Downloaded 388 times
More Related Content
บทที่ 1 วิธีการทางประวัติศาสตร์ และการแบ่งยุคสมัยทางประวัติศาสตร์
- 1. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง บทที ่ 1 วิ ธ ี ก ารทางประวั ต ิ ศ าสตร์ และการแบ่ ง ยุ ค สมั ย ทางประวั ต ิ ศ าสตร์ 1.ประวั ต ิ ศ าสตร์ หมายถึง การศึกษาเพื่ออธิบายอดีต สังคมของมนุษย์ ในมิติของเวลาโดยใช้วิธีการทางประวัติศาสตร์ ดังนั้น ประวัติศาสตร์จึงเป็นการศึกษาเรื่องราวในอดีตที่ส่งผลต่อ สังคมของมนุษย์ และเราสามารถนำาเอาเรื่องราวในอดีตที่ ศึกษามาวิเคราะห์หรือทำานายเหตุการณ์ในอนาคตได้ด้วย ความสำาคัญของอดีต คือ อดีตจะครอบงำาความคิดและ ความรู้ของเราอย่างกว้างขวางลึกซึ้ง อดีตที่เกี่ยวข้องกับ 1
- 2. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง กลุ่มคน/ความสำาคัญที่มีต่อเหตุการณ์และกลุ่มคนจะถูกนำา มาเชื่อมโยงเข้าด้วยกัน นักประวัติศาสตร์ จึงเป็นผู้บันทึกเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น ผู้ สร้างประวัติศาสตร์ขึ้นจากหลักฐานประเภทต่างๆ ตามจุดมุ่ง หมายและวิธีการคิด ซึ่งงานเขียนอาจนำาไปสู่การเป็นวิชา ประวัติศาสต์ได้ในที่สุด ความมุ่งหมายในการเขียน ประวัติศาสตร์ของนักประวัติศาสตร์ แบ่งได้ดังนี้ - นักประวัติศาสตร์รุ่นเก่า มุ่งสู่การรวมชาติ / รับใช้ การเมือง - นักประวัติศาสตร์รุ่นใหม่ มุ่งที่จะหาความจริง (Truth) จากอดีตและตีความโดยปราศจาก อคติ (Bias) 2
- 3. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง 2.วิ ธ ี ก ารทางประวั ต ิ ศ าสตร์ หมายถึง กระบวนการในการแสวงหาข้อเท็จจริงทาง ประวัติศาสตร์ ซึ่งเกิดจากวิธีวิจัยเอกสารและหลักฐานประ กอบอื่นๆ เพื่อให้ได้มาซึ่งองค์ความรู้ใหม่ทางประวัติศาสตร์ บนพื้นฐานของความเป็นเหตุเป็นผล และการวิเคราะห์ เหตุการณ์ต่างๆ อย่างเป็นระบบ ประกอบด้วยขั้นตอนต่อไป นี้ ขั ้ น ที ่ ห นึ ่ ง การกำาหนดเป้าหมายหรือประเด็นที่ ต้องการศึกษา แสวงหาคำาตอบด้วยเหตุและผล (ศึกษาอะไร ช่วงเวลาไหน สมัยใด และเพราะเหตุใด) 3
- 4. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง ขั ้ น ที ่ ส อง การค้นหาและรวบรวมหลักฐานประเภท ต่างๆ ทั้งที่เป็นลานลักษณ์อักษร และไม่เป็นลายลักษณ์ อักษร ซึ่งได้แก่ วัตถุโบราณ ร่องรอยถิ่นที่อยู่อาศัย หรือการ ดำาเนินชีวิต ขั ้ น ที ่ ส าม การวิเคราะห์หลักฐาน (การตรวจสอบ การประเมินความน่าเชื่อถือ การประเมินคุณค่าของหลัก ฐาน) การตีความหลักฐานอย่างเป็นเหตุเป็นผล มีความ เป็นกลาง และปราศจากอคติ ขั ้ น ที ่ ส ี ่ การสรุปข้อเท็จจริงเพื่อตอบคำาถามด้วยการ เลือกสรรข้อเท็จจริงจากหลักฐานอย่างเคร่งครัด โดยไม่ใช้ ค่านิยมของตนเองไปตัดสินพฤติกรรมของคนในอดีต โดย 4
