Sparta
Rafał Wójcik www.pantikczer.pl
Spis treści
1. Początki i rozwój polis spartańskiej
2. Społeczeństwo
3. Ustrój polityczny
4. Wychowanie spartańskie
i życie Spartan
Company Logo
Sparta
 Sparta znajduje się
na Płw.
Peloponeskim
Sparta powstała na rzeką
Eurotas, w krainie zwanej
Lakonią
Sparta i Ateny
Kluczowe daty
IX w przed Chr. – synojkizm
(połączenie) 4(5) wsi daje początek
polis spartańskiej
I wojna meseńska – (Pod
koniec VIII w. przed Chr.
Spartanie opanowują
Mesenię
II wojna meseńska (685–
670 przed Chr.) Bunt
helotów, stłumiony przez
Spartan.
Zapamiętaj!
 Wojny messeńskie miały ogromny
wpływ na ukształtowanie się systemu
politycznego Sparty. Każdy Spartiata
otrzymał dział ziemi wraz z
uprawiającymi ją helotami, dzięki
czemu nie musiał pracować na swoje
utrzymanie, zajmując się wyłącznie
służbą wojskową. Z drugiej strony
militaryzacja społeczeństwa Sparty
miała służyć utrzymaniu
zwierzchnictwa nad helotami
Likurg
 Według tradycji starożytnej Likurg był
prawodawcą i twórcą ustroju Sparty.
Za poradą wyroczni delfickiej wydał
tzw. Wielką Rhetrę – zbiór praw, w
którym uregulował ustrój polityczny.
Choć dzisiaj przyjmuje się, że była to
postać historyczna, to ustrój
polityczny Sparty był wynikiem
ewolucji.
Ustrój polityczny
Ustrój społeczny
Wychowanie spartańskie
 Chłopców dzielono na dwie grupy:
 Młodszą – paides od roku siódmego
do czternastego
 Starszą – efebów od czternastego
do dwudziestego
 Warunki życia w obozie były bardzo surowe: chłopców
karmiono skąpo (część pożywienia musieli kraść),
odziewano w jedną szatę, którą nosili przez cały rok,
trzymano ich w lichych barakach. Spali razem w grupach,
na jakie byli podzieleni, co doprowadziło do rozwinięcia
homoseksualizmu, nie tylko nieograniczanego, ale chętnie
widzianego. W grach uczestniczyli nago, strzyżono im
włosy i przyzwyczajano chodzić boso. Kładziono nacisk na
zdobycie sprawności fizycznej, odporności na głód, zimno,
ból, wytrzymałość, umiejętność walki w szyku hoplickim.
 Ćwiczono ich również w marszach i we
władaniu bronią. Z przekazów dowiadujemy
się, że spartanie dla sprawdzenia
odpowiedniego przygotowania i
wytrzymałości młodego człowieka
poddawali go próbom, pierwsza były silna
chłosta przed ołtarzem Artemidy Orthii,
którą chłopiec powinien był znieść bez jęku.
Drugą przechodzili młodzi ludzie tuż przed
ukończeniem ćwiczeń była tzw. krypteia.
 Warunki kryptei tak przedstawia jeden ze
starożytnych autorów:
„Młody człowiek oddalał się od miasta i
musiał kryć się tak, żeby go nikt nie
dostrzegł. Wędrował po górach, sypiał mało
i musiał czuwać żeby go nikt nie zaskoczył,
nie miał żadnej pomocy, nie zabierał ze sobą
żywności. Wysyłano chłopców bez ubrania,
każdego oddzielnie. Mieli spędzić cały rok
wędrując po górach, żywiąc się tym, co
ukradną albo w inny sposób zdobędą”.
Z tarczą albo na tarczy
Lakoniczna wypowiedź
 Wypowiedź lakoniczna - wypowiedź
krótka, zwięzła, streszczająca cały
tekst w kilku zrozumiałych zdaniach.
Wywodzi się z południowych terenów
Starożytnej Grecji, Lakonii. Uczono jej
starożytnych Spartian
Spartańskie warunki
 Skromne, proste, surowe warunki,
brak wygód. Wyrażenie pochodzi od
starożytnej Sparty i jej mieszkańców
– Spartan, którzy unikali zbytnich
wygód i zbytku.
