Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Water en zand in de klas, van zandbak tot landschap

497 views

Published on

Aardwetenschapper Maarten Kleinhans laat zien hoe je een berg zand kunt gebruiken om de vorming van ons landschap mee uit te leggen.

Published in: Science
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Water en zand in de klas, van zandbak tot landschap

  1. 1. Faculty of Geosciences River and delta morphodynamics Water en zand in de klas van zandbak tot (leer)landschap Prof. dr. Maarten G. Kleinhans www.geo.uu.nl/fg/mkleinhans
  2. 2. De meeste jonge kinderen zijn nieuwsgierig. Maar al te vaak, oudere kinderen niet.
  3. 3. Delta’s op Mars? stroomde er ooit water?
  4. 4. www.ahn.nl wij zitten op een oud waddeneiland (nou ja, op het zand dan)
  5. 5. Utrecht 10 m +NAP 0 m
  6. 6. Faculty of Geosciences River and delta morphodynamics Peter Vos
  7. 7. Faculty of Geosciences River and delta morphodynamics Peter Vos
  8. 8. Faculty of Geosciences River and delta morphodynamics Peter Vos
  9. 9. Wat is nieuwsgierigheid? zintuigen onverwacht... hoe? waarom? hoe kan je dit beter laten werken? ...
  10. 10. Empirische cyclus Wat wil je weten? Hoe denk je dat het zit? Hoe ga je het onderzoeken? Uitvoeren Is het wat je had verwacht? Wat komt er uit?
  11. 11. Het moeilijkst: vragen stellen journalisten: wwwwhw wie wat waar wanneer hoe waarom artsen: diagnose Aard, Localisatie, Tijdsverloop, Intensiteit, Samenhang onderzoek: wat is het effect van x op y? hoe kan ik y begrijpen met mechanisme z? ontwerp: doet het wat het moet doen? wat kan ik er (nog meer) mee doen?
  12. 12. Kan met alles: Dagelijkse dingen: speeltuin, zandbak, eten Constructie (blokken, kapla) Electro (dozen, multimeters) Atelier (materialen, afval, lijm) natuur taal Metronoomlaboratorium
  13. 13. Soorten vragen detective aanwijzingen? (zintuigen) puzzel achter de stukjes? (redeneren, hypothesen) onderzoeker hoe werkt het / kan het werken? (mechanisme) waar/wanneer komt het nog meer voor? (generaliseren) technicus hoe kan ik het gebruiken? (ontwerp)
  14. 14. Link(e soep) Materiaal:  beschrijving zandbak: www.geo.uu.nl/fg/mkleinhans (ga naar op school)  Didactiek: www.uu.nl/po en www.uu.nl/vo  met name: https://www.uu.nl/onderwijs/wetenschapsknooppunt/basisonderwijs/materialen en http://www.ru.nl/wetenschapsknooppunt/materialen/hulpmiddelen/  Zandbak, mundus en logica met grote aardrijkskundige diepgang: http://www.geo.uu.nl/fg/mkleinhans/publicat/Kleinhansetal2015MoonMarsMundusPrimar yschool_S0016774615000025a.pdf en methoden/logica: http://www.hydrol-earth-syst-sci.net/14/369/2010/  Filmpjes:  Rivierenlocaties en exper: www.woutvandijk.nl; filmpjes: www.lisannebraat.nl  http://www.universiteitvannederland.nl/college/waarom-zou-nederland-vaker-moeten- overstromen/  http://fastfacts.nl/content/maarten-kleinhans-meanderende-modder  https://vimeo.com/130806230  https://youtu.be/9kcaf8Bi7fo  http://www.hetklokhuis.nl/tv-uitzending/3097/Mars  https://www.youtube.com/watch?v=sUY03cRaTDA
  15. 15. Water op planeet Mars? http://www.hetklokhuis.nl/tv-uitzending/3097/Mars
  16. 16. Hoe krijg je kinderen (en mij) aan het werk? Moendoes Intro rivieren Pannenkoeken Google earth: eigen achtertuin Enkele rivieren en delta’s, ook op Mars Vragen bedenken en gezamenlijk experiment Eigen experimenten Uitwerken en op poster presenteren
  17. 17. Hulp bij vragen uitpellen
  18. 18. www.expeditionmundus.org
  19. 19. Didactiek: wetenschapper in de klas www.uu.nl/po → voor leerkrachten
  20. 20. Opslibbing en inzakking, en dijken 10 mm per jaar 30 mm per jaar
  21. 21. Opbouw van het land kwispelende rivieren klotsende eb en vloed klappende golven op het strand
  22. 22. Aan de einder filmpje
  23. 23. vlechtend overgangsvorm meanderend
  24. 24. Eurotank stroomgoot (= zandbak)
  25. 25. Eerste experiment Kijken en tekenen wat je ziet. Stroomsnelheid meten Debiet meten (hoeveelheid)
  26. 26. bs de Klokbeker in Ermelo
  27. 27. Hypothesen testen
  28. 28. Ondertussen motivatie voor... Nieuwe rekensommen (volumes) Techniek (pomp, waterdichte bak) Taal (waterkringloop, vragen formuleren) ... www.phpld.net
  29. 29. Reducto! pas op voor toverstokjes... die appel wil naar beneden vallen we hebben een machientje nodig dat ... doet
  30. 30. ‘Kennisbasis’? Basishouding!
  31. 31. Mechanismen als basis voor verklaring mechanistisch verklaren: terugbrengen tot werking van onderliggend mechanisme voorbeeld: waarom bederft voedsel? microben! waarom bederft voedsel niet/langzamer als we het ■ pekelen ■ confituren ■ bevriezen / koelen ■ ...  wat hebben microben nodig!!??
  32. 32. Was/is er leven op Mars?
  33. 33. ‘Aarde’ en Mars?
  34. 34. Mars Express HRSC Hauber et al. 2008 Delta’s op Mars? stroomde er ooit water?
  35. 35. Jouw vragen?
  36. 36. experiment - mars delta
  37. 37. Kinderen leren (net als wetenschappers) van spelen/fouten/experimenten, en van anderen www.sciencemag.org SCIENCE VOL 337 28 SEPTEMBER 2012 studenten dus ook.

×