Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.
İklim Değişikliği,Yenilenebilir Enerji,Enerji Verimliliği Mevcut Durum, Politikalar,Fırsatlar Zerrin Taç ALTUNTAŞOĞLU-SGP ...
İklim Değişikliği ve Enerji Tüketimi <ul><li>Enerji Tüketimi ; enerji kaynağının  çoğunlukla yakılarak ısı şeklinde veya i...
Dünya birincil enerji tüketim trendi
İnsan kaynaklı sera gazı emisyonlarının kaynaklar bazında gelişimi
Türkiye birincil enerji arz ve talebinin gelişimi
Birincil enerji üretiminin talebi karşılama oranı   1990 1995 2000 2001 2004 2005 2006 2007 2008 TALEP (bin tep) 52987 636...
Türkiye’nin petrol ve doğalgaz faturası giderek artmakta Petrol ithalatı ve faturasının yıllara göre değişimi İthal edilen...
Nihai enerji tüketiminin sektörlere ve kaynaklara göre dağılımı (2008) 2008 yılı nihai enerji tüketimi  79494 bin TEP Kayn...
Türkiye elektrik üretimi-kurulu güç-elektrik üretimi   2008 yılı elektrik enerjisi üretimi   198417,9 GWh 2008 yılı kurulu...
İklim değişikliği  Türkiye 13 Mayıs 2009 tarihi itibariyle KYOTO Sözleşmesine taraf Yenilenebilir Enerji ve Enerji Verimli...
İklim değişikliği ve enerji tüketimi <ul><li>İklim değişikliği çözümlerinde en başta yer alan 2 önlem  </li></ul><ul><ul><...
450 senaryosu kapsamında Dünya enerji tüketimine bağlı  CO2 emisyonları azaltılmasında etkin olacak politikalar   Kaynak: ...
Yenilenebilir enerji kullanımı ve enerji verimliliği   <ul><li>İ klim değişikliği etkilerinin azaltılması  </li></ul><ul><...
Kriterler;  destek mekanizmasının yatırımcı güveni oluşturup oluşturamadığı,  basit ve uygulama kolaylığı olup olmadığı , ...
Türkiye yenilenebilir enerji kaynakları potansiyeli <ul><li>HES Potansiyeli :   </li></ul><ul><li>Teknik potansiyel : 216 ...
Yenilenebilir enerji   mevcut durum-hedefler Ocak 2010 mevcut durum JEO-ısı- Batı Anadolu’da bir çok ilde merkezi ısıtma (...
Mevcut Teşvikler   - 5346 sayılı YEK-e Kanunu İşletmeye geçtikten  sonra maksimum 10 Yıl İşletmeye geçtikten  sonra maksim...
MevcutTeşvikler <ul><li>Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği </li></ul><ul><li>Lisans bedelleri muafiyeti :   </li></ul><u...
Neden enerji verimliliği  <ul><li>Geçtiğimiz dönemde birincil enerji ihtiyacı % 4-5 ve elektrik enerjisi % 8 gibi bir hızl...
5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu <ul><li>Enerji sektöründe EV artırılması ( Üretim, iletim, dağıtım tesisleri,açık al...
<ul><li>Enerji güvenliğinin artırılması </li></ul><ul><li>Artan karlar ! </li></ul><ul><li>Sonlu kaynakların korunması </l...
5346 sayılı kanun değişiklik teklifi YEK kaynağı ve teknolojiye göre farklı fiyat :   Tüm kaynaklara aynı fiyat ve alım sü...
5346 sayılı kanun değişiklik teklifi Alım zorunluluğu:  Tedarikçiler (önceki yıl pazar payı oranı) Arazi:  Hazine ve Orman...
Bazı örnekler <ul><li>Binaya entegre Pv sistemler : </li></ul><ul><li>Otopark aydınlatma (Toyota Sakarya Fab girişi 14 kW ...
Bazı örnekler Rüzgar Enerji Türbinlerinin çelik kulelerinin imalatı Orman içi ve çevresinde yaşayan yurttaşlara ormanların...
Bazı örnekler Güneş enerjisiyle soğutma ve iklimlendirme İber  Otel- Sarıgerme Diyarbakır güneş evi Güneş su pompalama sis...
Bazı örnekler
Enerji verimliliği nerede ve nasıl artırabiliriz Evlerde ve iş yerlerinde; Verimli sıcak su ve ısıtma tesisatları, klima c...
