ปริมาณที่
เกี่ยวข้องกับ
การเคลื่อนที่
อัตราเร็วSpeed
อัตราเร็วเฉลี่ย
(vav)
01 02
อัตราเร็วขณะใดขณะหนึ่ง
(vt)
03
อัตราเร็วคงที่
(v)
)
(v

หมายถึง ระยะทางที่วัตถุเคลื่อนที่ได้ในหนึ่งหน่วยเวลา
ใช้สัญลักษณ์ คือ V เป็นปริมาณสเกลาร์ มีหน่วยเป็น เมตร/วินาที
หมายถึง ระยะทางที่วัตถุ
เคลื่อนที่ได้ในหนึ่งหน่วย
เวลา (ในช่วงเวลาหนึ่งที่
กาลังพิจารณาเท่านั้น)
t
s
vav


=
t
s
vav =
หรือ
อัตราเร็วเฉลี่ย (vav)
หมายถึง ระยะทางที่
วัตถุเคลื่อนที่ได้ในหนึ่ง
หน่วยเวลา เมื่อช่วงเวลา
ที่เคลื่อนที่น้อยมาก ๆ
( เข้าใกล้ศูนย์)
อัตราเร็วขณะใดขณะหนึ่ง (vt)
t

)
0
( →
t
t
s
vt


=
เป็นการบอกให้ทราบว่า
วัตถุมีการเคลื่อนที่อย่าง
สม่าเสมอ ไม่ว่าจะ
พิจารณาในช่วงเวลาใด ๆ
อัตราเร็วคงที่ (v)
t
s
v


=
NOTE
ถ้าวัตถุเคลื่อนที่
ด้วยอัตราเร็วคงที่
อัตราเร็วเฉลี่ย
อัตราเร็วขณะใด
ขณะหนึ่งจะมีค่า
เท่ากับ อัตราเร็ว
คงที่นั้น
ความเร็ว Velocity
ความเร็วเฉลี่ย
01 02
ความเร็วขณะใดขณะหนึ่ง
03
ความเร็วคงที่
หมายถึง การกระจัดที่เปลี่ยนแปลงไปในหนึ่งหน่วยเวลา
ใช้สัญลักษณ์ คือ เป็นปริมาณเวกเตอร์มีหน่วยเป็น เมตร/วินาที
)
(v

)
( av
v

)
( av
v

)
( av
v

หมายถึง การกระจัดของวัตถุที่เปลี่ยนไปในเวลาหนึ่ง
หน่วย (ในช่วงเวลาหนึ่งที่พิจารณา)
* ทิศทางของ จะมีทิศทางเดียวกับ หรือ เสมอ
ความเร็วเฉลี่ย )
( av
v

หรือ
t
s
vav


=


t
s
vav


=
av
v

s

 s

หมายถึง การกระจัดที่วัตถุเคลื่อนที่ได้ในหนึ่งหน่วยเวลา เมื่อ
ช่วงเวลาที่เคลื่อนที่น้อยมาก ๆ
ความเร็วขณะใดขณะหนึ่ง
t

)
( av
v

t
s
vt


=

 0
→
t
เป็นการบอกให้ทราบว่า วัตถุมีการเคลื่อนที่อย่างสม่าเสมอ
ในแนวเส้นตรง ไม่ว่าจะพิจารณาในช่วงเวลาใด ๆ
ความเร็วคงที่ )
( av
v

t
s
v


=


เฉลย อัตราเร็วขณะใดขณะหนึ่ง
อัตราเร็ว (speed)
VS.
ความเร็ว (Velocity)
ระยะทางที่วัตถุเคลื่อนที่ได้ใน
หนึ่งหน่วยเวลา
การกระจัดที่เปลี่ยนแปลงไป
ในหนึ่งหน่วยเวลา
ใช้สัญลักษณ์ คือ V ใช้สัญลักษณ์ คือ
เป็นปริมาณสเกลาร์ เป็นปริมาณเวกเตอร์
มีหน่วยเป็น เมตร/วินาที
(m/s)
มีหน่วยเป็น เมตร/วินาที
(m/s)
)
(v

สรุป
จงหาอัตราเร็วเฉลี่ยและความเร็วเฉลี่ยของรถยนต์ในช่วงเวลาต่อไปนี้
ก. เวลา t=1.0 s ถึง t=3.0 s
ข.เวลา t=0.0 s ถึง t=3.0 s
ลองคิดดูซิ
(O-NET’49)เด็กคนหนึ่งออกกาลังกายด้วยการวิ่งด้วยอัตราเร็ว 6
เมตร/วินาที เป็นเวลา 1 นาที วิ่งด้วยอัตราเร็ว 5 เมตร/วินาที อีก
1 นาที แล้วเดินด้วยอัตราเร็ว 1 เมตร/วินาที อีก 1 นาที จงหา
อัตราเร็วเฉลี่ยในช่วงเวลา 3 นาทีนี้
1. 3.0 m/s 2. 3.5 m/s
3. 4.0 m/s 4. 4.5 m/s
โจทย์ท้าทาย
ความเร่ง Acceleration
https://www.youtube.com/watch?v=bXwmBb2hj7A
ความเร่ง Acceleration
https://www.physicsclassroom.com/mmedia/kinema/avd
.cfm
ความเร่ง
และ
ความเร็วมี
ทิศทางเป็น
อย่างไร
ความเร่ง Acceleration
การเคลื่อนที่ซึ่งขนาดหรือทิศทางของความเร็วมีการเปลี่ยนแปลง
เรียกว่า การเคลื่อนที่แบบมีความเร่ง
ความเร่ง หมายถึง อัตราการเปลี่ยนแปลงความเร็ว
หรือ ความเร็วที่เปลี่ยนไปในหนึ่งหน่วยเวลา
ความเร่ง เป็นปริมาณเวกเตอร์ มีหน่วยเป็น เมตร/วินาที2 (m/s2)
a

