Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

физикадан дидактикалық материалдар

2,527 views

Published on

Физикадан дидактикалық материалдар 7 сынып

Published in: Internet

физикадан дидактикалық материалдар

  1. 1. Жинақтаған пән мұғалімі : Карбаева Маншук Айтмухановна
  2. 2. Аннотация Бұл әдістемелік құрал 7 сыныпфизика пәні бойыншанегізгі тақырыптарды ала отырып, тест тапсырмалары ретінде жинақталып, құрастырылған. Тесттапсырмаларыныңмазмұны білім алуды жалғастыруға қажетті нақты физикалық білімді меңгеруді, интеллектіні дамытуды, ойлау сапасыныңарттыруына көп көмектеседі. Тест тапсырмалары төрт жауап нұсқасынанбір дұрыс жауапты таңдауды ұсынады. Тапсырмалар деңгей түрінде берілген. Жинақтама оқушылардыңәр тақырып бойынша алған білімдерін берілген сұрақтар мен тапсырмалардың көмегімен өзін тексеруге, деңгейін аңықтауға мүмкіндік береді.Жинақтың сонындадұрысжауабы көрсетілген.
  3. 3. Авторлардан Алғы сөз «Дидактикалық материалдар (практикум)» Р. Башарұлы, У.Тоқбергенова мен Д.Қазақбаеваның 7-сыныпқа арналған «Физика және Астрономия» оқулығы үшін қосымша құралы, оқу-әдістемелік кешеннің құрамы ретінде жазылған. Берілген материал, теорияның игерілуін бақылау, жоба бойынша тапсырмалар өткізуді оңайлатып, берік білім беру мен дағдының қалыптасуын қамтамассыз етеді. «Оқулық практикум» кешенін пайдалану оқушылардың 7-сыныпқа арналған Физика және Астрономия курсын игеруіне толық жағдай жасайды.
  4. 4. I тарау Физика және астрономия – табиғат туралы ғылымдар. Адам және табиғат Ерте замандардан бері адам өзін қоршаған әлемді бақылап,табиғатта болып жатқан өзгерістерді түсінуге тырысып келеді.Ғалымдар табиғатта болып жататын өзгерістерді зерттей келе,олардың барлығы заңдылық екенін,яғни құбылыстың қандай да бір себебі болатынын анықтады.Осылайша табиғат туралы ғылымдар келіп шықты. 1. Табиғат дегеніміз не? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ______ 2. Табиғат пен адамның бірлігін білдіретін нақыл сөздер мен мақал- мәтелдерді жаз:_______________________________________________________________ __________________________________________________________________ ___________ 3. Суретте көрсетілген құбылыстардың атын жаз: __________________________
  5. 5. ___________________________ ____________________________ ____________________________ 4. Физиканың мақсаты – _________________________________________________ __________________________________________________________________ _____ 5. Суретте көрсетілген ғалым кім және ол физика ғылымына қандай үлес қосты?
  6. 6. __________________________________________________________ ________________________________________________________________ _____ 6. Кестеде денелердің мысалдары келтірілген. Оң жақтағы графаға осы денелердің қандай заттардан тұратынын жазыңдар. Дене Зат Терезе Шыны стақан Ағаш қасық Темір пышақ Қаламсап Қарындаш 7. Төменде аталған заттар мен денелерден: қар, гүл, ұшақ, су, стақан, алюминий, бор, қағаз, заттарын бір бағанға, денелерін екінші бағанға жеке көшіріп жаз. Заттар Денелер
  7. 7. 8. Төменде көрсетілген техникалардың атын және олардың не үшін қолданылатынын жаз:_____________________________________________________ __________________________________________________________________ ______ 9. Ғарыш кеңістігінде болып жатқан құбылыстарды қай ғылым зерттейді? _____________________________________________________________________________________ ___________________________________________________________________________________ 10. Төменде аталған ғылымдардың нені зерттейтінін жаз. Космонавтика Космогония Космология 11. Мына ғалымдар асторномияға қандай еңбек сіңірді?
  8. 8. Әл-Хорезми Ибн Сина Ұлықбек Әл-Фараби 12. Мына планеталар мен жұлдыздарды қазақтар қалай атаған? Планеталар мен жұлдыздар Қазақша атаулары Меркурий Юпитер Марс Сириус 13. Найзағайдың пайда болуы туралы қандай екі болжам болды? 1. ________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ___________ 2._________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ___________ 14. Табиғатты зерттеудің қандай әдістері бар? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 15. Молекула-кинетикалық теорияныңнегізгі қағидалары:___________________
  9. 9. __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 16. Суретте көрсетілген мензуркадағы сұйықтың көлемі қандай? __________________________________________________________ __________________________________________________________ __________________________________________________________ ___ 17.Суретте көрсетілген өлшеуіш құралдар қалай аталады, олар не үшін қолданылады? Бөлік құнын анықта. ________________________________ ______________________________ _________________________________ 18. Ұзындық өлшемдерін метрге айналдыр:
  10. 10. 1 км=_______м 1 см=_______м 1 дм=_______м 1 мм=_______м 19. Сәйкес көлем бірліктерін жаз: 1 м3 = ______см3 20 м3 = _______ см3 1 дм3 = _____см3 0,2 дм3 = ______см3 1 см3 = _____мм3 12 см3 = ______ мм3 20. Бөлме температурасында мына заттар: су, қант, ауа, қалайы, спирт, темір, оттегі, сүт, азот, сутегі қандай күйде болады? Жауабын кестеге жаз. Қатты Сұйық Газ тәрізді 21. Ашық ыдыс көлемінің жартысын газбен толтыруға бола ма? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 22. Мына сандарды ықшамдап жаз: 150000000000 км = _______________ м 0,00000000003 м = ________________м 23. Келесі сөздерді кестеге сәйкесінше толтыр: Қасық, темір, көлем, телескоп, уақыт, термометр, найзағайдың жарқырауы, Күн, шыны, теледидар, мыс, сызғыш, судың қатуы, жылдамдық.
  11. 11. Дене Зат Шама Құбылыс Өлшеуіш құрал 24. Суық су молекулаларының жылы су молекулаларынан қандай айырмашылығы бар? __________________________________________________________________ ______ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 25. Мензурка, бытыра, су берілген болса, бір бытыраның көлемін қалай анықтауға болады? __________________________________________________________________ ______ __________________________________________________________________ ______ __________________________________________________________________ ______ II тарау Заттың құрылысы 1. Өсімдік майының тамшысы су бетінде шексіз жайыла ала ма? Себебін түсіндір.
  12. 12. __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 2. Суретте су молекуласының моделі кескінделген. Су молекуласы қандай атомдардан тұратынын жаз:_____________________________________________ __________________________________________________________________ ___ _______________________________________________________ _____________________________________________________ 3. Егер болат шығыршықтың көзінен өте беретін кішкентай болат шарикті қыздырсақ, ол шығыршықтан өтпей тұрып қалады. Шариктің орнына шығыршықты қыздырсанеболады? Егер шарикті де, шығыршықты да бірдей температураға қыздырса ше? __________________________________________ __________________________________________ __________________________________________ __________________________________________ __________________________________________ __________________________________________ __________________________________________ __________________________________________ 4. Сұйықтардағы диффуия неге газдар диффузиясына қарағанда баяу жүреді? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 5. Неліктен біз гүлдің иісін алыстан сеземіз? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________
  13. 13. 6. Заттың молекулалары бір-бірін тартады. Бірақ олардың арасы неге ашық? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 7. Температура дегеніміз - ________________________________________________ __________________________________________________________________ ______ __________________________________________________________________ ______ 8. Төмендегі зат күйлеріне мысалдар келтір: Зат күйлері Мысалдар Қатты Сұйық Газ 9. Мына кестені толтыр: Заттың күйі Негізгі қасиеттері Молекулалардың шамамен орналасыуы (сызу керек) Газ Сұйық Қатты
  14. 14. III тарау Қозғалыс. 1. Механикалық қозғалыс дегеніміз – __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ________________________________________________ 2. Cанақ жүйесідегеніміз – _____________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 3. Планеталардың қозғалысын қалай анықтауға болады? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 4. Әуе шарынан Жердің айналатынын көруге бола ма? Неліктен? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________ 5. Не себепті Уранда жыл мезгілінің күрт ауысуы болып тұрады? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________ 6. Aстық жинаған комбайнның дән қорабынан жүк машинасына астық төгу керек. Комбайнды тоқтатпай-ақ оны қалай істеуге болады? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________ 7. Зодиакбелдеуі дегеніміз – __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________ 8. Эклиптика дегеніміз – __________________________________________________________________
  15. 15. __________________________________________________________________ ____________________________________________________________ 9. Планеталар мен жұлдыздардың қайсысы Жерге жақынырақ орналасқан? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 10. Суретте қай планеталар көрсетілген? ____________________________________ _____________________________________ _____________________________________ 11. Птоломейше Әлем жүйесінің құрылысы қандай еді? Ол қандай жүйе деп аталады?___________________________________________________________ __________________________________________________________________ ___________ 12. Астероидтар дегеніміз – _______________________________________________ __________________________________________________________________ _____
  16. 16. 13. Мына планеталардың ішінен Алып планеталарды бір бағанға, Күн маңындағы планеталарды екінші бағанға теріп жаз: Жер, Шолпан, Юпитер, Марс, Плутон, Сатурн, Нептун, Уран, Меркурий. Алып планеталар Күн маңындағы планеталар 14. Коперник жасаған жүйе қалай аталады? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 15. Коперникілімін жақтаушы ғалымдар:__________________________________________________________ __________________________________________________________________ ________________________________________________________ 16. Төменде келтірілген мысалдардың қайсысында зерттелетін денені материялық нүкте деп алуға болады? 1. Ракетаның көтерілу биіктігін анықтағанда; 2. Мензурканы пайдаланып, кішкене болат шардың көлемін анықтағанда. __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 17. Траектория дегеніміз – __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ _________________________________________________________ 18. Мына қозғалыстар түзу сызықты ма, әлде қисық сызықта ма?