- 5. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง พยายามเข้าใจความคิดของคนในยุคนั้น หรือนำาตัวเอง เข้าไปอยู่ในยุคสมัยที่ตนศึกษา ขั ้ น ที ่ ห ้ า การนำาเสนอเรื่องที่ศึกษาและอธิบายได้ อย่างสมเหตุสมผล โดยใช้ภาษาที่เข้าใจง่าย มีความต่อ เนื่อง น่าสนใจ ตลอดจนมีการอ้างอิงข้อเท็จจริง เพื่อให้ได้ งานทางประวัติศาสตร์ที่มีคุณค่า และมีความหมาย 3.หลั ก ฐานทางประวั ต ิ ศ าสตร์ หมายถึง ร่องรอยการกระทำาของมนุษย์ในอดีต ทั้งที่ ตั้งใจและไม่ได้ตั้งใจกระทำา ทิ้งไว้ให้คนรุ่นหลังได้ศึกษา การแบ่งประเภทของหลักฐานทางประวัติศาสตร์ แบ่งเป็น 3 ประเภท ดังนี้ 3.1 ประเภทของหลั ก ฐานตามยุ ค สมั ย 5
- 6. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง 1. หลั ก ฐานสมั ย ก่ อ นประวั ต ิ ศ าสตร์ คือ หลักฐาน ที่เกิดขึ้นก่อนที่มนุษย์จะประดิษฐ์ตัวอักษรใช้ เช่น เครื่องมือเครื่องใช้ ภาพเขียนตามผนังถำ้า ร่องรอย การกระทำาต่างๆ โครงกระดูกมนุษย์ 2. หลั ก ฐานสมั ย ประวั ต ิ ศ าสตร์ คือ หลักฐานใน สมัยที่มนุษย์สามารถประดิษฐ์ตัวอักษรได้แล้ว โดย มนุษย์จะใช้ตัวอักษรเหล่านี้ในการบันทึกเรื่องราว ต่างๆ ตลอดจนร่องรอยการกระทำาทุกอย่างของ มนุษย์ในช่วงเวลาที่มีตัวอักษรใช้แล้ว 3.2 ประเภทของหลั ก ฐานตามลั ก ษณะ 1. หลั ก ฐานประเภทลายลั ก ษณ์ อ ั ก ษร ได้แก่ จารึก พงศาวดาร ตำานาน จดหมายเหตุ คำาให้การ เอกสาร 6
- 7. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง ทางกฎหมาย สิ่งพิมพ์ต่างๆ รวมทั้งเอกสารของทาง ราชการ วรรณกรรม งานวิจัย ตำารา 2. หลั ก ฐานที ่ ไ ม่ เ ป็ น ลายลั ก ษณ์ อ ั ก ษร ได้แก่ หลักฐานทางโบราณคดี เครื่องมือเครื่องใช้ ศิลปกรรมต่างๆ ตลอดจนสิ่งที่ใช้ในการดำารงชีวิต ประจำาวัน 3.3 ประเภทของหลั ก ฐานตามลำ า ดั บ ความ สำ า คั ญ 1. หลั ก ฐานชั ้ น ต้ น /หลั ก ฐานปฐมภู ม ิ ได้แก่ หลัก ฐานที่สร้างขึ้นหรือแต่งขึ้นเมื่อเหตุการณ์นั้นๆเกิดขึ้น เป็นหลักฐานที่บ่งบอกให้รู้ถึงสภาพของเหตุการณ์ที่ เกิดขึ้นในสมัยนั้นจริงๆ โดยผู้กระทำาหลักฐานจะอยู่ 7
