DÜNDEN BUGÜNE TİGEM (TİGEM FROM PAST TO PRESENT)

2 3
Copyright ©2013 TİGEM
Görsel malzeminin yayın hakkı TİGEM arşivine aittir.
İzinsiz, kısmen ya da tamamen çoğaltılıp yayınlanamaz.
Erdin Hasdemir
Fotoğraflar
(0212) 252 46 62-63 / www.ayrintitasarim.com
Grafik Tasarım
TARIM İŞLETMELERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
Karanfil Sok. No: 62 Bakanlıklar Ankara
www.tigem.gov.tr

İÇİNDEKİLER CONTENTS
ALTıNovA TARıM İşLETMESİ
/ Altınova Farm
ANADoLu TARıM İşLETMESİ
/ Anadolu Farm
CEyLANpıNAR TARıM İşLETMESİ
/ Ceylanpınar Farm
ÇuKuRovA TARıM İşLETMESİ
/ Çukurova Farm
DALAMAN TARıM İşLETMESİ
/ Dalaman Farm
GöKHöyüK TARıM İşLETMESİ
/ Gökhöyük Farm
GözLü TARıM İşLETMESİ
/ Gözlü Farm
KARACABEy TARıM İşLETMESİ
/ Karacabey Farm
KoÇAş TARıM İşLETMESİ
/ Koçaş Farm
KoNuKLAR TARıM İşLETMESİ
/ Konuklar Farm
MALyA TARıM İşLETMESİ
/ Malya Farm
poLATLı TARıM İşLETMESİ
/ polatlı Farm
SuLTANSuyu TARıM İşLETMESİ
/ Sultansuyu Farm
TüRKGELDİ TARıM İşLETMESİ
/ Türkgeldi Farm
uLAş TARıM İşLETMESİ
/ ulaş Farm
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
13
14
15
12-35
144-165
264-277
36-65
166-185
278-297
66-103
186-227
298-323
104-121
228-247
324-345
122-143
248-263
346-367

Tarım, maişet amaçlı bir sosyal
yardım alanı olmaktan çok; stratejik
rekabetedayalıiktisadibirsektördür.
Agriculture, rather than being a social support field devoted
to sustenance; is an economical sector based on strategic
competence.
Minister of Food Agriculture and Livestock
MehmetMehdiEKER
Gıda,TarımveHayvancılıkBakanı
76

8 9
T
İGEM; geçmişi osmanlı Devleti’ne dayanan,
Cumhuriyet’in ilk yıllarında önemli görevler
üstlenmiş, ülkemizin genellikle ıslaha muhtaç
ve verimsiz arazileri üzerinde kurulmuş olan iş-
letmeleri eliyle faaliyet gösteren, ıslah ettiği bu arazilerde
tarımsal üretimin iki temel girdisi olan sertifikalı tohumluk
ve damızlık üretimi yaparak bunları çiftçilerin kullanımına
sunan, öncü ve lider bir kurumdur. Böylesine hayati bir
alanda mühim görevler üstlenen TİGEM’in kadim geçmi-
şi, osmanlı ve Cumhuriyet arşivlerinde belgelenmekte,
Anadolu’nun her yerine dağılmış İşletmelerindeki tarihi
TİGEM, whose history dates back to the Ottoman Empire,
is the pioneer and leading organization, which undertook
important missions during the first years of The Republic;
working through its farms which were established on
infertile lands requiring rehabilitation, such as producing
certified seeds and breeding animals being the two main
items of agricultural production and, supplying them to the
farmers. Holding such important and vital missions, the
history of TİGEM has been documented in the Ottoman and
Republic Achieves and has found its spirit in the historical
texture of its farms scattered around all parts of Anatolia.
Dünden Bugüne TİGEM
TİGEM, From past to present
dokusunda vücut bulmaktadır. Bu muazzam değerin far-
kındalığı ve ona nasıl katkıda bulunulabileceği endişesiyle,
mesai arkadaşlarımla önümüze bazı hedefler köyduk. Bu
hedefler şunlardı: su potansiyeli olan işletmelerde sulu ta-
rım alanlarını artırarak toprağı suya kavuşturmak, sahip ol-
duğumuz tüm makine ve aletleri yenilemek, bilişim tekno-
lojilerinden üretimin her alanında faydalanmak, damızlık
üretiminde kapasiteyi artırarak tesisleri modernleştirmek,
kurumsal kültürü devam ettirebilmek adına istihdamda
sürdürülebilirliği sağlamak ve işletmelerde çevre düzenle-
meleri yaparak daha yaşanabilir hale getirmek.
Bu hedefleri belirledikten sonra, vakit kaybetmeden işe
sulama yatırımları ile başladık. Bu kararı almamızda,
2007 ve 2008 yıllarında ülkemizde yaşanan kuraklığın
bitkisel üretime olan etkisini azaltmak, ülkemizin ihtiyacı
olan sertifikalı hububat ve yem bitkileri tohumluklarının
üretimini garanti altına almak ve dağıtımdaki etkinliğini
artırarak sürdürmek ihtiyaçları etkili oldu. Bu çerçevede
ilk durağımız, genel müdürlüğümüzün arazi varlığının %
52’sini oluşturan Ceylanpınar Tarım İşletmesi’ydi. Sulama
yatırımlarına ilk defa merhum Turgut özAL’ın DpT Müste-
şarı olarak görev yaptığı 1967 yılında başlanan ve 2009
yılına kadar geçen sürede toplam 109.000 dekar arazinin
sulamaya açıldığı Ceylanpınar’da, TİGEM tarihinin en bü-
yük sulama ve mekanizasyon projesini başlatarak, toplam
300 milyon TL’lik bir yatırımla 2009-2011 yılları arasında
500 bin dekar araziyi sulanır hale getirdik. projenin uygu-
lanmasıyla, buğday üretiminde 3,6 kat artış sağlanarak,
GAp kapsamındaki illerin sertifikalı hububat tohumu ihti-
yacının tamamı ile diğer illerin tohum ihtiyacı da önemli
ölçüde karşılanmaya başlandı. Bunun yanında ikinci ürün
mısır, soya, ayçiçeği ile yem bitkileri üretimleri de üretim
planına dahil edildi. Artan iş hacminin karşılanması için 74
teknik ve idari sözleşmeli memur, 473 daimi işçi ve 903
taşeron işçisi olmak üzere toplam 1.450 kişilik ilave istih-
dam sağlandı. proje dışında kalan sulanabilir tarım arazi-
lerinden 310.000 dekar arazinin daha 2013-2015 yıllarını
kapsayan “Mardin-Ceylanpınar ovalarını Sulama Ana
Kanalı projesi” kapsamında sulamaya açılması planlana-
rak, 2015 yılı sonunda işletmenin sulanan arazi miktarının
920.000 dekara çıkarılması hedeflendi.
Ceylanpınar dışında, yeraltı suyu potansiyelinden yarar-
lanılarak Anadolu, Dalaman ve Gözlü işletmelerimizde de
25 bin dekar arazinin sulanması sağlandı ve 2013 yılı içe-
risinde buna 50 bin dekar daha eklenmesi programlandı.
Being aware of this spectacular value and with the concern
of contributing to that, we put forward various future
goals with our colleagues. These goals are increasing the
area of irrigated land in the farms with the potential and
bringing an end the earth’s decades long thirst, renewing
all the machinery and equipment we had, benefiting from
the information Technologies in all stages of production,
increasing the capacity in cattle breeding and modernizing
the facilities, providing the sustainability in employment for
maintaining the corporate culture and making the farms
more livable by dealing the landscaping activities.
After putting forward these goals, we started with irrigation
investments without losing time. The factors such as
decreasing the effect of drought seen in 2007 and 2008 on
the plant production activities, guaranteeing the production
of certified cereal and fodder crops seeds needed in the
country and increasing the efficiency in sales have been
effective in taking these decisions. Within this frame, our
first step was the Ceylanpınar Farm which forms 52% of the
land assets of our Enterprise. The irrigation investments in
the farm were first started in 1976 while deceased Turgut
ÖZAL was undersecretary of State Planning Organization
and only 10.900 hectares could be irrigated until 2009, so
we have started the greatest irrigation and mechanization
project of TİGEM history and with an investment of total
300 Million TL we have irrigated 50.000 hectares between
2009 and 2011. Together with the implementation of this
project, an increase by 3.6 times was provided in wheat
production and the whole certified cereal seed requirement
of the provinces under GAP (South Eastern Irrigation
Project) started to be covered while the seed requirements
of other provinces were remarkably satisfied. In addition to
this, the production of corn, soybean, sunflower and forage
crops as the second product is included in the production
plan. An additional 1450 staff is hired composed of 74
technical and administrative staff, 473 workers and 903
contracting workers in order to fulfill the increasing work
power demand. An addition of 31.000 hectares more for
irrigation is planned within the scope of “Main Irrigation
Channel Project for Mardin-Ceylanpınar Plains” and the
total irrigated land within the Farm will be 92.000 hectares
by the end of 2015.
Apart from Ceylanpınar Farm, a total area of 2.500 hectares
are started to be irrigated in Anadolu, Dalaman and Gözlü
Farms benefiting from the underground water potential

10 11
Ayrıca su kaybının önlenmesi amacıyla, Anadolu, Ceylan-
pınar, Dalaman, Koçaş ve Malya işletmelerimizde yüzey
sulama yöntemiyle sulanan 76 bin dekar arazide yağ-
murlama ve damla sulama gibi sulama randımanı yüksek
basınçlı sistemler tesis edildi. Bu çerçevede; TİGEM gene-
linde 70 yılda 216 bin dekar olan sulanan alan miktarı, üç
yılda üç kat artışla 753 bin dekara çıkarılmış oldu.
İkinci hedefimiz olan kullanılan alet ve makinelerin yeni-
lenmesi, kapasitelerinin artırılması ve modernizasyonu
kapsamında, 2008 yılından itibaren yakıt, zaman ve iş-
gücünden önemli ölçüde tasarruf sağlayan muhtelif güçte
463 adet traktör, bağlı ekipmanları ile birlikte satın alındı.
Alınan bu traktörlerden 97’si, daha önce makine parkın-
da bulunmayan 200–350 beygir gücündeki büyük güçlü
traktörlerdi. Bu sayede, bir yandan daha yüksek iş ba-
şarısına kavuşulurken, diğer yandan yakıt ve zamandan
önemli ölçüde tasarruf sağlandı.
üçüncü hedefimiz olan bilişim teknolojilerinin yaygınlaştı-
rılması kapsamında; bayi otomasyon sistemi, akaryakıt ve
araç takip sistemi, kameralı güvenlik sistemi, video-konfe-
rans sistemi ve coğrafi veri tabanlı bilgi sistemi TİGEM’de
ilk olarak uygulamaya konuldu.
Dördüncü hedefimiz olan damızlık üretiminde kapasitenin
artırılarak tesislerin modernleştirilmesi kapsamında, 2009
yılında Sultansuyu Tarım İşletmesi’nde döl kontrollü Sper-
ma üretim Merkezi kurularak, ülkemizin bu alandaki itha-
latının önemli bir kısmının ortadan kaldırılması hedeflendi.
Ayrıca son beş yılda 109 milyon TL’lik yatırımla bilgisayar
destekli, modern hayvancılık tesisleri kuruldu ve barınak
kapasitesi artırıldı.
Damızlık koyun yetiştiriciliğinde 3 işletmede toplam 3 bin
ana başlık komple tesisler kuruldu. Ceylanpınar İşletme-
si’nde 8 ayrı noktada Koyun otomatik Sağım Merkezleri,
40 ton kapasiteli süt soğutma ve muhafaza tankı kurula-
rak, İşletmede mevcut 25 bin baş koyunun tamamında
elle sağımı sonlandırıldı.
Türkiye’de ilk olarak Karacabey işletmemizde kurulan ay-
gır sperması üretim laboratuvarında dondurulmuş olan ay-
gır spermaları, yine ülkemizde ilk kez ihracata konu oldu
ve 2012 yılında 3 şampiyon aygıra ait 75 doz dondurul-
muş spermanın Fas’a ihracı gerçekleştirildi.
and an additional 5.000 hectares will be irrigated in 2013.
Besides, in order to prevent loss of water, high efficiency
irrigation systems, such as sprinklers and drip systems,
were established in Anadolu, Ceylanpınar, Dalaman, Koçaş
and Malya Farms, on 7600 hectares, on which surface
irrigation was applied previously. TİGEM, has been able to
irrigate an area of 21.600 hectares in 70 years since its first
establishment, however we have increased this by almost 3
times to 75.300 hectares in just last 3 years.
Asforthesecondgoal,renewingthemachineryandequipment,
increasing their capacities and modernization, 463 tractors
in various powers which provide considerable saving from
fuel, time and labor were started to be procured with their
equipment as of 2008. 97 of these were 200-350 HP, which
did not exist in the machinery park before. Thanks to this, the
organization has reached a high level of work success and
obtained an important saving from fuel and time.
Underthescopeofwideningofinformationtechnologies,as
ourthirdgoal,dealerautomationsystem,fueloilandvehicle
tracking system, camera security system, video conference
system and geographical data based information system
were established for the first time in TİGEM.
For increasing the breeding production capacity and
modernization of facilities, as our fourth goal,
Sperm Production Centre was established in Sultansuyu
Farm and elimination of our country’s imports in this field
was targeted. Besides, computer aided modern animal
breeding facilities were established and shelter capacity
was increased in the last five years with an investment of
109 Million TL.
In sheep breeding, complete facilities with a capacity of
3thousand heads were established in 3 farms. Automatic
Sheep Milking Facilities, milk chilling and storage tanks
with a capacity of 40 tons were established at 8 different
points in Ceylanpınar Farm and hand milking was abolished
in all 25 thousand heads of sheep in the farm.
75 dozes of frozen stallion sperm belonging to our three
champion stallions and produced in the sperm production
laboratory of Karacabey Farm, which is the first of its art in
Turkey, were exported to Morocco in 2012. This export was
also a “first” for Turkey.
Beşinci hedefimiz kapsamında ise istihdama hız verildi ve
son 6 yılda kurumumuza, 375’i memur ve 750’si işçi ol-
mak üzere toplam 1.125 personel alımı yapıldı.
Diğer bir hedef ise işletmelerde çevre düzenlemeleri ya-
parak, buraları daha yaşanabilir hale getirmekti. Bu kap-
samda tüm işletmelerde peyzaj düzenlemeleri yapılarak
işletme girişleri kurumsal kimlik çalışmaları kapsamında
belirlenen standartlara kavuşturuldu. Tarihi kimliği bulu-
nan binalarda restorasyon çalışmaları başlatıldı ve sosyal
alanlar yenilendi.
Tüm bu yatırımların ardından, satış ve pazarlama alışkan-
lıklarının güncellenmesi ihtiyacına binaen, 2012 yılında
tüm üretim alanlarımızda ülke çapında reklam ve tanıtım
faaliyetleri başlatıldı.
TİGEM’in elinde kalmasında zaruret görülen 15 işletme-
nin dışında kalan 4 işletme daha özel sektöre kiralandı.
Böylece, 2003-2010 yılları arasında kiraya verilmiş olan
15 işletmeyle birlikte, özel sektör kullanımına açılan top-
lam işletme sayısı 19’a çıktı. Gıda, Tarım ve Hayvancılık
Bakanlığı, Kalkınma Bakanlığı ve Hazine Müsteşarlığı ile
ortaklaşa yürütülen çalışmalar kapsamındaki kiralama sü-
recine, 2013 yılında süreci tamamlanmak üzere 2 işletme
daha eklendi.
TİGEM olarak son yıllarda gerçekleştirdiğimiz bu atılımı,
önümüzdeki 3 yılda 835 milyon TL’lik bir yatırımla devam
ettirmeyi hedefledik. Tüm bunların sonucunda; 2008 ve
2009 yıllarında 203 milyon TL olan toplam hasılamızı
2010 yılında %72 artışla 350 milyon TL’ye ve 2011 yılında
%113 artışla 432 milyon TL’ye yükselttik. 2013 yılı hedefi-
miz ise 760 milyon TL’dir.
Son derece zevkli görsellerle zenginleştirilmiş olan bu ka-
talog, işletmelerimizle ilgili temel verilerin yanı sıra, bura-
larda gerçekleştirilen ve yukarıda çok kısa değinmeye ça-
lıştığım yatırımlar konusunda detaylı bilgiler içermektedir.
Bu vesile ile kataloğun hazırlanmasında ve sözü geçen
tüm bu başarılarda büyük payı olan değerli mesai arka-
daşlarıma teşekkür eder, hazırlanan bu çalışmanın faydalı
bir kaynak olmasını dilerim.
Under the scope of our fifth goal, employment was
accelerated and additional 1125 personnel were employed
in the organization in the last 6 years including 375 officers
and 750 workers.
Another goal was to make landscape studies in the farms
formakingthemmorelivable.Underthisscope,landscaping
activities were carried out in all farms and the farm entries
were reached to international standards under the scope
of corporate identity activities. Restoration studies were
started in historical buildings and recreation fields were
renewed.
After all the investments, advertisement and introduction
activities were commenced in 2012 for all our fields, around
all country based on the need for changing the sales and
marketing habits.
Apart from 15 farms entailed to be held by TİGEM, 4 more
farms were leased to private sector. Thus, with the
15 farms leased to private sector between 2003 and 2010,
the number of total farms leased has become 19. During the
leasing process carried out with the cooperation of Ministry
ofFood,AgricultureandLivestock,MinistryofDevelopment
and Undersecretariat of Treasury, 2 more farms are added
for leasing procedures of which are to be completed in 2013.
TİGEM has targeted to maintain this initiative in the
following 3 years with an investment of 835 million TL. As
a result, we have raised our revenues which had been 203
million TL in 2008 and 2009, up to 350 million TL with an
increase of 72% in 2010, and up to 432 million TL in 2011
with an increase of 113% and our target for 2013 is 760
million TL. This catalogue, prepared with utmost pleasant
images, involves the basic data related with our farms and
detailed information about the investments which I briefly
mentioned above. On this wise, I would like to thank to all
my esteemed colleagues who have a role in preparation of
this catalogue as well as the successes mentioned above
and hope that this piece of work will be of high benefit.
Mehmet Halis BİLDEN
Genel Müdür ve yönetim Kurulu Başkanı
Director General and Head of the Board

12 13
ALTINOVA
01
tİgem
TARIMİŞLETMESİ
www.tigem.gov.tr

15
1
942 yılında Gözlü ziraat İşletmesi’ne bağlı açık İşlet-
me şeklinde hizmete giren Altınova, bedeli mukabi-
linde çiftçiye arazi sürmekle işe başlamıştır. 1945 yı-
lında Başkuyu zirai Kombinası olarak ilk mahsulünü
hasat etmiştir. 1 Mart 1950 tarih 5433 sayılı kanunla
kurulmuş bulunan Devlet üretme Çiftliği Genel Müdürlü-
ğü’ne bağlanmış ve “Altınova Devlet üretme Çiftliği” adını
almıştır.
1984 yılında Haralar ve İnekhanelerin Devlet üretme Çift-
likleri ile birleşmesi neticesinde, Kamu İktisadi Teşebbüsü
olarak kurulan Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü’ne bağlı
“Altınova Tarım İşletmesi Müdürlüğü” adını almıştır ve o ta-
rihten bu yana faaliyetlerini sürdürmektedir.
Altonova Farm started its activities in 1942 as an open
farm and made soil processing for farmers in return of
price. The Farm made its first harvest in 1945 with the
name of Baskuyu Agricultural Combine. It was taken
under the body of State Production Farms on 1 March
1950 with the law no 5433 and renamed to Altınova State
Production Farm.
In 1984 as a result of the unification of the stud farms
and cow houses with the State Production Farms under
the name General Directorate of Agricultural Enterprises
as a state owned enterprise, the farm took the name
“Directorate of Altınova Farm” and has been continuing
its activities as of that date.
Tarihi
History
01 tİgem ALTINOVA TARIM İŞLETMESİ
ALTINOVA FARM
14

16
01
Başbakan Turgut ÖZAL’ın TİGEM 33. Hasat Bayramı’nda Altınova İşletmesi’ne ziyareti (1986).
The visit of Prime Minister Turgut Özal to the 33rd Harvesting Feast of TİGEM in Altinova Farm (1986).
17
tİgem ALTINOVA TARIM İŞLETMESİ
ALTINOVA FARM

18 19
Altınova Tarım İşletmesi, TİGEM’in Ceylanpınar’dan
sonra en büyük ikinci işletmesidir.
Altınova Farm is the second biggest farm of TİGEM after Ceylanpınar.
01
Son 3 yılda işletme merkezinin tamamı kilitli parke
taşları ile döşenmiş, peyzajı yenilenmiş ve işletme
girişi TİGEM işletmelerinin tamamında uygulanmaya
başlanan standart haline getirilmiştir.
In the last 3 years the center of the farm was paved with
interlocking paving stone, its landscape was renewed and
farm entrance has reached the standard applied in all
TİGEM farms.
ALTINOVA FARM

20 21
İşletmeİçAnadolubölgesinde,KonyailinebağlıKadınhanı
ilçesinin 60 km kuzeyinde, Ankara’ya 189 km, Konya’ya
120 km uzaklıktadır.
İç Anadolu Bölgesine hâkim olan karasal iklime sahiptir.
yağışların yıl içerisindeki dağılımı düzgün değildir ve genel
olarak kış, ilkbahar ve sonbahar aylarına yayılmaktadır.
uzun yıllar ortalaması yıllık yağış miktarı 305 mm’dir.
The farm is located in Central Anatolia within the province
of Konya 60 km north to the district of Kadınhanı, 198 km
to Ankara, 120 km. to Konya.
The farm has continental climate which is dominant in
inner Anatolia. The rain is not distributed evenly. The
rains are mostly seen in winter, spring and autumn. The
average rainfall amount of the long years is 305 mm.
Arazi varlığı ve İklimi
Land Asset and Climate
01
ARAZİNİN CİNSİ (TYPE OF LAND) Alanı (da) Field (da) Oranı (%) Rate (%)
KÜLTÜRALTI ARAZİ (ARABLE LAND) 289.803 96,1
Tarla Arazisi (Grain Fields) 253.798 84,2
Yem Bitkileri (Forage Crop Field) 14.914 4,9
Tabii Mera (Pastures) 12.400 4,1
Bahçe Arazisi (Orchard) 8.691 2,9
KÜLTÜRDIŞI ARAZİ (UNCULTIVATED) 11.633 3,9
TOPLAM ARAZİ (TOTAL LAND) 301.436 100
Sulanan Arazi (Irrigated Land) 7.911 2,72
ALTINOVA FARM

22 23
Sulu tarım arazilerinin büyük bir kısmında yem bitkileri
(yonca, silaj mısır) üretimi yapılmaktadır. Hayvancılığın
kaba yem ihtiyacının (yonca, fiğ, silaj mısır) tamamı işlet-
me üretiminden karşılanmaktadır.
Kuru tarım alanlarında hububat-nadas-yem bitkileri mü-
navebe sistemi uygulanmakta olup tohumluk amaçlı buğ-
day, arpa, fiğ ve korunga üretimleri yapılmaktadır.
İşletmeye son yıllarda kurulan modern tohum hazırlama
tesisleri ve lazer teknolojisi ile çalışan renk ayırıcılı sistem-
ler sayesinde % 99 oranında saf hububat tohumluğu elde
edildiği için artık parsellerimizde çeşit karışımı sorunu ya-
şanmamaktadır. 34 ton/saat kapasiteli tohum hazırlama
tesislerinde her yıl ortalama 20.000 ton buğday, 3.500
ton arpa ve 100 ton fiğ tohumu hazırlanmaktadır.
Bitkisel üretim Faaliyetleri
Tarımsal Faaliyetler
Agricultural Activities
Crop production
Forage crops (alfalfa, silage corn) are produced in most of
the irrigated areas. The forage crop need of animal breeding
(alfalfa, vetch, silage corn) is covered from the Farm’s
productions.
On dry areas, where cereal-fallow-forage crop rotation
is applied, there are wheat, barley and sainfoin seeds
productions.
The variety mixture problem is not encountered in the
Farm, thanks to the modern seed preparation and sortex
color separator systems established in the recent years
which provide 99% purity in seed production. Every year
20.000 tons of wheat, 3.500 tons of barley and 100 tons of
vetch seeds are produced in seed preparation facilities with
a capacity of 40 tons.
22
01
23
ALTINOVA FARM

24 2524
01
25
ALTINOVA FARM

26
Altınova Tarım İşletmesi’nde bölgeye adapte olmuş Es-
mer ırkı damızlık süt sığırcılığı yapılmaktadır.
Halen işletmede 530 baş ana olmak üzere toplam 1.120
baş esmer ırkı ile damızlık süt sığırcılığı faaliyeti sürdürül-
mektedir.
Dairy cattle breeding is carried out in Altınova with Brown
Swiss breed, which is well adapted to region.
There are 1.120 heads of Brown Swiss, 530 of which are
mothers in the Farm for dairy cattle breeding.
Sığırcılık Faaliyetleri
Cattle Breeding
Livestock Breeding
Hayvancılık Faaliyetleri
01
27
ALTINOVA FARM

29
01
292828
ALTINOVA FARM

31
05
İşletmede Anadolu Merinosu ile Koyunculuk faaliyeti sür-
dürülmektedir. Anadolu Merinosu, kombine (et - yapağı) ve-
rimli bir koyun olup, Akkaraman koyunu (% 20) ile Alman
Et Merinosu’nun (%80) melezlemesiyle elde edilmiş, orta
Anadolu şartlarına iyi uyum sağlamış, hastalıklara karşı da-
yanıklı, yaşama gücü yüksek, ince kuyruklu bir koyun ırkı-
dır. Kuzu verimi büyüme hızı Akkaraman’a göre yüksektir.
Sheep breeding in the Farm is carried out with the Anatolian
Merino, which is a crosbreed of Akkaraman (20%) and
German Meat Merino (80). It is a combine (meat+wool) and
well adapted breed, which has resistance to diseases, high
vitality, thin tail and high lamb growth.
Koyunculuk Faaliyetleri
Sheep Breeding
Livestock Breeding
01
30
ALTINOVA FARM

Halihazırda 7.000 baş olan koyun
mevcudu 2015 yılına kadar 24.000
başa çıkarılacaktır.
The current sheep population which is 7.000 will
be increased to 24.000 heads in 2015.
01
3332
ALTINOVA FARM

34 35
Kültüraltı arazinin 7.911 dekarında 19 adet derin kuyudan
faydalanılarak sulama yapılmaktadır. Buna ilave olarak
2012 yılında 1.500 dekar alanda damla-yağmurlama su-
lama sistemi tesis edilmiştir.
The irrigation is made from 19 deep wells in 790 hectares of
the arable land. In addition to this, drip-sprinkler irrigation
system was established on 150 hectares in 2012.
Sulama, Mekanizasyon ve
Teknolojik yatırımlar
ırrigation, Mechanization and
Technological ınvestments
2008 yılı öncesi toprak işleme faaliyeti / Soil cultivation
activity before 2008.
01
Kurumumuz elemanları tarafından jeofizik çalışmaları ya-
pılarak su potansiyeli olan bölgelerde, DSİ’den izin alına-
rak, 2013 yılında 90 adet kuyu açılacak, 2014 yılında da
basınçlı sulama sistemi tesisi kurulacaktır.
2008 yılı öncesi en büyüğü 140 BG olan ve % 100’ü eko-
nomik ömrünü doldurmuş 85 adet traktörle faaliyetlerini
sürdüren işletmeye 2012 yılında mekanizasyonun ye-
nilenmesi projesi kapsamında en büyüğü 356 BG olan
28 adet traktör alınmıştır. yapılan alımlarla toplam traktör
sayısı 85 den 30’ a düşmüştür.
Böylece mekanizasyonun işletmeciliği açısından önem-
liolan traktörlerin yıllık çalışma saatleri 377 saat/yıl (adet)
ten 928 saat/yıl (adet) çıkarak işletmecilikte optimum
düzeye ulaşılmıştır.
Projenin tamamlanması sonucu:
• Toprak İşleme faaliyetlerinden nadas’ta birim akaryakıt
tüketimi % 40 azalmış ve iş başarısı % 216 artmıştır.
İkileme faaliyetinde birim akaryakıt tüketimi % 10
azalmış ve iş başarısı % 86 artmıştır.
• Hububat ekim faaliyetinde birim akaryakıt tüketimi %
28 azalmış ve iş başarısı % 110 artmıştır.
• İlaçlama faaliyetlerinde birim akaryakıt tüketimi % 47
• Gübreleme faaliyetlerinde birim akaryakıt tüketimi %
In 2013, with the permission of DSİ, 90 wells will be
opened in regions having water potential after geophysics
studies made by colleagues and pressured irrigation
systems will be established in 2014.
Under the mechanization renewal project, 28 tractors
were procured in 2012, biggest of which is 356 HP. Before
2008, activities in the Farm used to be carried out with 85
tractors, 100% over its economic life span and biggest of
which was 140 HP.
Consequently, total number of tractors are decreased
from 85 to 30, their annual working hours are increased
from 377 hr (pcs.) to 928 hr (pcs.) and the optimum
business level is reached concerning the efficiency.
As a result of the project:
• In fallow, unit fuel consumption is reduced by 40% and
work success is increased by 216%.
• In secondary ploughing, unit fuel consumption is reduced
by 10% and work success is increased by 86%.
• In cereal sowing, unit fuel consumption is reduced by
28% and work success is increased by 110%.
• In spraying, unit fuel consumption is reduced by 47%
and work success is increased by 650%.
• In fertilizing, unit fuel consumption is reduced by 22%
ALTINOVA FARM

ANADOLU
02
tİgem
TARIMİŞLETMESİ
www.tigem.gov.tr

39
1
800’lerin başında Çiftelerde zorunlu iskâna tabi
tutulan ve daha sonra bölgenin ileri gelenlerinden
biri haline gelerek arazilerini genişleten “Kumarcı
Mustafa” isimli şahsın, Sultan İkinci Mahmut za-
manında ordunun ihtiyaçlarına katkıda bulunmayı
reddederek isyan etmesi sonucu idam edilmesiyle mülk-
leri 1804’te Saltanata geçmiştir. Söz konusu araziler 1815
yılından itibaren Çiftlikat-ı Hümayun haline getirilerek at,
sığır ve koyun yetiştiriciliği yapılmıştır.
In 1800s, the person named as “Kumarcı Mustafa” was
forced to settle in Çifteler by the government and became
one of the notables of the region and expanded his lands.
Then he refused to satisfy the demands of army of Sultan
II Mahmut and raised a rebellion. Kumarcı Mustafa was
executed and his lands were transferred to government in
1804. The mentioned lands became the “Imperial Farm”
as of 1815 and horse, cattle and sheep breeding activities
were made.
Tarihi
History
tİgem ANADOLU TARIM İŞLETMESİ02
ANADOLU FARM
38

