Menntakvika2011samkennsla thuridursolveig

356 views

Published on

Erindi flutt á Menntakviku 2011

Published in: Education
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
356
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
Downloads
2
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Menntakvika2011samkennsla thuridursolveig

  1. 1. Togstreita og tækifærií samkennslu stað- og fjarnema við Kennaradeild MVS Þuríður Jóhannsdóttir og Sólveig Jakobsdóttir Menntakvika 30. september 2011
  2. 2. • Á Menntavísindasviði Háskóla Íslands var tekin sú ákvörðun að skólaárið 2010–2011 yrði stað- og fjarnemum á námskeiðum í grunnnámi kennt saman.• Stefnt er að því að þetta verði meginregla en til þessa hefur stað- og fjarnemum ekki verið kennt saman nema þegar nemendur hafa verið svo fáir að námskeið hefðu annars fallið niður.• Spyrja má hvort samkennsla stað- og fjarnema sé góð lausn til að mæta niðurskurði eða æskileg þróun í háskólakennslu?• Hver er hugsanlegur ávinningur og hvað tapast við þessa kerfisbreytingu (kennslufræðilega, stofnanalega og fjárhagslega)?• Í lok skólaársins var gerð úttekt á reynslunni af þessu fyrirkomulagi með viðtölum við nemendur og kennara og spurningalistakönnunum.• Úrvinnslu er ekki lokið en hér er sagt frá nokkrum niðurstöðum
  3. 3. Ástæður fyrir að samkenna stað- og fjarnemum• Sparnaður – tvö námskeið eru reiknað sem eitt• Það hefur tíðkast að samkenna stað- og fjarnemum til að ná lágmarksstærð hóps t.d. á kjörsviðum (nú 15 nemendur).• Sumir sjá þetta sem tækifæri til að þróa kennsluhætti – það sé spennandi að tefla saman reynslu ólíkra hópa (í anda skóla margbreytileikans?)• Orðræðan um að námið eigi að vera opið og sveigjanlegt – Staðkennslan á að vera opin fyrir fjarnema og námskeiðin á netinu eiga að vera opin fyrir staðnema• Faggreinakennarar tala um ávinning af því að mynda samfélag verðandi faggreinakennara beggja hópa (stað og fjar)
  4. 4. Nemendamiðuð kennsla til umræðu• Þróun kennsluhátta í kennaranámi• Fjarnám fyrir starfandi leiðbeinendur í grunnskólum hófst 1993. Fjarskólinn aðskilinn frá hefðbundnu kennaranámi – sérstakur umsjónarmaður. – Skipulag námsins tók mið af þörfum nemendanna.• Fjarnámið opið fyrir alla burtséð frá reynslu af kennslu 2000-2010,• 2004 voru ca 40% fjarnema á grunnskólabraut starfandi við kennslu (Amalía sjá PhD ritg. ÞJ). – Minna tekið mið af þörfum þeirra sem starfa við kennslu en áður.• Samkennsla stað- og fjarnema í sömu námskeiðum verður meginrelga 2010-2011. – Hvernig er nú tekið mið af ólíkum þörfum kennaranema? Fjarnema, staðnema og þeirra sem vinna við kennslu.
  5. 5. Kennaranám leikskóla- og grunnskólakennara 2010-2011• Skólaárið 2010-2011 voru 748 nemar í Kennaradeild annað hvort í grunnskólakennarafræði (589) eða í leikskólakennarafræði (159)• Upplýsingar um hlutfall stað og fjarnema óáreiðanlegar (hlutfall staðnema 50-80% skv. skráningu í upphafi haustmisseris)• Í fjölmennu inngangsnámskeiði á 1. ári í grunnskólakennarnámi haustið 2010 var tilfinning kennara að um þriðjungur fjarnema væri að kenna• Haustið 2010 voru 53 námskeið kennd í grunnnámi leikskólakennnara og grunnskólakennara• Þar af 4 fjölmenn (ca 200 manns) sem voru kennd aðskilin, þroska- og námssálarfræði og talað mál og ritað sem eru fyrir báða hópana• Sýnist að 6 námskeið séu ætluð eingöngu leikskólakennaranemum en 5 námskeið fyrir bæði grunn og leikskólakennaranema fyrir utan þessi stóru (óstaðfestar tölur)
  6. 6. Gögn vegna úttektar• 8 námskeið kennd á haustmisseri 2010 skoðuð sérstaklega – valið tók mið af fjölda nemenda – fjölmenn, miðlungs, fámenn – einnig tekið mið af námsgrein (fámennast 12 nemar, fjölmennast 144 nemar)• Viðtöl við 22 nema, stað- og fjar- sem voru á þessum námskeiðum• Viðtöl við 9 kennara sem kenndu á þessum námskeiðum• Spurningalisti til kennaranema (lok apríl, byrjun maí) – 446 nemar fengu senda beiðni um að taka þátt í könnuninni en einungis 69 svöruðu sem er um 15% þátttaka – 748 nemar en 294 vilja ekki vera á listum vegna kannana; nær 40% af öllum grunnnemum á þessum brautum!• Spurningalisti til allra kennara sem kennt hafa samkennd námskeið í grunndeild í lok skólaárs (byrjun júní). 49 kennarar svöruðu sem er tæplega helmingur. Athuga betur.
