ΤΟΜΕΑΣ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΤΕΧΝΩΝ ΕΠΑΛ / ΤΑΞΗ Γ΄ / ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΤΩΝ ΕΚΤΥΠΩΣΕΩΝ ΚΕΦ.6 - Η ΒΑΘΥΤΥΠΙΑ

1. Αντιγόνη Σαράφη
Γραφίστας - Εκπ/κός Γραφικών Τεχνών
ΜΑΘΗΜΑ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΤΩΝ ΕΚΤΥΠΩΣΕΩΝ
ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ (ΕΠΑΛ)

2. Βαθυτυπία ή γκραβούρα (intaglio) είναι μια
μέθοδος εκτύπωσης…
 …που χρησιμοποιεί ως εκτυπωτική πλάκα ένα χάλκινο
κύλινδρο εσώγλυφα χαραγμένο
 …ειδών συσκευασίας, εφημερίδων, περιοδικών,
ταπετσαρίας, βινυλίου, χαρτονομισμάτων,
γραμματοσήμων, κ.λπ.
 …υψηλής ποιότητας σε μεγάλες ταχύτητες
 …που απαιτεί υψηλό κόστος και μεγάλο χρόνο
κατασκευής του εκτυπωτικού κυλίνδρου
2

3. Η μέθοδος της βαθυτυπίας
3

4. Κύλινδρος πίεσης
Μελάνι
Τυπωμένη εικόνα
Σπάτουλα - μαχαίρι
Εκτυπωτική πλάκα
(με εσώγλυφο θέμα)
Χαρτί
Σκάφη μελανείου
Βαθυτυπικός κύλινδρος
Η μέθοδος της βαθυτυπίας
4

5. Η μέθοδος της βαθυτυπίας
5
Κύλινδρος πίεσης
Μελάνι
Τυπωμένη
πλευρά
χαρτιού
Σπάτουλα –
μαχαίρι
Χαρτί
Βαθυτυπικός
κύλινδρος

6. Η μέθοδος της χαλκογραφίας
 Θεωρείται πρόδρομος της βαθυτυπίας
 Εμφανίστηκε στο τέλος του 15ο αι. στην Ευρώπη.
 Τρόποι χάραξης της χαλκογραφίας:
 Με το χέρι (με εργαλείο χάραξης, το καλέμι)
 Με τη χρήση διαβρωτικών χημικών ουσιών (π.χ. άκουα
φόρτε, ακουατίντα, μεζοτίντα)
 Φωτοχαρακτική
 Μικτές τεχνικές
6

7. Η μέθοδος της χαλκογραφίας
 Η εκτυπωτική πλάκα της χαλκογραφίας είναι:
 επίπεδη
 εσώγλυφα χαραγμένη
 Η διαδικασία της εκτύπωσης της χαλκογραφίας:
 Μελάνωση πλάκας
 Απομάκρυνση περιττής μελάνης με ύφασμα ή μαλακό
χαρτί
 Πίεση κύλινδρο πίεσης πάνω σε υγρό χαρτί
 Ερώτηση: Το θέμα στη χαλκογραφία χαράζεται σε
καθρεφτισμένη μορφή ή όχι;
7

8. Η μέθοδος της χαλκογραφίας
8
Μελάνωση της πλάκας Καθάρισμα της πλάκας
Τοποθέτηση στην πρέσα Εκτύπωση χαρακτικού

9. ΒΙΝΤΕΟ
Χαλκογραφία
(Intaglio process explained in conjunction with
Chuck Close Prints exhibition at the Frist
Center)
ΒΙΝΤΕΟ
Χαλκογραφία
(Printmaking Processes: Intaglio)
Η μέθοδος της χαλκογραφίας
9
ΒΙΝΤΕΟ
Η χαλκογραφία σχηματικά
(Princípios da Encavografia -
Rotogravura)

10. Η μέθοδος της χαλκογραφίας
 Όχι ιδιαίτερα αποδοτική μέθοδος στην παραγωγική
διαδικασία
 Μετά από πειραματισμούς η χαλκογραφία εξελίχτηκε
στη σημερινή βαθυτυπία, της οποίας εφευρέτης
θεωρείται ο Βιεννέζος Καρλ Κλιτς (Karl Klitsch)
 Σήμερα η χαλκογραφία χρησιμοποιείται σχεδόν
αποκλειστικά από καλλιτέχνες χαράκτες
10