Company Logo
Sparta

Sparta

  • 1.
  • 2.
    Spis treści 1. Początkii rozwój polis spartańskiej 2. Społeczeństwo 3. Ustrój polityczny 4. Wychowanie spartańskie i życie Spartan
  • 3.
    Company Logo Sparta  Spartaznajduje się na Płw. Peloponeskim Sparta powstała na rzeką Eurotas, w krainie zwanej Lakonią
  • 4.
  • 5.
    Kluczowe daty IX wprzed Chr. – synojkizm (połączenie) 4(5) wsi daje początek polis spartańskiej I wojna meseńska – (Pod koniec VIII w. przed Chr. Spartanie opanowują Mesenię II wojna meseńska (685– 670 przed Chr.) Bunt helotów, stłumiony przez Spartan.
  • 6.
    Zapamiętaj!  Wojny messeńskiemiały ogromny wpływ na ukształtowanie się systemu politycznego Sparty. Każdy Spartiata otrzymał dział ziemi wraz z uprawiającymi ją helotami, dzięki czemu nie musiał pracować na swoje utrzymanie, zajmując się wyłącznie służbą wojskową. Z drugiej strony militaryzacja społeczeństwa Sparty miała służyć utrzymaniu zwierzchnictwa nad helotami
  • 7.
    Likurg  Według tradycjistarożytnej Likurg był prawodawcą i twórcą ustroju Sparty. Za poradą wyroczni delfickiej wydał tzw. Wielką Rhetrę – zbiór praw, w którym uregulował ustrój polityczny. Choć dzisiaj przyjmuje się, że była to postać historyczna, to ustrój polityczny Sparty był wynikiem ewolucji.
  • 8.
  • 9.
  • 10.
    Wychowanie spartańskie  Chłopcówdzielono na dwie grupy:  Młodszą – paides od roku siódmego do czternastego  Starszą – efebów od czternastego do dwudziestego  Warunki życia w obozie były bardzo surowe: chłopców karmiono skąpo (część pożywienia musieli kraść), odziewano w jedną szatę, którą nosili przez cały rok, trzymano ich w lichych barakach. Spali razem w grupach, na jakie byli podzieleni, co doprowadziło do rozwinięcia homoseksualizmu, nie tylko nieograniczanego, ale chętnie widzianego. W grach uczestniczyli nago, strzyżono im włosy i przyzwyczajano chodzić boso. Kładziono nacisk na zdobycie sprawności fizycznej, odporności na głód, zimno, ból, wytrzymałość, umiejętność walki w szyku hoplickim.
  • 11.
     Ćwiczono ichrównież w marszach i we władaniu bronią. Z przekazów dowiadujemy się, że spartanie dla sprawdzenia odpowiedniego przygotowania i wytrzymałości młodego człowieka poddawali go próbom, pierwsza były silna chłosta przed ołtarzem Artemidy Orthii, którą chłopiec powinien był znieść bez jęku. Drugą przechodzili młodzi ludzie tuż przed ukończeniem ćwiczeń była tzw. krypteia.
  • 12.
     Warunki krypteitak przedstawia jeden ze starożytnych autorów: „Młody człowiek oddalał się od miasta i musiał kryć się tak, żeby go nikt nie dostrzegł. Wędrował po górach, sypiał mało i musiał czuwać żeby go nikt nie zaskoczył, nie miał żadnej pomocy, nie zabierał ze sobą żywności. Wysyłano chłopców bez ubrania, każdego oddzielnie. Mieli spędzić cały rok wędrując po górach, żywiąc się tym, co ukradną albo w inny sposób zdobędą”.
  • 13.
    Z tarczą albona tarczy
  • 14.
    Lakoniczna wypowiedź  Wypowiedźlakoniczna - wypowiedź krótka, zwięzła, streszczająca cały tekst w kilku zrozumiałych zdaniach. Wywodzi się z południowych terenów Starożytnej Grecji, Lakonii. Uczono jej starożytnych Spartian
  • 15.
    Spartańskie warunki  Skromne,proste, surowe warunki, brak wygód. Wyrażenie pochodzi od starożytnej Sparty i jej mieszkańców – Spartan, którzy unikali zbytnich wygód i zbytku. Company Logo