипри размножување на вирусите се • адсорпција, • пенетрација, • декапсидација, • синтеза на деловите на вирусот, • созревање и • Ослободување на вироните
- 19.
- 20.
- 21. • Во правецна стрелките од сатот: HIV; Aeromonas virus 31, Influenza virus, Orf virus, Herpes simplex virus (HSV), Smallopx virus.
- 22. БОЛЕСТИ ПРЕДИЗВИКАНИОД ВИРУСИТЕ •кијавица, • грип • беснило, • варичела, • рубеола, • појава брадавица, • мононуклеоза (“болест пољупца” – због начина преношења), • Жолта треска, • заушки • Големи сипаници (вариола) • Детска парализа и др.
- 23. Изработиле: Филип Патриклиски Крумче Гогов АнгелаМанева Дино Влахчев Сара Арсова Марија Арсова Викторија Сандева Никола Патриклиски VII-4 одд.