Tài liệu trình bày về Ergonomics, một khoa học liên ngành nhằm tối ưu hóa sự tương tác giữa con người với công việc và môi trường làm việc để đảm bảo sức khỏe, an toàn và hiệu quả. Nó cũng khám phá lịch sử phát triển của Ergonomics từ thời kỳ đồ đá đến hiện đại tại Nhật Bản và Việt Nam, cùng với các nguyên tắc thiết kế làm việc thân thiện với người dùng. Cuối cùng, tài liệu nêu bật tầm quan trọng của Ergonomics trong việc giảm thiểu chấn thương, tăng năng suất lao động và cải thiện mối quan hệ lao động.

1. ERGONOMIC
Nidec Copal (Vietnam) Co., Ltd
1
28th Jul, 2014
ISO SECTION
Approved Checked
Ms. Hằng
Prepared
Ms. Vân Anh
Date: 28th Jul, 2014

2. ĐỊNH NGHĨA
-
2
Ergonomic là một khoa học liên ngành được cấu thành từ các khoa học về con
người (Sinh lý lao động, Tâm lý lao động, Cơ sinh học, Nhân trắc học và một số
khoa học về kỹ thuật, môi trường…) để làm phù hợp công việc, hệ thống thiết bị
máy móc, sản phẩm và môi trường trong khả năng về trí tuệ, thể lực cũng như những
hạn chế của con người.
CÔNG VIỆC Phù hợp CON NGƯỜI

3. MỤC ĐÍCH
-
3
Ergonomic theo đuổi mục tiêu nhằm tối ưu hoá hoạt động của hệ thống Người –
Máy – Môi trường với các yêu cầu đảm bảo sức khỏe; an toàn, tiện nghi và hiệu
quả (năng suất, chất lượng)

4. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
-
4

5. LỊCH SỬ PHÁT TRIỂN
-
5
Lịch sử phát triển ergonomic trên thế giới:
• Thời kỳ đồ đá: Con người không ngừng hoàn thiện công cụ lao động trong quá trình
tiến hoá, đấu tranh với thiên nhiên để tồn tại và phát triển.
• Thế kỷ XVII, Ramazzini đã lưu ý đến ảnh huởng bất lợi do các tư thế lao động, căng
thẳng trong rất nhiều ngành nghề.
• Đầu thế XX Taylor gắn liền các nghiên cứu khoa học với mọi hoạt động lao động của
con người.
• Năm 1911 Gilbreth nhận định rằng các thành tựu kinh tế của xí nghiệp cũng như sức
khỏe của người lao động phụ thuộc vào mối tương hỗ giữa người với điều kiện môi
trường xung quanh.
• Năm 1920 – 1930 là những năm phát triển mạnh của sinh lý lao động, tâm lý lao động
và vệ sinh lao động. Người ta bắt đầu tính toán các khả năng của con người trong thiết
kế máy móc để vận hành một cách dễ dàng. Một phương châm mới được đưa ra là
“làm thích nghi máy móc với con người” (adaptation of the machine to the
man)
• Ở Nhật bản sau khi thành lập hội nghiên cứu ergonomic (1963) rất nhiều nhóm
nghiên cứu khác nhau được hình thành trong các ngành đường sắt, giao thông
vận tải, hàng không. Trong sản xuất công nghiệp hiện đại, nghiên cứu Ergonomic đã
trở thành cần thiết và quan trọng tới mức không thể không thừa nhận rằng Ergonomic
trở thành một dạng thần thánh ở nước Nhật

6. LỊCH SỬ PHÁT TRIỂN
-
6
Ergonomic ở Việt Nam
• Người đặt nền tảng cho ngành ergonomic ở Việt Nam là PGS. BS. Bùi Thụ vào
năm 1964.
• 1977 cuốn ergonomic của giáo sư W.T. Singleton được BS. Bùi Thụ dịch ra tiếng Việt.
• 1983 cuốn Atlas nhân trắc học đầu tiên của Việt Nam với 95 kích thước khác nhau
của 2132 nam và 1972 nữ lứa tuổi lao động.
• 1986 cuốn Atlas nhân trắc học người Việt Nam phần đầu được xuất bản và phần 2
được xuất bản năm 2003
• Từ 1985 phòng thí nghiệm ergonomic thuộc viện Y học lao động được thành lập.
• Trong lĩnh vực đào tạo ergonomic được đưa vào dạy chính khoá tại các trường đại
học

7. 5 NGUYÊN TẮC VÀ 7 THÔNG SỐ VỆ SINH LAO ĐỘNG
-
7
5 nguyên tắc
Ergonomic thiết kế
các hệ thống lao động
Ergonomic thiết kế
vị trí lao động
Ergonomic thiết kế
máy móc, công cụ
Chiều cao mặt bàn làm việc
Vị trí lao động với máy tính
7 thông số
Vị trí lao động với máy tính
Chiều cao mặt bàn làm việc
Khoảng cách nhìn từ mắt tới vật
Góc nhìn
Không gian để chân
Chiều cao nâng nhấc vật
Thông số sinh lý về căng thẳng nhiệt