- 8. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง ในเหตุการณ์หรือร่วมสมัยกับเหตุการณ์ เช่น โบราณ สถาน จารึก จดหมายเหตุ เป็นต้น 2. หลั ก ฐานชั ้ น ที ่ ส อง/หลั ก ฐานทุ ต ิ ย ภู ม ิ ได้แก่ หลักฐานที่สร้างขึ้น หรือแต่งขึ้นเมื่อเหตุการณ์นั้น ล่วงไปแล้ว เป็นหลักฐานที่รวบรวมขึ้นจากหลักฐาน ชั้นต้น และเพิ่มเติมความคิดเห็น คำาวินิจฉัย ตลอดจน เหตุผลอื่นมาประกอบ เช่น บทความทางวิชาการ วิทยานิพนธ์ หนังสือประวัติศาสตร์ เป็นต้น 3. หลั ก ฐานชั ้ น ที ่ ส าม/หลั ก ฐานตติ ย ภู ม ิ ได้แก่ เป็นหลักฐานที่รวบรวมมาจากหลักฐานชั้นต้นและ หลักฐานชั้นที่สอง เพื่อประโยชน์ในการศึกษา ค้นคว้า อ้างอิง หรือเป็นตำารา เช่น สารานุกรม 8
- 9. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง บรรณานุกรม ตำาราเรียนต่างๆ เป็นต้น หลักฐานชั้นที่ สามนี้ทำาให้เราสามารถค้นคว้าหลักฐานชั้นต้นและ ชั้นที่สองได้ง่าย ช่วยประหยัดเวลาในการค้นคว้า 4.การแบ่ ง ยุ ค ทางประวั ต ิ ศ าสตร์ ส ากล การเรียนประวัติศาสตร์ คือ การเรียนเหตุการณ์ที่เกิด ขึ้นตามลำาดับเวลาที่เกิดขึ้น ทำาความเข้าใจพัฒนาการของ มนุษยชาติ แม้ว่าในแต่ละภูมิภาคจะมีความแตกต่างกันใน ช่วงเวลาทางประวัติศาสตร์เพราะพัฒนาการทาง ประวัติศาสตร์ในแต่ละแห่งเริ่มไม่พร้อมกัน แต่การแบ่งยุค ทางประวัติศาสตร์ที่ยอมรับเป็นสากล แบ่งได้ดังนี้ ยุคก่อน ประวัติศาสตร์ ซึ่งแบ่งออกเป็นยุคหิน และยุคโลหะ ส่วนยุค 9
- 10. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง ประวัติศาสตร์แบ่งเป็นสมัยโบราณ สมัยกลาง สมัยใหม่ และ สมัยปัจจุบันหรือที่เรียกกันว่า ประวัติศาสตร์ร่วมสมัย นับตั้งแต่มนุษยชาติถือกำาเนิดขึ้นมาในโลกนี้ได้มีเรื่อง ราวต่างๆ มากมายหลายด้านที่เกี่ยวข้องกับมนุษย์ เพื่อให้ เกิดความเข้าใจง่ายและตรงกัน จึงมีการแบ่งช่วงเวลาที่ ยาวนานนี้ออกเป็นสมัยก่อนประวัติศาสตร์และสมัย ประวัติศาสตร์ ดังนี้ 4.1 สมั ย ก่ อ นประวั ต ิ ศ าสตร์ เป็นสมัยที่มนุษย์ยัง ไม่มีการประดิษฐ์ตัวอักษรขึ้นใช้บันทึกเรื่องราวต่างๆ จึง ต้องอาศัยการวิเคราะห์ตีความจากหลักฐานที่มีการค้นพบ เช่น เครื่องมือเครื่องใช้ โครงกระดูก งานศิลปะต่างๆ โดย รวมจะเห็นว่าในช่วงสมัยก่อนประวัติศาสตร์นี้ เครื่องมือ 10
- 11. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง เครื่องใช้ต่างๆ มักทำาด้วยหิน และโลหะ จึงเรียกว่า ยุคหิน และยุคโลหะ 4.1.1 ยุ ค หิ น เก่ า ในระยะนี้มนุษย์ดำารงชีวิตอยู่ด้วย การล่าสัตว์เป็นสำาคัญ ดังนั้น จึงต้องเร่ร่อนไปตามฝูงสัตว์ อาศัยอยู่ตามถำ้าหรือเพิงผา ยังไม่มีถิ่นที่อยู่เป็นหลักแหล่ง เครื่องมือที่พบเป็นขวานหินกะเทาะ หรือขวานกำาปั้น ซึ่งยัง ไม่มีความแหลมคม 4.1.2 ยุ ค หิ น กลาง ในยุคนี้มนุษย์รู้จักทอผ้า ปัน ้ ภาชนะดินเผา เริ่มมีพิธีกรรมเกี่วกับความตาย พัฒนาการ ของเครื่องมือหิน คือ มีความแหลมคมมากขึ้น 4.1.3 ยุ ค หิ น ใหม่ การเปลี่ยนแปลงที่สำาคัญในยุคนี้ คือ มนุษย์รู้จักการเพาะปลูก ดังนั้น จึงต้องอาศัยอยู่เป็นหลัก 11