11. Βασικός εξοπλισμός βαθυτυπίας (1/2)
Βασική μονάδα της βαθυτυπικής μηχανής: ο πύργος
 Τα μέρη ενός πύργου:
 Σύστημα μελάνωσης
 Σκάφη του μελανείου – βαπτίζεται ο βαθυτυπικός κύλινδρος
 Αντλία – ομοιόμορφη κατανομή μελανιού
 Σύστημα ψύξης (διατήρηση χαμηλής θερμοκρασίας)
 Κυρίως εκτυπωτική μονάδα
 Κύλινδρος εκτύπωσης
 Κύλινδρος ή κύλινδροι πίεσης (δύο ή παραπάνω σε μηχανές
μεγάλου πλάτους ή σύνθετες εκτυπωτικές μονάδες, για
ομοιόμορφη κατανομή της πίεσης)
11

12. Βασικός εξοπλισμός βαθυτυπίας (2/2)
 Μαχαίρια (σπάτουλες, τόσες όσοι οι κύλινδροι εκτύπωσης.
Απομακρύνουν το μελάνι από τις περιοχές που δε θα
εκτυπωθούν)
 Στεγνωτικό σύστημα μελάνης (μια σειρά από ακροφύσια
διοχετεύει αέρα για το στέγνωμα, ενώ ο απαγωγός απορροφά
τις αναθυμιάσεις των διαλυτών της μελάνης που ρυθμίζουν
την πυκνότητά της).
 Το μελάνι πρέπει να είναι λεπτόρρευστο ώστε να
στεγνώνει γρήγορα, διότι οι ταχύτητες στη βαθυτυπία
είναι πολύ μεγάλες
12

13. Η μηχανή της βαθυτυπίας
13

14. Η μηχανή της βαθυτυπίας
14
ΒΙΝΤΕΟ
Μηχανή βαθυτυπίας
(SDY81000B Rotogravure Printing Machine)

15. Οι εκτυπωτικοί κύλινδροι της βαθυτυπίας
15

16. Κυψέλες εκτυπωτικών
κυλίνδρων βαθυτυπίας
 Κυψέλες λέγονται οι διαδοχικές εσώγλυφες επιφάνειες
οι οποίες είναι χαραγμένες στον κύλινδρο της
βαθυτυπίας και αντιστοιχούν στο προς εκτύπωση θέμα.
 Οι κυψέλες…
1. …κατακρατούν μελάνη και
2. …αντέχουν στις χημικές
οξειδώσεις των διαλυτικών
που ρυθμίζουν την πυκνότητα
του μελανιού
16

17. Μεγέθυνση εκτύπωσης βαθυτυπίας
17

18. Είδη κυψελών εκτυπωτικών κυλίνδρων
 Κυψέλες ίσου εμβαδού, διαφορετικού βάθους (συμβατική
μορφή)
 Κυψέλες διαφορετικού εμβαδού, ίδιου βάθους - κυρίως για
εκτύπωση ειδών συσκευασίας
 Κυψέλες διαφορετικού εμβαδού, διαφορετικού βάθους
(ανεστραμμένη μορφή κυψελών) – πιστότερη απόδοση εικόνων
/ κατάλληλη για εκτυπώσεις σε περιοδικά και εφημερίδες
18
Φωτεινά
σημεία
θέματος
Σκοτεινά
σημεία
θέματος

19. Α. Μέθοδος χάραξης κυλίνδρων βαθυτυπίας
με ηλεκτρομηχανική διαδικασία
(Κόφτης με κεφαλή
διαμαντιού)
19
Μετατροπή θέματος σε ψηφιακά δεδομένα
0
Θέμα σε φιλμ,
προσαρμοσμένο
στον κύλινδρο
ΚΥΛΙΝΔΡΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ
ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ
ΑΝΑΚΛΩΜΕΝΟΥ ΦΩΤΟΣ
ΦΩΤΕΙΝΗ ΠΗΓΗ Η/Υ
ΚΕΦΑΛΗ ΧΑΡΑΞΗΣ
ΒΑΘΥΤΥΠΙΚΟΣ ΚΥΛΙΝΔΡΟΣ
ΒΑΣΗ
ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ
ΚΕΦΑΛΗΣ
φορά κίνησης