40
A director was appointed to the farm in 1834. In
this period the locations including Hamidiye, Aziziye,
Ertuğrul, Mandıra, Eminekin were established and
military buildings, barracks, stables were built. After 1886
Hungarian stallions and mares were raises for using as
artillery horses.
In 1901 purebred Arabian Horses were brought from
Baghdad and cross breeding was made. After 1903 a
great part of the land was distributed to the nomads
coming from Caucasus and Balkans.
After the promulgation of Constitutionalism in 1908, the
farm was released and lands were registered to Treasury.
In 1910 it was re-established as Aziziye Stud farm
and pure bred Arabian horse breeding activities were
continued.
In the time of war the stud farm was closed again and
only a stallion store of 25 heads was left in Mahmudiye,
healthy animals were sent to the Karacabey Stud Farm
with their keepers and officers.
Between 1930–1931 cow houses were built in the Aziziye,
Dokuzoluk, Mandıra and Ertuğrul districts and a part of
the main material was returned. It was reestablished as
Çifteler Stud farm in 1934.
In the following years the Çifteler Stud Farm which was
then carrying out its activities in animal breeding and
crop production was taken under TİGEM on 08/06/1984
and renamed to “Directorate of Anadolu Farm”.
Çiftliğe 1834 yılından itibaren müdür tayin edilmeye baş-
lanmıştır. yine bu dönemde hara merkezinden başka Ha-
midiye, Aziziye, Ertuğrul, Mandıra, Eminekin gibi mevkiiler
kurulmuş olup; ayrıca askeri binalar, kışlalar, tavlalar inşa
edilmiştir. 1886yılındanitibarenaskeribirliklere,topçuhay-
vanı yetiştirilmesi düşünülmüş, bu amaçla Macar aygır ve
kısrakları mübaya edilmiştir.
1901 yılında ise Bağdat’tan safkan Arap aygırlar getirilerek
melezlemeler yapılmıştır. 1903 yılından itibaren arazinin
büyük bir kısmı Balkanlardan ve Kafkasya’dan gelen göç-
menlere dağıtılmıştır.
1908 yılında Meşrutiyetin ilanından sonra çiftlik lağvedil-
miş ve araziler hazineye devredilmiştir.
1910 yılında Aziziye Harası olarak tekrar kurulmuş, atçı-
lık faaliyeti safkan Arap Atı yetiştiriciliği şeklinde devam
etmiştir.
Savaş yıllarında hara tekrar kapatılmış, Mahmudiye’de sa-
dece 25 başlık aygır deposu bırakılmış, geri kalan hayvan-
lardan sağlıklı olanlar seçilerek memurlar ve bakıcıları ile
birlikte Karacabey Harasına gönderilmişlerdir.
1930–1931 yıllarında Aziziye, Dokuzoluk, Mandıra ve Er-
tuğrul mevkiilerinde birer inekhane inşa edilmiş, Karaca-
bey’e gönderilen ana materyalin bir kısmı geri getirilmiş ve
1934 yılında Çifteler Harası olarak tekrar kurulmuştur.
Daha sonraki yıllarda hayvancılık ve tarımsal alanda faa-
liyetlerini sürdüren Çifteler Harası 08/06/1984 tarihinde
TİGEM’ e bağlanarak Anadolu Tarım İşletmesi Müdürlüğü
adını almıştır.
1930–1931 yıllarında Aziziye, Dokuzoluk, Mandıra ve Ertuğrul
mevkiilerindebirerinekhaneinşaedilmiş,Karacabey’egönderilen
ana materyalin bir kısmı geri getirilmiş ve 1934 yılında Çifteler
Harası olarak tekrar kurulmuştur.
Cow Houses were built in Aziziye, Dokuzoluk, Mandıra and Ertuğrul locations
between 1930-1931 a section of the mother animals sent to Karacabey were
returned and reestablished as Çifteler Stud Farm in 1934.
02
41
tİgem ANADOLU TARIM İŞLETMESİ
ANADOLU FARM

42 43
02
1910 yılında Aziziye Harası olarak tekrar kurulan işletme,
faaliyetine Safkan Arap Atı yetiştiriciliği şeklinde devam etmiştir.
ın1910itwasre-establishedasAziziyeStudfarmandpurebredArabianHorsebreeding
activities were continued.
ANADOLU FARM

44 45
İşletme arazisi Esenbel ve Merkez arazileri olmak üzere iki
ayrı parçadan meydana gelmekte olup, toplam 45.098
dekardır. Bu arazinin 13.425 dekarı Merkezde, 31.673
dekarı ise Esenbel Mevkiindedir. İşletme Merkez arazisi
Eskişehir-Mahmudiye-Çifteler-Afyon karayolu üzerinde
Mahmudiye İlçe sınırında, Eskişehir’e 53 km, Ankara’ya
ise 214 km mesafede bulunmaktadır. Esenbel arazisi ise
Ankara-Eskişehir anayoluna 6 km, İşletme merkezine ise
25 km mesafededir.
İşletme,arazilerininİçBatıAnadoluBölgesindebulunması
nedeniylegeçitkuşağıiklimözellikleritaşımaktadır. yazları
genel olarak sıcak ve kurak, kışları yağışlı ve oldukça
soğuk geçmektedir. yağışlar genellikle kış ve ilkbahar
aylarında görülmekte olup uzun yıllar ortalaması yıllık
yağış miktarı 242.6 mm’dir.
The Farm lands are composed of two parts which are
Esenbel and Center and have a land asset of 4.509
hectares. 1342 hectares is located in Center, 3167
hectares is located in Esenbel. The Center location of
the Farm is within Mahmudiye district on the highway of
Eskişehir-Mahmudiye-Çifteler-Afyon, 53 km to Eskişehir
and 214 km to Ankara. Esenbel is 6 km to Ankara-
Eskişehir Highway and 25 km to the farm center.
As the lands of the Farm are located in Central Western
Anatolia, it has a transition climate. The summers are
generally hot and dry and the winters are cold, snowy.
The rains are generally seen during winter and spring
seasons.
02
Bahçe Arazisi (Orchard) 881 2,0
ANADOLU FARM

46
Sulu tarım alanlarında tohumluk amaçlı buğday, yonca
ve hayvancılığın kaba yem ihtiyacını karşılamak amacıyla
yonca ve silaj mısır üretimi yapılmaktadır.
Kuru ziraat uygulaması yapılan alanlarda buğday-nadas
münavebe sistemi uygulanmaktadır. Bu alanlardaki üre-
timlerin tamamı tohumluk amaçlı yapılmaktadır
Wheat, alfalfa for seeds as well as alfalfa and silage corn
for covering the forage crop need of animal breeding are
produced on irrigated fields.
On dry farming areas, wheat-fallowing rotation system is
applied and the production on these fields is only for seed
production.
Crop production
Hayvancılık kaba yem ihtiyacının tamamı İşletme üretiminden karşılanmaktadır.
8 ton/saat kapasiteli tohum hazırlama tesislerinde her yıl hazırlanan yaklaşık 3 bin ton
buğday tohumluğu ülkemiz çiftçilerine dağıtılmaktadır. Atçılığın otlatma ve gezinti merası
olarak 10.418 dekar alan mevcuttur.
The forage crop need of animals are completely met from the Farm’s productions. About
3 thousand tons of wheat seeds which are prepared in seed preparation facilities having
8 tons/hour capacity are sold to farmers annually. There is an area of 1041 hectares for
pasturing of horses.
02
47
ANADOLU FARM

48
1815 yılından itibaren Çiftlikat-ı Hümayun’a devredilerek
1908 yılına kadar ordunun ve sarayın binek atı, yapağı,
keçe, vb. hayvansal ürün ihtiyaçlarını karşılamış olan
İşletmede günümüzde 1.300 ana olmak üzere toplam
2.700 baş esmer ırkı ile damızlık süt sığırcılığı faaliyeti
sürdürülmektedir.
2007 yılında başlatılan ve halen devam etmekte olan
sığırcılık tesislerinde kapasitenin arttırılması, mekani-
zasyonu ve otomasyonu projesi kapsamında 300 baş
olan İşletme ana kadrosu 2011 yılında 2.000 başa çıkar-
tılmıştır. İşletme yeni yatırımlarla optimum kapasiteye
ulaşmıştır.
Today, dairy cattle breeding is done in the Farm with 1300
mothers and 2700 total heads of Brown Swiss, where was
devolved to the Imperial Assets in 1815 and met the army’s
and Palace’s animal product needs such as steed, wool,
rug, etc., until 1908.
Within the framework of the capacity increasing,
mechanization and automation project of cattle breeding
facilities, which was started in 2008, number of the herd
was increased to 2000 heads from 300 in 2011. So, the
Farm reached to an optimum capacity through these
investments.
Cattle Breeding
Livestock Breeding
02
49
ANADOLU FARM

51
02
Son 5 yılda İşletme hayvancılığına önemli ve büyük
ölçekli yatırımlar yapılmıştır. Bunlar arasında doğum-
hane, sağımhane, revir ve kontrol dezenfeksiyon te-
sisi, sığırcılık sitesi elektrifikasyonu, sağımhane, sürü
ve gübre yönetim sistemleri, inek tanımlama ve akti-
vasyon tasması alımı, tesis ısıtma sistemi, aşılama ve
tohumlama padoksu yapımı, 4 adet süt soğutma tankı
ve 1 adet ultrason cihazı alımı, 750 başlık genç hayvan
ahırı yapımı, 8000 tonluk katı gübrelik yapımı, tırnak
kesme makinesi alımı, atölye saha betonlaması, 5 adet
kesif yem silosu ve 5 bin tonluk silaj çukuru yapımı sa-
yılabilir. Ayrıca 2011 yılında alınan yemleme vagonları
ile yemleme otomasyonu sağlanmıştır.
In the recent 5 years important and large scale animal
breeding investments were made in the Farm. Among
these, there are maternity room milking, treatment
and control disinfection facilities, cattle breeding
plant electrification, milking plant, flock and manure
management systems, cow identification and activation
collars, plant heating system, vaccination and
insemination paddock construction, 4 milk chilling tanks
and 1 ultrasound device purchase, 8000 tons solid manure
plant, nail cutting tool purchase, workshop site concrete
pavement, 5 forage crop silos and 5000 tons silage pit
construction. Besides in 2011 the feeding automation
was provided with the procured feeding wagons.
Tırnak Kesme Makinası / Clipper
50
ANADOLU FARM

02
52 53
ANADOLU FARM

54
İşletmede Ankara keçisi ile keçicilik faaliyeti sürdürülmek-
tedir. Ankara keçisi küçük vücut yapılı, ince ve zarif, yüz ve
bacakların bilek eklemleri hariç tüm vücut ince yumuşak,
parlak ve lüleli tiftik ile örtülü olup, özel bakım ve besleme
istemeyen üç yanı kapalı sundurma veya kapalı ağıllarda
barındırılabilen bir keçi ırkıdır. Sürü idaresi kolay ve analık
içgüdüsü iyi gelişmiştir.
Goat breeding activities are made with Angora goat
breed in the Farm. Angora goat is small sized, thin and
covered with thin, soft, bright and curly wool apart from
the wrists in the legs and can be raised in closed barns
or yards, 3 sides closed, without any special care and
feeding. Flock management is easy and mother instinct
is well developed.
Ankara Tiftik Keçisi yetiştiriciliği
Angora Goat Breeding
Livestock Breeding
02
55
ANADOLU FARM

İşletmede 500 ana baş olmak
üzere toplam 1.000 baş Ankara
Keçisi mevcuttur.
The Farm has 1000 heads of Angora Goats, of
which 500 are mothers.
02
5756
ANADOLU FARM

58
osmanlı İmparatorluğu döneminde başlanılan safkan
Arap atı yetiştiriciliğine, günümüzde 118 baş kısrak ve 11
baş aygırla devam edilmektedir. İşletmede, Küheylan
Dabi, Alkuruş, Hilalüzzaman, Kuruş şatra aygırları ve
kısraklardan Mebruke, şerzetülhavva, Mahide, şahide,
Gufre, Kemiyetül ırak, Mencule, Sabıka isimli familyalar
bulunmaktadır.
Purebred Arabian Horse breeding, which was started in
the Ottoman era, is carried out with 118 heads of mares
and 11 heads of stallions. Mares’ belong to Mebruke,
Şerzetülhavva, Mahide, Şahide, Gufre, Kemiyetül Irak,
Mencule and Sabıka families; while the stallions’ belong
to Küheylan, Dabi, Alkuruş, Hilalüzzaman, Kuruş and
Şatra families.
Safkan Arap Atı yetiştiriciliği
purebred Arabian Horse Breeding
Livestock Breeding
02
59
ANADOLU FARM

Yüzyıllardır at yetiştiriciliği yapılan
İşletme, Türk Safkan Arap Atçılığının
önemli merkezlerinden biridir.
The farm, where horse breeding has been carried out
for hundreds of years, is one of the most important
centers of Turkish Purebred Arabian Horse breeding.
02
6160
ANADOLU FARM

62
İşletme bu zamana kadar dünyanın en mükemmel saf-
kan Arap atı numunelerini yetiştirmiş, yetiştirdiği mater-
yal ile Türk Arap atı yetiştiriciliğine ve yarış sahalarına
büyük oranda hâkim olmuştur. İşletmenin yetiştirmiş
olduğu ve Türk yarış atçılığına hediye ettiği belli başlı
safkan Arap atları arasında Satvet, Sezgin Bey, Taşkent,
Tulrah, Albatur, özüşan, Arslanbey, ıı.umut, Havuçe-
rol, volga, Bilgihan, yozgatlı, Sadun, Tulhak, Rüzgar,
önal, yavuzhan, Kan-can-san, Canberk, Caş, Sarar, Ha-
lid, Al-ışık, Ayabakan, odin yer almaktadır.
The Farm has raised the most spectacular Purebred Arabian
Horses of the world up to now, and has been dominant in
Turkish Arabian Horse breeding and race fields. Among
the horses raised and presented by the Farm, the most
prominent ones are: Satvet, Sezgin Bey, Taşkent, Tulrah,
Albatur, Özüşan, Arslanbey, II. Umut, Havuçerol, Volga,
Bilgihan, Yozgatlı, Sadun, Tulhak, Rüzgar, Önal, Yavuzhan,
Kan-can-san, Canberk, Caş, Sarar, Halid, Al-Işık, Ayabakan
and Odin.
02
63
ANADOLU FARM

64 65
Kültüraltı arazinin 10.647 dekarı, toplam 31 adet derin ku-
yudan ve DSİ kanallarından alınan sulama suyu ile su-
lanmaktadır.
İşletmeye 2008 yılında 7 adet motopomp ve yağmur-
lama sulama ünitesi kurulmuş, 2009 ve 2010 yıllarında
sulama amaçlı 5 adet ve 2012 yılında 34 adet derin kuyu
açılmıştır. Ayrıca yine 2012 yılında yüzey sulama yapılan
1500 dekarda basınçlı sistemlere geçilmiştir.
1 adet büyük güçlü (340-355 bg), 2 adet orta güçlü
(105-115 bg), 13 adet küçük güçlü traktör (70-75 bg) ile
3 adet toprak işleme aleti, 1 adet ekim makinesi, 4 adet
bakım ve mücadele ekipmanı ve 2 adet iş makinesi satın
alınmıştır.
1.064 hectares of the Farm’s arable lands are irrigated
from 31 deep wells and the State channel.
In 2008, 7 motor pumps and sprinkler irrigation systems
were established. 5 deep wells in 2009 and 2010 and 34
deep wells in 2012 were opened for irrigation. Besides,
in 2012 pressured irrigation systems were established on
150 hectares.
1 340-355 HP, 2 105-115 HP and 13 70-75 HP tractors, 3
cultivators, 1 driller, 4 crop treatment equipments and 2
business machines were procured.
2008 yılı öncesi endüstri bitkileri ekim faaliyeti / Industrial crop plantation before 2008
2008 yılı öncesi en büyüğü 140 BG olan ve % 83’ü eko-
sürdüren işletmeye 2012 yılında mekanizasyonun yeni-
lenmesi projesi kapsamında en büyüğü 356 BG olan 25
adet traktör alınmıştır. Böylece toplam traktör sayısı 54
den 25’e düşmüştür. Böylece mekanizasyonun işletmeci-
liği açısından önemli olan traktörlerin yıllık çalışma saatleri
354 saat/yıl (adet) den 852 saat/yıl (adet) çıkarak işletme-
cilikte optimum düzeye ulaşılmıştır.
tüketimi % 34 azalmış ve iş başarısı % 344 artmıştır. İkile-
me faaliyetinde birim akaryakıt tüketimi % 39 azalmış ve
iş başarısı % 383 artmıştır.
• Hububat ekim faaliyetinde birim akaryakıt tüketimi % 9
• Gübreleme faaliyetlerinde birim akaryakıt tüketimi % 22
Bu yenilenme sonucu akaryakıt, sürücü, yedek parça ve
işçilikten yıllık yaklaşık 510 Bin TL tasarruf edilmiş. terkin
edilen traktörlerin satışından da 465 Bin TL gelir elde edil-
miştir.
İşletmelerimizde teknolojik yenilenme kapsamında arazi-
nin önemli bölgeleri ile tesis ve binaların tamamını izleye-
bilecek kameralı güvenlik sistemi kurularak arazi faaliyetle-
rinin takibi yapılmakta, muhtemel yangın, sabotaj ve gasp
gibi olumsuzluklar için anında tedbir alınmakta,işletme
merkezi ve genel müdürlükten izlenebilmektedir.
İşletmede araç ve akaryakıt takip sistemi de kurularak,
araç ve traktörlerin arazideki çalışmaları, arıza durumları
ve akaryakıt kullanım miktarları bilgisayar ortamında takip
edilmektedir.
which was 140 HP. Consequently, total number of tractors
are decreased from 54 to 25, their annual working hours
are increased from 354 hr (pcs.) to 852 hr (pcs.) and
the optimum business level is reached concerning the
efficiency.
• In secondary ploughing, unit fuel consumption is
reduced by 39% and work success is increased by 383%.
• In cereal sowing, unit fuel consumption is reduced by 9%
As a result of this renewal an annual saving of 510
Thousand TL was obtained from fuel, driver, spare part
and labor costs and 465 thousand TL was obtained from
the sale of cancelled tractors.
Under the scope of technological renewal, farm lands can
be monitored from the farm center and headquarters in
Ankara, important parts of the land and the whole plants
and buildings can be monitored with the camera security
system and the activities are tracked and precautions
can be taken for possible fire, sabotage and theft events.
Vehicle and fuel tracking system has also been
established and the works of the vehicles and tractors,
any breakdown and fuel consumptions can be followed
on computer.
02 tİgem ANADOLU TARIM İŞLETMESİ
ANADOLU FARM

66 67
CEYLANPINAR
03
tİgem
TARIMİŞLETMESİ
www.tigem.gov.tr

69
12/2/1937 tarih ve 3130 sayılı Kanun ile kurulan zirai
Kombinalara bağlı “şanlıurfa Grup Amirliği” olarak faa-
liyete başlamıştır. 01/3/1950 tarihinde yürürlüğe giren
5433 sayılı Kanunla Devlet üretme Çiftlikleri Genel Mü-
dürlüğüne bağlanmıştır.
likleri ile birleşmesi neticesinde, Kamu İktisadi Teşebbüsü
olarak kurulan Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü’ne bağ-
lı Ceylanpınar Tarım İşletmesi Müdürlüğü adını alarak o
tarihten bu yana görevini bu statüde devam ettirmektedir.
It was established as “Şanlıurfa Group Directorate” on
12/2/1937 with the law no 3130 under the authority of
Agricultural Combines, taken under General Directorate of
State Production Farms on 01/3/1950 with the law no 5433
and took the name Ceylanpınar State Production Farm.
In 1984 as a result of the unification of the stud farms and
cow houses with the State Production Farms under the
name General Directorate of Agricultural Enterprises as a
state owned enterprise, the farm renamed to “Directorate
of Ceylanpınar Farm” and has been continuing its activities
as of that date.
History
tİgem CEYLANPINAR TARIM İŞLETMESİ03
Tarihi
CEYLANPINAR FARM
68

70 71
Ceylanpınar Tarım İşletmesi, 1.761.111 dekar arazi
varlığı ile TİGEM’in toplam arazisinin %51’ine sahiptir.
Faaliyetleriyle bölgenin ve ülkenin tarımsal girdi
temininin en büyük güvencesidir.
Ceylanpınar Farm, with its 176.111 hectares of land, constitutes 51% of
TİGEM’s total land assets. with its agricultural activities, it is the biggest
guarantor of the region’s and country’s agricultural input requirements.
Ceylanpınar Tarım İşletmesi Güneydoğu Anadolu Bölgesinde, şanlıurfa
ili Ceylanpınar İlçe sınırları içindedir. İşletme arazileri doğuda Ceylanpınar
ve Kızıltepe arazileri, batıda Akçakale ve Harran İlçeleri, güneyde Suri-
ye Devleti ve kuzeyde viranşehir İlçe arazileri ile sınırlıdır. İşletme arazi-
leri TİGEM’in toplam arazi varlığının %51’ini ve şanlıurfa yüzölçümünün
% 9,3’ünü teşkil etmekle birlikte, GAp ile sulanacak arazilerin ise % 4,5’i
işletme sınırları içinde yer almaktadır.
İşletmede arid iklim hüküm sürmekte olup, yazları kurak ve sıcak, kışları
ılık ve yağışlı geçer. yaz aylarında en yüksek sıcaklık 47,3 °C, kış aylarında
ise en düşük sıcaklık -6.0 °C’dir. uzun yıllar yağış ortalaması 268.1 mm dir
Ceylanpınar Farm is located in Ceylanpınar district of Sanlıurfa city in south
eastern Anatolia and surrounded by Ceylanpınar and Kızıltepe in the east,
Akçakale and Harran in the west, Syria in the south and Viranşehir in the
north. The farm constitutes 51% of TİGEM’s total land assets 9.3 % of
Sanlıurfa city and 4,5 % of the lands to be irrigated with GAP project.
Farm has an arid climate. Summers are dry and hot, while the winters are
mostly mild and rainy. The average temperature in summer is about 47,3
o
C and the average temperature in winter is about -6.0 o
C. The long years
average of rainfall is 268,1 mm.
03
tİgem CEYLANPINAR TARIM İŞLETMESİ
CEYLANPINAR FARM

73
Tarihi boyunca tarımsal üretimin yapıldığı ve-
rimli topraklar üzerine kurulmuş olan Ceylan-
pınar Tarım İşletmesi, 1 Milyon 761 bin dekar
arazi varlığı ile ülkemizin en büyük tek parça
tarım işletmesidir.
Ceylanpınar is located on the lands where
agricultural activities have been carried out
throughout the history and with its land assets
of 176.111 hectares it is the largest single piece
farm of our country.
03
İşletmelere göre arazi dağılım cetveli / The land distribution according to the farms
KÜLTÜRALTI ARAZİ (ARABLE LAND) 1.515.145 86,0
TOPLAM ARAZİ (TOTAL LAND) 1.761.111 100
Center-pivot 260.255 42,6
Damla (Drip) 39.693 6,5
Yağmurlama (Spring) 310.052 50,8
İşletme Adı
Name of Farm
Kültüraltı Arazi (da)
Arable Land (da)
Kültürdışı Arazi (da)
Non arable Land (da)
Toplam (da)
Total (da)
Merkez (Center) 131.671 9.847 141.518
Beyazkule 683.576 68.410 751.986
Gümüşsuyu 699.898 167.709 867.607
TOPLAM (TOTAL) 1.515.145 245.966 1.761.111
72
CEYLANPINAR FARM

74
Sulama yatırımları gerçekleştirilmeden önceki yıllarda
kuru tarım alanlarında buğday-nadas veya yağışı nispe-
ten yüksek olan yerlerde buğday-mercimek-nadas mü-
navebe sistemi uygulanırken, sulu arazi miktarının son
üç yılda yapılan yatırımlarda % 536 artmasıyla birlikte
ekim deseni tamamen değiştirilmiştir. İşletmenin 2 yılda
bir 280 kg/dekar olan buğday verimi 3,6 kat artışla her yıl
500 kg/dekara ulaşmış, sertifikalı hububat tohumu hazır-
lama miktarı 63 bin tondan 225 bin tona çıkmıştır. Ayrıca
2 yılda 1 ürün yerine 1 yılda 2 ürün alınarak yılda yaklaşık
150.000 ton ıı. ürün dane mısır yetiştirilmektedir.
While wheat-fallow rotation on dry areas and wheat-
lentil-fallow rotation on considerably more rainy areas
used to be applied before the realization of irrigation
investments, crop design has completely changed with
the increase of irrigated lands by 536%. The wheat yield,
which used to be 2800 kg/ha once in two years, increased
by 3,6 times and has reached to 5000 kg/ha. The amount
of certified cereal seed preparation increased from 63.000
tons to 225.000 tons, and besides, 150.000 tons of second
crop grain corn is being produced annually through taking
2 products in one year instead of one product in two years.
Crop production
03
75
CEYLANPINAR FARM

03
7776
CEYLANPINAR FARM

79
Son yıllarda gerçekleştirilen önemli yatırımlar sayesinde
sulu alanlar 5,5 kat artırılmış ve buna paralel olarak hubu-
bat üretimi de artmıştır. Buğday tohumu hazırlama tesisle-
rinin kapasitesi 90 ton/saat’e çıkarılmış,%99 oranında saf
tohum sağlayan ve lazer teknolojisi ile çalışan renk ayırıcılı
sistem ilave edilmiştir.
Sulanan alanların artışına paralel olarak değişen bitki üre-
tim desenine ıı. ürün dane mısır, ayçiçeği, soya, muhtelif
yem bitkileri, kanola ve domates dahil edilmiştir. ıı. ürün
dane mısır ve ayçiçeği ekilişlerinin tümü (yaklaşık 184.000
dekar) toprak işlemesiz olarak doğrudan ekim yöntemiyle
gerçekleştirilmiş ve bu sayede işçilikten, akaryakıttan, ma-
kine iş gücünden ve en önemlisi zamandan çok önemli ta-
sarruflar sağlanmıştır.
İşletmede meyve ve aşı kalemi temini amaçlı kurulan An-
tep fıstığı tesislerinde kuru şartlarda yılda 1.6 kg/ağaç verim
alınırken, damla sulamaya geçilmesiyle birlikte 4.5kg/ağaç
verimalınmasıhedeflenmiştir
İşletmede yıllık ortalama 650 ton civarında Antep fıstığı
üretimi yapılmaktadır. Ayrıca, her yıl yaklaşık 40.000 adet
aşılı tüplü Antep fıstığı fidanı üretilerek, dağıtımı sağlan-
maktadır.
As a result of the investments made in the recent years,
the irrigated areas were increased by 5.5 times and cereal
production was also increased in parallel. The capacity of
wheat seed preparation facilities is increased to 90 tons/
hours and color separator system working with laser
technology is added which provides 99% seed purity.
In parallel to the increase in irrigated areas, the crop
rotation was changed and 2nd product grain corn,
sunflower, soybean, various forage crops, canola and
tomato were added to the production design. The whole
of 2nd product grain corn and sunflower plantation
(approx. 18.400 hectares) were made by no-tillage
method and important savings were obtained from labor,
fuel, machine power and time.
In the pistachio fields, which were planted for fruit and
graft purposes, 1,6 kg/tree yield amount is targeted to be
increased to 4,5 kg/tree with the establishment of drip
irrigation systems.
In the Farm, approximately 650 tons of pistachio and
40.000 grafted pistachio saplings are produced and sold
annually.
03
78
CEYLANPINAR FARM

Daha önce yığınlarda muhafaza edilen ürün
ve sertifikalı tohumluklar yapılan yatırımlarla,
ürün kaybının korunması ve hava şartlarından
etkilenmemesi için artık modern silolarda
korunmaktadır.
After the investments, crops and certified seeds, which used to be stored
in stacks, are now kept in modern silos for the prevention of losses and
protection from weather conditions.
03
8180
CEYLANPINAR FARM

82
İşletmenin hayvancılık faaliyetlerinin önemli bir bölümü-
nü sığır yetiştiriciliği teşkil etmektedir. Buna dayanarak
1969 yılından bu yana kademeli olarak sütçü bir ırk olan
Siyah Alaca ırkı sığır yetiştiriciliğine geçilmiştir.
İşletmede 1.300 baş ana olmak üzere toplam 2.806 baş
siyah alaca ırkı ile damızlık süt sığırcılığı faaliyeti sürdü-
rülmektedir.
Cattle breeding constitutes an important part of the
farm’s livestock activities. Since 1969, Holstein breeding
has been gradually applied, as a milking breed.
Dairy cattle breding is carried out with 2.806 heads of
Holsteins, of which 1.300 are mother.
Cattle Breeding
Livestock Breeding
03
83
CEYLANPINAR FARM

yeni Sığırcılık Tesisi
New Cattle Breeding Facility
Livestock Breeding
Kuruluşundan bu yana sığırcılık kapasitesi 2.000 başa
ulaşmış olan işletmede 2012 yılında, 3.000 ana baş ka-
pasiteli, biyogaz tesisine (1MW/yıl), Türkiyenin en büyük
döner sağım sistemine (70 baş) ve yem hazırlama tesisi-
ne sahip, tamamı otomasyonla yönetilen ve 50 Milyon
TL yatırım bütçesi olan yeni sığırcılık sitesi yapımına baş-
lanmıştır.
2013 yılında faaliyete geçecek olan tesis için 2015 yılı he-
defi ana kapasiteye 6.000 baş daha ekleyerek, mevcut
kapasiteyle birlikte toplam 11.000 başlık kapasiteye ulaş-
maktır.
In the Farm, where’s capacity used to be maximum 2000
heads since its establishment; a new, 3.000 mothers
capacity and all automatic modern cattle breeding facility
was started to be established in 2012, together with its
biogas system (1 MW/year), Turkey’s largest rotary milking
system (70 heads) and feed preparation unit, with 50 Million
TL investment.
The 2015 goal for the facility, which will start to operate in
2013, is to increase its capacity to 11.000 heads through
the addition of 6.000 heads more.
Temsili Maket / Figurative Model
Temsili Maket / Figurative Model
03
10.10.2012
84
CEYLANPINAR FARM
85

87
tİgem CEYLANPINAR TARIM İŞLETMESİ03
İşletmede koyunculuk faaliyeti İvesi ırkı ile ve 11 ayrı mev-
kide sürdürülmektedir. İvesi koyunu sıcak ve kurak iklim
koşullarına çok iyi uyum sağlayan, yağlı kuyruklu, uzun
mesafeler yürüyebilen, analık içgüdüsü kuvvetli, yetersiz
mera, barınak ve bakım besleme koşullarında yetiştirile-
bilen, süt verimi öncelikli kombine bir ırktır.
The sheep breeding activity in the farm is carried out with
the Awasi breed. The Awasi breed, with its fatty tail, is a
combined breed mainly efficient in dairy, well adapted to hot
and dry climate conditions, has a strong maternity instinct,
can walk long distances and be raised on insufficient
meadow, shelter and feeding conditions.
Sheep Breeding
Livestock Breeding
CEYLANPINAR FARM
86

