Dokumen ini membincangkan tentang kecederaan kepala dan tulang belakang saraf tunjang serta fungsi sistem saraf. Ia menjelaskan struktur dan komposisi otak yang terdiri daripada gray matter dan white matter, serta kesan kecederaan kepala yang boleh menyebabkan kerosakan otak yang serius. Di samping itu, ia membincangkan tanda-tanda kecederaan dan tindakan awal yang perlu diambil dalam situasi tersebut.

1. MODUL 8

2. Kecederaan Kepala dan Tulang Belakang

3. Saraf Tunjang Sistem saraf: saraf pusat (otak dan saraf tunjang) dan saraf periferi. Saraf tunjang di akhiri dengan saraf peri-peri. Saraf tunjang membawa semua maklumat dan isyarat ke otak dan dari otak. Sebarang kerosakan kepada mana-mana saraf tunjang menyebabkan sensori atau pengawalan motor tidak dihantar ke otak. Sistem saraf pula mendapat bantuan daripada bahagian tubuh lain seperti otot, jantung, ginjal dan lain-lain.

4. Komposisi Otak Otak terdiri daripada gray matter (40%) dan white matter (60%) yang terkandung dalam tengkorak kepala. Sel otak termasuk neurons dan glial cells. Otak mempunyai 3 bahagian utama: the cerebrum, the cerebellum, and the brain stem (medulla). Otak memerlukan 20% bekalan oksigen dan 20% aliran darah. Kegagalan memperolehi oksigen selama 3-5 minit, akan mematikan sel otak.

5. Sel Otak Otak dan saraf tunjang dibentuk oleh banyak sel termasuk neuron dan glial. “ Neuron” Juga disebut ‘grey matter’ @ sel saraf. Berfungsi untuk menghantar dan menerima isyarat kepada dan daripada otak dan sistem saraf. “ Glial” ianya 10 kali ganda lebih banyak dari neuron. Neuron membawa maklumat dan glia membantu proses ini.

6. Badan sel (soma) mempunyai nukleus yang mengawal fungsi sel. Axon ialah bahagian sel yang memanjang. Ia berfungsi untuk membawa impulse dari badan sel. Dendrite adalah struktur beranting yang menerima isyarat. Synapse adalah gap di antara axon terminal dengan sel penerima.

7. Glial Cells 90% sel otak dibentuk oleh Glial Cells . Ia tidak membawa impulse tetapi menjalankan beberapa fungsi penting seperti: Mencerna bahagian sel yang mati Menghasilkan myelin (lapisan lemak yang meningkatkan kelajuan penghantaran maklumat) Menyediakan keperluan neuron

8. Struktur Otak Otak mempunyai 3 bahagian utama mengikut fungsi: Cerebrum Cerebellum Brain Stem (Medulla oblongata)

9. Cerebral Cortex (Cerebrum) Bahagian otak ini adalah yang terbesar. Bahagian ini mengawal sebahagian besar fungsi-fungsi otak seperti aktiviti kecerdasan (fungsi kognitif), pengalaman yang berlaku secara sedar, ingatan, emosi,mengawal bahasa, ‘artistry’ dan pendengaran. Bahagian ini boleh dibahagi kepada 2 hemisfera: Hemisfera kanan: mengawal bahagian kiri badan Hemisfera kiri: mengawal bahagian kanan badan Corpus Callosum - Penyambung komunikasi di antara hemisfera kanan dan kiri otak.

10. Cerebellum Terletak di bawah cerebrum dan di belakang medulla. Ia mengawal keseimbangan, posture, pergerakan dan koordinasi otot serta keseluruhan aktiviti motor. Bahagian inilah yang membolehkan pemain piano mendendangkan lagu dengan lancar. Kerosakan menyebabkan mengganggu pergerakan yang halus dan perimbangan badan. (Sindrom mabuk-ditumbuk)

11. Medulla Oblongata Terletak di hujung atas saraf tunjang. Di sini gentian motor bersilang kedudukan di badan dengan di otak.( kiri ke kanan) Mengawal fungsi automatik seperti pernafasan, penghadaman, pergerakan refleks dan denyut jantung. Kegagalan medula berfungsi akan menyebabkan kelumpuhan.

12. Kecederaan Kepala Trauma di kepala boleh mengakibatkan kecederaan otak akibat dari: Hentakan yang kuat secara langsung Hentakan yang kuat secara tidak langsung Kebanyakan kecederaan kepala adalah kecederaan ringan. Tetapi kecederaan kepala yang teruk mengakibatkan:

13. Kecederaan otak yang teruk apabila berlaku pendarahan dalam otak Bengkak pada tisu otak Kerosakan otak yang teruk. .

14. Kecederaan kepala yang teruk boleh mengakibatkan kerosakan saraf yang kekal dan kematian. Kecederaan kepala juga boleh jadi berkaitan dengan kecederaan bahagian tubuh yang lain, terutamanya leher.

15. Tanda dan Gejala Pesakit yang ada kecederaan kepala mungkn menunjukkan tanda/gejala berikut: Terlibat dalam kemalangan atau kecederaan pada masa lalu Bengkak atau luka pada kulit kepala Sakit dan pening kepala Kabur pandangan Muntah Hilang ingatan Sawan Tahap kesedaran berkurangan/pengsan

16. Kesan Jika pesakit mengalami salah satu daripada tanda-tanda seperti berikut, kecederaan kepala yang serius mungkin berlaku: Tahap kesedaran yang berkurangan Mengantuk yang teramat sangat Muntah yang berpanjangan Sakit kepala yang teruk Tidak mampu menggerakkan tangan atau kaki dan berkurangan deria sentuhan Tidak dapat bercakap dengan betul Penglihatan semakin kabur

17. Bantuan Kecemasan Di tempat kejadian, alihkan mangsa ke kawasan yang lebih selamat. Angkat mangsa dengan cermat bagi mengelakkan kecederaan lebih teruk. .

18. Jika pesakit itu tidak sedarkan diri, anggap mangsa mengalami kecederaan di leher. Gunakan alat penyokong leher atau ikat mangsa ke papan yang keras.Ketika diangkat, gunakan 'splint' untuk mengelakkan pergerakan bahagian tubuh yang cedera .

19. Patah Tulang Belakang (Back Bone) Kecederaan pada tulang belakang boleh mengakibatkan saraf tunjang (spinal cord) yang terdapat di dalamnya tercedera. Kecederaan ini adalah serius dan perlu diberikan perhatian dan rawatan yang teliti untuk mengelakkan kecederaan menjadi bertambah buruk yang boleh mengakibatkan lumpuh atau mati.

20. Kecederaan tulang belakang biasanya berlaku disebabkan oleh trauma (kemalangan) sama ada kemalangan jalan raya, jatuh dari tempat tinggi dan sebagainya.

21. Tanda-tanda Pergerakan anggota badan tertentu akan menjadi lemah atau langsung tidak dapat digerakkan. Deria rasa pada kulit berkurangan atau langsung tiada. Tidak dapat mengawal kencing dan berak. Sesak nafas dan sakit di bahagian dada. Tidak sedarkan diri.

22. Sekian.....