- 12. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง แหล่งมากขึ้น อย่างน้อยก็คือ 1 ฤดูกาลเก็บเกี่ยวจึงจะย้ายที่ อยู่ต่อไปยังที่ใหม่ได้ เมื่อมนุษย์อยู่เป็นหลักเป็นแหล่งขึ้น จึง ทำาให้เกิดการสะสมและพัฒนาประสิทธิภาพของสิ่งประดิษฐ์ ได้มากขึ้น เครื่องมือหินในระยะนี้จึงเป็นเครื่องมือหินขัดที่มี ความแหลมคมมากขึ้น เครื่องปั้นดินเผามีรูปร่างหลากหลาย มากขึ้นตามประโยชน์ใช้สอย เริ่มมีการทำาเครื่องประดับเพื่อ ความสวยงาม นอกจากนี้ เมื่อมนุษย์มาอยู่ร่วมกันเป็นชุมชน ขนาดใหญ่ ทำาให้เกิดรูปแบบการปกครองชุมชน มีหวหน้าที่ ั มีอำานาจสิทธิ์ขาด มีการร่วมแรงกันทำางาน และเมื่อชุมชน ขยายใหญ่ขึ้นเรื่อยๆ รูปแบบของรัฐหรืออาณาจักรจึงเกิด ขึ้น มีการสร้างสรรค์วัฒนธรรมความเจริญเพื่อความสะดวก สบายในการดำารงชีวิต 12
- 13. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง 4.1.4 ยุ ค สำ า ริ ด มีการใช้สำาริด ซึ่งเป็นโลหะผสม ระหว่างทองแดงและดีบุก ซึ่งมนุษย์รู้จักใช้ในการทำาเครื่อง มือเครื่องใช้ประเภทต่างๆ แทนที่หิน เช่น ขวาน หัวธนู ภาชนะ ตลอดจนเครื่องประดับ เป็นต้น 4.1.5 ยุ ค เหล็ ก เป็นยุคที่มนุษย์รู้จักแร่เหล็ก ซึ่ง เหล็กมีความทนทานกว่าสำาริด จึงมีการนำาเหล็กมาใช้ใน การทำาเครื่องมือเครื่องใช้ให้มีความประณีตมากขึ้น และมี ประสิทธิภาพมากขึ้นด้วย น่ า รู ้ !!! 13
- 14. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง โลหะชนิดแรกที่มนุษย์รู้จักนำามาถลุงและหลอมเพื่อ นำามาใช้ คือ ทองแดง ยุ ค สมั ย ลั ก ษณะการ เครื ่ อ งมื อ ดำ า รงชี ว ิ ต ที ่ พ บ 14
- 15. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง ยุ ค หิ น ดำ า รงชี ว ิ ต ด้ ว ย เครื ่ อ งมื อ เก่ า การล่ า สั ต ว์ พื ช หิ น กะเทาะ ยุ ค ผลไม้ เ ป็ น ขวานกำ า ปั ้ น หิ น ยุ ค หิ น มี กอาหาร ต ว์ ารล่ า สั เครื ่ อ งมื อ กลาง แต่ พ ั ฒ นามาก หิ น กะเทาะ ขึ ้ น ที ่ ม ี ค วาม ประณี ต ยุ ค หิ น อยู ่ ร วมกั น เป็ น ก ขวานหิ น ขั ด ใหม่ ลุ ่ ม มี ก ารเพาะ ปลู ก ประดิ ษ ฐ์ เครื ่ อ งมื อ เครื ่ อ ง ใช้ อ ย่ า งประณี ต 15