88 89
03
İşletme, sahip olduğu 25.000 ana ve toplam 60.000 baş
İvesi ırkı koyun ile dünyanın en büyük İvesi populasyonu-
na sahiptir.
İşletmenin kuruluşundan bu yana koyun varlığı en fazla
25.000 ana baş olmuştur. Koyunculuk projesi kapsa-
mında 2013 yılında 8.000 ana baş, 2014 yılında 8.000
ana baş ve 2015 yılında da 6000 ana baş olmak üzere
toplamda 22.000 ana baş kapasiteli modern hayvancılık
tesisleri, otomatik sağım üniteleri ile birlikte kurulacaktır.
Böylece 2015 yılı sonunda ana sayısı 35.000 başa, top-
lam koyun sayısı ise 80.000 başa ulaşacaktır.
The Farm, with its 25.000 mother and 60.000 total heads
of sheep, has the world’s largest Awasi population.
Since the foundation of the farm, the maximum mother
sheep population has been 25000 mother heads. Under
the scope of sheep breeding project, a modern sheep
breeding facility with a capacity of 8000 mother heads
in 2013, 8000 mother heads in 2014, 6000 mother heads
in 2015, totally 22.000 mother heads, will be established
with the automatic milking units. Thus the number of
mother heads will be increased to 35000 heads and total
population will reach 80000 heads.
2012 yılında İşletmede bulunan 25.000 ana baş koyunun tamamında oto-
matik sağıma geçilmiştir.
ın 2012, automatic milking was started to be applied to all 25.000 mother heads
of sheep in the Farm.
CEYLANPINAR FARM

Ceylanpınar Tarım İşletmesi,
dünyanın en büyük İvesi ırkı
koyun sürüsüne sahiptir.
Ceylanpınar Farm has the biggest Awasi flock
of the world.
03
9190
CEYLANPINAR FARM

92 93
Adını İşletmeye veren ceylanlar, sayılarının giderek azal-
ması nedeniyle 1977 yılından itibaren korumaya alınmış-
lardır. o dönemde sadece 23 adet olan ceylan sayısı bu-
gün 1000’i aşmıştır.
Ceylan yetiştirilmesinde esas amaç, parasal gelirinden zi-
yade gen kaynaklarının korunmasıdır. Bu sebeple ceylan
satışlarında, onları gerçekten seven ve yetiştirip çoğalt-
mak isteyen kişi ve kuruluşlar tercih edilmektedir. Her yıl
yaklaşık 100–150 baş ceylan satılmaktadır.
Ceylan yetiştiriciliği
Gazelle Breeding
Livestock Breeding
The gazelles which give its name to the farm were taken
under protection as of 1977 due to extinction. The number
of gazelles which used to be 23 at that time now exceeds
1000.
The main purpose of gazelle breeding is the protection
of gene resources rather than having a revenue. For this
reason, the persons or organizations who would really
love and would like to raise these animals are preferred in
gazelle sales. Every year, approximately 100-150 gazelles
are sold.
03 tİgem CEYLANPINAR TARIM İŞLETMESİ
CEYLANPINAR FARM

Ülkemize özgü gen kaynaklarının
korunması amacıyla sürdürülen ceylan
yetiştiriciliği, TİGEM’in büyük önem
verdiği faaliyet alanlarından biridir.
Gazelle breeding, which is carried out for protection of the
gene resources peculiar to our country, is a highly valued
activity for TİGEM.
03
9594
CEYLANPINAR FARM

96 97
Kuruluşundan bu yana 109 bin dekar arazi sulamaya
açılmışken, 2009 yılında başlatılan, maliyeti 300 mil-
yon TL’ yi bulan ve TİGEM tarihinin en büyük projesi
olan Ceylanpınar Sulama projesi kapsamında Ceylan-
pınar İşletmesinde sulanan arazi miktarı 2012 yılında
609.000 dekara çıkarılmıştır.
In Ceylanpınar Farm, where only 10.900 hectares could
be irrigated since its foundation, irrigated lands were
increased to 60.900 hectares in 2012 with the 300
Million TL costed Ceylanpınar Irrigation Project, which
was started in 2009 and has been the biggest project of
TİGEM history.
Sulamaya uygun arazi miktarı 1 milyon 20 bin dekar olan
Ceylanpınar Tarım İşletmesi’nde, 2008 sonu itibari ile su-
lanan arazi miktarı 109 bin dekardır.
2009 yılında başlatılan ve planlandığı gibi 2011 sonunda
tamamlanan Ceylanpınar Sulama projesi ile birlikte 500
bin dekar arazinin yer altı suyu ile sulanması gerçekleşti-
rilmiş ve sulanan alan 609 bin dekara çıkarılmıştır.
projenin 2015’te tamamlanması planlanan ikinci aşama-
sında ise DSİ kanalından alınacak su ile 310 bin dekar
alan daha sulanabilir hale gelecek ve İşletmenin toplam
sulanan arazisi 919 bin dekara çıkacaktır.
Söz konusu alanların tamamında center-pivot, damla ve
yağmurlama gibi modern ve basınçlı sulama sistemleri
tesis edilmiştir.
proje kapsamında 1203 derinkuyu açılmış, 561 adet cen-
ter-pivot sistemi ile 258 bin dekar, yarı sabit sulama siste-
mi ile 203 bin dekar ve 111 damla sulama sistemi ile 39
bin dekar alan sulanmaktadır.
Sulamaya açılan araziler ile birlikte artan iş hacminin kar-
şılanması için bu güne kadar toplam 1.450 kişiye ilave
istihdam sağlanmıştır. Bu alanların tamamının faaliyete
geçmesi sonucunda ise toplam ilave istihdam yaklaşık
3.700 kişiye ulaşacaktır.
In Ceylanpınar Farm, where 102.000 hectares of land is
irrigable, only 10.900 hectares could be irrigated in 2008.
With the Ceylanpınar Irrigation Project, which was started
in 2009 and completed by the end of 2011 as planned,
irrigation of 50.000 hectares more is realized through
underground water and the total amount of irrigated lands
has reached to 60.900 hectares.
As for the second stage of the project planned to be
completed in 2015, and additional 31.000 hectares will
become irrigated with the water taken from the State
Channel and the total amount of irrigated land is going to
be increased to 91.900 hectares.
Modern and pressured irrigation systems have been
established in all of the mentioned lands such as center
pivot, drip and sprinkler irrigation systems.
Under the scope of project, 1203 deep wells have been opened
and 25.800 hectares are irrigated with 561 center pivots,
20.300 hectares are irrigated with semi sprinklers and 3.900
hectares are irrigated with 111 drip irrigation systems.
Parallel to the increase in irrigated production, 1450 staff
more have been employed to meet the work power demand.
With the completion of all irrigation process, additional
employment will reach to 3700.
03 tİgem CEYLANPINAR TARIM İŞLETMESİ
CEYLANPINAR FARM

98
Mekanizasyonun Yenilenmesi ve
Teknolojik Yatırımlar
TİGEM genelinde başlatılan teknolojik yatırımlar çerçeve-
sinde ve Ceylanpınar Sulama projesi kapsamında, kurum
tarihinde ilk kez 355 beygir gücünde traktörler alınmıştır.
Bunlarla birlikte İşletmeye alınan muhtelif güçlerdeki trak-
tör sayısı 314’tür.
Ayrıca, toprak işlemede kullanılmak üzere 20 adet 13 göv-
deli pulluk, 26 adet pünomatik ekim makinesi, 57 adet
doğrudan ekim makinesi, 7 adet 32 metre iş genişliğinde
kendi yürür ilaçlama makinesi alınmış, 6 adet 243 ton/
saat kapasiteli kurutma tesisi, 3 adet renk ayırıcılı tohum
hazırlama tesisi kurulmuştur.
2008 yılı öncesi en büyüğü 140 BG olan ve % 77’si ekono-
mik ömrünü doldurmuş 361 adet traktörle faaliyetlerinisür-
dürürken, 2012 yılında mekanizasyonun yenilenmesi pro-
jesi kapsamında en büyüğü 356 BG olan 119 adet traktör
alınmıştır. yapılan alımlarla toplam traktör sayısı 361 den
308’ e düşmüştür. Böylece mekanizasyonun işletmecili-
ği açısından önemli olan traktörlerin yıllık çalışma saatleri
1000 saat/yıl (adet) çıkarak işletmecilikte optimum düzeye
ulaşılmıştır.
• İkileme faaliyetinde birim akaryakıt tüketimi % 21 azal-
mış ve iş başarısı % 107 artmıştır.
işçilikten yıllık yaklaşık 6 Milyon TL tasarruf edilmiş. terkin
edilen traktörlerin satışından da 2,5 Milyon TL gelir elde
edilmiştir.
Renewal of Mechanization and
Technological Investments
Within the frame of the technological investments started
in all TİGEM and under Ceylanpınar Irrigation Project, 355
HP tractors were procured for the first time. The number
of various hp tractors procured for the farm is 314.
Besides, 20 ploughs with 13 trunks, 26 pneumatic
planting machine, 57 direct sowing machine, 7 self
propelled spraying machine at 32 m working width were
procured and 6 drying facilities with a capacity of 243
ton/hour and 3 color separator seed preparation facilities
were established.
were procured in 2012, biggest of which is 356 HP.
Before 2008, activities in the Farm used to be carried
out with 361 tractors, 77% over its economic life span
and biggest of which was 140 HP. Consequently, total
number of tractors are decreased from 361 to 308, their
annual working hours are increased to 1000 hr (pcs.) and
efficiency.
As a result of this renewal, 6 Million TL is saved annually
from fuel, driver, spare part and labor costs and all the
cancelled tractors were sold for 2.5 Million TL.
İşletmenin tamamında akaryakıt ve araç takip sistemi, vi-
deo-konferans sistemi ve kameralı güvenlik sistemi tesis
edilmiştir. Tüm bu sistemlerin kontrolü, İşletme merke-
zine inşa edilen bilgi-güvenlik kulesinden gerçekleştiril-
mektedir.
İşletme arazilerinin muhtelif yerlerine yerleştirilmiş 142
adet kameradan 40 adedi 2 km mesafe içerisinde yatay
ve dikey tarama, hareket algılama, otomatik takip ve ha-
reketli noktaya zoom özelliği olan kameralardır.
03
Fuel and vehicle tracking system, video conference system
and camera security system were established in the Farm.
Control of all these systems is made from the information-
security tower built at the center of the Farm.
40 of the 142 cameras located in various places of the
Farm, can make horizontal and vertical scanning within 2
km and have properties such as motion sensing, automatic
tracking and zooming on moving target. 99
CEYLANPINAR FARM

100 101100
Yapılan yatırımlar ile işletmenin tüm
mekanizasyon sistemi en son teknoloji ile
donatılmıştır. Kurulan teknolojik alt yapı
sayesinde hassas ve sürücüsüz tarımsal
faaliyetler yapılabilmektedir.
The mechanization system of the farm was equipped with latest
technology with the investments. As a result of the technological
infrastructure, precise farming is applied.
03
101
CEYLANPINAR FARM

Doğrudan ekim makinelerinin kullanımı ile 2011 yılında 108
bin dekar, 2012 yılında 182 bin dekar ikinci ürün dane mısır
ve 18 bin dekar buğdayın doğrudan ekim yöntemiyle ekilişi
gerçekleştirilmiş, dekar başına 25 TL tasarruf sağlanmıştır.
plantation of 10.800 hectares of second crop maize in 2011, 18.200 hectares
of second crop maize and 1.800 hectares of wheat in 2012 were done with
direct drillers, and provided 250 TL saving per hectare.
03
102 103
CEYLANPINAR FARM

104 105
ÇUKUROVA
04
tİgem
TARIMİŞLETMESİ
www.tigem.gov.tr

106 107
1894 yılında Anavarza Çiflikat-ı Hümayunu Askerisi adı altında 880.000
dekar arazi üzerinde kurulmuştur. İşletme 1910 yılında diğer emsalleri gibi
lağvedilmiş, tüm damızlıkları satılarak arazisi hazineye devredilmiştir. 1927
yılında ziraat vekaleti Çukurova’nın hayvan yetiştirilmesine uygun olduğu
kanaatine vararak bu sahada Hara kurulmasına karar vermiştir. Aynı yıl ha-
zineden devralınan arazide çiftlik binaları inşa edilmiş ve Mercimek Aygır
Deposu adı altında Atatürk’ün hediye ettiği 2 aygır ile faaliyetlere başlan-
mıştır. Bu tarihten 1983 yılına kadar Mercimek Harası adı altında faaliyet-
lerini sürdürmüştür.
1984 yılında Haralar ve İnekhanelerin Devlet üretme Çiftlikleri ile birleş-
mesi neticesinde, Kamu İktisadi Teşebbüsü olarak kurulan Tarım İşletme-
leri Genel Müdürlüğü’ne bağlı “Çukurova Tarım İşletmesi Müdürlüğü” adını
almıştır ve o tarihten bu yana görevini bu statüde devam ettirmektedir.
Thefarmwasestablishedasthe“AnavarzaImperialMilitaryBarrack”in1894
on 88.000 hectares. In 1910 all assets of the farm were sold and registered
as revenue as all other farms. The stud farm was established in 1927 with
the directive of the Ministry of Agriculture considering that the farm was
promising for animal breeding. That year, farm buildings were established on
the lands returned from Treasury and with 2 stallions provided by Ataturk,
thebreedingactivitieswerestartedunderthenameMercimekStallionDepot.
In 1984 as a result of the unification of the stud farms and cow houses
with the State Production Farms under General Directorate of Agricultural
Enterprises, the “Directorate of Çukurova Farm” was established and has
been continuing its activities as of that date.
History
Tarihi
tİgem ÇUKUROVA TARIM İŞLETMESİ04
1894 yılında Anavarza Çiflikat-ı Hümayunu
adı altında kurulmuştur.
ıt was established as the “Anavarza ımperial Farm” in 1894.
ÇUKUROVA FARM

108
42.830 dekar arazi varlığına sahip olan Çukurova Tarım
İşletmesi Adana İli Ceyhan İlçesi sınırları içerisinde, ilçe
merkezinin 12 km kuzeyinde, Kadirli –Kozan Karayolu
üzerindedir. İşletme Adana iline 50 km, Kozan ve Ka-
dirli ilçelerine 45 km, Ankara’ya ise 541 km uzaklıkta
bulunmaktadır. Ayrıca İşletme merkezine bağlı bir ünite
olarak Adana İncirlik’te 468,5 dekar arazi mevcuttur.
Çukurova Tarım İşletmesi kışları ılık ve yağışlı, yazları
sıcak ve kurak geçen tipik Akdeniz iklimine haizdir. En
yağışlı dönem Aralık, ocak ve şubat aylarıdır.
uzun yıllar ortalaması yıllık yağış miktarı 726.3 mm’dir.
Çukurova Farm, which has a land asset of 4.283 hectares,
is located in Adana City, Ceyhan district, 12 km north of the
district center and on the Kadirli-Kozan highway. It is 12 km
to Ceyhan, 50 km to Adana, 45 km to KOzan and 541 km to
Ankara. It also has 46,8 hectares within the boundaries of
Incirlik/Adana.
In the Farm, where winters are mild and rainy, and summers
are hot and dry, as the features of Mediterranean climate;
most rainy months are December, January and February.
Long years average of rainfall is 726.3 mm.
04
Tabii Mera (Pastures) 39 0,1
109
tİgem ÇUKUROVA TARIM İŞLETMESİ
ÇUKUROVA FARM

111
06
Çukurova Tarım İşletmesinin mevcut arazi varlığı 42.830
dekar olup, bunun 40.663 dekarı kültüraltı arazidir. İkinci
ürün ekilişlerle birlikte üretim yapılan sahalar 48.000 de-
kara ulaşmaktadır.
Sulanan tarım alanı 14.352 dekardır. önümüzdeki yıllar
için, Ceyhan nehrinden su terfi ettirilerek, sulanan alanla-
rın 20.000 dekara çıkarılması programlanmıştır.
Kuru tarım sahalarında; buğday, ayçiçeği, fiğ ve kanola
ekilişleri yapılmaktadır. Buğday üretiminin tamamı to-
humluk amaçlıdır. Kuru ziraat sahalarının %30’unda mü-
navebe amaçlı yağlık ayçiçeği ekilmektedir.
Total land asset of the Farm is 4.283 hectares, of which
4.066 is arable, and this amount increases up to 4.800
hectares with the second crop plantations.
The size of the irrigated lands is 1.435 hectares, and with
the water transferred from Ceyhan River, this amount is
programmed to be increased to 2.000 hectares in the years
ahead.
Wheat, sunflower, vetch and canola are planted on dry
lands.On30%oftheseareas,thereissunflowerplantations
for rotation purposes and wheat production is only for seed.
Crop production
04
110
ÇUKUROVA FARM

112 113
04
Sulu ziraat sahalarında, birinci ve ikinci ürün olarak; mısır, pa-
muk, soya, kanola gibi tarıma dayalı sanayinin ihtiyacı olan
ürünlere yer verilmektedir. Mısır ve soyanın aynı zamanda
tohumluk üretimi de yapılmaktadır. yine sulu ziraat sahala-
rının bir kısmında; özel sektör firmalarıyla gerek sözleşmeli,
gerek münavebe amaçlı yıllık arazi kiralama yoluyla, serti-
fikalı fidan, yer fıstığı, cips’lik mısır üretimleri de yapılarak,
bölgemizde istihdamın arttırılmasına yönelik faaliyetlere de
imkân sağlanmaktadır.
yem bitkileri olarak, hayvancılık şubesinin sulu ve kuru kaba
yem ihtiyacını karşılamak üzere sulu sahalarda yonca, silajlık
mısır, kuru sahalarda ise fiğ üretimi yapılmaktadır. Ayrıca top-
lam 136 dekar meyve 855 dekar park ağaç alanı mevcuttur.
On irrigated areas, corn, cotton, soybean and canola are
produced as first and second crop for industrial purposes.
Corn and soybean are also produced as seeds. IOn some
parts of the irrigated areas, certified sappling, ground nut
and corn for chips are produced for rotation or through
annual leasing with the private sector by contracted
farming, and the employment opportunities of the region
are increased.
As for the forage crops, alfalfa, silage corn in irrigated fields
and vetch in dry fields are produced for covering the forage
needs of the animals of the Farm. In addition, the Farm
has 13.6 hectares of fruit plantation and 85,5 hectares of
greenfield.
ÇUKUROVA FARM

114
Kuruluş yıllarında binek hayvanları ve koyun yetiştiriciliği
yapılmış olan İşletmede, ülke ihtiyaçlarına parelel olarak
Siyah Alaca ırkı ile damızlık süt sığırcılığı faaliyetlerine de-
vam edilmektedir.
Halen İşletmede 400 baş ana kadro olmak üzere toplam
1.000 baş ile sığırcılık faaliyeti sürdürülmektedir.
İşletmede 2012 yılından itibaren eski sığırcılık tesislerinde
1.000 başlık besi faaliyetine başlanmıştır.
Parallel to the country’s needs, dairy cattle breeding is
carried out with the Holstein breed in the Farm , where
mounts and sheeps were bred during the first years.
Cattle breeding is done with 1000 heads, 400 of which are
mother.
In 2012, the Farm has started fattening activities with 1000
heads in the old facilities.
Cattle Breeding
04
115
ÇUKUROVA FARM

116 117
04
Damızlık süt sığırcılığı yapılan işletme, 2012 yılından itiba-
ren besicilik faaliyetlerine de başlamıştır.
In the Farm, where dairy cattle breeding has been carried
out, fattening operations were started in 2012.
ÇUKUROVA FARM

04
119118
ÇUKUROVA FARM

120 121
Toplam 14.352 dekarında sulu tarım yapılan İşletmenin
5.000 dekarı damla sulama, 2.884 dekarı yağmurlama
sistem ile sulanmaktadır. 2013 yılında ise 6.046 da arazi-
de damla sulama sistemi tesis edilecek ve cazibe sulama
yapılan tüm arazilerde basınçlı sulama sistemine geçile-
cektir.
In the Farm, where 1435 hectares are irrigated in total,
500 hectares are irrigated with drip and 288 hectares
with springler systems. In 2013, drip systems will be
established on 600 hectares more, and all the surface
irrigated areas will be turned into modern systems.
2008 yılı öncesi zirai mücadele faaliyeti / Spraying before 2008
2008 yılı öncesi en büyüğü 140 BG olan ve % 71’i eko-
sürdüren işletme 2012 yılında mekanizasyonun yenilen-
mesi projesi kapsamında en büyüğü 356 BG olan 8 adet
traktör alınmıştır. Toplam traktör sayısı 55 den 21’ e düş-
müştür. Böylece mekanizasyonun işletmeciliği açısından
önemli olan traktörlerin yıllık çalışma saatleri 783 saat/yıl
(adet) çıkarak işletmecilikte optimum düzeye ulaşılmıştır.
• İkileme faaliyetinde birim akaryakıt tüketimi % 28 azal-
mış ve iş başarısı % 382 artmıştır.
işçilikten yıllık yaklaşık 830 Bin TL tasarruf edilmiş. ter-
kin edilen traktörlerin satışından da 305 Bin TL gelir elde
edilmiştir.
are decreased from 55 to 21, their annual working hours are
increased to 783 hr (pcs.) and the optimum business level is
reached concerning the efficiency.
• In spraying, unit fuel consumption is reduced by 47% and
• In fertilizing, unit fuel consumption is reduced by 22% and
As a result of this renewal, 830 Thousand TL is saved
annually from fuel, driver, spare part and labor costs and all
the cancelled tractors were sold for 305.000 TL.
04 tİgem ÇUKUROVA TARIM İŞLETMESİ
ÇUKUROVA FARM

122 123
DALAMAN
05
tİgem
TARIMİŞLETMESİ
www.tigem.gov.tr

125
Dalaman Tarım İşletmesinin üzerinde kurulu arazinin, 1824
tarihli en eski osmanlı belgesinde Mihrişah Sultan vakfı-
na ait Köyceğiz ve çevresinde bulunan on iki adet çiftliğin
bulunduğu arazileri kapsadığı ve 30.01.1935 tarihli 2/1928
sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile devlet tarafından kamulaş-
tırıldığı anlaşılmaktadır.
Cumhuriyet arşivlerinde yapılan araştırmalarda ve tapu
kayıtlarına dayanarak yapılan tespitlerde, Dalaman Ta-
rım İşletmesinin bulunduğu arazi dışında bölge ve yakın
çevresinde herhangi bir vakfa ya da devletin herhangi bir
kurumuna ait büyük bir arazinin bulunmadığı sonucuna va-
rılmıştır. İşletme, 1935 yılında, modern tarım teknolojilerini
kullanarak, yeni tekniklerin uygulanması ile çiftçiye örnek,
öncü ve önder olmak amacıyla, Devlet ziraat İşletmeleri
Kurumuna bağlı olarak kurulmuş ve 1950 yılına kadar bu
çerçevede faaliyetlerini sürdürmüştür. 01/03/1950 tarihin-
de 5433 sayılı Kanunla “Dalaman Devlet üretme Çiftliği”
olarak Devlet üretme Çiftlikleri Genel Müdürlüğüne bağlan-
mıştır.
likleri ile birleşmesi neticesinde, o tarihten bu yana Kamu
İktisadi Teşebbüsü olarak kurulan Tarım İşletmeleri Genel
Müdürlüğü’ne bağlı “Dalaman Tarım İşletmesi Müdürlüğü”
adı altında faaliyetlerini sürdürmektedir.
From the possibly oldest Ottoman document about the
issue dated 1824 and the Cabinet Decision of 30.01.1935
and no 2/1928, it is understood that the areas on which
Dalaman Farm lays once covered 12 farms of Mihrişah
Sultan Foundation and than expropriated by the State.
In the researches made in the Republican Achieves and
in the detection based on title deed registries, it was
decided that there is no other big land around the region
belonging to any foundation or the state other than the
land where Dalaman Farm is located. The Farm was
established under State Agricultural Enterprises in order
to lead the farmers and continued its activities within
this frame until 1950. It was brought under the body of
State Production Farms on 01/3/1950 with the law no
5433 and renamed to The Directorate of Dalaman Farm.
In 1984 as a result of the unification of the stud farms
as a state owned enterprise, the “Directorate of Dalaman
Farm” was established and has been continuing its
activities as of that date.
Tarihi
History
tİgem DALAMAN TARIM İŞLETMESİ05
DALAMAN FARM
124

126 127
İklimi ve ekolojisiyle polikültür tarımın yapılmasına
elverişli bir işletmedir.
The farm is promising for poly-culture agriculture with its climate and ecology.
Toplam 34.381 dekar alan üzerine kurulmuş olan ve Muğla İli sınırları
dahilinde Dalaman ovasında yer alan işletme, doğuda Fethiye, batıda
Marmaris, güneyde Akdeniz ve kuzeyde Köyceğiz ile sınırlanmıştır. İş-
letme, Fethiye-Muğla Karayolu üzerinde, Köyceğiz’e 40, Muğla’ya 90,
Fethiye’ye 55 km mesafededir. Kuzeyde Dalaman ilçe merkezi ve arka-
sında Sandıras Dağları ile batıda Dalaman Çayı, doğuda Tersakan Deresi
arasında, güneyde Akdeniz’e birleşen bu ovanın denize bitişik en güne-
yinde yer almaktadır.
Ege Bölgesi, Batı Akdeniz ve Güney Marmara bölgelerinin iklim koşul-
larına sahip olup uzun yıllar ortalaması yıllık yağış miktarı 928.1 mm’dir.
The farm is established on a field of 3438 hectares and located within
Muğla, Dalaman Plain in the south east of Muğla city. There is Fethiye in
the east, Marmaris in the west, Mediterranean in the south and Köyceğiz
in the north. The farm is located on Fethiye-Muğla Highway, 40 km to
Köyceğiz, 90 km to Muğla, 55 km to Fethiye. In the north there is city
centre of Dalaman district and Sandıras Mountains lie in the back. This
plain is between the Dalaman River in the west, Tersakan River in the
east, and unifies in Mediterranean in the south.
IthastheclimateconditionsofAegean,WesternMediterraneanandSouthern
Marmara and the long years average of the rainfall is 928.1 mm.
05
tİgem DALAMAN TARIM İŞLETMESİ
DALAMAN FARM

129
05
128
DALAMAN FARM

130
İşletmeidarebinası,TİGEMGenelMüdürüMehmetHalisBİLDEN’in
Gebze yüksek Teknoloji Enstitüsü Mimarlık Bölümü’nde yaptı-
ğı yüksek Lisans çalışmaları esnasında hazırlamış olduğu “Da-
laman Tarım İşletmesi İdare Binası’nın Restorasyon projesi”
başlıklı tez çalışmasına konu edilmiştir.
XX. yüzyılın başlarında batı mimarisinin etkisinde kalınarak
inşa edilen ve işletme binası olarak kullanıldığı tespit edilen
yapı, günümüze kadar özgünlüğünü korumuştur. yüksek lisans
tezi çalışması çerçevesinde Dalaman İlçesi’nin tarihi ve coğrafi
yapısı da incelenmiştir. Dalaman Tarım İşletmesi’nin tarihi ve
yerleşimi detaylı olarak ortaya konulmuş, binanın tarihi ve ge-
nel özelliklerinin araştırılmasının ardından rölöve, restitüsyon
ve restorasyon çalışmaları gerçekleştirilmiştir.
The administration building of the Farm has become the subject
of post-graduate thesis work of TİGEM General Director Mehmet
Halis BİLDEN, with the title of “ Restoration Project of Dalaman
Farm Administration Building”, in Gebze High Technology
Institute.
The structure, which was built under the effect of western
architecture at the beginning of 20th century and detected to
be used as administration building, has protected its originality
until today. Within the frame of the post graduate study, the
history and geographical structure of Dalaman District were also
examined. The history and settlement of Dalaman farm was put
forward in a detailed way and after the investigation of building
history and general properties, relief, restitution and restoration
works were carried out.
05
Söz konusu tez çalışmasının hayata geçirilmesi kararının alın-
masının ardından Muğla Kültür ve Tabiat varlıklarını Koruma
Kurulu’nun onayı alınarak gerekli çalışmalar tamamlanmış,
binanın tarihi değeri ve özgün mimari özelliklerinin korunması
ve günün koşullarına uygun donanımlara kavuşması amacıyla
başlatılan restorasyon çalışmaları 2012 yılı sonu itibariyle biti-
rilmiş, peyzaj orijinaline uygun hale getirilmiştir.
After the decision for realization of the mentioned thesis work, the
approval of Muğla Protection Board of Culture and Natural Assets
was taken and the works were started. The restoration works
for protection of the historical value and original architectural
properties of the building were completed in 2012 and the
landscaping was transformed into original statute.
131
DALAMAN FARM

133
05
Kültüraltı arazinin 17.367 dekarı, sulanmaktadır.
yaklaşık 4.000 dekar civarında bulunan kuru tarım ala-
nında ise buğday-fiğ münavebesi uygulanarak, bu alan-
larda da her yıl üretim yapılmaktadır. İşletmenin buğday
üretiminin tamamı tohumluk amaçlıdır.
1.736 hectares of the arable land is irrigated.
On dry lands of approximately 400 hectares, wheat-vetch
rotation is applied and every year production is made in
these fields. All wheat production in the Farm is made for
seeds.
Crop production
132
DALAMAN FARM