  17. 17. a) Стадион жолымен 3000 м жүгіріп келген спортшы; b) Лифт кабинасы;______________________________ c) Желсіз ауадағы жаңбыр тамшысы; ______________ d) Жазу кезіндегі қарындаш.______________________ 19. Сөйлемдерді аяқтаңдар: Жол дегеніміз – __________________________________________________________________ _______________________________________________________________ __________________________________________________________________ ______ Орынауыстыру дегеніміз - __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________________________________________________________ 20.Біз таксиге не үшін төлейміз: жолы үшін бе, әлде орын ауыстыру үшін бе? Ұшаққа ше? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________ 21. Доп3 м биіктіктен еденге түсіп, одан ыршып1 м биіктікке көтерілгенде, оны ұстапалды. Доптың жолын және орынауыстыруын тап:_______________________________________________________________ __________________________________________________________________ ______________________________________ 22. Материялық нүкте дегеніміз - __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ _____________________________________________________ 23. Төмендегіденелердің қайсысы түзу сызықпен, қайсысы қисық сызықпен қозғалады: станция платформасымен жүрген пойыз, метрополитеннің
  18. 18. эскалаторының баспалдағы, жол бұрылысындағы велосипеді, сағаттың минуттық тілі, тақтайға қағылып жатқан шеге, әткеншектегі бала, Жердің жасанды серігі. Түзу сызықты Қисық сызықты 24. Суреттегі ОА штрихталған сызығы трамплиннен секірген шаңғышының жолы ма, әлде орын ауыстыруы ма? А. Жол В. Орынауыстыру ______________________________________________ ______________________________________________ ______________________________________________ ______________________________________________ 25. Сөйлемдітолықтыр: Әр түрлі қозғалыстар арасындағы айырмашылықты сипаттау үшін ___________________________________________ депаталатын физикалық шама қолданылады. 26. Жылдамдықмына формуламен анықталады:_______________________________________________________ __________________________________________________________________ _____________________________________________________ 27. Арбаша үстел үстімен жылжығанша оның тамызғысынан 15 тамшы тамып, бірінен-бірі 20 см қашықтықта із қалдырды. Тамшылар әрбір 4 с сайын бір таматын болса, арбашаның жылжу жылдамдығын есепте:_________________________________________________ _______________________________________________________ _______________________________________________________
  19. 19. 28. Мына шамалардың өлшем бірліктері қандай? [υ] = ____________ [S] = ____________ [t] = _____________ 29. Жүрдек пойыз 120 км жолды 3 сағат аялдамай жүріп өтті. Пойыздың жүрісін бірқалыпты қозғалды деуге бола ма? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 30. Велосипедші 5 сағат 30 минутта 99 км жол жүрді. Велосипедші қандай орташа жылдамдықпен қозғалған? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 31. Өрге қарай 3 км-ге тең жолды шаңғышы 5,4 км/сағ жылдамдықпен жүріп өтті. Таудан 10 м/с жылдамдықпен түскен шаңғышы 1 км жол жүрді. Шаңғышының барлық жолдағы қозғалысының орташа жылдамдығын анықта. __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________ 32. 60 км жерді қоян 1 сағатта, қасқыр 1 сағат 20 минутта жүгіріп өтеді. Бұл жануарлардың жылдамдығын есепте және оларды салыстыр. __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________ 33. 16500 м/с жылдамдығын км/сағ және м/мин өлшемдерінде жаз: 16500 м/с=____________ км/сағ
  20. 20. 16500 м/с=____________ м/мин 34. Велосипедші дөңес жазықтықпен жүріп келеді. Дөңнің үстіне шыққанда ол 5 км/сағ жылдамдықпен, ал дөңнен түскенде 20 км/сағ-пен жүреді. Егер дөңге шыққандағы және түскендегі жолдар тең болса, велосипедшінің орташа жылдамдығы қандай?_____________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 35. Берілген график бойынша дененің бастапқы координатын және с уақыт өткеннен кейінгі координатын анықта. __________________________________________________ __________________________________________________ __________________________________________________ 36.Неге лақтырылған доп, сен оны жібере салсаң да, әрі қарай жоғары ұша береді? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 37. Жолаушылар автобустың жылдамдығын кенет арттырғанда артқа қарай шалқайып, ал кілт тоқтағанда алға қарай еңкейеді. Неліктен? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 38. Мылтықтан оқ атқанда оның дүмін неліктен иыққа тіреп ұстау керек? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________
  21. 21. 39. Кеңістіктің қандай негізгі қасиеттері бар?_______________________________________________________________ __________________________________________ IV тарау Масса және күш 1. Коньки теуіп жүрген екі бала бірін-бірі қолдарымен итетіп жібереді де, 5 м/с және 3 м/с жылдамдықпен екі жаққа қарай кетеді, қай баланың массасы артық? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________ 2. Арбалардың массалары 1 кг және 3 кг, олардың жылдамдықтары нөлге тең. Өзара әсерлескенде үлкен арба 15 см/с жылдамдыққа ие болды. Кіші арба қандай жылдамдыққа ие болады? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________ 3. Масса дегеніміз - _____________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ___________ 4. Массалардың төменде берілген мәндерін кг арқылы өрнекте: 0,00000003 г = ______________ кг 5,6 т = _____________________ кг 0,7 ц = _____________________кг 4890 г = ____________________кг 0,667 т = ___________________ кг
  22. 22. 34 ц = _____________________ кг 5. Салмақсыздық жағдайында иінді таразыны пайдаланып, екі дененің қайсысының массасы артық екенін анықтау мүмкін бе? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________ 6. Насос поршенінің астындағы ауа сығылды. Бұл жағдайда ауаның массасы өзгере ме? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 7. Су мұзға немесе буға айналғанда су молекулаларының массасы өзгере ме? Жауабыңды түсіндір:_____________________________________________________ __________________________________________________________________ ______ 8. Заттың тығыздығы дегеніміз – __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ______________________________________________________ 9. Заттың тығыздығы мына формуламен анықталады: ρ=__________ 10. Мына шамалардың өлшем бірліктерін жаз: [m]=_______ [V]=_______ [ρ]=________ 11. Сәйкес тығыздық бірліктерін жаз: 1 г/см3 = ______________ кг/м3 1000 т/м3=_____________ кг/м3 0,09 кг/мм3= ____________кг/м3 34 ц/дм3=_______________кг/м3
  23. 23. 12. Бірдей шелектердің біріне ауыз су, екіншісіне теңіз суы толтырылған. Бұлардың массалары бірдей бола ма? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________ 13. Ыдысқа толтыра су құйылған. Қандай жағдайда ыдыстан су көбірек төгіледі: ыдысқа массасы 1 кг қалайыны батырғанда ма, әлде қорғасынды батырғанда ма? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 14. Мыс детальды қыздырған. Бұлжағдайдадетальдың массасы, көлемі, тығыздығы өзгереме? Жауабыңды түсіндір:___________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________________________________________________ 15. Көлемі 1 л өсімдік майының массасы 920 г. Майдың тығыздығын тап:_______________________________________________________________ __________________________________________________________________ _______________________ 16. 1 мин ішінде адам демін ішке 15 рет тартқанда өкпесіне 600см3 ауа келеді екен. Бір сағатта адамның өкпесі арқылы өтетін ауаның массасын есепте:____________________________________________________________ __________________________________________________________________ ___________________________ 17. Машинаға арналған болат детальдің массасы 780г. Оның көлемін анықта:____________________________________________________________ __________________________________________________________________ ______________________ 18. Мыс өткізгіштің орамын жазбай жатып-ақ, ұзындығын анықтауға бола ма? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________
  24. 24. 19. Күш дегеніміз – __________________________________________________________________ ____________________________________________________________ 20. Суреттегі қысқыш пен тығынның жылдамдығы қандай әсердің салдарынан өзгеріп тұр? _______________________________________________________ ________________________________________________________ ________________________________________________________ 21. Күштің өлшем бірлігі қандай? [F]=________ 22. Суреттегі шардың қозғалу себебі неде? 23. Суретте деформацияның қай түрі көрсетілген? 24. Деформация дегеніміз – __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________________________________________________________
  25. 25. 25. Гук заңы былай тұжырымдалады:___________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ 26. Серпінділік күші мына формуламен анықталады: F=_____________ 27. Cуреттегі тақтай деформацияның қай түріне ұшыраған? 28. Солқылдақ тақтайдың ұшында секіруге ыңғайланған адам тұр. Қандай денелердің өзара әсері тақтайдың пішінін өзертті? 29. Суретте қандай прибор салынған? Ол не үшін қолданылады. Оның бөлік құны нешеге тең? ____________________________________________________ ____________________________________________________ ____________________________________________________ 30. Суретте динамометрдің қай түрі кескінделген? Ол не үшін және қайда пайдаланылады?