- 16. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง ยุ ค รู ้ จ ั ก นำ า ทองแดง ภาชนะ ยุ ค สำ า ริ ด และดี บ ุ ก มาผสม สำ า ริ ด ขวาน โลห หล่ อ ทำ า รู ป แบบ สำ า ริ ด หั ว ะ ยุ ค ต่ า ง ๆ นำ า เหล็ ก มา เครืก ศร อ ลู ่ อ งมื เหล็ ก หลอมเป็ น เครื ่ อ ง เครื ่ อ งใช้ มื อ เครื ่ อ งใช้ ใ น จากเหล็ ก การล่ า สั ต ว์ เช่ น ขวาน 4.2 สมั ย ประวั ต ิ ศ าสตร์ เป็นช่วงที่มีตัวอักษรใช้ บันทึกเรื่องราวเหตุการณ์ต่างๆแล้ว การศึกษาประวัติความ เป็นมาของชุมชนในสมัยประวัติศาสตร์ นักวิชาการจึงใช้ทั้ง จากหลักฐานที่เป็นลายลักษณ์อักษร เช่น จารึก จดหมายเหตุ เป็นต้น และหลักฐานที่ไม่เป็นลายลักษณ์ อักษร เช่น เจดีย์ ปราสาทหิน วัด พระพุทธรูป เงินเหรียญ 16
- 17. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง เป็นต้น มาเป็นข้อมูลสำาหรับวิเคราะห์ตีความเพื่อให้ทราบ เรื่องราวความเป็นมาในอดีตให้ชัดเจนยิ่งขึ้น การแบ่งสมัยในยุคประวัติศาสตร์จะแบ่งโดยใช้ เหตุการณ์สำาคัญที่ถือเป็นจุดเปลี่ยนของยุคสมัยเป็นตัวแบ่ง ซึ่งมีคนแบ่งเอาไว้หลายแนวทาง เพราะมันไม่มีเส้นแบ่งที่ ชัดเจนให้เราเห็น แต่ส่วนใหญ่จะแบ่งออกเป็น 4.2.1 ประวั ต ิ ศ าสตร์ ส มั ย โบราณ (An ci ent Hi st or y ) สมัยนี้เป็นสมัยที่มนุษย์มีการสร้างสรรค์ อารยธรรมซึ่งเป็นอารยธรรมที่เป็นรากฐานในสมัยต่อๆมา สมัยนี้สิ้นสุดลงพร้อมกับการล่มสลายของอาณาจักรโรมัน ตะวันตก ซึ่งเสียให้แก่อนารยชนเผ่าติวตอนิกหรือติวตัน ใน ปีค.ศ. 476 17
- 18. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง 4.2.2 ประวั ต ิ ศ าสตร์ ส มั ย กลาง (M edi ev al Hi st or y ) เริ่มเมื่อปีค.ศ. 476 ลักษณะสำาคัญของยุคกลาง คือ หลังจากการล่มสลายของมหาอำานาจทำาให้ยุโรปแตก เป็นอาณาจักรมากมายและไม่มีขื่อแป จนตกเป็นเหยื่อของ การรุกรานจากชนชาติภายนอก คริสต์ศาสนาจึงกลายเป็น ที่พึ่งและสถาบันสูงสุดของยุโรปสมัยกลาง จนในศตวรรษที่ 15 ชาติต่างๆในยุโรปสามารถรวมตัวกันเป็นประเทศรัฐ (Nation-States) จนพัฒนากลายเป็นประเทศต่างๆใน ปัจจุบันได้ และระบอบศักดินาสวามิภักดิ์ในอาณาจักรแฟ รงก์ต่างๆนั้นจะเป็นลักษณะของสมัยกลาง คือ นาย (lord) มี ที่ดิน แบ่งที่ดิน (fief) ให้ลูกน้อง (vassal) ไปเพาะปลูก เกษตรกรรมและสร้างกองทัพ ขณะเดียวกันลูกน้องต้องทำา หน้าที่ คือจงรักภักดี และช่วยรบในสงคราม และลูกน้องก็ อาจจะมีลูกน้องอีกทีเป็นขั้นๆ นายที่ใหญ่ที่สุด คือ กษัตริย์ 18
- 19. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง แบ่งที่ดินเป็นแคว้นๆให้ขุนนางใหญ่ปกครอง และขุนนาง เหล่านั้นก็มีขุนนางใต้บังคับบัญชาอีกทีระยะเวลาสิ้นสุดนั้น บางกลุ่มถือเอาตอนที่กรุงสแตนติโนเปิลตกเป็นของพวก เติร์ก ในปีค.ศ.1453 แต่บางกลุ่มก็ถือว่าสิ้นสุดเมื่อมีการค้น พบทวีปอเมริกา ในปีค.