134
TİGEM’de Kompozit Arifiye Mısır Tohumu üretiminin yapıldığı
bu işletme üretimleri, tüm bölgelerimize her yıl ihtiyaca göre
dağıtılmaktadır.
This farm of TİGEM, where composite Arifiye corn seed is produced, is sel-
ling the productions to all regions based on the needs.
Sulu tarım alanlarının toplam 6.372 dekarında narenci-
ye tesisleri mevcut olup narenciye ağaç sayısı 97.000
adettir. Washington, Washington Navel, valencia porta-
kal çeşitleri ile Greyfurt (Altıntop) ve Limonun önemli bir
kısmı ihraç edilmektedir. Geri kalan sulu alanlarda buğ-
day ve aynı yıl 2. ürün silaj veya dane mısır ekilişleri ile
yağlık ayçiçeği üretimi yapılmaktadır. Bu İşletmemizde
ayçiçeği verimi 402 kg/da olup Türkiye ve dünya orta-
lamalarının 2 katı verim alınmaktadır. İşletmede her yıl
3.500 ton buğday tohumu dağıtılmaktadır.
İşletmede yılda yaklaşık 5.000 ton İnterdonat Limon
2.800 ton valencia, 2.200 ton Washington portakal ve
1.500 ton Greyfurt üretilmekte ve Avrupa Birliği stan-
dartlarında olan bu meyvelerin büyük bir kısmı ihraç
edilmektedir. Türkiye de ilk defa çok geniş alanlarda iyi
tarım uygulamaları ve EuRoGAp sertifikası olan kamu
kurumu Dalaman Tarım İşletmesidir.
Kompozit Arifiye mısır tohumluğu üretimi ülkemizde
sadece Dalaman Tarım İşletmesinde yapılmakta olup,
ülkemizin tüm bölgelerine her yıl ihtiyaca göre buradan
dağıtılmaktadır.
özel sektörle işbirliği kapsamında her yıl yaklaşık 1.000
dekar alanda karpuz ve muhtelif sebze ile 370 dekar
alanda dış mekan süs bitkisi üretimi yapılmaktadır.
There are citrus fruit plantation on 637 hectares of the
irrigated lands and the number of citrus trees is 97.000.
An important amount of Washington, Washington navel,
Valencia orange varieties and Grapefruit (Altıntop) and
Lemon are exported. On the rest of the irrigated fields,
wheat and 2nd product grain, silage corn and sunflower
are produced at the same year. The Farm’s sunflower
yield is 4020 kg/ha, which is about 2 times above Turkey
and World averages. In the farm every year 3.500 tons of
wheat seed is sold.
Every year, about 5.500 tons Interdonat Lemon, 2.800
tons Valencia, 2200 tons Washington orange and 1.500
tons grapefruit is produced and most of these fruits,
which are in European Union standarts are exported.
Dalaman Farm is the first public authority in Turkey where
good agriculture applications are applied on a large scale
and awarded with EUROGAP Certificate.
The production of Composite Arifiye corn seed is only
made in Dalaman Farm in our country and sold to all
regions of our country based on demand.
With the cooperation of private sector, watermelon
and various vegetables are grown on 100 hectares and
outdoor ornamental plants are grown on 37 hectares.
05
135
DALAMAN FARM

İşletmeye son 3 yılda 2.000 tonluk
mahsul deposu, 1 adet ot sundurması
inşa edilmiştir
In the recent 3 years, 2000 ton product depot and 1 hay
shed were built in the farm.
05
137136
DALAMAN FARM

138
Halen İşletmede 720 baş ana kadro olmak üzere toplam
1.520 baş ile sığırcılık faaliyeti sürdürülmektedir. yıllık or-
talama 250 baş damızlık satışı gerçekleştirilmektedir.
Bilgisayar kontrollü 2x20 başlık sağım sistemi ile 40 baş
inek aynı anda sağılmakta, sütler el değmeden soğutucu
tanklara aktarılarak +4 °C de muhafaza edilmektedir.
The cattle breeding in the Farm is carried out with 1.520
heads of cattle, 720 of which are mothers. About 250 heads
of cattle are sold annually.
With the 2 X 20 head milking facility 40 cows are milked
at the same time and the milks are transferred to chilling
tanks untouched and stored at +4 0
C.
Cattle Breeding
Livestock Breeding
05
139
DALAMAN FARM

140
İşletmede 2012 yılında 2.000 koloni alınarak arıcılık fa-
aliyeti başlatılmıştır. Koloniler kışın işletmede, yazın ise
Gökhöyük, Gözlü, Altınova, polatlı ve ulaş İşletmelerinde
konuşlandırılmaktadır. özellikle bitki poligasyonu denilen
ve bitkilerin döllenmesini sağlayan arıcılık faaliyetleri ile
vatandaşın fazla rağbet etmediği alanlarda bu ihtiyacı gi-
dermek, buna paralel olarakta bal istihsali öngörülmüştür.
2013 yılında 3.500 koloni daha alınarak oğullarla birlikte
6.000 koloniye çıkılması planlanmaktadır.
Apiculture has started with 2000 colonies in 2012. These
colonies are kept in the Farm during winter, and transferred
to Gökhöyük, Gözlü, Altınova, Polatlı and Ulaş Farms in
summer. With beekeeping, meeting the plant polygation
and insemination requirements and honey production
in parallel are aimed. In 2013, 3500 colonies more will be
procured and the number will increase to 6000 in total.
Arıcılık Faaliyetleri
Apiculture
Livestock Breeding
05
141
DALAMAN FARM

142 143
İşletmede 17.367 dekar arazi, 29 adet derin kuyudan ve
Dalaman Çayından alınan suyla sulanmaktadır. Sulanan
arazinin 10.962 dekarı damla sulama sistemi ile sulan-
maktadır. 2013 yılında Dalaman Çayı ve açılması planla-
nan 8 adet derin kuyudan faydalanılarak cazibe sulama
yapılan 11.684 dekar arazinin tamamında basınçlı sulama
sistemine geçilecektir.
Yeniden yapılanma programı dahilinde işletmeye 2 adet
200 BG gücünde büyük güçlü traktör, 8 adet 110 BG
gücünde orta güçlü traktör ve 10 adet 55-88 BG gücünde
küçük güçlü traktör ve bağlı ekipmanları alımı ile 2 adet 6
sıralı endüstri bitkileri ekim makinesi, 1 adet 8 m pnöma-
tik kombine hububat ekim makinesi, 2 adet 7+1 gövdeli
pulluk ve 4 adet suni gübre serpme makinesi ( 24 m iş ge-
nişliğinde) alımı yapılmıştır.Ayrıca işletmeye mahsül de-
polama amacıyla 2.000 ton kapasiteli silo kurulmuştur.
1736 hectares are irrigated with the water taken from
29 deep wells and Dalaman River. 1096 hectares of
it are irrigated with drip irrigation. In 2013 the whole
1168 hectares irrigated with surface irrigation will be
transformed into pressured irrigation systems via the
Dalaman River and additional 8 deep wells planned to be
opened.
Under the scope of Restructuring Program, 2 200 HP
tractors, 8 110 HP tractors and 10 55-88 HP tractors
with their equipment and 2 pcs. 6-Lined industrial crop
planter, 1 pcs. 8 –meter pneumatic combined cereal
planting machine, 2 pcs. 7+1 trunk plough and 4 artificial
fertilizer spreaders (24 m working width) were procured.
Besides 2.000 tons capacity silo was established in the
Farm for crop storage.
2008 yılı öncesi zirai mücadele faaliyeti / Spraying before 2008.
2008 yılı öncesi en büyüğü 75 BG olan ve % 88 ’i eko-
adet traktör alınmıştır. yapılan alımlarla toplam traktör sa-
yısı 73 den 29’ a düşmüştür. Böylece mekanizasyonun
işletmeciliği açısından önemli olan traktörlerin yıllık ça-
lışma saatleri 533 saat/yıl (adet) den 940 saat/yıl (adet)
çıkarak işletmecilikte optimum düzeye ulaşılmıştır.
• Toprak İşleme faaliyetlerinden nadas’ta birim akarya-
kıt tüketimi % 4 azalmış ve iş başarısı % 108 artmıştır.
• İkileme faaliyetinde birim akaryakıt tüketimi %28
azalmış, iş başarısı % 112 artmıştır.
• Hububat ekim faaliyetinde birim akaryakıt tüketimi
% 10 azalmış ve iş başarısı % 125 artmıştır.
• Gübreleme faaliyetlerinde birim akaryakıt tüketimi
işçilikten yıllık yaklaşık 750 Bin TL tasarruf edilmiş. Ter-
edilmiştir.
efficiency.
annually from fuel, driver, spare part and labor costs and
all the canceled tractors were sold for 638 Thousand TL.
05 tİgem DALAMAN TARIM İŞLETMESİ
DALAMAN FARM

144 145
GÖKHÖYÜK
06
tİgem
TARIMİŞLETMESİ
www.tigem.gov.tr

147
G
ökhöyük Tarım İşletmesi’nin bulunduğu böl-
ge geçmişte “Geldingen ovası” adıyla anılan
%80’i bataklık, çorak ve verimsiz arazilerden
oluşmaktaydı. Adı geçen araziler kamulaştırı-
larak, 20/11/1944 tarihinde zirai Kombinalar
Kurumuna bağlanmıştır. 1950 yılında zirai Kombinalar ve
Devlet ziraat İşletmelerinin Devlet üretme Çiftlikleri çatısı
altında birleştirilmesi ile İşletme “Gökhöyük Devlet üretme
Çiftliği” adını alarak faaliyetlerini sürdürmüştür.
likleri ile birleşmesi neticesinde, o tarihten beri Kamu İkti-
sadi Teşebbüsü olarak kurulan Tarım İşletmeleri Genel Mü-
dürlüğü’ne bağlı “Gökhöyük Tarım İşletmesi Müdürlüğü”
Initially 80 % of the area where Gökhöyük Farm is located
was composed of swamps, dry and infertile lands which
was named as “Geldingen Plain”. The mentioned lands
were confiscated and brought under the authority of
Agricultural Combines on 20/11/1944. It was named as
Gökhöyük State Production Farm when the Agricultural
Combines and Agricultural State Farms were unified
under the name State Production Farm in 1950.
name General Directorate of Agricultural Enterprises as
a state owned enterprise, the “Directorate of Gökhöyük
Tarihi
History
tİgem GÖKHÖYÜK TARIM İŞLETMESİ06
GÖKHÖYÜK FARM
146

148 149
İşletme, geçit bölgeleri iklim karakterine sahip olması
yönüyle tarımsal üretimde özel bir yere sahiptir.
The farm has the climatic character of transit region and thus has a special place
in agricultural production.
06
Son 2 yılda İşletme merkezi tamamen kilitli parke taşları ile
döşenmiş, peyzaj yenilenmiş, İşletme binalarının dış duvarları
aslına uygun hale getirilerek restore edilmiş ve İşletme girişi,
tüm TİGEM işletmelerine getirilen standart görünümüne ka-
vuşturulmuştur.
In the last 2 years the farm center was completely paved with
interlocking stones, landscaping was renewed, the outer walls
of the farm were restored in original shape and farm entrance
has reached the standard applied in all TİGEM farms.
tİgem GÖKHÖYÜK TARIM İŞLETMESİ
GÖKHÖYÜK FARM

150
İşletme, orta Karadeniz Bölgesinde yer alan Amasya İline
bağlı olup, Amasya–Çorum karayolunun 22. km’si üzerin-
de ve Ankara’ya 316 km uzaklıktadır. İşletme merkezi söz
konusu karayolundan 1 km içeridedir.
İşletme, geçit bölgeleri iklim karakterine sahip olmakla
birlikte, nispeten kurak iklim yapısına sahiptir. uzun yıllar
ortalaması yıllık yağış miktarı 355.2 mm’dir.
The farm is located in the Amasya city of Central Black Sea
Region on the 22nd km of Amasya–Çorum Highway and
316 km to Ankara. The centre of the farm is 1 km inside to
the mentioned highway.
The farm has a transitional climate and has a relatively dry
climate. Long years average of rainfall is 352,5 mm.
06
Tabii Mera (Pastures) 0 0
151
GÖKHÖYÜK FARM

153
06
Sulu tarım alanlarında tohumluk amaçlı buğday, yonca
ve fiğ, münavebe amaçlı yağlık ayçiçeği ile hayvancılığın
kaba yem ihtiyacını karşılamak amacıyla yonca, silaj mı-
sır ve hasıl fiğ üretimi yapılmaktadır. İşletme hayvancılığı-
nın kaba yem ihtiyaçlarının tamamı İşletme üretiminden
karşılanmaktadır.
On irrigated areas, wheat, alfalfa and vetch are produced
for seeds and sunflower is produced for rotation as well
as alfalfa, silage corn and vetch for forage crops. The
forage crop need of the farm is completely met from
Farm’s productions.
Crop production
152
GÖKHÖYÜK FARM

154
Münavebeyi sağlamak amacıyla sulu alanların bir kıs-
mında özel sektör firmaları ile sözleşmeli şeker pancarı
tohumu-fidesi üretimi ve kiralama yolu ile soğan-patates
üretimi mevcuttur.
Kuru ziraat yapılan alanlarda buğday ekilişinden sonraki
yıl tohumluk nohut, tohumluk veya kuru ot fiğ gibi ekiliş-
lerle münavebe sistemi uygulanarak, her yıl ekim gerçek-
leştirilmektedir. Ayrıca her yıl 4.000–5.000 dekar alan
nadasa bırakılmaktadır.
Buğday üretiminin tamamı tohumluk amaçlıdır. Tohum
hazırlama tesisinde her yıl hazırlanan yaklaşık 3 bin ton
buğday ile 200 ton nohut ve fiğ tohumlukları, hazırlana-
rak çiftçilere dağıtılmaktadır.
On parts of the irrigated areas, contracted sugar beet seed-
sapling production and onion-potato production through
leasing with the private sector are made for rotation.
On dry areas, chickpea seed and vetch seed or forage
productions are made for rotation every year, after wheat.
Besides, 400-500 hectares are left for fallow every year.
Wheat production is completely for seed and every year
about 3000 tons of wheat, 200 tons of chickpea and vetch
seeds are prepared and sold to the farmers.
06
155
GÖKHÖYÜK FARM

156
İşletmede 575 baş ana kadro olmak üzere toplam 1.170
baş ile Simental ırkı sığır yetiştiriciliği yapılmaktadır. Sim-
mental ırkı, Gökhöyük Tarım İşletmesine 2003 yılında
uzun süreli kiraya verilen Kazova Tarım İşletmesinden
getirilmiştir. Her yıl ortalama 150 baş damızlık dağıtımı
gerçekleştirilmektedir.
2012 yılında 400 başlık genç hayvan ahırı inşa edilmiştir.
İşletme için 2014 yılında 1.000, 2015 yılında 1.000 olmak
üzere toplam 2.000 ana başlık tesis yapımı ile 2.000 ana
başlık damızlık sığırcılık faaliyeti planlaması yapılmaktadır.
Cattle breeding is made with 1.170 heads of Simmental
breed cattle, 575 heads of which are mothers. The
Simmental breed was brought to Gökhöyük Farm from
Kazova Farm, which was leased for long term in 2003.
Every year about 150 heads of breeding cattle are sold.
A young animal barn of 400 heads was built in 2012.
Furthermore, it is also planned to built facilities in 2014
and 2015, each for 1000 mothers and breeding cattle
activity of the Farm is planned for 2000 mother heads in
the future in total.
Cattle Breeding
Livestock Breeding
06
157
GÖKHÖYÜK FARM

06
159158
GÖKHÖYÜK FARM

160 161
06
İşletmedeBafra ırkıilekoyunculuk faaliyetiyapılmaktadır.
Bafra koyunu döl ve süt verimi yüksek Sakız koçları
ile (% 75) Karadeniz Bölgesinin yerli koyun ırkı olan
düşük döl ve süt verimli Karayaka koyunlarının (% 25)
melezlenmesiyle elde edilmiş, ince kuyruklu adaptasyon
ve sürü kabiliyeti yüksek bir koyun ırkıdır. 1978 -1984
tarihleri arasında devam eden ıslah çalışmaları sonucu
elde edilen Bafra koyunu, 16 Temmuz 2010 tarihinde
Kuruluşumuz adına tescil edilmiştir.
İşletmede hali hazırda 800 baş ana olmak üzere toplam
1.800 baş Bafra ırkı koyun mevcuttur. Her yıl ortalama
700 baş damızlık dağıtımı gerçekleştirilmektedir.
2013 yılında yapılacak 1.000 başlık ağıl ile ana barınak
kapasitesinin 1.800 başa çıkarılması sağlanacaktır.
Sheep breeding is carried out with the Bafra breed, which
is a cross-breed of Sakız Ram (75%), which has high sperm
and milk yield, and Karakaya (25%), which is a local Black
Sea breed with low sperm and high milk yield. It has a thin
tail, high adaptation and flock capabilty. The Bafra breed,
which şs the result of the studies between 1978-1984, was
registered on behalf of our organization on 16.07.2013.
There are 1.800 heads of Bafra sheep, 800 heads of which
are mothers. Every year about 700 heads of breeding sheep
are sold.
With the barn of 1.000 head capacity to be established in
2013, the mother capacity of shelters will be increased to
1.800.
Sheep Breeding
Livestock Breeding
GÖKHÖYÜK FARM

2013 yılında yapılacak 1.000 ana
başlık ağıl ile 1.800 ana başlık
kapasiteye çıkılacaktır.
With the barn of 1.000 head capacity to be
established in 2013, the mother capacity of shelters
will be increased to 1800.
06
163162
GÖKHÖYÜK FARM

164 165
Kültüraltı arazinin 7.284 dekarı 15 adet derin kuyudan alı-
nan su ile sulanmaktadır. Sulanan arazinin 4.694 dekarı
yarı sabit yağmurlama sulama sistemi ile sulanmakta olup,
Geldirgen ovası Sulama projesi kapsamında kültüraltı arazi
varlığının tamamı basınçlı sulama sistemi ile sulanır hale
gelecektir.
200 BG gücünde büyük güçlü traktör, 4 adet 110 BG gü-
cünde orta güçlü traktör, 11 adet 55-88 BG gücünde küçük
güçlü traktör ile bağlı ekipmanları ve 1 adet 32 m iş genişli-
ğinde kendi yürür ilaçlama makinesi alımı yapılmıştır.
728 hectares of the arable land is irrigated with the water
taken from 15 deep wells. 469 hectares of the irrigation is
made with semi sprinklers. Under the scope of Geldingen
Plain Irrigation Project the whole arable land will be
irrigated with pressured irrigation systems.
tractors, 4 10 HP tractors and 11 55-88 HP tractors with
their equipments and 1 self propelled sprayer with 32 m
working width were procured.
2008 yılı öncesi toprak işleme faaliyeti / Soil cultivation before 2008
2008 yılı öncesi en büyüğü 60-70 BG olan ve % 100 ’ü
ekonomik ömrünü doldurmuş 28 adet traktörle faaliyetleri-
ni sürdüren işletmeye 2012 yılında mekanizasyonun yeni-
lenmesiprojesikapsamındaenbüyüğü110BGolan15adet
traktör alınmıştır. yapılan alımlarla toplam traktör sayısı 28
den 17’ ye düşmüştür. Böylece mekanizasyonun işletmeci-
liği açısından önemli olan traktörlerin yıllık çalışma saatleri
608 saat/yıl (adet) den 906 saat/yıl (adet) çıkarak işletme-
cilikte optimum düzeye ulaşılmıştır.
• İkileme faaliyetinde birim akaryakıt tüketimi %23 azal-
mış, iş başarısı % 121 artmıştır.
Bu yenilenme sonucu akaryakıt, sürücü, yedek parça
ve işçilikten yıllık yaklaşık 265 Bin TL tasarruf edilmiş.
Terkin edilen traktörlerin satışından da 293 Bin TL gelir
elde edilmiştir.
which was 60-70 HP. Consequently, total number of tractors
are increased from 608 hr (pcs.) to 906 hr (pcs.) and the
optimum business level is reached concerning the efficiency.
• In fallow, unit fuel consumption is reduced by 4% and work
success is increased by 69%.
• In spraying, unit fuel consumption is reduced by 47% and
• In fertilizing, unit fuel consumption is reduced by 22% and
As a result of this renewal 265 Thousand TL is saved
annually from fuel, driver, spare part and labor costs and all
the canceled tractors were sold for 638 Thousand TL.
06 tİgem GÖKHÖYÜK TARIM İŞLETMESİ
GÖKHÖYÜK FARM

166 167
GÖZLÜ
07
tİgem
TARIMİŞLETMESİ
www.tigem.gov.tr

169
İ
şletme 1940 yılında “Gözlü Gurup Amirliği ziraat
Kombinası” adı altında 3780 sayılı Milli Koruma Ka-
nunun 43 üncü maddesine istinaden Açık Tarım İşlet-
mesi olarak kurulmuştur. 01.03.1950 yılında yürürlüğe
giren 5433 Sayılı Kanunla kurulan Devlet üretme Çift-
likleri Genel Müdürlüğüne bağlanarak “Gözlü Devlet üret-
me Çiftliği” adını almıştır. 1984 yılında Haralar ve İnekha-
nelerin Devlet üretme Çiftlikleri ile birleşmesi neticesinde,
Kamu İktisadi Teşebbüsü olarak kurulan Tarım İşletmeleri
Genel Müdürlüğü’ne bağlı “Gözlü Tarım İşletmesi Müdür-
lüğü” adı altında faaliyetlerini sürdürmektedir.
The Farm was established in 1940 as “Gözlü Group
Directorate Agricultural Combine” under National
Protection Law no 3780, article 48. The farm was brought
under the body of State Production Farms on 01/3/1950
with the law no 5433 and renamed to The Directorate
of Gözlü Farm. In 1984 as a result of the unification of
the stud farms and cow houses with the State Production
Farms under the name General Directorate of Agricultural
Enterprises as a state owned enterprise, the “Directorate
of Gözlü Farm was established and has been continuing
its activities as of that date.
Tarihi
History
tİgem GÖZLÜ TARIM İŞLETMESİ07
GÖZLÜ FARM
168

170 171
07
İç Anadolu şartlarında yeşil bir vaha izlenimi uyandıran
İşletme merkezinde 2008 yılında başlanan çevre düzen-
lemeleri kapsamında, işletme girişinin tamamen yenilen-
mesi, iç yolların kilitli parke taşlarıyla döşenmesi, ağaç-
landırma, peyzajın yenilenmesi, çatı aktarımları, lojman,
misafirhane, idare binası ile diğer yaşam mekanlarının
tadilatı yapılmıştır.
Under the scope of landscaping works in the farm center,
which resembles a green valley in central Anatolia, the farm
entry was renewed, roads were paved with interlocking
stones, foresting, landscaping, roof repair works were
made and housing, guest house, administration buildings
and other spaces were restored.
tİgem GÖZLÜ TARIM İŞLETMESİ
GÖZLÜ FARM
İç Anadolu şartlarında sulamaya açılan arazi varlığı
işletmeye yeni bir çehre katmış, bitkisel ve hayvansal
üretim çeşitliliği ile İşletme önem kazanmıştır.
under Central Anatolian conditions, its irrigated lands changed the view of the
Farm, and it gained importance through its plant and animal production variety.

172 173
Gözlü Tarım İşletmesi Konya ili Sarayönü İlçe sınırları içe-
risinde, Konya’ya 78 km ve Sarayönü’ne 28 km uzaklıkta
bulunmaktadır.
İşletmenin bulunduğu bölgede kış mevsimi soğuk ve ya-
ğışlı yaz ise sıcak ve kurak geçmektedir. Karasal iklimin
özelliklerini taşıyan bölgede yağışlar genellikle kış ve ilk-
bahar aylarında yoğunlaşmaktadır.
uzun yıllar ortalaması yıllık yağış miktarı 321.3 mm. dir.
Gözlü Farm is located within Konya city, Sarayönü
district, and it is 78 km to Konya and 28 km to
Sarayönü.
The winters are cold and rainy in the region and the
summers are hot and dry. The region has a continental
climate and the rains are generally taken in the winter
and spring.
Long years average of rainfall is 321,3 mm.
07
GÖZLÜ FARM

174 175
07
Kuru tarım faaliyetleri çerçevesinde, bölge ekolojisine uy-
gun arazinin taşlı ve sığ toprak yapısını en iyi şekilde kul-
lanabilecek bitki cins ve çeşitlerine öncelik verilmektedir.
Ekim üzerine düşen yağış miktarının verimi belirleyen en
önemli unsur olduğu gerçeğinden hareketle kuru ve so-
ğuk iklim şartlarına adapte olan hububat ve yem bitkileri-
ne ağırlık verilmektedir.
Bölge ekolojisine uygun buğday ve arpa çeşitlerinin üre-
timi yapılmaktadır. İşletmenin uzun yıllar buğday ve arpa
verimleri ortalaması 250 kg/da’dır.
İşletmede kurulu modern tohum hazırlama tesisleri ve
renk ayırıcı sistemle her yıl yaklaşık 9.000 ton buğday,
5.000 ton arpa ve 150 ton fiğ tohumu hazırlanmakta ve
ülkemiz çiftçisine dağıtılmaktadır.
Within the frame of dry farming activities, the varieties
adaptable for the stony and shallow soil structure of the
land are preferred. Considering the fact that the rain on
the plant is the most important factor on the yield, the
cereal and forage varieties well adapted to dry and cold
weather conditions are selected.
The wheat and barley varieties suitable for the region’s
ecology are planted. Long years average of wheat and
barley yields of the farm is about 2500 kg/ha.
Every year about 9.000 tons of wheat, 5.000 tons of barley
and 150 tons of vetch seeds are produced in modern seed
preparation facilities of the farms and sold to the farmers.
Crop production
GÖZLÜ FARM

177
Sulu tarım alanlarının artmasıyla beraber Gözlü işletme-
sinde bitki ekim deseni de şekillenmiş ve daha önce İşlet-
mede sulama suyu olmadığından ekilmeyen yazlık ekiliş
alanları bu gün 24 bin dekara ulaşmıştır. Bu kapsamda
ayçiçeği, yemlik dane mısır, yonca tohum üretimi ve son
2 yılda özel sektörle işbirliği içerisinde patates tohum üre-
timi konusunda önemli atılımlar yapılmıştır. Ayçiçeğinde
dekara 300 kg, dane mısırda 1.000 kg, patateste 4.200
kg ve daha önce 250 kg verim alınan buğdaydan 550 kg
verim alınmaktadır.
With the increase in irrigated farming fields, the production
design of the Farm has been re-shaped and the summer
crop planting fields which were not planted before due to
lack of irrigation water has now reached 2400 hectares.. In
this respect important steps were taken about sunflower,
grain corn and alfalfa seed productions, as well as potato
seed production in last two years in cooperation with
private sector. Crop yields are 3000 kg/ha for sunflower,
10000 kg/ha for corn and 42.000 kg/ha for potato. Wheat
yield has increased from 2500 kg/ha to 5500 kg/ha in recent
years.
07
İşletme hayvancılığının kaba yem ihtiyacının karşılan-
ması amacıyla fiğ, korunga ve yonca ekimi yapılmak-
tadır. üretimi yapılan hububat ve yem bitkilerinin tama-
mı tohumluk olarak değerlendirilmektedir. Son yıllarda
sertifikalı tohumluk dağıtımı projesi ile birlikte üretilen
tohumlukların tamamı çiftçilere dağıtılmaktadır.
özel sektörle patates tohumculuğu konusunda gerçek-
leştirilen iş birliği ile ithalatı yapılan patates tohumluğu-
nun önemli bir kısmı artık bu İşletmemizde üretilecek ve
ülke ekonomisine önemli katkı sağlayacaktır. 2013 yılı
içerisinde özel firmalarla toplam 5.330 dekar alanda
patetes tohum üretimi yapılacaktır.
Ayrıca araştırma kuruluşlarından ve özel sektör firma-
larından temin edilen yüksek kaliteli ve yüksek verimli
hububat çeşitlerinin deneme ekilişleri de bu İşletmede
gerçekleştirilmekte olup, amaçlarımıza uygun çeşitler
bu deneme sonuçlarına göre bölge ekim desenine ilave
edilmektedir.
Hububat alanlarında önemli zararlara neden olan süne
parazitlerine konukçuluk yapması amacıyla kıraç alan-
lara şerit ağaçlandırması şeklinde son üç yılda 92.000
adet badem fidanı dikilmiştir.
Vetch, sainfoin and alfalfa are planted for covering the
forage crop need of the farm’s animals. The whole of the
cereals and forage crops are produced for seeds. With the
certified seed sale project in the recent years the whole of
the produced seeds are sold to the farmers.
With the cooperation realized with private sector, an
important part of the imported potato seeds will be
produced in our country and will provide an important
benefit to the country’s economy. In 2013, potato seeds
will be produced on 533 hectares with the private sector
companies.
Besides, the trial plantations are made with high quality
and high yield cereal varieties procured from private
sector and research institutions and the promising
varieties are included in the region’s crop rotation based
on trial results.
In order host to the sunn parasites which cause important
damage in cereal fields, line foresting was made in arid
regions and 92.000 almond saplings were planted in the
last 3 years.
176
GÖZLÜ FARM

178 179
07
Gözlü Tarım İşletmesi Müdürlüğü’nde sığırcılık faaliyetleri-
ne 2.000 ana başlık komle sığırcılık tesis yapımı ile 2013
yılında esmer ırkı sığırlar ile başlanacaktır
yeni kurulacak tesiste 60 ana başlık sürü yönetim sistemi-
ne sahip rotory sağım sistemi yanında 225 kw/saat elekt-
rik enerjisi üretim kapasiteli biogaz tesisi yer alacaktır.
The cattle breeding in Gözlü Farm will start with Brown
Swiss breed in 2013 with the construction of 2000 mother
heads breeding facility.
A rotary milking system with a flock management system
of 60 mother heads and a biogas facility producing 225 kw/
hour energy will be included in the new facility.
Cattle Breeding
Livestock Breeding
GÖZLÜ FARM

180 181
07
İşletmede Akkaraman, Acıpayam ve Bafra koyunu yetiş-
tiriciliği yapılmaktadır. Akkaraman koyunu, kombine (et-
süt) verimli, kötü çevre şartlarına, hastalıklara dayanıklı,
yerli koyun ırkları içinde iri ve sağlam yapılı, yaşama gücü
yüksek, sürü ve analık içgüdüsü iyi, fakir meralardan ya-
rarlanabilen S formunda yağlı kuyruklu bir koyun ırkıdır.
Acıpayam koyunu, Doğu Friz (% 50) İvesi (% 25) ve Dağlıç
(% 25) koyunlarının melezlenmesiyle oluşturulmuş, yarım
yağlı kuyruklu, kombine verimli (süt-et), iri vücut yapılı ba-
kım ve besleme koşulları nispeten iyi olan İşletmelerde İç
Ege ve Göller Bölgesinde yetiştirilen bir koyun ırkıdır.
In the Farm, Akkaraman, Acıpayam and Bafra sheeps are
bred. Akkaraman breed, which is resistant to negative
environmental conditions and diseases, has combined
(meat+milk) yield, a solid and large structure, high vitality,
strong flock and maternity instincts. It can also benefit
from poor meadows and has a fatty tail in S form. On the
other hand, Acıpayam is a crossbred of Eastern Friz (%50),
Awasi (25%) and Dağlıç (25%). It is mostly bred in Central
Aegean and Lake Regions. It has a large body, half fatty tail
and combine yield (milk+meat) and feeding conditions are
considerably better.
Sheep Breeding
Livestock Breeding
GÖZLÜ FARM

İşletmede halihazırda 6.500 ana başla yapılan Ko-
yunculuk faaliyetlerinin 2014 yılı itibariyle 20.000 ana
başa çıkarılması hedeflenmiş ve gerekli alt yapı hazır-
lanmıştır.
İşletmede 2012-2021 yıllarını kapsayacak şekilde “Ak-
karaman ırkı koyunların melezleme ve saf yetiştirme
ile ıslahı” projesi yürülüğe konulmuştur. proje ile Akka-
raman ırkı koyunlar içerisinden et, süt ve yavru verimi
yüksek gen hatlarının tespit edilerek çoğaltılması ve ır-
kın genel verimliliğinin yükseltilmesi hedeflenmektedir.
The Farm’s sheep population is planned to be increased
from 6.500 mothers to 20.000 in 2014 and all the
infrastructure for this is ready.
The project of “The Rehabilitation of Akkaraman Breed
Through Cross-breeding and Pure-breeding” is started,
which will cover between 2012-2021. With the project the
gene lines which are rich in meat, milk and lamb yields
will be selected from the Akkaraman sheep and will be
multiplied and general yield of the breed will be increased.
07
183182
GÖZLÜ FARM

