Արփա գետ
Լուսինե Թադևոսյան
Մանե Բոյախչյան
Լուսինե Մայիլյան
5.2 դասարան
• Ակունք` Վարդենիսի աղբյուրներ
Թափվում է Արաքս գետը, Իրանի սահմանի մոտ
• Արփան Հայաստանի գետերից է: Այն սկիզբ է առնում
Զանգեզուրի և Վարդենիսի հորդաբուխ
աղբյուրներից: Վերին հոսանքում գետը
դանդաղահոս է, բայց դեռ չհասած Ջերմուկ
առողջարան` դառնում է արագահոս և, ճեղքելով
Վարդենիսի լեռնալանջերը, գահավիժում է
անտառապատ խոր կիրճը: Ջերմուկից ներքև Արփան
հոսում է գալարումներով և իր ընթացքը մերթ արագ,
մերթ դանդաղ շարունակում է մինչև Արենի գյուղը:
• Ստորին հոսանքում Արփան բաժանվում է
բազմաթիվ մեծ ու փոքր առուների և ամռան
ամիսներին ամբողջովին օգտագործվում է
դաշտերն ու այգիները ոռոգելու համար:
Արաքսի մեջ է թփվում Նախիջևանի
Հանրապետության տարածքում։
• Գետի երկարությունը 128 կմ է։
• Արփա գետի վերին հոսանքում կառուցվել է
Կեչուտի ջրամբարը, որտեղից սկսվում է
Արփա–Սևան ջրատար թունելը։
• Արտակարգ գրավիչ է Արփա գետի հովիտը իր
վերին հոսանքում։ Այստեղ են գտնվում
Ջերմուկ առողջարանը և համանուն ջրվեժը։
• «Թռչկան» քաղաքացիական նախաձեռնությունը նամակ է հղել
բնապահպանության նախարար Արամ Հարությունյանին՝ մտահոգություն
հայտնելով Արփա գետի Հերհեր վտակի վրա կառուցված երկու
հիդրոէլեկտրակայանների ազդեցության առնչությամբ:
Ըստ նախաձեռնող խմբի՝ գետը ցամաքելու վտանգի առաջ է հէկերի
պատճառով:
Ըստ բնապահպան ակտիվիստների՝ գետի ջրվեժներից մեկը ցամաքել է,
իսկ մյուսից, որը բնության հուշարձանների ցուցակում է, շատ քիչ ջուր է
թափվում:
«Խնդրում ենք ուսումնասիրել խնդիրը և պարզել, թե Հերհեր գետի վրա
կառուցված հէկերի սեփականատերերը ինչպես են խախտել
բնապահպանական նորմերը, չորացրել գետի հունը: Սա միակ դեպքը չէ,
երբ ականատես ենք լինում, թե ինչպես են փոքր հէկերի շահագործման
արդյունքում զգալի վնաս հասցվում շրջակա միջավայրին: Մեր
նախաձեռնությունը շարունակում է իր ուշադրության կենտրոնում պահել
սույն հիմնախնդիրը և փաստերի հավաքման աշխատանքներով է
զբաղված, որոնք հերթականությամբ կներկայացնենք
[բնապահպանության] նախարարությանը»,- ասված է նամակում:
Քարտեզ
Քարտեզ

արփա գետ

  • 1.
    Արփա գետ Լուսինե Թադևոսյան ՄանեԲոյախչյան Լուսինե Մայիլյան 5.2 դասարան
  • 2.
    • Ակունք` Վարդենիսիաղբյուրներ Թափվում է Արաքս գետը, Իրանի սահմանի մոտ • Արփան Հայաստանի գետերից է: Այն սկիզբ է առնում Զանգեզուրի և Վարդենիսի հորդաբուխ աղբյուրներից: Վերին հոսանքում գետը դանդաղահոս է, բայց դեռ չհասած Ջերմուկ առողջարան` դառնում է արագահոս և, ճեղքելով Վարդենիսի լեռնալանջերը, գահավիժում է անտառապատ խոր կիրճը: Ջերմուկից ներքև Արփան հոսում է գալարումներով և իր ընթացքը մերթ արագ, մերթ դանդաղ շարունակում է մինչև Արենի գյուղը:
  • 3.
    • Ստորին հոսանքումԱրփան բաժանվում է բազմաթիվ մեծ ու փոքր առուների և ամռան ամիսներին ամբողջովին օգտագործվում է դաշտերն ու այգիները ոռոգելու համար: Արաքսի մեջ է թփվում Նախիջևանի Հանրապետության տարածքում։ • Գետի երկարությունը 128 կմ է։
  • 4.
    • Արփա գետիվերին հոսանքում կառուցվել է Կեչուտի ջրամբարը, որտեղից սկսվում է Արփա–Սևան ջրատար թունելը։ • Արտակարգ գրավիչ է Արփա գետի հովիտը իր վերին հոսանքում։ Այստեղ են գտնվում Ջերմուկ առողջարանը և համանուն ջրվեժը։
  • 5.
    • «Թռչկան» քաղաքացիականնախաձեռնությունը նամակ է հղել բնապահպանության նախարար Արամ Հարությունյանին՝ մտահոգություն հայտնելով Արփա գետի Հերհեր վտակի վրա կառուցված երկու հիդրոէլեկտրակայանների ազդեցության առնչությամբ: Ըստ նախաձեռնող խմբի՝ գետը ցամաքելու վտանգի առաջ է հէկերի պատճառով: Ըստ բնապահպան ակտիվիստների՝ գետի ջրվեժներից մեկը ցամաքել է, իսկ մյուսից, որը բնության հուշարձանների ցուցակում է, շատ քիչ ջուր է թափվում: «Խնդրում ենք ուսումնասիրել խնդիրը և պարզել, թե Հերհեր գետի վրա կառուցված հէկերի սեփականատերերը ինչպես են խախտել բնապահպանական նորմերը, չորացրել գետի հունը: Սա միակ դեպքը չէ, երբ ականատես ենք լինում, թե ինչպես են փոքր հէկերի շահագործման արդյունքում զգալի վնաս հասցվում շրջակա միջավայրին: Մեր նախաձեռնությունը շարունակում է իր ուշադրության կենտրոնում պահել սույն հիմնախնդիրը և փաստերի հավաքման աշխատանքներով է զբաղված, որոնք հերթականությամբ կներկայացնենք [բնապահպանության] նախարարությանը»,- ասված է նամակում:
  • 6.