Enerji verimliliği nerede ve nasıl artırabiliriz Yeni binaları standartlara  yöresel koşullara uygun şekilde inşaa ederek,...
Enerji verimliliği nerede ve nasıl artırabiliriz <ul><li>Kullanma alışkanlıklarımızı düzenleyerek; </li></ul><ul><li>Oda s...
Sivil toplumun rolü <ul><li>Yerel toplulukların yerel ekosistemleri koruma ve sera gazı salımlarını azaltma hedefiyle yürü...
<ul><li>  </li></ul><ul><li>Teşekkürler </li></ul><ul><ul><ul><ul><ul><li>    zaltuntasoglu @ gmail .com </li></ul></ul></...
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

İklim degisikligi-yek-ev

1,172 views

Published on

  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

İklim degisikligi-yek-ev

  1. 1. İklim Değişikliği,Yenilenebilir Enerji,Enerji Verimliliği Mevcut Durum, Politikalar,Fırsatlar Zerrin Taç ALTUNTAŞOĞLU-SGP Yönlendirme Komitesi Üyesi
  2. 2. İklim Değişikliği ve Enerji Tüketimi <ul><li>Enerji Tüketimi ; enerji kaynağının çoğunlukla yakılarak ısı şeklinde veya ikincil bir enerji kaynağına, örneğin elektik veya buhara dönüştürüldükten sonra kullanımı ile gerçekleşir. </li></ul><ul><li>Yanma sonucunda ise kaçınılmaz olarak CO2 açığa çıkar </li></ul>
  3. 3. Dünya birincil enerji tüketim trendi
  4. 4. İnsan kaynaklı sera gazı emisyonlarının kaynaklar bazında gelişimi
  5. 5. Türkiye birincil enerji arz ve talebinin gelişimi
  6. 6. Birincil enerji üretiminin talebi karşılama oranı   1990 1995 2000 2001 2004 2005 2006 2007 2008 TALEP (bin tep) 52987 63679 80501 75403 87818 91362 99590 107625 106273 ÜRETİM* (bin tep) 25656 26749 26156 24681 24332 24549 26802 27453 29192 İTHALAT (bin tep) 30936 39779 56342 52780 67885 73480 80514 87614 85357 İHRACAT (bin tep) 2104 1947 1584 2620 4022 5171 6572 6925,5 7183 İHRAKİYE (bin tep) 355 464 467 624 631 628 588 9171 761 NET İTHAL (bin tep) 28477 37368 54291 49536 63232 67681 73354 81112 78173 TUKO* (%) 48,1 42 33,1 32,6 27,7 26,9 26,9 25.5 27,5
  7. 7. Türkiye’nin petrol ve doğalgaz faturası giderek artmakta Petrol ithalatı ve faturasının yıllara göre değişimi İthal edilen enerjinin kaynaklara göre dağılımı
  8. 8. Nihai enerji tüketiminin sektörlere ve kaynaklara göre dağılımı (2008) 2008 yılı nihai enerji tüketimi 79494 bin TEP Kaynak: www.epdk.gov.tr Tüketimin büyük bir bölümü karbon kökenli
  9. 9. Türkiye elektrik üretimi-kurulu güç-elektrik üretimi 2008 yılı elektrik enerjisi üretimi 198417,9 GWh 2008 yılı kurulu gücü 41 817 MW
  10. 10. İklim değişikliği Türkiye 13 Mayıs 2009 tarihi itibariyle KYOTO Sözleşmesine taraf Yenilenebilir Enerji ve Enerji Verimliliğinin artırılması görünürdeki tek çözüm Küresel ısınma teğet geçmiyor Sonuçlar bizi de etkilemeye başladı Türkiye 2006 emisyon miktarı 331.76 milyon ton . 1990 yılına göre artış oranı %95
  11. 11. İklim değişikliği ve enerji tüketimi <ul><li>İklim değişikliği çözümlerinde en başta yer alan 2 önlem </li></ul><ul><ul><li>Arz tarafında sıfır emisyonlu yenilenebilir enerjilerin kullanımının yaygınlaştırılması </li></ul></ul><ul><ul><li>Talep tarafında enerji verimliliğini arttırması </li></ul></ul>
  12. 12. 450 senaryosu kapsamında Dünya enerji tüketimine bağlı CO2 emisyonları azaltılmasında etkin olacak politikalar Kaynak: IEA World Energy Outlook 2009,