184 185
İşletmede 23.527 dekar arazi center-pivot, lineer, damla ve
yarı sabit yağmurlama sulama sistemi ile sulanmaktadır.
2013 yılında jeofizik etüd yapılan alanlarda 10 adet derin
kuyu açılarak yaklaşık 3.000 dekar mera arazisinde cen-
ter-pivot sulama sistemi tesis edilecektir.
Yenileştirme programı dahilinde 4 adet 355 BG gücünde
büyük güçlü traktör, 8 adet 110 BG gücünde ve 5 adet 88
BG gücünde traktör,2 adet 55 BG gücünde traktör ve bağ-
lı ekipmanları ile 2 adet 32 m iş genişliğinde kendi yürür
ilaçlama makinesi, 4 adet 8 m iş genişliğinde pnömatik
hububat ekim makinesi ve 1 adet çok amaçlı kepçe alımı
yapılmıştır.
2352 hectares of the Farm is irrigated with center pivot,
linear, drip and sprinkler irrigation systems. In 2013, 10
deep wells will be opened in locations where geo-physic
etude was carried out and center pivot irrigation system
will be established on 300 hectares of meadow.
tractors, 8 110 HP tractors and 5 88 HP tractors with
their equipments and 2 self propelled sprayer with 32
m working width, 4 pneumatic cereal planters at 8 m
working width and 1 multi purpose scoop were purocured
.
2008 yılı öncesi en büyüğü 140 BG olan ve % 77 ’si eko-
yısı 69 dan 22’ ye düşmüştür. Böylece mekanizasyonun
me faaliyetinde birim akaryakıt tüketimi % 24 azalmış, iş
başarısı % 213 artmıştır.
efficiency.
07 tİgem GÖZLÜ TARIM İŞLETMESİ
GÖZLÜ FARM

186 187
KARACABEY
08
tİgem
TARIMİŞLETMESİ
www.tigem.gov.tr

189
B
elgeler işletmenin, 14. yüzyılın başlarında os-
manlı Sultanı orhan Gazi zamanında kuruldu-
ğunu göstermektedir. “Çiftlikat-ı Hümayun” adı
ile anılan çiftlikte o dönemlerde ordunun binek
atı, keçe, yapağı vb. hayvansal ürün ihtiyaçları
karşılanmış ve hara bu görevini Cumhuriyet dönemine ka-
dar sürdürmüştür. 1926 yılında “ziraat vekâletine” devredi-
len İşletme, “Karacabey Harası” ismi ile 1983 yılına kadar
Türkiye hayvancılığının ıslahı yönünde çok başarılı çalış-
malar yapmıştır.
According to the documents, the Farm was established
at the beginning of 14th century in time of Ottoman
Sultan Orhan Gazi. In the Farm, which used to be called
as “Imperial Farm” at that time, horse, rug, wool, etc.
requirements of the army was met and this duty was
carried out until the Republic. In 1926, it was transferred
to the Ministry of Agriculture and made important and
successful contributions to Turkey’s animal breeding
until 1983 as “Karacabey Stud Farm”.
tİgem KARACABEY TARIM İŞLETMESİ08
Tarihi
History
KARACABEY FARM
188

190
Brown Swiss breeding started with the male and female material brought from Austria and
Hungary in 1925. The breed, firstly used as a pure breed, was then cross-bred with the
local Gray breed and Karacabey Brown Swiss was obtained. The breedings of the male and
female material brought from Austria and Hungary between 1947-1973 are now located in
Dalaman Farm.
Esmer ırkı sığır yetiştiriciliğine 1925 yıllarında Avusturya ve Macaris-
tan’dan getirilen erkek ve dişi materyal ile başlanmıştır. Başlangıçta saf
ırk olarak yetiştirilen bu ırk daha sonra yerli boz ırkın melezlenmesinde
kullanılarak Karacabey Esmeri sığır ırkı elde edilmiştir. 1947–1973 yıl-
ları arasında İsviçre, Almanya ve Avusturya’dan ithal edilen dişi ve er-
kek Esmer materyalden elde edilen sürü günümüzde Dalaman Tarım
İşletmesi Müdürlüğünde bulunmaktadır.
08
191
tİgem KARACABEY TARIM İŞLETMESİ
KARACABEY FARM

193
08
1950-1960 yılları arasında Türkiye Cumhuriyeti Başbakanlığı yapan Adnan Menderes, Karacabey Harasını 3 Eylül 1959 tarihinde ziyaret etmiştir.
Adnan Menderes, who was the Prime Minister of Turkey between 1950-1960, visited the Karacabey Stud Farm on 3 September 1959.
192
KARACABEY FARM

195
1984 yılında Haralar ve İnekhanelerin Devlet Üretme Çiftlikleri
ile birleşmesi sonucu Kamu İktisadi Teşebbüsü olarak kurulan
Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü’ne bağlı “Karacabey Tarım
İşletmesi Müdürlüğü” adı altında faaliyetlerini sürdürmektedir.
ın 1984 as a result of the unification of the stud farms and cow houses with the State
production Farms under the name General Directorate of Agricultural Enterprises as a
state owned enterprise, the “Directorate of Karacabey Farm” was established and has
been continuing its activities as of that date.
08
Son birkaç yılda TİGEM genelinde başlatılan teknolojik dönüşüme
paralel olarak Karacabey Tarım İşletmesinde de bir değişim yaşan-
mıştır. Bu kapsamda İşletmenin makine ve alet parkı yenilenmiş,
kameralı güvenlik sistemi ile video-konferans bağlantısı gerçekleşti-
rilmiş, enerji nakil hatları kurulmuştur.
İşletmenin geçmiş tarihine ışık tutan özellikle 19. yy sonlarına doğru
yapımı gerçekleştirilen ve bir dönem (1965) deprem nedeniyle yıkı-
larak kısmen onarılan tarihi mekanların aslına ve dokusuna uygun
olarak restore edilmeleri düşünülmüştür. Bu kapsamda hazırlanan
roleve, restitisyon ve restorasyon projeleri Bursa Kültür Tabiat var-
lıkları Koruma Kurulu’ nca 8 Mart 2013 tarihinde onaylanmıştır. Söz
konusu tarihi mirasımızın restorasyon çalışmaları ise 2013 yılı içeri-
sinde tamamlanacaktır.
In parallel to the technological transformation started in TİGEM in
the recent years, there has also been a change in Karacabey Farm.
In this respect, the machine and equipment park of the farm was
renewed, camera security system and video-conference connection
was established, energy transmission lines were installed.
Besides, the restoration of the historical places according to their
original texture, especially the ones built at the end of 19th century
and demolished during the 1965 earthquake, was planned. The relief,
restitution and restoration projects prepared in this respect were
approved by Bursa Board of Protection of Culture and Natural Assets
on 8 March 2013. The restoration of the mentioned cultural heritage
will be completed in 2013.
194
KARACABEY FARM

196 197
Karacabey Tarım İşletmesi, Güney Marmara Bölgesinde,
Bursa ili sınırları içerisinde, Bursa-Balıkesir karayolunun
70. kilometresinde, Karacabey ve Mustafakemalpaşa
ilçeleri arasında yer almaktadır.
İşletmenin iklimi, Marmara ile Ege Denizinin etkisi altında,
Akdeniz iklim tipine büyük benzerlik göstermekle birlikte
kurak, nispi nem oranı düşük, fazla yağışı kış mevsiminde
alan iklim tipine girmektedir. yazlar genellikle kurak
geçmekte ve bu kuraklık çoğu zaman sonbaharın ilk
günlerine sarkmaktadır. uzun yıllar yağış ortalaması
514,3 mm’dir.
Karacabey Farm is located in Southern Marmara Region
within Bursa on the 70th km of Bursa-Balıkesir Highway
and settled between Karacabey and Mustafakemalpaşa
districts.
The climate of the Farm is under the influence of
Marmara and Aegean Seas and shows similarities to the
Mediterranean climate, which takes most of the rain in
winter and spring. In addition to that, the relative humidity
is low, and the long years average of precipitation is
514.3 mm.
08
KARACABEY FARM

198
Her yıl ortalama 18 bin dekar buğday ekimi yapılmaktadır.
2012 yılı yatırım programı çerçevesinde işletmemizde
1.500 dekar alanda modern sulama sistemi kurularak sır-
ta dikim şeklinde ceviz tesisi gerçekleştirilmiştir.
Bu alana, toplamda ana çeşit ve dölleyici çeşit olarak
31.000 adet ceviz fidanı dikilmiştir.
The Farm produces wheat on 1800 hectares every year.
Within the framework of 2012 investment program, modern
irrigation systems on 150 hectares and walnut plantations
as ridge planting are established.
31.000 walnut saplings are planted as male and female
varieties on this area.
Crop production
08
199
KARACABEY FARM

08
Sulu alanların ortalama 10 bin dekarlık kısmında TİGEM
özel sektör işbirliğine dayalı olarak ülkemizde ihtiyacı faz-
la olup sınırlı miktarda üretilebilen ve dışarıdan ithal edil-
mek zorunda kalınan hibrit dane mısır, ayçiçeği ve sebze
tohumluklarının üretilmesine imkân tanınmakta, bu İşlet-
memizde özel sektör tarafından üretilen hibrit tohumlar
zaman zaman yurt dışına da gönderilmektedir. Ayrıca her
yıl yaklaşık 3.000 dekar sanayi tipi domates ve 5.000
dekar alanda çeltik üretimi gerçekleştirilmektedir. İşletme
hayvancılığının kaba yem ihtiyaçlarının tamamı kendi üre-
timinden karşılanmaktadır.
İşletmede, 60 dekar muhtelif meyve, 5 dekar bağ, 1.470
dekar zeytinlik, 105 dekar bademlik, 7.000 dekar fıstık
çamı ve 1.500 dekar ceviz tesisi mevcuttur. Ayrıca 10 dekar
saha da yıllara göre değişmekle beraber 15.000–40.000
adet aşılı badem fidanı üretimi yapılmakta olup, bu tesisle-
rin tamamı üretimdedir.
İşletmenin tohum hazırlama tesislerinde her yıl 6.500 ton
buğday, 100 ton fiğ ve diğer ürünlerin sertifikalı tohumluk-
ları hazırlanarak, ülkemiz çiftçilerine dağıtılmaktadır.
On some parts of the irrigated lands, there are hybrid corn,
sunflower and vegetable seed productions with the private
sector, which are highly demanded but limitedly produced
and mostly imported in Turkey. These productions are
exported by the private sector from time to time. Besides,
industrial tomatoes on approx. 300 hectares and rice on
approx. 500 hectares are produced annually. The forage
required for the Farm’s livestock is completely met by the
Farm’s productions.
There are also 6 hectares of fruit, 0.5 hectares of vineyard,
147 hectares of olive, 10.5 hectares of almond, 700 hectares
of pine nut and 150 hectares of walnut plantations, and
15.000-40.000 grafted almond sapling production on 1
hectare each year.
6500 tons of wheat, 100 tons of vetch and other certified
seeds are produced in the Farm’s seed preparation facilities
annually and sold to the farmers.
201200
KARACABEY FARM

202
İşletmede halen S.Alaca ve Simental ırkları ile damızlık
sığır yetiştiriciliği yapılmaktadır.
Siyah-Alaca sığır ırkı ile ilgili çalışmalar 1958–1983 yılları
arasında ABD, Hollanda, Danimarka ve Almanya’dan getiri-
lenerkekvedişimateryalilebaşlamıştır.Dahasonrakiyıllar-
da ABD’den ithal ve yerli üretim dondurulmuş spermalar ile
suni tohumluma ile üretim faaliyetlerine geçilmiştir.
The cattle breeding in the Farm is carried out with Holstein
and Simmental breeds.
The studies related with the Holstein breed started with the
male and female materials that were brought from U.S.A,
Netherlands, Denmark and Germany. In the following years,
artificial insemination activities were started with the
frozen sperms produced locally or imported from U.S.A.
Cattle Breeding
Livestock Breeding
08
203
KARACABEY FARM

Büyükbaş hayvancılık, modern
tesislerde yapılmaktadır.
Cattle breeding is carried out in modern
facilities.
08
204 205
KARACABEY FARM

206 207
Halen İşletmede 1.650 baş ana olmak üzere toplam
2.300 baş Siyah Alaca ve Simmental ırkı ile damızlık sı-
ğırcılık faaliyeti yapılmaktadır.
2007 yılında başlatılan sığırcılık tesislerinde kapasitelerin
arttırılması, mekanizasyonu ve otomasyonu projesi kap-
samında İşletmeye 2.000 ana başlık yeni tesis yapılarak
faaliyete geçirilmiştir.
Tesiste 60 başlık sürü yönetim programına sahip rotary
sağım sistemi bulunmaktadır.
Ayrıca İşletme, eski sığırcılık tesislerinde 2010 yılında ge-
çici bir süre için ara verilen hayvancılık faaliyetinin yeni-
den başlatılması kapsamında karar almış ve bu karar çer-
çevesinde eski tesislerde erkek hayvan besi faaliyetlerine
2013 yılı itibariyle başlanmıştır.
İşletmede hayvancılık alanında son iki yılda önemli yatı-
rımlar yapılmış, satın alınan yemleme vagonlarıyla yem-
leme sisteminin otomasyonu sağlanmıştır.
The cattle breeding in the Farm is made with 2.300 heads
of Holstein and Simmental breeds, 1.650 of which are
mothers.
Underthescopeofthecapacityincreasing,mechanization
and automation project for the cattle breeding facilities
in 2007, a new facility of 2000 mother heads has been
established.
There is a 60 heads rotary milking system with its herd
management program.
Besides, in 2013, fattening of male cattle was started in
the old facilities, which were not used since 2010.
In the recent two years important and large scale animal
breeding investments were made in the Farm and the
feeding automation was provided with the procured
feeding wagons.
08 tİgem KARACABEY TARIM İŞLETMESİ
KARACABEY FARM

208 209
08
İşletmede Karacabey Merinosu, Kıvırcık ve Türktahirova
koyunu yetiştiriciliği yapılmaktadır. Karacabey Merinosu
koyunu, Alman yapağı et merinosları ile yerli koyun ırkı-
mız olan kıvırcık koyunun melezlemesiyle elde edilmiş,
kombine (et-yapağı) verimli, Marmara Bölgesinde ya-
yılmış, tüm yıl kızgınlık gösteren, kuzuların büyüme hızı
yüksek, kaliteli ve ince yapağılı, yağsız ince uzun kuyruk-
lu bir koyun ırkıdır. Kıvırcık koyunu, Trakya ve Güney Mar-
mara’da yayılmış, eti lezzetli, kombine (et, süt ve yapağı)
verimli, yağsız ince ve uzun kuyruklu, sağlam yapılı, çev-
re şartlarına adaptasyonu yüksek bir koyun ırkıdır.
Türktahirova koyunu ise Trakya, Marmara ve Ege Bölgesi-
ne yayılmış Kıvırcık koyun ile Alman süt koyunu Doğu Fri-
zin melezlemesiyle elde edilmiş, kombine (süt -et) verimli
olumsuz çevre koşullarına duyarlı, ince, yağsız kuyruklu
bir koyun ırkıdır.
Karacabey Merino, Curly and Türktahirova are bred in
the Farm. Karacabey Merino was obtained with cross-
breeding of German wool-meat Merino and local Curly
sheeps and it has combined yield (meat-wool). It is
scattered around Marmara region, showing rutting
along the year. It has high lamb growth rate, high quality
and thin wool, non-fatty long thin tail. Kıvırcık breed is
scattered in Trace and Southern Marmara, has a delicious
meat, combined yield (meat, milk, wool), a non-fatty,
long, thin tail, strong body, and is well adapted to the
environmental conditions.
Türktahirova breed is obtained with the cross-breeding of
Kıvırcık sheep which is scattered around Trace, Marmara
and Aegean Regions, and the German dairy sheep Eastern
Friz, which has combined yield (meat-milk), and a thin,
non-fatty tail.
Sheep Breeding
Livestock Breeding
KARACABEY FARM

2013 ve 2014 yıllarında yapılacak yatırımlarla, 2.000 başlık yeni
ağıllar tesis edilecek ve koyunculuk faaliyetlerinde toplam koyun
sayısı 5.000 ana başa çıkacaktır. Ayrıca, 2013 yılı için program-
lanan koyun sağım ünitesinin yapımı ile sağım ve sürü yönetimi
tamamen bilgisayar kontrollü ve otomatik hale gelecektir.
With the investments to be made in 2013 and 2014, new barns of 2.000 heads will be
constructed and the total number of sheeps will be incr eased to 5.000 heads. Besides,
with the construction of the sheep milking unit in 2013, milking and flock managements
will become fully computerized and automatic.
08
211210
KARACABEY FARM

212
İşletmede 2.500 baş Karacabey Merinosu, 1.200 baş
Türktahirova ve 1.500 baş Kıvırcık koyunu ile yetiştiricilik
yapılmaktadır. 2012 yılında 1.000 başlık koyun ağılı inşa
edilmiştir.
There are 2.500 heads of Karacabey Merino, 1.200 heads of
Türktahirova and 1.500 heads of Curly sheeps in the Farm.
A sheep barn of 1000 heads was also constructed in 2012.
08
213
KARACABEY FARM

215
08
Karacabey Tarım İşletmesi, osmanlı İmparatorluğu döne-
minde başlanılan safkan Arap atı yetiştiriciliğine, Cumhu-
riyet döneminde ilave edilen yeni kan hatları ile devam
etmiştir. 1932 yılında ırak’tan getirtilen Kuruş adındaki
safkan Arap aygır İşletmede uzun yıllar aygır olarak çalış-
mış, bu sürede 142 baş erkek ve dişi olmak üzere emsal-
siz yavrular vermiş, bu yavrular diğer haralarda damızlık
olarak çok faydalı olmuşlardır. yine bugünkü atçılığın te-
melini oluşturan Baba Sa’ad da bu İşletmede aygır olarak
kullanılmıştır. Bir vefa örneği olarak Baba Kuruş ve Baba
Sa’ad, ölümlerinden sonra Karacabey Tarım İşletmesinde
yapılan Anıt mezara gömülmüşlerdir.
Karacabey Farm started Purebred Arabian horse breeding
activities in the time of Ottoman Empire and continued
with the added new blood lines during the Republic. The
Purebred Arabian stallion named Baba Kuruş, which was
brought from Iraq in 1932, was used as stallion for many
years and had 142 unique foals during this time, both male
and female. These foals have been beneficial as stallions
in other stud farms. Also, the stallion named Baba Sa’ad,
which also forms the basis of today’s horse breeding, was
used as a stallion in this farm. Baba Kuruş and Baba Sa’ad
were buried in the monumental tombs in Karacabey Farm
as an example of gratitude.
Livestock Breeding
214
KARACABEY FARM

08
217216
KARACABEY FARM

218
İşletmede bulunan Aygır Tavlasında 2012 yılı Kasım ayında başlatılan ye-
nileme çalışmaları kapsamında, çelik konstrüksiyon ve ahşap giydirme
yapılmış, çatı aksamı yenilenmiş, zeminler tartan piste dönüştürülmüştür.
For the renewal of stables, which was started in November 2012, steel
construction and wooden coating were made, roof components were renewed
and the basements were transformed into tracks.
ülkemizde bulunan Safkan Arap atlarının hemen hemen
tamamının orijini TİGEM İşletmelerindeki Safkan Arap
atlarına dayanmaktadır. Safkan Arap atı yetiştiriciliğinde
TİGEM’in sahip olduğu 48 ana ve 12 baba kan hattı üç
işletmemizde muhafaza edilip, yedeklenmektedir.
Karacabey Tarım İşletmesinin Türk Atçılığına yetiştirerek
kazandırdığı şampiyon Safkan Arap atları arasında, söz
konusu camianın yakından tanıdığı Caş, 2 Servet, Çeli-
ker, Gazel, Tulrab, Bodrum, Baharbahir, Tulyad, Berkoş,
Göztepeli, Tuna, Tunca, Hisarhan, özgün, Tulyar, Bilgin,
Altaha ve Kafkaslı öne çıkanlar olarak gösterilebilir.
Nearly the whole of the Purebred Arabian horses in our
country are based on the Purebred Arabian horses raised
in TİGEM farms. The 48 mother and 12 father bloodlines,
used in breeding and owned by TİGEM, are stored and
towed in our three farms.
Among the champion Purebred Arabian horses raised
by Karacabey Farm for Turkish horse breeding, the most
prominents are Caş, 2 Servet, Çeliker, Gazel, Tulrab,
Bodrum, Baharbahir, Tulyad, Berkoş, Göztepeli, Tuna,
Tunca, Hisarhan, Özgün, Tulyar, Bilgin, Altaha and
Kafkaslı.
0208
219
KARACABEY FARM

Karacabey Tarım İşletmesinde 2006 yılında 900.000 payet saklama
kapasiteli Aygır Sperması Dondurma Laboratuarı kurularak Türk atçı-
lığının hizmetine sunulmuştur. Türkiye’de bir ilke imza atılarak, Aya-
bakan, İzbatur ve Caş isimli aygırların 75 doz dondurulmuş sperması
yurt dışına ihraç edilmiştir.
ın 2006, the Stallion Sperm Frozing Laboratory, with a capacity of 900.000 palettes, was
established in Karacabey Farm and presented for Turkish horse breeding. For the first time in
Turkey, 75 doses of frozen sperms of the stallions named Ayabakan, İzbatur and Caş were
exported.
08
221220
KARACABEY FARM

222
İşletmede Kangal (Karabaş) ve Akbaş (Karbeyaz) ırkı ço-
ban köpeklerinin yetiştiriciliğine 1992 yılında başlanmıştır.
Bu yetiştiriciliğin amacı; ülkemizin değişik bölgelerinde bi-
linçsiz ve başıboş üreme ve yetiştirme neticesinde ırk öze-
likleri iyice yozlaşarak, nesli yok olma tehlikesine giren
Türk Çoban köpeklerinden olan Kangal ile Akbaş çoban
köpeklerinin ırk özelliklerini en iyi temsil eden materyalin
seleksiyonla çoğaltılarak, ırkın muhafazası ve ihtiyaç du-
yan üreticilere intikalini sağlamaktır.
Tıpkı Ceylanpınar Tarım İşletmesinde yapılan ceylan ye-
tiştiriciliğinde olduğu gibi, çoban köpeği yetiştiriciliğinde
de TİGEM, ülke gen kaynaklarının korunması bilinciyle bu
görevi yürütmektedir.
İşletmede köpekçilik ünitesinde değişik döl kademelerin-
de Akbaş ve Kangal ırklarında yaklaşık 250 baş köpek
mevcut olup, yılda yaklaşık 200–250 damızlık yavru da-
ğıtılmaktadır.
The breeding of Kangal (Karabaş) and Abaş (Karbeyaz)
shepherd dogs in the Farm was started in 1992. The
purpose of this breeding is the multiplication of the breed
qualities of the Turkish shepherd dogs Kangal and Akbaş,
which were endangered due to careless mating; through
selection of the materials which represent the qualities
of these dogs in best manner, protection of the race and
sales to the breeders.
As in gazelle breeding carried out in Ceylanpınar Farm,
TİGEM deals with this breeding for the protection of gene
resources in the country.
There are about 250 heads of shepherd dogs in the Farm
and about 200-250 dogs are sold each year to
the breeders.
Çoban Köpeği yetiştiriciliği
Shepherd Dog Breeding
Livestock Breeding
08
223
KARACABEY FARM

224 225
Kültüraltı arazi varlığının 15.500 dekarı 29 adet derin ku-
yudan ve DSİ sulama kanallarından faydalanılarak ba-
sınçlı sulama sistemi ile sulanmaktadır.
2012 yılında cazibe ile sulama yapılan 11.254 da tarla
arazisinde ve kültürdışı 1.500 da arazide damla sulama
sistemi tesis edilmiştir.
1550 hectares of the arable land is irrigated with pressured
irrigation systems and with the water taken from 29 deep
wells and State channel.
In 2012, drip irrigation system was established on 1125
hectares, where used to be irrigated with surface irrigation
and on 150 hectares non-arable land.
2012 yılı öncesi tırmık işlemi / 2012 yılı öncesi tırmık işlemi
Technological ınvestments Yeniden yapılanma programı dahilinde işletmeye 10 adet
167 BG’ orta güçlü traktör, 18 adet 55-88 BG’de küçük
güçlü traktör ile bağlı ekipmanları ve 1 adet 32 metre iş
genişliğinde kendi yürür ilaçlama makinesi, 2 adet 20m3
kapasiteli kendi yürür yemleme vagonu, 1 adet trapez ke-
sitli çekilir tip kanal kazıcı, 3 adet çok amaçlı kepçe , 2 adet
ön yükleyici ve kanal kazıcılı kepçe, 2 adet fork-lift ile mo-
dern teknolojilerle donatılmış 1 adet 10 Ton/saat kapasiteli
tohum hazırlama tesisi ve tesise dahil 700 torba kapasiteli
otomatik çuvallama-paketleme-paletleme ve streçleme
ünitesi ile renk ayırıcı sistem alımı yapılmıştır.
tractors and 18 55-88 HP tractors with their equipment,
1 self-propelled sprayer with 32 m working width, 2 self-
propelled feeding wagons with a capacity 20 m3, 1 trapeze
profiled trailer type channel excavator, 3 multi-purpose
scoops, 2 scoops with pre-loaders and channel excavator, 2
forklifts, 1 seed preparation facility of 10 ton/hour capacity
and equipped with modern technology, automatic packing-
sacking-pelleting and stretching unit with 700 sack capacity
and color separator system were procured.
KARACABEY FARM

226 227
2008 yılı öncesi en büyüğü 70 BG olan ve% 89 ’si eko-
yısı 91 den 42’ ye düşmüştür. Böylece mekanizasyonun
kıt tüketimi %10 azalmış ve iş başarısı % 113 artmıştır.
işçilikten yıllık yaklaşık 1,5 Milyon TL tasarruf edilmiş.
terkin edilen traktörlerin satışından da 800 Bin TL gelir
elde edilmiştir.
Teknolojik yenilenme kapsamında kameralı güvenlik,
akaryakıt ve araç takip sistemleri uygulamaya konularak,
ve akaryakıt kullanım miktarları bilgisayar ortamında ta-
kip edilebilmekte, muhtemel yangın, sabotaj ve gasp gibi
olumsuzluklar için tedbir alınmakta, görüntüler işletme
efficiency.
As a result of this renewal, 1.5 Million TL is saved annually
from fuel, driver, spare part and labor costs and all the
canceled tractors were sold for 800 Thousand TL.
Underthescopeoftechnologicalrenewal,camerasecurity
system and vehicle tracking systems were established
and thus the activities and breakdowns can be tracked
and precautions can be taken for possible fire, sabotage
and theft events. The Farm can be monitored from farm
center and general directorate.
KARACABEY FARM

228 229
KOÇAŞ
09
tİgem
TARIMİŞLETMESİ
www.tigem.gov.tr

231
İ
şletme faaliyetlerine, 1938 yılında Niğde’de bulunan
Devlet ziraat İşletmeleri Grup Amirliğince paletli trak-
törler kullanılarak büyük bir bölümü bataklık olan ara-
zisinin ıslahı ile işe başlamış, Devlet ziraat İşletmeleri
Kurumuna bağlı olarak 1950 yılına kadar bu faaliyetle-
rini sürdürmüştür. 1/3/1950 tarihinde 5433 sayılı Kanunla
“Koçaş Devlet üretme Çiftliği” olarak Devlet üretme Çift-
likleri Genel Müdürlüğüne bağlanmıştır.
1984 yılında Haralar ve İnekhanelerin Devlet üretme
Çiftlikleri ile birleştirilmesi neticesinde, o tarihten bu yana
Kamu İktisadi Teşebbüsü olarak kurulan Tarım İşletmeleri
Genel Müdürlüğüne bağlı “Koçaş Tarım İşletmesi Müdür-
lüğü” adı altında faaliyetlerini sürdürmektedir.
The Farm was established in 1938 with the rehabilitation of
a swamp area with track tractors by the Group Directorate
State Agriculture Farms located in the province of Niğde
and continued its activities under State Agricultural Farms
until 1950. The Farm was brought under State Production
farms on 01/3/1950 with the law no 5433 and renamed to
The Directorate of Koçaş Farm.
state owned enterprise, the “Directorate of Koçaş Farm”
was established and has been continuing its activities as
of that date.
Tarihi
History
tİgem KOÇAŞ TARIM İŞLETMESİ09
KOÇAŞ FARM
230

232 233
TİGEM işletmeleri içinde kültüraltı arazi varlığına göre en
fazla sulu tarım alanına sahip işletmedir.
This farm has the largest irrigated land among TİGEM farms based on the ratios
of arable lands.
09 tİgem KOÇAŞ TARIM İŞLETMESİ
KOÇAŞ FARM

234 235
Koçaş Tarım İşletmesi, Tuz Gölü’nün 30 km güneydo-
ğusunda Konya kapalı havzasında 25.490 dekarlık ara-
zide kurulmuştur. Aksaray iline 22 km Ankara–Adana
karayoluna 5 km, Ankara’ya 205 km, Konya’ya 170 km
ve Kayseri’ye 180 km mesafededir.
Konya kapalı havzasının küçük bir parçasını oluşturan
Aksaray ovasında bulunan işletmede; yazları sıcak ve
kurak, kışları soğuk olan karasal iklim hâkimdir.
TheKoçaşFarmislocatedwithinAksarayProvinceinCentral
Anatolia Region, 30 km east to Salt Lake and settled in
Konya closed basin on a land of 2549 hectares. Its location is
22 km to Aksaray, 5 km to Ankara–Adana Highway, 205 km
to Ankara, 170 km to Konya and 180 km to Kayseri.
The Farm is settled within the Aksaray plain which forms
a small part of Konya Basin, it has a continental climate in
which summers are hot and dry and winters are cold.
09
Tabii Mera (Pastures) 0 0
tİgem KOÇAŞ TARIM İŞLETMESİ
KOÇAŞ FARM

236 237
TİGEM işletmeleri içinde kültüraltı arazi varlığına göre en
fazla sulu tarım alanına sahip işletme olan Koçaş Tarım
İşletmesi’nde, kültür altı arazinin %90’ı (18.854 dekar) su-
lanmaktadır.
In Koçaş Farm which has the largest irrigated land among
all TİGEM farms when compared to the total arable lands,
90% of the arable land is irrigated.
Crop production
KOÇAŞ FARM

