% 0.9 luksodyum klorür
solüsyonu
• 154 mEq/L sodyum ve 154 mEq/L
klorür içerir
• İzoosmotik bir sıvıdır
6.
% 0.9 luksodyum klorür
solüsyonu
• Fizyolojik serum veya salin diye
adlandırılır
• Ama, gerçekte fizyolojik bir sıvı değildir
• Na ve Cl içeriği plazmanın epey
üstündedir
– Plazma yaklaşık 140 mEq Na ve 100 mEq Cl
içerir
– Fazla miktarda ve uzun süre fizyolojik salin
verilirse hiperkloremi ve buna bağlı asidoz
gelişir
7.
% 0.9 luksodyum klorür
solüsyonu
İzotonik dehidratasyon hallerinin tedavisi
için tercih edilir, Özellikle:
– Ca+ ve K+ gibi spesifik iyonların eksikliği yoksa
– Asid-baz dengesi bozukluğu olmayan
durumlarda
8.
% 0.9 luksodyum klorür
solüsyonu
• Klor oranı yüksek olduğu için metabolik
alkaloz tedavisinde de kullanılır
– Metabolik alkaloz çoğu zaman vucutta klor
kaybına ve hipovolemiye bağlıdır
– Hipervolemi varsa verilmez
9.
% 5 likdekstroz solüsyonu
• Hipertonik dehidratasyon hallerinde
• Dekstroz metabolize olur, serbest kalan
su ekstraselüler ve intraselüler sıvı
kompartmanındaki eksikliği tamamlar
10.
Dekstroz ve Sodyumklorür
Solüsyonu
• %5 dekstroz ve % 0.9 sodyum
klorür içerir
• İzotonik değildir
• Fakat dekstroz metabolize olunca
izotonik olur
• Dekstrozdan dolayı besleyici değeri
vardır
Dengeli Solüsyonlar
• Vucutsıvılarının elektrolit bileşimini
taklit edecek şekilde NaCl e ilave
olarak diğer elektrolitleri de içeren
solüsyonlardır:
– Ringer
– Laktatlı Ringer
– İsolyte ve benzerleri
13.
Ringer Solüsyonu
• NaCl’eek olarak fizyolojik
konsantrasyonda K ve Ca içerir
• Bir litrede:
– 8.6 g sodyum klorür: 145 mEq Na ve Cl
– 0.3 g potasyum klorür: 4 mEq K ve Cl
– 0.33 g kalsiyum klorür: 6 mEq Ca ve Cl
• Klor oranı yüksek olduğu için hafif
asitleştirici etkisi vardır
14.
Laktatlı Ringer Solüsyonu
•Ringer solüsyonuna, asidleştirici
etkisini düzeltmek için sodyum
laktat eklenmiştir.
• Bir litrede:
– 6 g sodyum klorür: 103 mEq Na ve Cl
– 0.3 g potasyum klorür: 4 mEq K ve Cl
– 0.2 g kalsiyum klorür: 6 mEq Ca ve Cl
– 3.1 g sodyum laktat :27.7 mEq Na ve laktat
15.
Laktatlı Ringer Solüsyonu
•Piyasadaki ürünlere %5 dektroz
katılmıştır
• Asidoz ve hipokalemi ile birlikte olan
durumlarda (bazı şiddetli diyare
olguları gibi) tercih edilir
– Ama tek başına asidoz ve hipokalemiyi
düzeltemez
16.
İsolyte ve benzerleri
•Magnezyum klorür ve kalevileştirici olarak
sodyum sitrat ile sodyum asetat içeren
modifiye ringer solüsyonudur. Bir litrede:
– 5 g sodyum klorür: 85 mEq Na ve Cl
– 0.75 g potasyum klorür: 10 mEq K ve Cl
– 0.2 g kalsiyum klorür: 5 mEq Ca ve Cl
– 0.31 g magnezyum klorür: 3mEq Mg ve Cl
– 6.4 g sodyum asetat: 47 mEq Na ve asetat
– 0.75 g sodyum sitrat: 8 mEq Na ve sitrat
17.
