Kind in echtscheiding
De waarde van school & docent
Wilma Bakkeren
Orthopedagoog
Oktober 2013
Vandaag
1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
8.

Cijfers
Gevolgen scheiding voor kind
Kenmerken scheidingskinderen
Professionele hulp. Wanneer?
Hulpverleningsaanbod
School en docent. Waarde.
Schoolinterventies
Literatuur
2012

18.814 scheidingen
70.000 kinderen
33% tussen 5 en 9 jaar
Gevolgen scheiding voor kind
• Veel veranderingen
• Verdubbelde kans op emotionele problemen
• Externalisatie (agressie, vandalisme)
• Delinquent gedrag (+ roken, blowen, drinken)

• Internalisatie, (depressie, angst, laag zelfbeeld)
• Schoolproblemen en lager eindniveau
• Zwakkere band met ouders
Kleuter 4- 6 jaar
•
•
•
•
•
•
•

Schuld
Afwijzing
Boosheid
Verliesangst
Regressie
Magisch denken
Toekomstbeeld

(‘het komt door mij’)
(‘mama houdt niet meer van mij’)
(buiten het gezin om ouders te sparen)
(dat andere ouder ook weggaat)
(duim zuigen, bedplassen, stotteren)
(XXX)
(XXX)
Kind 7 – 12 jaar
•
•
•
•
•
•
•

Aanpassen (zorgen, pleasen)
Parentificatie
Onderpresteren
Compensatie zoeken
Verdriet en onbegrip
Begrip <-> emotie
Verliesgevoelens
Professionele hulp. Wanneer?

Stagnerende
ontwikkeling
Hulpverleningsaanbod
1. Groepscursus kinderen (o.a. gevoelens, problemen
oplossen, ouder-kind relatie, hoe verder)

Resultaten:
–
Vermindering probleemgedrag
–
Tevredenheid bij kinderen en ouders, leerkrachten
–
Vermindering probleemgedrag bij jonge kinderen
–
Vermindering negatieve gevoelens (o.a. schuld)

1. Groepscursus ouders (steun, coping, psycho-educatie)
2. Mediation (bemiddeling bij ouderschapsplan, voogdij)
Waarde school en docent
• Stabiele factor (regelmaat)
• Aandacht en erkenning > verbeteringen
• Casus
Schoolinterventies
• Individueel gesprek en/of lotgenoten gesprek
–
–
–
–
–

Maak zorgen, problemen bespreekbaar
Bespreek beschikbaarheid
Erken gevoelens, beleving (dagboek)
Bedenk samen oplossingen
Kies geen partij

• Kringgesprek
- Let op leeftijd, ontwikkelingsfase, veiligheid
- Informatie (wat is het, hoe gaat het daarna)
- Ervaringen delen (steun, lotgenoten)
Literatuur
• www.nji.nl (2013)
• Broek, A. van den, e.a. (2013) Kies voor het Kind! –
Bevindingen van het effectonderzoek naar Kinderen in
Echtscheiding Situatie (KIES) in de basisschoolleeftijd.

• Centraal Bureau voor de Statistiek (2013)
www.statline.nl

• Spruijt, E., Kormos, H. (2010). Handboek scheiden en
de kinderen.
Voor de beroepskracht die met scheidingskinderen te maken
heeft. Houten: Bohn Stafleu Van Loghum.
wilma@goedegebuure.net
www.goedegebuure.info
078-6150148

Kind in echtscheiding

  • 1.
    Kind in echtscheiding Dewaarde van school & docent Wilma Bakkeren Orthopedagoog Oktober 2013
  • 2.
    Vandaag 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. Cijfers Gevolgen scheiding voorkind Kenmerken scheidingskinderen Professionele hulp. Wanneer? Hulpverleningsaanbod School en docent. Waarde. Schoolinterventies Literatuur
  • 3.
  • 4.
    Gevolgen scheiding voorkind • Veel veranderingen • Verdubbelde kans op emotionele problemen • Externalisatie (agressie, vandalisme) • Delinquent gedrag (+ roken, blowen, drinken) • Internalisatie, (depressie, angst, laag zelfbeeld) • Schoolproblemen en lager eindniveau • Zwakkere band met ouders
  • 5.
    Kleuter 4- 6jaar • • • • • • • Schuld Afwijzing Boosheid Verliesangst Regressie Magisch denken Toekomstbeeld (‘het komt door mij’) (‘mama houdt niet meer van mij’) (buiten het gezin om ouders te sparen) (dat andere ouder ook weggaat) (duim zuigen, bedplassen, stotteren) (XXX) (XXX)
  • 6.
    Kind 7 –12 jaar • • • • • • • Aanpassen (zorgen, pleasen) Parentificatie Onderpresteren Compensatie zoeken Verdriet en onbegrip Begrip <-> emotie Verliesgevoelens
  • 7.
  • 8.
    Hulpverleningsaanbod 1. Groepscursus kinderen(o.a. gevoelens, problemen oplossen, ouder-kind relatie, hoe verder) Resultaten: – Vermindering probleemgedrag – Tevredenheid bij kinderen en ouders, leerkrachten – Vermindering probleemgedrag bij jonge kinderen – Vermindering negatieve gevoelens (o.a. schuld) 1. Groepscursus ouders (steun, coping, psycho-educatie) 2. Mediation (bemiddeling bij ouderschapsplan, voogdij)
  • 9.
    Waarde school endocent • Stabiele factor (regelmaat) • Aandacht en erkenning > verbeteringen • Casus
  • 10.
    Schoolinterventies • Individueel gespreken/of lotgenoten gesprek – – – – – Maak zorgen, problemen bespreekbaar Bespreek beschikbaarheid Erken gevoelens, beleving (dagboek) Bedenk samen oplossingen Kies geen partij • Kringgesprek - Let op leeftijd, ontwikkelingsfase, veiligheid - Informatie (wat is het, hoe gaat het daarna) - Ervaringen delen (steun, lotgenoten)
  • 11.
    Literatuur • www.nji.nl (2013) •Broek, A. van den, e.a. (2013) Kies voor het Kind! – Bevindingen van het effectonderzoek naar Kinderen in Echtscheiding Situatie (KIES) in de basisschoolleeftijd. • Centraal Bureau voor de Statistiek (2013) www.statline.nl • Spruijt, E., Kormos, H. (2010). Handboek scheiden en de kinderen. Voor de beroepskracht die met scheidingskinderen te maken heeft. Houten: Bohn Stafleu Van Loghum.
  • 12.