  26. 26. __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________ 31. Тең әрекетті күш дегеніміз – __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ _______________________________________________________ 32. Денеге бір түзудің бойымен бір бағытта үш күш әрекет етеді: F1=25 H; F2=75 H; F3=10 H. Олардың тең әрекетті күші неге тең? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________ 33. Парашютшіге қандай күштер әсер етеді? Ол неліктен жерге құламайды? ________________________________________________ ________________________________________________ ________________________________________________ ________________________________________________ 34. Неліктен денелер жерге құлайды? ________________________________________________ __________________________________________________________________ ______________________________________________________ 35. Ауырлық күшіне мысалдар келтір. __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________
  27. 27. 36. Денеге әсер ететін ауырлық күші мен оның массасының арасында қандай байланыс бар? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________ 37. Дененің массасы 100 кг. Оған әсер ететін ауырлық күшін анықта. __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ _________________ 38. Шелектегі судың массасы екі есе азайғанда, оның салмағы өзгере ме? Қалай өзгерді? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 39. Көлемі 18,75 л керосиннің салмағы қанша? Берілгені: ХБЖ Шешуі: V=18,75 л ρ=800 кг/м3 Р – ? Жауабы: _______________________________________________________________ 40. Бөлмеге ілінген шам төбеге 49 Н күшпен әсер етеді. Шамның массасы қандай? Берілгені: Шешуі: Есептелуі: F=49 H
  28. 28. m-? Жауабы: ________________________________________________________________ 41. Айда массасы 1 кг денеге 1,62 Н-ға тең ауырлық күші әсер етеді. Массасы 75 кг адамның ай бетіндегі салмағының неге тең болатынын анықта. __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________ 42. Суретте жеңіл қауырсынмен ауыр қорғасын бытыра ыдыстың түбіне бірдей түсті. Осыған қарап, ыдыста ауаның бар-жоқтығын анықтаңдар. _________________________________________________________ _________________________________________________________ _________________________________________________________ _________________________________________________________ 43. Дененің массасын қандай құралмен өлшейді? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ___ 44. Дененің салмағын қандай құралмен өлшейді? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 45. Физикалық шамалардың қайсысы Жердің барлық нүктелерінде және басқа планеталарда өзгермейді? a) Ауырлық күші b) Дененің салмағы c) Дененің массасы
  29. 29. 46.Салмақсыздық қандай жағдайда байқалады? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 47. Су бетінде қалқыған шардың салмағы бар ма? Жауабыңды түсіндір. __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________ 48. Массасы 2 кг ағаш білеушені қатаңдығы 100 Н/м серіппенің көмегімен ағаш тақтайдың бетімен бірқалыпты сүйреп келеді. Үйкеліс коэффициенті 0,3-ке тең. Серіппенің ұзаруы қандай? Берілгені: Шешуі: Есептелуі: 49. Үйкелістің пайдасы:___________________________________________________________ ________________________________________________________________ 50.Үйкелістің зияны:_____________________________________________________________ ________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ______ 51. Велосипедтің доңғалағы не себепті бедерлі болып келеді? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________
  30. 30. 52. Неліктен ауыр дорба көтеріп келе жатқанда, тайғанақ жолда жүру оңайырақ? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 53. Картопты пайдаланып, ауыр шкафты қалай орнынан қозғалтуға болады? __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________
  31. 31. V тарау Қысым. 1. Бос орынды толтырыңдар:_______________________________________________ _______________________________________________________қысым деп атайды. 2. Қысымдылатынның ___________әрпіменбелгілейді. 3. Қысымды есептеу формуласы. 4. Қысымныңнегізгі өлшем бірлігі: _____________ 5. Қысым бірліктері арасындағы байланысты жазыңдар: 1кПа =__________Па 1гПа =____________Па 1мПа =__________Па 0,01Н/см2 =____________Па 1МПа =__________Па 15000Па =____________Па 0,1кПа = __________Па 1Н/мм2 =____________Па 0,001Па =__________Па 15Н/см2 = ___________Па 6. Неліктен шаңғысы жоқ балаға қарағанда шаңғы байлаған бала қар үстімен жеңіл жүреді?
  32. 32. Себебі_____________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ _________________ 7. Қай кезде сіз еденге көп қысым түсіресіз: қозғалмай тұрғандама, әлде жүргендеме? Жауабы:___________________________________________________________ __________________________________________________________________ ___________ 8. Неліктен орындықтақатты да, киіз үйде көрпешеге отырғанжұмсақ болыпсезіледі? Жауабы:___________________________________________________________ __________________________________________________________________ ___________ 9. Неге шөл далада аттан гөрітүйемен жүргеныңғайлы? Себебі:____________________________________________________________ __________________________________________________________________ ___________ 10.Ұзындығы 5см, ені 3см, биіктігі 1,5см болатын темір өзекшені үстел бетіне қай жағымен қойғанда көп қысым түсіреді? Өзекшенің салмағы 2,5Н. (Жауабын есептеулермен көрсетіңдер) 1. 2. 3.