Oral Rehidratasyon Sıvısı
•Bebeklerde akut diyareye bağlı
dehidratasyon halinde kullanılmak üzere
çıkarılmış dengeli solüsyondur:
– NaCl: 3.5 g/litre
– NaHCO3: 2.5 g/litre
– KCl: 1.5 g/litre
– Glukoz: 20 g/litre
Hipokalemi
• Hipokalemide iskeletkası, kalp kası ve
düz kaslar gibi uyarılabilir hücrelerin
çalışması bozulur
• Aritmi, çizgili kaslarda güçsüzlük,
paralitik ileus gibi önemli sonuçlara
neden olabilir
20.
• Hipokalemi yehemen hemen daima
intraselüler potasyum deposundaki eksiklik
eşlik eder
• Bundan dolayı nisbeten fazla miktarda
potasyuma ihtiyaç vardır
• Ancak, uygulanan potasyum hücre içine
yavaş girer
• Bu yüzden hızlı uygulama hiperpotasemiye
neden olur
21.
• İnfüzyon hızı10 mEq/saati geçmemelidir
– Hızlı infüzyon ayrıca infüzyon yerinde ağrıya
ve flebite neden olabilir
• EKG ve serum potasyum düzeyi takib
edilmeli
• Oral yolla bir defada 20 mEq den gün
boyu 60 mEq den fazla verilmemelidir
– Kusma ve diğer GI tahriş belirtileri sık olarak
ortaya çıkar
22.
• Hipokalemi tedavisindeilk önlem
mümkünse primer durumun
düzeltilmesidir.
• Daha sonra potasyum solüsyonları ile
tedaviye geçilir
• Diyareye bağlı hipokalemi oral
rehidratasyon sıvıları ile önlenebilir.
23.
Potasyum Klorür Solüsyonları
•Kadalex: litrede 2 gr KCl (27 mEg), 50 g
dextroz
• Kadeks-40: %5 lik dekstroz, % 0.45
NaCl, % 0.3 KCl
• %7.5 ve 22.5 oranında KCl içeren
ampüller
– 1 litrelik başka solüsyonlara eklenerek
kullanılır
24.
Darrow Solüsyonu
- 4 g sodyum klorür: 60 mEq Na ve Cl
– 2.7 g potasyum klorür: 35 mEq K ve Cl
– 5.9 g sodyum laktat: 53 mEq Na ve
laktat
• Potasyum kaybı ile metabolik asidozun bir
arada bulunduğu bebeklerin diyaresinde
tercih edilir
Oral Potasyum
• Potasyum klorür ve glukonat
• Tabletler erozyona, ülsere ve onun
nedbeleşmesi sonucu stenoza neden
olabilir
• Solüsyon halinde kullanılmaları tavsiye
edilir
• Potasyum sitrat ve bikarbonat içeren
efervesan tabletler de vardır
• Fazla potasyum alınması sonucu karın
krampı ve diyare oluşabilir
• Bazı meyvelerde yüksek oranda potasyum
vardır
– Domates, portakal, muz
27.
Hiperkalemi
• Aritmiler ve diyastolde kalp durması
• Kaslarda güçsüzlük, parasteziler
• Gastrointestinal hipermotilite
Kalsiyum Solüsyonu
• Hiperkalemininkalp üzerindeki toksik
etkilerini antagonize eder
• %10 luk kalsiyum glukonat solüsyonundan
10 ml i.v verilir
• EKG ve serum kalsiyum düzeyi takibi
gerekir
• Hasta dijitallenmişse i.v. Kalsiyum
verilmesi kontrendikedir
30.
Hipertonik Glukoz Solüsyonuve
İnsulin
• İnsülin potasyumun hücre içine girmesini
sağlar
• Glukoz hem insülin salgılanmasını artırır
hem de insülinin hipoglisemi yapmasını
önler
• %20 lik solüsyon halinde yavaş olarak
(en az bir saat te) 60-100 gram glukoz
verilir
• 2-3 gram glukoz için 1 ünite reguler
insulin s.c. ya da i.v. verilir
31.
Sodyum Bikarbonat Solüsyonu
•Kan PH sının yükselmesi potasyum
duzeyini düşürür
• Aşırı sodyum yüklenmesi ve metabolik
alkaloz açısından dikkatli olunmalı
32.
Periton Diyalizi veHemodiyaliz
• Potasyum iyonunu vücuttan uzaklaştırmak
için son çare olarak yapılabilir
Kalsiyum Glukonat
• Hızlıinjeksiyon kalbin sistolde durmasına
neden olabilir
• EKG ve serum kalsiyum düzeyi takibi
gerekir
• %10 luk solüsyondan 30 ml, 1000ml lik
diğer bir sıvı içinde yavaş infüzyonla da
verilebilir
• Hasta dijitallenmişse i.v. Kalsiyum
verilmesi kontrendikedir
35.