  13. 13. Yenilenebilir enerji kullanımı ve enerji verimliliği <ul><li>İ klim değişikliği etkilerinin azaltılması </li></ul><ul><li>Enerji temin güvenliği, </li></ul><ul><li>Enerjinin çeşitlendirilmesi, </li></ul><ul><li>Enerjide ithalat bağımlılığının azaltılması, </li></ul><ul><li>İstihdam yaratma </li></ul><ul><li>Çevrenin korunması </li></ul><ul><li>Ekonomiye olumlu katkıları </li></ul><ul><li>nedeni ile gün geçtikçe daha fazla kullanılmakta </li></ul>
  14. 14. Kriterler; destek mekanizmasının yatırımcı güveni oluşturup oluşturamadığı, basit ve uygulama kolaylığı olup olmadığı , maliyet etkinliği sağlayıp sağlayama-dığı ve farklı teknolojilerin kullanımına olanak sağlayıp sağlayamadığı Yenilenebilir enerji destek politikaları
  15. 15. Türkiye yenilenebilir enerji kaynakları potansiyeli <ul><li>HES Potansiyeli : </li></ul><ul><li>Teknik potansiyel : 216 Milyar kWh, </li></ul><ul><li>Ekonomik potansiyel : 130 Milyar kWh </li></ul><ul><li>Rüzgar Potansiyeli: </li></ul><ul><li>> 7 m/s’den büyük hızlar ~ 48000 MW (REPA) </li></ul><ul><li>Jeotermal Potansiyeli : </li></ul><ul><li>Elektrik üretimi: Teknik ve ekonomik potansiyel 600 MWe </li></ul><ul><li>Brüt teorik ısıl potansiyel: 31500 MWt </li></ul><ul><li>Güneş enerjisi: </li></ul><ul><li>380 Milyar kWh (GEPA) </li></ul><ul><li>Yıllık güneşlenme süresi : 2740 saat/yıl (günlük 7,5 saat) </li></ul><ul><li>Ortalama yıllık radyasyon: 1522 kWh/m2-yıl (4,17 kWh/m2-gün) </li></ul><ul><li>Biyokütle enerjisi: </li></ul><ul><li>Tarım artıkları potansiyeli ~ 13 Milyon ton </li></ul><ul><li>( Tarım Bakanlığı 2005 yılı) </li></ul>
  16. 16. Yenilenebilir enerji mevcut durum-hedefler Ocak 2010 mevcut durum JEO-ısı- Batı Anadolu’da bir çok ilde merkezi ısıtma (3400 konut eşdeğeri;Balçova, Afyon,Salihli …) Güneş-ısı-yaygın olarak evlerde ve seralarda, tarımsal ürün kurutma Biyodizel -2007’de 180000 ton <ul><li>YEK hedefleri -2023 </li></ul><ul><li>Temel hedef YEK-e’nin en az % 30 oranında olması </li></ul><ul><li>Teknik ve ekonomik HES potansiyelinin tamamının kullanılması </li></ul><ul><li>RES gücü 20000 MW </li></ul><ul><li>JEO 600 MW </li></ul><ul><li>Güneş-e azami kullanımı </li></ul>Ocak 2010 mevcut durum RES-791 MW HES- 14553 MW JEO-e-77.2 MW Yek+atık-e 59.65 MW Güneş-e. Otonom küçük güçlü sistemler ve Ar&ge
  17. 17. Mevcut Teşvikler - 5346 sayılı YEK-e Kanunu İşletmeye geçtikten sonra maksimum 10 Yıl İşletmeye geçtikten sonra maksimum 7 Yıl Destek Süresi Hazine ve Orman-Mera kapsamı arazilerinde ; 2012 yılına kadar izin, kira ve irtifak hakkı ve kullanma izin bedelle-rinde % 85 indirim uygulanır Hazine ve Orman arazileri için; 2011 yılına kadar izin, kira ve irtifak hakkı ve kullanma izin bedellerin-de % 85 indirim uygulanır Hazine ve Orman arazileri için; 2011 yılına kadar izin, kira ve irtifak hakkı ve kullanma izin bedellerinde % 50 indirim uygulanır Arazi Kullanım Desteği Alım zorunluluğu perakende satış şirketleri Perakende satış şirketlerinin bir önceki takvim yılına ait Pazar payından daha düşük olmaz Perakende satış şirketlerinin bir önceki takvim yılına ait Pazar payından daha düşük olmaz Yeterli arz olması halinde bu oran % 8’den daha az olamayacaktır Alım Garantisi Türkiye Ortalama Elektrik Toptan Satış Fiyatı (YTL) 31.12.2011 yılına kadar işletmeye girecek santrallere uygulanacak bu fiyat min5 max 5,5 cents €/kWh arasında TL olacaktır Serbest piyasada satış olanağı Türkiye ortalama elektrik toptan satış fiyatı (YTL) Bakanlar Kurulu bu fiyatı her yılın başında en fazla % 20 oranında artırmaya yetkilidir Fiyat Desteği 2008 2007 2005