  33. 33. Өзекшенің түрлі жақтармен орналасуы a= b= h= P1-? P2-? P3-? Жауабы: ________________________________________________________________ 11. Қасқыр мен киіктің массалары жуық шамамен бірдей. Қасқырдыңжерге түсіретін қысымы 16кПа, ал киіктікі 50кПа. Қасқырдың табаныныңауданы үлкен бе, әлде киіктің тұяғыныңауданы үлкен бе? Жауабы:___________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ _________________ 12. Оқушының массасы шамамен 50кг десек, оныңекі аяғыныңауданы 200см2 мөлшерде болады. Оқушының еденге түсіретін қысымынесептеңдер. Берілгені: Шешуі: m= S= p-? Жауабы:___________________________________________________________ _____
  34. 34. 13. Темір шеге 20 МПа қысым түсіруі үшін оның басына қандай күшпен әсер ету керек? Шеге ұшының ауданы 0,5мм2 деп есептеңдер. Берілгені: Шешуі: P= S= F-? Жауабы:___________________________________________________________ _____ 14. Іс тігу кезінде ине бойына2Н күш әсер етеді. Иненің денеге түсіретін қысымынесептеңдер. Ине ұшыныңауданы 0,01мм2 . Қысымды Па-мен өрнектеңдер. Берілгені: Шешуі: F= S= p-? Жауабы:___________________________________________________________ ____ 15. Шаңғышының шаңғымен қосқандағы массасы 70 кг. Екі шаңғы тіректерінің ауданы 2300см 2 тең. Шаңғышының қар үстіне түсіретін қысымынесептеңдер. Берілгені: Шешуі: m=
  35. 35. S= p-? Жауабы:___________________________________________________________ _____ 16. Бос орынды толтырыңдар. Бұл құрал ______________________________депаталады. 17. Сұйықтар мен газдардағы қысымдызерттеген ғалым:_______________________ __________________________________________________________________ ______ 18. Паскаль заңы бойынша сұйыққанемесе газға түсірілген қысым:______________ __________________________________________________________________ ______
  36. 36. __________________________________________________________________ ______ 19. Ауа сорғысы қалпағыныңастына аузы байлаулы, ішінде аздаған ауасы бар резеңке шар орналасқан. Сорғыменқалпақтың ішіндегі ауаны сорып шығаратын болсақ, шар біртіндеп торсия бастайды. Осы құбылысты заттың атомдық-молекулярлыққұрлымы тұрғысынантүсіндіріңдер. Жауабы:___________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ _________________ 20. Газ көлемін өзгертпей, оныңқысымынүлкейтуге бола ма? Болса қалай? Жауабы:___________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ _________________ 21. Пішіндері әртүрлі үш ыдысқашемішке майы құйылған. Майдың осы ыдыстардыңтүбіне түсіретін қысымы жайлы не айтуға болады-олар бірдей ме, әлде әртүрлібола ма?
  37. 37. Жауабы:___________________________________________________________ __________________________________________________________________ ___________ 22. Суреттегі қатені тап. ______________________________________ ______________________________________ ______________________________________ ______________________________________ 23. Ауырлық күші әрекет еткен сұйыққысымы мынаформуламен анықталады: Мұндағы, p-________________________________, g-________________________________, h-________________________________. 24. Судың батискаф бетіне түсіретін қысымы 108 Па. (теңізді өте үлкен тереңдікте зерттеуге арналған қондырғы)Батискафтың түскенең үлкен тереңдігін анықта.
  38. 38. Берілгені: Шешуі: P= h-? Жауабы:___________________________________________________________ _____ 25. Қандай ыдыстарды қатынас деп атайды? Жауабы:___________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ _________________ 26. Күнделікті тұрмыстанқатынас ыдыстарғамысалкелтіріңдер. Мысалы:___________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ________________ 27. Суретте әртүрліпішінді қатынас ыдыстар көрсетілген. Неге біртекті сұйық(су, керосин, май, спирт және т.б.) үшін, еркін беттер деңгейі бірдей болатынынтүсіндіріңдер.
  39. 39. Жауабы:___________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ________________ 28. Тұрмыстықсу құбыры __________________________________________________________________ _______________________________________________________ _________________________________________қажеттіліктерін қанағаттандырады. 29. Өнеркәсіптік су құбыры __________________________________________________________________ _____________________________________________________ _________________________________________қажеттіліктерін қанағаттандырады. 30. Суретте шлюздеу бейнеленген. Суретке қарап шлюздің жұмыс істеуі қандай құбылысқанегізделгенін түсіндіріңдер. Жауабы: ________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________
  40. 40. 31. Атмосфералық қысым дегеніміз: __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ________________________________________________ 32. Атмосфералық қысымныңбар екендігін дәлелдейтін құбылыстар мен мысалдар келтіріңдер:________________________________________________________ __________________________________________________________________ ______ 33. Сіздің ойыңызша дұрыс болатынжауапты таңдап, сұраққажауап беру арқылы таблицаны толтырыңыз: № Сұрақ Жауаптар Дұрыс жауаптар 1 Қай ғалым атмосфералық қысымдыөлшеу әдісін ұсынды? А) Ньютон В) Паскаль С) Королев Д) Торричелли 2 Атмосфералық қысым қандайәріппен белгіленеді? А) F В) ρ С) P Д) m 3 Атмосфералық қысымныңөлшем бірлігін көрсет. А) кг н/е мг В) Н н/е кН С) Па н/е мм.сын.бағ Д) м/с н/е см/сағ 4 Қалыпты атмосфералық қысым шамасы қандай? (Теңіз деңгейінде) А) 1 Н В) 1 Па С) 760 Н
  41. 41. Д) 760 мм.сын.бағ 5 Атмосфералық қысым қандайприбормен өлшенеді? А) Секундомер В) Диномометр С) Борометр Д) Спидометр 34. Суретте қандай прибор көрсетілген? Жауабы: ________________________________________________________________ 35. Неге бәйгеге шапқанда бала аттың мойнына жатып шабады? Себебі: _________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ______ 36. Бөлмеде барометр 750 мм.сын.бағ. көрсетіптұр. Ұзындығы 1м, ені 50см болатын үстелге ауа қандай күш түсіреді? Берілгені: Шешуі: P = L = a =
  42. 42. F-? Жауабы: ____________________________________________________________________________________ 37. Қысым айырымынқандай приборменөлшейді? Жауабы: ________________________________________________________________ 38. Адамның қан айналым жүйесіндегі қысым қандай құралмен өлшенеді? Жауабы: ________________________________________________________________ 39. Дені сау адамның жоғары қысымы - __________, ал төменгісі _______________шамасындаболады. 40. Суретте архимед күшін табу тәжірибесі көрсетілген. Суретті пайдаланып, осы эксперименттің маңызынқысқаша түсіндіріңдер. Жауабы: ______________________________ 41. Архимед күшін есептеу формуласынжаз: 42. Көлемі 20см3 жез цилиндр динамометргеілініп, шемішке майына батырлған. Осы кезде динамометр қандай күшті көрсетеді? Майдың тығыздығы 940 кг/м3.
  43. 43. Берілгені: Шешуі: V = F - ? Жауабы: ________________________________________________________________ 43. Бес темір шар суға батырылған. Қай шарға үлкен Архимед күші әсер етеді? Жауабын жаз:_____________________________ 1. 2. 3. 4. 5. _________________________________________ _________________________________________ _________________________________________ _________________________________________ 44. Массасы 0,5 кг альюминий өзекше керосингебатырлған. Архимед күшінің шамасы неге тең? Берілгені: Шешуі: m = F - ? Жауабы: _____________________________________________________________ 45. Көлемі 20см2 жез цилиндр динамометргеілініп, шемішке майына батырылған. Осы кезде динамометр қандай күшті көрсетеді? Майдың тығыздығы940 кг/м3. V= Шешуі:
  44. 44. F-? Жауабы:___________________________________________________________ _____ 46. Тәжірибе нәтижесін таблицаға жаз: 1. Суы бар ыдысқаағаш өзекше, металл өзекше, картопты сал. Қай дене суға батады? Қайсысы жүзеді? 2. Суы бар ыдысқакішкене бөліктермен ас тұзынсеуіп, оны шыны таяқшамен араластырыпотыр. Осы кезде денелерде қандай өзгеріс болады? Бақылаулар таблицасы. Дене Зат тығыздығы Дене бата ма, әлде жүзе ме? Су Тұз ерітіндісі Ағаш өзекше 520 Металл өзекше 7800 Картоп 670 43.1. Егер______________________________________________________________ _ ____________________________________________________дене сұйыққа батады. 2.Егер __________________________________________________________________ ________________________________________дене тепе – теңдік қалпын сақтайды.
  45. 45. 3. Егер _____________________________________________________________ ____________________________________________ дене сұйық бетіне көтеріледі. 47. Жанып жатқан керосинді өшіруге бола ма? Жауабын түсіндір. _______________________________________________________ __________________________________________________________________ ______ 48. Қандай суда жүзу жеңіл - өзенде ме, теңізде ме? Жауабын түсіндір. ________________________________________________________ __________________________________________________________________ ______ 49. Сұйық тығыздығын өлшеуге арналған құрал __________________ деп аталады. 50.Сүттің майлылығын анықтау үшін қолданылатын ареометр __________________ _____________________________________________________________деп аталады. 51. Анықтаманы толықтыр: _____________________________________________________________________________________ _____________________________________________________________________________________ __________________ беттік керілу күші деп аталады. 52.Суретте жұғу құбылысына тәжірибе көрсетілген. Осы эксперименттің нәтижесін қысқаша түсіндіріңдер.