Oral Kalsiyum Preperatları
•Kalsiyum glukonat, kalsiyum
glukonolaktat, kalsiyum karbonat,
kalsiyum glubiyonat, kalsiyum karbonat
• Bu preperatlara kalsiyum absorbsiyonunu
artırmak için D Vitamini de eklenebilir
• Bir antasid olan kalsiyum karbonatın da
kalsemiyi yükseltici etkisi vardır.
Furosemid + SıvıTedavisi
• Furosemid kalsiyum itrahını artırır
• Acil tedavide kullanılır
• Bu indikasyonda diüretik ve natriüretik
etki yan etki sayılır, dehidratasyon ve
elektrolit kaybı önlenmelidir
– İzotonik sodyum klorür ile beraber verilir, bu
solüsyon dehidratasyonu ve elektrolit denge
bozukluğunu önler
• Ototoksisite oluşmaması için infüzyon hızı
4 mg/dakikayı geçmemelidir
38.
Bifosfonatlar
• Tümörle ilişkilihiperkalsemi durumlarında
tercih edilirler
• En fazla klodronat ve pamidronat tercih
edilir
• İnfüzyon ile uygulanırlar
• Etkileri 2-3 günden sonra ortaya çıkar
39.
Glukokortikoidler
• D Vitaminininbarsakta etkisini antagonize
ederler
• Malin tümörlere bağlı hiperkalsemide
indirekt etkileriyle kemikten kalsiyum
rezorbsiyonunu azaltırlar
• Malin tümörlere, D Hipervitaminozuna,
sarkoidozise ve adrenal yetmezliğe bağlı
hiperkalsemi tedavisinde yüksek dozda
kullanılabilirler
Hipomagnezemi de
Kullanılan Solüsyonlar
• Hipomagnezemi genellikle
hipokalemi,hipokalsemi ve hipofosfatemi
ile beraber meydana gelir
• Bulantı-kusma, aritmi, konfüzyon,
vertigo, ataksi, konvulziyonlar oluşabilir
43.
Hipomagnezemi de Kullanılan
Solüsyonlar
• Magnezyum sülfat solüsyonları
• i.v. infüzyon ya da İ.M. İnjeksiyon
şeklinde uygulanır.
• İ.M. İnjeksiyon ağrılıdır
• Böbrek yetmezliğinde doz azaltılmalıdır.
44.
Magnezyum Sülfat
• MagnezyumSülfat injeksiyonu eklampsi,
lokal beyin ödemi ve tetanus gibi
nedenlere bağlı konvülziyon durumlarında
da uygulanabilir
• Bronşiyal astma nöbetlerinde de
faydalıdır
45.
Magnezyum Sülfat
• Antiaritmikolarak da kullanılır
– Diğer ilaçlara cevap vermeyen tekrarlayıcı
ventriküler fibrillasyonda
– Torsade de Pointes aritmisinde
– Dioksin zehirlenmesindeki aritmilerde
(magnezyum eksikliği varsa)
46.
Oral Magnezyum
• Eksikliğinyeniden ortaya çıkmasını
önlemek için ya da hipomagnezemi ağır
değilse oral yolla magnezyum verilebilir
• Fazla miktarda oral magnezyum verilirse
diyare gelişir.
Sodyum Bikarbonat Solüsyonu
•İzotonik sodyum bikarbonat solüsyonu
%1.3 lüktür
• Daha fazla bikarbonat içeren
solüsyonların diğer solüsyonların içinde
seyreltilerek kullanılması gerekir
– Çökelme olabileceğinden kalsiyum ve
magnezyum içeren solüsyonlarla
karıştırılmamalıdır
50.
Sodyum Bikarbonat Solüsyonu
•Asidozun bikarbonat solüsyonu ile çok
çabuk düzeltilmesinden sakınmak gerekir
– Kanda asidoz hızla düzelirken SSS deki
asidoz daha yavaş düzelir
– Bu durum bilinç kaybı, konvülziyonlar, koma
hatta ölüme neden olabilir
51.
Sodyum Bikarbonat Solüsyonu
•Bikarbonat veya benzeri solüsyonlar
uygulanırken plazma K düzeyi takib
edilmelidir
– Plazma PH sının yükselmesi potasyumu hücre
içine kaydırır
– PH nın hızla yükseltilmesi ağır hipokalemiye
neden olabilir
52.
