Presentatie Energie En Monumenten Vcb

767 views

Published on

presentatie gegeven tijdens de studiedag van VCB te Antwerpen op 6/09/11

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
767
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
3
Actions
Shares
0
Downloads
8
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Presentatie Energie En Monumenten Vcb

  1. 1. Een huisstijl voor het VIOE PRESENTATiE 6.09.2011 studiedag VCB Erfgoed en energiebesparing, conflict of verzoening Energiezuinig leven in woningen met erfgoedwaarde: visie van de monumentenzorgsector NATHALIE VERNIMME —
  2. 2. Inhoudstafel <ul><li>Problematiek energiezuinigheid </li></ul><ul><li>Duurzaamheid van gebouwen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>Plannen van maatregelen </li></ul><ul><li>Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><ul><li>optimalisatie infrastructuur verwarming & sanitair warm water </li></ul></ul><ul><ul><li>isolatie </li></ul></ul><ul><ul><li>ventilatie en zomercomfort </li></ul></ul><ul><ul><li>wooncultuur </li></ul></ul><ul><li>Innovatie en onderzoek </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — ©Onroerend Erfgoed
  3. 3. 1. Problematiek energiezuinigheid <ul><li>RECENT PROBLEEM: </li></ul><ul><li>oliecrisissen </li></ul><ul><li>* 1973 olieboycot na conflict in Israël </li></ul><ul><li>* 1979 golfoorlog Irak en Iran </li></ul><ul><li>broeikaseffect en dreigende klimaatverandering </li></ul><ul><li>* jaren ‘80 CO2 terugdringen! </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  4. 4. 1. Problematiek energiezuinigheid <ul><li>residentiële gebouwen en energieverbruik </li></ul><ul><li>verwarming (3/4), koeling, ventilatie, verlichting, koken, comfortverhogende toestellen </li></ul><ul><li>4 parameters energieverbruik </li></ul><ul><li>aard van de woning </li></ul><ul><li> uitrusting voor verwarming </li></ul><ul><li>isolatiegraad </li></ul><ul><li>bewonersgedrag </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  5. 5. 1. Problematiek energiezuinigheid <ul><li>wetgeving en richtlijnen: </li></ul><ul><li>internationaal </li></ul><ul><li>Kyoto (1997-2005)/ Kopenhagen (2009)/ Cancun (2010) </li></ul><ul><li>20-20-20 klimaatdoelen Europa (2007) </li></ul><ul><li>EPBD (richtlijn 2002) </li></ul><ul><li>Vlaanderen: EPB 2006/ EPC 2008 </li></ul><ul><li>thermische isolatie-eisen (max K en U) </li></ul><ul><li>maximaal E-peil </li></ul><ul><li>binnenklimaateisen (ventilatie en oververhitting) </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  6. 6. 1. Problematiek energiezuinigheid <ul><li>EPB uitzonderingen mogelijk </li></ul><ul><li>beschermd gebouw of liggend in beschermd landschap, stads- of dorpsgezicht: </li></ul><ul><li>mits toelating EPB-eisen enkel voor delen die worden uitgebreid of herbouwd </li></ul><ul><li>gebouwen opgenomen in de vastgestelde inventaris van het bouwkundig erfgoed </li></ul><ul><li>mits toelating geen EPB-eisen voor geveldelen en ramen zichtbaar van op openbare weg </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  7. 7. Inhoudstafel <ul><li>Problematiek energiezuinigheid </li></ul><ul><li>Duurzaamheid van gebouwen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>Plannen van maatregelen </li></ul><ul><li>Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><ul><li>optimalisatie infrastructuur verwarming & sanitair warm water </li></ul></ul><ul><ul><li>isolatie </li></ul></ul><ul><ul><li>ventilatie en zomercomfort </li></ul></ul><ul><ul><li>wooncultuur </li></ul></ul><ul><li>Innovatie en onderzoek </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  8. 8. 2. Duurzaamheid van gebouwen met erfgoedwaarde PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  9. 9. 2. Duurzaamheid van gebouwen met erfgoedwaarde <ul><li>duurzaamheid en gebouwen met erfgoedwaarde: </li></ul><ul><li>* duurzaam materiaalgebruik: </li></ul><ul><li>lange levensduur, origineel, nagroeibaar </li></ul><ul><li>* duurzaam energiegebruik: </li></ul><ul><li>energiezuinig constructieconcept, hernieuwbare energiebronnen, lokaal </li></ul><ul><li>* afvalbeperking: </li></ul><ul><li>hergebruik materialen </li></ul><ul><li>Maar: huidige comfortnormen, kost , overschot ruimte.. </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  10. 