8. 1. ERGONOMIC THIẾT KẾ CÁC HỆ THỐNG LAO ĐỘNG
-
8
Thiết kế không gian lao động và trang thiết bị lao động
Tư thế: xen kẽ giữa tư thế ngồi và đứng. Nếu phải chọn thì tư thế ngồi được ưa
chuộng hơn.
Các chuyển động của cơ thể:
− Sự di động được ưa thích hơn bất động trong một thời gian dài.
− Các chuyển động yêu cầu chính xác cao không được đòi hỏi sự gắng sức đáng kể
lực cơ.
Thiết kế các ký hiệu, màn hình, bàn điều khiển
Trong các hoạt động kéo dài mà sự quan sát chiếm ưu thế, phải tránh các ảnh hưởng
quá tải hoặc dưới tải bằng cách thiết kế và sắp đặt các tín hiệu và màn hình.
Các bảng điều khiển
− Chức năng của bảng điều khiển phải dễ nhận biết để tránh nhầm lẫn
− Ở nơi có nhiều bảng điều khiển phải sắp đặt sao cho đảm bảo thao tác an toàn, rõ
ràng và nhanh.

9. 1. ERGONOMIC THIẾT KẾ CÁC HỆ THỐNG LAO ĐỘNG
-
9
Thiết kế môi trường lao động:
Cung cấp đủ ánh sáng
Chọn màu sắc phù hợp
Tránh tiếng ồn
Tránh tiếp xúc với vật liệu nguy hiểm, bức xạ có hại
Cung cấp đủ không khí
Các kích thước nhà xưởng phải thích hợp

10. TÁC ĐỘNG TÂM LÝ CỦA MÀU SẮC:
– Màu đỏ: màu kích thích, cảnh giác, ấm, tăng căng thẳng cơ, tăng huyết áp, tần số
hô hấp.
– Xanh lá cây-Green: Màu của thiên nhiên là con người bình tâm nhẹ nhàng,
giảm huyết áp, giản mạch, giảm căng thẳng thị giác, thúc đẩy lao động kéo
dài.
– Màu xanh da trời- Sky-blue: làm bình tâm, kích thích tư duy tốt
– Xanh nước biển (lơ)- Navy blue: Tạo cảm giác xa xăm lạnh lẽo, giảm căng
thẳng thể lực, điều hoà nhịp thở, thư giãn nghỉ ngơi
– Màu vàng- Yellow: Màu mặt trời, kích thích thị giác, làm ấm áp sảng khoái.
– Màu nâu: màu của sự ấm áp bền vững, nhưng dễ gây cảm giác ảm đạm.
– Màu tím-Violet: màu của sự mệt mỏi, lo âu, hồi hộp, gây cảm giác buồn, cô đơn.
– Màu đen-Black: màu của quyền lực, sang trọng, màu ảm đạm, chết chóc.
– Màu Trắng-White: màu lạnh tượng trưng cho sự trong sáng
-

11. 1. ERGONOMIC THIẾT KẾ CÁC HỆ THỐNG LAO ĐỘNG
-
11
Thiết kế quá trình lao động:
Tránh sự quá tải và dưới tải. Sự quá tải và dưới tải là do vượt quá giới hạn trên và
dưới của thang hoạt động chức năng sinh lý hoặc tâm lý:
− Gánh nặng thể lực và gánh nặng giác quan gây mệt mỏi.
− Gánh nặng dưới tải hoặc lao động đơn điệu giảm bớt sự tỉnh táo.
Luân phiên thay đổi công việc
Nghỉ ngơi có tổ chức hoặc không có tổ chức
Các vấn đề cần chú ý:
− Sự biến đổi về chứng mất ngủ và khả năng lao động qua ngày và đêm
− Sự khác nhau về khả năng lao động giữa các công nhân và sự thay đổi về tuổi
− Khả năng của từng người

12. 2. ERGONOMIC THIẾT KẾ VỊ TRÍ LAO ĐỘNG
Vị trí lao động phải thích ứng cho từng loại lao động cụ thể, phù hợp với khả năng và
-
12
đặc điểm tâm sinh lý của người lao động
Khi thiết kế vị trí lao động cần bắt đầu từ việc phân tích cụ thể quá trình lao động của
con người trên phương tiện cụ thể, dựa vào số liệu nhân trắc và các đặc điểm tâm sinh
lý trong quá trình lao động, đánh giá điều kiện vệ sinh của công việc
Bố trí vị trí lao động trong mặt bằng sản xuất một cách tối ưu bao gồm cả việc đảm
bảo an toàn và đủ lối đi cho mọi người
Đảm bảo tối ưu cho vùng phản ánh thông tin (bộ phận hiển thị, biển báo, tín hiệu…)
Đảm bảo yêu cầu về tầm nhìn của người lao động
Đảm bảo chiều cao mặt bàn làm việc, khoảng cách từ đối tượng cần quan sát, góc
nhìn, kích thước, không gian để chân)
Kích thước và chiều cao ghế đối với những việc ngồi phải thuận lợi cho việc thay đổi
tư thế làm việc, ghế không được quá sâu, khoảng cách từ mặt ghế đến cạnh bàn không
ít hơn 300mm
Có các biện pháp cần thiết để bảo vệ người lao động khỏi những tác động của các yếu
tố nguy hiểm và độc hại trong sản xuất ( Loại trừ, thay thế, Biện pháp kỹ thuật, Biển
báo, cảnh báo, các biện pháp hành chính, PPE)