  46. 46. Жауабы:___________________________________________________________ __________________________________________________________________ ___________ 53. Жұғатын сұйықты жұқпайтын сұйықтан қалай ажыратуға болады? Жауабы:_____________________________________________________________________________ ___________________________________________________________ 54. Қылтүтіктік құбылыстар деп _________________________________________ ________________________________________________________________атаймыз. 2. Сұйықтың қылтүтіктік көтерілу биіктігі формуласымен анықталады. 54.1. Сүңгуір үйрек су бетінде қамыстың сабағынан ұя жасайды. Ұя су бетінде жел қалай соқса, солай қарай жүзеді. Құстыңұясынсу бетінде қандай күш ұстап тұрады? Ұяның пішіні мен өлшемі туралы не айтуға болады? Жауабы:___________________________________________________________ __________________________________________________________________ ___________ 2. Сүңгуір үйрек суда жақсы сүңгиді. Судың тарапынан әсер ететін ығыстырушы күшті ол қалай азайтады? Жауабы:___________________________________________________________ __________________________________________________________________ ___________
  47. 47. 55. Норвегия этнографы және археологы Тур Хейердал 1947 жылы өзінің Полинезия құрлықтарының алғашқы қоныстануы жайлы теориясын дәлелдеу үшін «Кин-Тики» плотында Перуден Полинезияға дейін жүзіп өтті. Плот 9 ағаштан жасалған. Егер сізге осындай серуен жасау керек болса, плот жасау үшін қандай материал пайдаланушы едіңіз? Кейбір заттардың тығыздығы таблицада келтірілген: Зат Тығыздық ρ, кг/м3 Зат Тығыздық ρ, кг/м3 Платина Бамбук Картон Резина 21450 400 690 940-1400 Бальза Қайың Тығын Шифер 100-120 650 220-260 2800
  48. 48. VI тарау Жұмыс. Қуат. Энергия. 1. Бос орынды толтырыңдар. 1. Механикалық жұмыс деп_______________________________________________ _______________________________________________________________ атаймыз. 2. Механикалық жұмыс мына формуламен анықталады: 3. Жұмыстың өлшем бірлігі_____________________________ белгіленеді. 4. Жұмыстың өлшем бірліктері арасындағы қатынасты жаз. 1 кДж=___________ Дж 1 мДж=___________ Дж 0,1 МДж=_________ Дж 2. Массасы 220 кг құлан жүгірмей-ақ 1,5 м биіктікке секіре алады. Ол қандай жұмыс істейді? Берілгені: Шешуі: m = h = A-? Жауабы:___________________________________________________________ _____
  49. 49. 3. Жұмысшы құмы бар арбаны 100 Н күшпен итереді. Арбаны 20 м жерге ауыстырғанда ол қандай жұмыс атқарады? Берілгені: Шешуі: F= S= A-? Жауабы:___________________________________________________________ _____ 4. 500 кПа-ға тең будың қысымымен, бу машинасының поршені 0,4 м-ге ығысты. Поршень ауданы 300 см2 –қа тең. Будың жұмысын есепте. Берілгені: Шешуі: p = l = S= A-? Жауабы:___________________________________________________________ _____ 5.Сұрақтарға жауап беру арқылы таблицаны толтыр. № Сұрақ Жауабы Дұрыс жауабы 1 Қуаттың қай анықтамасы дұрыс? А) Көлем бірлігіндегі бөлшектер саны; Б) Көлем бірлігіндегі зат массасы; В) Жұмыстың орындалу жылдамдығы;
  50. 50. Г) Уақыт бірлігінде дененің өткен жолы. 2 Қуатты қай формуламен есептеуге болады? a) F=ρgV b) A=F*S c) N=A/t d) N=m/m0 3 Қуаттың негізгі өлшем бірлігі қандай? a) H b) Па c) Дж d) Вт 6. Бос орынды толтыр. 1. Қысым деп ___________________________________________________________ ________________________________________________________________ай тамыз. 2. Қысым формуласымен анықталады: 7. Қуаттың негізгі өлшем бірлігі __________________________________________ 8. Қай шама үлкен? 15 Дж және 15 Вт Жауабы: ________________________________________________________________ 800 кг/м3 және 800 Вт Жауабы: ________________________________________________________________
  51. 51. 250 Н және 25 кВт Жауабы: ________________________________________________________________ 9. Массасы 3 т жүк 12 м биіктікке көтерілді. Көтергіш машина двигателінің қуаты 2 кВт. Жүк қандай уақытта көтерілді? Берілгені: Шешуі: m = h = N= t-? Жауабы: ________________________________________________________________ 10. Анықтаманы толтыр. Энергия деп __________________________________________________________ _______________________________________________________________ айтамыз. 11. Схеманы толтыр: Механикалықэнергия түрлері
  52. 52. 12. Потенциалдық энергия деп _____________________________________________ ______________________________________________________________атай мыз. 13. Потенциалдық энергияны есептеу формуласынжаз: 14. Кинетикалық энергия деп _____________________________________________ ________________________________________________________________ата ймыз. 15. Кинетикалық энергияны есептеу формуласынжаз: 16. Садақпен оқ атқан кезде қандай энергиялық түрленулер болады? Жауабы: ________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ______ 17. Энергетикалық тұрғыданреактивті ұшақ пен сұңқардыңқайсысының ұшуы тиімді? Жауабы: ________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ______ 18. Жерге қатысты суреттегі екі дененің потенциалдық энергиялары жайлы не айтуға болады?
  53. 53. Жауабын түсіндір:________________________________ _________________________________________________ m2=3кг _________________________________________________ m1=6кг h2=20л 19. 1)Көрсетілген әдістердің қайсысымендененің потенциалдық энергиясын азайтуға болады? (Дұрыс жауаптың астын сыз) а) Дене тығыздығынарттыру; б) Дене массасыназайту; в) Атмосфералыққысымды азайту; г) Денені қыздыру. 2) Көрсетілген әдістердің қайсысымендененің кинетикалық энергиясын арттыруға болады? а) Дене қыздыру; б) Ауа ылғалдығыназайту; в) Дене жылдамдығын арттыру; г) Денені бояукерек. 3) Шардың доға бойыменқозғалғандағы механикалық энергиясыныңқандай өзгерістері байқалады? Шар біраз уақыттан кейін неге тоқтайды? Жауабы: _____________________________________________ 1. 3. _______________________________________________________ 2. _______________________________________________________
  54. 54. _______________________________________________________ 20. Деформацияланғансеріппенің потенциалдық энергиясыныңформуласын жаз: 21. Деформацияланғандененің серпімділік күші: 22. Екі бірдей металл шар (m1=m2) әртүрлі жылдамдықпен еден бетімен қозғалып келеді.Мұндағы v1=3v2. Денелердің кинетикалық энергиясы жайлы не айтуға болады? Берілгені: Шешуі: m1=m2 v1=3v2 Ек1, Ек2-? Жауабы:___________________________________________________________ _____ 23. Күш моменті деп _____________________________________________________ _______________________________________________________________ айтамыз. 24. __________________________________________________________________
  55. 55. ________________________________________________________ иіндік деп аталады. 25. Күш иіні деп _________________________________________________________ ________________________________________________________________ай тамыз. 26. Күш моменті _____________ белгіленеді, есептеледі. 27. Моменттер ережесін тұжырымда: __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ___________________________________________________ 28. Анықтаманы толықтыр. 1. Жай механиздер дегеніміз __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ___________________________________________________________ 2. Жай механизмдерге ___________________________________________________ _______________________________________________________ мысал бола алады. 3. Рычаг дегеніміз _______________________________________________________
  56. 56. __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 4. Иінді таразыныңтепе-теңдік шарты: __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________ 29. Таяқтағы жүктің қай орналасуында оның ауырлық күшінің моменті үлкен болады? Жауабы: ________________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ____________ 30. Анықтаманы толтыр: 1) Блок дегеніміз __________________________________________________________________ ______________________________________________________________ 2) Жылжымалы блок дегеніміз __________________________________________________________________ ___________________________________________________
  57. 57. 3) Қозғалмайтын блок дегеніміз __________________________________________________________________ __________________________________________________ 31. Жылжымалы блок көмегімен жүк 0,9 м биіктікке көтерілді. Жіптің бос ұшы қандай ұзындыққа созылды? Жауабы: ________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ______ 32. Темір шарлар суреттегідей рычагта орналасқан. Егер шарларды суға салсақ, тепе-теңдік өзгере ме? ____________________________________________ ____________________________________________ ____________________________________________ ____________________________________________ __________________________________________ 33. 10 Н күшпен жіпті тартып қандай жүкті көтеруге болады? Блок массасы 250 г. Берілгені: Шешуі: m = F= M1-? Жауабы:___________________________________________________________ _____
  58. 58. 34. Механиканың алтын ережесі: __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ _______________________________________________________ 35. Анықтаманы толықтыр. 1. Толықжұмыс дегеніміз__________________________________________________________ __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ ___ 2. Механизмнің ПӘК-і дегеніміз __________________________________________________________________ __________________________________________________________________ _______________________________________________________ 3. ПӘК-ті есептеу формуласы: 4. ПӘК үнемі ___________________________болады, себебі____________________ __________________________________________________________________ ______ 5. ПӘК-ті арттыруға болады, егер __________________________________________________________________ ________________________________________________
  59. 59. Жалпы әдебиеттер  Р. Башарұлы, У. Тоқбергенова, Д. Қазақбаева. «Физика және Астрономия» 7-сыныпоқулығы. А., «Атамұра» 2003  Я.И.Перельман «Занимательная физика» Книга 1. М., «Наука» 1986  Я.И.Перельман «Занимательная физика» Книга 2. М., «Наука» 1986  Қ.Р.Мекебаев, Ж.С.Мешетова, К.Т.Уразбаева«Астрономия.(оқу құралы)» Семей-2005  «7 класс» Электронныйучебник
  60. 60. Мазмұны Алғы сөз.......................................................................................................................... ... I тарау Физика және астрономия-табиғаттуралы ғылымдар.................................................... II тарау Зат құрылысы................................................................................................................... III тарау Қозғалыс..................................................................................................................... IV тарау Масса және Күш............................................................................................................. V тарау Қысым......................................................................................................................... VI тарау Жұмыс. Қуат. Энергия..................................................................................................... Жалпы әдебиеттер...........................................................................................................