  18. 18. MevcutTeşvikler <ul><li>Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği </li></ul><ul><li>Lisans bedelleri muafiyeti : </li></ul><ul><li>Lisans başvuru bedelinde % 99 indirim, </li></ul><ul><li>Yıllık lisan bedelinde ilk 8 yıl muafiyet, </li></ul><ul><li>Bağlantı ve sistem kullanımı: </li></ul><ul><li>YEK tesislerine sisteme bağlantıda öncelik, </li></ul><ul><li>Yük alma ve yük atma ve dengeleme birimi olma yükümlülüğü muafiyeti </li></ul><ul><li>Vergi: 31.12.20012 tarihine kadar yatırım dönemi işlemleri damga vergisi ve harç muafiyeti </li></ul><ul><li>≤ 500 kW YEK için lisans alma ve şirket kurma muafiyeti </li></ul><ul><li>Bu tüzel kişilerin ihtiyaçlarının üzerinde ürettikleri elektrik enerjisinin sisteme verilmesi halinde uygulanacak teknik ve mali usul ve esaslar Kurum tarafından çıkartılacak bir yönetmelikle belirlenecektir </li></ul>ÖTV Genel Tebliği : Yerli tarım ürünleri için Harmanlanan biyodizel /biyoeta anol oranı kadar ÖTV muafiyeti Tarım Bakanlığı Tebliğ: Alternatif enerji kullanan seralara hibe desteği
  19. 19. Neden enerji verimliliği <ul><li>Geçtiğimiz dönemde birincil enerji ihtiyacı % 4-5 ve elektrik enerjisi % 8 gibi bir hızla arttı. </li></ul><ul><li>Özelleştirme sürecindeki aksaklıklar ve piyasa mekanizmalarındaki sorunlar bu ihtiyacı karşılayacak yatırımları engelledi </li></ul><ul><li>2008 yılından itibaren bir enerji açığı bekleniyor (du ki kriz çıktı) </li></ul><ul><li>Y ENİ KAPASİTE YERİNE ENERJİ TASARRUFU ! </li></ul>Enerji ithalatı; 2006 da 29 milyar dolar ( ihracat gelirlerinin dörtte biri) 2007 de 33 milyar dolar, 2008 ise 48 milyar dolar Petrol fiyatları da sürekli değişiyor ENERJİ VERİMLİLİĞİNİN EKONOMİYE KATKISI ÇOK BÜYÜK !! Birincil enerji talebinin 2020 yılında 222 Milyon tep olması bekleniyor. Bunun en az % 15’i azaltılabilir. Bu potansiyel 2005 fiyatları ile karşılığı yılda 16.5 Milyar TL tüketim tasarrufuna eş değer
  20. 20. 5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu <ul><li>Enerji sektöründe EV artırılması ( Üretim, iletim, dağıtım tesisleri,açık alan aydınlatma, talep tarafı yönetimi, alternatif yakıt kullanımının özendirilmesi) </li></ul><ul><li>Sanayide Ev artırılması </li></ul><ul><li>Ulaşımda EV artırılması ( yakıt tüketimlerinin azaltılması, araçlarda verimlilik standardının yükseltilmesi, toplu taşımacılığın yaygınlaştırılması) </li></ul><ul><li>Konutlarda enerji verimliliğinin artırılması (yalıtım, ısıtma, soğutma, havalandırma, aydınlatma vb) </li></ul><ul><li>Bilinçlendirme uygulamaları </li></ul><ul><li>Küçük ölçekli YEK uygulamaları </li></ul><ul><li>Verimli kojenerasyon tesislerine yönelik uygulamalar </li></ul>Binalarda %30, sanayide % 20, ulaşımda % 15 tasarruf potansiyeli
  21. 21. <ul><li>Enerji güvenliğinin artırılması </li></ul><ul><li>Artan karlar ! </li></ul><ul><li>Sonlu kaynakların korunması </li></ul><ul><li>Kalitenin artması </li></ul><ul><li>Artan üretkenlik </li></ul><ul><li>Sürdürülebilir çevre sağlaması </li></ul><ul><li>Sakınılan maliyetler fakirliğin azaltılmasında kullanılabilir </li></ul><ul><li>Artan rekabet </li></ul><ul><li>Sera gazı ve diğer emisyonların azaltılması </li></ul><ul><li>Azalan enerji bağımlılığı </li></ul><ul><li>Azalan enerji faturaları </li></ul>Dünya Ülke Endüstri Enerji Verimliliğinin Sağlayacağı Yararlar