238
İşletmenin sulu tarım alanlarında tohumluk amaçlı yonca,
buğday, arpa, korunga ve fiğ üretimleri yapılmakta, 908
dekar kuru tarım alanında ise hububat-nadas münavebe
sistemi uygulanmaktadır.
Ayrıca, hayvancılığın kaba yem ihtiyacını karşılamak
amacıyla yonca, fiğ, tritikale ve hasıl mısır üretimleri ya-
pılmaktadır.
Hububat üretiminde, bölge çiftçilerinin talepleri dikkate
alınarak üretilecek hububat çeşitleri belirlenmektedir. Hu-
bubat üretiminin tamamına yakını sulu tarım alanlarında
yapıldığı için ürünlerin hektolitre ağırlıkları sürekli olarak
standartların üzerinde çıkmakta, dolayısıyla Aksaray ve
Konya havzasında en fazla Koçaş Tarım İşletmesi to-
humluklarına talep gelmektedir. Hayvancılığın kaba yem
ihtiyacının tamamı İşletme üretimleri ile karşılanmaktadır.
İşletmede mevcut 10 ton/saat kapasiteli tohum hazırlama
tesislerinde her yıl yaklaşık 2.000 ton buğday, 600 ton
arpa, 160 ton yonca ve 80 ton fiğ tohumu hazırlanarak,
dağıtımı gerçekleştirilmektedir.
Alfalfa, wheat, barley, sainfoin and vetch seeds are
produced in the Farm and cereal-fallowing rotation
system is applied on a land 90.8 hectares.
Besides alfalfa, vetch, triticale and maize are produced
in order to cover the feed demand of the livestock in the
Farm.
The cereal seeds to be produced are determined
considering the demands of the farmers living in the
region. Nearly the whole of the grain production is
made on irrigated lands so the hectoliter weights of the
products are always above the standards. Thus, Koçaş
Farm receives most of the demands from the farmers in
Aksaray and Konya Basin. The forage crop need of the
livestockiscoveredfromtheFarm.Ithasseedpreparation
capacity of 10 ton/hr. and 2.000 tons of wheat, 600 tons
of barley, 160 tons of alfalfa and 80 tons of vetch seeds
are produced and sold to the farmers each year.
09
TİGEM işletmelerindeki yonca tohumluğu mahsul üretimlerinin tamamı iş-
letmede toplanmakta ve en son teknolojiye sahip “Deküskütör Tesisi”nde
yonca tohumluğu hazırlanarak, ülkemizin tüm bölgelerine dağıtımı yapıl-
maktadır. yonca tohumluğu üretimi ve dağıtımı yönüyle Koçaş Tarım İşlet-
mesi Müdürlüğü ülkemizde bir sembol olmuştur.
The alfalfa seeds in TİGEM farms are collected in this farm and the alfalfa
seeds are prepared in the Decuscutor Facilities which has the highest
technology and sold to the farmers of all country. Koçaş Farm has been a
symbol in alfalfa seed production and distribution.
239
KOÇAŞ FARM

240 241
İthal edilen hayvanların ekolojik adaptasyonu sağlan-
mış ve süt verimi yüksek hayvanlar seçilerek çoğal-
tılmıştır. Halen işletmede 1.600 baş ana kadro olmak
üzere toplam 3.120 baş ile sığırcılık faaliyeti sürdürül-
mektedir.
The adaptation of the imported animals was provided and
the ones which have the highest milk yield were selected
and multiplied with selection. There are still 3.120 heads of
cattle, 1.600 heads of which are mothers in cattle breeding
facilities of the Farm.
Cattle Breeding
Livestock Breeding
09
İşletmede nihai ana kadro hedefi 2.000 ana baş olarak
planlanmış ve bu çerçevede yatırımlarının çoğu tamam-
lanmıştır. İşletmede ülkemizde ilk kurulan 60 başlık ro-
tary sağım sistemi bulunmaktadır.
TheFarmisplannedtoreachto2000motherheadsofcapacity
and for this, most of the investments were completed; and
it has Turkey’s first established rotary milking system of 60
heads.
KOÇAŞ FARM

242 243
09
İşletmede son 3 yılda önemli yatırımlar yapılmıştır. Bu ya-
tırımlara 4.000 tonluk silaj deposu, 8 adet 250’şer tonluk
ot sundurması, 1 adet 300 başlık ve 2 adet 125’er başlık
genç hayvan ahırı ve 1 adet koruma kontrol binası yapımı
örnek gösterilebilir.
ımportant investments have been made in the last 3 years. 4000 ton silage
depot, 8 hay sheds with 250 ton capacity for each, 1 300-head and 2 125-
head young animal stables and 1 protection-control building can be shown
as examples for these investments.
KOÇAŞ FARM

09
245244
KOÇAŞ FARM

246 247
İşletmede 18.854 da arazi sulanmaktadır. yüzey sulama-
nın basınçlı sulama sistemine dönüştürülmesi projesi kap-
samında 2011 yılında 664 da 2012 yılında ise 3.880 da
center-pivot, lineer ve yağmurlama sulama sistemleri tesis
edilmiştir. 2013 yılında ise 3.665 da cazibe ile sulanan ala-
na lineer ve yağmurlama sulama sistemi tesis edilecektir.
İşletmeye 2010-2011 yıllarında 13 adet center-pivot sula-
ma sistemi (2.900 da) 2 adet lineer sistem (602 da) ve 4
adet yağmurlama sulama sistemi (973 da) tesis edilmiştir.
Ayrıca son 4 yılda 4 adet trafo ve enerji nakil hattı tesis
edilmiştir.
2 adet 200 BG gücünde büyük güçlü, 11 adet orta güç-
lü traktör,1 adet 32 m iş genişliğinde kendi yürür ilaçlama
makinesi, çok amaçlı kepçe, 2 adet çayır biçme makinesi
ve 4 adet endüstri bitkileri ekim makinesi alınmıştır.
1885 hectares of arable land of the Farm is irrigated.
Under the scope of the project for transforming the
surface irrigation to pressured irrigation, center pivot,
linear and sprinkler systems were established on 66
hectares in 2011 and 388 hectares in 2012.
In 2011-2012, 13 center pivot irrigation systems (290
ha), 2 linear system (60 ha) and 4 sprinkler systems (97
ha) were established. Besides 4 transformers and energy
transmission lines were established in the
last 4 years.
2 200HP tractors, 11 medium power tractors and 1 self
propelled sprayer with 32 m working width, multi purpose
scoop, 2 mowers and 4 industrial seed drillers were
procured.
2012 yılı öncesi balyalama faaliyeti / Bailing before 2012
İşletmede son 3 yılda önemli yatırımlar yapılmıştır.Bu
yatırımlar çerçevesinde 4.000 tonluk silaj deposu, 8
adet 250’şer tonluk ot sundurması, 1 adet 300 başlık
ve 2 adet 125’er başlık genç hayvan ahırı ile giriş kontrol
binası tamamlanmıştır.
2008 yılı öncesi en büyüğü 75 BG olan ve % 96 ’sı eko-
yısı 47 den 20’ ye düşmüştür. Böylece mekanizasyonun
• Toprak işleme faaliyetlerinden nadas’ta birim akarya-
• İkileme faaliyetinde birim akaryakıt tüketimi % 39
edilmiştir.
Important investments have been made in the farm in the
last 3 years. 4000 ton silage depot, 8 hay sheds with 250
tons capacity each, 1 300-head and 2 125-head young
animal stables and 1 protection-control building can be
shown as examples for these investments.
efficiency.
KOÇAŞ FARM

248 249
KONUKLAR
10
tİgem
TARIMİŞLETMESİ
www.tigem.gov.tr

251
1
942 yılında devlet tarafından kamulaştırılan işletme-
de, 1943 yılında özden Teknik Tarım okulu açılmış,
buna paralel olarak zirai Kombina haline getirilmiş-
tir. D.ü.Ç olana kadar İşletme özden Çiftliği olarak
adlandırılmıştır. 01.03.1950 tarih ve 5433 sayılı ka-
nunla kurulan D.ü.Ç. Genel Müdürlüğü’ne bağlı Konuklar
D.ü.Ç. olarak faaliyetlerini devam ettirmiştir. 1951 yılında
zirai Alet Makine Kullanımı ve Tamir Bakımı üzerine eğitim
veren Makinist okulu açılmış, bu okullar 1983 yılına kadar
eğitimlerini sürdürmüş, bu tarihten sonra Çumra İlçesine
taşınmıştır.
Müdürlüğü’ne bağlı “Konuklar Tarım İşletmesi Müdürlüğü”
In 1942, the Farm was confiscated by the government
and Özden Technical Agriculture School was opened in
1943. Parallel to that, the Farm was transformed into an
AgriculturalCombine.ItwasknownasTheÖzdenFarmbefore
it was brought under State Production Farms on 01/3/1950
with the law no 5433 and renamed to The Directorate of
Konuklar Farm. In 1951 the Machinery School which provided
education on Agricultural Equipment and Repair was opened
andcontinueduntil1983.Afterthatdate,itwasmovedtothe
Çumra District.
In 1984, as a result of the unification of the stud farms and
cowhouseswiththeStateProductionFarmsunderthename
General Directorate of Agricultural Enterprises as a state
owned enterprise, the “Directorate of Konuklar Farm” was
established and has been continuing its activities as of that
date.
Tarihi
History
tİgem KONUKLAR TARIM İŞLETMESİ10
KONUKLAR FARM
250

252 253
İşletme merkezinde 2008 yılında başlanan çevre düzenle-
meleri kapsamında, işletme girişinin tamamen yenilenmesi,
iç yolların kilitli parke taşlarıyla döşenmesi, ağaçlandırma,
peyzajın yenilenmesi, çatı aktarımları, lojman, misafirhane,
idare binası ile diğer yaşam mekanlarının tadilatı yapılmıştır.
TİGEM genelinde belirlenen standartlara kavuşturulmuştur.
Ayrıca işletme merkezinde bulunan ve ortada bir avlu oluş-
turarak geçmişte de eğitim amaçlı inşa edilmiş olduğu izleni-
mini veren yapılar için gerekli projeler hazırlanmış ve buranın
yeniden bir eğitim merkezine dönüştürülmesi için hazırlıklara
başlanmıştır.
Under the scope of the landscape renewal project started in
2008, the farm entry was renewed, roads were paved with
interlocking stones, foresting, landscaping, roof repair works
were made, housing, guest house, administration buildings and
other spaces were restored and the Farm reached the TİGEM
standards. Besides, the necessary projects are prepared for the
yard which is located at the farm center, where was thought
to be used for trainings in the past and this place is going to
become an education center again.
10
Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü’nün teorik ve pratik
eğitimlerinin verileceği tarımsal ihtisas işletmesidir.
ıt is a specialization center where theoretical and practical trainings of General
Directorate of Agricultural Enterprises are given.
tİgem KONUKLAR TARIM İŞLETMESİ
KONUKLAR FARM

254 255
Konuklar Tarım İşletmesi Konya ilinden 57 km uzaklıkta
bulunan Sarayönü ilçe sınırları içinde yer almaktadır. İş-
letme, kuzeyinde Gözlü ve Kökez köyleri, batısında yeni-
cekaya Köyü ve Beşgöz Gölü, doğusunda Sarayönü ilçe
merkezi arazileri ile çevrilidir. İklim tipik İç Anadolu karasal
iklimidir.
yazları sıcak ve kurak, kışları soğuk ve yağışlı geçer. uzun
yıllar ortalaması yıllık yağış miktarı 310.7 mm’dir.
Konuklar Farm is 57 km to Konya, located within
Sarayönü district. In the North, there are Gözlü and Kökez
village, there is Yenicekaya village in the west and Lake
Beşgöz. In the east, it is surrounded by Sarayönü district
centre. The climate is typical central Anatolia continental
climate.
The summers are hot and dry and the winters are cold
and snowy. Long years average of rainfall is 310.7 mm.
10
KONUKLAR FARM

256
İşletmenin mevcut 4.500 dekar sulu tarım arazisinde ay-
çiçeği silaj mısır, yonca, meyvecilik üretimleri yapılmakta
ve üretilen yem bitkileri hayvancılık ünitesinde değerlendi-
rilmektedir.
Kuru tarım alanlarında yüksek kaliteli 4 çeşit arpa, 1 çeşit
buğday ve nohut üretimi yapılmakta olup bu ürünlerin
tümü tohumluk olarak hazırlanmaktadır. Saatte 8 ton ele-
me kapasitesi bulunan modern tohum hazırlama tesislerin-
de yılda 1.500 ton buğday, 2.500 ton arpa 60 ton nohut
olmak üzere toplam 4.060 ton yüksek kaliteli tohum ha-
zırlanmaktadır.
İşletmede 400 dekar park ağaç ve 730 dekar koruyucu
orman şeridi bulunmaktadır. Ayrıca 2008 yılında 560 de-
karda alternatifli yarı sabit sulama sistemi kurulmuş, 2011
yılında da 3 adet araştırma kuyusu açılmıştır.
The Farm has 450 hectares irrigated field on which
sunflower, silage corn, alfalfa and fruits are grown and
the produced forage crops are used in the animal breeding
unit of the farm.
On dry lands, 4 high quality barley, 1 wheat and 1
chickpea varieties are produced for seeds. In the modern
seed preparation facilities with a capacity of 8 tons per
hour, 1500 tons of wheat, 2500 tons of barley, 60 tons
of chickpeas, totally 4.060 tons of high quality seeds are
produced.
There is 40 hectares of orchard and 73 hectares of of
protective forest line in the Farm. Besides, alternative
sprinkler systems were established on 56 hectares in
2008 and 3 trial wells were opened in 2011.
Crop production
10
257
KONUKLAR FARM

258 259
2010 yılına kadar esmer ırkı ile damızlık süt sığırcılığı fa-
aliyeti yürütülen işletmede yeni tesisler yapılana kadar
faaliyete ara verilmiş, mevcut eski tesislerde 900 baş
erkek sığırla besi faaliyetine başlanarak değerlendirme
yönüne gidilmiştir. İşletmede halen 1.000 baş sığır varlığı
ile besi faaliyeti sürdürülmektedir.
Dairy cattle breeding, which had been carried out with
Brown Swiss till 2010, is interrupted untill the new facilities
are built; and fattening is carried out in current facilities
with 1000 heads, which was 900 at the beginning.
Cattle Breeding
Livestock Breeding
10 tİgem KONUKLAR TARIM İŞLETMESİ
KONUKLAR FARM

1110
260 261
KONUKLAR FARM

262 263
İşletmede 4.008 da arazi 12 adet derin kuyudan faydala-
nılarak yarı sabit yağmurlama sulama sistemi ile sulan-
maktadır. 2012 yılında jeofizik etüd çalışmasları tamam-
lanmıştır. Etüd sonucunda yeraltı su potansiyeli uygun olan
noktalarda derin kuyu açılması çalışmalarına başlanacaktır.
Yenileştirme programı dahilinde işletmeye 1 adet 355 BG
gücünde büyük güçlü traktör, 4 adet 110 BG gücünde orta
güçlü traktör ve 6 adet 88 BG gücünde küçük güçlü trak-
tör ve bağlı ekipmanları ile 1 adet 32 m iş genişliğinde ken-
di yürür ilaçlama makinesi alımı yapılmıştır.
In the Farm, 400 hectares are irrigated with the water
taken from 12 deep wells and with sprinklers. As a result
of the geophysics studies, which were completed in 2012,
deep wells will be opened on promising locations.
Under the scope of the renewal program, 1 355HP
tractor, 4 110HP tractors and 6 88 HP tractors, with
their equipments, and 1 self propelled sprayer with 32 m
working width were procured.
2008 yılı öncesi en büyüğü 140 BG olan ve % 84 ’ü
ekonomik ömrünü doldurmuş 32 adet traktörle faaliyet-
lerini sürdüren işletmeye 2012 yılında mekanizasyonun
yenilenmesi projesi kapsamında en büyüğü 356 BG
olan 11 adet traktör alınmıştır. Toplam traktör sayısı 32
den 11’e düşmüştür. Böylece mekanizasyonun işletme-
ciliği açısından önemli olan traktörlerin yıllık çalışma
saatleri 328 saat/yıl (adet) den 1007 saat/yıl (adet) çı-
karak işletmecilikte optimum düzeye ulaşılmıştır.
İkileme faaliyetinde birim akaryakıt tüketimi % 47 azal-
mış, iş başarısı % 308 artmıştır.
%17, ancak iş başarısı % 178 artmıştır.
İlaçlama faaliyetlerinde birim akaryakıt tüketimi % 47
Bu yenilenme sonucu akaryakıt, sürücü, yedek parça
ve işçilikten yıllık yaklaşık 408 Bin TL tasarruf edilmiş.
Terkin edilen traktörlerin satışından da 229 Bin TL gelir
elde edilmiştir.
efficiency.
10 tİgem KONUKLAR TARIM İŞLETMESİ
KONUKLAR FARM

MALYA
11
tİgem
TARIMİŞLETMESİ
www.tigem.gov.tr

266 267
İşletme, son 3 yılda büyük bir değişim geçirmiş, merke-
zindeki tüm yapılar onarılmış, tüm yollara kilitli parke taşı
döşenmiş, peyzajı yenilenmiş ve sosyal alanlar ihtiyaca
cevap verecek şekilde yeniden düzenlenmiştir.
The farm had an important change in the last 3 years , all buildings in the center
were repaired, all roads were paved with interlocking stones, landscaping was
renewed and social spaces were redesigned to satisfy the needs.
tİgem MALYA TARIM İŞLETMESİ11
İ
şletme, 1942 yılında zirai Kombinalar Teşkilatının yer-
köy Grup Amirliğine bağlı “Malya zirai Kombina İşlet-
mesi” olarak, Malya Çölü tabir edilen ve mera olarak
kullanılan 217.000 dekarlık boş Hazine arazileri üze-
rinde faaliyetine başlamıştır. İşletme 01.03.1950 yılın-
da yürürlüğe giren 5433 Sayılı Kanunla kurulan Devlet
üretme Çiftlikleri Genel Müdürlüğüne bağlanarak “Malya
Devlet üretme Çiftliği” adını almıştır.
Müdürlüğü’ne bağlı “Malya Tarım İşletmesi Müdürlüğü”
İşletme arazileri sınırında bululnan Seyfe Gölü aynı za-
manda kuş cenneti olarak bünyesinde bir çok farklı türde
canlı hayvan barındırmaktadır.
The Farm was first established in 1942 as “Malya
Agricultural Combine Farm” under Yeniköy Group
Directorate of Agricultural Combines Organization, on an
unused Treasury owned land of 21.700 hectares, called
Malya Desert. It was brought under the body of State
Production Farms on 01/03/1950, with the law no 5433
and renamed to The Directorate of Malya Farm.
In 1984, as a result of the unification of the stud farms
as a state owned enterprise, the “Directorate of Malya
The Seyfe Lake, which is located within the boundaries of
the Farm, is a natural avian sanctuary.
Tarihi
History
MALYA FARM

268 269
İşletme Kırşehir İl merkezinin 27 km kuzey doğusunda,
yerköy İlçesinin 55 km güneyinde, Mucur İlçesinin 25 km
kuzeyinde bulunmaktadır. Ankara’ya 200 km mesafede-
dir. İşletme İç Anadolu Bölgesinin orta Kızılırmak Havza-
sında, etrafı yüksek dağ ve tepelerle çevrili çanak şeklinde
1.100 metre rakımlı Malya ovasında kurulmuştur.
orta Kızılırmak Havzasında yer alan Malya Tarım İşletme-
si arazileri karasal iklimin hüküm sürdüğü iklim kuşağına
girmekte olup, yazları sıcak ve kurak, kışları soğuk ve ya-
ğışlı geçmektedir.
The Farm is 27 km to the city centre of Kırşehir, 55 km to
Yerköy District, 25 km to the Mucur District and 200 km to
Ankara. It is located in Central Kızılırmak Basin of Central
Anatolia and settled within the Malya Plain, with an
altitude of 1100 meters, surrounded by high mountains
and hills.
Malya Farm has a continental climate, the summers are
hot and dry and the winters are cold and rainy.
11
Tabii Mera (Pastures) 0
TOPLAM ARAZİ (TOTAL LAND) 208.851 100,0
tİgem MALYA TARIM İŞLETMESİ
MALYA FARM

270 271
Sulu alanlarda ağırlıklı olarak hayvancılığın kaba yem ihti-
yacının karşılanması amacıyla yem bitkisi olarak yonca ile
tohumluk amaçlı buğday ve arpa üretimi yapılmaktadır.
Kuru tarım alanlarında hububat-nadas-yem bitkileri müna-
vebe sistemi uygulanmakta olup, tohumluk amaçlı buğday
ve arpa üretimleri yapılmaktadır.
Hayvancılığın kaba yem ihtiyacının (yonca, fiğ ve korunga)
tamamı İşletme üretiminden sağlanmaktadır.
İşletmede mevcut kurulum kapasitesi 32 ton/h (fiili 25
ton/h kapasiteli ) olan tohum hazırlama tesislerinde her yıl
ortalama 6.867 ton buğday ve 2.667 ton arpa ile talebe
göre fiğ ve korunga tohumu hazırlanarak, yöre çiftçilerine
dağıtımı gerçekleştirilmektedir.
Apart from wheat and barley seeds, mainly alfalfa is
produced made for forage on irrigated areas.
On dry ares, cereal-fallow-forage crop rotaion is appllied
and wheat and barley seeds are produced.
All the forage crop requirements of the Farm (alfalfa,
vetch and sainfoin) are met from the Farm’s productions.
The Farm’s seed preparation capacity is 32 ton/hr, but
the actual amount of preparation is 25 ton/hr. 6867 tons
of wheat, 2667 tons of barley, vetch and sainfoin are
prepared and sold annually in these facility.
Crop production
11
2010 yılında toplam 10 bin tonluk çelik silo yapımı ger-
çekleştirilmiş, 18 adet büyük ve orta güçlü traktör alına-
rak makine gücü yenilenmiş, bu traktörlerde kullanılmak
üzere 4 adet 13 soklu pulluk ve yine dörder adet ikileme
aleti ve ekim makinesi alınmıştır.
In 2010, total of 10.000 tons capacity grain silos were
constructed, 18 large and medium power tractors were
procured together with 4 13 body ploughs, 4 cultivators
and seed drills.
MALYA FARM

273
11
İşletmede Akkaraman ve Malya ırkı koyun yetiştiriciliği
yapılmaktadır. Akkaraman koyunu, orta Anadolu ve ke-
siştiği komşu bölgelerde yayılmış, kombine (et-süt) ve-
rimli, kötü çevre şartlarına ve hastalıklara dayanıklı, yerli
koyun ırkları içinde iri ve sağlam yapılı, yaşama gücü yük-
sek, sürü ve analık içgüdüsü iyi, fakir meralardan yararla-
nabilen, S formunda yağlı kuyruklu bir koyun ırkıdır. Mal-
ya koyunu, Anadolu Merinosu (%31,25) ile Akkaraman
melezlemesiyle (%68,75) elde edilmiş, Kırşehir İli ve çev-
resi olmak üzere orta Anadolu’da yayılmış verimli, yarım
yağlı kuyruklu, kurak iklim şartlarına ve bozkıra adapte
olmuş, bakım ve besleme koşulları iyi işletmelerde yetiş-
tirilen bir koyun ırkıdır.
Akkaraman and Malya sheep are raised in the Farm.
Akkaraman sheep, scattered in Central Anatolia and in
neighboring areas, is resistant to harsh environmental
conditions and diseases, has combined yield (meat-milk),
the strongest and largest body among all local breeds,
high vitality, a strong flock and maternity instinct, a fatty
tail in S form and can benefit from poor meadows. Malya
sheep is a cross-breed of Anatolian Merino (31,25%) and
Akkaraman breed (68,75%). It is a breed which is scattered
around Central Anatolia especially in and around Kırşehir,
has a half-fatty tail, well adapted to dry climate conditions
and steppes.
Sheep Breeding
Livestock Breeding
272
MALYA FARM

11
İşletmede 3.500 ana baş olan koyun
varlığı, yapılan yatırımlarla 6.000 ana
başa çıkarılmıştır.
The sheep population of the farm which used to be 3500 has
been raised to 6000 with the investments.
275274
MALYA FARM

276 277
İşletmeye 2008 ve 2009 yıllarında 2.000 dekar alanda
yağmurlama sulama sistemi ile bunların enerji nakil hatları
kurulmuştur.
İşletmenin kültür altı arazisinin 2.000 dekarı 5 adet derin
kuyudan temin edilen su ile sulanmaktadır. DSİ tarafından
yapımı devam eden yamula Barajı ve sulaması kapsamın-
da işletmenin arazilerinin tamamı sulanacaktır.
355 BG gücünde büyük güçlü, 7 adet 110 BG gücünde,9
adet orta güçlü (55-88 BG) traktör ve bağlı ekipmanları
alımı yapılmıştır. Ayrıca 2 adet 32 m iş genişliğinde kendi
yürür ilaçlama makinesi, 4 adet 8 m iş genişliğinde pnö-
matik hububat ekim makinesi, 4 adet 13 soklu pulluk, 4
adet 8 m iş genişliğinde ikileme alet kombinasyonu ile
5.000 ton kapasiteli çelik silo kurulmuştur.
Sprinklers and energy transmission lines have been
established on an area of 200 hectares in 2008 and 2009.
200 hectaress of the arable land of the Farm is irrigated
with the water taken from 5 deep wells. The whole of the
farm areas will be irrigated under the scope of Yamula
Dam and Irrigation Project.
tractors, 7 110 HP tractors and 9 55-88 HP tractors
with their equipments, 2 self propelled sprayer at 32 m
working width, 4 pneumatic cereal seed drillers at 8 m
working width, 4 ploughs with 13 body and 4 cultivation
combinations at 8 m working width and a steel silo with
5.000 ton capacity were procured.
lerinisürdüren işletmeye 2012 yılında mekanizasyonun
yenilenmesi projesi kapsamında en büyüğü 356 BG olan
20 adet traktör alınmıştır. Böylece toplam traktör sayısı
60 dan 24’ e düşmüştür. Böylece mekanizasyonun işlet-
meciliği açısından önemli olan traktörlerin yıllık çalışma
saatleri 504 saat/yıl (adet) den 1000 saat/yıl (adet) çıka-
rak işletmecilikte optimum düzeye ulaşılmıştır.
tüketimi % 38 azalmış ve iş başarısı % 218 artmıştır. İki-
leme faaliyetinde birim akaryakıt tüketimi % 30 azalmış,
iş başarısı % 181 artmıştır.
edilmiştir.
efficiency.
As a result of the renewal, 824 Thousand TL is saved
annually from fuel, spare part and labor costs and all the
canceled tractors were sold for 425 Thousand TL.
11
2008 yılı öncesi zirai mücadele faaliyeti / Spraying before 2008.
MALYA FARM

278 279
POLATLI
12
tİgem
TARIMİŞLETMESİ
www.tigem.gov.tr

281
İ
şletme zirai Kombinalar İdaresine bağlı olarak 1937
yılında “polatlı Grubu” adı altında step karakterindeki
hazine arazileri üzerinde kurulmuştur. 1/3/1950 ta-
rihinde yürürlüğe giren 5433 sayılı Kanunla kurulan
Devlet üretme Çiftlikleri Genel Müdürlüğü’ne bağlı
olarak “polatlı Devlet üretme Çiftliği” adı altında faaliyet-
lerini 8/6/1984 tarihine kadar bu şekilde sürdürmüştür.
Müdürlüğü’ne bağlı “polatlı Tarım İşletmesi Müdürlüğü”
adı altında faaliyetlerini yürütmektedir.
The Farm was established in 1937 as the “Polatlı Group”
under Administration of Agricultural Combines, on the
steppes which belonged to Treasury. Then, it was brought
under State Production Farms on 01/3/1950 with the law
no 5433 and renamed to the Directorate of Polatlı Farm and
continued its activities under this title until 8/6/1984.
state owned enterprise, the “Directorate of Polatlı Farm”
of that date.
Tarihi
History
tİgem POLATLI TARIM İŞLETMESİ12
POLATLI FARM
280

282 283
Son 4 yılda işletme merkezinin tamamı kilitli parke taşları ile
döşenmiş, peyzajı yenilenmiş ve İşletme girişi TİGEM işletme-
lerinin tamamında uygulanmaya başlanan standart haline geti-
rilmiştir. Ayrıca tüm lojmanlar kalorifer sistemiyle donatılmıştır.
In the last 4 years, the center of the Farm was paved with
interlocking paving stone, its landscape was renewed and Farm
entry has reached to the standards applied in all TİGEM farms.
Besides, all houses were equipped with central heat system.
12
Tohumculukta kraft torba, paketleme ve yüklemede otomasyon
sistemininuygulandığıilkpilotişletmeninönümüzdekidönemde
50.000 dekar arazisinin sulamaya açılması programlanmıştır.
ın the coming period, 5000 hectares are programmed to be irrigated in the
Farm, which is the pilot location of craft sack, packaging and loading automation
system in TİGEM.
tİgem POLATLI TARIM İŞLETMESİ
POLATLI FARM

284 285
İşletme, İç Anadolu Bölgesinin yukarı Sakarya kesiminde
ve polatlı İlçe sınırları içerisinde yer almaktadır. Güneyinden
Konya il sınırı geçen İşletmenin merkezi, polatlı İlçesine 54
km Ankara’ya 130 km mesafededir. polatlı-Konya karayolu
İşletme arazisi içerisinden geçmektedir.
İşletme arazisi denizden uzak ve dağlarla çevrili İç Anadolu
Bölgesinde yer aldığından, iklimi tipik karasal iklimdir.
yazları sıcak ve kurak, kışlar soğuk ve yağışlıdır.
uzun yıllar yağış ortalaması 305.4 mm’dir.
The Farm is located in Upper Sakarya River Region of
Central Anatolia, within the district of Polatlı. The boundary
of Konya province lies in the south of the Farm, and its
centre is 54 km to Polatlı and 130 km to Ankara. Polatlı-
Konya Highway passes across the farm lands.
The Farm is under the influence of continental climate, as it is
located in Central Anatolia and surrounded by mountains. The
summers are hot and dry and the winters are cold and rainy.
The average rainfall amount of the long years is 305.4 mm.
12
POLATLI FARM

286 287
12
Kuru tarım alanlarında buğday-nadas-yem bitkileri müna-
vebe sistemi uygulanmakta olup, tohumluk amaçlı buğ-
day, fiğ ve yonca üretimleri yapılmaktadır.
Sulu tarım alanlarında ağırlıklı olarak hayvancılık ünitesinin
kaba yem ihtiyacını karşılamaya yönelik yonca ve silaj mı-
sır gibi yem bitkileri üretilmektedir.
Wheat-fallow-forage crop rotation is applied on dry lands
and wheat, vetch and alfalfa seeds are produced.
On irrigated lands, generally forage crops, such as alfalfa
and silage corn, are produced in order to meet the Farm’s
forage requirement.
Crop production
POLATLI FARM

