Downloaded 19 times
Erfaringer etter dagmar, ved asgeir aase kds sogn og fjordane
- 1. Evaluering etter ekstremvêretDagmar Asgeir Aase, KDS Sogn og Fjordane
- 2. Ekstremvêret Dagmar traff Sognog Fjordane frå rett vest, hadde middelvind på 46 m/s og vindkast på 58 m/s ved Kråkenes fyr
- 3. Ein av deikraftigaste i nyare tid • SFE/Nordfjord: Berre nyttårsorkanen i 1992 kan dei seinaste tiåra måle seg med Dagmar sine øydeleggingar i kraftnettet, enkeltområde med vesentleg større skade • Høgste måling: Mehuken vindpark vart det rapportert om vindkast på 84,8 m/s • To målestasjonar Kråkenes og Stadt: Middelvind 46m/s og vindkast 58m/s • Omfattande øydeleggingar frå innland til kyst – uvanleg vind i innlandet - og ramma (i litt ulik grad) 3 vestlandsfylke (+ austlandet) • NVE-rapporten «Viss Gudrun….» opererer med middelvind 29/ 32,5m/s og kast 43,5/49 m/s som orkan med 50/500års returtid Men – meterologisk ekspertise bør vel kategorisere
- 4. Generelt store øydeleggingar •Svært mange trefall på linje • Mange havarerte master • Mange defekte komponentar og andre tekniske feil
- 5.
- 6.
- 7.
- 8.
- 9. Abonnentar utan straum(ca) 60000 52000 50000 Heile fylket 40000 SFE-området 30000 22000 20000 15000 Ca 390 får aggregatforsyning i fylket 10000 6500 2000 500 1000 700 0 243 0 10 0 0 0 1. juledag e. 1 døgn e. 2 døgn e. 3 døgn e. 4 døgn e. 5 døgn e. 7 døgn (kveld)
- 10. Beredskapsarbeidet i gang1. juledag • Tal mannskap på vakt dublert 25.12 kl 10.30 (SFE) • Full stab og alt mannskap i løpet av kveld 25.12 og morgon 26.12 • I SFE var om lag 120-130 personar i sving frå 2. juledag • Ikkje kartlagt i detalj for alle selskap i fylket – men anslag 300 - 400 personar
- 11. Fleire utfordringar undervegs Korte dagar med lite Doble dagslys – arbeidet sambandslinjer tok lengre tid ute, satelittelefon ustabilt – radiosamband vart redninga Avgrensa tilgang Manglande oversikt på helikopter og grunna dårleg flygevêr – sambandslinjer mindre synfaring ute, få feilmeldingar frå lufta enn kom inn – som å ønska arbeide i blinde
- 12. Fleire utfordringar undervegs Linjer, master og tre Til dels store i spenn gjorde materielle skader på arbeidet spesielt linjer og master risikofylt Stengde Omfanget av trevelt vegar, rasfare og i linjetraséane var ei generelt redusert utfordring i seg sjølv framkomelegheit medførte forseinkingar
- 13. Totalt sett godberedskapsinnsats • I lys av ein ekstrem situasjon, enorm vind, med svært mange feil i heile regionen, alle selskap sterkt berørt, fungerte beredskapen godt – Kjempemobilisering og kjempeinnsats i bransjen trass høgtid og ferietid – gjenoppretting til 96% etter 1,5-2 døgn – God samhandling mellom bransje og myndigheiter – God samhandling innad i bransjen – NRK som hovedkanal for informasjon – Ingen alvorlege personalskader Men, sjølvsagt er det forbedringspotensiale Og, kva er god beredskap samt akseptable utetider i «ekstremsituasjonar»
- 14. Situasjonshandtering: forbetring ogdiskusjon • Samband: Sikre at sambandsløysingar, back-up og redundans fungerer i slike situasjonar (bør verte eigen evaluering) • Ressursar: Kunne fleire eksterne ressursar og fleire aggregat vore nytta på enkeltområde tidlegare? (Ja, truleg, med hovudforbedring å få inn att dei fåtal med lange utetider) • Fleire formelle avtalar med entreprenørar, idrettslag….som kan bistå med befaring etc - bl.a «Plan B» dersom helikopterbefaring hadde blitt umogeleg) • Sikre avklarte rollefordeling mellom beredskapsleiing i sterkt berørt selskap og rolla som KDS • Mest mogleg samordna myndigheitsrapportering
- 15. Fleire punkt forforbetring og diskusjon, forts. • Samordna mediehandtering i ulike deler av NVE • Viktig å tydeleggjere at kommunar og andre kundar som er avhengige av straum er ansvarlege for eigen beredskap (tilgang på aggregat etc.) • Ikkje minst: Kor gode skal førebyggande tiltak vere (skogrydding/kabling sett opp mot kost/nytte og hyppighet vs andre tiltak – • «100% sikkerhet er utopisk og enormt kostbart, dvs må settast opp mot andre løsningar? • Nasjonale retningsliner for akseptable utetider ? • Nye nasjonale normer for ryddegater ?
- 16. Breiare linjegater børvurderast 66 kV • Breiare linjetraséar bør vurderast, men mange omsyn: – Naturverninteresser – Grunneigarinteresser – Kost/nytte ved å bu seg på ekstraordinære situasjonar 132 kV • Uansett bør det utarbeidast felles normer og tariffer for avtaler med grunneigarar om avvik frå krava
- 17. Effektivisering av konsesjonsprosessen •Effektivisering av konsesjonsprosessen vil gje raskare fornying av kraftnettet • Nye linjer på 420kV og 132kV vil gje meir robuste linjer som er betre rusta mot ekstremver • Konsesjonsprosessen for 420kV Ørskog – Sogndal tok 7 år
- 18. Kva betyr detteøkonomisk ? Ikkje enno avklart – men enorme summer vs inntektsramme og typisk årsresultat for enkeltselskap • Omkostningar (KILE – kompensasjon – reparasjon) over ½ inntektsramme eller fleire års resultat for enkeltselskap • KILE og individuell kompensasjon vesentleg høgare enn reparasjonsomkostningar Grunnlag for å spørre om KILE-regelverket fungere som ønska i ein slik situasjon – eller om unntaksparagraf er aktuell • Orkan ekstrem og traff eit stort område (men rett ekspertise må evt kategorisere) • Ikkje liknande sidan 1992, og økonomisk konsekvens ligg ikkje i historiske økonomiske data • Beredskap har fungert, men ein kan alltid gjere ting betre
- 19. Oppsummering • Ein ekstremorkan,med vind inntil 84.8m/s som bl.a sette 2 heile fylke «ut av spel» • Omfattande feil, vekt på trefall (gran), og alle spenningsnivå og regionar berørt • Enorm bransjemobilisering under gjenopprettinga, 95-99% tilbake med strøm etter 1,5-2døgn, men lengst utetid enkeltkundar 8døgn • Evaluering pågår og enkelttema vert gripe fatt i. Bl.a sårbart samband • Kva ressursar skal nyttast for å vere i forkant (ryddegater, meir kabling, nasjonale normer……) • Kva om ny «Dagmar» kjem om 1 år – kva har ein lært/kva bør iverksettast • Kostnadsside – ekstrem kostnad for enkeltselskap