İzotonik Sodyum Laktat
Solüsyonu
• Laktat karaciğerde önce CO2 ye sonra da
bikarbonata dönüşür
• Saatte 300 ml den daha hızlı
verilmemelidir
• KC yetmezliğinde bikarbonata dönüşemez,
asidoz daha da artabilir
• Laktik asidoz durumlarında
kullanılmamalıdır
53.
Trometamin Solüsyonu
• Tris-Bufferya da THAM adıyla da bilinir
• Hidrojen iyonunu bağlar
• Daha çok respiratuvar asidoz olgularında
tercih edilir
• Oluşturduğu alkaloz nedeniyle beyin
damarlarında kasılma yapar, asidoz
sonucu artan kafa içi basıncını düşürür
54.
Trometamin Solüsyonu
• Solunumudeprese ettiğinden mekanik
solunum olanaklarının olduğu koşullarda
kullanılmalıdır
• İnjekte edildiği vende spazm ve
tromboflebit yapabilir
• Böbrek yetmezliğinde kontrendikedir
İzotonik NaCl Solüsyonu
•Metabolik alkaloz çoğu zaman vucutta
klor kaybına ve hipovolemiye bağlıdır
• Bu durumda klor içeriği ektraselüler
sıvıya göre çok fazla olan izotonik NaCl
solüsyonu uygulanır
• Hipervolemi varsa verilmez
57.
Hipokalemi ve Alkaloz
•Hipokalemi sonucu alkaloz gelişebilir
• Buradaki alkaloz izotonik NaCl ile
düzeltilemez
• Bu durum altta yatan neden düzeltilerek
ya da potasyum replasmanı yapılarak
düzeltilebilir
58.
Amonyum Klorür’ün İzotonik
Solüsyonu
• Karaciğerde metabolize edilerek hidrojen
oluşturur
• Karaciğer ve böbrek yetmezliğinde
kullanılmamalıdır
• Belirgin klor kaybı olan ağır alkaloz
durumlarında verilir
• Aşırı dozda konvülziyonlar oluşabilir
59.
Amonyum Klorür
• Fazlaağır olmayan durumlarda enterik-
kaplı tabletler şeklinde oral yolla verilir
• Bu tabletler idrar yolları infeksiyonlarının
tedavisinde idrarı asitleştirmek amacıyla
da kullanılabilir
60.
Arginin Hidroklorür
• Karaciğerdemetabolize olması sonucu
hidrojen iyonu oluşur
• Karaciğer yetmezliğinde kullanılmamalıdır
– Karaciğer koması gelişimini kolaylaştırır
61.
Solüsyonlara ilaç eklenmesi
•Solüsyonun bileşenleri ile ilaç arasında
etkileşim olabilir (geçimsizlik)
• ilaç etkisi azalabilir
• Toksik etki artabilir, diğer istenmeyen
etkiler oluşabilir
• Enfeksiyon riski artar
62.
Solüsyonlara ilaç eklenmesi
•Geçimsizlik durumunda solüsyonlarda
bulanıklaşma ya da çökelti meydana
gelebilirse de pek çok durumda görsel bir
bulgu oluşmaz
63.
Solüsyonlara ilaç eklenmesi
•Yalnızca sabit plazma konsantrasyonu
gerekli olduğunda ya da konsantre ilaç
solusyonu uygulamanın zararlı olduğu
durumlarda yapılmalıdır
• Bir infüzyon solüsyonuna yalnız tek bir
ilaç eklenmelidir
64.
Solüsyonlara ilaç eklenmesi
•Kan ürünlerine, mannitol ve sodyum
bikarbonat solusyonlarına normal olarak
ilaç eklenmemelidir
• Solüsyonlar iyice çalkalanmalı, içinde
parçacık bulunmamasına dikkat edilmelidir
• İnfüzyon sırasında bulanıklaşma, çökelme,
kristalizasyon a dikkat edilmelidir
65.
Solüsyonlara ilaç eklenmesi
•Alerjen konjugatlar oluşabileceginden
penisilin ve sefalosporinler gibi beta
laktam antibiyotikler proteinli maddelerle
karıştırılmamalıdır
• Asepsiye dikkat edilmeli, infuzyon seti
24 saatten fazla kullanılmamalıdır