  61. 61. Физика сабағынан 7 сыныпқа арналған тест МАЗМҰНЫ І тарау. Физика және астрономия - табиғат туралы ғылымдар_________ ІІ тарау. Заттың құрылысы______________________________________ ІІІ тарау. Қозғалыс_____________________________________________ ІҮ тарау. Масса және күш_______________________________________ Ү тарау. Қысым________________________________________________ ҮІ тарау. Жұмыс.Қуат.Энергия___________________________________ Пайдаланған әдебиеттер_________________________________________
  62. 62. І тарау. Физика және астрономия - табиғаттуралы ғылымдар. 1. «Физика» атауы нені білдіреді. А. Табиғат В. Аспан С.Жер Д.Әлем 2.Қайсысы физикалық дене? А.Автомобиль В.Ауа С.Килограмм Д.Қайнау 3.Физикалық шаманы көрсет? А.метр В.градус С.жылдамдық Д.темір 4. Жарық күннен Жерге қанша уақытта жетеді? А.1 мин В.8 сағат С.8 мин Д.8 секунд 5. Жарықтыңжылдамдығынкөрсет: А.300 000 км/с В.3000 км/с С.30 км/сағ Д.3 м/с 6. Әл-Фараби қай жылдары, қай қалада өмір сүрген А.Отырар қаласында,870-950жыл В.Қызылорда, 810-920 жыл С.Тараз қаласында, 850-970 жыл
  63. 63. Д.Ташкент қаласында, 830- 950 жыл 7. Мына сандарды стандарттүрде жазылуын көрсет:6000; 0,00003; 9250000 А.6∙103, 3∙105, 925∙104 В.6∙10-3, 3∙10-5, 925∙104 С.6∙103 , 3∙10-5 , 925∙104 Д.6∙103, 3∙10-5, 925∙10-4 8. Күнжүйесіндегі 9 планетаны Күннен қашықтауына қарай ретімен көрсет. А.Жер, Марс, Юпитер, Сатурн, Уран, Нептун, Плутон, Меркурий, Шолпан. В.Меркурий, Шолпан, Жер, Марс, Юпитер, Сатурн, Уран, Нептун, Плутон. С.Жер, Юпитер, Марс, Сатурн, Нептун, Уран, Меркурий, Плутон, Шолпан. Д.Меркурий, Юпитер, Жер, Шолпан, Марс, Сатурн, Уран, Нептун, Плутон. 9. Дененің қозғалысынабайланысты құбылыстарды қайтеория зерттейді? А.Электродинамика В.Термодинамика С.Классикалық механика Д.Молекула –кинетикалық теория 10.Ай бетінде бірінші рет барғанкім, және қай елдің астронавты? А.Гагарин, Ресей В.Әубәкіров, Қазақстан С.Армстронг, Америка Д.Мұсабаев, Қазақстан 11.Күнжүйесінде неше планета бар А.8 В.9 С.12 Д.6 12.Күнгежақын орналасқан планета: А.Плутон
  64. 64. В.Сатурн С.Жер Д.Меркурий 13.4м және 100мм – ді сантиметрге айналдыр: А.40 см және 10см В. 400 см және 10см С. 400 см және 1см Д. 40 см және 1см 14.Қайсысы физикалық дене? А.Қағаз В.Дәптер С.Жылдамдық Д. Қайнау 15.Тұңғышрет аспан денелерін жай көзбенемес,арнайы қандай құралмен өлшеді. А.Телескоп В.Үлкейткіш С.Батарея Д.Микроскоп 16.Мына қашықтықты 0,5 км және 25000 мм метрге айналдыр. А.500м және 25м В. 500м және 2,5м С. 50м және 250м Д. 50м және 2,5м 17.Ұзындықтың ( ара қашықтық) халықаралық (СИ) жүйесі бірлігі? А. Сантиметр В.Метр С.Километр Д.Миллиметр 18.Физикалық шаманы көрсет? А.Уақыт
  65. 65. В.Темір С.Тікұшақ Д.Үстел ІІ тарау. Заттың құрылысы 1.Барлық заттар А. Кішкентай шариктерден (металл, пластмасса немесе шыны) В.Тек протондардан С. Молекулалардан, атомдардан және басқаэлементарбөлшектерден Д. Тек электрондардан 2. Диффузия құбылысы А. Молекулалардың бар екендігін В. Молекулалардың қозғалыстаболатындығын С. Молекулалардың бар екендігін және олардыңүнемі қозғалыста болатындығын Д.Молекулалардың өзара әсерлесетіндігін дәлелдейді. 3. Дене өзінің пішіні мен көлемін сақтайды. Осы денені құрайтынзат қандай күйде? А. Газ тәрізді В. Сұйықтәрізді С. Қатты күйде Д. Газ және сұйықкүйде 4. Диффузия құбылысы А.Тек газдарда В.Тек сұйықтарда С. Тек қатты денелерде Д. Газдарда, сұйықтарда,қатты денелердежүреді. 5. Табиғатта су А. Газ, сұйық және қатты түрінде В.Тек газ түрінде (бу) С. Тек қатты түрінде (мұз) Д. Тек сұйықтүрінде кездеседі
  66. 66. 6. Дене өзінің көлемін сақтамайды, берілген көлемді түгел қамтиды. Осы денені құрайтынзат қандай күйде? А. Газ тәрізді В. Сұйықтәрізді С. Қатты күйде Д. Қатты және сұйықкүйде 7. Заттың құрлысы, молекулалардыңқозғалысынқай теория түсіндіреді. А.Электродинамика В.Классикалық механика С.Молекулалық -кинетикалық теория Д.Термодинамика 8. Заттың үш күйде болуыныңсебебі неге байланысты? А.Молекулалардың сұлбасына В.Молекулалардың өлшеміне С.Атомдардыңсанына Д.Молекулалардың орналасуына 9. Ұсақ бөлшектердің ауа мен сұйықтағы еркін қозғалуы қандай қозғалыс А.Механикалық В.Броундық С.Бірқалыпты Д.Планеталардың қозғалысы 10. Молекулалық –кинетикалық теорияныңнегізгі қағидаларын қорытындылаған ғалым: А.Аристотель В.Демокрит С.Ломоносов Д.Ньютон 11. Дененің ұзындығын метрмен және километрге айналдыр 5000мм тең: А.50м;0,05км
  67. 67. В. 5м;0,05км С. 5м;0,005км Д. 50м;0,5км 12. Затты құрайтынбөлшектер ... А.Денені жоғары қарай лақтырғанда қозғала бастайды В. Егер денені 100ºС-ға дейін қыздырғандатыныштықтаболады С. 0ºС температурада тыныштықта болады Д. Кез-келген температурадаүздіксізбей-берекетқозғалады 13. Темір кесегін сығуғаболмайды, себебі оны құрайтын бөлшектер . . . А. Үздіксіз бей-берекет қозғала бастайды В. Бір-біріне қатты тартыла бастайды С. Массалары мен өлшемдері бірдей Д.Бір-бірінен қатты тебіле бастайды 14.Дұрыс тұжырымды табыңдар: А. Бірдей заттардыңмолекулалары әртүрліболады В. Бірдей заттардың молекулалары бірдей болады С. Денелерді қыздырғандаолардыңмолекулалары ұлғаяды Д.Денелерді қыздырғандаолардыңмолекулаларының массасы артады 15.Төмендегі құбылыстардыңқайсысы заттыңбөлшектерінің арасындатартылу күші А.Жаңа кесілгенқорғасын шарларды бір-біріне жабыстырып қысса, оларжабы В. Гүл иісінің бөлмеге таралуы С.Мұздыңжылы бөлмеде еруі Д.Электр тогы жүргендешамның жануы 16.Будың молекуласы судыңмолекуласынан айырмашылығы неде? А.Атом санынан В.Өлшемімен С.қасиеттерімен Д.айырмашылығыжоқ 17. Қайсысы зат болыптабылады? А.Ай