288 289
İşletmede 500 ana olmak üzere toplam 1.000 baş Si-
yah-Alaca ile damızlık süt sığırcılığı yapılmaktadır.
2013 yılı yatırım programında ana kadronun 1.000
başa çıkartılması için gerekli tesis ödenekleri programa
alınmıştır. Tesisin planlaması ileriki dönemlerde sula-
nabilir alanların artışına parelel olarak 2.000 ana başa
kadar artırılabilecek şekilde yapılmıştır.
İşletmede 60 başlık rotary sağım sistemi kurulacaktır.
Dairy cattle breeding is carried out in the Farm with 1.000
heads of Holstein cattle, 500 heads of which are mothers.
Thenecessaryfacilityallocationshavebeenputintoprogram
for increasing the mother population to 1.000 heads under
the scope of 2013 investment program. The planning of the
facilities was made to be increased to 2.000 mother heads in
parallel to the increase on irrigated fields.
A rotary milking facility, with 60 heads, will be established
in the Farm.
Cattle Breeding
Livestock Breeding
12
İşletmenin sığır yetiştiriciliğinin iyileştirilmesi amacıyla
son 5 yılda yapılan önemli yatırımlar arasında tesislerdeki
enerji nakil hatlarının ve 6 km’lik su hattının yenilenmesi
ile sığırcılık sitesine dezenfeksiyon sisteminin kurulması
gösterilebilir.
Renewal of the energy transmission lines and 6 km water
line and establishment of the disinfection system can be
shown as examples for the investments in the last 5 years
made for betterment of the cattle breeding facilities.
POLATLI FARM

12
291290
POLATLI FARM

293
tİgem POLATLI TARIM İŞLETMESİ12
İşletmede Anadolu Merinos koyunu ve polatlı koyunu ye-
tiştiriciliği yapılmaktadır. Anadolu Merinosu, kombine (et
-yapağı) verimli bir koyun olup, Akkaraman koyunu (% 20)
ile Alman Et Merinosunun (% 80) melezlemesiyle elde
edilmiş, orta Anadolu şartlarına iyi uyum sağlamış, hasta-
lıklara karşı dayanıklı, yaşama gücü yüksek, ince kuyruklu
birkoyunırkıdır.KuzuverimibüyümehızıAkkaramanagöre
yüksektir. polatlı koyunu, etçi bir koyun ırkı olan İle de Fran-
ce koçlar (% 75) ile Akkaraman (% 25) koyunların melezle-
mesiyle elde edilmiş, kombine verimli (et-yapağı), büyüme
hızı ve yaşama gücü yüksek, karkas kalitesi iyi, İç Anadolu
başta olmak üzere komşu bölgelerde yetiştirilebilen ince,
uzun yağsız kuyruklu bir koyun ırkıdır.
İşletmede 3.600 ana baş Anadolu Merinosu ve 600 ana
baş polatlı koyunu mevcuttur. 2013 yılında 3.000 başlık,
2014 yılında 3.000 başlık ve 2015 yılında 2.000 başlık ağıl
yatırımları ile ana kadro 7.000 baş Anadolu Merinosu ve
3.000 baş polatlı koyunu ırkı olmak üzere toplam 10.000
başa ulaşacaktır.
Anatolian Merino and Polatlı breeds are raised in the
Farm. Anatolian Merino, which was obtained through
cross-breeding of Akkaraman (20%) and German
Meat Merino (80%) breeds, is well adapted to Central
Anatolian conditions, resistant to diseases, has a high
vitality, combined yield (meat-wool) and a thin tail.
Its lamb growth rate is higher than Akkaraman breed.
Polatlı sheep, which is the cross-breed of meet breed
France Ram (75%) and Akkaraman (25%), has combined
yield (meat+wool), fast growth speed, high vitality, good
carcass quality and thin, long, non-fatty tail, and can be
bred in neighboring areas, especially in Central Anatolia.
There are 3.600 mother heads of Anatolian Merino and
600 mother heads of Polatlı Sheep. With the sheep barn
investments of 3.000 heads in 2013, 3.000 heads in 2014,
2.000 heads in 2015, the mother population will be 7.000
heads in Anatolian Merino and 3.000 heads in Polatlı
sheep, which makes 10.000 heads totally.
Sheep Breeding
Livestock Breeding
POLATLI FARM
292

İşletmedekoyunyetiştiriciliğinin iyileştirilmesi
amacıylason5yıldaönemliyatırımlaryapıldı.
ımportant investments have been made in the Farm in the last
5 years for betterment of sheep breeding.
12
295294
POLATLI FARM

296 297
İşletmede 3.778 dekar arazi sulanmaktadır. yapılan
jeofizik etüd çalışmalarına parelel olarak 2012 yılında
14 adet derin kuyu açılmıştır. 2013 yılında 4.732 dekar
alanda center-pivot ve damla sulama sisteminin tesis
edilmesi planlanmıştır.
Son 5 yılda İşletmenin bitkisel üretiminde yapılan
önemli yatırımlarla büyük gelişme sağlanmıştır. Bu
kapsamda İşletmeye yüzükbaşı-polatlı su hattından su
getirilmiştir. (3 km)
İşletmede kurulu 32 ton/h kapasiteli modern tohum ha-
zırlama tesisleri ve %99 tohumluk safiyeti sağlayan lazer
teknolojisi ile çalışan renk ayırıcı sistemler sayesinde çok
kaliteli hububat tohumluğu hazırlanabilmektedir.
2012 yılı sonunda gerçekleştirilen tohum otomasyon ve
modernizasyon projesi kapsamında yapılan tesislerle
2013 yılından itibaren hububat tohumlukları kraft torba-
larda, otomatik yazılım, tartım, ambalaj ve yükleme ile
çiftçinin kullanımına sunulacaktır. 4 adet 250’şer tonluk ot
sundurması yapılmış Ayrıca 2 adet endüstriyel bitki ekim
makinesi, 5 adet 8 metre iş genişliğinde ikileme alet kom-
binasyonu, 5 adet 8 m. İş genişliğinde pünomatik hububat
ekim makinesi ve 24 adet muhtelif güçte ( 5 adet 340 BG
gücünde ) traktör satın alınmıştır. Ayrıca işletmeye 2 adet
32 m iş genişliğinde kendi yürür ilaçlama makinesi alımı
yapılmıştır.
377 hectares of the arable land is irrigated in the Farm.
In 2012, 14 deep wells were been opened and drip
and center-pivot irrigation systems are planned to be
established on 473 hectares in 2013.
In the last 5 years, important developments has been
provided with the investments made in plant production.
In this respect, water has been brought from Yüzükbaşı-
Polatlı line (3km).
High quality cereal seeds are produced in modern seed
preparation facilities with 32 ton/hr capacity and the
color separator system operating with laser technology,
which provides 99% seed purity.
Under the scope of automation and modernization
project initiated at the end of 2012, cereal seeds will be
presented to the farmers in craft sacks, with automatic
software, scaling, packaging and loading. In this respect,
4 hay sheds were established, 250 tons each. In addition,
2 industrial crop seeders, 5 cultivators at 8 m working
width, 5 pneumatic cereal planters at 8 m working width,
24 tractors (5 tractors of 340 HP) and 2 self propelled
sprayers at 32 m working width were procured.
Kültüraltı arazinin 4.784 dekarı 18 adet derin kuyudan su-
lanmaktadır. yarı sabit sulama sistemi mevcuttur. Bu İşlet-
memizde sulu tarım alanlarının 50.000 dekara çıkarılması
ve modern basınçlı sulama sistemlerinin kurulması için
yatırım ödenekleri sağlanmış olup çalışmalar başlatılmıştır.
2008 yılı öncesi en büyüğü 140 BG olan ve % 100 ’ü eko-
sürdüren işletmeye 2012 yılında mekanizasyonun yenilen-
mesi projesi kapsamında en büyüğü 340 BG olan 19 adet
traktör alınmıştır. yapılan alımlarla toplam traktör sayısı 67
den 26’ ya düşmüştür. Böylece mekanizasyonun işlet-
meciliği açısından önemli olan traktörlerin yıllık çalışma
saatleri 845 saat/yıl (adet) den 1100 saat/yıl (adet) çıkarak
işletmecilikte optimum düzeye ulaşılmıştır.
tüketimi değişmemiş ve iş başarısı % 118 artmıştır. İkileme
faaliyetinde birim akaryakıt tüketimi % 10 azalmış, iş başa-
rısı % 162 artmıştır.
işçilikten yıllık yaklaşık 1,1 Milyon TL tasarruf edilmiş. Ter-
edilmiştir.
478 hectares of the arable land is irrigated from 18 deep
wells with sprinkler systema. The investment allocations
are made to increase the irrigated fields to 5000 hectares
with modern irrigation systems.
efficiency.
• In fallow, unit fuel consumption remained same and
As a result of this renewal, 1.1 Million TL is saved from
fuel, spare part and labor costs and all canceled tractors
are sold for 515 Thousand TL.
12
2008 yılı öncesi toprak işleme faaliyeti / Soil cultivation activity before 2008
POLATLI FARM

298 299
SULTANSUYU
13
tİgem
TARIMİŞLETMESİ
www.tigem.gov.tr

300 301
İşletme, 1865 yılında “Sultansuyu Çiftlikat-ı Hümayun” adı ile kurulmuş,
ordununbinekat,keçe,yapağıgibihayvansalürünihtiyaçlarınıkarşılama
görevini 1908 yılına kadar sürdürmüştür. Aynı yıl Meşrutiyetin ilanıyla ha-
zineye devredilmiş, 1915 yılında halen hara merkezi olan Aziziye Kışlası
ve civarındaki 500 dekarlık arazide bir tay deposu kurulmuş ve ilk defa
Hara ismini almıştır. Bu oluşum da 1924 yılında feshedilerek, yerine Top-
çu alayı kurulmuştur.
1928 yılına kadar hizmetini sürdüren topçu alayı kaldırıldıktan sonra, çöl
karakterine sahip safkan Arap atı yetiştirerek memleket atlarının kan de-
ğişikliğini sağlamak ve orduya hafif süvari bineği atı yetiştirmek amacıyla
yüksek vekiller Heyetinin 29/7/1928 tarih ve 6943 sayılı kararnamesi ile
“Sultansuyu Harası” kurulmuştur.
The Farm was established in 1865 as the Sultansuyu Imperial Farm
and produced animal products such as horse, rug and wool to the army
until 1908. After the promulgation of Constitution in that year, it was
transferred to the Treasure. In 1915, a foal depot was established on
50 hectares around the Aziziye Barracks, where is still the center of the
Farm, and the Farm was started to be called as the Stud Farm. This
body was annihilated in 1924, and an artillery was found instead of it.
The artillery was removed in 1928 and Sultansuyu Stud Farm was
established with the Ministry of Agriculture decision no 6943 and
dated 29/7/1928, in order to breed Purebred Arabian horses, which
have desert characteristics, in order to change the blood lines of local
breeds and to raise light cavalry horses for the army.
History
Tarihi
tİgem SULTANSUYU TARIM İŞLETMESİ13
İşletme, 1865 yılında Sultansuyu Çiftlikat-ı Hümayunu adı ile
kurulmuş, ordunun binek at, keçe, yapağı gibi hayvansal ürün
ihtiyaçlarını karşılama görevini 1908 yılına kadar sürdürmüştür.
The Farm was established in 1865 as the Sultansuyu ımperial Farm and produced
animal products such as horse, rug and wool to the army until 1908.
SULTANSUYU FARM

302 303
1984yılındaHaralarveİnekhanelerinDevletüretmeÇiftlikleriile
birleşmesi neticesinde, Kamu İktisadi Teşebbüsü olarak kurulan
Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü’ne bağlı “Sultansuyu Tarım
İşletmesi Müdürlüğü” adını almıştır.
ın 1984 as a result of the unification of the stud farms and cow houses with
the State production Farms under the name General Directorate of Agricultural
Enterprises as a state owned enterprise, the “Directorate of Sultansuyu Farm”
was established and has been continuing its activities as of that date.
13 tİgem SULTANSUYU TARIM İŞLETMESİ
SULTANSUYU FARM

304 305
Doğu Anadolu Bölgesi Malatya ili Akçadağ İlçe hudutları
içerisinde bulunan İşletme, Malatya’nın 27 km batısında,
Malatya-Kayseri karayolu üzerinde, Sultansuyu vadisin-
de bulunmaktadır. yeniköy mevkii ise İşletme merkezinin
19 km kuzeyinde ve Malatya Erhaç havaalanı ile Tohma
vadisi arasındadır.
Doğu Anadolu Bölgesinin batısında yer alan Malatya ili,
diğer Anadolu illerine, hatta birçok İç Anadolu iline kıyasla
daha yumuşak bir iklime sahiptir. Bölge, iklim sınıflama-
sına göre yazları kurak ve sıcak, kışları soğuk olan karasal
iklim tipine girmektedir.
The Farm is located in Eastern Anatolian Region, Malatya
province, Akçadağ town, 27 km West of Malatya on
Malatya-Kayseri highway in the Sultansuyu Valley, with
an altitude of 981 meters. Yeniköy part of the Farm is
19 km to the Farm centre and located between Malatya
Erhaç airport and Tohma Valley.
Malatya is located in west of Eastern Anatolian Region
and has a milder climate when compared to the other
provinces of Inner Anatolia. The summers are dry and hot
and the winters are cold.
13
Tabii Mera (Pastures) 500 1,9
tİgem SULTANSUYU TARIM İŞLETMESİ
SULTANSUYU FARM

1306
İşletmenin sulu tarım alanlarında hububat, silaj mısır,
yonca ve çayırotu üretimi yapılmaktadır.
İşletmede her yıl tohumluk amaçlı buğday ve arpa üretil-
mektedir. Bölgede karasal iklimin hüküm sürmesi nedeni
ile yeterli yağış alınamadığından sulama imkânlarına da
bağlı olarak yıllara göre değişmekle birlikte yaklaşık 6-7
bin dekar alanda nadaslı tarım sistemi uygulanmaktadır.
Bahçe tesisleri de sulu tarım alanı içindedir. Bölgenin ka-
yısı yetiştiriciliği açısından önemli bir yöre olması nedeni
ile 750 dekar kayısı, 425 dekar badem ve 15 dekar ceviz
tesisi yapılmıştır.
Cereals, silage corn, alfalfa and knot-grass are produced on
irrigated areas.
There is wheat and barley production in the Farm. Because
of the conditions of continental climate and insufficient
rainfall,fallowappliedonabout600-700hectares,changing
from one year to another.
The Farm’s orchards are also irrigated and there are 75
hectares of apricot, 42,5 hectares of almond and 1,5
hectares of walnut plantations, considering the fact
that the region is very important for the country’s apricot
production.
Crop production
307
13
Kayısı tesislerinde bölgeye adapte olmuş tüm çeşitler
mevcuttur. Ayrıca 60 dekar alanda organik kayısı üretimi
yapılmaktadır.
Hayvancılık şubesinin kaba yem ihtiyacını karşılamak için
yonca, silajlık mısır ve korunga üretimi de yapılmaktadır.
Atçılık şubesinin ihtiyacı için, yaklaşık 1.700 dekar alan
suni çayır-mera olarak kullanılmaktadır.
8 ton/saat kapasiteli tohum hazırlama tesislerinde her yıl
hazırlanan 2.500 ton sertifikalı hububat tohumu ve yem
bitkisi tohumu hazırlanmakta ve bölge çiftçisine dağıtıl-
maktadır.
All varieties of apricot, that are well adapted to the
region, are grown in the apricot facilities, in addition to
the organic apricot production on 6 hectares.
Alfalfa, silage corn and sainfoin are grown in order to
provide forage crop for the livestock unit of the Farm.
About 170 hectares of the land is used as artificial
meadow of the horse breeding unit.
Each year, 2.500 tons of certified cereal seeds and forage
crop seeds are prepared in seed preparation facility, which
has a capacity of 8 tons/hour, and sold to the farmers.
SULTANSUYU FARM

308
İşletmede Esmer ve Limousin ırkı ile sığırcılık faaliyetleri
sürdürülmektedir.
Halen 300 baş ana kadro olmak üzere toplam 600 baş
ile sığırcılık faaliyeti yapılmaktadır. 2002 yılında kurulan
modern sağım sitesi ile çiğ süt el değmeden hazırlanmak-
ta ve hızla soğutularak alıcılara teslim edilmektedir.
The cattle breeding activities of the Farm are carried out
with Brown Swiss and Limousine breeds.
There are 600 heads of cattle in the Farm, 300 heads
of which are mothers. With the modern milking facility
established in 2002, the raw milk is prepared untouched
and quickly chilled and delivered to the buyers.
Cattle Breeding
Livestock Breeding
tİgem SULTANSUYU TARIM İŞLETMESİ13
SULTANSUYU FARM
309

13
310 311
SULTANSUYU FARM

312 313
Sultansuyu Tarım İşletmesi, mükemmel evsafta Arap atla-
rı yetiştirmekle tanınmış ve merkezi 1928 yılında, Güney
Doğu Anadolu Bölgelerinin Safkan Arap aygırı ihtiyacını
karşılamak amacı ile Sultansuyu kenarındaki Aziziye kış-
lasında kurulmuştur.
Sultansuyu Farm is known for breeding perfect quality
Arabian horse and its center was established in Aziziye
Barracks, near Sultansuyu, in order to cover the Purebred
Arabian horse requirement of Eastern Anatolia Region.
Livestock Breeding
13 tİgem SULTANSUYU TARIM İŞLETMESİ
SULTANSUYU FARM

13
İşletmede, Osmanlı Devleti döneminde
başlanılan at yetiştiriciliğine, günümüzde 114 baş
kısrak ve 15 baş aygırla devam edilmektedir.
Horse breeding in the Farm, which was started in the Ottoman
Period, is still continuing with 114 heads of mares and 15 heads
of stallions.
315314
SULTANSUYU FARM

316
ırak’tan 1932 yılında getirilen ıı. Seklavi adlı aygır, Türkiye
haralarında kullanılan safkan Arap atlarının vücut güzel-
liğinin en üst seviyeye çıkmasında belli başlı babalardan
birisi olması nedeniyle Baba Seklavi unvanını almıştır.
Dumanali, Arapali, Karsavuran, Eyvah, Alaz, Hastay,
Devirhan, Ersoylu, Savatlı, Demirkır, Bükentay, Birader,
Bamka3, Haberbatur, Ağakaraca, Balık, Sülo, zenginoğ-
lu, veziroğlu, Tamerinoğlu ve Tamerhan, Sultansuyu Ta-
rım İşletmesinde yetiştirilerek Türk atçılığına sunulan atlar
arasında yer almaktadır.
The stallion II. Seklavi, which was brought from Iraq in 1932,
is named as Baba (Father) Seklavi, because it had been one
of the fathers providing the highest physical beauty of the
Purebred Arabian horses in Turkish stud farms.
The horses which are bred in Sultansuyu Farm and
presented to Turkish horse breeding are Dumanali,
Arapali, Karsavuran, Eyvah, Alaz, Hastay, Devirhan,
Ersoylu, Savatlı, Demirkır, Bükentay, Birader, Bamka3,
Haberbatur, Ağakaraca, Balık, Sülo, Zenginoğlu,
Veziroğlu, Tamerinoğlu and Tamerhan.
13
317
SULTANSUYU FARM

13
319318
SULTANSUYU FARM

320
TİGEM’in elinde bulundurduğu üstün vasıflı damızlık sı-
ğırların yetiştiricilere intikali ile ülkemiz sığır popülâsyo-
nundaki hayvanların ıslah edilmesi ve hızlı genetik iler-
lemenin sağlanması hedeflenmiştir. Kültür ırkı sığırlarda
saf yetiştirme faaliyetleri sürdürülen İşletmede, yüksek
genetik potansiyele sahip sperma üretimi için 2011 yılında
Döl Kontrol Laboratuarı hizmete açılmıştır. Devam eden
yıllarda 1 milyon dozun üretimi hedeflenmektedir.
üretim izni olan 14 boğadan, 2012 yılında 300 bin doz
üretilmiş, üretilen spermalarla 6 İşletmemizdeki toplam
610 baş düve tohumlanmıştır. Aday boğaların testi 2016
yılında tamamlanacaktır.
With the sale of the high quality breeding animals to the
breeders of the country, the rehabilitation of the cattle
population and quick genetic advancement have been
targeted. The Progeny Test Laboratory was established in
2011 in Sultansuyu Farm, where deals with pure breeding of
cross breeds, for the production of cattle with high genetic
potential. Production of 1 million dozes is aimed in the
coming years.
300.000 doses of sperm was produced in 2012 from 14
bulls, approved for production and 610 heads of heifers
were inseminated in our 6 farms with the produced sperm.
Testing of the candidate bulls will be completed in 2016.
Döl Kontrol Laboratuvarı (progeny-test)
progeny Test Laboratory
Livestock Breeding
0413
321
SULTANSUYU FARM

322 323
İşletmede kültüraltı arazi varlığının 8.936 da’ı sulanmak-
tadır. İşletmenin jeofizik etüd çalşmaları tamamlanmış ve
2012 yılında 15 adet derin kuyu açılmış bu kuyulardan fay-
dalanılarak 2013 yılında 3.852 da alan center-pivot sulama
sistemi tesis edilecektir.Ayrıca 2013 yılı içerisinde 20 adet
derin kuyu açılması planlanmıştır.
yeniden yapılanma programı dahilinde işletmeye 3 adet
167 BG gücünde orta güçlü traktör, 11 adet 55-88 BG gü-
cünde traktör ve bağlı ekipmanları alımı yapılmıştır.Ayrıca
1 adet 32 m iş genişliğinde kendi yürür ilaçlama makine-
si, 1 adet 8 m3
kapasiteli çekilir tip yemleme vagonu ve
2 adet 6 sıralı endüstri bitkileri ekim makinesi ile 3 adet 8
m iş genişliğinde pnömatik hububat ekim makinesi alımı
yapılmıştır.Tohum hazırlama tesisinde tohumluk kalitesini
%99’a çıkaran renk ayırıcı sistem alımı yapılmıştır.
893 hectares of the Farm’s arable lands are irrigated. After
the completion of geophysics studies, 15 deep wells were
opened in 2012, which will continue with 20 more in 2013
and center pivot irrigation systems will be established on
385 hectares in 2013.
Under the scope of the renewal program, 3 167HP
tractors and 11 55-88HP tractors, with their equipment,
1 self-propelled sprayer at 32 m working width, 1 trailer
type feeding wagon with a capacity of 8 m3, 2 6-lined
industrial crop seeder and 3 pneumatic cereal planters
at 8 m working width were procured. Color separator
system, which increases the purity up to 99%, was
installed in seed preparation facility.
13
2008 yılı öncesi en büyüğü 55-60 BG olan ve % 85 ’i
11 adet traktör alınmıştır. yapılan alımlarla toplam traktör
sayısı 28 den 18’ e düşmüştür. Böylece mekanizasyonun
lışma saatleri 553 saat/yıl (adet) den 860 saat/ yıl (adet)
Bu yenilenme sonucu akaryakıt, sürücü, yedek parça ve işçi-
likten yıllık yaklaşık 333 Bin TL tasarruf edilmiş. Terkin edilen
traktörlerinsatışındanda180BinTLgelireldeedilmiştir.
Teknolojik yenilenme kapsamında kameralı güvenlik,
akaryakıt ve araç takip sistemleri uygulamaya konularak,
ve akaryakıt kullanım miktarları bilgisayar ortamında ta-
kip edilebilmekte, muhtemel yangın, sabotaj ve gasp gibi
olumsuzluklar için tedbir alınmakta, görüntüler işletme
2008, activities in the Farm used to be carried out with
28 tractors, 85% over its economic life span and biggest
of which was 55-60 HP. Consequently, total number of
tractors are decreased from 28 to 18, their annual working
hours are increased from 553 hr (pcs.) to 860 hr (pcs.) and
efficiency.
• In fallow, unit fuel consumption reduced by 12% and
annually from fuel, spare part and labor costs and all
canceled tractors are sol for 180 Thousand TL.
Under the scope of technological renewal, camera
security, fuel and vehicle tracking systems are established
and the activities and breakdowns can be tracked and
precautions can be taken for possible fire, sabotage and
theft in the Farm can be monitored from farm center and
headquarters.
2008 yılı öncesi bahçe faaliyeti / Ploughing of orchards before 2008
SULTANSUYU FARM

324 325
TÜRKGELDİ
14
tİgem
TARIMİŞLETMESİ
www.tigem.gov.tr

327
İ
şletme, 1936 yılında Hacı Sadık ve İzzet Bey adların-
daki şahıslardan satın alınarak Devlet Tohum ve örnek
Çiftliği adı ile kurulmuş, 1938 yılına kadar faaliyetlerine
devam etmiştir. 1938 yılında 3308 sayılı Kanunla ku-
rulan Devlet ziraat İşletmeleri Kurumuna bağlanarak
faaliyetlerini sürdürmüştür. 1 Mart 1950 tarihinde 5433
sayılı Kanunla kurulan “Devlet üretme Çiftlikleri Genel
Müdürlüğü”ne bağlı olarak faaliyetine devam etmiştir.
Müdürlüğü’ne bağlı “Türkgeldi Tarım İşletmesi Müdürlü-
ğü” adı altında faaliyetlerini sürdürmektedir.
The Farm was founded as the State Seed and Sample Farm
in 1936 by purchasing the lands of Hacı Sadık and İzzet
Bey, and continued its activities until 1938, when it was
brought under the body of State Agricultural Farms with
law no 3308. It was taken under State Production Farms
on 01/3/1950 with the law no 5433 and renamed to The
Directorate of Türkgeldi Farm.
In 1984, as a result of the unification of the stud farms and
state owned enterprise, the “Directorate of Türkgeldi Farm”
of that date.
Tarihi
History
tİgem TÜRKGELDİ TARIM İŞLETMESİ14
TÜRKGELDİ FARM
326

328 329
Trakya bölgesindeki tek işletme olması nedeniyle
tohumculuk ve hayvancılık faaliyetleri ile bölge çiftçisine
hizmet etmektedir.
Because it is the only TİGEM farm in Trace, its plant and animal productions are
in line with the demands of the region’s farmers.
14
Son 3 yılda İşletme merkezinin tamamı kilitli parke taşla-
rı ile döşenmiş, peyzajı yenilenmiş ve İşletme girişi TİGEM
İşletmelerinin tamamında uygulanmaya başlanan stan-
dart haline getirilmiştir.
In the last 3 years the center of the Farm was paved with
interlocking paving stone, its landscape was renewed and
farm entry has reached the standard applied in all TİGEM
farms.
tİgem TÜRKGELDİ TARIM İŞLETMESİ
TÜRKGELDİ FARM

330 331
Kırklareli İli Lüleburgaz İlçesi sınırları içerisinde bulunan İşlet-
menin il merkezine uzaklığı 65 km, ilçeye uzaklığı 9 km’dir.
Arazinin kuzeyinde Lüleburgaz tarafındaki tepelikler hariç
büyük bir kısmı Ergene Nehri vadisinde yer almaktadır.
İşletmede karasal iklim şartları hakim olup uzun yıllar or-
talaması yıllık yağış miktarı 478.6 mm’dir.
The Farm is located in Kırklareli province, Lüleburgaz
town, 65 km to the city center and 9 km to the town.
Most of its lands, except the hills on the northern part, lie
within the Ergene Valley.
Continental climate is dominant and long years average
of rainfall is 478.6 mm.
14
TÜRKGELDİ FARM

332 333
TİGEM’in Trakya bölgesindeki tek işletmesi olması nede-
niyle ağırlıklı olarak bu bölgenin buğday tohumluk ihtiyacı-
nı karşılamak amacıyla buğday, münavebe bitkileri olarak
ayçiçeği ve tohumluk fiğ, hayvancılığın kaba yem ihtiyacını
karşılamaya yönelik olarak yonca, hasıl fiğ, silaj mısır ve
yem bezelyesi üretilmektedir.
İşletmenin bitki desenini buğday, ayçiçeği, fiğ, mısır, yon-
ca ve fiğ+hububattan oluşturmaktadır. Bu bitkilerin yıllık
üretim alanları, münavebeye, hayvancılığın kaba yem ih-
tiyacına, tohumluk taleplerine ve iklim şartlarına göre de-
ğişmektedir.
Sulu tarım alanlarında yonca, hasıl fiğ üzerine ikinci ürün
silaj mısır ve ayçiçeği üretimi yapılmaktadır.
Because the Farm is the only farm of TİGEM in Trace,
wheat production is very common for the satisfaction
of farmer demands, as well as sunflower and vetch seed
for rotation, and alfalfa, vetch, silage corn and peas for
forage.
The Farm’s crop design is composed of wheat, sunflower,
alfalfa and vetch+creals, and their annual production
amounts change from one year to another according to
the rotation , forage needs, seed demand and weather.
Alfalfa, vetch, silage corn and sunflower are produced on
irrigated areas as the second crop.
Crop production
14 tİgem TÜRKGELDİ TARIM İŞLETMESİ
TÜRKGELDİ FARM

334
Sulu tarım alanlarının tamamında hayvancılık ünitelerinin
yem ihtiyacı için yem bitkileri, kuru tarım alanlarında da
tohumluk amaçlı buğday ve yağlık ayçiçeği üretilmektedir.
Hububat üretimi tamamen tohum amaçlıdır ve 10 ton/saat
kapasiteli modern tohum hazırlama tesislerinde hazırlanan
ve bölgenin iklim şartlarına uygun 5 çeşit buğday tohumu
(3.000 ton) bölge çiftçisine dağıtılmaktadır.
Kuru tarım alanlarında buğday, hasıl fiğ ve kısmi olarak
da ayçiçeği münavebe sistemi uygulanmaktadır. Hayvan-
cılığın kaba yem ihtiyacının tamamı İşletme üretiminden
karşılanmaktadır.
While there is forage crop production on irrigated ares
for the satisfaction of the Farm’s requirements, on dry
areas wheat seed and sunflower are produced. Cereal
production is only for seed. 5 wheat seed varieties are
produced and 3000 tons prepared in the modern facilities
with 10 ton/hr capacity and sold annually.
On dry areas, wheat, vetch and partially sunflower
rotation is appllied and all the Farm’s forage requirement
is met from its own productions.
14
335
TÜRKGELDİ FARM

İşletmede 2008 yılından bu yana 1 adet derin kuyu açılmış, güneş
enerjisi sistemi ve 7 adet 250’şer tonluk ot sundurması tesis edilmiş,
11 adet muhtelif güçte traktör, 2 adet gübre serpme makinesi, 3 adet
balya makinesi, 5 adet 10’ar tonluk damperli römork, 2 adet hububat
ekim makinesi, 2 adet endüstri bitkileri ekim makinesi, 3 adet kulaklı
pulluk, kendi yürür ilaçlama makinesi, kepçe ve forklift alınmıştır.
Since 2008, 1 deep well has been opened in the Farm, solar energy system and 7 hay sheds
of 250 tons capacity each were established; 11 tractors of various horse powers, 2 manure
spreaders, 3 bailing machines, 5 damper trailers with a capacity of 10 tons, 2 cereal drillers,
2 industrial crops drillers, 3 ploughs, self propelled spraying machine, scoop and forklift were
procured.
14
336 337
TÜRKGELDİ FARM