20. (Laser)
Μετατροπή θέματος σε ψηφιακά δεδομένα
0
20
Θέμα σε φιλμ,
προσαρμοσμένο
στον κύλινδρο
ΚΥΛΙΝΔΡΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ
ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ
ΑΝΑΚΛΩΜΕΝΟΥ ΦΩΤΟΣ
ΦΩΤΕΙΝΗ ΠΗΓΗ Η/Υ
ΚΕΦΑΛΗ ΧΑΡΑΞΗΣ
ΒΑΘΥΤΥΠΙΚΟΣ ΚΥΛΙΝΔΡΟΣ
ΒΑΣΗ
ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ
ΚΕΦΑΛΗΣ
φορά κίνησης
Β. Μέθοδος χάραξης κυλίνδρων βαθυτυπίας
με τη βοήθεια λέιζερ
1. Κατεργασία του βαθυτυπικού κυλίνδρου με
οξύ για να γίνει τραχύς
2. Κάλυψη του κυλίνδρου με λείο πλαστικό
3. Μετατροπή θέματος σε ψηφιακά δεδομένα
4. Η δέσμη λέιζερ αφαιρεί το πλαστικό από
τις περιοχές που αντιστοιχούν στο θέμα
5. Διάβρωση με ηλεκτρολύτες και χρωμίωση
του κυλίνδρου για αύξηση της αντοχής του

21. Κατασκευή εκτυπωτικής πλάκας βαθυτυπίας
21

22. Κατασκευή εκτυπωτικής πλάκας βαθυτυπίας
22

23. Μηχανές βαθυτυπίας
Κατηγορίες βαθυτυπικών μηχανών:
 Με κριτήριο τον τρόπο τροφοδοσίας εκτυπωτικού
υλικού:
 Μηχανές ρολού
 Μηχανές φύλλων
 Με κριτήριο τον αριθμό χρωμάτων εκτύπωσης με ένα
πέρασμα από τη μηχανή:
 Μονόχρωμη,
 δίχρωμη,
 …….
 έως και οκτάχρωμη
23

24. Μηχανές βαθυτυπίας
24

25. Πλεονεκτήματα βαθυτυπίας
 Υψηλή ποιότητα, μεγάλες ταχύτητες
 Ικανοποιητική και σταθερή απόδοση του χρώματος σε
όλη τη διάρκεια της εκτύπωσης, ακόμη και σε υλικά
χαμηλής ποιότητας
 Καλύτερα εκτυπωτικά αποτελέσματα από την offset
 Λιγότερη «φύρα» από την offset (απώλεια υλικού για την
προετοιμασία της εκτύπωσης). Διπλάσια φύρα στην
offset
 Εξαιρετικά ανθεκτικοί οι κύλινδροι βαθυτυπίας και
τυπώνουν μεγάλο αριθμό αντιτύπων
25

26. Μειονεκτήματα βαθυτυπίας
 Χρονοβόρα η κατασκευή του εκτυπωτικού κυλίνδρου και
η αντικατάστασή του
 Υψηλό κόστος κατασκευής του εκτυπωτικού κυλίνδρου
 Δεν προτιμάται για εκτυπώσεις κάτω των 200.000
αντιτύπων
26

27. Εφαρμογές βαθυτυπίας
 Είδη συσκευασίας (τσάντες, κουτιά, περιτυλίγματα
δώρων, ετικέτες, εύκαμπτα υλικά)
 Εφημερίδες, περιοδικά, κατάλογοι κ.λπ.
 Ειδικά υλικά – ταπετσαρίες, βινύλιο κ.λπ.
27

28. Εφαρμογές βαθυτυπίας
28

29. Εφαρμογές βαθυτυπίας
29

30. Εφαρμογές βαθυτυπίας
30

31. Χαλκογραφίες (γκραβούρες)
31

32. Χαλκογραφίες (γκραβούρες)
32