  22. 22. 5346 sayılı kanun değişiklik teklifi YEK kaynağı ve teknolojiye göre farklı fiyat : Tüm kaynaklara aynı fiyat ve alım süresi uygulaması yerine, kaynak bazında farklı fiyat ve süre uygulaması önerilmekte, Rüzgar enerjisinde(uygulama yeri), güneş enerjisi kullanılan teknoloji (PV, CSP) farkı ve büyüklüğe göre farklı fiyat uygulaması Destekleme mekanizması yararlanma koşulu:Yarar lanmak için her yıl 31 Ekim’e kadar başvuru Bulunulan yıl içinde destekleme mekanizması dışına çıkılamama Tarife: YEK kaynak ve teknolojiye göre değişen ve daha yüksek tarife (31.12.2015’e kadar) <1000 kW atık yağları kullanan biyo-kütle tesisleri destekleme sistemi dışında Destek Süresi : Maksimum 10 yıl (31.12.20015’e kadar işletmede) Yerli üretim : Tesislerin yerli üretimle sağlanan bölümleri için 5 yıl süre ile tarifeye ilave teşvikler
  23. 23. 5346 sayılı kanun değişiklik teklifi Alım zorunluluğu: Tedarikçiler (önceki yıl pazar payı oranı) Arazi: Hazine ve Orman arazileri % 85 indirim (2015 yılına kadar-ilk 15 yıl), Milli park, tabiat Parkı vb alanlara YEK kurabilme olanağı Bağlantı ve sistem kullanımı: 10 yıl süre ile % 90 indirim Yerli üretim katkısı: Tesislerin yerli üretimle sağlanan bölümleri için 5 yıl süre ile tarifeye ilave teşvikler (31.12.2015’e kadar işletmeye girecek) Lisanssız üretim : < 500 kW sistemlerden ihtiyaç fazlası üretilen elektrik enerjisinin sisteme verilmesi olanağı < 500 kW güneş için özel tarife,
  24. 24. Bazı örnekler <ul><li>Binaya entegre Pv sistemler : </li></ul><ul><li>Otopark aydınlatma (Toyota Sakarya Fab girişi 14 kW (176 adet 80 W), Kent ve Şişecam Fab… vb) </li></ul><ul><li>Muğla Üniv rektörlük binası cephe kaplama 40 kWp (10x65 Wp-bina+64 Wp kule) elek ihtiyacının % 3.5’i karşılanıyor </li></ul><ul><li>Türk Telekom radyolink istasyonlar (28 ilde top-lam 324 adet SDH) </li></ul><ul><li>GSM istasyonlarında (Çeşme) </li></ul><ul><li>Park ve bahçe aydınlatmalarında (Isparta, Avcılar, Esenler,Etimesgut belediyeleri) </li></ul><ul><li>Su arıtma sistemleri (Fethiye Hilside toplam 5.6 kWp(72 adet 80 Wp gücünde)) </li></ul>Güneş ocakları
  25. 25. Bazı örnekler Rüzgar Enerji Türbinlerinin çelik kulelerinin imalatı Orman içi ve çevresinde yaşayan yurttaşlara ormanların tahrip edilmesini önlemek için Orman Köy İlişkileri Genel Müdürlüğü (ORKÖY) tarafından “Güneş Enerjisi Kredisi” 38293 aileye güneş enerjisi sistemi kredisi sağlandı 191500 kişinin yaşam konforu arttı 509350 ster odun tasarruf 950 adam/ay dolaylı istihdam sağl. Buna karşılık 8490 Ha/yıl meşe baltalık ormanı kesilmekten kurtarıldı
  26. 26. Bazı örnekler Güneş enerjisiyle soğutma ve iklimlendirme İber Otel- Sarıgerme Diyarbakır güneş evi Güneş su pompalama sistemleri Çeşme ye ile çalışan GSM baz istasyonu
  27. 27. Bazı örnekler
  28. 28. Enerji verimliliği nerede ve nasıl artırabiliriz Evlerde ve iş yerlerinde; Verimli sıcak su ve ısıtma tesisatları, klima cihazları, verimli ev ve ofis cihazları ve verimli ampuller satın alarak ve kullanarak ; Normal ampul yerine Florasan ile % 40 Kompakt Florasan ile % 80 Normal yerine elektronik balast ile % 30 Normal kazan yerine Yoğuşmalı kazan ve otomatik kontrol ile % 40 Normal buzdolabı yerine A sınıfı etiketli buzdolabı ile % 40 enerji verimliliği sağlanabilir.
