Malaria Ekuadorren

1. Ni “ Orrazi ” naiz, E.H-an bizi den eltxo euskalduna. Amak txikitan orrazi izena jarri zidan, nere hankatxoek itxura hori zeukatelako, luze luzeak eta fin finak. Wiyaitjai “ Iwia ” (ni naiz gaizkia). Ekuadorreko Amazonian bizi den anopheles eltxoa, Orraziren lehengusua. Izen hori daukat, bertako jendeari malariaren gaitza ekartzen diedalako. Gu Shuarrak gara. Ekuadorreko Morona Santiago, Pastaza eta Zamora Chinchipen bizi garen indigenak. Familiak eta naturak guretzako esanahi oso berezia daukate. Shuar hitzak, “gizakia” esan nahi du. Ehiza, hortikultura eta arrantza dira gure bizi iraupenerako sarrera nagusiak. Malariaren gaitza gertutik ezagutzen dugu eta heriotza arrazoi bihurtu zaigu. Palma orria Chonta egurtxoak Lurra Aurten Ekuadorreko lengusua bisitatuko dut, ia nola bizi den!! Zein lurralde zoragarria Iwia! Leku eta jende honekin zoriontsu izango zara ez? Noski!! Klima ezin hobea! hezetasuna… Bizirauteko jendea ziztatzea besterik ez dugu behar. Jan eta jan ibil gaitezke egun guztia. Plasmodium parasitoa sarritan guregan bizi da, baina lasai, guri ez digu kalterik egiten. Gizakiak jasaten ditu ondorioak. Gizaki hauek oso ahulak dira, je je… Zer esan nahi duzu?????

2. Familia maitea: Ekuadorretik idazten dizuet eskutitz hau. Hitz hauek guztiotaz agurtzeko erabiliko ditut, ez bait naiz berriz itzuliko. Lurralde zoragarria da Ekuador: jende ezin hobea, paisaia ikusgarriak…eta senitartekoak bertan pozik bizi dira. Arazo bat dago, gure senitartekoak ez dira gu bezalakoak. Beraien ziztadengatik, jendea hil egiten da, malaria izeneko gaitzarekin. Sukarrarekin, hotzikadak, buruko minak…hasten dira eta sarritan okerrera egiten dute. Ez dakit, nik norbait ziztatuz gero, sufrimendu berdina eragingo diedan, beraz inor ez ziztatzea erabaki dut eta honek nire azkenetara ekarri nau. Ez zait denbora asko gelditzen indarrak joan zaizkidalako, espero dudan bakarra hau noizbait aldatzea eta zuek honen berri izatea da. Besterik gabe, agurtzen naiz: Orrazi. HEZIKETA EZA PREBENTZIO EZA Sukarra Hotzikadak Izerditzea Buruko mina Ikterizia Odol koagulazioan arazoak Giltzurrun /gibel gutxiegitasuna Shock-a Nerbio sistema zentraleko arazoak Koma