  68. 68. В.Жарық С.Мыс Д.Грамм 18. Көлемін сақтап, пішінін сақтамайтын дене? А.қатты В.сұйық С.газ Д.Үшеуіде 20. Химиялық элементтің қасиеттерін бойынасақтаған оның ең кіші бөлшегі. А.атом В. молекула С. Зат Д.электрон 21Дененің жылулық күйін анықтайтын құрал? А. таразы В.термометр С.мензурка Д.Сызғыш 22.Әлем кеңестігіндегі барлық нәрсе не деп аталады? А. зат В. материя С. Дене Д.Элемент 23.Кез-келген зат молекулалары өзара қалай әсерлеседі? А. өзаратартылады В. өзаратебіледі С. тартылады және тебіледі, өте аз қашықтықта тебілукүші тартылу күші тартылу күшінен көп болады Д. Өзгерсіз қалады 24. Молекулалары өзіне берілген көлем ішінде ретсіз шапшаң қозғалатын
  69. 69. заттың қандай күйіне сәйкес келеді? А. қатты В. сұйық С. Газ ІІІ тарау. Қозғалыс 1.Бүкіл материалық дүниеге тән қасиет… А. қозғалыс В. санақ денесі С. тыныштық Д.салыстырмалы 2. Санақ жүйесі дегеніміз: а/ санақ денесі б/ координатжүйесі в/ уақыт өлшейтін жүйе г/ санақ денесімен байлан 3.Қозғалыс траекториясы деген не? А.жеке молекуланың қозғалысы В. жылдамдыққақарсы қозғалыс С. қозғалыс бағытынанықтамайтын Д. бір нүктеден екіншінүктеге дененің орын ауыстырғандағы сызығы. 4.Дүниенің гелиоцентрлік жүйесін жасаған ғалым кім? А. Аристотель В. Гиппарх СПтолемей Д. Коперник 5.Жердің Күндіайнала қозғалуынқарастырғандақай кезде Жерді материялық нүкте деп есептеуге болады? А. Жыл мезгілінің өзгерууақытын қарастырғанда В.Жыл мезгілінің ұзақтығы тәулікпен өлшегенде С. Жер мен Күннің ара қашықтығы метрмен анықталғанда Д.Жыл мерзімінің ұзақтығынсекундпен анықтағанда 6.Көзбенкөругеболатын планета:
  70. 70. А. Юпитер В. Уран С. Нептун Д. Плутон 7. Юпитер- қазақша аты. А. Қоңырақай В.Есекқырған С. Аңырақай Д.Болпан 8. Астрономиялықбақылау үшін қолданылатын аспап. А. термометр В.таразы С.секундомер Д.телескоп 9.Коперниктің «Аспан сфераларыныңайналуы» туралы деп аталатын еңбегі қай жылы жарықкөрді? А.1543 В. 1503 С. 1563 Д.1643 10. Әлем кеңістігінде не бар болса, соныңбәрі не деп аталады? А.материя В. физикалық дене С. зат Д.материялықнүкте 11. Жарық күннен Жерге қанша уақытта жетеді? А.1 мин В.8 сағат С.8 мин Д.8 секунд
  71. 71. 12. Жарықтыңжылдамдығынкөрсет: А.300 000 км/с В.3000 км/с С.30 км/сағ Д.3 м/с 13. Жай қайтарғышты ойлап тапқан кім? А. М. В. Ломоносов В. Г. В. Рихман С. В. В. Франклин Д. С. Аристотель 14.Жер Күнді қанша уақытта бір айналып шығады: А.365 тәулік В.24 сағат С.365 минут Д. 12 сағат 15. Аспан денесін көрсет А.Астероид В.Су С.Ұшақ Д.Жарық 16. Жүрілген жолдыңөлшем бірлігін көрсет: А.км, см, м В.км/сағ, м/с, см/с. С.м3, см3, мм3 Д.сағат, минут, секунд 17. Алып планета қайсысы жатпайды: А.Уран В.Сатурн С.Күн
  72. 72. Д.Юпитер 18. Физикалық шаманы көрсет: А.Жылдамдық В.Метр С.Найзағайдыңойнауы Д.телескоп 19.Жылдамдықтыңөлшем бірлігін көрсет: А.км, см, м В.км/сағ, м/с, см/с. С.м3, см3, мм3 Д. сағат, минут, секунд 20. Аспан денесін көрсет: А.Тікұшақ В.Ағаш С.Комета Д.Ауа 21.Біз өміріміздің алғашқы күндерінен бастап айналамыздағы қандай құбылыстарға назар аударамыз? А.дыбыстарға В. иістерге С.қозғалысқа Д.осы аталғандардың бәріне. 22.Денелер уақыттың өтуіне қарай бір-бірімен салыстырғандабастапқы орнын не істейді? А.өзгерте алады В.өзгертеалмайды С.жиі өзгертеалады Д. кейде өзгертеалмайды.
  73. 73. 23.Денелер уақыттың өтуіне қарай басқа денелермен салыстырғандағыбастапқы орныныңөзгеруінне деп атаймыз? А. қозғалыс В.механикалық қозғалыс С.механика Д. санақ жүйесі 24.Кез келген механикалық қозғалыс қандай болыптабылады? А.өзгермелі В.салыстырмалы С.дұрысжауабы жоқ Д.осы аталғандардыңбарлығы табылады. 25.Санақ денесімен байланысқан сызықтар жүйесін қандай жүйе деп атаймыз? А.санақ жүйесі В.жүйе С.координата жүйесі Д.дұрысжауабы жоқ. 26. Санақ денесімен байланысқан сызықтар жүйесін координатажүйесі деп,ал сызық А. санақ басы В.координатабасы С. осы екеуіде Д.дұрысжауабы жоқ 27.Жылдамдықтыңформуласы? А.t=s/v В.V=S/t С.S=v*t Д.A=S*L
  74. 74. 28.Автомашина 1500 м жолды 36км/сағ жылдамдықпен жүріп өтті.Автомашинаның ж А.1500 с В. 15 с С. 15000 с Д.150 ІҮ тарау. Масса және күш 1. Заттың неше күйі бар А.2 В. 3 С.4 Д.5 2. Дененің немесе материялық нүктенің санақ денесімен салыстырғандағы қозғалысы кезінде сызықтүрінде қалдырған ізі не деп аталады? А.Нүкте В.Троектория С. орынауыстыру Д.материя 3. Қозғалыстағы дененің бастапқы орныноныңкелесі орныменқосатынбағытталған А. орын ауыстыру В.Троектория С. Нүкте Д. Жол 4.Дене тең уақыт аралығында ұзындығыбірдейжол жүрсеқандай қозғалыс? А. Бірқалыпты емес В. бірқалыпты С. Жылдамдық Д. Орынауыстыру 5. Дене теңуақыт аралығында әр түрлі жол жүрілсе қандай қозғалыс ? А. Бірқалыпты емес
  75. 75. В. бірқалыпты С. Жылдамдық Ж.жол 6. Ұзындықтыңөлшем бірлігі А. м/с В. м С. Кг Д. м 3 7. Денелердің өзара әрекеттесу кезіндеі жылдамдықтарыныңөзгерудәрежесін анықтайтын физикалық шама не де аталады? А. Масса В. Жылдамдық С. уақыт Д.тығыздық 8.1г – да қанша кг бар А. 0,01 кг В. 0,1 кг С. 0,001кг Д. 1000 кг 9.Күш дегеніміз ................ А. дененің көлем бірлігіндегі массасынатең шама В. денелердің өзара әрекеттесуін сипаттайтыншама С. қашықтыққа байланысты уақыттың өзгерісіне тең шама Д.бір орыннанекінші орынғаауыстыру 10.Күшті қандай әріппен белгілейді? А. m В. t С. F Д. g 11.Күш бірлігі ретінде ....... қабылданған.