  29. 29. Enerji verimliliği nerede ve nasıl artırabiliriz Yeni binaları standartlara yöresel koşullara uygun şekilde inşaa ederek, en az % 30 Mevcut binaların uygun koşulları taşımadığı için ısı kaybeden çatı, duvarlar gibi dış yüzeylerini, ısı yalıtım malzemeleri ile kaplayarak, camlarını çift cam haline getirerek; Yalıtımsız çatı ve duvarlara göre; çatıda ısı yalıtımı ile % 25 Tek cama göre; çift cam ile %50 low- e kaplamalı çift cam ile % 70 Çıplak sıcak su tankını yalıtılarak % 75 Enerji tasarrufu sağlanabilir.
  30. 30. Enerji verimliliği nerede ve nasıl artırabiliriz <ul><li>Kullanma alışkanlıklarımızı düzenleyerek; </li></ul><ul><li>Oda sıcaklığının 20 derecenin üzerindeki her bir derece azaltılması ile %3-7 </li></ul><ul><li>Kullanılmayan yerlerin ihtiyaç halinde ısıtılması ve aydınlatması ile, </li></ul><ul><li>Aydınlatma ve ısıtma cihazlarının bakımlı ve temiz tutulması ile, </li></ul><ul><li>Kalorifer tesisatının bodrumlardaki dağıtım ve toplama borularının ve vanalarının yalıtımı ile </li></ul><ul><li>Tüm cihazların firması tarafından önerilmiş kullanma şartlarına uyulması ile,…. </li></ul><ul><li>Geri dönüştürüldüğünde ciddi enerji tasarrufu sağlayan atıklarımızı uygun şekilde toplayarak </li></ul><ul><li>enerji tasarrufu sağlanacaktır. </li></ul>
  31. 31. Sivil toplumun rolü <ul><li>Yerel toplulukların yerel ekosistemleri koruma ve sera gazı salımlarını azaltma hedefiyle yürüttükleri çalışmalar ve gayretler sürdürülebilir enerji ve kalkınma alanında önemli katkılar sağlamaktadır . </li></ul><ul><li>Ne kadar küçük olursa olsun bu çabalar toplamda ciddi etkiler yaratmaktadır. Dolayısıyla, toplum tabanlı iklim değişikliği girişimleri, küresel sera gazı salımlarının azaltılması için yürütülen uluslararası çabaların da önemli bir parçasını oluşturmaktadır. </li></ul><ul><li>Yasal düzenlemeler, teşvikler, strateji belirlenmesi gibi devlet tarafından alınması gerekli önlemlerin yanı sıra; </li></ul><ul><li>bilinçlendirme ve eğitim çalışmaları </li></ul><ul><li>enerji tasarrufu inceleme ve etütleri </li></ul><ul><li>gösterimlerle teknolojinin ve uygulamaların tanıtılması </li></ul><ul><li>taraflarla diyalogların yürütülmesi </li></ul><ul><li>toplumun tüm kesimlerinin katılımcı olmasını da gerektiren en etkin enstrümanlardır </li></ul>
  32. 32. <ul><li> </li></ul><ul><li>Teşekkürler </li></ul><ul><ul><ul><ul><ul><li> zaltuntasoglu @ gmail .com </li></ul></ul></ul></ul></ul>

×