  7. 7. Hvernig er samkennslan í framkvæmd?• Fjarnemar og staðnemar mæta saman í staðlotu í upphafi skólaárs – Staðlotan er í viku og á 10 ECTS námskeiði mæta nemar tvo daga 3+4 tíma (5 námskeið gefa fulla nýtingu alla vikuna)• Staðnemar fá reglubundna kennslu algengast 4 kest einu sinni í viku – kennsla + umræður (venjan var áður að kenna tvisvar í viku í staðnámi). Misjafnt hve margar vikur – vettvangsnám kemur inní (3- 4 E) – nýjar upplýsingar: MVS 7 tímar á viku en önnur svið 5 tímar• Fjarnemar fá upptökur af fyrirlestrum og umræður fara fram á netinu – eða gert er ráð fyrir því• Staðlota 2 er um mitt misseri, líka vika með 3+4 tímum í hverju námskeiði – oft notuð fyrir nemendakynningar á verkefnum• Námsmat byggir á mikilli verkefnavinnu og símati en líka oft lokapróf.
  8. 8. Lýsing á nemendahópnum• 69 nemar svöruðu: 59 konur 9 karlar (einn ekki merkt við) Yngri en 25 22 32% Stunda ekki vinnu með 26 38% Kennsla eða 23 53% námi uppeldisstörf 25-34 30 43% Stunda vinnu með 43 62% Annars konar störf 20 47% 35-44 14 20% námi Eldri en 44 3 4% Undir 26% vinna 8 19% 26-50% 16 37%Á Íslandi á höfuðborgarsvæðinu (eða innan 39 57% 51-75% 10 23%við hálftíma keyrslu frá) 76-100% 8 19%Á Íslandi utan höfuðborgarsvæðis en nálægt 19 28% Yfir 100% 1 2%(hálfs til tveggja tíma keyrslu frá)Á íslandi langt utan höfuðborgarsvæðis 10 14%(meira en tveggja tíma keyrslu frá)Erlendis 1 1%
  9. 9. Nám nemenda sem svöruðu1-10 einingar (ECTS) 3 4% Nám til B.Ed. prófs í 22 32%11-20 einingar (ECTS) 9 13% leikskólakennarafræði Nám til B.Ed. prófs í 45 66%21-30 einingar (ECTS) 48 70% grunnskólakennarafræðiFleiri en 30 einingar 9 13%(ECTS) Í annars konar námi 1 1%1. ári (er að taka einingar 22 32 Í fjarnámi (með 30 43%0-60) % staðlotum)2. ári (er að taka einingar 27 40 Í staðnámi 24 35%61-120) % Ýmist í fjarnámi eða 15 22%3. ári (er að taka einingar 19 28 staðnámi121-180) %
  10. 10. Almennt mat á gæðum námsins• Reynsla af fjarnámi/fjarkennslu við Kennaradeild (Nemendur=53; Kennarar=40) Kennarar Nemar Nemar 2011 % 2011 % 2008 % Mjög ánægð(ur) 8 17 87 Ánægð(ur) 43 38 Misjöfn reynsla 45 42 9 Óánægð(ur) 3 4 3 Mjög óánægð(ur) 3 0 1 Staðnemar voru á sama hátt spurðir um ánægju sína/óánægju með staðnámið (Nemar=47, Kennarar=42) Mjög ánægð(ur) 38 21 61 Ánægð(ur) 50 40 Misjöfn reynsla 12 34 Óánægð(ur) 0 4 Mjög óánægð(ur) 0 0
  11. 11. Mat á samkennsluforminuAlmennt Kennarar NemarMjög ánægð(ur) 0 9Ánægð(ur) 27 43Misjöfn reynsla 31 29Óánægð(ur) 22 15Mjög óánægð(ur) 20 3 Samanburður gæðum almennt Kennarar Nemar Miklu betra í samkennslu 2 2 Betra í samkennslu 2 20 Svipuð gæði 44 40 Betra þegar fjar- og staðnám er aðskilið 38 29 Miklu betra þegar fjar- og staðnám er 13 9 aðskilið
  12. 12. Samanburður á samkennslu og aðskildum hópumKennsla K NMiklu betri í samkennslu 2 0Betri í samkennslu 2 22Svipuð gæði 44 35Betri þegar fjar- og staðnám er 38 29 Samskipti og/eða samvinna nema Naðskilið innbyrðisMiklu betri þegar fjar- og staðnám 13 14 Miklu betri í samkennslu 9er aðskilið Betri í samkennslu 17 Svipuð gæði 37Samskipti kennara og nema K NMiklu betri í samkennslu 2 5 Betri þegar fjar- og staðnám er aðskilið 23Betri í samkennslu 2 13Svipuð gæði 40 45 Miklu betri þegar fjar- og staðnám er 14 aðskiliðBetri þegar fjar- og staðnám er 44 23aðskiliðMiklu betri þegar fjar- og staðnám 11 14er aðskilið