338 339
İşletmede bölgeye adapte olmuş 1.150 baş ana kadro ol-
mak üzere toplam 2.050 baş Siyah-Alaca ırkı ile damızlık
süt sığırcılığı yapılmaktadır.
Sığırların menşeyini; 2003 yılından sonra Sarımsaklı şe-
ker, Afyon şeker çiftlikleri ve Gökçeada Tarım İşletmesi’n-
den getirilen sığırlar ile büyük oranda 2011-2012 yıllarında
ABD’den ithal edilerek getirilen sığırlar oluşturmaktadır.
Dairy cattle breeding is carried out in the Farm with 2050
heads of Holstein, 1150 of which are mothers.
TheoriginoftheherdisthecattlebroughtfromAfyonSugar
Farms and Gökçeada Farm in 2003 and the cattle imported
from U.S.A. between 2011-2012.
Cattle Breeding
Livestock Breeding
TÜRKGELDİ FARM

341
ülkemizdeki damızlık düve ihtiyacı yanında bölgesel ola-
rak da Trakya’nın bulaşıcı hastalıklarından ari kabul edile-
rek, dışarıdan damızlık hayvan girişinin özel izne tabi ol-
ması nedeniyle ihtiyaç olan damızlıkların bölge içerisinde
üretilmesi mecburiyeti, işletmemizdeki sığırcılık çalışma-
larını daha önemli hale getirmiş ve Genel Müdürlüğümüz
tarafından “Hayvancılığı Geliştirme ve otomasyon proje-
si” kapsamında İşletmemize yeni bir damızlık süt sığırcılı-
ğı tesisi kurulmuştur.
yeni sığırcılık sitesi; 1000 ana baş olmak üzere, toplam
2.200 baş kapasitelidir ve bilgisayar kontrollü sürü yöne-
tim ve sağım sistemi, modern ahırlar, buzağı barınakları,
yemleme mekanizasyonu, gübre uzaklaştırma sistemleri,
elektro-fens ile çevrili meraları ve çevre düzenlemeleri ile
örnek bir site durumundadır.
Apart from the breeding heifer requirement of our
country, the cattle breeding activities in this Farm have
gained great importance due to the fact that the entry
of the breeding animals from abroad is subject to special
approval as Trace is accepted as a disease-free region.
Under the scope of “Improvement and Automation of
Animal Breeding Project”, a new dairy cattle breeding
facility was established in the Farm.
The capacity of the new cattle breeding facility is 2200
heads, 1000 heads of which are mothers, and is a model
facility with its computerized flock management and
milking system, modern stables, calve shelters, feding
mechanization, manure removing and utilization system,
meadows covered with electro fences and landscape.
14
340
TÜRKGELDİ FARM

343
Among the investments which have been made for the improvement of livestock
breedingintheFarminthelast5years,thereare1birthroom,infirmaryandmilking
plant, 6 silage pits, 1 manure management system, spraying facility, artificial
insemination center, 5 concentrate feed silos, slaughterhouse, 1 milking cow stable
of 400 heads, 2 young animal stable of 125 heads each, 2 young animal stable of
250 heads each and 1 feeding wagon.
Son 5 yılda işletmeye hayvancılığın iyileştirilmesi ve geliştirilme-
si adına yapılan yatırımlar arasında 1’er adet doğumhane, revir-
hane ve sağımhane ile 6 adet silaj çukuru yapımı, 1 adet gübre
yönetim sistemi, ilaçlama sitesi, suni tohumlama merkezi, 5 adet
kesif yem silosu, kesimhane, 1 adet 400 başlık sağmal ahırı, 2
adet 125’er başlık genç hayvan ahırı, 2 adet 250’şer başlık genç
hayvan ahırı ve 1 adet yemleme vagonu gösterilebilir.
14
342
TÜRKGELDİ FARM

344 345
İşletmede 3.220 dekar arazi 11 adet derin kuyudan fayda-
lanılarak yağmurlama sulama sistemi ile sulanmaktadır.
yeniden yapılanma programı dahilinde işletmeye 3 adet
167 BG gücünde , 1 adet 110 BG gücünde ve 7 adet 88
BG gücünde traktör ve bağlı ekipmanları alımı yapılmıştır.
Ayrıca 1 adet 32 m iş genişliğinde kendi yürür ilaçlama
makinesi, 2 adet 24 m iş genişliğinde gübre serpme ma-
kinesi, 2 adet 6 sıralı endüstri bitkileri ekim makinesi,
2 adet 4 m iş genişliğinde izli ekim yapabilen hububat
ekim makinesi, 1 adet çok amaçlı kepçe ve 1 adet kanal
kazıcılı kepçe alınmıştır.
In the Farm, 322 hectares of land is irrigated with the
water take from 11 deep wells with sprinklers. Under the
scope of the renewal program, 3 167HP tractors, 1 110HP
tractor and 7 88 HP tractors were procured with their
equipments.
Besides, 1 self propelled sprayer at 32 m working width,
2 manure spreaders at 24 m working width, 2 6-lined
industrial crops driller, 2 cereal crops driller at 4 m working
width, 1 multi-purpose scoop and 1 channel excavator
scoop were procured.
2008 yılı öncesi en büyüğü 75 BG olan ve % 76 ’sı eko-
adet traktör alınmıştır. yapılan alımlarla toplam traktör
sayısı 25 den 17’ ye düşmüştür. . Böylece mekanizasyo-
nun işletmeciliği açısından önemli olan traktörlerin yıllık
çalışma saatleri 733 saat/yıl (adet) çıkarak işletmecilikte
optimum düzeye ulaşılmıştır.
tüketimi % 4 azalmış ve iş başarısı %66 artmıştır. İkile-
Bunlara ek olarak akaryakıt, sürücü, yedek parça ve iş-
çilikten yıllık yaklaşık 363 Bin TL tasarruf edilmiş. Ter-
edilmiştir.
are increased to 733 hr (pcs.) and the optimum business
level is reached concerning the efficiency.
• In fallow, unit fuel consumption reduced by 4% and work
and work success is increased by 187%
all canceled tractors were sold for 180 Thousand TL.
TÜRKGELDİ FARM

346 347
ULAŞ
15
tİgem
TARIMİŞLETMESİ
www.tigem.gov.tr

349
İ
şletme 1944 yılında zirai Kombinalar adı altında
faaliyete başlamış, 1/3/1950 tarihinde 5433 sayılı
kanunla Devlet üretme Çiftlikleri Genel Müdürlüğü
bünyesinde yer almıştır. 1984 yılında Haralar ve
İnekhanelerin Devlet üretme Çiftlikleri ile birleşmesi
neticesinde, o tarihten bu yana Kamu İktisadi Teşebbü-
sü olarak kurulan Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü’ne
bağlı ulaş Tarım İşletmesi Müdürlüğü adı altında faali-
yetlerini yürütmektedir.
The Farm was established in 1944 as an agricultural
combine. On 01/03/1950, it was moved under the body of
State Production Farms with the law no 5433. In 1984, as
result of the unification of stud farms and cow houses with
the State production Farms under the name of General
Directorate of Agricultural Enterprises as a state owned
enterprie, “The Directorate of Ulaş Farm” was established
and has been continuing its activities as of that date.
Tarihi
History
tİgem ULAŞ TARIM İŞLETMESİ15
ULAŞ FARM
348

350 351
Özel sektörle yapılan ortak çalışmalarla patates tohumu
üretimine başlanarak, bu alandaki ithalat bağımlılığımız
kısmen ortadan kaldırılacak, koyunculuk ortak projemizle
yetiştiricilere yeni hizmetler sunulacaktır.
The production of potato seed was started in cooperation with the private sector, and our
dependence on import in this field will be partially eliminated, new services will be presented
to the breeders with our common sheep breeding projects.
Birkaç yıl öncesine kadar ciddi anlamda bakımsız kalmış
olan İşletme yapıları ile ilgili yenileme çalışmasına 2011
yılında başlanmıştır. Bu kapsamda İşletme merkezindeki
tüm yollara kilitli parke taşı döşenmiş, tüm idari binalar
ve lojmanlar tadilata alınarak, iç mekanları ve dış cephe-
leri onarılmış ve modernleştirilmiştir.
Bu çalışmalar esnasında, diğer tüm İşletmelerde olduğu
gibi peyzaj da yeniden düzenlenmiş, İşletme girişi stan-
dart ve modern bir şekilde yeniden inşa edilmiştir.
The studies related with the renewal of the Farm’s
buildings, which have been left neglected seriously, were
started in 2011. In this respect, all roads within the farm
were paved with interlocking stones, all administrative
buildings and houses were taken under restoration,
façades were repaired and modernized.
During these works, the landscape was renewed as in
all farms, the farm entry was rebuilt in a standard and
modern way.
15 tİgem ULAŞ TARIM İŞLETMESİ
ULAŞ FARM

Binaların dış cepheleri modern
tasarımlarla yalıtılmış, tüm yerleşkede
çevre düzenlemesi yapılmıştır.
The façades of the buildings were isolated with modern
designs and the landscape activities were carried out
in all campus.
15
353352
tİgem ULAŞ TARIM İŞLETMESİ
ULAŞ FARM

354 355
İşletme Sivas İlinin güney doğusunda Sivas–Malatya kara
ve demiryolu güzergâhında, il merkezine 38 km mesafe-
dedir. Bulunduğu rakım ve çevre şartları içerisinde sert ka-
rasal bir iklim hüküm sürmektedir. İlkbahar ve Sonbahar
ayları kısmen yağışlı, yazları kurak, kışları soğuk ve kar
yağışlıdır. yağış rejimi düzenli olmayıp, yıldan yıla büyük
değişiklikler göstermektedir.
The Farm is located in Sivas province, on Sivas–Malatya
highway and railway, and 38 km to the city center. It
has a hard continental climate due to its altitude and
environmental conditions. The springs and autumns are
partly rainy and the summers are dry and the winters
are cold and snowy. The rain regime is not regular and is
changing from one year to another.
15
ULAŞ FARM

356 357
Karasal iklimin hâkim olduğu bölgede, yaz aylarının aşı-
rı Kurak geçmesi, sıcaklığın istenen düzeyde olmaması,
gece ve gündüz sıcaklık farkının fazla olması, bölge ve
İşletme şartlarında yetiştirilebilecek kültür bitkisi sayısını
azaltmaktadır.
İşletmenin bitkisel üretim faaliyetleri toprak, iklim ve İş-
letmenin ihtiyacı göz önüne alınarak büyük oranda kuru
tarım alanlarında (48.849 dekar) yürütülmektedir. İşlet-
mede yem bitkileri tarımının kültür arazisi içerisinde oranı
% 24 olup tohumluk ve ot üretimi amaçlı 2 çeşit korunga
üretilmektedir.
Bitkisel üretim alanında son 5 yılda İşletmede önem-
li yatırımlar yapılmış, bu kapsamda 17 adet derin kuyu
açılmış, yarı sabit ve seyyar yağmurlama sistemleri tesis
edilmiş, ayrıca özel sektörle ortak patates tohumu üre-
timine başlanarak, yakın gelecekte ülke kaynaklarının
yurt içinde kalması açısından önemli bir adım atılmıştır.
As the Farm is under continental climate’s influence,
summers are extremely dry and the heat is not at desired
levels, while daily heat difference is very high, limiting the
number of crops to be grown.
Crop production is mainly done on dry areas on 4885
hectares,accordingtotheweatherandFarmrequirements.
The ratio of forage crops in all crop production is 24% and
2 sainfoin varieties are produced for feed.
In the last 5 years, important investments have been
made in the Farm’s crop production. In this respect, 17
deep wells have been opened, sprinklers have been
established, potato seed production was started in
cooperation with the private sector and an important
step was taken for keeping the financial sources within
the country.
Crop production
ulaş Tarım İşletmesi, TİGEM’in triticale tohumculuğu ya-
pan tek işletmesidir.
Ayrıca, bitkisel üretim alanında bu İşletmede son yıllarda
yapılan en önemli değişiklik özel sektörle işbirliği halinde
yapılan ortak üretim patates tohumculuğudur. Bu bölge-
nin patetes tohumu üretimi için çok uygun olması nede-
niyle İlk etapta 1.500 dekar alanda başlanan ortak üretim
patates tohumculuğu sulu sahaların artmasıyla beraber
6.000 dekara kadar çıkarılacaktır. Bu üretimin İşletme
bütçesine katkısı da diğer ürünlerden kat kat fazla ola-
caktır. Keza bu bölgenin iklim şartları ülkemizde patates
tohumu üretmek için en uygun şartlardır.
Ulaş is TİGEM’s only farm which has triticale seed
production.
Besides the most important change of crop production
is the potato seed production which is carried out in
cooperation with private sector. Due to the fact that the
region is highly promising for potato seed production,
joint production is started on 150 hectares and it will
climb up to 600 hectares with the increase in irrigated
arease. Thus the contribution of this production to the
budget of the farm will be higher than the other products.
The climate conditions of this farm are highly promising
for potato seed production.
15
Bu bölgenin patetes tohumu üretimi için çok uygun olması nedeniyle İlk
etapta 1.500 dekar alanda başlanan ortak üretim patates tohumculuğu
sulu sahaların artmasıyla beraber 6.000 dekara kadar çıkarılacaktır.
Due to the fact that the region is highly promising for potato seed production, joint production
with the private sector is started on 150 hectares and it will climb up to 600 hectares with
the increase in irrigated areas.
ULAŞ FARM

358 359
15
İşletmede Kangal Akkaraman koyun ırkı yetiştiriciliği ya-
pılmaktadır. Kangal Akkaraman koyunu İç Anadolu ve
özellikle Sivas İli çevresinde yaygınlaşmış, iri vücutlu, S
formunda, yağlı kuyruklu, kurak iklim şartlarına uygun,
uzun yürüyüşe dayanıklı, sürü içgüdüsü gelişmiş, bitki ör-
tüsü zayıf geniş meralarda yetiştirilebilen kombine (süt ve
et) verimli bir koyun ırkıdır.
İşletmede 2.300 baş ana Kangal Akkaraman koyunu
mevcut olup; Sivas ili Koyun ve Keçi yetiştiricileri Birliği
ile yapılan işbirliği çerçevesinde, Kangal-Akkaraman ırkı
koyun ıslahı çalışmaları 2012 yılında başlatılmıştır. proje,
Sivas İlinin Kangal, Gürün, ulaş ve Altınyayla İlçelerinde
180 aile işletmesindeki toplam 30 bin baş koyun ve 1.500
baş koç arasından seçilecek hayvanlarla sürdürülecektir.
Elde edilecek yüksek genetik kapasiteye sahip erkek ma-
teryalin kullanılmasıyla ülke hayvancılığına katkıda bulu-
nulacaktır.
Sheep breeding in the Farm is carried out with Kangal
Akkaraman breed. Kangal Akkaraman breed is scattered
especially in the province of Sivas, has a large body,
strong flock instinct and combined yield (meat+milk)
and a fatty tail in S form. It promising for arid climate
conditions, resistant to long walks, and can be bred on
wide poor meadows.
There are 2.300 mothers of Kangal Akkaraman sheep
in the Farm. Within the frame of the cooperation with
the Sheep and Goat Breeders Union of Sivas province,
Kangal-Akkaraman breeding studies were started in
2012. The project will be maintained with the animals
selected among 30 thousand heads of sheep and 1500
heads of ram owned by 180 family enterprises located
in Kangal, Gürün, Ulaş and Altınyayla Districts of the
Sivas Province. With the utilization of the male materials
having high genetic capacity, important contribution will
be provided for the country’s animal breeding.
Sheep Breeding
Livestock Breeding
ULAŞ FARM

15
2013, 2014 ve 2015 yılları için programlanan
1000’er başlık ağıl yatırımları ile koyunculukta
6.000 ana kadroya ulaşılacaktır.
Together with the investments for construction of barns with a capacity of
1000 heads programmed for 2013, 2014 and 2015, the mother population
will be increased to 6.000 heads.
361360
ULAŞ FARM

362 363
15
Köpekçilik Faaliyetleri
Shepherd Dog Breeding
Livestock Breeding
Karacabey Tarım İşletmesinde olduğu gibi, daha çok
Anadolu coğrafyasına ait gen kaynaklarının muhafazası
amacıyla yaklaşık 100 baş ile Kangal ırkı çoban köpekçi-
liği yapılmaktadır.
As in Karacabey Farm, there is Kangal shepherd dog
breeding in the Farm with 100 heads for the protection of
Anatolian gene resources.
ULAŞ FARM

15
365364
ULAŞ FARM

366 367
İşletmede 3.663 da arazi derin kuyu Tecer Çayı ve Ka-
racalar Barajından faydalanılarak sulanmaktadır. 2012 yı-
lında yapılan jeofizik etüd sonuçlarına göre 12 adet derin
kuyu açılmıştır. 2013 yılında açılan bu kuyulardan fayda-
lanılarak 8.573 da arazinin sulanması planlanmıştır.
Yeniden yapılanma programı dahilinde 2 adet 356 BG
gücünde büyük güçlü traktör, 7 adet 110 BG gücünde
orta güçlü traktör, 9 adet 55-88 BG gücünde küçük güç-
lü traktör ve bağlı ekipmanları ( 13 soklu pulluk ve 8 m
iş genişliğinde ekim makinesi) alımı yapılmıştır. Ayrıca 1
adet 32 m iş genişliğinde kendi yürür ilaçlama makinesi,
1 adet çok amaçlı kepçe alımı yapılmıştır.
In the Farm, 366 hectares of land is irrigated with
the water taken from Tecer River and Karacalar Dam.
According to the results of geophysics etude made in
2012, 12 deep wells have been opened and 857 hectares
has been planned to be irrigated in 2013 with the water
taken from these wells.
Underthescopeoftherenewalprogram,2356HPtractors,
7 110HP tractor and 9 55-88 HP tractors were procured
with their equipment (13 armed plough and planter at 8
m working width), in addition to 1 self-propelled spraying
machine at 32 m working width and 1 multi-purpose
scoop.
18 adet traktör alınmıştır. Böylece toplam traktör sayısı 42
den 18’ e düşmüştür. Böylece mekanizasyonun işletme-
ciliği açısından önemli olan traktörlerin yıllık çalışma sa-
atleri 733 saat/yıl (adet) çıkarak işletmecilikte optimum
düzeye ulaşılmıştır.
Bunlara ek olarak akaryakıt, sürücü, yedek parça ve iş-
çilikten yıllık yaklaşık 436 Bin TL tasarruf edilmiş. Terkin
edilen traktörlerin satışından da 340 Bin TL gelir elde
edilmiştir.
are increased to 733 hr (pcs.) and the optimum business
level is reached concerning the efficiency.
• In fallow, unit fuel consumption reduced by 37 and work
and work success is increased by 187%
all canceled tractors are sold for 340 Thousand TL.
15 tİgem ULAŞ TARIM İŞLETMESİ
ULAŞ FARM

368 369
01- Ceylanpınar Tarım İşletmesi Müdürlüğü
63570 Ceylanpınar / ŞANLIURFA
Tel: 0414 471 49 74 (6 Line)
Gsm: 0 505 570 03 50–0.505.570 03 51
Gümüşsu: 0 505 570 03 55
Beyazkule: 0 505 570 03 54
Fax: 0 414 471 43 78
E-mail: cpinar@tigem.gov.tr
02- Karacabey Tarım İşletmesi Müdürlüğü
6720 Karacabey / BURSA
Tel: 0 224 689 64 75 (4 Line)
Gsm: 0 505 759 04 32 – 0 505 759 04 33
Fax: 0 224 689 64 96
E-mail: karacabey@tigem.gov.tr
03- Anadolu Tarım İşletmesi Müdürlüğü
26800 Mahmudiye / ESKİŞEHİR
Tel: 0 222 611 30 29
Fax: 0 222 611 30 77
Gsm: 0 505 588 94 85-86
E-mail: anadolu@tigem.gov.tr
04- Sultansuyu Tarım İşletmesi Müdürlüğü
44600 Akçadağ / MALATYA
Tel: 0 422 421 41 72
Gsm: 0 505 391 40 20
Fax: 0 422 421 41 75
E-mail: sultansuyu@tigem.gov.tr
05- Altınova Tarım İşletmesi Müdürlüğü
42800 Kadınhanı / KONYA
Tel: 0 332 846 43 20 – 21
Gsm: 0 505 918 55 50 – 0 505 918 42 19
Fax: 0 332 846 43 22
E-mail: altinova@tigem.gov.tr
06- Çukurova Tarım İşletmesi Müdürlüğü
01921 Ceyhan / ADANA
Tel: 0 322 648 40 58-0 322 648 40 59
Gsm: 0 505 457 67 77-0 505 457 76 69
Fax: 0 322 648 42 17
E-mail: cukurova@tigem.gov.tr
07- Dalaman Tarım İşletmesi Müdürlüğü
48770 Dalaman / MUĞLA
Tel:02526923720–02526923721–02526923722
Gsm: 0 505 457 55 18 – 0 505 457 55 19
Fax: 0 252 692 52 29
E-mail : dalaman@tigem.gov.tr
08-Gökhöyük Tarım İşletmesi Müdürlüğü
05100 Merkez / AMASYA
Tel: 0 358 273 52 97-98
Gsm: 0 505 670 48 43-0 506 584 41 06
Fax: 0 358 273 52 14
E-mail: gokhoyuk@tigem.gov.tr
09- Gözlü Tarım İşletmesi Müdürlüğü
Sarayönü / KONYA
Tel: 0 322 622 87 01-09
Fax: 0 332 622 87 07
E-mail: gozlu@tigem.gov.tr
10- Koçaş Tarım İşletmesi Müdürlüğü
68100 Merkez / AKSARAY
Tel: 0 382 233 25 00-02
Fax: 0 382 233 25 03
E-mail: kocas@tigem.gov.tr
11- Konuklar Tarım İşletmesi Müdürlüğü
Sarayönü / KONYA
Tel: 0 332 617 10 19
Gsm: 0 505 759 44 34
Fax: 0 332 617 25 31
E-mail: konuklar@tigem.gov.tr
12- Malya Tarım İşletmesi Müdürlüğü
40760 Boztepe / KIRŞEHİR
Tel: 0 386 515 41 40
Gsm: 0 505 790 69 01 - 0 505 790 69 02
Fax: 0 386 515 41 44
E-mail: malya@tigem.gov.tr
13- Polatlı Tarım İşletmesi Müdürlüğü
Polatlı / ANKARA
Tel: 0 312 632 20 20- 0 312 632 20 21- 0 312 632 20 22
Gsm: 0 505 254 72 25
Fax: 0 312 632 20 25 – (Ticaret 0 312 632 20 24)
E-mail: polatli@tigem.gov.tr
14- Türkgeldi Tarım İşletmesi Müdürlüğü
39750 Lüleburgaz / KIRKLARELİ
Tel: 0 288 420 10 20-0 288 420 16 17
Gsm: 0 505 479 04 72-0 505 689 85 72
Fax: 0 288 420 10 21
E-mail: tgeldi@tigem.gov.tr
15- Ulaş Tarım İşletmesi Müdürlüğü
58358 Ulaş / SİVAS
Tel: 0 346 781 26 38 - 0 346 781 26 40
Gsm: 0 505 757 71 88
Fax: 0 346 781 21 52
E-mail: ulas@tigem.gov.tr
TİGEM İŞLETMELERİNİN İLETİŞİM ADRESLERİ
CONTACT INFORMATION OF TIGEM FARMS
01- CEYLANPINAR
3130 Sayılı 1936 Yılı Muvazenei Umumiye Ka-
nununa Dahil Bazı Daire Bütçelerine Munzam
ve Fevkalade Tahsisat Verilmesine ve Bazı
Bütçelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Ka-
nun.12.02.1937
5433 Sayılı Devlet Üretme Çiftlikleri Genel Mü-
dürlüğü Görev ve Kuruluş Kanunu. 07.06.1949
MAĞDEN, R. Z. (1949). Zirai Kombinalar. Ankara:
Güney Matbaası
Devlet Üretme Çiftlikleri Umum Müdürlüğü.
(1957). Devlet Üretme Çiftlikleri.Ankara: Devlet
Üretme Çiftlikleri Umum Müdürlüğü.
02- KARACABEY
BDA- CAB, 2820 sayılı kararname, 7.10.1923.
BDA-CAB, 6844 sayılı BKK, 12.07.1928.
867SayılıKanun,20.6.1926tarihve403sayılıR.G.
EVREN, C.: Karacabey Harası. Sesleniş, 1 (3):
5-13, 1964.
03- ANADOLU
Y..MTV. 31 32 1305 C 28 2 Çifteler çiftliğinin mü-
kemmel bir hara haline getirilmesi için alınan
tedbirler.
Y..MTV. 67 110 3 1892 senesinde Lahey civa-
rında Sonevik’de acılacak olan sayd-ı mahi
sergisinde teshir olunmak üzere Çifteler ve
Sultansuyu haralarının plan ve fotoğraflarının
Babıali’ye gönderildiğine dair hara nazırlarının
tahriratı ile Seraskerlik’in arzı.
Y..MTV. 77 32 1 Çifteler Harası için Bağdat’tan
getirilen aygırların fotoğaflarının Harayı Huma-
yun Nezareti’nce takdimi.
Y..MTV. 106 75 1 Çifteler çifliği baytarlarından
olup, Hudavendigar vilayetinde bazı köy hay-
vanlarına arız olan emraza karsı ittihazı lazım
gelen tedabire dair. 1312 R 16
Y..MTV. 192 21 1 Çifteler, Sultansuyu ve Cukuro-
va ciftlikleri için Bağdat’da Veziriye çiftliğinden
mubayaa olunan damızlık aygırlar ve secere
sehadetnamelerine ait Seraskerlik’in tezkiresi.
Y..MTV. 33 7 1 Çifteler Harası’nın varidat ve mas-
rafını tetkik için muhasip gönderilmesi talebine
dair Muzaffer Paşa’dan gelen ariza. 1305 N 04
Y..MTV. 35 55 1306 M 19 2 Haralar Nazırı Mu-
zaffer Paşa’nın Çifteler Harası’nı teftisi hakkında
Seraskerlik’in istizanı.
Y..MTV. 57 56 1 Çifteler Harası’nın ıslahı hususun-
daki iradenin gereğinin yapılarak neticesinin arz
olunacağına dair Seraskerlik arizası. 1309 Ca 20
Y..MTV. 76 94 1310 N 17 1 Çifteler Harası için Bağ-
dat’tan gelecek on aygıra bir tavla hazırlanması.
Y..MTV. 77 32 1 Çifteler Harası için Bağdat’tan
getirilen aygırların fotoğaflarının Harayı Huma-
yun Nezareti’nce takdimi. 1310 L 10
Y..MTV. 105 55 1 Çifteler çiftliğinde yetistirilip
İkinci Ordu suvari ve topcu alaylarına ayrılan
hayvanların gönderileceği. 1312 Ra 20
04- SULTANSUYU
Y..MTV. 70 104 2 Sultan Suyu Harası’na getirile-
cek su hususunda icrası tasavvur edilen ame-
liyata karar verebilmek için Hara Muduru Mus-
tafa Efendi’nin iki ay müddetle İstanbul’a celbi
gerektiği. 1310 R 19
Y..MTV. 67 110 3 1892 senesinde Lahey civarın-
da Sonevik’de acılacak olan sayd-ı mahi (balık
avı) sergisinde teshir olunmak üzere Çifteler ve
Sultansuyu haralarının plan ve fotoğraflarının
Babıali’ye gönderildiğine dair hara nazırlarının
tahriratı ile Seraskerlik’in arzı.
Y..MTV. 65 81 1 Sultansuyu Harası memurları
tarafından arazilerinin zabt edildiği iddiası üze-
rine yapılan tedkikata dair Seraskerlik arıza-
sı.1310 M 20
Y..MTV.46151Akçadağçiftliğininharayapılma-
sı uygun gorulduğu takdirde bu ciftliğe bitişik ve
toprağı verimli olan Yazıhan arazisine muhacir
iskan edilmesi halinde fayda temin edileceğinin
Haralar Nazırı Muzaffer Paşa tarafından bildiril-
mesi. 1308 Ra 08
Y..MTV. 47 86 2 Sultansuyu çiftliğinin hara yapıl-
ması için alınacak alet ve edevata sarfı gereken
meblağın miktarının bildirilmesi.
05- ALTINOVA
Güney Matbaası
(1957).Devlet Üretme Çiftlikleri.Ankara: Devlet
06- ÇUKUROVA
BATU, S.: Türkiye’de Yetiştirme Çalışmaları ve
Yetiştirme Kurumları. A. Ü. Vet. Fak. Yay. No: 74,
Çalışmalar: 42, Ankara: 9-158, 1955.
BEKMAN, M.: Veteriner Tarihi. Ankara Basım ve
Ciltevi, Ankara: 1940.
BEŞTER, D.: Hüsmen Dayı Haralarda (2. Bö-
lüm). Ziraat Bankası Matbaası, Ankara: 1969
YAZMAN, A. T.: Çukurova Harası. İktisadi Yürü-
yüş Derg., 7 (146 özel sayı): 1946
07- DALAMAN
dürlüğü Görev ve Kuruluş
Kanunu. 07.06.1949
08- GÖKHÖYÜK
Devlet Üretme Çiftlikleri Umum Müdürlüğü
Üretme Çiftlikleri Umum Müdürlüğü
KAYNAKÇA
09- GÖZLÜ
Güney Matbaası
3780 Sayılı Milli Koruma Kanunu.18.01.1940
Kanunu. 07.06.1949
10- KOÇAŞ
Güney Matbaası
Kanunu. 07.06.1949
11- KONUKLAR
12- MALYA
Kanunu. 07.06.1949
Güney Matbaası
13- POLATLI
(1957).Devlet Üretme Çiftlikleri.Ankara: Devlet
Kanunu. 07.06.1949
Güney Matbaası
14- TÜRKGELDİ
3308 Sayılı Devlet Ziraat İşletmeleri Kurumu
Hakkında Kanun. 07.01.1938
Kanunu. 07.06.1949
15- ULAŞ
Kanunu. 07.06.1949
Güney Matbaası
REFERENCES

DÜNDEN BUGÜNE TİGEM (TİGEM FROM PAST TO PRESENT)

DÜNDEN BUGÜNE TİGEM (TİGEM FROM PAST TO PRESENT)

More Related Content

Similar to DÜNDEN BUGÜNE TİGEM (TİGEM FROM PAST TO PRESENT)

DÜNDEN BUGÜNE TİGEM (TİGEM FROM PAST TO PRESENT)