ความเร่งแบ่งออกเป็น 3 ประเภท
เป็นความเร็วที่เปลี่ยนไปใน
ช่วงเวลาที่พิจารณาเท่านั้น
ความเร่งเฉลี่ย
เป็นความเร่ง ณ จุดใดจุดหนึ่ง
พิจารณาในช่วงเวลาที่สั้นมาก ๆ
ความเร่งขณะใดขณะหนึ่ง
เป็นความเร่งที่ มีการเปลี่ยนแปลง
ความเร็วอย่างสม่าเสมอ
ความเร่งคงที่
จงหาความเร่งเฉลี่ยของวัตถุในกรณีต่อไปนี้
ก. v = 3 m/s ; t = 2 s และ v = 5 m/s ; t = 4 s
ข. v = 5 m/s ; t = 2 s และ v = 3 m/s ; t = 4 s
ค. v = -3 m/s ; t = 2 s และ v = -5 m/s ; t = 4 s
ง. v = -5 m/s ; t = 2 s และ v = -3 m/s ; t = 4 s
ตัวอย่าง
………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………....
คาถามชวนคิด
วัตถุที่มีความเร่งเป็นลบ คือวัตถุที่กาลังเคลื่อนที่ช้าลงใช่หรือไม่ อย่างไร?
ตารางสรุปการเคลื่อนที่
ข้อ เครื่องหมายของ u เครื่องหมายของ a การเคลื่อนที่
ก. + + ไปทางขวา, เร็วขึ้น
ข. + - ไปทางขวา, ช้าลง
ค. - - ไปทางซ้าย, เร็วขึ้น
ง. - + ไปทางซ้าย, ช้าลง
ลองทาดู !
หมายเลขใดที่แสดงถึงอัตราเร็วที่เพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ของรถทดลอง
หมายเลขใดที่แสดงถึงอัตราเร็วอัตราเร็วสุดท้ายของรถทดลองเป็นศูนย์
หมายเลขใดบอกถึงอัตราเร็วสม่าเสมอของรถทดลอง
คานวณหาความเร็วเฉลี่ยจากแถบกระดาษได้อย่างไรนะ?
คานวณหาความเร็วเฉลี่ยจากแถบกระดาษได้อย่างไรนะ?
10 cm
คานวณหาความเร็วขณะหนึ่งจากแถบกระดาษได้อย่างไรนะ?
2 cm
คานวณหาความเร่งจากแถบกระดาษได้อย่างไรนะ?
คานวณหาความเร่งจากแถบกระดาษได้อย่างไรนะ?
เมื่อดึงแถบกระดาษ ผ่านเครื่องเคาะสัญญาณเวลาชนิดเคาะ 50 ครั้ง/วินาที
จงคานวณหาความเร่งที่จุด D
การ
เคลื่อนที่
ในแนวดิ่ง
คาถามชวนคิด
ทาอย่างไรให้ก้อนเหล็ก และขนนกตกถึงพื้นพร้อมกัน ?
เมื่อเอาลูกเหล็กกับขนนกปล่อยในสภาพที่ไม่มีอากาศ
https://www.youtube.com/watch?v=J5lgFj_vcW8
ในสภาพอุดมคติ คือ ไม่มี
แรงต้านอากาศ มวลของ
วัตถุจะไม่มีผลใด ๆ ต่อ
ความเร็วในการตกของ
วัตถุ แต่สิ่งที่มีผลต่อวัตถุ
คือ ความเร่งเนื่องจากแรง
โน้มถ่วงของโลก
การเคลื่อนที่ในแนวดิ่ง
g=9.812 m/s2
การตกอิสระ (Free Falling) คือการเคลื่อนที่อย่างอิสระของวัตถุใน
แนวดิ่งภายใต้ความโน้มถ่วงของโลก โดยมีความเร่งคงที่ เท่ากับ ความเร่ง
เนื่องจากแรงโน้มถ่วงของโลก (gravitational acceleration)
กาหนดการเคลื่อนที่ตาม
ทิศของ g มีทิศลงเป็นลบ
ตัวอย่าง ปล่อยก้อนหินมวล 0.1 กิโลกรัมจากหน้าผาสูง เมื่อเวลาผ่านไป 5.0 วินาที จงหา
ก. การกระจัดของก้อนหิน
ตัวอย่าง ปล่อยก้อนหินมวล 0.1 กิโลกรัมจากหน้าผาสูง เมื่อเวลาผ่านไป 5.0 วินาที จงหา