  13. 13. Mat á gæðum staðlotna og kennslustunda í staðnámi Ánægja eða óánægja með 2008 Ánægja með reglubundnar kennslustundir staðlotur K N K N N Mjög ánægð(ur) 18 27 Mjög ánægð(ur) 17 6 12 Áægð(ur) 46 49 Ánægð(ur) 33 32 52 Misjafnt eftir námskeiðum 26 24 Misjöfn reynsla 38 51 19 Óánægð(ur) 5 0 Óánægð(ur) 7 6 12 Mjög óánægð(ur) 5 0 Mjög óánægð(ur) 5 4 5Samanburður á gæðum staðlotna Samanburður á reglubundnum kennslustundum í K N staðnámiMiklu betri í samkennslu 0 2 K NBetri í samkennslu 5 19 Miklu betra í samkennslu 0 5Svipuð gæði 56 45 Betra í samkennslu 0 13Betri þegar fjar- og staðnám er 22 21 Svipuð gæði 63 38aðskilið Betra þegar fjar- og staðnám er 26 36Miklu betri þegar fjar- og staðnám 17 13 aðskiliðer aðskilið Miklu betra þegar fjar- og staðnám 11 8 er aðskilið
  14. 14. Opnar spurningar og viðtöl við nemendurViðtölin• Skoðun nema á staðlotum var mjög misjöfn• Fjarnemar sammála um mikilvægi þess að mæta í staðlotur en fannst að oft væri illa farið með dýrmætan tíma – fannst þær stundum gagnslausar og of dýrt að koma utan af landi• Staðlotan stendur í viku en aðeins mæting í tíma fáa tíma á dag – þjappa betur saman með þarfir landsbyggðafólks í huga sem þurfa að borga gistingu og fá frí úr vinnu• Mikilvægastar til að byggja upp félagsleg tengsl vegna samvinnu• Staðnemum fannst óþarfi fyrir þá að mæta þar sem þær væru meira byggðar upp fyrir fjarnemaOpnar spurningar í netkönnun• Í raun ætti að leggja þær niður og taka frekar upp nokkra tíma á hverri önn þar sem kennt er í rauntíma í gegnum búnað á netinu.• Hafa staðlotur aðskildar frá staðnemum• 55% svarenda í netkönnun vildi hafa tvær staðlotur á misseri eins og venjan er að hafa
  15. 15. Reglubundnar kennslustundir í staðkennsluReglubundnum kennslustundum hefur fækkað K NMjög ósátt(ur) við fækkun kennslustunda 18 31Ósátt(ur) við fækkun kennslustunda 26 26Misjafnt eftir námskeiðum 47 36Sátt(ur) við fækkun kennslustunda 8 8Mjög sátt(ur) við fækkun kennslustunda 0 0 Hvernig ætti dreifing kennslustunda að vera? K N Oftar en tvisvar í viku 3 3 Tvisvar í viku 58 72 Vikulega eða þar um bil 34 23 2-3 í mánuði 5 3 Mánaðarlega eða sjaldnar 0 0
  16. 16. Kostir samkennsluHelstu kostir samkennslu K NNámskeið í boði í samkennslu sem myndu annars falla niður vegna 80 (1) 84 (1)fárra nemaEfni sem sett er á net fyrir fjarnema nýtist staðnemum líka 47 (3-4) 65 (2)Fjarnemar og staðnemar geta unnið saman í verkefnum 44 (5-6) 51 (3)Víkkar sjóndeildarhringinn að fá sjónarmið bæði staðnema og 27 49 (4)fjarnemaGott fyrir fjarnema að geta leitað til staðnema sem sækja tíma Ekki spurt 41 (5)reglulegaReglubundin staðkennsla getur verið opin fyrir fjarnema (þá sem geta 51 (2)nýtt sér hana)Þróa kennsluhætti 47 (3-4)Vinnusparandi fyrir kennara að halda utan um stað- og fjarnema á 44 (5-6)einum stað á netinu
