ZER DIRA?
 Animalia ornobakoak ez dauke bizkarrazurrik ezta
  hazurrik ere.
 Talde hau ugaritsuena da.
 Edonon topa daikeguz: lurrean (zizarea), uretan
  (lapa) eta besteak airean dabiltza (erlea).
 Elikaduraren arabera animalia honek hiru multzotan
  sailkatu daikeguz: bedarjaleak (tximeleta), okeljaleak
  (olagarroa) eta azkenik orojaleak (eskorpioa).
ZER DIRA?
 Aipamen berezia egin behar deutsegu
  deskonposatzaile taldeari, honek hildakoen okelagaz
  elikatzen dira, hauen ezagunena tizas izarra da.
 Ornogabe guztiak obiparoak dira.
ORNOGABE MOTAK
PORIFEROAK
 Animalia urtarrak dira eta belakiak dira honen artean
  ezagunenak.
 Mugitzeko ezintasuna dauke.
 Talde handitan bizi dira.
 Ura iragaziz elikatzen dira.
PORIFEROAK
ZELENTERATUAK
 Ur animaliak dira ere eta poriferoak moduan ez dauke
  aparaturik ez organorik.
 Animalia honek gorputza biguna deuke eta irekigune
  bakarra, garroz ingurutura. (Tentakuloak)
 Zelenteratuak okelajaleak dira eta euren artean
  ezagunena marmoka da.
ZELENTERATUAK
ANELIDOAK
 Harrak eta lur zizareak anelidoen taldean kokatzen
  doguz.
 Ornobako mota honek gorputz zilindrikoa eta luzea
  da eta metamero izeneko eraztunez osotuta dago.
 Animaliaren aurreko zatian ahoa egoten da eta atzean
  berriz uzkia.
 Anelidoak azalaren bidez hartzen dabe arnasa, eta
  azalak beti heze egon behar dau.
 Lurrarekin nahastuta dagozan partikula organikoak
  jaten dabez.
 Bai uretan zein lehorrean bizi ahal dira.
ANELIDOAK
MOLUSKOAK
 Ornobako honek gorputz biguna deukie. Izenak,
  oskol finekoa esan gura dau, nahiz eta oskol gabeko
  moluskuak dagozan ere, adibidez olagarroa edo barea.
 Tamainu desbardineko moluskuak dagoz:Mikro
  moluskuetatik Txibia erraldoiaraino.
 Espezie gehienak itsasoan bizi ziran.
 Euretariko asko jangarriak dira.
MOLUSKOAK
EKINODERMATUAK
 Animalia honek itsastarrak dira, ozeanoetan
  aurkitzen direnak sakonera guztietan.
 Ez dira asko mogiduten, lurrean edo harrietan
  itsatsita egon ahal dira.
 Itxura aldetik edo esfera modukoa, edo izarra edo
  baita “lumaduna” komatula bezala:
EKINODERMATUAK
ARTROPODOAK
 Ornogabeen barruan, honek talderik ugaritsuenak
 dira.

 Artropodo hitzaren etimologia hurrengo hau da:
 Grezierazko Arthon (artikulatua) eta Podo (oina).

 Animali mota honek exsoeskeletoa dauke,kanpo-
 eskeletoa. Hori KITINAZ deitzen dan substantziaz
 eginda dago. Guk kitina ulean eta atzazaletan
 daukagu.
ARTROPODOEN SAILKAPENA
Artropodoen sailkapena hurrengo
 hau da:

  Intsektuak

  Araknidoak

  Krustazeoak

  Miriapodoak
Intsektuak
 Artropodoen talderik handiena osotzen dabe. Mundu
  osoan zehar zabalduta dagoz, baita uretan ere.
 Kalkuluen arabera, 200 milioi intsektu dagoz gizaki
  bakoitzeko.
 Gorputza hiru zatitan banatuta dauke:
  o Burua: Ahoa, begiak eta antena bi daukez.
  o Sabeladea (Abdomena): Gorputzeko organoak daukez
  o Toraxa: Sei hanka urtetzen jakez, batzuk ere lau hego
    daukez.
Intsektuak
 Obiparoak dira.
 Kumeak ez dabe gurasoen antzik, antena eta
  hegobakoak izaten dira. Larba esaten jake.
 Intsektu gehienak metamorfosia izaten dabe:

   Larbak gelditu barik elikatzen dira. Honek lurpean
    eskutatzen dira eta krisalida bihurtzen dira. Aldaketa
    asko igaro ondoren heldua izaten da.
Intsektuak
Araknidoak
 Honek ez dauke antenarik.
 Zortzi hanka dauke.
 Sare itsaskorra egiten dabez intsektuak harrapatzeko.
 Gehienak pozoina dauke.
 Gorputzak ere hiru atalak
 daukaz.
Araknidoak
Krustazeoak
 Artropodoak diranez, gorputzeko hiru atalak bereiztu
  daiketez: abdomena, toraxa eta burua.
 Toraxen, gehienak hankak mogitzeko eta pintzak ere
  dabez.
 Animalia honek, gehienak itsasoan bizi dira, baina
  badagoz ur gezakoak diranak ere. Baita lehorrekoak
  ere.
Krustazeoak
Miriapodoak
 Animalia honek lurtarrak dira.
 Euren izena 10.000 hankatik gora daukezala adierazi
  arren, egia da gehien daukanak 750 daukaz, eta
  badagoz 10 ere ez daukezanak.
 Antena pare bat dauke eta buruaren azpian ahoa
  dauke.
 Batzuk bedarjaleak dira eta dagoz okelajaleak diranak
  ere.
Miriapodoak
Ornobakoak