ข. ความเร็วของก้อนหิน
ตัวอย่าง โยนก้อนหินจากพื้นดินในแนวดิ่งด้วยขนาดความเร็ว 12 เมตรต่อวินาที จงหา
ก. วิเคราะห์ลักษณะการเคลื่อนที่ของวัตถุตั้งแต่ก้อนหินหลุดจากมือ จนตกกระทบ
พื้นดิน
ตัวอย่าง โยนก้อนหินจากพื้นดินในแนวดิ่งด้วยขนาดความเร็ว 12 เมตรต่อวินาที จงหา
ข. ก้อนหินถึงตาแหน่งสูงสุดหลังโยนกี่วินาที
ตัวอย่าง โยนก้อนหินจากพื้นดินในแนวดิ่งด้วยขนาดความเร็ว 12 เมตรต่อวินาที จงหา
ค. ณ ตาแหน่งสูงสุดของก้อนหิน ก้อนหินอยู่สูงจากพื้นดินกี่เมตร
ตัวอย่าง โยนก้อนหินจากพื้นดินในแนวดิ่งด้วยขนาดความเร็ว 12 เมตรต่อวินาที จงหา
ง. ก้อนหินกระทบพื้นดินด้วยความเร็วกี่เมตรต่อวินาที
กราฟการ
เคลื่อนที่
แนวตรง
กราฟระหว่างตาแหน่งกับเวลา
v =
∆s
∆t
=
s2 − s1
t2 − t1
ความสัมพันธ์ของกราฟ
ตัวอย่างกราฟระหว่างตาแหน่งกับเวลา
*ความเร็วคงที่
*การกระจัดเพิ่มขึ้น
*ความเร็วคงที่
*การกระจัดลดลง
*เกิดความเร่งคงที่
*ความเร็วเพิ่มขึ้น
*เกิดความหน่วงคงที่
*ความเร็วลดลง
กราฟระหว่างความเร็วกับเวลา
a =
∆v
∆t
=
v2 − v1
t2 − t1
ความสัมพันธ์ของกราฟ
ตัวอย่างกราฟระหว่างความเร็วกับเวลา
กราฟระหว่างความเร่งกับเวลา
ตัวอย่างกราฟระหว่างความเร็วกับเวลา
ความชันมีค่าเป็นศูนย์
และความชันไม่มีความหมาย
ความเร่งคงที่ ความหน่วงคงที่
ตัวอย่างการคานวณ
รถยนต์หนึ่งคันด้วยความเร่ง 2 m/s2 จากหยุดนิ่งจนมีความเร็ว 8 m/s2
หลังจากนั้นวิ่งด้วยความเร็ว v คงตัวนาน 4 วินาที จึงเบรกให้รถหยุดนิ่งภายใน
เวลา 2 วินาที จงหา
ก. ระยะทั้งหมดที่เคลื่อนที่ได้
ตัวอย่างการคานวณ
รถยนต์หนึ่งคันด้วยความเร่ง 2 m/s2 จากหยุดนิ่งจนมีความเร็ว 8 m/s2
หลังจากนั้นวิ่งด้วยความเร็ว v คงตัวนาน 4 วินาที จึงเบรกให้รถหยุดนิ่งภายใน
เวลา 2 วินาที จงหา
ข. ความหน่วงเมื่อขณะเบรกรถ
การแปลงกราฟ
ตัวอย่างการแปลงกราฟ
#ข้อควรจา#
1. การแปลงกราฟให้พิจารณาที่ ความชัน และพื้นที่ของกราฟ
2. ขั้นตอนการแปลงกราฟเรียงลาดับดังนี้
3. การแปลงกราฟจาก จะต้องแปลงเป็น ก่อน
Area Area
s-t a-t
v-t
slope slope
s-t a-t v-t
ตัวอย่างการคานวณ
รถยนต์หนึ่งคันด้วยความเร่ง 2 m/s2 จากหยุดนิ่งจนมีความเร็ว 8 m/s2
หลังจากนั้นวิ่งด้วยความเร็ว v คงตัวนาน 4 วินาที จึงเบรกให้รถหยุดนิ่งภายใน
เวลา 2 วินาที จงหา
ค. เขียนกราฟ a กับ t
ตัวอย่างการคานวณ
รถยนต์หนึ่งคันด้วยความเร่ง 2 m/s2 จากหยุดนิ่งจนมีความเร็ว 8 m/s2
หลังจากนั้นวิ่งด้วยความเร็ว v คงตัวนาน 4 วินาที จึงเบรกให้รถหยุดนิ่งภายใน
เวลา 2 วินาที จงหา
ง. เขียนกราฟ s กับ t

หน่วยที่ 2 กาดดดดดดดดดดดดดดดดดดดดดรเคลื่อนที่แนวตรง.pdf