  17. 17. Mæta fjarnemar í tíma með staðnemum? Oft 4 9% Nokkrum sinnum 6 13% Misjafnt eftir námskeiðum 5 11% Sjaldan 8 17% Aldrei 23 50% Samtals: 46 100%
  18. 18. Ókostir samkennsluHelstu ókostir samkennslu K NFjarnemar verða útundan - staðnemar í betra sambandi 31 (6) 55 (1)við kennaraErfitt að skipuleggja hópvinnu stað- og fjarnema (tími, 36 (4) 46staður, tækni)Staðnemum getur fundist pirrandi að þurfa að taka tillit Ekki spurt 32til fjarnema í staðkennsluSamkennsla dregur úr fjölda kennslustunda 29 (7) 29Ruglingslegt skipulag þegar nemendur eru ekki flokkaðir Ekki spurt 29í stað- og fjarnemaÞrýstingur á nema sem búa nálægt skóla að mæta í Ekki spurt 13staðkennslu þó þeir hafi valið fjarnámLítil virkni fjarnema á netinu er vandamál 53 (1)Aukið álag að þurfa að sinna báðum hópum 47 (2)Skipulagið er flóknara í samkennslu 44 (3)
  19. 19. Samkennslan hefur skapað togsteitu á milli stað- og fjarnema• Kennarar oft á tíðum ekki meðvitaðir um mismunandi þarfir nemenda eftir því hvernig þeir kjósa að stunda nám sitt og halla þá oft á annan hópinn• Staðnemar telja að ávinningur af samkennslu sé meiri fyrir fjarnema; hafa áhyggjur af að fjarnámið sé að taka yfir staðnámið – áherslan á fjarnám hafi komið niður á staðnámiÚr opnum spurningum• „Ef á að halda áfram að keyra saman stað og fjarnema þarf að vanda sig mun betur í að sinna fjarnemum og þörfum þeirra“• „það þarf að taka meira tillit til fjarnema“
  20. 20. Fá fjarnemar verri þjónustu í samkennslu?• „Í þeim námskeiðum sem ég hef verið í hef ég fundið svakalegan mun á samkenndum námskeiðum og þeim sem eru eingöngu fjarkennd. Þjónustan við fjarnema er mun betri í fjarnámskeiðunum og í þeim samkenndu finnst mér fjarnemarnir gleymast svolítið, t.d. í fyrirlestrum þegar það koma spurningar úr salnum þá eru þær nær aldrei endurteknar og því hlusta fjarnemar oft á nokkura mínútna einhliða samtal og botna stundum ekkert í því um hvað er verið að tala. Einnig hef ég lent í því að fá ekki svör við ítrekuðum fyrirspurnum bæði á blakki og í gegnum tölvupóst í samkenndum námskeiðum, vil ég þó taka það fram að það á ekki við öll samkenndu námskeiðin sem ég hef verið í“• "Mér finnst að það ætti að vera spes kennari sem sér um fjarnemana, eða þúst blackboard/moodle samskiptin í samkennslu. Mín reynsla er sú að staðnámskennarinn fatti sjaldan að fjarnemar eru oft að fá allar sínar upplýsingar þaðan og nota vefinn frekar eins og hann sé bara með staðnema“
  21. 21. Bitnar samkennslan á staðnáminu?• „Tímum fækkar svo mikið í heildina og þar af leiðandi fækkar fólki á göngum skólans og maður á í minni samskipti við samnemendur sína. Fólk sem er í staðnámi er í því til þess að læra upp í skóla og eiga mannleg samskipti!"