ศ. 1492 และบางกลุ่มก็ถือว่าสิ้นสุด ลงพร้อมกับการเริ่มต้นการปฏิรูปต่างๆ ในยุโรป 4.2.3 ประวั ต ิ ศ าสตร์ ส มั ย ใหม่ (M oder n Hi st or y ) การเปลี่ยนจากสมัยกลางมาสู่สมัยใหม่มีสาเหตุ ของการเปลี่ยนแปลงดังนี้ ด้ า นเศรษฐกิ จ เกิดการตื่นตัว ทางการค้า มีการสำารวจดินแดนใหม่ๆ (Age of Discovery) กำ า เนิ ด ชนชั ้ น กลาง คือ พ่อค้าและ ปัญญาชน ความเสื่อมของระบบฟิวดัล พระและขุนนางถูก ลดบทบาท การปกครองเปลี ่ ย นไปสู ่ ร ะบอบ สมบู ร ณาญาสิ ท ธิ ร าชย์ เกิดแนวคิดความเป็นรัฐชาติ 19
- 20. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง การปฏิ ว ั ต ิ ว ิ ท ยาศาสตร์ เรียกยุคนี้ว่า Age of Reason และ Age of Enlightenment การปฏิ ร ู ป ศาสนา เกิด นิกายโปรเตสแตนท์ โดย มาร์ติน ลูเธอร์ โดยสมัยใหม่นั้น เริ่มตั้งแต่การสิ้นสุดของประวัติศาสตร์สมัยกลางจนถึง ปัจจุบัน แต่ก็มีบางกลุ่มที่ถือว่าสมัยนี้สิ้นสุดในราวค.ศ. 1900 และได้แบ่งออกเป็นอีกสมัยหนึ่งคือ ประวัติศาสตร์ สมัยปัจจุบัน เริ่มตั้งแต่สิ้นสุดประวัติศาสตร์สมัยใหม่จนถึง ปัจจุบัน เพราะระยะช่วงนี้เกิดเหตุการณ์ที่สำาคัญ ๆ ขึน ้ มากมาย มีรายละเอียดที่มากจนสามารถแบ่งออกเป็นอีก สมัยหนึ่งได้ 4.2.4 ประวั ต ิ ศ าสตร์ ส มั ย ปั จ จุ บ ั น (Con t em por ar y Hi st or y ) นักวิชาการส่วนใหญ่ กำาหนดให้สมัยปัจจุบันเริ่มต้นในสมัยสงครามเย็น หลัง 20
- 21. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง สงครามโลกครั้งที่ 2 เป็นช่วงที่มีการประจัญหน้ากันระหว่าง ลัทธิคอมมิวนิสต์ ซึ่งมีสหภาพโซเวียตเป็นผู้นำามีอิทธิพล เหนือยุโรปตะวันออก กับสหรัฐอเมริกาเป็นผู้นำา มีอิทธิพล เหนือยุโรปตะวันตก ทั้งสองมหาอำานาจแทรกแซงทางการ เมืองในประเทศต่าง ๆ แต่ไม่มีสงครามระหว่างกันโดยตรง เพราะต่างเกรงกลัวหายนะจากอาวุธนิวเคลียรส์ สงคราม เย็นเริ่มยุติลงสมัยประธานาธิบดีโกบาชอฟ ในค.ศ. 1989 เมื่อกำาแพงเบอร์ลินที่สหภาพโซเวียตเป็นผู้สร้างเพื่อแบ่งเขต ปกครองเยอรมันถูกทำาลาย สงครามเย็นยุติอย่างเด็ดขาด เมื่อสหภาพโซเวียตล่มสลาย ใน ค.ศ. 1991 ทุกวันนี้ สถานการณ์ในโลกร่วมสมัย (contemporary ) เปลี่ยนเป็น ความขัดแย้งด้านความคิดทางศาสนาและการปราบปราม 21
- 22. กลุ่มสาระการเรียนรู้้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนสิริรัตนาธร เอกสารประกอบการเรียนการสอนรายวิชา ส 32102 อายธรรม ตะวันตก ครูผู้สอน : ครูนำาโชค อุ่นเวียง การก่อการร้าย เช่น ความขัดแย้งในตะวันออกกลาง อิสลา เอล - ปาลเสลไตน์ เหตุการณ์ที่สำาคัญซึ่งส่งผลกระทบไปทั่ว โลก ได้แก่ สหรัฐอเมริกาหลังเหตุการณ์ 9/11 กับชาติมุสลิม ในตะวันออกกลาง ได้แก่ อิรัก อัฟกานิสถาน และอิหร่าน เป็นต้น 22