10. Inhoudstafel <ul><li>Problematiek energiezuinigheid </li></ul><ul><li>Duurzaamheid van gebouwen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>Plannen van maatregelen </li></ul><ul><li>Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><ul><li>optimalisatie infrastructuur verwarming & sanitair warm water </li></ul></ul><ul><ul><li>isolatie </li></ul></ul><ul><ul><li>ventilatie en zomercomfort </li></ul></ul><ul><ul><li>wooncultuur </li></ul></ul><ul><li>Innovatie en onderzoek </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  11. 11. 3. Plannen van maatregelen <ul><li>opmaak waardenstelling!! </li></ul><ul><li>uitvoeren energie-audit </li></ul><ul><li>vuistregels bij plannen en uitvoeren van maatregelen: </li></ul><ul><li>* erfgoedwaarden! </li></ul><ul><li>* technische mogelijkheden </li></ul><ul><li>* hergebruik en leesbaarheid oud vs nieuw </li></ul><ul><li>* minimale ingrepen/compatibiliteit </li></ul><ul><li>* omkeerbaarheid ingrepen </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  12. 12. Inhoudstafel <ul><li>Problematiek energiezuinigheid </li></ul><ul><li>Duurzaamheid van gebouwen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>Plannen van maatregelen </li></ul><ul><li>Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><ul><li>optimalisatie infrastructuur verwarming & sanitair warm water </li></ul></ul><ul><ul><li>isolatie </li></ul></ul><ul><ul><li>ventilatie en zomercomfort </li></ul></ul><ul><ul><li>wooncultuur </li></ul></ul><ul><li>Innovatie en onderzoek </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  13. 13. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>optimalisatie infrastructuur verwarming en sanitair warm water </li></ul><ul><li>een woning verwarmen : energiebronnen en systemen </li></ul><ul><li>gas (1/2); stookolie (1/3); electriciteit (1/10), steenkool en alternatieve brandstoffen (minder dan 1/10) </li></ul><ul><li>decentraal (1/4) ; centraal (3/4) </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  14. 14. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>optimalisatie infrastructuur verwarming en sanitair warm water </li></ul><ul><li>decentraal verwarmen in woning met erfgoedwaarde? </li></ul><ul><li>Actie: </li></ul><ul><li>installatie van nieuwe energiezuinige decentrale systemen is altijd toegelaten (met enkele uitzonderingen in museale context) </li></ul><ul><li>bij voorkeur gesloten systemen met hoog rendement </li></ul><ul><li>Pas op! </li></ul><ul><li>behoud waardevolle schouwen of (zeer uitzonderlijk) kachels die bijdragen tot de erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>pas op voor schade aan historische afwerkingen en beperk doorboringen van muren tot een minimum </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  15. 15. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE <ul><li>optimalisatie infrastructuur verwarming en </li></ul><ul><li>sanitair warm water </li></ul><ul><li>voorbeelden decentraal verwarmen </li></ul>
  16. 16. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>optimalisatie infrastructuur verwarming en sanitair warm water </li></ul><ul><li>centraal verwarmen in woning met erfgoedwaarde? </li></ul><ul><li>Actie: </li></ul><ul><li>de installatie van een zuinige stookinstallatie in woningen met erfgoedwaarde wordt aangemoedigd ! </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  17. 17. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>optimalisatie infrastructuur verwarming en sanitair warm water </li></ul><ul><li>centraal verwarmen in woningen met erfgoedwaarde? </li></ul><ul><li>Pas op! </li></ul><ul><li>vermijd schade aan waardevolle historische afwerkingen bij het leggen van verwarmingsbuizen en –elementen! </li></ul><ul><li>authentieke verwarmingselementen kunnen soms aangepast en gerecupereerd worden </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  18. 18. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>optimalisatie infrastructuur verwarming en sanitair warm water </li></ul><ul><li>inzet alternatieve energie? </li></ul><ul><li>zonne-energie in woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>Actie: </li></ul><ul><li>enkel toegelaten wanneer niet zichtbaar van op de begane grond </li></ul><ul><li>Pas op! </li></ul><ul><li>de installatie moet op termijn zonder schade kunnen verwijderd worden </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  19. 19. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>optimalisatie infrastructuur verwarming en sanitair warm water </li></ul><ul><li>inzet alternatieve energie? </li></ul><ul><li>windenergie in woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>Actie: </li></ul><ul><li>de plaatsing van windmolens op of bij individuele monumenten ligt moeilijk </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  20. 20. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>optimalisatie infrastructuur verwarming en sanitair warm water </li></ul><ul><li>inzet alternatieve energie? </li></ul><ul><li>biomassa in woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>Actie: </li></ul><ul><li>wordt toegestaan in monumenten </li></ul><ul><li>aardwarmte in woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>Actie: </li></ul><ul><li>wordt toegestaan in monumenten </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  21. 21. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>optimalisatie infrastructuur verwarming en sanitair warm water </li></ul><ul><li>sanitair warm water </li></ul><ul><li>keuze toestellen en energiebron in woningen met erfgoedwaarde? </li></ul><ul><li>Actie: </li></ul><ul><li>de keuze van toestellen voor sanitair warm water is vrij </li></ul><ul><li>inzet alternatieve energie kan als de visuele impact beperkt blijft en de installaties zonder schade wegneembaar zijn </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  22. 22. Inhoudstafel <ul><li>Problematiek energiezuinigheid </li></ul><ul><li>Duurzaamheid van gebouwen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>Plannen van maatregelen </li></ul><ul><li>Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><ul><li>optimalisatie infrastructuur verwarming & sanitair warm water </li></ul></ul><ul><ul><li>isolatie </li></ul></ul><ul><ul><li>ventilatie en zomercomfort </li></ul></ul><ul><ul><li>wooncultuur </li></ul></ul><ul><li>Innovatie en onderzoek </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  23. 23. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>Isolatie </li></ul><ul><li>na-isolatie in woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>koudebruggen en risico’s </li></ul><ul><li>isolatie dak </li></ul><ul><li>Actie: </li></ul><ul><li>toegelaten in woning met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>Pas op! </li></ul><ul><li>waterdicht? dakstructuur? </li></ul><ul><li>isolatiemateriaal? </li></ul><ul><li>dampscherm! </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  24. 24. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>isolatie </li></ul><ul><li>isolatie hellend dak van woning met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>warm dak </li></ul><ul><li>technisch beste oplossing maar ingrijpend </li></ul><ul><li>risico visueel storende dakverhoging </li></ul><ul><li>Pas op! </li></ul><ul><li>daklijn mag bij monument niet hoger dan gevellijn voor- of achtergevel. </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  25. 25. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>isolatie </li></ul><ul><li>isolatie hellend dak </li></ul><ul><li>koud dak </li></ul><ul><li>toegestaan in een monument </li></ul><ul><li>eenvoudiger uit te voeren dan warm dak maar meer risico’s op koudebruggen: kierdichte uitvoering noodzakelijk </li></ul><ul><li>Pas op! </li></ul><ul><li>mooie kapstructuren zichtbaar laten! </li></ul><ul><li> </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  26. 26. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>isolatie </li></ul><ul><li>isolatie hellend dak van woning met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>isolatie zoldervloer </li></ul><ul><li>toegestaan in een monument </li></ul><ul><li>aangewezen bij onverwarmde zolder </li></ul><ul><li> </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  27. 27. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>isolatie </li></ul><ul><li>isolatie plat dak van woning met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>warm plat dak </li></ul><ul><li>aangewezen boven koud dak: variant omgekeerd dak </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  28. 28. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>isolatie </li></ul><ul><li>isolatie gevels van woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>spouwmuurisolatie </li></ul><ul><li>kan voor (jong) bouwkundig erfgoed </li></ul><ul><li>buitengevelisolatie </li></ul><ul><li>toegestaan bij bepleisterde gevels van monumenten wanneer pleister aan vervanging toe is en dikte pleister geen wijziging uitzicht of fysische schade teweeg brengt </li></ul><ul><li>bij woningen in vakwerkbouw is toevoegen van isolatie zonder het uitzicht te veranderen perfect mogelijk </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  29. 29. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>isolatie </li></ul><ul><li>isolatie gevels van woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>binnengevelisolatie </li></ul><ul><li>niet toegestaan in woningen met monumentale binnenwandafwerking </li></ul><ul><li>in andere gevallen kan het toegestaan worden mits het uitvoeren van een zeer grondige voorstudie </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  30. 30. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>isolatie </li></ul><ul><li>isolatie vloeren van woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>toegestaan onder voorwaarden </li></ul><ul><li>* geen inkorting monumentale deuren, </li></ul><ul><li>* niet wegstoppen van waardevolle plafonds of beschadigen wandafwerkingen zoals lambriseringen of plinten </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  31. 31. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>isolatie </li></ul><ul><li>isolatie ramen en deuren van woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>vervangen van ramen/deuren in goede staat ligt </li></ul><ul><li>bijzonder moeilijk omwille van: </li></ul><ul><li>*duurzaamheid </li></ul><ul><li>*hygrothermisch evenwicht </li></ul><ul><li>*erfgoedwaarden </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  32. 32. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>isolatie </li></ul><ul><li>isolatie ramen en deuren van woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>achterzetramen </li></ul><ul><li>- aangewezen oplossing als vensteropening binnenzijde voldoende diep is en er geen schade dreigt voor waardevolle interieurafwerking </li></ul><ul><li>Pas op: </li></ul><ul><li>detaillering moet aansluiten bij bestaand raam </li></ul><ul><li>tweede raam enkel glas als muren niet geïsoleerd zijn </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  33. 33. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>isolatie </li></ul><ul><li>isolatie ramen en deuren van woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>vbn achterzetramen </li></ul><ul><li>vb achterzetwand in glas </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  34. 34. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>isolatie </li></ul><ul><li>isolatie ramen en deuren van woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>oplegbeglazing </li></ul><ul><li>toe te passen wanneer achterzetramen niet </li></ul><ul><li>mogelijk zijn </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  35. 35. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>isolatie </li></ul><ul><li>isolatie ramen en deuren van woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>isolerend glas in bestaand schrijnwerk </li></ul><ul><li>enkel te overwegen in ramen waarvan het glas geen erfgoedwaarde heeft </li></ul><ul><li>vleugels en scharnieren moeten voldoende stevig zijn </li></ul><ul><li> </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  36. 36. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>isolatie </li></ul><ul><li>isolatie ramen en deuren van woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>isolerend glas in bestaand schrijnwerk </li></ul><ul><li>dubbel glas </li></ul><ul><li>dunne variant van dubbel glas </li></ul><ul><li>dubbel glas met buitenste glaslaag in getrokken glas </li></ul><ul><li>thermisch verbeterd enkel glas </li></ul><ul><li>isolerende glasfolie op enkel glas </li></ul><ul><li> </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  37. 37. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>isolatie </li></ul><ul><li>isolatie ramen en deuren van woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>reproductie origineel raam </li></ul><ul><li>wanneer het oorspronkelijk raam niet meer hersteld kan worden of wanneer men recentere ramen wil vervangen door een kopie van de originele ramen </li></ul><ul><li>in deze gevallen wordt ook steeds dubbele beglazing toegestaan </li></ul><ul><li> </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  38. 38. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>isolatie </li></ul><ul><li>kierdichting in woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>een must ! want goedkoop, omkeerbaar en geen impact op de erfgoedwaarden </li></ul><ul><li>* onder buitendeur </li></ul><ul><li>* aan leidingdoorvoeren </li></ul><ul><li>* aan bewegende delen deuren en ramen </li></ul><ul><li>* tussen gevel en kozijn </li></ul><ul><li>* rolluikkasten </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  39. 