  76. 76. А. килограмм В. Ньютон С.метр Д.Паскаль 12.Күш сызбадақалай кескінделеді? А. ұшында бағыты көрсетілгентүзукесінді В. бөліктерге бөлінген шеңбер С.пирамидатәрізді Д. теріс бағытта 13.1,5 кН=……Н А.0,015 Н В. 15 Н С. 1500 Н Д. 0,15Н 14.Бірдей екі дене өзараәсерлескенде төмендегі физикалық шамалардың қайсысы өзгереді? А. жылдамдық В. масса С. Тығыздығы Д. Салмақ 15.Қандай күш 1 Н-ға тең? А. тыныштық күйдегі массасы 1 кг денеге 1 с ішінде 1м/с жылдамдық беретін күш В. массасы 1 кг дененің көлемін 1 м3-ке өзгертетін шама С. бірлік уақыт ішіндегі орынауыстырудыңсолуақытта қатынасына тең шама Д. ұзындығынапропорционал 16. Қатаңдық коэффициенті 100 Н/м серіппені 0,01 м-ге созатынкүш A. 100 Н. B. 50 Н. C. 1 Н.
  77. 77. D. 5 Н. 17. F=3 Н күштің әсерінен 6 см-ге ұзарған серіппенің қатаңдығы A. 10 Н/м. B. 50 Н/м. C. 0,5 Н/м. D. 5 Н/м. 18. Қатаңдығы 300 Н/м серіппе 50 мм-ге созылды. Жүкті осындайдеформацияғаұшыратқан күштің шамасы неге тең? A. 15Н B. 20 Н C. 21 Н D. 18 Н 19. Гук заңына қай күш сәйкес келеді? А.Ауырлық күші B. Салмақ C. Салмақсыздық D. Серпімділік күші 20.Қатаңдықтың Си жүйесіндегі өлшем бірлігі? A. Н B. Н /м C. кг D. м 21. Қатаңдық коэффиценті қандай физикалық шама? А. Векторлық В. Скаляр С.Дұрысжауап жоқ D. Жоғары бағытталған күш 22. Серпімділік күшінің формуласы көрсет? А. F=mg B. P=mg
  78. 78. C. F=-kx D.m=ρV 23. Серіппенің ұзаруының СИ жүйесіндегі өлшем бірлігі? A. Н B. Н /м C. кг D. м 24. Қатаңдық коэффициенті 500 Н/м серіппені 0,5 м-ге созатынкүш A. 25 Н. B. 50 Н. C. 1 Н. D. 250 Н. 25. F=18 Н күштің әсерінен 6 см-ге ұзарған серіппенің қатаңдығы A. 10 Н/м. B. 50 Н/м. C. 300 Н/м. D. 5 Н/м. 26. РобертГук өзінің заңын қай жылы тұжырымдады? А. 1661 B. 1660 C. 1662 D. 1665 27. Серпімділік күші қандай физикалық шама? А. Векторлық В. Скаляр С. Дұрыс жауап жоқ D. Жоғары бағытталған күш 28. Гук заңыныңформуласы көрсет? А. F=mg B. P=mg
  79. 79. C. F=-kx D.m=ρV 29. Серпімділік күштің СИ жүйесіндегі өлшем бірлігі? A. Н B. Н /м C. кг D.м 30. Қатаңдық коэффициенті 50 Н/м серіппені 0,5 м-ге созатынкүш A. 25 Н. B. 50 Н. C. 1 Н. D. 5 Н. 31. Бір дене екінші дененің бетімен қозғалған кезде пайда болатын күшті не деп атайм А.сырғанау үйкеліс күші В.домалау үйкеліс күші С. Тыныштықүйкеліс күші Д. үйкеліс күші 32.Жанасатын денелердің бір – біріне қатысты қозғалысынақарай үйкеліс.... А.сырғанау үйкеліс күші В.домалау үйкеліс күші С. Тыныштықүйкеліс күші Д. барлығы дұрыс 33.Үйкеліс күшінің формуласы: А. P=mg В. F=mg С.F=μN Д. m=ρV Ү тарау. Қысым 1. Қысымдықалай белгіленеді?
  80. 80. А. p В. Ғ С. m Д. Ρ 2. Қысымныңөлшем бірлігі А. Н В. Па С. кг Д. m2 3. Атмосфералыққысымныңөлшем бірлігі А. Н В. Па С. кг Д. мм. сын. бағ. 4. Қатты денелер қысымды қалай жеткізеді? А. Бір бағытта В. Барлық бағытта бірдей С. Жан-жаққа Д. Дұрыс жауабы жоқ. 5. Сұйықтар мен газдар қысымды қалай жеткізеді? А. Бір бағытта В. Барлық бағытта бірдей С. Жан-жаққа Д. Дұрыс жауабы жоқ. 6. Сұйықтар мен газға түсірілген қысым осы сұйықтыңнемес газдыңәрбір нүктесіне өзгеріссіз беріледі. Бұл қандай заң? А. Инерция В. Паскаль С. Архимед Д. Дұрыс жауабы жоқ.
  81. 81. 7. Атмосфералыққысымныңбар екендігін кім тәжірибе жүзінде дәлелдеді? А. Торричелли В. Паскаль С. Архимед Д. Дұрыс жауабы жоқ 8.Ауырлық күші әрекетінен сұйықтар мен газдардаболатын қысым қандай формуламен анықталады? А. ghp  В. S F p  С. pSF  Д. Дұрыс жауабы жоқ 9. Қалыпты атмосфералыққысым шамасы қандай? (Теңіз деңгейінде) А. 1 Н В. 1 Па С).760 Н Д. 760 мм.сын.бағ 10. Атмосфералық қысым қандай приборменөлшенеді? А. Секундомер В. Диномометр С. Борометр Д. Спидометр 11. Атмосфералық қысымныңөлшем бірлігін көрсет. А. кг н/е мг В. Н н/е кН С. Па н/е мм.сын.бағ Д.м/с н/е см/сағ 12. Архимед қай кезде өмір сүрген? A. б.з.б. 277-212 B. б.з.б. 287-212
  82. 82. C. б.з. 212-287 D. б.з. 212-287 13. Сұйыққабатырылған денеге қандай күш әсер етеді A. төмен басушы B. төмен тартушы C. кері итеруші D. кері тартушы 14. Архимед заңы дұрыс жазылғантеңдеу A. ҒА=pVg B. ҒА=Vg C. ҒА=mVg D. ҒА=mgh 15.Көлемі 1 м3 денені суға батырсақ қанша кері итеруші күш әсер етеді? Судың тығыздығы-1000кг/м3. A. 1000Н B. 100Н C. 10000Н D. 10Н 16. Архимед күші қандай физикалық шамаларға тәуелді? A. Дененің көлемімен сұйықтың тығыздығына B. Дененің ұзындығы мененіне C. Дененің тығыздығы менмассасына D. Ешқандай физикалық шамаға тәуелді емес. 17. Қатандықтың өлшем бірлігі... а) м3; ә) кг/сағ; б) кг/м3; в) Н/ м. 18. Атмосфераныңқысымы бойынша тікелей биіктікті өлшеуге арналған

×