13. 3. ERGONOMIC THIẾT KẾ MÁY MÓC, CÔNG CỤ
-
13
Dựa vào biên độ chuyển động của các khớp. Trị giá các góc thoải mái của cơ thể
Dựa vào quy định lực tác dụng lên các bộ phận điều khiển
Nguyên tắc tiết kiệm chuyển động để đảm bảo tư thế thoải mái và vùng thao tác tối ưu
Đảm bảo yêu cầu vệ sinh và thẩm mỹ (hình dáng, màu sơn…)
Nguyên tắc sử dụng số liệu nhân trắc: đối tượng sẽ sử dụng công cụ, sau đó chọn các
số liệu nhân trắc làm cơ sở để xác định kích thước của máy móc, công cụ, xác định số
phần trăm người phải thỏa mãn theo thiết kế công cụ, máy móc.

14. -
4. CHIỀU CAO MẶT BÀN LÀM VIỆC
14

15. -
5. VỊ TRÍ LAO ĐỘNG VỚI MÁY TÍNH
15
65-75 cm
35-50 cm
38-43 cm
Tránh tư thế ngồi cố định trong thời gian dài.
Sau mỗi giờ làm việc liên tục với máy tính cần
có một khoảng thời gian ngắn để nghỉ hay làm
việc khác không liên quan đến màn hình. Tốt
nhất nên ra khỏi vị trí làm việc với máy tính.
40o
120o
50 cm

16. -
1. VỊ TRÍ LAO ĐỘNG VỚI MÁY TÍNH
16

17. -
2. CHIỀU CAO MẶT BÀN LÀM VIỆC
17

18. 3. KHOẢNG CÁCH NHÌN TỪ MẮT TỚI VẬT
-
18

19. -
4. GÓC NHÌN
19

20. -
5. KHÔNG GIAN ĐỂ CHÂN
20

21. -
6. CHIỀU CAO NÂNG NHẤC VẬT
21

22. 7. THÔNG SỐ SINH LÝ VỀ CĂNG THẲNG NHIỆT
-
22
Nhiệt độ vùng lõi cơ thể
Môi trường nóng: Nhiệt độ vùng lõi cơ thể 39oC
Môi trường lạnh: Nhiệt độ thực quản, trực tràng và ổ bụng 36oC
Giá trị giới hạn cho nhiệt độ da
Môi trường nóng: 40oC
Môi trường lạnh: 20oC đối với da trán, 10oC đối với các đầu chi
Sự gia tăng nhịp tim Mức tăng nhịp tim tối đa - 0.85A (A: tuổi tính bằng năm)
Giảm thể trọng:

23. NHỮNG LỢI ÍCH DO ỨNG DỤNG ERGONOMICS
-
23
- Giảm mức tổn thương hoặc bệnh tật
- Giảm các chi phí đền bù
- Tăng tính thỏa mãn, hài lòng cho NLÐ
- Tăng thuận lợi tiện nghi cho NLÐ
- Giảm bớt các nguy cơ về AT-VSLÐ
- Tăng năng suất lao động
- Nâng cao tay nghề cho CN
- Nâng cao hiệu quả lao động
- Giảm tỉ lệ phế liệu
- Giảm tỉ lệ luân chuyển CN
- Giảm số ngày nghỉ việc
- Cải thiện quan hệ lao động
- Giảm tổ thất cho thiết bị
- Hạn chế tối đa lỗi sai của CN
- Giảm tìng trạng phải làm lại

24. NHỮNG GIÁ PHẢI TRẢ DO KHÔNG ÁP DỤNG ERGONOMIC
-
24
- Ðầu ra của sản phẩm ít hơn
- Tăng thới gian trống
- Tăng chi phí về Ytế và nguyên vật liệu
- Tăng nghỉ ốm
- Chất lượng lao động thấp
- Tăng chấn thương và căng thẳng
- Tăng nguy cơ TNLÐ, tăng lỗi sai sót
- Tăng vốn sản xuất

25. -
HÌNH ẢNH MINH HỌA
25
NG
Độ cao màn hình không phù hợp với người sử dụng
OK
Màn hình và bàn phím có thể điều chỉnh được độ cao
NG
Tay cầm thiết kế không phù hợp với chiều cao người sử dụng
OK
Tay cầm được thiết kế phù hợp với người sử dụng có chiều cao khác nhau

26. -
HÌNH ẢNH MINH HỌA
26
Hiếm khi
Thỉnh
thoảng
Thường
xuyên
Bố trí khu vực làm việc hợp lý
Bàn phím được thiết kế phù hợp với chuyển động của
bàn tay
Thiết bị làm Ghế hỗ trợ cho nhân viên làm việc ở tư thế đứng việc được thiết kế theo ergonomic

27. THE END
THANK YOU FOR YOUR LISTENING
-
27