39. Inhoudstafel <ul><li>Problematiek energiezuinigheid </li></ul><ul><li>Duurzaamheid van gebouwen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>Plannen van maatregelen </li></ul><ul><li>Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><ul><li>optimalisatie infrastructuur verwarming & sanitair warm water </li></ul></ul><ul><ul><li>isolatie </li></ul></ul><ul><ul><li>ventilatie en zomercomfort </li></ul></ul><ul><ul><li>wooncultuur </li></ul></ul><ul><li>Innovatie en onderzoek </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  40. 40. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>ventilatie en zomercomfort </li></ul><ul><li>ventilatie in woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>ventilatie is noodzakelijk in woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>Pas op! </li></ul><ul><li>vermijd visuele schade door de installaties! </li></ul><ul><li> zo moet het niet! => </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  41. 41. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>ventilatie en zomercomfort </li></ul><ul><li>zomercomfort </li></ul><ul><li>zon op glas: risico oververhitting </li></ul><ul><li>luiken </li></ul><ul><li>luifels </li></ul><ul><li>persiennes/ jaloezieën </li></ul><ul><li>bomen/gevelbegroeiing </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  42. 42. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>ventilatie en zomercomfort </li></ul><ul><li>zomercomfort </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  43. 43. Inhoudstafel <ul><li>Problematiek energiezuinigheid </li></ul><ul><li>Duurzaamheid van gebouwen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>Plannen van maatregelen </li></ul><ul><li>Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><ul><li>optimalisatie infrastructuur verwarming & sanitair warm water </li></ul></ul><ul><ul><li>isolatie </li></ul></ul><ul><ul><li>ventilatie en zomercomfort </li></ul></ul><ul><ul><li>wooncultuur </li></ul></ul><ul><li>Innovatie en onderzoek </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  44. 44. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>wooncultuur </li></ul><ul><li>waterbesparende maatregelen: </li></ul><ul><li>douchen ipv baden </li></ul><ul><li>spaardouchekop </li></ul><ul><li>debietbegrenzers/ thermostatische kranen </li></ul><ul><li>regenwaterrecuperatie </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  45. 45. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>wooncultuur </li></ul><ul><li>verminderen elektriciteitsverbruik </li></ul><ul><li>sluipverbruik elektrische apparaten tegengaan </li></ul><ul><li>verlichting (15%) : verlichtingsplan/ energiezuinige lampen </li></ul><ul><li>koelen voedsel (20%) : energiezuinige (AAA) apparaten, regelmatig ontdooien </li></ul><ul><li>koken : op aardgas/ deur sluiten als dampkap werkt/ snelkookpan </li></ul><ul><li>wassen : met volle trommel, drogen aan lijn, strijken met stoom </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  46. 46. 4. Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde <ul><li>wooncultuur </li></ul><ul><li>onderhoud, controle en regeling verwarmingsinstallaties </li></ul><ul><li>besparing energie tot 30%/ zie ook wetgeving </li></ul><ul><li>gedrag aanpassen </li></ul><ul><li>de verwarming een graadje lager (besparing 6%) </li></ul><ul><li>deuren van onverwarmde ruimtes sluiten (besparing 6%) </li></ul><ul><li>tochthond, dikke gordijnen en rolluiken (besparing 15-40%) </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  47. 47. Inhoudstafel <ul><li>Problematiek energiezuinigheid </li></ul><ul><li>Duurzaamheid van gebouwen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><li>Plannen van maatregelen </li></ul><ul><li>Mogelijkheden en beperkingen in woningen met erfgoedwaarde </li></ul><ul><ul><li>optimalisatie infrastructuur verwarming & sanitair warm water </li></ul></ul><ul><ul><li>isolatie </li></ul></ul><ul><ul><li>ventilatie en zomercomfort </li></ul></ul><ul><ul><li>wooncultuur </li></ul></ul><ul><li>Innovatie en onderzoek </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  48. 48. 5. Innovatie en onderzoek <ul><li>VIA ronde tafel met thema “Technologische innovatie in OEzorg” </li></ul><ul><li>Innovatief aanbesteden “Energiezuinig (ver)bouwen zonder meerkost” </li></ul><ul><li>Europese normering “Energy efficiency in protected buildings” </li></ul><ul><li>Handleiding “Energiezuinig leven in woningen met erfgoedwaarde” </li></ul><ul><li>Externe studie Onroerend erfgoed “Energiezuinige maatregelen in monumenten met woonfunctie” </li></ul>PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE
  49. 49. PAGINA — 6 september 2011 — Presentatie N. Vernimme VCB studiedag 2011 — © VIOE Dank u voor uw aandacht !

×