Ornobakoak

  • 2.
    ZER DIRA?  Animaliaornobakoak ez dauke bizkarrazurrik ezta hazurrik ere.  Talde hau ugaritsuena da.  Edonon topa daikeguz: lurrean (zizarea), uretan (lapa) eta besteak airean dabiltza (erlea).  Elikaduraren arabera animalia honek hiru multzotan sailkatu daikeguz: bedarjaleak (tximeleta), okeljaleak (olagarroa) eta azkenik orojaleak (eskorpioa).
  • 3.
    ZER DIRA?  Aipamenberezia egin behar deutsegu deskonposatzaile taldeari, honek hildakoen okelagaz elikatzen dira, hauen ezagunena tizas izarra da.  Ornogabe guztiak obiparoak dira.
  • 4.
  • 5.
    PORIFEROAK  Animalia urtarrakdira eta belakiak dira honen artean ezagunenak.  Mugitzeko ezintasuna dauke.  Talde handitan bizi dira.  Ura iragaziz elikatzen dira.
  • 6.
  • 7.
    ZELENTERATUAK  Ur animaliakdira ere eta poriferoak moduan ez dauke aparaturik ez organorik.  Animalia honek gorputza biguna deuke eta irekigune bakarra, garroz ingurutura. (Tentakuloak)  Zelenteratuak okelajaleak dira eta euren artean ezagunena marmoka da.
  • 8.
  • 9.
    ANELIDOAK  Harrak etalur zizareak anelidoen taldean kokatzen doguz.  Ornobako mota honek gorputz zilindrikoa eta luzea da eta metamero izeneko eraztunez osotuta dago.  Animaliaren aurreko zatian ahoa egoten da eta atzean berriz uzkia.  Anelidoak azalaren bidez hartzen dabe arnasa, eta azalak beti heze egon behar dau.  Lurrarekin nahastuta dagozan partikula organikoak jaten dabez.  Bai uretan zein lehorrean bizi ahal dira.
  • 10.
  • 11.
    MOLUSKOAK  Ornobako honekgorputz biguna deukie. Izenak, oskol finekoa esan gura dau, nahiz eta oskol gabeko moluskuak dagozan ere, adibidez olagarroa edo barea.  Tamainu desbardineko moluskuak dagoz:Mikro moluskuetatik Txibia erraldoiaraino.  Espezie gehienak itsasoan bizi ziran.  Euretariko asko jangarriak dira.
  • 12.
  • 13.
    EKINODERMATUAK  Animalia honekitsastarrak dira, ozeanoetan aurkitzen direnak sakonera guztietan.  Ez dira asko mogiduten, lurrean edo harrietan itsatsita egon ahal dira.  Itxura aldetik edo esfera modukoa, edo izarra edo baita “lumaduna” komatula bezala:
  • 14.
  • 15.
    ARTROPODOAK  Ornogabeen barruan,honek talderik ugaritsuenak dira.  Artropodo hitzaren etimologia hurrengo hau da: Grezierazko Arthon (artikulatua) eta Podo (oina).  Animali mota honek exsoeskeletoa dauke,kanpo- eskeletoa. Hori KITINAZ deitzen dan substantziaz eginda dago. Guk kitina ulean eta atzazaletan daukagu.
  • 16.
    ARTROPODOEN SAILKAPENA Artropodoen sailkapenahurrengo hau da: Intsektuak Araknidoak Krustazeoak Miriapodoak
  • 17.
    Intsektuak  Artropodoen talderikhandiena osotzen dabe. Mundu osoan zehar zabalduta dagoz, baita uretan ere.  Kalkuluen arabera, 200 milioi intsektu dagoz gizaki bakoitzeko.  Gorputza hiru zatitan banatuta dauke: o Burua: Ahoa, begiak eta antena bi daukez. o Sabeladea (Abdomena): Gorputzeko organoak daukez o Toraxa: Sei hanka urtetzen jakez, batzuk ere lau hego daukez.
  • 18.
    Intsektuak  Obiparoak dira. Kumeak ez dabe gurasoen antzik, antena eta hegobakoak izaten dira. Larba esaten jake.  Intsektu gehienak metamorfosia izaten dabe:  Larbak gelditu barik elikatzen dira. Honek lurpean eskutatzen dira eta krisalida bihurtzen dira. Aldaketa asko igaro ondoren heldua izaten da.
  • 20.
  • 21.
    Araknidoak  Honek ezdauke antenarik.  Zortzi hanka dauke.  Sare itsaskorra egiten dabez intsektuak harrapatzeko.  Gehienak pozoina dauke.  Gorputzak ere hiru atalak daukaz.
  • 22.
  • 23.
    Krustazeoak  Artropodoak diranez,gorputzeko hiru atalak bereiztu daiketez: abdomena, toraxa eta burua.  Toraxen, gehienak hankak mogitzeko eta pintzak ere dabez.  Animalia honek, gehienak itsasoan bizi dira, baina badagoz ur gezakoak diranak ere. Baita lehorrekoak ere.
  • 24.
  • 25.
    Miriapodoak  Animalia honeklurtarrak dira.  Euren izena 10.000 hankatik gora daukezala adierazi arren, egia da gehien daukanak 750 daukaz, eta badagoz 10 ere ez daukezanak.  Antena pare bat dauke eta buruaren azpian ahoa dauke.  Batzuk bedarjaleak dira eta dagoz okelajaleak diranak ere.
  • 26.