• "Ég sótti í staðnám til að byrja með því ég vildi hafa samskiptin við kennarana í skólanum og hafa þannig líka aðhaldið eftir langa fjarveru frá skóla en eftir þetta ár er ég að hugsa um fjarnám þar sem tímakennslan í skólanum er nánast engin allavega þetta misserið. Þessi skortur á tímakennslu hefur þó ekki bitnað á námsárangri mínum svo ég get ekki sagt annað en að þessi samkennsla hafi komið vel út“• „Fyrir mitt leyti myndi ég vilja mæta á staðinn í fyrirlestra. Það er ekki að ástæðulausu sem ég valdi að vera í staðnámi. Fyrir mitt leyti er það meira virði að fá fyrirlestra í rauntíma og á staðnum. Alla vega þar sem það hefur verðið er mun auðveldara fyrir mig persónulega að einbeita mér að efninu og ein helsta ástæða þess að ég valdi staðnám. Ég tel þó raunar kost að geta hlustað á fyrirlestra ætlaða fjarnemum en þá aðeins sem viðbót við hitt“• „Mér finnst samkennslan að nokkru leyti góð en ég hef miklar áhyggjur af því að staðtímar falli niður. Það þætti mér mjög leiðinlegt“
  22. 22. Ánægjuraddir og áhyggjuraddir• Mér finnst frábært að hafa bæði stað- og fjarnema í sömu námskeiðum. Góð þróun og skemmtileg!• Mér finnst þetta frábær könnun til að leyfa okkur sem erum alls ekki sátt við fyrirkomulagið að tjá okkur.• Það er gott mál að hafa samkennslu þannig að fjarnemar hafi aðgang að staðnemum, en það má ekki neyða staðnema í fjarnám. Ef ég vil vera í námi þar sem ég þarf ekki að mæta í tíma og tala bara við samnemendur og kennara á netinu, þá skrái ég mig í fjarnám.• Það er svo mikilvæg og dýrmæt reynsla að hitta aðra nemendur og ræða málin í persónu að það má ekki taka það af þeim sem hafa kost á því að mæta. Sérstaklega ekki í verklegum greinum þar sem allir geta lært af mistökum annarra og hugmyndaflæðið fer á fullt þegar listgreina-nemendur sitja saman að vinna og spjalla.• Tímar orðinir of fáir, sem staðnemi er ég í skólanum 1-2 daga í viku í 100% námi - gæti allt eins verið í fjarnámi.
  23. 23. Lokaspurning í netkönnunÁ að halda áfram að þróa samkennslu stað- og fjarnema viðKennaradeild? K NJá, með svipuðu sniði 25 49Já, en með töluverðum breytingum 43 37Nei, frekar að kenna í aðskildum hópum 33 14
  24. 24. Lokaspurning í netkönnunHvernig vildir þú helst haga þínum Hvaða valkosti vilja nemendur hafa umkennslutíma? námsform?Kenna sem mest fjarnámskeið 7 Ég vil geta valið að vera í 28(með fjarnemum eingöngu) fjarnámiKenna sem mest staðnámskeið 36 Ég vil geta valið að vera í 9(með staðnemum eingöngu) staðnámiKenna sem mest samkennd 11 Ég vil geta valið að vera ýmist 57námskeið (með fjar- og staðnemi eðastaðnemum) fjarnemi eftir námskeiðumKenna í bland, fjar-, stað- og/eða 36 (sveigjanlegt nám)samkennd námskeið Mér finnst flokkunin ekki 7Mér er sama hvernig tilhögun er 1% skipta máli/að þessu leyti (fjar-, stað- eða ekki viðeigandisamkennsla)
  25. 25. Nemendamiðað nám?• Hvernig er þessi þróun kennsluhátta í ljósi hugmynda um nemendamiðað nám?• Athyglisvert að ekki er skráð í kerfinu hverjir af kennaranemunum eru að vinna í leikskólum og grunnskólum um leið og þeir eru í náminu – og skráning í fjar- eða stað- óáreiðanleg• Mjög athyglisvert að í viðtölum við suma kennara kemur fram að þeir vita ekki hvort nemendur þeirra eru í kennslu og finnst það ekki skipta máli – vilja jafnvel ekki vita það• Hvað segir það okkur um nemendamiðaða kennsluhætti?

×